'Türkiye’de Halk Hayat Tarzına Müdahale İstemiyor'
Londra’daki Kraliyet Holloway Üniversitesi Türkiye uzmanı Gül Berna Özcan’a göre, Taksim Gezi Parkı’nda başlayıp Türkiye’ye yayılan protestoların amacı, hükümete “Artık yeter” mesajı vermek
LONDRA — Türkiye’de devam eden gösteriler, birçok açıdan semobolik öneme sahip Taksim’deki son kalan yeşil alan olan Gezi Parkı’nı yıkma planlarını protesto amacıyla başladı. Ancak uzmanlar, şimdi protestoların, halkın büyük bölümünün desteklemediği yasal değişikliklere tepkisini de içine alarak farklı konulara yöneldiğini söylüyor. Gösteriler, hükümetin İstanbul’daki Taksim Gezi Parkı’nın yerine alışveriş merkezi yapma planlarını protesto amacıyla başlamıştı ancak uzmanlar, artık konunun sadece bu olmadığını söylüyor: “Protestoların arkasındaki gerçek amaç, hükümete “Artık yeter” mesajı vermek.” Londra’daki Kraliyet Holloway Üniversitesi Türkiye uzmanı Gül Berna Özcan’a göre, laik Türkler hem öfkeli hem de kendilerini çaresiz hissediyor: “AKP’nin çok büyük bir fırsat kaçırdığını düşünüyorum. Parti, Türkiye’de ve dışarda, niyetlerinden kuşku duyanlara demokrasiye saygı duyduğunu ve demokrasiyle İslam dininin birbirlerini güçlendirerek biraraya yaşayabileceğini kanıtlama fırsatını kaçırdı.” Adalet ve Kalkınma Partisi, on yıldır iktidarda ve iki yıl önce yaklaşık yüzde 50’ye yakın oy alarak yeniden seçildi. Göstericiler, alkol satışı ve reklamına getirilen yasak, basın özgürlüğüne yönelik kısıtlamalar ve günlük yaşamlarıyla ilgili sınırlamalar yüzünden başbakanı protesto ediyor. Londra’daki King’s College’dan uzman Bill Park, Skype üzerinden şunları söyledi: “Burada bazılarının “öteki yüzde 50” dediği kesim sözkonusu. Yani, iktidar partisine oy vermeyen ve hükümetin politikalarından duyduğu öfkeyi ortaya koyan yüzde 50’den söz ediyoruz.” Gösteriler bütün Türkiye’ye yayıldı, göstericiler, ülkenin islami bir çizgiye kaymasından kaygılandıklarını gösterdi. Uzmanlara göre, sorun, hükümetin, ülke nüfusunun yarısını oluşturan güçlü laik kesimin görüşlerine ilgisiz kalmasından kaynaklanıyor. Başbakan Erdoğan bu ilgisizliği, Pazartesi günü Fas’la başlayan bir Afrika gezisine çıkarak doğruladı. Türkiye’den ayrılmadan önce de göstericileri, çapulcu ve duygusal; gösterileriyse aşırı unsurların işi olarak niteledi. Erdoğan, gösterilerin ülkeye dönüşüne kadar biteceği tahmininde de bulundu. Uzmanlar bundan o kadar emin değil. King's College Bill Park, “Bu sadece Türkiye’nin ruhunu koruma savaşı değil. Türkiye’de iki karşıt ruh var. Bu noktada esas sorun, Türkiye’de kim iktidarda olursa olsun, siyasi açıdan bütün görüşlere yer verecek bir ortam oluşturulmasını sağlamak,” şeklinde konuşuyor. Uzmanlar kim iktidarda olursa olsun, Türkiye’de muhalefete karşı bir hoşgörüsüzlük geleneği olduğunu söylüyor. Devam eden gösterilerinse başbakanın anayasayı değiştirerek gücünü pekiştirmesine ve Türkiye’nin Avrupa Birliği’ne üye olmasına yardımcı olmayacağı açık. Profesör Bill Park’a göre, en iyisi, danışmanlarının başbakana kutuplaşmaya son vererek muhalefetin kaygılarına yapıcı bir şekilde yaklaşmasını tavsiye etmesi olacak.