Konvèsasyon ant Obama, Santos ak Yousseff nan Katajèn, Kolonbi
Prezidan Kolonbi a, Juan Manuel Santos (a goch) chita bò kote Prezidan Barack Obama nan Somè Dèzamerik la, nan Katajèn, Kolonbi, samdi 14 avril 2012. (Foto AP/Carolyn Kaster)
Nan aktivite ki sou pwogram premye jou Somè Dèzamerik la samdi 14 avril 2012 la, te genyen yon sesyon ki rele <<Konvèsasyon avè 3 Chèf Deta>>. Sesyon sa a te mete kòt a kòt Dilma Rousseff, Prezidan Repiblik Federatif Brezil, Barack Obama, Prezidan Lèzetazini Damerik, avèk Juan Manuel Santos, Prezidan Repiblik Kolonbi, peyi kote somè a ap dewoule. Apre pwopo byenveni ak mo entwodiksyon lidè peyi òganizatè a, sete tou Prezidan Yousseff pou l te ouvè konvèsasyon an. An 2 mo 3 pawòl, Madam Yousseff repete e menm devlope kèk deklarasyon li te fè sa pa gen lontan nan Washington pandan yon rankont nan La Mezon Blanch avèk Prezidan Barack Obama. Lidè Brezil la pale de sa li rele yon <<ekspansyonism monetè<< kote, dapre li, gwo ekonomi yo anvayi mache ti peyi yo, yon aksyon ki anpeche yo fè pwogrè menm lakay yo. Lidè Brezil la deklare – nap site: <<Mwen konprann merit aksyon ekspansyonis monetè yo. Men, an menm tan, fòk nou evite kriz tradisyonèl ki makònen ak dèt peyi nou yo, ki kapab genyen efè totalman devastatè nan lemond. Sa m vle di, sè ke politik monetè ekspansyonis la, pou kont li, genyen ladan n yon faktè pwoteksyonis ki anpeche ti peyi yo gen aksè sou mache gwo peyi yo. Epi, dayè, lè ekspòtasyon gwo peyi yo anvayi mache ti peyi yo, ebyen, pwodui ti peyi yo pa genyen okenn kote yo ka ale.>> Fòk nou di, apre kominikasyon Prezidan Dilma Youssef la, Prezidan Juan Manuel Santos te sèvi kòm yon sòt de moderatè pou li te fè kèk kòmantè sou deklarasyon kòlèg Brezil li a epi li te ajoute opinyon pa l sou tèm yo tap devlope yo. Lè tou pa Prezidan Barack Obama te vini pou l patisipe nan konvèsasyon an, li te pale de pwogrè ki fèt nan divès peyi nan Amerik Latin nan (tankou Kolonbi ak Brezil), e li te envite lòt nasyon nan rejyon an pou yo pran egzanp sou 2 peyi latino-ameriken ki te gen reprezantan yo nan konvèsasyon an. Lidè ameriken an di –nap site tou: <<Nou swete ke sou mache nou yo genyen yon kantite moun kap ogmante plis chak jou, ki ofri antrepriz nou yo yon opòtinite pou yo pwospere, epi pou yo genyen kapasite pou yo ofri plis pwodui ak nouvo sèvis, de fason pou yo kapab benefisye de nouvo mache mondyal sa a. <<Dapre mwen, bon nouvèl la, sè ke emisfè nou an trè byen plase pou l pwofite de pwogrè ak devlopman ekonomi mondyal la. Li enpòtan pou n atire atansyon sou le fèt ke genyen anpil bon chanjman, anpil chanjman pozitif ki fèt nan yon peryòd relativman kout nan Amerik Latin nan, nan Amerik Santral la ak nan Karayib la, <<Nou kapab pran an konsiderasyon devlopman ekstwòdinè ki fèt nan peyi Brezil --dabò sou gouvènman Prezidan Lula a, epi kounyela a sou gouvènman Prezidan Yousseff la, menm jan nou dwe apresye gwo progrè ki fèt isit la, nan peyi Kolonbi, sou administrasyon Prezidan Santos ak predesesè l la, Alvaro Uribe….>> Sete kèk ekstrè nan deklarasyon Prezidan Barack Obama fè samdi 14 avril 2012 la, kèk moman anvan ouvèti ofisyèl 6èm Somè Dèzamerik la, isit Katajèn kote li pale sitou de nesesite pou peyi nan Amerik yo ranfòse echanj komèsyal kap fèt antre yo epi konsolide pwogrè yo reyalize sou plan demokratik la. J. Lyonel Desmarattes Anvwaye Espesyal VOANouvèl Katajèn, Kolonbi 14 avril 2012