Türkiye’den ABD’ye S-400 ve Elçilik Tepkisi
Türkiye, Rus yapımı S-400 füzelerini test ettiklerini doğrulayınca ABD'den gelen kınama mesajlarına tepki gösterdi
İSTANBUL — Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Türkiye’nin 15 Ekim’de Rusya’dan aldığı S-400 füze savunma sistemini denediğini teyit etmesinin ardından Washington ve Ankara arasında karşılıklı demeçler geliyor. ‘‘Türkiye halihazırda F-35 programından çıkarılmış durumda ve S-400’ler ikili ilişkilerde olabilecek gelişmelerin önünde önemli bir engel olmayı sürdürüyor’ açıklamasıyla Türkiye’yi güçlü şekilde kınayan Pentagon Sözcüsü Jonathan Hoffman’a yanıt AKP Genel Başkan Vekili Numan Kurtuluş’tan geldi. CNN Türk Televizyonu’nda canlı yayına katılan Kurtulmuş, çeşitli nedenlerle Türkiye’ye Patriot satmadığını söylediği ABD’nin Türkiye’yi S-400 almaya mecbur bıraktığını ifade etti. AKP Genel Başkan Vekili, ‘‘Bu ihtiyacı ya NATO çerçevesinde müttefikimiz olan ABD'den veya başkalarından bir şekilde temin edeceğiz. Yıllardır kapısında bekliyorsunuz, ‘Hayır, ben size vermem’, ‘Niye vermezsin?’ ‘Bir takım politik ve Türkiye karşıtı mülahazalarla vermem’ gibi mazeretlerle vermiyorsunuz. Hava savunma ihtiyacımızın gerekli bir şartı olarak Türkiye S-400'lere yöneldi. Dolayısıyla işi bu noktaya getiren ABD'nin Türkiye'ye karşı hava savunma sistemleri konusundaki katı ve tutucu tavrıdır. Bunun arkasında belki şundan da endişe ediyor olabilir birileri. Türkiye milli savunma sanayiindeki çıkışı, istikrarı ve bağımsızlık konusundaki kararlılığını sürdürdükçe nasıl Atak helikopterlerini, SİHA'larını, İHA'larını yapabilir noktaya geldiyse hava savunma sistemimizi kurabilecek bir noktaya gelecek. Bunu da görüyorlar. Bunun vermiş olduğu bir telaş da olabilir’’ dedi. Bugün partisinin Kayseri 7. Olağan Kongresi’nde konuşan Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar’ın gündeminde de S-400 meselesi vardı. Akar, Türkiye’nin S-400’lere sahip olmasının NATO’dan uzaklaşmak olmadığı mesajını verirken diğer NATO ülkeleri Yunanistan, Bulgaristan ve Slovakya’da da Rus S-300’leri olduğunu hatırlattı. Milli Savunma Bakanı, ‘‘S-400 uzun menzilli bölge hava füze savunma sistemi 83 milyon halkımızın yani sizlerin, 780 bin kilometrekarelik vatanımızın semalarımızın egemenliği bağımsızlığı ve güvenliği için bir tercih değil, bir zorunluluk haline gelmiştir. Bu maksatla tedarik ettiğimiz sistemin kontrol ve hazırlıklarına planlı şekilde devam ediyoruz. Bu sistemin tedariki, deneme ve sistem kontrolleri S Türkiye için NATO’dan uzaklaşmak anlamına gelmiyor. S-300 NATO'nun içinde nasıl kullanılıyorsa biz de S-400’ü aynı şekilde kullanacağız’’ dedi. Milli Savunma Bakanlığı da akşam saatlerinde yayınladığı bir açıklama ile NATO müttefiklerinden S-400 sistemi ile ilgili bugüne kadar Ankara’nın getirdiği alternatif çözümler ile varsa ilave alınabilecek makul teknik tedbirlerin görüşülmesine odaklanılmasını istedi. Bakanlık Basın Sözcüsü Yarbay Şebnem Aktop ‘‘NATO müttefiklerinin kullanmakta olduğu S-300’ler gibi S-400 sistemi de müstakil olarak ve hiçbir NATO Komuta Kontrol sistemine entegre edilmeden kullanılacaktır. Geniş bir coğrafyada farklı risk ve tehditlere karşı salgına rağmen kesintisiz şekilde mücadele ederken, ittifak içerisindeki sorumluluklarını harfiyen yerine getiren Türkiye’nin NATO taahhütlerine aykırı hareket ettiğini iddia etmek tutarlı değildir. Dost ve müttefiklerimizden beklentimiz, ilişkilerin bozulacağı gibi söylemler yerine, S-400 sistemi ile ilgili bugüne kadar getirdiğimiz alternatif çözümler ile varsa ilave alınabilecek makul teknik tedbirlerin görüşülmesine odaklanılmasıdır. Türkiye’nin amacı kimseyi üzmek değil, halkının güvenliğini sağlamaktır’’ dedi. Amerika Dışişleri Bakanlığı’nın Türkiye’de yaşayan ABD vatandaşlarına yönelik terör saldırısı olabileceğine ilişkin güvenlik uyarısı yayınlamasının ardından Türkiye’deki tüm diplomatik temsilciliklerindeki vize işlemlerini askıya alması da tepki çekti. İstanbul’da gazetecilerin sorularını yanıtlayan İçişleri Bakanı Süleyman Soylu, ‘‘Büyük devlet olmanın sorumlulukları vardır. Büyük devlet, ‘istediğim davranışı istediğim ülkede istediğim şekilde yaparım’ şeklinde bir düzensizlik içerisinde olmamalıdır. Elbette istihbari değerlendirmeler söz konusu olabilir. Ancak alınacak kararları kendi internet sitesi üzerinden yayınlamak, başka bir ülkeyi töhmet altında bırakıcı bir yaklaşım doğru bir yaklaşım değildir. Anlaşılan usul erkan adap kalmamıştır. Biz de hem kendi ülkemizle ilgili hem de başka ülkelerle ilgili birçok istihbari bilgiler elde ediyoruz. Bizim görevimiz her yerin güvenliliğini temin etmektir. Dışişleri Bakanlığı ile de konuştum. MİT Başkanımızla da konuştum. Bize haftada 1200 istihbari duyum geliyor. Bunların yüzde 30'u eyleme yöneliktir. Ciddi bir devletin yapması gereken bunu bulunduğu ülkenin yetkili makamına bildirmesidir’’ dedi. ABD’ye gelen bilginin Irak ve Suriye eksenli bir istihbarat olduğuna yönelik değerlendirmenin söz konusu olduğunu bildiren İçişleri Bakanı, ABD Dışişleri Bakanlığı’nın elde ettiği istihbarat bilgisini muğlak bir bilgi notuyla değil de diplomatik yollardan iletmesi gerektiğini belirtti.