ເສດຖະກິດ ຂອງມຽນມາ
ຜູ້​ວ່າການ​ທະນາຄານ​ກາງຂອງ​ມຽນມາ​​ ກ່າວ​ວ່າ​ ເສດຖະກິດ​ມຽນມາ ​​ຈະ​ເຕີບ​ໂຕຂຶ້ນ​ປະມານ 12 ​ເປີ​ເຊັນ​ ໃນ​ປີ​ນີ້.
ມຽນມາ ຊຶ່ງເປັນນຶ່ງໃນບັນດາເປັນປະເທດທີ່ທຸກຈົນທີ່ສຸດ ໃນຂົງເຂດເອເຊຍຕາເວັນອອກ ອາດກໍາລັງກ້າວເຂົ້າສູ່ບັ້ນຕອນໃໝ່ຂອງການພັດທະນາ ຫລັງຈາກການເລືອກຕັ້ງທົ່ວປະ ເທດ ທີ່ຜ່ານພົ້ນໄປເມື່ອໝໍ່ໆມານີ້ ແລະພ້ອມດ້ວຍການປ່ອຍໂຕທ່ານນາງອອງຊານ ຊູຈີ ຜູ້ໄດ້ຮັບລາງວັນໂນແບລ ອອກຈາກການກັກບໍລິເວນ ແຕ່ຜູ້ສື່ຂ່າວວີໂອເອ Ron Corben ລາຍງານຈາກບາງກອກວ່າ ພວກນັກວິຈານການເມືອງໃນຂົງເຂດ ຢ້ານວ່າ ຈະບໍ່ມີການປ່ຽນ ແປງຫຍັງຫລາຍ ສໍາລັບປະຊາຊົນສ່ວນໃຫຍ່ຢູ່ໃນມຽນມານັ້ນ ໃນການຖະແຫລງຕໍ່ທະນາຄານໂລກເມື່ອບໍ່ນານມານີ້ ຜູ້ວ່າ ການທະນາຄານກາງຂອງມຽນມາ ໄດ້ວາດພາບຢ່າງມີສີສັນ ງົດງາມກ່ຽວກັບເສດຖະກິດຂອງປະເທດຂອງທ່ານ ໂດຍ ກ່າວວ່າເສດຖະກິດມຽນມາຈະເຕີບໂຕຂຶ້ນປະມານ 12 ເປີ ເຊັນໃນປີນີ້ ຈາກການຂັບດັນໂດຍການສົ່ງອອກແກສທໍາ ມະຊາດ ແລະຜະລິດຕະຜົນຟາມ ຫລືການກະເສດ ແຕ່ ທະນາຄານພັດທະນາເອເຊຍ ກັບທໍານາຍວ່າ ການ ຂະຫຍາຍຕົວຂອງເສດຖະກິດມຽນມາ ໃນປີ 2010 ນີ້ ຈະມີອັດຕາຈໍາກັດກ່ວານັ້ນ ຄືພຽງແຕ່ 5 ເປີເຊັນ ຢ່າງໃດກໍຕາມ ພວກຊ່ຽວຊານກ່ຽວກັບມຽນມາ ກ່າວວ່າ ການຕີລາຄາທັງສອງຢ່າງນັ້ນ ຈະບໍ່ຊ່ວຍຫຍັງຫລາຍເລີຍ ໃນການປັບປຸງຊີວິດ ຄວາມເປັນຢູ່ຂອງຊາວມຽນມາສ່ວນ ຫລາຍໃຫ້ດີຂຶ້ນ ນາງ Alison Vicary ນັກເສດຖະສາດ ຈາກມະຫາວິທະຍາໄລ Macquarie ຂອງອອສເຕຣເລຍກ່າວວ່າ ເວລານີ້ ມຽນມາແມ່ນ ປະເຊີນກັບຄວາມຫຍຸ້ງຍາກ ຢ່າງກວ້າງຂວາງ: ມຽນມາເປັນປະເທດນຶ່ງໃນບັນດາປະເທດທີ່ທຸກຈົນທີ່ສຸດໃນຂົງເຂດເອເຊຍ ແລະມີການປະເມີນກັນວ່າ ເກືອບ ນຶ່ງສ່ວນສາມ ຂອງຈໍານວນປະຊາກອນທັງໝົດຂອງມຽນມານັ້ນ ມີຄວາມເປັນຢູ່ທີ່ລໍາບາກຍາກແຄ້ນທີ່ສຸດ ການສຶກສາຄົ້ນຄວ້າບັ້ນນຶ່ງຂອງມະຫາວິທະຍາໄລ Macquarie ພົບວ່າ ລະບົບການເກັບພາສີຂອງມຽນມາແມ່ນ ຮຸນແຮງໜັກໜ່ວງຫລາຍທີ່ສຸດ ຊຶ່ງມີຢູ່ເລື້ອຍໆ ທີ່ປະຊາຊົນຖືກບັງຄັບໃຊ້ແຮງງານ ຖືກບັງຄັບໃຫ້ຊື້ສິນຄ້າ ແລະຖືກຍຶດເອົາທີ່ດິນ ນອກນີ້ແລ້ວ ຖະໜົນຫົນທາງ ແລະໂຄງລ່າງພື້ນຖານຂອງທ່າເຮືອຫລືທ່າດ່ານ ທີ່ຂີ້ຮ້າຍ ບໍ່ໄດ້ມາດຕະຖານ ຍັງເປັນຕົວຖ່ວງດຶງການພັດທະນານໍາອີກ ໄດ້ເກີດມີຄວາມຫວັງສູງຂຶ້ນ ໃນໝູ່ພວກນັກເສດຖະສາດ ແລະພວກນັກວິໄຈຂອງຂົງເຂດວ່າ ການເລືອກຕັ້ງທົ່ວປະເທດ ທີ່ຈັດຂຶ້ນໃນວັນທີ່ 7 ເດືອນພະຈິກນີ້ ຊຶ່ງເປັນການເລືອກຕັ້ງຄັ້ງທໍາອິດໃນຮອບ 20 ປີນັ້ນ ອາດນໍາພາໄປສູ່ການເປີດກວ້າງຫລາຍຂຶ້ນ ທາງດ້ານເສດຖະກິດຂອງປະເທດ ຊຶ່ງຄອບງໍາໂດຍລັດຖະບານທະຫານນັ້ນ ແຕ່ນາງ Debbie Stothard ໂຄສົກຍິງ ສໍາລັບກຸ່ມສົ່ງເສີມສິດທິທີ່ຊື່ວ່າ ເຄືອຂ່າຍທາງ ເລືອກອາຊ່ຽນ ຫລື Alternative ASEAN Network ນັ້ນ ຄາດວ່າຈະມີການປ່ຽນ ແປງໜ້ອຍຫລາຍ ຊຶ່ງນາງກ່າວຕໍ່ໄປວ່າ: ລັດຖະບານທະຫານມຽນມານັ້ນ ຖືກມອງເຫັນວ່າເປັນລັດຖະບານທີ່ມີການສໍ້ລາດບັງຫລວງໃນລະດັບສູງຫລາຍ ແລະມີຫລາຍໆລັດຖະບານ ຊຶ່ງໂຮມທັງສະຫະລັດ ທີ່ໄດ້ນໍາໃຊ້ການລົງໂທດດ້ານເສດຖະກິດຕໍ່ລັດຖະບານທະ ຫານມຽນມາ ຍ້ອນການລະເມີດສິດທິມະນຸດຂອງຕົນນັ້ນ ແຕ່ສະພາບການດັ່ງກ່າວນີ້ກໍບໍ່ໄດ້ຢຸດພວກລົງທຶນຕ່າງປະເທດບາງລາຍແຕ່ຢ່າງໃດ ໂຕຢ່າງໄທທີ່ເປັນປະເທດລົງທຶນລະດັບນໍາໜ້າຢູ່ໃນມຽນມາ ໂດຍສະເພາະໃນດ້ານແກສທໍາມະຊາດແລະນໍ້າມັນ ຈີນກໍເປັນຜູ້ລົງທຶນ ແລະເປັນພາຄີການຄ້າລາຍໃຫຍ່ຂອງມຽນມາເຊ່ນກັນ ໂດຍສະເພາະໃນພາກສ່ວນພະລັງງານ ສິນຄ້າສົ່ງອອກສໍາຄັນອື່ນໆອີກຂອງມຽນມາ ກໍໄດ້ແກ່ ໄມ້ ແລະແກ້ວນິນຈິນດາ ທີ່ໄດ້ດຶງດູດພວກນັກລົງທຶນຈາກຮ່ອງກົງ ເກົາຫລີໃຕ້ ສິງຄະໂປ ແລະອິນເດຍ ນາຍ Bertil Lintner ນັກຂຽນຜູ້ນຶ່ງທີ່ໄດ້ຂຽນເລຶ່ອງລາວກ່ຽວກັບມຽນມາ ຢ່າງກວ້າງຂວາງ ກ່າວວ່າ ເຖິງແມ່ນຈະມີການລົງທຶນຢ່າງທີ່ກ່າວມານັ້ນກໍຕາມ ແຕ່ສະພາວະເສດຖະກິດຂອງມຽມມາກໍຍັງຄົງອ່ອນແອຢູ່ ຍ້ອນການ ບໍລິຫານຄຸ້ມຄອງທີ່ບໍ່ຖືກບໍ່ຕ້ອງຂອງລັດຖະບານ ນາຍລິນເນີເວົ້າວ່າ ຕະຫລອດໄລຍະປີທີ່ຜ່ານມານີ້ ລັດຖະບານທະຫານມຽນມາໄດ້ຂາຍຊັບສິນຫລາຍຢ່າງ ຄິດ ເປັນມູນຄ່າຫລາຍລ້ານໂດລາ ໂຮມທັງທ່າເຮືອຫລາຍແຫ່ງ ແລະລະບົບການຂົນສົ່ງ ໃຫ້ແກ່ ວົງການທຸລະກິດແລະພວກນາຍທະຫານ ທີ່ໄກ້ຊິດກັບພວກຜູ້ນໍາລະດັບສູງຂອງມຽນມານັ້ນ ນາງ Stothard ປະຈໍາເຄືອຂ່າຍທາງເລືອກອາຊ່ຽນກ່າວວ່າ ເປັນໄປໄດ້ວ່າ ການກະທໍາດັ່ງນັ້ນໄດ້ເພີ່ມພາລະແບກຫາບໃຫ້ປະຊາຊົນຫລາຍຂຶ້ນ ຊຶ່ງນາງອະທິບາຍວ່າ: ແຕ່ພວກນັກຊ່ຽວຊານກ່ຽວກັບມຽນມາບາງຄົນກ່າວວ່າ ການຂາຍຊັບສິນທີ່ວ່ານັ້ນ ອາດສາ ມາດເຮັດໃຫ້ອໍານາດເສດຖະກິດຂອງທະຫານອ່ອນຕົວລົງໄປ ແລະຊ່ວຍສ້າງໃຫ້ມີຊົນຊັ້ນ ວິສາຫະກິດເກີດຂຶ້ນໄດ້ ການຕັດສິນໃຈຂອງລັດຖະບານ ໃນການປ່ອຍທ່ານນາງອອງຊານຊູຈີໃຫ້ເປັນອິສະລະຈາກການກັກບໍລິເວນເປັນເວລາຫລາຍປີໃນເດືອນນີ້ ໄດ້ເປີດໃຫ້ມີການສົນທະນາຫາລືກັນ ກ່ຽວກັບວ່າຄວນຜ່ອນຜັນການລົງໂທດດ້ານເສດຖະກິດຕໍ່ມຽນມານັ້ນລົງຫລືບໍ່? ທ່ານນາງອອງ ຊານຊູຈີເອງ ກໍໄດ້ໃຫ້ຮ່ອງຮອຍວ່າ ທ່ານນາງກໍກໍາລັງພິຈາລະນາໃນຄວາມຄິດນີ້ຢູ່ ຫລັງຈາກທີ່ໄດ້ໃຫ້ການສະໜັບສະໜູນຕໍ່ການລົງໂທດນັ້ນ ມາເປັນເວລາຫລາຍປີແລ້ວ ພວກບໍ່ເຫັນພ້ອມນໍາການລົງໂທດກ່າວວ່າ ຕາບໃດທີ່ພວກປະເທດ ເຊັ່ນຈີນ ແລະອິນເດຍ ເມີນເສີຍຕໍ່ການລົງໂທດນັ້ນ ມັນກໍມີແຕ່ຈະສ້າງຄວາມທຸກຈົນຂັດສົນໃຫ້ແກ່ປະຊາຊົນ ແລະຄູນຮັ່ງຄູນມີພວກຜູ້ນໍາເທົ່ານັ້ນ ແຕ່ນັກຂຽນ Lintner ກ່າວວ່າ ການລົງໂທດຄວນຈະນໍາໃຊ້ຢູ່ຕໍ່ໄປ ຈົນກວ່າຝ່າຍທະຫານຈະທໍາການປະຕິຮູບເພີ່ມຂຶ້ນ ນັກຂຽນ Lintner ເວົ້າວ່າ ເນຶ່ອງຈາກຄວາມບໍ່ແນ່ນອນກ່ຽວກັບວ່າລັດຖະບານຊຸດທີ່ຖືກເລືອກຕັ້ງຂຶ້ນມາໃໝ່ໆນີ້ ຈະດໍາເນີນການແນວໃດກັບເສດຖະກິດ ແລະຍ້ອນການລົງໂທດນັ້ນ ຈຶ່ງຄາດພວກທີ່ຢາກຈະມາລົງ ກໍຄົງຈະຍັງມີຄວາມລະມັດລະວັງຢູ່ຄືເກົ່າ ກ່ຽວກັບມຽນມານັ້ນ ແລະພວກນັກຊ່ຽນຊານກ່ຽວກັບມຽນມາຕ່າງກໍພາກັນເວົ້າວ່າ ມຽນມາຍັງຈະສືບຕໍ່ລ້າຫລັງໝູ່ຢູ່ຕໍ່ໄປ ຢູ່ໃນຂົງເຂດທີ່ໄດ້ ກ້າວໜ້າໄປໄກແລ້ວ ໃນດ້ານເສດຖະກິດນັ້ນ