İran'ın Füze Programı Kaygı Veriyor
İran'ın yeni balistik füze programının bölge ülkeleri arasında silahlanma yarışına yolaçabileceği belirtiliyor
Uluslararası toplum İran’ın nükleer programına odaklanmış durumdayken, Tahran hükümeti yeni bir balistik füze programı geliştiriyor. Uzmanlar, İran’ın bu girişiminin bölgede daha fazla istikrarsızlığa ve bölge ülkelerinde silahlanmaya neden olabileceğini söylüyor. Soğuk Savaş döneminde Amerika’yla Sovyetler Birliği arasındaki silahlanma, yirminci yüzyılın ikinci yarısında üçüncü dünya ülkelerine de yayıldı. Mısır, Suriye ve Irak; Sovyetler Birliği’nden Scud Füzeleri sağladı. Bu tür silahlar zaman içinde İran tarafından da kullanılmaya başlandı. Buna karşılık, İsrail de kendi orta menzilli füzelerini üretti. Washington’da bulunan Amerikan Bilim Adamları Federasyonu uzmanlarından İvan Oelrich, Tahran hükümetinin füze 1980’li yıllarda başladığını söylüyor: Scud füzelerinin, ilk aşamada 200 kilometre menzili bulunuyordu. Jane’s Defense Weekly dergisinde çalışan Andrew Koch, İran'ın kısa sürede bu füzelerin menzilini arttırma çabasına girdiğini belirtiyor: 1990’lı yıllarda, İran, Şahab-3 adı verilen orta menzilli füze sistemini geliştirdi. Stratejik gelişmeleri izleyen kurumunun yöneticisi olan John Pike anlatıyor: Amerika’yla diğer batılı devletler Şahab 3 füzesinin kapasitesinden kaygı duyuyor. Çünkü, İran, bu sayede İsrail’i yüksek tahrip gücü bulunan bir füzeyle vurma olanağına sahip oluyor. Ancak, İsrail daha 1980’li yıllarda İran’ın batısını vuracak menzilde Eriha 2 adı verilen ve nükleer başlık taşıyabilen bir füze sistemi geliştirmişti. Eriha 2 füzelerinin menzili 1500 kilometre. Hem İran, hem de İsrail, füze sistemlerinin kapasitelerini arttırmaya ve geliştirmeye devam ediyor. Ancak İran, İsrail gibi uzaya uydu fırlatabilmiş değil. Buna rağmen her iki ülke, askeri alanda kullanılabilecek uzay teknolojisi üzerinde çalışmalarını sürdürüyor. Military Periscope adlı yayının editörü olan William Hoar anlatıyor: Uzmanlar, İsrail’in Eriha 3 Füze sisteminin hala geliştirilmekte olduğunu, tamamlandığında 2500 kilometre menzile sahip olacağını söylüyor. Böylelikle İsrail İran’ı kolaylıkla vurabilecek. İranlıların Şahab 4 füze sisteminin ise 2000 kilometre menzili olacak. Bu da İran’a Ortadoğu’nun ötesindeki hedefleri vurma yeteneği sağlıyor. Bu arada İran'ın, daha da uzun menzile sahip Şahab 5 füze sistemi üzerinde çalıştığı sanılıyor. Şahab 5 füzelerinin menzilinin 4000 kilometre olacağı tahmin ediliyor. Washington’da bulunan Lexington Enstitüsü uzmanlarından Daniel Goure, bu füzelerin önemini şöyle anlatıyor: Ancak, batılı istihbarat örgütleri, İran’ın nükleer silaha sahip olması için daha yıllarca çalışması gerektiğini hesaplıyor. Çoğu uzman, Tahran yönetiminin, İsrail dışında da düşman olarak gördüğü ülkeler olduğunu söylüyor. Amerikan Bilim Adamları Federasyonundan İvan Oelrich, İran’ın son derece istikrarsız bir bölgede bulunduğuna, ve bu nedenle bu tür silahlara ihtiyaç duyduğuna dikkat çekiyor: Uzmanlar, muhafazakar Mahmut Ahmedinejad’ın Cumhurbaşkanlığına seçilmesiyle, İran’ın füze programları konusundaki kaygıların ciddi ölçüde arttığını söylüyor. Cumhurbaşkanı Ahmedinejad, İran’ın stratejik hedefleri doğrultusunda ilerlemeye devam edeceğini söyledi. Ancak bu hedefler, bölgedeki diğer ülkelerin çıkarlarıyla çelişiyor. Uzmanlar, bölgede gerginliğin artması durumunda özenle geliştirilen bu füzelerin kullanılmasından kaygı duyuyor.