Washington'da Seçim Yorumları
ABD Dışişleri Müsteşar Yardımcısı Matt Bryza, PKK'yla mücadele konusunda önümüzdeki haftalarda önemli adımlar atılacağını söyledi
Türkiye’deki 22 Temmuz seçimleri ve sonucu üzerinde Washington'daki düşünce kuruluşlarında değerlendirmeler yapılıyor. Washington Yakın Doğu Politikaları Enstitüsü'nde düzenlenen bir toplantıda ABD Dışişleri Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı Matt Bryza, AK partinin seçimlerdeki başarısını kutladı. Türkiye’de demokratik sürecin çok iyi işlediğini söyleyen Bryza, AK partinin oylarını ABD’nin tahmin ettiğinden daha fazla oranda arttırdığına dikkat çekti. Dışişleri Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı, Türkiye’nin seçimlerden sonra çok daha güçlü durduğunu ve bölgedeki diğer ülkelere örnek sergilediğini söyledi. Bryza, Başbakan Erdoğan’ın cumhurbaşkanı adayı seçiminde uzlaşma sağlayacakları sözüne güvendiklerini söyledi. Bryza konuşmasında terör örgütü PKK’ya karşı ABD’nin gerekli adımları bugüne kadar atmamış olduğunu belirtti, ancak Washington’un, PKK‘ya karşı çok kısa sürede somut adımlar atıldığının görüleceğini belirtti. Müsteşar Yardımcısı, bu konudaki ısrarlı sorulara rağmen, bu adımlar hakkında bilgi vermeyi reddetti, sadece "Önümüzdeki haftalar içinde bu adımlar açıkça görülecektir," dedi. Türkiye’nin İran ile imzaladığı doğalgaz ön anlaşmasının kendilerini rahatsız ettiğini ve bu anlaşmanın kalıcı bir sonuç doğurmamasını umduklarını söyledi. Bryza, bu anlaşmanın İran’a uygulanan uluslararası ambargoyu ihlal ettiğini kaydetti. Bryza, Türkiye’nin İran konusunda bu güne kadar ABD ile işbirliği içinde olduğunu ve İran’ın nükleer silah programına ilişkin kaygıları paylaştığını hatırlattı. Bryza, Türkiye'nin, enerji koridorları üzerindeki konumu nedeniyle taşıdığı önem üzerinde dururken, Türkiye üzerinden Yunanistan ve İtalya'ya doğal gaz nakli konusunda bir anlaşma imzalanmış olduğunu hatırlattı ve bu sevkiyatın Ağustos ayı sonuna kadar başlayacağını söyledi. Bryza, ABD Kongresi'ndeki Ermeni soykırım iddialarıyla ilgili karar tasarısı konusunda yönetimin görüşünün herkesçe iyi bilindiğini, bu tür konuların, yasama organlarının kararlarına konu olmaması gerektiğini, Türk, Ermeni ve diğer ülkelerden tarihçiler, uzmanlar tarafından tartışılarak uzlaşma sağlanması gerektiğine inandıklarını söyledi. ABD Dışişleri Bakanlığı yetkilisi, Türkiye'nin, Ermenistan'la ilişkilerini normalleştirmek için atabileceği adımlar olduğuna inandıklarını da sözlerine ekledi. Aynı toplantıda konuşan ABD Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komisyonu Danışmanı Alan Makovsky, AK Parti'nin seçimde aldığı sonucu bir tsunami'ye benzetti ve başarısının büyüklüğüne dikkat çekerek, Türkiye’deki seçim sonuçlarının bir çeşit devrim hissi uyandırdığını söyledi. Türkiye’nin Amerikan Kongresi ile ilşkilerinin son zamanlarda iyileştiğini belirten Makovsky, bunda, Erdoğan’ın daha az milliyetçi tavrı ve Kıbrıs konusundaki uzlaşmacı girişimlerinin rolü olduğunu söyledi. Makovsky, Erdoğan hükümetinin Ortadoğu ile ilgili bazı politikalarının ise Kongre’de rahatsızlık yarattığına değindi. Hükümetin Hamas ile direk görüşme gerçekleştimesi, Suriye ile yakın ilişkiler ve İran ile doğalgaz anlaşması imzalanmasını örnek gösteren Makovsky “Erdoğan Amerikan Kongresi ve Amerika ile problem yaşamak istemiyorsa İran ile ilşkilere çok dikkat etmeli,” diye konuştu. Irak’ta savaş devam ettiği sürece Türk-Amerikan ilişkilerinde düzelme yaşanmasının zor olacağını kabul eden Makovsky, Erdoğan’ın Türk Amerikan ilişkilerinin önemini halka anlatmamış olmasının da Türk halkı arasında giderek güçlenen Amerikan aleyhtarlığında rolü olduğunu söyledi. Erdoğan’ın Türk-Amerikan ilişkilerini savunmadığını iddia eden Makovsky, Erdoğan tarafından yapılacak bir iki olumlu açıklamanın, ikili ilişkilerin düzelmesine büyük yardımı olabileceğini söyledi. Makovsky,Temsilciler Meclisi'nin gündeminde bekleyen sözde Ermeni soykırımı yasa tasarısının kabul ihtimalinin büyük olduğuna dikkat çekti. Washington Yakın Doğu Politikaları Enstitüsü'nde Türkiye Programını yöneten Soner Çağaptay da Türkiye'de son zamanda kimlik konusunda yapılan bir araştırmaya göre, kendisini önce "Türk" olarak değil, "Müslüman" olarak tanımlayan kişilerin oranında yüzde 10'dan fazla artış olduğunu söyledi ve son seçimde de Adalet ve Kalkınma Partisi'nin oylarının aynı oranda arttığını hatırlattı. Türk- Amerikan ilişkilerinin birçok alanda çck gelişip güçlendiği halde, Türkiye'de halkın Amerika'yla ilişkiler konusunda farklı "bir hikaye" duyduğunu, Amerikan karşıtı söylemlerin son seçim öncesi dönemde hem Adalet ve Kalkınma Partisi hem de muhalefet partileri tarafından büyük ölçüde kullanıldığını söyledi. Çağaptay, yeni dönemde bu gerçeğin gözönünde tutularak, ikili ilişkilerin, Türkiye'de güçlenen İslamcı söylem ışığında değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.