ພະສົງແລະນາງຊີທິເບດ ໃຊ້ວິທີເຜົາໂຕຕາຍ ປະທ້ວງການປົກຄອງຂອງຈີນ ໃນທິເບດ
ພວກນັກເຄື່ອນໄຫວຊາວທິເບດ ນຳໃຊ້ການເຜົາໂຕຕາຍ ເປັນເຄື່ອງມືທາງການເມືອງ ປະທ້ວງຕໍ່ການປົກຄອງຂອງຈີນ ຢູ່ໃນທິເບດ
ໃນໄລຍະສອງສາມເດືອນຜ່ານມານີ້ ມີພະສົງແລະນາງຊີຊາວທິເບດຫຼາຍໆອົງໄດ້ຈູດໄຟ ເຜົາໂຕເອງຕາຍເພື່ອເປັນການປະທ້ວງຕໍ່ການປົກຄອງຂອງຈີນຢູ່ໃນທິເບດ ການພະຍາ ຍາມຂ້າໂຕຕາຍເຫຼົ່ານີ້ແມ່ນໄດ້ຮັບການຕອບໂຕ້ຢ່າງແຮງຈາກພວກເຈົ້າໜ້າທີ່ຈີນທີ່ກ່າວ ອ້າງວ່າ ການປະທ້ວງນີ້ແມ່ນມີສ່ວນພົວພັນ ກັບການກໍ່ການຮ້າຍແລະໄດ້ຮັບຄວາມອຸບ ປະຖຳຈາກອົງດາໄລລາມະ Peter Simpson ລາຍງານມາຈາກກຸງປັກກິ່ງວ່າ ເຫດ ຮ້າຍເຫຼົ່ານີ້ແມ່ນຂີດໝາຍຂອງການເພີ່ມທະວີຂຶ້ນໃນກົນລະຍຸດເພື່ອຕໍ່ຕ້ານການປົກຄອງ ຂອງຈີນນັ້ນ ນັບແຕ່ເດືອນພຶດສະພາເປັນຕົ້ນມາ ມີຊາວທິເບດ 9 ຄົນແລ້ວໄດ້ພະຍາຍາມຂ້າໂຕຕາຍ ໂດຍຈູດໄຟເຜົາໂຕເອງ ການເຜົາໂຕເອງຕາຍເທື່ອລ່າສຸດນີ້ແມ່ນກະທຳໂດຍແມ່ຍິງ ນາງ ເປັນນາງຊີຂອງສາສະໜາພຸດ ມີພະສົງ 5 ອົງແລ້ວໄດ້ເຖິງແກ່ມໍລະນະພາບ ຍ້ອນບາດ ແຜຈາກການເຜົາໂຕຕາຍ ຜູ້ພະຍາຍາມທັງໝົດທີ່ຈະເຜົາໂຕຕາຍເພື່ອທຳການປະທ້ວງ ທາງເມືອງນັ້ນ ແມ່ນມີອາຍຸຕໍ່າກວ່າ 24 ປີ ດັ່ງດຽວກັນກັບ ການພະຍາຍາມເຜົາໂຕຕາຍອື່ນໆ ນາງຊີຂອງສາສະໜາພຸດ ທີ່ມີຊື່ວ່າ Tenzin Wangmo ກໍໄດ້ຮ້ອງຄຳຂວັນອອກມາຮຽກຮ້ອງໃຫ້ຍຸຕິການປົກຄອງຂອງຈີນ ໃຫ້ມີອິດສະຫຼະພາບໃນການນັບຖືສາສະໜາ ແລະອະນຸຍາດໃຫ້ອົງດາໄລລາມະ ທີ່ຊົງ ລີ້ໄພຢູ່ໃນຕ່າງປະເທດເວລານີ້ ເດີນທາງກັບຄືນໄປຍັງທິເບດໄດ້ ການເຜົາໂຕຕາຍສ່ວນໃຫຍ່ແມ່ນມີຂຶ້ນທີ່ເມືອງ Aba ຊຶ່ງເປັນເມືອງນ້ອຍໃນແຂວງສີສວນ ທີ່ມີເຂດແດນຕິດກັບທິເບດແລະມີປະຊາຄົມຊາວທິເບດຂະ ໜາດໃຫຍ່ນັ້ນ ລັດຖະບານຈີນກ່າວວ່າ ການເຜົາໂຕຕາຍຊຶ່ງໄດ້ກໍ່ໃຫ້ເກີດມີການປະທ້ວງຢ່າງຮຸນແຮງ ໃນທົ່ວຂົງເຂດນັ້ນແມ່ນຂັດກັບຄວາມເຊື່ອແລະຄຳພີຂອງສາສະໜາພຸດ ແຕ່ທ່ານ Robert Barnett ຜູ້ຊ່ຽວຊານດ້ານທິເບດຂອງມະຫາວິທະຍາໄລ Columbia ບໍ່ເຫັນພ້ອມກັບຄວາມຄິດດັ່ງກ່າວຂອງຈີນ ທ່ານ Barnett