بیوه‌های نظامیان کشته شدۀ افغان با کدام رنج و مشقت روبرو اند؟
با به قدرت رسیدن طالبان در افغانستان و قطع حقوق و حق اکرامیه نیروهای اردوی ملی و بیکار شدن همسران نیروهای اردوی ملی که شمار زیادی از آنان پس از شهادت همسرانشان در بخش دوخت و تولید لباس نیروهای نظامیان کار می‌کردند، علاوه بر مشکلات اقتصادی از نظر روحی و روانی نیز در فشار استند.
همسران این نظامیان که اکثر آنان پس از کشته شدن همسرشان در بخش‌های مختلف از جمله دوختن و تولید یونیفورم به نظامیان افغان کار می‌کردند ، وظایف شان را از دست داده و افزون بر مشکلات اقتصادی ، از فشارهای روحی و روانی شکایت دارند  . بر اساس گزارش خبرگزاری اسوشیتدپرس در دو دهه پسین بیش از 66 هزار منسوب قوای مسلح افغانستان در جریان جنگ کشته شده‌اند  .  پوهنتون براون ایالات متحده رقم نظامیان کشته‌شده‌افغان را در 20 سال گذشته کم و بیش 69 هزار نفر گزارش داده است  . لیدا ، محصل رشته حقوق است که همسر سربازش چهار سال پیش در ولایت میدان وردک کشته شد  .  لیدا که مادر دو فرزند است ، شکایت دارد که پس از به قدرت رسیدن طالبان ، خانواده‌های نظامیان پیشین افغان با مشقت بیشتر اقتصادی ، روحی و روانی روبرو شده‌اند  .  او گفت : " رنج ما زنان بیشتر است اما چاره‌ای جز تحمل نداریم  . " لیدا که خواست با همین نام کوتاه از وی در گزارش یاد شود به صدای امریکا گفت : " در حکومت قبلی که همسرم در خدمت به آن نظام کشته شده‌بود برای دریافت حق اکرامیه همسرم که حق فرزندانم‌بود با مشکل مواجه‌بودم ، حالی ، این موضوع هیچ وجود ندارد و به جای احترام به چشم حقارت دیده می‌شوم  . " این بانوی جوان افغان می‌گوید که علاقه داشت داکتر شود ، اما برای به دست آوردن حقوق فرزندانش و حق اکرامیه شوهرش به جای طب ، رشته حقوق را انتخاب کرده است  . لیدا با همسر طالبی که در جنگ با نظامیان پیشین افغانستان کشته شده‌اند ، حس همدردی دارد و می‌گوید مشکلات آنان را نیز درک می‌کند  . خبرگزاری اسوشیتدپرس گزارش داده است که در دو دهه گذشته کم از کم 51 هزار جنگجوی طالبان نیز در نبرد با نیروهای افغان و خارجی کشته شده‌اند  . کامله ، مادری که فرزندش در صف جنگ بر ضد طالبان کشته شد ، به صدای امریکا گفت که دیدن طالبان او را از نظر روانی آزار می‌دهد  .  او می‌گوید که دو فرزند دیگرش در پی کشته شدن برادر شان ، خانه را ترک کرده‌اند  . با اینحال شماری از بنیادهای خیریه در افغانستان به بیوه‌ها و بازماندگان نظامیان پیشین افغانستان زمینه کار و حمایت مادی را فراهم می‌کند  . سارا سلطانی ، کارمند دفتر حمایت از نیروهای ملی افغانستان به صدای امریکا گفت : " این زنان با مشکلات اقتصادی زیادی مواجه‌اند و می‌خواهند که همان حقوق و مزایایی را که در حکومت قبلی داشتند ، طالبان برای آنان مهیا بسازد ، زیرا شوهران آنان در راه دفاع از حقوق این سرزمین کشته شدند  . " بازماندگان برخی از نظامیان پیشین افغانستان که جان‌های شان را در نبرد در برابر طالبان از دست داده‌اند ، حکایت دارند که دیدن طالبان داغ از دست دادن و به هدر رفتن خون عزیزان شان را تازه می‌کند  . صحرا عزیزی ، که پدرش در سال1390 در جنگ با طالبان کشته شد ، به صدای امریکا گفت که هر وقت طالبان را می‌بیند " خاطره تلخ از دست دادن پدر " در ذهنش تازه می‌شود  .  او می‌گوید که مصمم است تا از طریق آموزش و تحصیل با طالبان مبارزه کرده و پاسخ آنان را بدهد  . نادیه ، بیوه دیگر افغان و مادر دو فرزند می‌گوید که همسرش پیلوت قوای هوایی افغانستان‌بود و در سال 1387 در اثر سقوط طیاره در هنگام وظیفه در هرات جان باخت  .  او می‌گوید که با به قدرت رسیدن طالبان ، قطع شدن حق اکرامیه و افزون بر آن بیکاری ، با مشکلات زیادی روبرو است  . ستاره غلامی نیز مانند هزاران زن دیگر افغان شوهر سربازش را از دست داده است  .  او مسوولان حکومت پیشین افغانستان را در ایجاد وضعیت کنونی مقصر می‌داند  .  خانم غلامی با ابراز همدردی با بیوه‌های جنگجویان کشته‌شده‌طالبان گفت : " درد ما یکی است  .  درد بزرگ کردن یتیم را می‌فهمم  .  یکی از فرزندانم بعد از شهادت پدرش تولد شد و چرا ما باید این همه رنج بکشیم " اکثر این زنان که اکنون نان آور خانواده و سرپرست یتیمان شان‌اند ، از طالبان می‌خواهند که به زنان و دختران اجازه کار بدهند  . طالبان پس از مسلط شدن بر افغانستان تعهد کرده‌اند که به حقوق زنان احترام خواهند گذاشت ، اما هنوز هم مکاتب لیسه در اکثر ولایات به روی دختران مسدود است و کارمندان زن ، به جز برخی ادارات معدود ، هنوز هم از رفتن به کار محروم‌اند  . فاطمه حسینی کار با رسانه را از سال 2007 آغاز کرد و از سال 2018 در بخش دری صدای امریکا به صفت تهیه‌کننده ، گزارشگر و ویدیو ادیتور کار می‌کند  .