Επέτειος του ΟΧΙ στις ΗΠΑ
εκδηλώσεις που υπενθυμίζουν τι χρωστά ο ελεύθερος κόσμος στην Ελλάδα
Η φετινή επέτειος της 28 Οκτωβρίου 1940 γιορτάστηκε με μεγαλοπρεπείς εκδηλώσεις στην Ουάσιγκτον το διήμερο που μας πέρασε. Τις διοργάνωσε ένας νεοσύστατος φορέας, που συγκρότησαν διακεκριμένες προσωπικότητες της ομογένειας στις Ηνωμένες Πολιτείες και ο οποίος φέρει την επωνυμία Ίδρυμα της Ημέρας του ΟΧΙ, η πιο απλά Ίδρυμα ΟΧΙ. Οι εκδηλώσεις ξεκίνησαν από το Μνημείο του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου που βρίσκεται σε ένα μεγάλο πάρκο, στην καρδιά της Αμερικανικής πρωτεύουσας. Την σημασία της επετείου ανέπτυξαν πολλοί επιφανείς ομιλητές, μεταξύ των οποίων και ο . Μιλώντας στην Ελληνική Υπηρεσία της Φωνής της Αμερικής, ο Σεβασμιότατος είπε: «Η 28 Οκτωβρίου είναι μια πολύ μεγάλη ημέρα. Θυμάμαι εμείς ως παιδιά ότι όταν τελείωσε ο πόλεμος είπαμε πως η 28 Οκτωβρίου θα είναι ίση με την 25 Μαρτίου. Η μία ήταν απελευθέρωση από 400 χρόνια οθωμανικού ζυγού, η άλλη ήταν ένα τεράστιο επίτευγμα, που ήταν το ΟΧΙ, η νίκη έναντι μιας τεραστίας δυνάμεως και η συμβολή μας στην τελική νίκη των συμμάχων έναντι του Άξονος». Ένας από τους τιμηθέντες ήταν ο Γερουσιαστής Μπομπ Ντολ (), ο οποίος, όπως είπε ο ομογενής φίλος του, ο Τομ Κορολόγος () που τον παρουσίασε, όχι μόνον πήρε μέρος αλλά και τραυματίστηκε στον αγώνα κατά των δυνάμεων του Άξονα. Κατόπιν τιμήθηκε ο 97χρονος  ο οποίος ήρθε στην Ουάσιγκτον από την Αθήνα ειδικά για τον σκοπό αυτό. Κι εκεί στον χώρο της εκδήλωσης ανταλλάξαμε ετούτα τα λίγα λόγια: «VOA: Κύριε Σακελλάρη, πως νοιώθετε για την μεγάλη τιμή που σας γίνεται να εκπροσωπείτε σήμερα όλους τους Έλληνες που αγωνίστηκαν στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο; Σακελλάρης: Ευχαριστώ πάρα πολύ για όλα αυτά που έγιναν σήμερα, αλλά να πούμε έπρεπε αυτό το πράγμα να είχε γίνει γρηγορότερα. Είναι 70 χρόνια που περιμέναμε, 71 χρόνια από το 1940 μέχρι τώρα. Όλοι εμείς οι στρατιώτες στα βουνά της Αλβανίας πολεμήσαμε για την πατρίδα και για την τιμή να προστατεύσουμε την ελευθερία της πατρίδας. Μόνον αυτό τον σκοπό είχαμε. Δεν είχαμε άλλο σκοπό. Κι έτσι φτάσαμε εκεί που φτάσαμε». Ανάμεσα στους πολλούς αφανείς ήρωες του «Έπους του 40» περιλαμβάνεται και ο 90χρονος Ελληνοαμερικανός Ανδρέας Άθενς (), που επίσης τιμήθηκε στην ίδια τελετή. Μας είπε: «Όταν μπήκα στον στρατό, τον Ιανουάριο 1942, πήγα στον πατέρα μου και του είπα: Κατατάχτηκα στον στρατό. Με ρώτησε γιατί το έκανες αυτό. Και του