Aksar davlatlar demokratiya bobida past baho oldi
“Freedom House” inson huquqlari tashkilotiga ko’ra, Xitoy, Rossiya va Shimoliy Koreya dunyo tinchligini buzmoqda, Lotin Amerikasi va Afrikada esa progress.
Demokratiya har tomonlama siquvda. Kurrai zaminning deyarli har burchagida. Fuqaro erkinliklari va demokratik jarayonlarni kuzatib boruvchi "Ozodlik uyi" bugungi ahvolni tahlil qilib, shunday xulosa qilmoqda. Tashkilot eksperti Arch Paddington deydiki: “Qatorasiga 12 yildan beri global miqyosda erkinliklar oyoqosti bo’layotganini ko’rayapmiz. 2017-yilda ham ahvol yaxshilanmadi. Dunyoning aksar mamlakatlari bizning ro’yxatda past baho oldi”. Ozodlik uyiga ko’ra, Rossiyaning Yevropadagi dezinformatsion kampaniyasi ham dunyoda demokratik me’yorlar yemirilishiga olib kelmoqda. Xitoyda, deydi ekspertlar, Prezident Si Zinpin liderligi ostida repressiya va senzura kuchaymoqda. 2017-yilda yarim milliondan oshiq rohinja musulmonlari Myanmadan Bangladeshga qochdi. Gumanitar inqirozni ko’pchilik, jumladan Vashington ham etnik tozalash deya ta’riflamoqda. Zimbabveda Prezident Robert Mugabe hokimiyatdan ketdi. Ekspertlar mamlakat kelajagiga ehtiyotkorona optimizm bilan qaraydi. “Zimbabvega erkinlik bobida pastroq baho berdik. Asosiy sabab - Prezident Mugabening nodemokratik yo’l bilan hokimiyatdan olingani, uning o’rniga ham nodemokratik ravishda boshqa odam o’tirgani. Islohot va liberalizatsiya to’g’risida va’dalar berishyapti. Umid qilamizki, ular amalga oshadi va jiddiy saylovlar o’tkaziladi”, - deydi Paddington. Janubiy va Markaziy Amerika bo’ylab nisbatan progress… Xususan, Meksika joriy yilda yangi prezidentga ovoz beradi. “Poygada qatnashayotgan nomzodlardan biri populist. Agar yutib chiqsa, Meksika siyosatida qiziq o’zgarishlar bo’lishi mumkin”, - deydi suhbatdosh. Ikki davlatning urushlardan boshi chiqmaydi - Iroq va Afg’oniston. Har ikkisida xalqaro hamjamiyat harbiylar ta’siridan xoli, layoqatli hukumat shakllanishini kuzatmoqda. Xitoy va Shimoliy Koreyaga qo’shni davlatlar - Janubiy Koreya va Tayvanda siyosiy taraqqiyot davom etayotgani olqishga sazovor, deyiladi tahlilda. “Demokratik ravishda saylangan hukumatlar siyosiy reformalarni olg’a surayotgani quvonarli hol”, - deydi Arch Paddington.