آیا گیلانی میتواند روند صلح افغانستان را موفق سازد؟ 
کارشناسان حل منازعه می گویند که بدون استراتیژی واقعبینانه و مدون، تغییر چهره ها در رهبری نمی تواند به روند صلح افغانستان موثر واقع گردد.
در بیش از یک دهه گذشته شورای عالی صلح افغانستان توسط سه تن از شخصیت‌های برجسته کشور رهبری شد ، اما این تلاش‌ها نه تنها موفق نبود ، بلکه حملات طالبان گسترش و تشدید یافت  . این بار سید احمد گیلانی ، یکی از رهبران شناخته‌شده‌جهادی به سمت رئیس شورای عالی صلح افغانستان انتصاب‌شده‌است  . سوال عمده این است که با در نظر داشت تلاش‌های گذشته روند صلح و وضیعت کنونی افغانستان ، آیا انتصاب آقای گیلانی می‌تواند در روند صلح افغانستان موثر واقع گردد یا خیر  ؟ به باور کارشناسان حل منازعه ، پاسخ این سوال دشوار به نظر میرسد ، زیرا طرفین متخاصم که درگیر یک جنگ غیر متعارف می‌باشند ، هر دو پیش شرط‌های برای آغاز مذاکرات دارند  . حکومت افغانستان از گروه طالبان می‌خواهد تا سلاح شان را به زمین بگذارد ، قانون اساسی افغانستان را قبول کند و رابطه خود را با گروه‌های القاعده و شبکه حقانی قطع کند ، خواست که تا اکنون از سوی طالبان پذیرفته‌نشده‌است  . گروه طالبان نیز به نوبه خود پیش شرط دارد : تعیین زمان خروج قوای بین‌المللی از افغانستان و تغییر در قانون اساسی آن کشور ، از جمله پیش شرط‌های عمده طالبان به شمار می‌رود ، شروط که حد اقل تا حال مورد پذیرش حکومت افغانستان نیست  . با آنهم اسماعیل قاسمیار ، مشاور امور بین‌المللی شورای عالی صلح افغانستان ، فکر می‌کند که وضیعت در افغانستان حالا به گونه است که تلاش‌های صلح در آن کشور نتیجه خواهد داد ، زیرا حالا چهار بازیگر اصلی ، در روند صلح چهار جانبه دخیل‌اند  . آقای قاسمیار گفت : " با توجه به ترکیب نشست چهار جانبه و چهار کشوری که از بازیگری‌های اصلی استند ، همه به یک نقشه راه توافق کردند  .  میخواهم بگویم که آبروی چهار کشور در گرو تطبیق این نقشه راه است که به تشریک مساعی همدیگر آنرا آماده کردند  . " با وجود امیدواری‌های محتاطانه اعضای شورای عالی صلح افغانستان در مورد نتایج مثبت روند صلح آن کشور ، شماری از کارشناسان حل منازعه به این باوراند که تغییر در رهبری این شورا نمی‌تواند موثر واقع گردد  . سید مراد راهی ، کارشناس حل منازعات مستقر در ایالات متحده ، به این باور است که تغییر چهره‌ها در شورای عالی صلح نمی‌تواند در روند صلح افغانستان موثر واقع شود  . آقای راهی گفت : " تغییر و تبدیل در شورای عالی صلح در شرایط حاضر زیاد مفید واقع نخواهد شد  .  طرح مناسب و معقول گفتگو‌های صلح با جانب طالبان و پاکستان نیست  .  تغییر چهره‌ها بدون یک برنامه موثر برای تامین صلح نتیجه نخواهد داد  . " به باور کارشناسان حل منازعه ، هر گاه طرفین متخاصم خواهان صلح باشند ، باید روی منفعت خود و طرف مقابل تمرکز کنندنه موقفگیری‌های غیر واقعبینانه و غیر قابل قبول  .  در بیش از یک دهه گذشته ، موقفگیری‌های طرفین متخاصم در برابر همدیگر ، یکی از دلیل عمده ناکامی روند صلح به شمار میرود  . اما به باور آقای راهی عدم موجودیت مذاکره‌کنندگان مسلکی نیز یکی از دلایل دیگری است که موجب ناکامی این روند‌شده‌است  . این کارشناس حل منازعات می‌گوید که در اکثر موارد ، اعضای فعلی شورای عالی صلح " با دانش و هنر " مذاکره آشنایی ندارند و از سوی دیگر " قادر به فهم جانب مقابل پاکستان " نیستند  . روی همین دلیل آقای راهی می‌گوید که بدون افراد مسلکی در بخش حل منازعه ، روند مذاکرات نتیجه مطلوب را در قبال نخواهد داشت  . حکومت افغانستان بار‌ها پاکستان به خصوص استخبارات نظامی آن کشور را متهم به آموزش ، تجهیز و تمویل مالی گروه طالبان کرده است ، ادعای که همواره از سوی اسلام آباد رد‌شده‌است  . اما وحید مژده ، تحلیلگر سیاسی و نوسیده کتاب " افغانستان و پنج سال سلطه طالبان " به این باور است که مذاکرات صلح با طالبان زمانی نتیجه خواهد داد که حکومت افغانستان به صلح به معنی واقعی باور داشته باشد و اجازه دهد تا شورای عالی صلح افغانستان آزادانه با یک استراتیژی واقعبینانه بدون مداخله حکومت عمل کند  . به باور آقای مژده " اگر استراتیژی مدون صلح وجود نداشته باشد و مثل گذشته آنان از طالبان بخواهند تا سلاح شان را به زمین بگذارند و بیایند به دولت افغانستان تسلیم شوند و بپیوندند ، هر کسی که در راس شورای عالی صلح باشد ، این روند نتیجه نخواهد داد  . " تغییر در رهبری شورای عالی صلح افغانستان در حالی صورت می‌گیرد که حملات طالبان در نقاط افغانستان افرایش یافته است  . آقای قاسمیار می‌گوید که ادامه جنگ و خشونت توسط گروه طالبان خلاف دستورات اسلام دانست و تاکید کرد که خشونت به نفع طالبان تمام نخواهد شد  . آقای قاسمیار گفت : " طفل را کشتن ، زن را کشتن ، مو سفید و عالم را کشتن ، مکتب سوختاندند ، پایه برق را قطع کردند ، یک شهر و مردم آنرا به مشکلات دچار کردن همه اینها مجوزات اسلامی نیست ؛ با مجوزات اسلامی مخالف است  . " کارشناسان حل منازعه به صورت عموم به این باوراند که مذاکرات صلح زمانی نتیجه خواهد داد که طرفین متخاصم در قدم اول به این اعتقاد رسیده باشند که ادامه جنگ به نفع آنان نیست و نمی‌تواند طرف مقابل را حذف کرد  . علاوه بر آن ، آنان خواست همدیگر درک کنند و در عین‌های خواست‌های آنان به گونه مطرح گردد که حد اقل به صورت نسبی به طرف مقابل مورد پذیرش باشد  .  اما هرگاه طرفین درگیر به موقفگیری‌های افراطی و غیر قابل قبول ادامه دهند ، مصالحه بعید به نظر می‌رسد  . خالد مفتون ، به عنوان تهیه‌کننده گزارش‌های تحلیلی و گوینده خبر ، کارش را از ابتدای سال 2014 در رادیو صدای امریکا در واشنگتن آغاز کرد  .  خالد پیشتر از این ، حدود 10 سال در رسانه‌های بین‌المللی مختلف به شمول خبرگزاری آلمان درکابل و رادیو آزادی در پراگ کار کرده‌بود  .  خالد مفتون سند لیسانس حقوق و علوم سیاسی را از دانشگاه کابل دریافت کرده و سند ماستری را در رشته مدیریت عامه از انستیتوت مطالعات بین‌المللی مونتری کالیفرینای امریکا کسب کرده است  .