απάντησα: Εσύ ρωτάς που είχες έρθει εδώ και επέστρεψες στην Ελλάδα για να πάρεις μέρος στους Βαλκανικούς πολέμους; Του είπα λοιπόν, κατατάχτηκα στον στρατό γιατί η Ελλάδα, η πατρίδα σου, είναι και δική μου πατρίδα. Και έκλαψε από συγκίνηση». Έκδηλα συγκινημένος ήταν και ένας άλλος ομογενής, ο Βουλευτής Κώστας Μπιλιράκης () από την Φλόριντα, που δήλωσε στην κάμερά μας: «Θυμάμαι ακόμα τον παππού μου να μιλάει για το ΟΧΙ και την μητέρα μου φυσικά. Ο Μεταξάς είπε το ΟΧΙ και όλο το έθνος αντιστάθηκε στις δυνάμεις του Άξονα. Έχουμε την ίδια αποφασιστικότητα ως ελληνοαμερικανοί, και εγώ προσωπικά είμαι πολύ υπερήφανος για την ελληνική καταγωγή μου. Το ξέρεις αυτό». Η ιστορία του ένδοξου Ελληνικού ΟΧΙ παρουσιάστηκε με επιλεγμένα αυθεντικά φιλμ από το «Έπος του 40» που προβλήθηκαν σε μεγάλες οθόνες κατά την διάρκεια γιορταστικού δείπνου σε πολυτελές ξενοδοχείο της Ουάσιγκτον. Στην εκδήλωση αυτή, το πρόγραμμα της οποίας παρουσίασε ο γνωστός τηλεπαρουσιαστής Κρις Μάθιους (), τιμήθηκαν δύο διεθνείς προσωπικότητες. Είπε γι αυτές ο Αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζο Μπάϊντεν (), σε δορυφορική σύνδεσή του με την εκδήλωση. «Το 1940, ο Πρωθυπουργός της Ελλάδας, μιλώντας εκ μέρους όλων των Ελλήνων βροντοφώναξε ΟΧΙ. Η χώρα του διάλεξε να αγωνιστεί ηρωικά αντί να ενδώσει στις άδικες απαιτήσεις των Ιταλών. Το ίδιο έκαναν κι αυτοί που τιμάμε σήμερα, αντιστάθηκαν στην αδικία». To πρώτο βραβείο του Ιδρύματος ΟΧΙ απονεμήθηκε στον Τζαμέλ Μπαταγιέμπ (), ο οποίος το παρέλαβε εκ μέρους των πολιτών της Σίντι Μπουζίντ, της περιοχής από την οποία ξεκίνησε η επανάσταση που τερμάτισε την δικτατορία στην Τυνησία και που ενέπνευσε την Αραβική Άνοιξη η οποία απλώθηκε κατόπιν στην Αίγυπτο, την Λιβύη και άλλες αραβικές χώρες. Το δεύτερο βραβείο του Ιδρύματος ΟΧΙ δόθηκε στην τιμημένη και με το Βραβείο Νόμπελ Ειρήνης Άνγκ Σαν Σουου-Κίη (), που έχει γίνει το σύμβολο του αγώνα για την δημοκρατία στην Βιρμανία (που έχει μετονομαστεί τώρα σε Myanmar). Η καρέκλα της στην τελετή ήταν άδεια γιατί η κυβέρνηση δεν της επέτρεψε να βγει από την χώρα. Η ίδια όμως αποδέχτηκε το βραβείο μέσω βίντεο το οποίο είχε στείλει στους διοργανωτές. Τους τιμηθέντες στο δείπνο συνεχάρη η Πρόεδρος της Επιτροπής Εξωτερικών Σχέσεων της Αμερικανικής Βουλής Ιλεάνα Ρός-Λέτινεν (), που δήλωσε μεταξύ άλλων: «Οι ιστορίες των τιμώμενων απόψε δείχνουν πως ο αγώνας για ελευθερία συνεχίζεται. Όπως το 1940 η Ελλάδα αντιτάχτηκε στον Ναζισμό έτσι και εμείς ας πούμε