'Türkiye Irak'ta İslam Devleti Konusunda Daha Kaygılı' - 2004-06-17
Irak Dışişleri Bakanı Zebari, Amerika liderliğindeki Koalisyon yönetiminin ülkeden ayrılmasının Irak’ın komşuları Suriye, Türkiye ve İr
Birleşmiş Milletler’de Irak karar tasarısının kabul edilmesinin ardından, Genel Sekreter Kofi Annan, uluslararası kamuoyundan geçici Irak hükümetine destek vermesini istedi. Bu hükümetin, ülkeyi, yıl sonuna kadar yapılacak seçimlere taşıyacağını hatırlatan Annan, dedi. Iraklı Kürt liderler ise, Birleşmiş Milletler’in karar tasarısında, Geçici Yönetim Konseyi’nce kabul edilen Irak anayasasına atıfta bulunulmamasından duydukları rahatsızlığı dile getirdiler. Anayasa, Kürtlerin azınlık haklarını garanti altına alırken, belli bir ölçüde özerklik sahibi olmalarını da öngörüyor. Kürt parti başkanları Celal Talabani ve Mesud Barzani, bu hakların garanti altına alınmaması halinde, Irak hükümetinden çekilme tehdidinde bulundu. Uzmanlar, Kürtlerin durumunun bölgenin istikrarı için çok önemli olduğunu ve Türkiye, İran ve Suriye’nin de bu konuda son derece duyarlı olduklarını belirtiyor. Washington’daki Orta Doğu Enstitüsü’nden Murhaf Jouejati şu yorumda bulundu: Irak Dışişleri Bakanı Hoşyar Zebari, New York’a yaptığı son ziyaret sırasında özel bir düşünce kuruluşu olan ’nde bir konuşma yaptı. Zebari, Kürtlerin Irak’ı bölmeye çalışmadıklarını söyledi ve şöyle devam etti: Amerika'daki Orta Doğu uzmanları, Kürtlere özerklik tanınmasının Irak’ın komşuları açısından tek sorun olmadığına dikkat çekiyor. New York’ta bulunan Dış İlişkiler Konseyi uzmanlarından David Philips, Türkiye’deki Kürt nüfusun 15 milyona yaklaştığını söylüyor; ancak Türkiye’nin bölgedeki hassas dengeler konusunda başka kaygıları da olduğunu belirtiyor. Philips, Türkiye’nin İslamcı kökten dinciliğe karşı olduğunu ve Irak’ta Şii çoğunluk tarafından bir şeriat düzeni kurulmasına karşı çıkacağı yorumunda bulunuyor: Irak’ta bir an önce istikrar sağlanmasında Suriye ve İran’ın da çıkarları var. Orta Doğu Enstitüsü uzmanı Murhaf Jouejati, Washington’un bunu Şam hükümetine karşı bir baskı unsuru olarak kullanabileceğine işaret ediyor. ABD, Irak’a Suriye’den çok sayıda yabancı militan girdiğine inanıyor ve bu konuda Beşar Esat hükümetini sıkıştırıyor. Dış İlişkiler Konseyi’nden David Philips, İran’ın Irak’ta demokrasi fikrini desteklediğini savunuyor, ancak bu desteğin Amerika’yla aynı nedenlere dayanmadığını belirtiyor. Irak’taki müslümanların çoğunluğunu Şii’lerin oluşturduğuna dikkat çeken uzman şunları söylüyor: Sonuçta, uzmanlar Irak’ta nasıl bir yönetimin başa geçeceği ve iktidar paylaşımının nasıl olacağı sorunlarının, komşu ülkeler tarafından oldukça yakından takip edileceğini belirtiyor.