HRW: "AKP'nin Demokrasiyi Yok Etme Çabası Daha da Hızlandı"
İnsan Hakları İzleme Örgütü, Erdoğan’ın İstanbul Sözleşmesi’nden çekilme kararını, Gergerlioğlu ve HDP ile ilgili gelişmeleri eleştirdi. Batılı ülkelerden Türkiye ile ilşikileri gözden geçirmelerini istedi
İnsan Hakları İzleme Örgütü (HRW) Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğindeki hükümetin son dönemlerde attığı adımlarla “insan hakları ve demokratik ilkeleri yok etme girişimlerini daha önce görülmemiş boyutlara taşıdığını” savundu. Merkezi Amerika’da olan kurumun bugün yayınlanan açıklamasında İstanbul Sözleşmesi’nden çekilme kararı, bunun öncesinde Halkların Demokratik Partisi (HDP) Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk Gergerlioğlu’nun vekilliğinin düşürülmesi ve HDP’nin kapatılması için atılan adımlar, “hukukun üstünlüğünü hiçe sayan ve siyasi muhalifleri hedef alan tehlikeli uygulamalar” olarak nitelendirildi. HRW Direktörü Kenneth Roth, konuyla ilgili olarak, “Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye toplumunu yeniden şekillendirme çabasının önüne çıkan her kurum ve her kesimi hedef alıyor. Meclisteki muhalif Kürtler’e ve kadınlara karşı atılan son adımlar tamamen Cumhurbaşkanının, insan hakları ve demokratik güvencelerin ihlal edilmesi pahasına kendi gücünü elde tutma çabasıyla alakalı” şeklinde konuştu. Açıklamada, Erdoğan’ın İstanbul Sözleşmesi’nden çekilme kararını muhafazakar dindar kesimin desteğini sağlama amacıyla aldığı belirtildi. HRW, Erdoğan’ın İstanbul Sözleşmesi’ni homofobik söylemi güçlendirmek üzere bir kılıf olarak kullanmaya ne kadar hazırlıklı olduğunu ortaya koyduğunu da öne sürdü. Açıklamada “Bu söylemle, samimiyetsiz bir şekilde kadın haklarının aile değerlerine gölge düşürdüğü iddia ediliyor ve lezbiyen, eşcinsel, biseksüel ve trans bireylere karşı nefret ve ayrımcılık körükleniyor” ifadelerine yer verildi. 19 Mart’ta KHK ile anlaşmadan geri çekilme kararının ardından bu adımla ilgili gerekçe resmi olarak 21 Mart’ta Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı tarafından yapıldı. Açıklamada, “Bilindiği üzere Türkiye, kadının toplumdaki statüsünü koruma ve kadına yönelik her türlü şiddetle mücadele etme konusundaki güçlü bağlılığını göstererek İstanbul Sözleşmesi'nin ilk imzacısı olmuştur. Başlangıçta kadın haklarının güçlendirilmesini teşvik etmeyi amaçlayan İstanbul Sözleşmesi, Türkiye’nin toplumsal ve ailevi değerleriyle bağdaşmayan eşcinselliği normalleştirmeye çalışan bir kesim tarafından manipüle edilmiştir. Türkiye’nin sözleşmeden çekilme kararı alması da bu nedene dayanmaktadır.” HRW Direktörü Roth da bu adımı, “Anlaşmadan geri çekilme kararı Türkiye’de kadın haklarının korunmasına yönelik mücadele açısından oldukça geriye dönük bir adım ve siyasi yelpazedeki tüm kadınlara karşı büyük bir darbe” sözleriyle eleştirdi. HRW’nin açıklamasında HDP Kocaeli Milletvekili Gergerlioğlu’nun vekilliğinin düşürülmesi ve bunu takiben HDP’nin kapatılması talebiyle açılan dava da AKP iktidarının “muhaliflere yönelik baskıcı politikalarının en son örneği” olarak nitelendirildi. Raporda ayrıca Türkiye’de, “son 30 yıldır 5 Kürt siyasi partinin kapatıldığına” da dikkat çekildi. Roth, bununla ilgili olarak, “2018 yılı genel seçimlerinde oyların yüzde 11,7’sini toplayan ve mecliste 55 seçilmiş üyesi bulunan bir siyasi partiyi kapatmaya yönelik açılan dava siyasal toplanma ve ifade özgürlüğü haklarına yönelik büyük bir hakarettir” ifadelerini kullandı. Açıklamada ayrıca Erdoğan liderliğindeki hükümetin “Avrupa Birliği İnsan Hakları Mahkemesi’nin (AİHM) hak savunucusu Osman Kavala ve siyasetçi Selahattin Demirtaş ile ilgili kararlarını da tekrar tekrar reddettiği” hatırlatıldı. 2020 yılının sonunda yürürlüğe koyulan ve tartışma yaratan sivil toplum kuruluşlarıyla ilgili yeni yönetmelik ve protestolara da neden olan, üniversitelere rektör atamaları da raporda AKP hükümetinin eleştirilen kararları arasında yer aldı. İktidarın 2 Mart 2021 tarihinde açıkladığı yeni insan hakları eylem planının “ülkedeki gerçeklerle bağdaşmadığının” savunulduğu HRW raporunda Amerikalı ve Avrupalı liderlere AKP iktidarıyla ilişkilerin yürütülme şeklinin değiştirilmesi çağrısı da yapıldı. Roth, “Türkiye hükümeti muhaliflere, parlamenter demokrasiye ve kadın haklarına yönelik hakaretlerini arttırırken, AB liderleri işlerine herşey yolundaymış gibi davranarak devam etmemeli” dedi.