Irak Denetçileri Çağırdı - 2002-08-02
Bağdat hükümetinin, BM silah denetim heyeti başkanını teknik görüşmeler için davet etmesi ABD tarafından kuşkuyla karşılandı
Irak hükümeti Birleşmiş Milletler silah denetim heyeti başkanını, kitle imha silahları üzerinde yeni denetimler yapılmasına imkan sağlayabilecek teknik görüşmeler için Bağdat'a davet etti. Irak Dışişleri Bakanı Naci Sabri, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Kofi Annan’a gönderdiği mektupta, hükümetinin, Iraklı uzmanlarla Birleşmiş Milletler silah denetim heyeti başkanı arasında en kısa zamanda teknik görüşmeler yapılması yönündeki isteğini dile getirdi. Naci Sabri bu görüşmelerde, yeni gözlem ve denetim çalışması için gereken zeminin oluşturulabileceğini belirtti. Irak Dışişleri Bakanı, Denetim Heyeti Başkanı Hans Blix’in bu görüşmeler için Bağdat’a yapacağı ziyaret sırasında Irak’ın kitle imha silahlarından arındırılması için Mayıs 1991 ve Aralık 1998 tarihleri arasında yapılan çalışmaların gözden geçirilebileceğini bildirdi. Naci Sabri, mektubunda, bunun dışında Irak’ın silah programı konusunda “diğer meseler” diye nitelediği konuların da ele alınabileceğini kaydetti. Irak hükümetinin bu girişimi, Amerika Senatosu Dış İlişkiler Komisyonu’nda, Amerika’nın, politikası konusunda yapılan iki günlük özel oturumun son gününe rastladı. Perşembe günü sona eren görüşmelerde, çeşitli uzmanlar, Amerika’nın Saddam Hüseyin’i işbaşından uzaklaştırmak için bir girişimde bulunup bulunmaması konusunda görüşlerini dile getirdiler, Senatörlerin sorularını yanıtladılar. Amerikan yönetimi, Irak’ın, kimyasal ve biyolojik silahları nedeniyle bölge ve dünya barışı için bir tehdit teşkil ettiğini belirtiyor. Irak hükümetinin Birleşmiş Milletler Genel Sekreterine gönderdiği mektup aynı zamanda Irak’ın Kuveyt’i istila etmesinin 12’nci yıldönümünün hemen öncesine rastlıyor. Bu istilanın yolaçtığı Körfez Savaşı sonunda Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi Irak'a yaptırımlar konmasına karar vermişti. Yaptırımlara, Irak’ın nükleer, kimyasal ve biyolojik silahlarıyla bunları taşıyacak füzelerinin ortadan kaldırılması şartıyla son verilmesi de karara bağlanmıştı. Irak hükümetinin, uzun bir aradan sonra silah denetçilerini yeniden ülkeye davet etmesi, Rusya hükümeti tarafından memnunlukla karşılandı. Moskova’da yapılan açıklamada bunun Irak’la Birleşmiş Milletler arasındaki uyuşmazlığın giderilmesi yönünde önemli bir adım olduğu belirtildi. İngiltere ise son gelişmeyi şüpheyle karşıladığını bildirdi. İngiliz Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, Irak hükümetinin, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nce getirilen koşulların çoğunu hala görmezden geldiğini söyledi. Bush yönetiminin de Irak'ın çağrısını şüpheyle karşıladığı bildiriliyor. Bir yetkili, "Irak ne yapması gerektiğini iyi biliyor" dedi ve Bağdat hükümetinin, BM silah denetçilerine, hiçbir engel çıkarmadan çalışma imkanı vermesi gerektiğini söyledi. BM Güvenlik Konseyi, silah denetçilerinin, Irak'ın kitle imha silahları geliştirmeye çalışıp çalışmadığını belirlemek için tekrar bu ülkeye gitmesini istiyor. Birleşmiş Milletler, Irak'a 12 yıldır uygulanan yaptırımların kaldırılması için koşul olarak bu denetimlerin başlaması gerektiğini belirtiyor.