ເວົ້າວ່າ ແຕ່ບໍ່ຄືກັນກັບປະວັດສາດໃນສະໄໝກ່ອນ ການເຜົາໂຕຕາຍທັງໝົດເມື່ອໄວໆມານີ້ ແມ່ນ ເບິ່ງກັນວ່າເປັນການປະທ້ວງທາງດ້ານການເມືອງ ຊາວທິເບດທີ່ລີ້ໄພຢູ່ໃນຕ່າງ ປະເທດ ໄດ້ພາກັນໄຕ້ທຽນໄຂສວດມົນພາວະນາ ລະລຶກເຖິງພວກທີ່ເຂົາເຈົ້າເອີ້ນວ່າ ເປັນວີລະຊົນ ແລະຮຽກຮ້ອງໃຫ້ບຸກຄົນອື່ນໆ ຢ່າປ່ອຍໃຫ້ການກະທຳຂອງພວກເຂົາ ເຈົ້າຖືກຫຼົງລືມ ທ່ານ Barnett ກ່າວວ່າ ການຂ້າໂຕຕາຍດ້ວຍການຈູດໄຟເຜົາໂຕເອງນັ້ນ ແມ່ນການ ປະທ້ວງທາງການເມືອງທີ່ບໍ່ເຄີຍມີມາກ່ອນ ໃນປະຊາຄົມຊາວທິເບດ ທ່ານ Barnett ເວົ້າວ່າ ການຈູດເຜົາໂຕເອງຕາຍເລີ່ມຂຶ້ນ ຫຼັງຈາກເຈົ້າໜ້າທີ່ຈີນໃນນະຄອນຫຼວງປັກກິ່ງໄດ້ສັ່ງ ໃຫ້ຕັດຮອນອິດສະຫຼະພາບ ໃນການນັບຖືສາສະໜາລົງ ໂດຍໄດ້ບັງຄັບໃຫ້ພວກພະສົງ ໄປຮ່ວມການສຳມະນາ ກ່ຽວກັບເລື່ອງຮັກຊາດ ພວກເຈົ້າໜ້າທີ່ຈີນ ໄດ້ບັງຄັບໃຫ້ພະສົງ ທິເບດເຫຼົ່ານີ້ປະນາມອົງດາໄລລາມະ ຜູ້ນຳທາງດ້ານຈິດໃຈຂອງຊາວທິເບດແລະສຶກສາ ຮໍ່າຮຽນລະບອບຄອມມູນິສ ພວກພະສົງໄດ້ພາກັນປະທ້ວງຢ່າງອອກໜ້າອອກຕາ ຢູ່ຕາມວັດວາອາຮາມແຫ່ງຕ່າງໆ ດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງເຮັດໃຫ້ພວກເຈົ້າໜ້າທີ່ຈີນເອົາມາດຕະການ ພວກເຈົ້າໜ້າທີ່ຈີນໄດ້ຕັ້ງປ້ອມຕຳຫຼວດຂຶ້ນຢູ່ໃນວັດບາງແຫ່ງ ແລະຕັດໄຟຟ້າແລະນໍ້າ ປະປາສຳລັບວັດອີກຈຳນວນນຶ່ງ ເວລາມີການເຜົາໂຕເອງຕາຍເລີ່ມຂຶ້ນນັ້ນ ເຈົ້າໜ້າທີ່ຈີນໄດ້ຕອບໂຕ້ດ້ວຍການສົ່ງຕຳຫຼວດ ປາບຈະລາຈົນໃນຈຳນວນເພີ່ມຕື່ມໄປຍັງເມືອງ Aba ເພື່ອປ້ອງກັນບໍ່ໃຫ້ມີການຮຽນແບບ ໃນການເຜົາໂຕຕາຍ ປະທ້ວງພວກຕຳຫຼວດຈຳນວນນຶ່ງມີເຄື່ອງມອດໄຟເປັນອາວຸດຕິດມື ສາສະດາຈານ Barnett ກ່າວວ່າ ການກະທໍາດັ່ງກ່າວຂອງພວກປະທ້ວງແມ່ນເປັນການ ເນັ້ນຢໍ້າພາບພົດຂອງການກົດຂີ່ ໂດຍພວກເຈົ້າໜ້າທີ່ຈີນ ສາສະດາຈານ Barnett ເວົ້າວ່າ ສຳລັບພວກຊາວທິເບດທີ່ລີ້ໄພຢູ່ຕ່າງປະເທດແລ້ວ ແມ່ນມີຄວາມເຫັນຢ່າງເປັນເອກກະ ສັນກັນວ່າ ລັດຖະບານຈີນຄວນເປັນຜູ້ຮັບຜິດຊອບຕໍ່ການເສຍຊີວິດຂອງພວກພະສົງ ແລະນາງຊີສາສະໜາພຸດເຫຼົ່ານີ້ ນາງ Stephanie Bridgen ແມ່ນຜູ້ອຳນວຍການອົງ ການທິເບດເສລີ ທີ່ມີສຳນັກງານຢູ່ກຸງລອນດອນ ປະເທດອັງກິດ ນາງ Bridgen ເວົ້າວ່າ ບັນດາລັດຖະບານຂອງປະເທດຕາເວັນຕົກໄດ້ອອກຖະແຫຼງການ ຊຶ່ງໂດຍທົ່ວໄປແລ້ວ ແມ່ນເຫັນພ້ອມກັບທັດສະນະຄວາມເຫັນທີ່ວ່າ ກົນລະຍຸດຂອງຈີນແມ່ນມີສ່ວນທີ່ກໍ່ໃຫ້ ເກີດສະຖານະການດັ່ງກ່າວ ໃນສັບປະດາແລ້ວນີ້ກະຊວງການຕ່າງປະເທດສະຫະລັດ ໄດ້ຮຽກຮ້ອງໃຫ້ປັກກິ່ງແກ້ໄຂບັນຫາຄວາມບໍ່ພໍໃຈຂອງປະຊາຊົນຊາວທິເບດ ຢູ່ໃນປະ ເທດຈີນ ປັກກິ່ງໄດ້ຄັດຄ້ານຢ່າງແຂງຂັນ ຕໍ່ທັດສະນະຄວາມເຫັນດັ່ງກ່າວ ແລະກ່າວເຖິງການເຜົາ ໂຕຕາຍນັ້ນ ວ່າເປັນຜົນສຸດທ້າຍຂອງການກໍ່ການຮ້າຍທີ່ດຳເນີນການໂດຍອົງດາໄລລາມະ ແລະຂະບວນການຕໍ່ສູ້ເພື່ອອິດສະຫຼະພາບທິເບດ ທ່ານນາງຈຽງຢູ ໂຄສົກກະຊວງການຕ່າງປະເທດຈີນເວົ້າວ່າ ຄວາມວິຕົກກັງວົນຕົ້ນຕໍ ຂອງປັກກິ່ງກໍແມ່ນເພື່ອຮັກສາໄວ້ໃນອັນທີ່ທ່ານນາງເອີ້ນວ່າ ຄວາມເປັນລະບຽບຮຽບ ຮ້ອຍຕາມປົກກະຕິຢູ່ໃນແຂວງສີສວນ ແລະໃນເຂດທິເບດ ທ່ານນາງເອີ້ນການເຜົາໂຕ ຕາຍນັ້ນວ່າກິດຈະການເຄື່ອນໄຫວແບ່ງແຍກດິນແດນ ຊຶ່ງເປັນສິ່ງທີ່ລັດຖະບານປັກກິ່ງ ກ່າວເຖິງຂະບວນການເຄື່ອນໄຫວເພື່ອຄວາມເປັນເອກກະລາດຂອງຊາວທິເບດນັ້ນ ນອກນັ້ນແລ້ວ ທ່ານນາງຍັງເອີ້ນພວກທີ່ເຜົາໂຕຕາຍວ່າ ເປັນຜູ້ກໍ່ການຮ້າຍທີ່ປອມໂຕມາ ສາສະດາຈານ Barnett ຈາກມະຫາວິທະຍາໄລ Columbia ກ່າວວ່າ ນັ້ນຄືມາດຕະຖານ ຂອງຄຳຕອບຈີນຕໍ່ເຫດການດັ່ງກ່າວ ສາສະດາຈານ Barnett ເວົ້າວ່າ ນອກນັ້ນກະຊວງການຕ່າງປະເທດຈີນກໍບໍ່ໄດ້ແຈ້ງໃຫ້ຊາບວ່າ ຕົນໄດ້ຕິດຕໍ່ໄປຍັງເຈົ້າໜ້າທີ່ ອິນເດຍແລ້ວຫຼືບໍ່ ເພື່ອຕິດຕາມເບິ່ງຂໍ້ຫາກໍ່ການຮ້າຍຕໍ່ກຸ່ມຊາວທິເບດທີ່ລີ້ໄພຢູ່ໃນປະເທດ ອິນເດຍນັ້ນ ຈີນກ່າວວ່າ ລັດຖະບານຂອງປະເທດອື່ນໆທີ່ໃຫ້ຄວາມເຫັນກ່ຽວກັບເລື່ອງນີ້ຄວນຢຸດເຊົາ ເສຍ ເຈົ້າໜ້າທີ່ປັກກິ່ງໄດ້ຕອບໂຕ້ຕໍ່ການຮຽກຮ້ອງຂອງສະຫະລັດທີ່ໃຫ້ຈີນເຄົາລົບນັບຖື ສິດທິມະນຸດຂອງຊາວທິເບດແລະຊາວຈີນອື່ນໆນັ້ນໂດຍເວົ້າວ່າ ວໍຊິງຕັນບໍ່ຄວນຈະເຂົ້າມາ ຍຸ່ງກ່ຽວໃນກິດຈະການພາຍໃນຂອງຈີນ