ຂໍ້ຂັດແຍ້ງໃນເຂດທະເລຈີນໃຕ້ ໄດ້ກາຍມາເປັນ ບັນຫາຄວາມເປັນຫ່ວງ ອັນດັບສູງສຸດໃນຂົງເຂດ (ເບິ່ງວີດີໂອລາວ-ອັງກິດ)
ມີຫົກ​ປະ​ເທດ​​ອ້າງ​ເອົາ ​ກໍາມະສິດ​ໃນເດາະດອນຕ່າງໆ ໃນ​ຂົງ​ເຂດ​ທະ​ເລ​ຈີນ​ໃຕ້.
ໃນປີຜ່ານມານີ້ ບັນຫາຂັດແຍ້ງກັນຕ່າງໆກ່ຽວກັບເຂດນໍ້າແດນດິນຢູ່ໃນເຂດທະເລຈີນ ໃຕ້ທີ່ອຸດົມສົມບູນໄປດ້ວຍນໍ້າມັນເຊື້ອໄຟນັ້ນ ໄດ້ກາຍເປັນບັນຫາທີ່ໜ້າເປັນຫ່ວງດ້ານຄວາມໝັ້ນຄົງອັນດັບສູງສຸດ ຢູ່ໃນຂົງເຂດເອເຊຍຕາ ເວັນອອກສຽງໃຕ້ Brian Padden ຜູ້ສື່ຂ່າວວີໂອເອ ທີ່ນະຄອນຫລວງ ຈາກາຕ້າ ຂອງອິນໂດເນເຊຍ ເບິ່ງຍ້ອນຫລັງຄືນເຫດການປະເຊີນໜ້າກັນຫລາຍໆບັ້ນທາງທະເລທີ່ໄດ້ ເພີ່ມທະວີຄວາມເຄັ່ງຕຶງຢູ່ໃນຂົງເຂດຊຶ່ງຍັງຜົນ ໃຫ້ມີການລິເລິ່ມທາງການທູດຄັ້ງໃຫຍ່ໃນທັນທີ ແລະຮື້ຟື້ນຄວາມໝັ້ນໝາຍຄືນໃໝ່ໂດຍໃຫ້ສະຫະລັດເພີ່ມການມີໜ້າທາງ ທະຫານຂອງຕົນຫລາຍຂຶ້ນຢູ່ ໃນຂົງເຂດເອເຊຍ ທອງປານ ມີເລຶ່ອງນີ້ ມາສະເໜີທ່ານ ໃນອັນດັບຕໍ່ໄປ ໃນເດືອນພຶດສະພາຜ່ານມາ ພວກເຈົ້າໜ້າທີ່ຫວຽດນາມໄດ້ໃຫ້ສໍາພາດຂ່າວແກ່ສື່ມວນຊົນ ເພື່ອກ່າວຫາຈີນວ່າ ຮາວີລົບກວນກໍ່າປັ່ນສໍາຫລວດນໍ້າມັນຂອງຕົນສອງລໍາ ເພື່ອຢືນຢັນ ການອ້າງກຳມະສິດໃນເຂດທະເລຈີນໃຕ້ທັງໝົດເປັນຂອງຕົນນັ້ນ ນອກນີ້ແລ້ວຟິລິບປິນ ຍັງອອກມາກ່າວຫາວ່າ ກໍ່າປັ່ນຈີນໄດ້ລ່ວງລໍ້າຊໍ້າອີກເຂົ້າໄປໃນເຂດນໍ້າແດນດິນຂອງຕົນ ຈາກນັ້ນກໍມີການປະທ້ວງຕໍ່ຕ້ານຈີນ ຄືທີ່ນະຄອນຫລວງຮາໂນ່ຍ ກຸ່ມເດີນຂະບວນປະ ທ້ວງນ້ອຍໆກຸ່ມນຶ່ງ ໄດ້ກ່າວປະນາມຈີນ ແລະພວກສະມາຊິກສະພາສູງຈາກຟິລິບປິນ ໂຮມທັງຜູ້ແທນ Walden Bello ໄດ້ເດີນ ທາງໄປຍັງເຂດທີ່ເກີດບັນຫາຂັດແຍ້ງກັນ ເພື່ອປະທ້ວງຕໍ່ການອ້າງກຳມະສິດຂອງຈີນ ຫົກປະເທດຕ່າງກໍອ້າງເອົາກຳມະສິດໃນຂົງເຂດທະເລຈີນໃຕ້ ແຕ່ທ່ານນາງ Bonnie Glaser ນັກວິເຄາະປະຈໍາສູນກາງການສຶກສາດ້ານຍຸດທະສາດແລະລະຫວ່າງຊາດ ທີ່ນະ ຄອນຫລວງວໍຊິງຕັນ ກ່າວວ່າ ພຶດຕິການແບບເກາະຜິດຄິດຂອງຈີນນັ້ນ ແມ່ນຜັກດັໃຫ້ ຫລາຍໆປະເທດໃນຂົງເຂດພາກັນຍື່ນມືໄປຫາສະຫະລັດ ກໍລະນີພິພາດຫລາຍບັ້ນໃນຂົງເຂດທະເລຈີນໃຕ້ນັ້ນ ໄດ້ກາຍເປັນບັນຫາອັນຮີບດ່ວນ ສຸດ ທີ່ກອງປະຊຸມສຸດຍອດປະຈໍາປີດ້ານຄວາມໝັ້ນຄົງຂອງສະມາຄົມອາຊ່ຽນ ທີ່ເກາະ ບາຫລີ ປະເທດອິນໂດເນເຊຍໃນເດືອນກໍລະກົດຜ່ານມາ ທ່ານ Marty Natalegawa ປະທານສະມາຄົມອາຊ່ຽນ ແລະລັດຖະມົນຕີຕ່າງປະເທດ ອິນໂດເນເຊຍ ໄດ້ຍົກເອົາການຮ່າງກົດເກນແຫ່ງ ການປະຕິບັດກັບຈີນໃຫ້ເປັນຈຸດເພັ່ງ ເລັງທີ່ສໍາຄັນປະການນຶ່ງ ຫລັງຈາກການເຈລະຈາກັນຢ່າງຂຸ້ນຂ້ຽວແລ້ວກໍມີການບັນລຸຄວາມກ້າວໜ້າໃນຮູບໃດຮູບ ນຶ່ງ ຈີນຊຶ່ງຢືນຢັດວ່າຂໍ້ພິພາດກັນນີ້ ຄວນດໍາເນີນການແກ້ໄຂກັນແບບມີສອງຝ່າຍເທົ່າ ນັ້ນ ເຫັນພ້ອມກັບຂໍ້ຊີ້ແນະຕ່າງໆທີ່ໜ້າຈະນໍາພາໄປສູ່ກົດເກນການປະຕິບັດ ເພື່ອແກ້ໄຂ ກໍລະນີພິພາດຕ່າງໆ ທ່ານ Albert del Rosario ລັດຖະມົນຕີຕ່າງປະເທດຟິລິບປິນບໍ່ໃຫ້ ຄວາມສໍາຄັນໃດໆ ຕໍ່ຂໍ້ຕົກລົງນີ້ ທ່ານ Shi Yinhong ອາຈານສອນທີ່ສະຖາບັນການສຶກສາລະຫວ່າງຊາດ ປະຈໍາມະຫາ ວິທະຍາໄລ Renmin ໃນກຸງປັກກິ່ງ ກ່າວວ່າ ສະມາຄົມອາຊ່ຽນສາມາດດຶງເອົາໝົດທຸກ ຝ່າຍໃຫ້ລົດຜ່ອນຈາກການຢືນຢັດແຫ່ງການປະເຊີນໜ້າກັນນັ້ນລົງ ນອກນີ້ແລ້ວທ່ານນາງ ຮິລແລຣີ ຄລິນຕັນ ລັດຖະມົນຕີຕ່າງປະເທດສະຫະລັດຍັງເຫັນ ພ້ອມກັບຂໍ້ຕົກລົງດັ່ງກ່າວ ແຕ່ໄດ້ເນັ້ນຍໍ້າວ່າທ່າທີ ຂອງສະຫະລັດກໍຄືຂໍ້ພິພາດກັນທັງ ໝົດນັ້ນຈະຕ້ອງຖືກຕົກລົງກັນໄດ້ຢ່າງສັນຕິວິທີ ໃນການປະຕິບັດຕາມກົດໝາຍລະຫວ່າງ ຊາດ ແລະວ່າເສລີ ພາບໃນການເດີນເຮືອນັ້ນ ຕ້ອງຖືກປົກປ້ອງເອົາໄວ້ ໃນຂະນະດຽວກັນ ສະຫະລັດໄດ້ເພີ່ມຈໍານວນທະຫານໄປປະຈໍາການຢູ່ໃນຂົງເຂດເອເຊຍ ປາຊິຟິກຫລາຍຂຶ້ນ ຄືໃນເດືອນສິງຫາຜ່ານມານີ້ ກອງທັບເຮືອສະຫະລັດໄດ້ອະນຸຍາດ ໃຫ້ພວກເຈົ້າໜ້າທີ່ຫວຽດນາມຂຶ້ນໄປທ່ຽວຊົມ ກໍ່າປັນບັນທຸກເຄຶ່ອງບິນສະຫະລັດ USS George Washington ຢ່າງເປັນການເປີດເຜີຍທີ່ສຸດ ເວລາກຳປັ່ນດັ່ງກ່າວຢຸດແວະກ່ອນ ຈະມຸ້ງໜ້າໄປທະເລຈີນໃຕ້ນັ້ນ ໃນລະຫວ່າງກອງປະຊຸມສຸດຍອດຂອງຂົງເຂດເອເຊຍຕາເວັນອອກນັ້ນ ສະຫະລັດ ຈີນ ແລະພວກຜູ້ນຳໜ້າປະເທດສະມາຊິກສະມາຄົມອາຊ່ຽນ ໄດ້ເນັ້ນຍໍ້າຢ່າງເປີດເຜີຍເຖິງຄວາມ ຮ່ວມມືກັນ, ແຕ່ໃນເບື້ອງຫລັງຂອງກອງປະຊຸມປິດລັບນັ້ນ ແມ່ນແຕກຕ່າງກັນກັບເລຶ່ອງທີ່ ກ່າວມາ ຊຶ່ງພວກຜູ້ນໍາປະເທດເອເຊຍຕາເວັນອອກສຽງໃຕ້ສ່ວນໃຫຍ່ຄັດຄ້ານການເອົາ ທ່າທີແບບແກ້ໄຂສອງຝ່າຍຂອງຈີນ ແລະສະໜັບສະໜຸນໃຫ້ມີຄວາມພະຍາຍາມແບບ ຫລາຍຝ່າຍເພື່ອຈະປັບປຸງກົດເກນປະຕິບັດນັ້ນ ແຕ່ທ່ານນາງ Bonnie Glaser ນັກວິເຄາະຈາກສູນກາງການສຶກສາຍຸດທະສາດແລະລະ ຫວ່າງຊາດ ກ່າວວ່າ ເວລານີ້ຈີນແລະສະມາຄົມອາຊ່ຽນແມ່ນຍັງຫ່າງໄກກັນຫຼາຍກ່ຽວ ກັບຂໍ້ຕົກລົງທີ່ຄັກແນ່ທີ່ຈະບົ່ງເຖິງຜົນຮັບຕາມມາສໍາລັບການຝ່າຝືນຕ່າງໆນັ້ນ ເຖິງແມ່ນການເຈລະຈາກັນຍັງດໍາເນີນໄປຢູ່ກໍຕາມ ແຕ່ທ່ານນາງຄາດການ ວ່າຈະເກີດ ເຫດການຂັດແຍ້ງກັນຂຶ້ນໄດ້ ລະຫວ່າງຈີນແລະພວກປະເທດເພື່ອນບ້ານຂອງຕົນໃນອະ ນາຄົດ ຢູ່ໃນເຂດທະເລຈີນໃຕ້ ເຖິງແມ່ນສະຫະ ລັດເພີ່ມຈໍານວນທະຫານປະຈໍາການຢູ່ໃນ ຂົງເຂດຂຶ້ນອີກນັ້ນກໍຕາມ