Merkel: "Afganistan'da Başarısız Olduk”
Taleban’ın Afganistan’daki hızlı ilerleyişini değerlendiren Merkel, “Başarısız olduk” derken Türkiye ile çok yakın çalışma yapılması gerektiğine dikkat çekti
BERLİN — Almanya Başbakanı Angela Merkel, Taleban'ın Kabil'e girmesi sonrasında Afganistan'da yaşanan durumu "Başarısız olduk. Tam bir hayal kırıklığı" sözleriyle tanımladı. Partisi CDU’nun yönetim kurulu toplantısında Afganistan’daki gelişmeler hakkında bir konuşma yapan Merkel, "Amacımız demokratik bir temel üzerine kurulu bir ülkenin oluşmasıydı. Bunu başaramadık. Afgan ordusunun halkla bağlantısını oluşturmadık. İşler istediğimiz gibi gitmedi" derken, NATO birliklerinin geri çekilmesinin ardından Taleban’ın hızla ilerlemesinden ve başkent Kabil'i de ele geçirmesinden dolaylı olarak ABD’yi sorumlu tuttu. Almanya Başbakanı, "Afganistan’dan çekilme kararını Amerika verdi. Bunda oradaki iç politik nedenler rol oynadı. Biz her zaman ABD ordusu kaldığı müddetçe, Alman askerlerinin de kalacağını söyledik. Ancak askerlerin çekilmesi kararı domino taşlarının yıkılmasına neden oldu. Yeni bir dinamik oluştu. Bu durum, demokrasi ve özgürlüğe inananlar için, özellikle de kadınlar açısından çok acı bir tablo" dedi. Merkel, önümüzdeki günlerde çok sayıda Afgan’ın ülkeyi terkedeceğine inandığını belirterek, bunun boyutunun Taleban’ın tavrına ve ülkenin sınırlarındaki duruma göre netlik kazanacağını ifade etti ve "Almanya olarak insanların bölgede kalmasını arzuluyoruz. Bu yüzden Türkiye ile çok yakın çalışmamız gerekiyor" dedi. Aynı toplantıda konuşan CDU’nun başbakan adayı Armin Laschet, Taleban’ın Kabil’e girdiği Pazar gününü "Batı açısından en kötü günlerden biri" olarak niteledi. Batılı ülkelerin Afganistan’da büyük bir yenilgiye uğradığını söyleyen Laschet, "önümüzdeki haftalarda korkunç resimler, idam edilmeler göreceğiz" diye konuştu. Bu arada Almanya’nın Afganistan’da bulunan Alman vatandaşlarını ülkeden çıkarma operasyonunun planlandığı gibi yürümemesi Berlin’de tepkilere neden oldu. Dışişleri Bakanı Heiko Maas, Alman ordusuna ait 4 uçağın ve 200 askerden oluşan paraşütçü birliğinin Kabil’e gönderilerek, Alman büyükelçiliği personeli ve ülkede bulunan diğer Alman vatandaşlarının en geç bugün çıkarılacağını açıklamıştı. Ancak Afganistan'dan ayrılmak isteyen binlerce kişinin, Kabil’deki Hamid Karzai Havalimanı'na akın etmesi neticesinde Alman uçaklarından sadece birinin iniş yapabildiği ve büyükelçilik personelini alarak ayrıldığı öğrenildi. Diğer üç uçağın Afganistan hava sahasından Bakü’ye döndüğü açıklandı. Alman basınına yansıyan belgelerde, Kabil’deki Alman Büyükelçisi’nin geçen hafta başında Maas’a gönderdiği bir raporda, Taleban’ın tahmin edilenden çok daha hızlı bir şekilde ilerlediğini ve muhtemelen hafta sonunda Kabil’i eline geçireceğini yazdığı ve ülkedeki Almanlar’ın bir an önce çıkarılmasını istediği ortaya çıktı. Dışişleri Bakanı Maas, geçen Perşembe yaptığı bir açıklamada, Taleban’ın Kabil’e gireceğine yönelik hiçbir işaret olmadığını söylemişti. CDU Genel Başkan Yardımcısı Julia Klöckner, Maas’ı eleştirerek, "Dışişleri Bakanı’nın durumu tümüyle yanlış analiz ettiğini belirtmek gerekiyor. Bundan sonra daha da vakit kaybetmeden, bir an önce AB’nin diğer yetkili bakanları ile biraraya gelip, yeni bir strateji belirlemesi gerekiyor" dedi. Yeşiller Partisi’nden Jürgen Trittin, bir adım daha ileri giderek Maas’ın istifasını istedi. "Kabil’de karşılaştığımız durumdan, oradaki Almanlar’ın korku dolu saatler geçirmesinden sorumlu Maas’dır. Bunun ötesinde, haftalardır ülkeden ayrılmak isteyenlerin, Alman askerleri çekilmeden Alman ordusunda çalışan Afgan vatandaşı yerel personelin başına birşey gelecek olursa da, bunun doğrudan sorumlusu yine Maas olacaktır" dedi. İnsan hakları kuruluşları, Alman ordusunun Afganistan’da bulunduğu bölgelerde, tercüman, güvenlik görevlisi ya da mutfak personeli olarak çalışan binlerce Afgan’ın, Taleban tarafından "işbirlikçi" olarak cezalandırılabileceği öne sürerek, Almanya’ya getirilmelerini talep ediyor.