Türkiye AB İçin Reformları Hızlandıracak mı?
Ankara, AB üyeliği konusundaki çabalarını yeniden yoluna sokmaya çalışırken Türk yetkililer de yargı reformlarını hızlandırma konusunda söz veriyor. Bakanlar, artan insan hakları konusundaki kaygılar nedeniyle adeta çöken Avrupa Birliği üyelik sürecini canlandırmak amacıyla Salı günü biraraya geldi
İSTANBUL — İçişleri Bakanı Süleyman Soylu, Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu ve Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak’la biraraya gelen Adalet Bakanı Abdülhamit Gül, Türkiye’nin yargı reformu stratejisini Ocak ayında açıklayacaklarını söyledi. Bakanlar Ankara’nın yıllardır bekleyen Avrupa Birliği üyeliğiyle ilgili reformların hızlandırılması amacıyla oluşturulan Reform Eylem Grubu toplantısında biraraya geldi. Reform Eylem Grubu yıllardır atıl durumdaydı. Bu nedenle grubun yeniden toplanması Türkiye-AB ilişkileri konusunda yeni bir enerjinin işareti olarak algılandı. Sabah Gazetesi’ne bilgi veren üst düzey bir yetkili,”Bu yıl yapılan ikinci toplantı bu ve son derece önemli. Ağustos ayında yapılan toplantıda işaret edilen konulardaki sonuçlara bakacağız” diye konuştu. Ağustos ayındaki toplantıda Türk bakanlar, temel hak ve özgürlükler, adalet ve güvenlik konularında reform sözü vermişlerdi. Türk Dışişleri Bakanlığı tarafından yayınlanan açıklamada, yeni stratejinin amacının, yargıya olan güveni arttırmak, hukuk sistemine erişimi kolaylaştırmak ve yargılama sürelerinin ve adil yargılama hakkının daha kısa sürede gerçekleşmesini sağlamak olduğu belirtildi. Eski bir Türk diplomat olan Aydın Selcen de Ankara’nın Brüksel’le ilişkilerini geliştirmek istediğini, Avrupa’dan ayrışmanın tehlikelerini gördüğünü, bu nedenle de Türkiye’nin, artık ilişkileri onarmak için daha fazla çaba göstermesini beklediğini söylüyor. Türkiye 2016 yılında imzalanan anlaşma kapsamında, AB topraklarına yönelik göçün kontrol altında tutulması amacıyla Brüksel’le işbirliği yapmaya devam ediyor. İçişleri Bakanı Süleyman Soylu da Avrupa’ya olan yasadışı göçün yüzde 97 oranında azaldığını iddia etti. Göçmen anlaşması tansiyonu arttıran nedenlerden biri durumunda olmayı sürdürüyor. Ankara, Brüksel’i Türkler’e vize muafiyeti tanıma sözüne uymamakla suçluyor. Buna karşılık AB, vize muafiyeti konusunun yargı reformu ve insan hakları konusuna bağlı olduğunda ısrar ediyor. Reform Eylem Grubu toplantısında bakanlar vize muafiyeti için gerekli reformlar konusunu masaya yatırdı. Ancak uzmanlar Brüksel’in Ankara’dan daha sağlam adımlar beklediğine dikkat çekiyor. Global Source Partners şirketinden uzman Atilla Yeşilada, ekonomik destek, vize muafiyeti ve yeni gümrük birliği konularında uzun zamandır herhangi bir ilerleme olduğunu görmediğini söylüyor. Yeşilada, HDP eski Eş Genel Başkanı Selahattin Demirtaş ve gazeteciler hapisten çıkarılmadıkça ve yargı reformu konusu tamamlanmadıkça AB’nin tek bir adım bile atmayacağını belirtiyor. Brüksel, Ankara’yı Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin Demirtaş hakkındaki kararına uymadığı gerekçesiyle sert biçimde eleştiriyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye mahkemenin üye ülkelerinden biri olduğu halde AİHM’in aldığı kararın kendilerini bağlamadığını söyledi. 2016 yılındaki başarısız darbe girişiminden bu yana Türkiye’de aralarında HDP milletvekilllerinin de olduğu çok sayıda gazeteci terör yasaları gerekçesiyle hapiste tutuluyor. Brüksel bu uygulamaların amacının muhalafeti susturmak olduğunu, bunun demokrasiyi korumakla ilgisi olmadığını söyleyerek Türkiye’yi sert şekilde kınıyor. Ankara bu eleştirileri reddediyor. Cuma günü de merkezi Viyana’daki Uluslararası Basın Enstitüsü, Türkiye’ye yaptığı üç günlük ziyaretin ardından yayınladığı açıklamada Ankara’yı şiddetle eleştirdi. IPI yöneticisi Sandy Bremner açıklamasında, “İşlerini yapan gazetecilerin sistematik olarak hedef alınmaya devam ettiğini görüyoruz. Buna karşın Türk hükümetinin ifade özgürlüğü, insan hakları ve hukukun üstünlüğüne bağlılığı konusundaki garantilerini dinliyoruz. Tüm bu garantiler Türkiye dünyada en çok gazeteciyi hapse atan ülke olmaktan çıktığında bir anlam kazanacaktır” dedi. Pazartesi günü savcılar muhalif bir gazetenin önde gelen iki köşe yazarı ve üç editörü hakkında terör suçlamasıyla 15 yıl ceza talebinde bulundu. Aynı gün Birleşmiş Milletler Küresel İnsan Hakları Bildirgesi’nin 70. Yılı töreninde konuşan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türkiye’de kimsenin demokrasi ve insan hakları konusunda kusur bulamayacağını, kimsenin Türkiye’ye demokrasi, insan hakları ve özgürlükler konusunda ders veremeyeceğini söyledi. Buna karşın uzmanlar Brüksel’in de Ankara’nın da ilişkileri tamamen koparmadığını, iki tarafın da bir süre derin dondurucuya atılan ilişkileri yeniden çözmek için çalışacağını söylüyorlar. Yeşilada bu noktada, Türkiye’yle yaşanacak bir krizin milyonlarca göçmenin Avrupa kapılarına dayanmasına yolaçacağına, bunun da Balkanlar’ı yeniden istikrarsızlaştıracağına işaret ediyor. Yeşilada böyle birşeyi kimsenin istemeyeceğini, Türkiye’nin AB’yi batırma niyeti olmadığını ve küçük jestlerle bundan kaçınmak mümkün olacaksa bunu denemeyi tercih edeceğini söylüyor.