ຜູ້​ຊ່ຽວ​ຊານ ຕ້ອງ​ການ​ເວ​ລາ ​ເພີ່ມ​ເຕີມ ເພື່ອ​ຫາ​ສາ​ເຫດ ​ຂອງ ເຂື່ອນ​ເຊ​ປຽນ-ເຊ​ນ້ຳນ້ອຍ​ແຕກ
ບັນ​ດາ​ອົງ​ການ​ອະ​ນຸ​ລັກ​ ສິ່ງ​ແວດ​ລ້ອມ​ທຳ​ມະ​ຊາດ ​ໃນ​ລຸ່ມ​ແມ່​ນ້ຳ​ຂ​ອງ ແລະ ສາ​ກົນ​ ຍັງ​ຄົງ​ສືບ​ຕໍ່​ ການ​ເຄື່ອນ​ໄຫວ​ເພື່ອ​ກົດ​ດັນ ​ໃຫ້​ລັດ​ຖະ​ບານ ລາວ ພິ​ຈາ​ລະ​ນາ​ ຍົກ​ເລີກ​ໂຄງ​ການ ​ເຂື່ອນ​ເຊ​ປຽນ-ເຊ​ນ້ຳ​ນ້ອຍ.
ຄະນະຜູ້ຊ່ຽວຊານຕ່າງຊາດ ຍັງຕ້ອງໃຊ້ເວລາສຳລັບການສອບສວນ ເພື່ອຄົ້ນຫາສາ ເຫດແທ້ຈິງທີ່ເຮັດໃຫ້ເຂື່ອນເຊປຽນ-ເຊນ້ຳນ້ອຍແຕກ ໂດຍສະເພາະແມ່ນການຂຸດ ເຈາະ ແລະ ວິໄຈດິນສັນເຂື່ອນທີ່ແຕກນັ້ນ ທ່ານ ບຸນທອງ ຈິດມະນີ ຮອງນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ຖະແຫຼງຕໍ່ກອງປະຊຸມສະໄໝສາ ມັນຄັ້ງທີ 6 ຂອງສະພາແຫ່ງຊາດລາວ ເມື່ອບໍ່ນານມານີ້ວ່າ ການສອບສວນເພື່ອຄົ້ນ ຫາສາເຫດທີ່ແທ້ຈິງທີ່ເຮັດໃຫ້ເຂື່ອນເຊປຽນ-ເຊນ້ຳນ້ອຍແຕກຢູ່ທີ່ແຂວງອັດຕະປື ໂດຍຄະນະຜູ້ຊ່ຽວຊານຂອງຄະນະກຳມະການສາກົນວ່າດ້ວຍເຂື່ອນຂະໜາດໃຫຍ່ (International Commission on Large Dams - ICOLD) ຕາມການເຊີນຂອງ ທາງການ ລາວ ນັ້ນຍັງຄົງສືບຕໍ່ຢ່າງຕັ້ງໜ້າ ຫາກແຕ່ກໍຍັງບໍ່ສາມາດສະຫຼຸບການສອບ ສວນໄດ້ຢ່າງເປັນທາງການ ເນື່ອງຈາກວ່າຄະນະຜູ້ຊ່ຽວຊານຂອງ ICOLD ທີ່ໄດ້ ເລີ່ມການສອບສວນນັບຕັ້ງແຕ່ວັນທີ 19 ສິງຫາ 2018 ເປັນຕົ້ນມານັ້ນຍັງຕ້ອງໃຊ້ເວ ລາອີກໄລຍະນຶ່ງ ເພື່ອດຳເນີນການສຶກສາ ແລະ ວິໄຈດິນສັນເຂື່ອນທີ່ແຕກນັ້ນຢ່າງ ລະອຽດ ໂດຍທີ່ຜ່ານມາກໍໄດ້ທຳການຂຸດເຈາະດິນສັນເຂື່ອນເພີ່ມຂຶ້ນຈາກ 7 ຂຸມເປັນ 12 ຂຸມເພື່ອນຳມາສຶກສາ-ວິໄຈ ແລະ ສົມທຽບກັນຢ່າງຮອບດ້ານ ຈຶ່ງເຮັດໃຫ້ຄະນະ ຜູ້ຊ່ຽວຊານຍັງບໍ່ສາມາດສະຫຼຸບຜົນການສຳຫຼວດໄດ້ຈົນເຖິງປັດຈຸບັນ ດັ່ງທີ່ທ່ານ ບຸນທອງ ໄດ້ຖະແຫຼງຢືນຢັນວ່າ "ເຂື່ອນເຊປຽນ-ເຊນ້ຳນ້ອຍນີ້ ໄດ້ຈັດຕັ້ງຄະນະຊີ້ນຳໂດຍແມ່ນຂ້າພະເຈົ້າເປັນຫົວໜ້າ ດຳເນີນການກວດກາ ກ່ຽວກັບ ເຫດການທີ່ເຂື່ອນແຕກພັງຫັ້ນ ແມ່ນຍ້ອນອີຫຍັງ ແລ້ວກະສິປຶກສາຫາລືກັນ ເວົ້າແທ້ໆນີ້ຫຼະແມ່ນວ່າ ເລີ່ມແຕ່ການກວດກາຄັ້ງທຳອິດນີ້ ພວກເຮົາກະເຫັນແລ້ວເລື່ອງຮ້າຍຂອງບັນຫາ ແຕ່ວ່າຊ່ຽວຊານນີ້ເພີ່ນບໍ່ໃຫ້ປະກາດ ເພາະວ່າມັນຕ້ອງໄດ້ສຶກສາເບິ່ງໃຫ້ມັນລະອຽດເລິກເຊິ່ງຕື່ມໃນແຕ່ລະອັນ ແຕ່ລະວັນ ແຕ່ລະຂອດ ແຕ່ລະມຸມຕໍ່ກັບບັນຫາຕ່າງໆ ຄືປັດຈຸບັນນີ້ ພວກເຮົາດຳເນີນການເຈາະ ດິນ ວິໄຈດິນຄືນໃໝ່ ໂຕບ່ອນທີ່ມັນແຕກພັງຫັ້ນນະ " ທາງດ້ານທ່ານ ວິທູນ ເພີ່ມພົງສາຈະເລີນ ຜູ້ອຳນວຍການຂອງເຄືອຂ່າຍພະລັງງານ ເພື່ອນິຕິເວດທຳມະຊາດໃນລຸ່ມແມ່ນ້ຳຂອງ ໃຫ້ການຢືນຢັນວ່າ ບັນດາອົງການອະນຸ ລັກສິ່ງແວດລ້ອມທຳມະຊາດໃນລຸ່ມແມ່ນ້ຳຂອງ ແລະ ສາກົນຍັງຄົງສືບຕໍ່ການເຄື່ອນ ໄຫວເພື່ອກົດດັນໃຫ້ລັດຖະບານ ລາວ ພິຈາລະນາຍົກເລີກໂຄງການເຂື່ອນເຊປຽນ- ເຊນ້ຳນ້ອຍ ເພາະວ່າເປັນໂຄງການທີ່ໄດ້ສົ່ງຜົນກະທົບທັງຕໍ່ສິ່ງແວດລ້ອມທຳມະຊາດ ແລະ ຊີວິດການເປັນຢູ່ຂອງປະຊາຊົນໃນແຂວງອັດຕະປືຢ່າງກວ້າງຂວາງ ທັງຍັງມີ ຄວາມສ່ຽງສູງທີ່ຈະເກີດໄພພິບັດໃນລັກສະນະດຽວກັນນີ້ໃນຕໍ່ໜ້າ ຖ້າຫາກລັດຖະ ບານ ລາວ ຍັງຈະອະນຸຍາດໃຫ້ສືບຕໍ່ດຳເນີນການກໍ່ສ້າງເຂື່ອນໃຫ້ແລ້ວສຳເລັດຕາມ ແຜນການເດີມໃນປີ 2019 ຕໍ່ໄປ ທັງນີ້ທ່ານ ວິທູນ ໃຫ້ການອະທິບາຍວ່າໂຄງການເຂື່ອນເຊປຽນ-ເຊນ້ຳນ້ອຍ ຈະຜະ ລິດໄຟຟ້າດ້ວຍການຜັນນ້ຳຈາກເຊປຽນ ລົງໄປຍັງເຊນ້ຳນ້ອຍ ແລ້ວກໍປ່ອຍລົງເຊກອງ ໄປສູ່ແມ່ນ້ຳຂອງ ຕາມລຳດັບນັ້ນເປັນການເພີ່ມປະລິມານນ້ຳໃນແມ່ນ້ຳແຕ່ລະສາຍ ໃຫ້ສູງຂຶ້ນກວ່າປົກກະຕິໂດຍເມື່ອປະກອບກັບອ່າງຕົ່ງຂອງເຂື່ອນກໍຕັ້ງຢູ່ເທິງເຂດທີ່ ຮາບສູງບໍລະເວນ ແລະ ການກໍ່ສ້າງທີ່ບໍ່ໄດ້ມາດຕະຖານດ້ວຍນັ້ນ ຈຶ່ງບໍ່ສາມາດທີ່ຈະ ຮັບປະກັນໄດ້ເລີຍວ່າ ຈະບໍ່ມີເຫດເຂື່ອນແຕກເກີດຂຶ້ນອີກນັ້ນເອງ ກ່ອນໜ້ານີ້ ອົງການອະນຸລັກສິ່ງແວດລ້ອມທຳມະຊາດໃນລຸ່ມແມ່ນ້ຳຂອງພ້ອມດ້ວຍ ອົງການພາກປະຊາຊົນ ເກົາຫຼີໃຕ້ ກໍໄດ້ຮ່ວມກັນສະແດງການຮຽກຮ້ອງຂໍໃຫ້ 2 ບໍລິ ສັດເອກະຊົນ ເກົາຫຼີໃຕ້ ທີ່ຮ່ວມລົງທຶນໃນໂຄງການເຂື່ອນເຊປຽນນັ້ນຄື ບໍລິສັດ SK ວິສະວະກຳ ແລະ ກໍ່ສ້າງຈຳກັດ ແລະ ບໍລິສັດ Western power ຈຳກັດຈະຕ້ອງຮັບ ຜິດຊອບຕໍ່ກໍລະນີເຂື່ອນເຊປຽນ-ເຊນ້ຳນ້ອຍແຕກ ທີ່ໄດ້ສົ່ງຜົນກະທົບຢ່າງໜັກໜ່ວງ ຕໍ່ປະຊາຊົນ ລາວ ທີ່ເມືອງສະໜາມໄຊ ໃນແຂວງ ອັດຕະປື ນັ້ນ ໂດຍການເຄື່ອນໄຫວດັ່ງກ່າວນີ້ ກໍຍັງນັບເປັນບາດກ້າວທຳອິດທີ່ຈະຂະຫຍາຍໄປສູ່ ການກົດດັນໃນລະດັບຊາດທັງໃນປະເທດ ເກົາຫຼີໃຕ້, ປະເທດ ໄທ ແລະ ລາວ ດ້ວຍ ເປົ້າໝາຍທີ່ຈະຮຽກຮ້ອງໃຫ້ລັດຖະບານຂອງທັງ 3 ປະເທດຫັນມາໃຫ້ຄວາມສຳຄັນ ກັບຄວາມຮັບຜິດຊອບຕໍ່ສັງຄົມ ແລະ ສິ່ງແວດລ້ອມທຳມະຊາດຂອງກຸ່ມລົງທຶນພັດ ທະນາໂຄງການເຂື່ອນເຊປຽນ-ເຊນ້ຳນ້ອຍດ້ວຍ ເພາະທີ່ຜ່ານມາທັງ 2 ບໍລິສັດເອກະ ຊົນ ເກົາຫຼີໃຕ້ ຍັງບໍ່ທັນໄດ້ສະແດງຄວາມຮັບຜິດຊອບຕໍ່ຜົນກະທົບທີ່ເກີດຂຶ້ນຢ່າງ ເໝາະສົມແຕ່ຢ່າງໃດ ແລະ ດ້ວຍການເຄື່ອນໄຫວທີ່ຈິງຈັງຂອງພາກເອກະຊົນໃນ ເກົາຫຼີໃຕ້ ທີ່ມີຕໍ່ກໍລະນີເຂື່ອນແຕກໃນ ລາວ ດັ່ງກ່າວກໍຍັງຈະເຮັດໃຫ້ມີການຮ່ວມກັນ ເຄື່ອນໄຫວຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງທັງຢູ່ໃນ ເກົາຫຼີໃຕ້, ປະເທດ ໄທ ແລະ ລາວ ຢ່າງເປັນຂະ ບວນການພາຍໃຕ້ເປົ້າໝາຍດຽວກັນ ຊຶ່ງກໍຄືການກົດດັນໃຫ້ຍົກເລີກໂຄງການກໍ່ສ້າງ ເຂື່ອນເຊປຽນ-ເຊນ້ຳນ້ອຍໃນ ລາວ ໃຫ້ໄດ້ນັ້ນເອງ