Almanya’nın Hiç Umulmadık Sorunu: Yoksulluk
Dünyanın en büyük dördüncü büyük ekonomisi olarak bilinen Almanya’da her beş kişiden biri yoksul ya da yoksulluk sınırında yaşıyor
BERLİN — Almanya yıllardır sağlam ekonomisi, rekor üstüne rekor kıran dış ticareti ve kısa sürede beş milyondan iki milyona inen işsiz sayısıyla, Avrupa Birliği'nin lokomotifi, dünyanın en büyük dördüncü büyük ekonomisi olarak biliniyor. Ancak ülkede her beş kişiden biri yoksul ya da yoksulluk sınırında yaşıyor. Uzmanlar, bu oranı Avrupa’nın en zengin ülkesi için şok edici bir rakam olarak değerlendiriyor. Ekonomistler bile AB’nin hiçbir ülkesinde servetin Almanya’da olduğu kadar dengesiz dağılmadığını vurgularken, ülke genelinde 860 bin evsiz insan bulunuyor. Evsizlerin yüzde otuzunu gençler oluştururken, diğer bölümünü göçmenler ve emeklilik çağında olanlar oluşturuyor. Evsizlerin bir kısmı akrabalarının veya arkadaşlarının yanında, önemli bir kesimi ise kapılarını sadece geceleri açan barınma yurtlarında kalırken, iyimser tahminlere göre en az 60 bin kişi sokakta, parklarda, köprü altlarında, metrolarda veya dışarıda başka yerlerde yaşıyor. Bazı tahminlerde ise barınma imkanı bulunmayan ve sokakta yaşayan evsizlerin sayısı 100 binin üzerinde görünüyor. 2013’den bu yana, evsiz olanların oranının üç kat artığına işaret eden yetkililer, 2018'de bu sayının 1 milyon 200 bine çıkacağını tahmin ettiklerini açıkladı. Evsizlerin sayısında yaşanan patlamanın bir çok nedeni var. Bulgaristan ve Romanya’nın 2014’de Avrupa Birliği’ne üye olmasıyla Almanya’ya gelenlerin sayısı onbinleri buldu. Göçmenlerin büyük kısmını yaşadıkları ülkelerde ayrımcılığa uğrayan, fakir ve işsiz Romanlar oluşturuyor. Bu kişilerin Alman kanunlarına göre sosyal yardımlardan yararlanma hakkı var. Ancak bir çoğu burada da dışlanıyor ve kiralık ev bulamıyor, bazıları ise konut kiralamak yerine dışarıda geceleyerek, aldıkları yardımı ülkelerindeki ailelerine göndermeyi tercih ediyor. Yaşlıların evsiz kalmasında, emekli maaşlarının düşük olması rol oynuyor. Emekliler, kira ve kira yan giderlerin artması nedeniyle genellikle kiralarını ödeyemedikleri için evden atılıyorlar. Gençlerin ise evsiz kalmasının başlıca nedeni, borç batağına saplanmaları ve kiralarını ödeyememeleri. Almanya'da evsizlerin sayısının artmasının en önemli nedeni kiraları düşük konutların sayısının azalması. Son yıllarda anormal artan kira fiyatları da Almanya gibi zengin bir ülkede insanların evsiz kalmasına neden oluyor. İltica talepleri kabul edilen sığınmacıların sayısının artmasıyla konut piyasasının daha da kızışması beklenirken, dar gelirli kesimlerin, işsizlik parası veya sosyal yardımla geçinenlerin oranının yüksek olduğu bir çok büyük şehirde uygun fiyata kiralık konut sıkıntısı her geçen gün artıyor. Sadece büyük kentlerde değil, küçük yerleşim birimlerinde bile konut fiyatları tavan yaparken, yapılan araştırmalar, kiralarda son bir yıl içinde enflasyon oranından çok daha fazla artış yaşadığını ve ülke genelinde yüzde 6,5 oranında arttığını ortaya koydu. Nüfusu 500 binden fazla olan şehirlerde önceki yıl yüzde 9,7 artan ev fiyatlarının, bu sene de yine yüzde 7,8 arttığı saptandı. Son yıllarda kira yan giderleri gaz, elektrik ve kalorifer yakıtına gelen zamlar da, vatandaşın tepkisine yol açıyor. Alman Kiracılar Birliği’nin hesaplamalarına göre, Almanya’da bir hane ortalama aylık net gelirinin yüzde 34,1’ini kira için harcamak durumunda kalıyor. Berlin ve Münih gibi büyük kentlerde bu oran yüzde 40’ın üzerine çıkıyor.