Διαφωνία Τουρκίας-ΗΠΑ για το ύψος της οικονομικής βοήθειας - 2003-02-20
με αντάλλαγμα την χρήση του εδάφους της σε περίπτωση τπολέμου με το Ιράκ
Διαφωνία έχει προκύψει μεταξύ Άγκυρας και Ουάσινγκτων σχετικά με την οικονομική βοήθεια που ζητάει η Τουρκία από την Αμερική, προκειμένου να επιτρέψει τη χρήση του εδάφους της για την εξαπόλυση πιθανής επίθεσης κατά του Ιράκ. Σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες, οι Τούρκοι ζητάνε από τις Ηνωμένες Πολιτείες βοήθεια ύψους 32 δισεκατομμυρίων δολλαρίων, προκειμένου να επιτρέψουν τη χρήση των στρατιωτικών τους βάσεων σε περίπτωση πολέμου με το Ιράκ. Η υποστήριξη της Άγκυρας είναι κρίσιμη για τις Ηνωμένες Πολιτείες, δεδομένου πως η Τουρκία συνορεύει με το Ιράκ και είναι η μόνη μουσουλμανική χώρα μέλος του ΝΑΤΟ . Όμως, η ιδέα ενός πολέμου με τη Βαγδάτη δεν είναι δημοφιλής μεταξύ των Τούρκων. Γι αυτό και η νέα κυβέρνηση της χώρας, που ανέλαβε την εξουσία πριν τρεις μόνο μήνες ενεργεί προσεκτικά. Ο Ισαάκ Ταμπόρ, ειδικός σε θέματα Τουρκίας του χρηματηστηριακού Οίκου Μέριλ Λίντς στο Λονδίνο, λέει πως ένας πόλεμος με το Ιράκ θα είχε αρνητικές επιπτώσεις στην τουρκική οικονομία. «Ο τουρισμός, λέει ο κ. Ταμπόρ, θα εξαφανισθεί. Οι ήδη υψηλές τιμές του πετρελαίου θα αυξηθούν ακόμα περισσότερο. Η εμπιστοσύνη του κόσμου θα πέσει και δεν υπάρχει καμμία αμφιβολία πως κάτω από τέτοιες συνθήκες θα σταματήσει η ροή ξένων απ ευθείας επενδύσεων. » Η τουρκική οικονομία βρίσκεται ήδη σε άθλια κατάσταση. Η νέα κυβέρνηση της χώρας, της οποίας ηγείται ένα φιλοϊσλαμικό κόμμα, διαθέτει την πλειοψηφία εδρών στο Κοινοβούλιο. Όμως, όλες οι μέχρι τώρα ενέργειές της, δεν μπόρεσαν να ενισχύσουν την εμπιστοσύνη των επενδυτών. Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο δεν έχει ξαναρχίσει τη χορήγηση δανείων προς την Τουρκία,μια χώρα, που, σύμφωνα με τον Μπουλέντ Αλιρίζα, ερευνητή του Κέντρου Διεθνών και Στρατηγικών Μελετών, εδώ στην Ουάσινγκτων, βρίσκεται σε πολύ δύσκολη κατάσταση. «Η Τουρκία, λέει ο κ. Αλιρίσα, έχει σοβαρό πρόβλημα με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, πράγμα που σημαίνει ότι οι οικονομική της κατάσταση θα επιδεινωθεί. Η ενγένει οικονομική εικόνα της Άγκυρας δεν είναι καλή. Για να σας δώσω ένα παράδειγμα, ενώ χώρες της Ανατολικής Ευρώπης λαμβάνουν δισεκατομμύρια δολλάρια σε απ ευθείας ξένες επενδύσεις από τον ιδιωτικό τομέα η Τουρκία δεν προσέλκυσε πέρσυ παρά μόνο 300 εκατομμύρια δολλάρια. » Η νέα κυβέρνηση της Τουρκίας, λέει ο κ. Αλιρίσα, δεν έχει την υποστήριξη που ήλπιζε πως θα έχει ούτε από την επιχειρηματική κοινότητα ούτε από την Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία καθυστερεί τις διαπραγματεύσεις για ένταξη της Άγκυρας στους κόλπους της. Κάτω από αυτές τις συνθήκες, λέει ο αναλυτής του χρηματιστηριακού οργανισμού Μέριλ Λίντς, Ισαάκ Ταμπόρ, η Τουρκική κυβέρνηση χρειάζεται το χρηματικό αντάλλαγμα που ζητάει από τις Ηνωμένες Πολιτείες για να επιτρέψει τη χρήση του εδάφους της. «Άν μη τι άλλο, λέει ο κ.Ταμπόρ, θα υπάρξουν πολιτικά οφέλη για την τουρκική κυβέρνηση, γιατί ο τουρκικός λαός, παρόλο που δεν θέλει ανάμειξη της χώρας του σ ένα πόλεμο με το Ιράκ, θα δει ότι τουλάχιστον υπάρχει κάποια οικονομική ανταμοιβή, που θα βελτιώσει τις συνθήκες διαβίωσής τους. » Επίσης, σύμφωνα με τους αναλυτές, η άρση των οικονομικών κυρώσεων κατά του Ιράκ θα έχει θετικά αποτελέσματα στην τουρκική οικονομία. Παράλληλα όμως, οι ίδιοι αναλυτές λένε πως το όφελος αυτό ίσως εξουδετερωθεί από την αναταραχή που πιθανόν θα ξεσπάσει μεταξύ των κούρδων που ζούν από τις δυο πλευρές των συνόρων.