ການທູດດ້ານຢາວັກຊີນຂອງຈີນ ແນໃສ່ສາຍສຳພັນທີ່ເລິກເຊິ່ງ ກັບປະເທດໃນພາກກາງແລະຕາເວັນອອກຂອງຢູໂຣບ
ນັບຕັ້ງແຕ່ປີ 2012 ເປັນຕົ້ນມາ ຈີນໄດ້ສະເໜີການລົງທຶນໂດຍກົງ ແລະໃຫ້ທຶນກູ້ຢືມສຳລັບໂຄງການພື້ນຖານໂຄງລ່າງ ທີ່ສຳຄັນທັງຫຼາຍ ຢູ່ໃນພາກກາງ ແລະຕາເວັນອອກຂອງຢູໂຣ.
ຈີນໃຫ້ຄຳໝັ້ນສັນຍາ ທີ່ຈະສະໜອງຢາວັກຊີນ ຊີໂນແວັກຂອງຕົນ ແກ່ບັນດາປະເທດໃນພາກກາງແລະຕາເວັນອອກຂອງຢູໂຣບ ທີ່ກຳລັງຫາທາງຊອກຊື້ຢາວັກຊີນກັນໂຄວິດ-19 ເພື່ອສັກໃຫ້ແກ່ປະຊາກອນຂອງພວກເຂົາເຈົ້າ ການປະຕິຍານຂອງປັກກິ່ງນັ້ນ ໄດ້ມີຂຶ້ນຢູ່ທີ່ກອງປະຊຸມສຸດຍອດກັບ 17 ປະເທດໃນພາກກາງແລະຕາເວັນອອກຂອງຢູໂຣບ ເມື່ອຕົ້ນເດືອນນີ້ ໃນສິ່ງທີ່ ບັນດານັກຊ່ຽວຊານເຫັນວ່າ ເປັນສ່ວນນຶ່ງຂອງຄວາມພະຍາຍາມໃນທົ່ວໂລກຂອງປັກກິ່ງທີ່ຈະຂະຫຍາຍອິດທະພົນແລະສ້າງຄວາມຫຼາກຫຼາຍ ໃຫ້ແກ່ຄູ່ການຄ້າຂອງຈີນ ອາຣດິຕາ ດູແນລລາຣີ ນັກຂ່າວຂອງວີໂອເອ ມີລາຍງານ ກ່ຽວກັບເລື້ອງນີ້ ຊຶ່ງໄຊຈະເລີນສຸກ ຈະນຳເອົາລາຍລະອຽດມາສະເໜີທ່ານ ໃນອັນດັບຕໍ່ໄປ ການພົວພັນດ້ານການທູດຂອງຈີນກ່ຽວກັບໂຣກລະບາດ ອອກມາຢູ່ໃນຊ່ວງເວລາ ທີ່ບັນດາປະເທດໃນພາກກາງແລະຕາເວັນອອກຂອງຢູໂຣບ ກຳລັງປະເຊີນກັບຄວາມກົດດັນເພີ້ມຂຶ້ນນັບມື້ ຈາກປະຊາກອນຂອງພວກເຂົາເຈົ້າ ເພື່ອໃຫ້ໄດ້ຮັບຢາວັກຊີນຊ່ອຍຊີວິດ ແຕ່ການບໍ່ສາມາດຈັດຫາຢາວັກຊີນທີ່ຈຳເປັນນັ້ນ ໄດ້ເປີດຊ່ອງທາງໃຫ້ຈີນ ອີງຕາມກ່າວກ່າວຂອງນັກວິເຄາະ ທ່ານ ເຈ ສຕີບເວັນ ມໍຣີສັນ ທ່ານ ເຈ ສຕີບເວັນ ມໍຣີສັນ ຜູ້ອຳນວນການດ້ານນະໂຍບາຍສຸຂະພາບຂອງໂລກ ຫຼື CSIS ກ່າວຜ່ານທາງສໄກ້ປ໌ ວ່າ “ບັນດາປະເທດໃນຢູໂຣບແລະອາເມຣິກາເໜືອ ທີ່ມີອຳນາດຫຼາຍທີ່ສຸດ ກຳລັງຫວງແຫນແຫຼ່ງສະໜອງຢາວັກຊີນຂອງພວກເຂົາເຈົ້າ ຊາວຈີນແມ່ນກ້າວຂຶ້ນມາແລະຫາຕະຫຼາດ ສຳລັບຢາວັກຊີນຂອງພວກເຂົາຢ່າງຫ້າວຫັນ ແລະນຳໃຊ້ພວກມັນເປັນເຄື່ອງມືໃນດ້ານການທູດ ” ການແຈກຢາຍຢາວັກຊີນຂອງຈີນແນໃສ່ເພື່ອສ້າງໄມຕີຈິດມິດຕະພາບ ແຕ່ປັກກິ່ງຍັງພະຍາຍາມ ທີ່ຈະສ້າງຄວາມແຕກແຍກລະຫວ່າງຂົງເຂດດັ່ງກ່າວ ແລະບັນດາພັນທະມິດຂອງປະເທດຕາເວັນຕົກ ອີງຕາມການກ່າວຂອງນັກຊ່ຽວຊານ ທ່ານນາງວາລໂບນາ ຊີເນລີ ທ່ານນາງວາລໂບນາ ຊີເນລີ ຢູ່ທີ່ສູນກາງຈອຣ໌ຈ ຊີ ມາຣໂຊລ ເພື່ອການສຶກສາຄົ້ນຄວ້າດ້ານຄວາມໝັ້ນຄົງຂອງຢູໂຣບ ກ່າວຜ່ານທາງສໄກ້ປ໌ ວ່າ “ໃນພາກໃຕ້ຂອງຢູໂຣບ, ພາກກາງ, ພາກຕາເວັນອອກຂອງຢູໂຣບ ນັ້ນ ມັນໄດ້ເປັນຄວາມຄິດທີ່ຖືກນຳສະເໜີ ຂອງຄວາມບໍ່ພໍອົກພໍໃຈນຳສະຫະພາບຢູໂຣບແລະວິທີທີ່ສະຫະພາບຢູໂຣບໄດ້ຮັບມືນັ້ນ, ເຈົ້າກໍຮູ້, ກັບການສັກຢາວັກຊີນ ແຕ່ຍັງເປັນວິກິດການທີ່ຄ້າຍຄືກັນ ໃນຄັ້ງກ່ອນ ” ນັບຕັ້ງແຕ່ປີ 2012 ເປັນຕົ້ນມາ ຈີນໄດ້ສະເໜີການລົງທຶນໂດຍກົງ ແລະໃຫ້ທຶນກູ້ຢືມສຳລັບໂຄງການພື້ນຖານໂຄງລ່າງ ທີ່ສຳຄັນທັງຫຼາຍ ຢູ່ໃນພາກກາງ ແລະຕາເວັນອອກຂອງຢູໂຣບແລະໄດ້ໃຫ້ຄຳໝັ້ນສັນຍາໃນດ້ານການຄ້າເພີ້ມຂຶ້ນ ແຕ່ ເກືອບນຶ່ງທົດສະວັດຕໍ່ມາ ໂຄງການທັງຫຼາຍເຫຼົ່ານີ້ ກໍໄດ້ສ້າງວຽກເຮັດງານທຳພຽງເລັກນ້ອຍ ຫຼືສົ່ງເສີມເສດຖະກິດໃຫ້ແກ່ພວກທຸລະກິດຂອງທ້ອງຖິ່ນ ດຽວນີ້ ມີຄວາມເປັນຫ່ວງຫຼາຍຂຶ້ນກ່ຽວກັບການດຳເນີນທຸລະກິດຂອງຈີນ ທີ່ບໍ່ເອົາຫົວຊານຳສິດທິແຮງງານແລະການປົກປ້ອງສະພາບແວດລ້ອມ ທ່ານນາງຊີເນລີກ່າວຜ່ານທາງສໄກ້ປ໌ ວ່າ “ໃນກໍລະນີໂດຍສ່ວນໃຫຍ່ ທຶນກູ້ຢືມເຫຼົ່າ ນີ້ ທີ່ຈະຕ້ອງຖືກຊຳລະຄືນໃຫ້ຈາກລັດຖະບານຂອງບັນດາປະເທດເຫຼົ່ານີ້ ແລະສັນຍາທັງຫຼາຍທີ່ຂາດຄວາມໂປ່ງໃສບ່ອນທີ່ພວກເຮົາເຫັນວ່າ ພວກບໍລິສັດຂອງຈີນ ເປັນຜູ້ຈັດຕັ້ງປະຕິບັດໂຄງການທັງຫຼາຍ ໃນກໍລະນີໂດຍສ່ວນໃຫຍ່ ເປັນພວກແຮງງານຂອງຈີນ ແລະພວກວັດຖຸດິບຂອງຈີນ ” ເມື່ອມັນເປັນເລື້ອງຂອງການຄ້າແລ້ວ ທ່ານນາງຊີເນລີ ໃຫ້ຂໍ້ສັງເກດວ່າ ຄວາມບໍ່ດຸ່ນດ່ຽງໃນດ້ານການຄ້າທີ່ເກີນກັນຫຼາຍ ຊຶ່ງພວກບໍລິສັດຂອງຈີນ ແມ່ນໄດ້ຜົນປະ ໂຫຍດເປັນຫຼັກ ແລະທຸລະກິດຂອງທ້ອງຖິ່ນ ໄດ້ເຫັນການສົ່ງອອກໄປຈີນ ຂອງພວກເຂົາເພີ້ມຂຶ້ນພຽງເລັກນ້ອຍ ອັນນັ້ນອາດກ່ຽວກັບການປ່ຽນແປງ ໃນຂະນະທີ່ຈີນຊອກຫາຄູ່ນຳເຂົ້າສິນຄ້າໃໝ່ເພື່ອຫລຸດຜ່ອນ ການເພິ່ງພາອາໄສຂອງຕົນ ຕໍ່ການນຳເຂົ້າຂອງສະຫະລັດ ອີງຕາມການກ່າວຂອງທ່ານ ເຈ ສຕີບເວັນ ມໍຣີສັນ ທ່ານມໍຣີສັນ ກ່າວຜ່ານທາງສໄກ້ປ໌ ວ່າ “ພວກເຂົາກຳລັງຫັນໄປຈາກການກາງຕໍ່ທີ່ຫຼວງຫຼາຍອັນນັ້ນ ພວກເຂົາກຳລັງພະຍາຍາມຈະຫລຸດຜ່ອນ ອັນນັ້ນລົງຕື່ມ ແລະພວກເຂົາຕ້ອງການຊອກຫາບ່ອນອື່ນມາທົດແທນ ເອີ້ ຕໍ່ຈາກນັ້ນ ບາງທີກໍມີການພົວພັນກັນຢ່າງເອົາຈິງເອົາຈັງຢູ່ທີ່ແຫ່ງນີ້ ເມື່ອພວກເຂົາເຂົ້າມາແລະເຈລະຈາກ່ຽວກັບຕະຫຼາດການສົ່ງອອກເຂົ້າໄປຈີນ ຈາກພາກຕາເວັນອອກແລະພາກກາງຂອງຢູໂຣບ ” ທ່ານມໍຣີສັນ ກ່າວວ່າ ຈີນໄດ້ພະນັນຢ່າງໃຫຍ່ໂດຍການນຳເອົາຢາວັກຊີນຂອງຕົນອອກມາ ກ່ອນທີ່ການດຳເນີນຂັ້ນທົດລອງກັບຢາວັກຊີນອື່ນໆຈະສຳເລັດເສັດສິ້ນລົງຢ່າງລະອຽດຄົບຖ້ວນ ທ່ານເຕືອນວ່າ ການລົ້ມແຫຼວນັ້ນອາດຈະເປັນຜົນ ທຳລາຍ ແລະບໍ່ພຽງແຕ່ສຳລັບຊື່ສຽງຂອງຈີນເທົ່ານັ້ນ ທ່ານມໍຣີສັນ ກ່າວຜ່ານທາງສໄກ້ປ໌ ວ່າ “ອັນນັ້ນອາດທຳລາຍຄວາມເຊື່ອໝັ້ນຂອງມະຫາຊົນ ແລະຄວາມໄວ້ວາງໃຈໃນຢາວັກຊີນທັງຫຼາຍ ມັນອາດເລີ້ມເຮັດໃຫ້ພວກເຮົາຖອຍຫຼັງ ໂລກຕ້ອງການໃຫ້ກ້າວໄປໜ້າສູ່ຄວາມສຳເລັດຮ່ວມກັນໃນດ້ານພູມຄຸ້ມກັນໝູ່, ໃນດ້ານການໄດ້ຮັບຄຸ້ມກັນດ້ວຍຢາວັກຊີນທັງຫຼາຍ ທີ່ປອດໄພແລະມີປະສິດທິພາບເຖິງ 75 ຫາ 80 ເປີເຊັນ ” ໃນຂະນະທີ່ຈີນກຳລັງຊຸກຍູ້ໃຫ້ຂະຫຍາຍອິດທິພົນຂອງຕົນ ບັນດານັກຊ່ຽວຊານເນັ້ນໜັກເຖິງຄວາມຈຳເປັນໃຫ້ມີສ່ວນຮ່ວມຢ່າງອອກໜ້າອອກຕາຈາກມະຫາອຳນາດ ຂອງປະເທດຕາເວັນຕົກ ເພື່ອຮັບປະກັນວ່າ ຈີນບໍ່ເອົາລັດເອົາປຽບໃນຈຸດອ່ອນຕ່າງໆ ຢູ່ພາກກາງແລະຕາເວັນອອກຂອງຢູໂຣບ ເພື່ອໃຫ້ໄດ້ມາຄວາມໄດ້ປຽບຢ່າງບໍ່ເປັນທຳໃນຕະຫຼາດຂອງໂລກ ທ່ານນາງຊີເນລີ ກ່າວຜ່ານທາງສໄກ້ປ໌ ວ່າ “ສິ່ງທີ່ສຳຄັນສຸດ ແມ່ນສ້າງພື້ນທີ່ການແຂ່ງຂັນທີ່ເທົ່າທຽມກັນ, ພື້ນທີ່ການແຂ່ງຂັນທີ່ໂປ່ງໃສສຳລັບກົດລະບຽບຂອງເສດຖະກິດໂລກ ” ໃນຢູໂຣລ ແລະແຫ່ງອື່ນໆ ບ່ອນທີ່ຈີນມີຄວາມທະເຍີທະຍານ ບັນດານັກຊ່ຽວ ຊານ ກ່າວວ່າ ປັກກິ່ງ ຕ້ອງພິສູດໃຫ້ເຫັນວ່າ ຕົນຍິນດີທີ່ຈະຍອມຮັບເອົາຄວາມຮັບຜິດຊອບທັງຫຼາຍຂອງການເປັນມະຫາອຳນາດຂອງໂລກ ໃນການແຂ່ງຂັນດ້ວຍກົດລະບຽບ (Valbona Zeneli, George C Marshall European Center for Security Studies)