ΟΧΙ στις δυνάμεις της τυραννίας, του εξτρεμισμού και του απολυταρχισμού». Σε μερικές από τις εκδηλώσεις της Ημέρας του ΟΧΙ παρέστη και ο υπουργός Εξωτερικών της Ελλάδος  ο οποίος την ίδια μέρα συναντήθηκε με την Αμερικανίδα ομόλογό του, Χίλαρι Κλίντον (). Στην σχετική τελετή που έγινε στο Στέητ Ντηπάρτμεντ η υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ ανέφερε ανάμεσα σε άλλα: «Ο Ελληνικός λαός προβαίνει σε σημαντικές αλλαγές, μεγάλες θυσίες, για να αποκαταστήσει μια υγιή και ανταγωνιστική οικονομία. Αυτές οι αλλαγές και οι θυσίες είναι επώδυνες αλλά και αναγκαίες. Μακροπρόθεσμα θα ωφελήσουν ιδιαίτερα τα παιδιά και τις μελλοντικές γενιές των Ελλήνων. Οι ΗΠΑ επαινούν την προσήλωση της Ελλάδας στις οικονομικές και διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις». Στην αντιφώνησή του ο Έλληνας υπουργός είπε: «Νομίζω ότι επιβάλλεται να υπογραμμίσω τον υπερβολικά σημαντικό ρόλο που έπαιξαν οι Ηνωμένες Πολιτείες και ιδιαίτερα η Χίλαρι Κλίντον, τους τελευταίους αυτούς δύσκολους μήνες. Συχνά λέγεται ότι οι φιλίες φαίνονται στις δύσκολες περιστάσεις και αυτές είναι πραγματικά μέρες του ΟΧΙ, όπως αναφέρατε. Η Ελλάδα και οι Ηνωμένες Πολιτείες ξέρουν από δυσκολίες». Πρόεδρος του Ιδρύματος ΟΧΙ είναι ο διαπρεπής ομογενής Ανδρέας Μάνατος (). Τον ρωτήσαμε τι τον οδήγησε στην ίδρυση του νέου φορέα. Κι εκείνος μας απάντησε: «Ξεκινήσαμε αυτό το ίδρυμα επειδή η Ημέρα του ΟΧΙ, η Μάχη της Κρήτης και η δράση των Ελλήνων στον πόλεμο έχουν ξεχαστεί από τους πολιτικούς και γενικότερα τον λαό των ΗΠΑ. Κάνουμε λοιπόν τώρα μια σειρά εκδηλώσεων για να ξαναθυμηθούν όλοι το τι χρωστάει ο ελεύθερος κόσμος στην Ελλάδα. Δεν υπάρχει μεγαλύτερη ιστορία θάρρους στην σύγχρονη εποχή που να έχει επηρεάσει περισσότερο τον κόσμο από αυτό που έκανε η Ελλάδα στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο». Οι εκδηλώσεις για την 28 Οκτωβρίου ολοκληρώθηκαν την επομένη με πανηγυρική δοξολογία, κατά την οποία τιμήθηκε ο Αρχιεπίσκοπος κ. Δημήτριος, και με καταθέσεις στεφάνων στο Μνημείο των Αγνώστων στρατιωτών στο Εθνικό Κοιμητήριο του Άρλινγκτον. Όλοι λίγο πολύ ξέρουν πως η Ελλάδα έπλασε και πρόσφερε στην ανθρωπότητα την δημοκρατία. Αλλά ελάχιστοι γνωρίζουν σήμερα στην Αμερική ότι η Ελλάδα την διέσωσε στα χρόνια που η δημοκρατία περνούσε μεγάλη δοκιμασία κατά την περίοδο του Δεύτερου Παγκόσμιου Πολέμου. Και το πληροφοριακό αυτό κενό φαίνεται αποφασισμένο να καλύψει το Ίδρυμα της Ημέρας του Όχι στην Αμερικανική πρωτεύουσα.