Եթե աշխարհը ժամանակին չպատվաստվի, պատվաստանյութերը գուցե այլեւս չկարողանան ապահովել կորոնավիրուսի դեմ լիարժեք պաշտպանություն
Ավելի քան 5 միլիոն մարդու կյանք է ամբողջ աշխարհում խլել COVID-19 հիվանդությունը: Եվ այդ թիվը շարունակում է աճել։ Փորձագետները հայտարարում են ու պնդում, որ այս վիրուսի դեմ լավագույն պաշտպանությունը պատվաստումն է:
Նույնիսկ պատվաստումներ ստացած մարդիկ կարող են հիվանդանալ COVID-19-ով, բայց դա չի նշանակում, որ պատվաստումների ենթարկվելն անիմաստ է: Նրանք, ովքեր լիովին պատվաստված են այս վիրուսի դեմ, առայժմ շատ ավելի քիչ հավանական է, որ հայտնվեն հիվանդանոցում կամ կյանքը հայտնվի թթվածին սնուցող սարքից կախյալ: Պատվաստանյութ պատրաստելու ամենահին մեթոդը օգտագործում է կենդանի վիրուս, որը չափազանց թույլ է վերարտադրվելու համար, սակայն կարողանում է առաջ բերել իմունային հակազդեցություն: Պոլիոմիելիտի պատվաստանյութերն օրինակ մեծ հաջողությամբ օգտագործել են ինչպես մահացած, այնպես էլ թուլացած կենդանի պոլիովիրուսները՝ որպես վեկտորներ: Եվ 2021 թվականին ամբողջ աշխարհում միայն երկու երեխա է վարակվել վայրի պոլիոմիելիտի վիրուսով։ COVID-19-ի երեք պատվաստանյութեր օգտագործում են թուլացած ադենովիրուսներ՝ բարորակ վիրուսներ, որոնք առաջ են բերում միայն մրսածություն, որպես իրենց վեկտորներ: AstraZeneca-ի պատվաստանյութում օգտագործվում է շիմպանզեի թուլացած ադենովիրուս, որը չի վարակում մարդկանց: Sputnik-ի եւ Johnson & Johnson-ի պատվաստանյութերն օգտագործում են մարդու թուլացած ադենովիրուսներ: Բոլոր երեք պատվաստանյութերով գիտնականները հեռացնում են գենը կորոնավիրուսի հասկի սպիտակուցից և դնում այն ադենովիրուսների մեջ: Ներարկվելուց հետո վիրուսները մտնում են բջիջներ և սկսում արտադրել հասկ սպիտակուցը: Այնուհետև օրգանիզմն իրականացնում է հարձակվում: Հիշեք, որ հասկի սպիտակուցը միայն կորոնավիրուսի մի մասն է և չի առաջացնում COVID-19: Այսպիսով, պատվաստանյութից հիվանդություն ստանալու վտանգ չկա: Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը թույլատրել է օգտագործել AstraZeneca և Johnson & Johnson պատվաստանյութերը, բայց ոչ Sputnik V: ԱՀԿ-ն ասում է, որ իրեն ավելի շատ տվյալներ են անհրաժեշտ Sputnik-ի փորձարկումներից: Մինչ որոշ մարդիկ նախընտրում են չստանալ պատվաստանյութ, մյուսները պատրաստ են երկար ճանապարհ անցնել՝ այն ստանալու համար: Հոնդուրացիներն օրինակ անցնում են գետը՝ պատվաստանյութը հարևան Նիկարագուայում ստանալու համար: Գիտնականներից շատերն են ակնկալում, որ COVID-ը մեզ հետ կլինի էլի մոտ 3-ից 4 տարի։ Բժիշկ մասնագետները մտահոգված են, որ քանի որ վիրուսը շարունակում է վարակել չպատվաստված մարդկանց և մուտացիայի ենթարկվել, ինչ-որ պահի մեր ունեցած պատվաստանյութերը գուցե այլեւս չկարողանան ապահովել կորոնավիրուսի դեմ լիարժեք պաշտպանություն: