Li Almanya Darizandina Doktorê Sûrî bi Tawanên Dijî Mirovahîyê Destpê Kir
Alaa Mûsa îro li dadgehê qebûl kir ku wî li nexweşxaneyeke leşkerî ya li Sûrîyê kar kiriye.
Doktorekî Sûrî bi tawanên dijî mirovahîyê; tevî êşkencekirin û kuştinên li Sûrîyê, îro Çarşemê Dadgeha Bilind ya Herêmî li Frankfurt am Main, Almanya hat darizandin. Alaa Mûsa yê 36 salî ku di 2015'an de hatiye Almanya û heya girtina xwe ya di Hezîrana 2020'an li wir doktorî dikir, bi 18 tawanan tê sûcdar kirin. Mûsa bi êşkencekirina rikberên serokê Sûrîyê Beşar el-Esed tê tawanbar kirin, dema ku wek doktor li girtigeh û nexweşxaneyên leşkerî yên li Hums û Şamê di 2011 û 2012'an de kar dikir. Herwiha, ew bi şewitandina beşên zayendî yên du kesan û derzikirineke kujer ya girtiyek ku li hember êşkenceyê berxwe daye jî tê tawanbar kirin. Berdevika dadgehê Gundula Fehns-Boeer berîya ku dadgeh destpê bike daxuyanî da. "Girtî, sivîlên ku dijî rêjîma Esed bûn, û tawan ewe: wî bi taybetî ev kesana bo tepeserkirina wan kir armanc," Fehns-Boeer got. Dozgera giştî Anna Zabeck di destpêka dadgehê de tawanên di dozê de xwend û Mûsa 'di çarçoveya êrîşeke berfireh û sîstematîk ya dijî sivîlan', bi êşkencekirina girtîyan tawanbar kir . Alaa Mûsa îro li pêş dadgehê di gotinên xwe yên destpêkê de behsa tawanan nekir lê qebûl kir ku wî li nexweşxaneyeke leşkerî li Sûrîyê kar kiriye. Wî got ku berîya destpêka şerê li Sûrîyê ku piranîya şenîyê Misilman e, wek Xiristîyanekî ti pirsgirêkekî wî tune bû. Hevdem, wî da zanîn ku wî 8,000 dolar daye ku leşkerîya mecbûrî ya artêşa Sûrîyê neke. Parêzerên Mûsa eşkere nekirin ku ewê çawa bersîva tawanan bidin. Li gorî qanûnên Alman, gumanbar tenê careke bo parastina xwe serlêdanê bike. Çavdêrîya Mafên Mirovan (HRW) dibêje ku di destên wan de weneyên Alaa Mûsa yên li morg û hewşa nexweşxaneya leşkerî Mezzeh 601 ya li Şamê ku Alaa Mûsa doktorî dikir hatine kişandin, hene. Ew wêneyana asta giranîya êşkenceya dewleta Sûrîyê ya dijî sivîlan nîşan didin û ji helaê wênegirê hikûmetê yê bi navê Qeyser ve bi qaçaxî hatine şandin derveyê welêt.. Lê, rejîma Esed wan tawanbarîyan red dike. Dozgerên Almanî qanûnên dadwerî yên cîhanî bikar anîne ku rê dide wan ku darizandina gumanbarên tawanên dijî mirovahîyê ku li her heremên cîhanê hatine kirin, pêk bînên. Dadgeha Almanî ya hefteya borî jî biryareke dîrokî polîsekî berê yê îstixbarata Sûrîyê bi tawanên dijî mirovahîyê bi zîndana heta hetayî ceza kiribû. Li Fransa, Norwêc û Avusturyayê jî dozên di derbarê şerê Sûrîyê, hene. Swêd di 2017'an de, wek welatê leşkerekî berê yê Sûrî bi tawanê şer ceza kir.