ປະທານາທິບໍດີສະຫະລັດຂະຫຍາຍ 'ຄວາມຮ່ວມມືທາງຍຸດທະສາດ' ລະຫວ່າງສະຫະລັດ ແລະASEAN
ທ່ານໂຈ ໄບເດັນ ໄດ້ປະກາດ ແຜນການທີ່ຈະໃຫ້ເງິນຈຳ​ນວນ 102 ລ້ານໂດລາ ເພື່ອຂະຫຍາຍ ຍຸດທະສາດຂອງສະຫະລັດແກ່ກຸ່ມປະເທດ ASEAN, ລວມເຖິງ 40 ລ້ານໂດລາ ເພື່ອຊ່ວຍແກ້​ໄຂການລະບາດຂອງໂຄວິດ-19.
ປະທານາທິບໍດີໂຈ ໄບເດັນຂອງສະຫະລັດໄດ້ປະກາດແຜນການ ທີ່ຈະໃຫ້ເງິນສູງເຖິງ 102 ລ້ານໂດລາ ເພື່ອຂະຫຍາຍຍຸດທະສາດຂອງ ສະຫະລັດໃນການເປັນຄູ່ພາຄີກັບສະມາຄົມປະຊາຊາດເອເຊຍຕາເວັນອອກສຽງໃຕ້ ຫລື ASEAN ຖະແຫລງການດັ່ງກ່າວມີຂຶ້ນໃນມື້ວັນອັງຄານຜ່ານມາ ຢູ່ໃນການປະຊຸມສຸດຍອດທາງອອນລາຍກັບກຸ່ມ 10 ປະເທດນັ້ນ, ແພັທຊີ ວິດາກຸສວາຣາ (Patsy Widakuswara) ນັກຂ່າວ VOA ປະຈໍາທໍານຽບຂາວ ມີລາຍງານກ່ຽວກັບເລື້ອງນີ້, ຊຶ່ງທິບສຸດາ ຈະນໍາເອົາລາຍລະອຽດມາສະເໜີ ທ່ານໃນອັນດັບຕໍ່ໄປ ປະມຸກຂອງບຣູນາຍ ກະສັດຊຸລຕານ ຮັສຊານາລ ໂບລເກຍ (Hassanal Bolkiah) ເປັນເຈົ້າພາບຈັດກອງປະຊຸມສຸດຍອດທາງອອນລາຍຂອງສະມາຄົມ ປະຊາຊາດເອເຊຍຕາເວັນອອກສຽງໃຕ້ ຫລື ASEAN, ໃນມື້ວັນອັງ ຄານ ຜ່ານມາ ກະສັດຊຸລຕານຮັສຊານາລ ໂບລເກຍ ຂອງບລູນາຍກ່າວວ່າ: “ໃນປີນີ້, ພວກເຮົາມີຄວາມກ້າວໜ້າຢ່າງຫລວງຫລາຍ ໃນການເສີມສ້າງຄວາມ ຮ່ວມມືຂອງພວກເຮົາກັບບັນດາຄູ່ພາຄີພາຍນອກ ” ນຶ່ງໃນຄູ່ພາຄີພາຍນອກດັ່ງກ່າວກໍຄືສະຫະລັດ ໃນຂະນະທີ່ຢູ່ໃນກອງປະຊຸມ ສຸດຍອດນັ້ນ, ປະທານາທິບໍດີສະຫະລັດ, ທ່ານໂຈ ໄບເດັນ ໄດ້ປະກາດ ແຜນການທີ່ຈະໃຫ້ເງິນຈຳນວນສູງເຖິງ 102 ລ້ານໂດລາ ເພື່ອຂະຫຍາຍ ຍຸດທະສາດຂອງສະຫະລັດແກ່ກຸ່ມປະເທດດັ່ງກ່າວ ລວມເຖິງ 40 ລ້ານໂດລາ ເພື່ອຊ່ວຍແກ້ໄຂການລະບາດຂອງໂຄວິດ-19 ທີ່ມີຢູ່ໃນປັດຈຸບັນ ແລະເສີມສ້າງ ຄວາມສາມາດຂອງອາຊຽນໃນການປ້ອງກັນ, ກວດຫາແລະຕອບໂຕ້ກັບການລະ ບາດຄັ້ງໃຫຍ່ໃນອະນາຄົດ ທ່ານໄບເດັນກ່າວດັ່ງນີ້: “ສິ່ງທີ່ສໍາຄັນທີ່ສຸດຂອງພວກເຮົາກໍຄືວ່າ ASEAN ມີຄວາມສຳຄັນ, ຂ້າພະເຈົ້າ ຢາກເວົ້າແນວນີ້, ມັນສຳຄັນຕໍ່ໂຄງສ້າງໃນຂົງເຂດອິນໂດ-ປາຊີຟິກ ແລະ ສະຫະລັດມີຄວາມມຸ້ງໝັ້ນຕໍ່ສະຖານະພາບທີ່ເປັນຈຸດສູນກາງຂອງ ASEAN ກໍຄືດັ່ງທີ່ພວກທ່ານຮູ້, ມັນຄືເກຍຢູ່ແກນກາງ, ມັນເປັນເກຍແກນກາງຂອງການຮັກສາຄວາມໝັ້ນໜຽວ, ຄວາມຈະເລີນຮຸ່ງເຮືອງ ແລະຄວາມໝັ້ນຄົງຂອງຂົງເຂດທີ່ຢູ່ຮ່ວມກັນຂອງພວກເຮົາ ” ປະທານາທິບໍດີດໍໂນລ ທຣໍາ ເຂົ້າຮ່ວມກອງປະຊຸມສຸດຍອດ ASEAN ໃນປີ 2017, ແຕ່ບໍ່ໄດ້ເຂົ້າຮ່ວມກອງປະຊຸມທີ່ວ່ານີ້ໃນປີຕໍ່ມາ ກຸ່ມທີ່ມີການເຄື່ອນໄຫວທາງດ້ານເສດຖະກິດທີ່ມີພະລັງຂອງ 10 ປະເທດໃນ ເຂດເອເຊຍຕາເວັນອອກສຽງໃຕ້ຖືກມອງວ່າ ເປັນກຸນແຈສໍາຄັນໃນການຕອບ ໂຕ້ກັບການຂະຫຍາຍອຳນາດຂອງຈີນ ສະພາທຸລະກິດສະຫະລັດແລະສະມາ ຄົມປະຊາຊາດເອເຊຍຕາເວັນອອກສຽງໃຕ້ ຫລື US-ASEAN Business Council ຊຶ່ງເປັນກຸ່ມການຄ້ານັ້ນ ມີຄວາມຍິນດີນຳການທີ່ອາເມຣິກາ ກັບມາ ມີສ່ວນພົວພັນກັບຂົງເຂດນັ້ນອີກຄັ້ງນຶ່ງ ທ່ານມາຣ໌ກ ມີລີ, ຈາກສະພາທຸລະກິດສະຫະລັດ-ASEAN ກ່າວຜ່ານທາງ Skype ວ່າ: “ພວກເຮົາກໍາລັງເວົ້າເຖິງຂົງເຂດທີ່ວ່າ ພາຍໃນປີ 2030 ກໍາລັງຈະກາຍ ເປັນນຶ່ງໃນບັນດາເສດຖະກິດລະດັບພູມີພາກທີ່ໃຫຍ່ທີ່ສຸດຂອງໂລກ ພວກເຮົາ ກໍາລັງເວົ້າເຖິງສ່ວນນຶ່ງຂອງໂລກທີ່ 21 ລັດຂອງສະຫະລັດ ອາເມຣິກາ ສົ່ງສິນຄ້າອອກຫລາຍກວ່າ 1 ຕື້ໂດລາ ໃນແຕ່ລະປີໄປຂາຍໃນ 10 ປະເທດໃນເຂດເອເຊຍຕາເວັນອອກສຽງໃຕ້ ” ໃນຂະນະທີ່ສະຫະລັດຖືກມອງວ່າເປັນຜູ້ນຶ່ງທີ່ມີກໍາລັງແຮງໃນການຕ້ານຢັນກັບ ຄວາມທະເຍີທະຍານທາງທະຫານຂອງຈີນ, ແຕ່ໃນດ້ານເສດຖະກິດແລ້ວ ວໍຊິງ ຕັນຊໍ້າພັດນຳຫລັງປັກກິ່ງ ASEAN ແມ່ນຄູ່ຄ້າທີ່ໃຫຍ່ທີ່ສຸດຂອງຈີນ ທັງສອງຝ່າຍແມ່ນສ່ວນນຶ່ງຂອງ ຄູ່ຮ່ວມມືທາງເສດຖະກິດແບບກວມລວມຂອງຂົງເຂດ ຫລື RCEP ໂດຍໄດ້ລົງນາມຮ່ວມກັນໃນປີ 2020, ເປັນຂໍ້ຕົກລົງທາງການຄ້າເສລີທີ່ໃຫຍ່ ທີ່ສຸດໃນໂລກ, ແຕ່ບໍ່ໄດ້ລວມເອົາສະຫະລັດເຂົ້ານຳ ສະຫະລັດຍັງຖືກລະເວັ້ນຈາກຂໍ້ຕົກລົງແບບກວມລວມແລະກ້າວໜ້າສໍາລັບຄູ່ ພາຄີຂ້າມມະຫາສະໝຸດປາຊີຟິກ ຫລື CPTPP ອັນເປັນຂໍ້ຕົກລົງການຄ້າເສລີ ເຊິ່ງຮູ້ກັນໃນນາມຄູ່ພາຄີທາງເສດຖະກິດໃນພາກພື້ນປາຊີຟິກ ຫລື TPP ຂໍ້ຕົກລົງ TPP ປະຈໍາປີ 2016 ໄດ້ຮັບການສົ່ງເສີມໂດຍປະທານາທິບໍດີ ບາຣັກ ໂອບາມາ ແຕ່ຕໍ່ມາຖືກປະທານາທິບໍດີ ດາໂນລ ທຣໍາ ປະຖິ້ມຂໍ້ຕົກລົງ ດັ່ງກ່າວໄປໃນປີ 2017 ທ່ານທຣໍາປະກາດວ່າ “ພວກເຮົາໄດ້ລົບລ້າງ TPP ຢ່າງເປັນທາງການແລ້ວ ” ທ່ານປຣາຊັນທ໌ ປາຣາເມສະວາຣານ (Prashanth Parameswaran), ນັກຄົ້ນຄວ້າຈາກໂຄງການເອເຊຍຢູ່ສູນກາງວີລສັນກ່າວຜ່ານທາງ Skype ວ່າ: “ໃນຫລາຍປະເດັນ, ບໍ່ວ່າຈະເປັນທາງດ້ານການຄ້າ ຫລື ເລື້ອງດິນຟ້າອາກາດ ກໍຕາມ, ສະຫະລັດມີບົດບາດສໍາຄັນໃນການຈັດຕັ້ງໂຄງສ້າງດັ່ງກ່າວ, ແລະ ຈາກນັ້ນກໍ່ໜີຈາກໂຄງສ້າງນັ້ນໄປໃນໄລຍະນຶ່ງ ແລະ ຫລັງຈາກນັ້ນປະເທດ ຕ່າງໆເຫລົ່ານີ້ ເຊັ່ນ ຍີປຸ່ນ ແລະກຸ່ມ ASEAN ແມ່ນສາມາດສືບຕໍ່ມູນເຊື້ອອັນນັ້ນໄປ ແຕ່ຂ້າພະເຈົ້າຄິດວ່າ ສະຫະລັດໃນທີ່ສຸດກໍພົບກັບການສູນເສຍ ” ໃນຂະນະທີ່ການແຂ່ງຂັນກັນລະຫວ່າງສະຫະລັດ ແລະຈີນເພີ້ມທະວີຄວາມ ຮຸນແຮງຂຶ້ນຢູ່ນີ້, ສະມາຊິກຂອງ ASEAN ໄດ້ເນັ້ນຢໍ້າເຖິງຄວາມຈໍາເປັນ ໃນການຮ່ວມມືກັນກັບທັງສອງປະເທດນີ້, ແຕ່ໃນເວດຽວກັນ ກໍຮັບປະກັນການມີເສລີພາບໃນການດໍາເນີນງານ ເຊິ່ງລວມທັງການຈັດການກ່ຽວກັບຄວາມ ເຄັ່ງຕຶງຢູ່ໃນຊ່ອງແຄບຂອງໄຕ້ຫວັນອີກດ້ວຍ ມຽນມາບໍ່ໄດ້ເຂົ້າຮ່ວມການປະຊຸມສຸດຍອດຂອງ ASEAN ໃນຄັ້ງນີ້ເພາະວ່າກຸ່ມດັ່ງກ່າວໄດ້ຫ້າມຜູ້ນໍາລັດຖະບານທະຫານຂອງປະເທດນັ້ນເຂົ້າຮ່ວມ ຍ້ອນໄດ້ ເມີນເສີຍຕໍ່ແຜນທີ່ນຳໄປຫາສັນຕິພາບທີ່ໄດ້ຕົກລົງນຳກັນໃນຫົກເດືອນ ຜ່ານມາ ຫລັງຈາກເກີດການເຮັດລັດຖະປະຫານຂອງທະຫານຢູ່ໃນປະເທດດັ່ງກ່າວແລ້ວ ((Hassanal Bolkiah, Sultan of Brunei)) ((President Joe Biden)) ((Mandatory cg: Skype)) ((Prashanth Parameswaran, Wilson Center)) ((Mandatory cg: Skype)) ((Mandatory courtesy: Taiwan Defense Ministry))