AIDS Ortalama Ömrü Kısaltıyor - 2002-07-09
AIDS hastalığının yaygın olduğu ülkelerde ölümlerin sayısı doğumları geride bırakıyor
Yayınlanan yeni bir rapor AIDS salgınının birçok ülkede yaşam süresini ciddi bir biçimde azaltacağını gösteriyor. Bazı ülkelerde bu durum yaşam süresini neredeyse 30 yıl kısaltacak. Barselona’da devam eden AIDS konferansında kimi ülkelerin yaşam süresindeki ilerlemede bir yüzyıl geriye düştüğü belirtiliyor. Amerika Nüfus Dairesi'nin konferansta sunduğu bir araştırmaya göre, 51 ülkede AIDS nedeniyle ortalama yaşam süresi azalıyor. Sorunun yaşandığı ülkelerin başında Asya, Latin Amerika ve Karayip ülkeleri geliyor. Ancak hastalıktan en çok etkilenen bölge dünya nüfusunun yüzde 10’unun yaşadığı Afrika’da Büyük Sahra’nın altında kalan ülkeler... Dünyadaki AIDS vakalarının yüzde 70’i bu ülkelerde... Amerika Nüfus Dairesi'nin raporunu yazan Karen Stanecki, gelişmekte olan bazı ülkelerin bu kötü gidişten etkilenmediğini ancak bu sınıfa giren ülkelerin çoğunda durumun çok ciddi olduğunu söyledi. Uzman şöyle dedi: "Şu anda çok az sayıdaki ülkede hastalığın gerilediği yolunda belirtiler görüyoruz. Ancak çoğu ülkede salgın ya eski yüksek seviyesinde kaldı ya da arttı. Bu yüzden gelecek 10-15 yılda AIDS nedeniyle ortalama yaşam süresinde önemli düşmeler görebiliriz." Yedi Afrika ülkesinde ortalama ömür 40 yaşın altında bulunuyor. Örneğin Botswana’da yetişkinlerin yüzde 39’u AIDS’e yol açan HIV virüsünü taşıyor. Bu ülkede ortalama yaşam 39 yıl. Uzmanlar, hastalığın seyrinin böyle devam etmesi durumunda bu sürenin 2010 yılında 27’ye kadar düşebileceğini vurguluyor. Botswana’da AIDS’in olmadığı varsayılsa ortalama ömrün 74 yıl olacağı hesaplanıyor. Aynı durum Mozambik için de sözkonusu... Diğer Afrika ülkeleri Güney Afrika Cumhuriyeti, Swaziland, Angola, Lesotho, Namibia ve Ruanda’da ortalama ömür 33 ile 37 yıl arasında değişiyor. Amerika Nüfus Dairesi uzmanı Karen Stanecki şöyle diyor: "2010 yılına kadar yani 10 yıldan az bir sürede, bu ülkelerde ortalama yaşam süresinin, 19’uncu yüzyılın sonlarındaki düzeye gerileyeceğini tahmin ediyoruz." Amerika Nüfus Dairesi'nin rakamları Karayipler ve bazı Orta Amerika ülkeleri için de yaşam süresinde azalma öngörüyor. 2010 yılında bu ülkelerde yaşam süresi 60 yıla kadar gerileyecek. Uzmanlara göre AIDS olmasaydı bu süre 70 yıl olacaktı. Uzakdoğu Asya ülkeleri Kamboçya ve Burma’da da AIDS yüzünden ortalama yaşam süresinde 5 yıllık bir azalma öngörülüyor. AIDS vakalarındaki azalmaya rağmen Tayland, Uganda ve Senegal gibi ülkelerde de yaşam süresinde azalmalar yaşanacağına dikkat çekiliyor. Amerikalı uzman Karen Stanecki, AIDS’in bir sonucu olarak Afrika’nın nüfus kaybettiğini, kıtada, AIDS sorununun en ciddi olduğu ülkelerde, ölenlerin sayısının doğanları geride bıraktığını söylüyor ve şöyle devam ediyor: "1990’ların başında nüfus artışının AIDS’den etkileneceğini, ve nüfusun artmak yerine azalacağını aklımıza bile getirmezdik. Gelecek 10 yılda AIDS’e bağlı ölümlerden dolayı beş ülkenin nufusu azalmaya başlayacak. Bu ülkelerin arasında Güney Afrika, Mozambik, Lesotho, Botswana ve Swaziland var." Araştırmanın ortaya koyduğu bir diğer gerçek, AIDS’in bebek ölüm oranlarını da özellikle Afrika’da arttırması. Bu konuda 1980’ler ve ‘90ların başında bir ilerleme sağlanmıştı ancak bu durum uzun süremedi. Uzmanlar, 2010 yılına kadar dünyada bebek ölümlerinde azalma görülebileceğini ancak AIDS’ın bu azalma eğilimini büyük ölçüde yavaşlatacağını hatta tersine çevirebileceğini söylüyorlar. Amerika Uluslararası Kalkınma Dairesi Küresel Sağlık Bölüm Başkan Yardımcısı Anne Peterson, bu ihtimali dehşet verici diye niteliyor ve şunları söylüyor: "2010 yılından sonra bebek ölümlerinde azalma olmazsa ne yapacağız? Birşeyler yapmak, bu gidişi durdurmak zorundayız." Birleşmiş Milletler AIDS programı, AIDS salgınını durdurmak için 10 milyar Dolara ihtiyaç olduğunu ancak bu miktarın sadece üçte biri için kaynak sözü alındığını bildiriyor.