ABD İran'a Yaptırımlar Konusunda Çin'den Destek Alamıyor
Pekin hükümeti İran'ın nükleer programıyla ilgili sorunun yaptırımlar yerine diyalog yoluyla çözülmesi gerektiğini savunuyor
Amerika Maliye Bakanı Timothy Geithner, Çin’den İran’a uygulanacak yeni yaptırımlara destek arıyor. Pekin hükümeti Tahran rejiminin nükleer silahlarda kullanılabilecek düzeyde uranyum geliştirdiği yolundaki haberlerden kaygı duyduğunu bildirmekle birlikte bu ülkeye karşı tutumunu değiştirmeyi reddediyor ve sorunun yaptırımlar yerine diyalog yoluyla çözülmesi gerektiğini savunuyor. Amerika Maliye Bakanı Timothy Geithner, Pekin ziyareti sırasında Devlet Başkanı Hu Jintao’nun da aralarında bulunduğu birçok üst düzey Çinli yetkiliyle bir araya geldi. Geithner’ın görüştüğü yetkililerden biri de Hu’nun ardından devlet başkanlığına kesin gözüyle bakılan yardımcısı Xi Jinping oldu. Görüşmede Amerika-Çin ilişkilerinin geliştirilmesine ağırlık verildi. Çin Devlet Başkan Yardımcısı, Geithner’ın ziyaretinin 2012 yılında ikili ve ekonomik ilişkileri öne çıkaracağını söyledi. Geithner da görüşmelerinin ana önceliğinin Amerika ve tüm dünyada ekonomik büyüme ve düzelmeyi sağlamak olduğunu belirtti. Silahsızlanma konusu da görüşme gündemindeydi. Amerika Maliye Bakanı Çin’e ihracatlarını arttırmak istediklerini söyledi ve aynı zamanda dünyanın karşılaştığı ekonomik ve stratejik sorunların çözümünde Çin’le işbirliğini güçlendirmeyi ve derinleştirmeyi amaçladıklarını kaydetti. Ancak Pekin, Washington’un İran’ın petrol sektörüne uyguladığı son yaptırımları desteklemeye yanaşmıyor. Çin, İran petrolünün en büyük müşterisi. Çin Dışişleri Bakan Yardımcısı Zhai Jun nükleer silahlanmaya kesin olarak karşı olduklarını dile getirmekle birlikte İran’ın Nükleer Silahsızlanma Anlaşması’na taraf olduğunu ve barışçı amaçla nükleer enerji kullanabileceğini hatırlattı. İran’ın nükleer programıyla ilgili kuşkulara sahip olduklarını belirten Çinli yetkili, bu sorunun çözümünün yalnızca diyalogdan geçtiğine inandıklarını ve bu yönde çalıştıklarını söyledi. Zhai diyalog ve resmi düzeydeki uluslararası görüşmelerin yeniden başlatılmasının, sorunu uygun ve gerçekçi bir şekilde çözmesini umduğunu kaydetti. Çinli bakan yardımcısı geçen ay düzenli temaslarda bulunmak amacıyla İran’daydı. Zhai, Cumartesi günü de Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Katar’ı kapsayacak bir başka ziyarette Başbakan Wen Jiabao’ya eşlik edecek. Dışişleri Bakan Yardımcısı Zhai, Suudi Arabistan ziyareti konusuyla ilgili olarak bu ülkeden daha fazla petrol alıp almayacakları konusuna bir açıklık getirmedi, petrol alımının “siyasi değil ama ticari bir karar” olacağını söyledi. Bununla birlikte Çinli yetkili, ekonomik büyüme hedeflerinden dolayı nereden gelirse gelsin daha fazla enerjiye ihtiyaç duyduklarının da altını çizdi.