E ardhmja e partneritetit transatlantik - 2003-04-17
Pasojat e mosmarrëveshjeve para luftës mes aleatëve transatlantikë mund të mos zhduken aq shpejt sa ç’shpresohet
Pavarësisht nga shpresat se lufta që po mbaron shpejt dhe bashkëpunimi për të rindërtuar Irakun do të ndihmojnë aleatët për të kapërcyer hendeqet, mosmarrëveshjet e Francës dhe Gjermanisë me Shtetet e Bashkuara nuk janë zhdukur. Shumë analistë thonë se lufta mund të jetë një pikë kthese për politikën e jashtme të Gjermanisë dhe Francës, po aq sa ç’ishin sulmet e 11 shtatorit për Amerikën. Vendet evropiane duan që Shtetet e Bashkuara të mbeten të angazhuara tek institucionet ndërkombëtare, kryesisht Kombet e Bashkuara, për zgjidhjen e mosmarrëveshjeve. Por elementë brenda administratës aktuale amerikane përpiqen ta zvogëlojnë rolin e Kombeve të Bashkuara në marrjen e vendimeve me rëndësi ndërkombëtare dhe ta kufizojnë atë në dhënien e ndihmës humanitare në raste krizash. Problemet mes aleatëve, pasqyrohen në nivel personal. Presidenti Bush dhe ai francez Jacques Chirac sapo kanë folur me njëri-tjetrin për herë të parë pas më shumë se dy muajsh. Kancelari gjerman Gerhard Schroeder foli për herë të fundit me Shtëpinë e Bardhë më 8 nëntor. Tensionet e vazhdueshme nuk mund të kapërcehen lehtë, sepse problemet janë serioze thotë Simon Serfaty, Drejtor i Programit Evropian në Qendrën për Studime Strategjike dhe Ndërkombëtare në Washington. , thotë Safarty. Analisti thotë se marrëdhëniet amerikano-franceze nuk kanë qenë kurrë ndonjëherë kaq të tendosura dhe shton se Shtetet e Bashkuara nuk e kanë problemin thjesht me Francën, por me Evropën, pasi shumica dërrmuese e evropianëve janë kundër përdorimit të forcës. Përsa i takon luftës me Irakun, Gjermania për herë të parë i sfidoi Shtetet e Bashkuara për një çështje sigurie dhe preferoi të përkrahte Parisin kundër Washingtonit. thotë Gerard Livingston, ish-drejtor i Institutit Amerikan për Studime Bashkëkohore Gjermane në Universitetin John Hopkins. Kancelari gjerman Schroeder dhe Ministri i Jashtëm Joschka Fischer i takojnë atij brezi që po përpiqet me të gjitha forcat të shkëputet nga tutela amerikane. Pas humbjes së betejës për paqen mbi Irakun, të dy udhëheqësit janë të vendosur të hartojnë një politikë të re të jashtme dhe për sigurinë. Po ashtu politika e re gjermane për mbrojtjen parashikon një ushtri profesioniste të aftë për t’u dislokuar kudo në botë, si edhe një përpjekje të përbashkët për të ngritur një forcë evropiane të ndërhyrjes së shpejtë. Ky vendim e pati burimin tek ndërhyrja e NATO-s në Kosovë, ku evropianët ishin shumë mbrapa Shteteve të Bashkuara përsa u takon aftësive ushtarake. Disa analistë thonë se Washingtoni mund të dojë të ndërshkojë francezët dhe ndoshta edhe gjermanët përmes rrugëve ekonomike për kundërshtimin e tyre ndaj luftës. Por Simon Serfaty vë në dukje se francezët dhe gjermanët mund të kenë një plan të tyre për pas luftën: , thotë ai. Por analistët shtrojnë pyetjen se përsa kohë mund të zgjasë kjo aleancë? Si vendet evropiane ashtu edhe Shtetet e Bashkuara, humbin shumë nëse cënojnë partneritetin transatlatik të sigurisë vendosur që prej rreth gjashtë dekadash dhe nëse dëmtojnë ekonominë transatlantike që qarkullon 2.5 trilionë dollarë çdo vit. //rd//