Bölge Ülkelerinin Suriye Hesabı
ABD'nin askeri seçeneği masada tutması Suriye'nin komşusu ülkeleri askeri müdahele halinde atacakları adımları belirlemeye zorluyor
KAHİRE — Amerika ile Rusya arasında Suriye’nin kimyasal silahlarının imhası yolunda varılan anlaşma diplomatik çözüm umudu yarattı. Ancak Obama yönetimi Suriye’ye olası bir askeri müdahaleyi hala masada tuttuğunu söylüyor. Bu da Esat rejimine karşı ya da müttefiki olan ülkelerin müdahale olasılığına karşı kendi hesaplarını yapmasına neden oluyor. Suriye Devlet Başkanı Beşar Esat, Amerika’nın ülkesine saldırmasının bölgesel bir savaşa yol açacağı uyarısında bulundu. Esat ne derse desin, Suriye’de zaten büyük bir savaş yaşanıyor. Siyaset kuramcısı Christian Donath, Esat karşıtı Suudi Arabistan ve müttefiki İran gibi bölgesel güçlerin aralarındaki mücadeleyi Suriye üzerinden yürüttüğünü söylüyor: “Suudiler Suriye’deki savaşı İranlılar’ı püskürtmek için bir fırsat olarak gördü. İranlılar da Esat rejimine karşı ayaklanmanın, Lübnan’daki Hizbullah’la tek bağlantılarını kesmesinden korkuyor.” Suriye’nin komşuları da Amerika’nın olası askeri operasyonunun sonucunu hesaplamaya çalışıyor. Kimyasal silah kullandığı için Esat rejimi cezalandırılacak mı, yoksa tamamen bir rejim değişikliği mi söz konusu? Mustafa Labbad, “Bence İranlılar, Amerikalılar’ın atacağı adımı dikkatle izleyecek ve ona göre misilleme kararı alacak. Dolaylı misilleme için kullanabilecekleri Hizbullah var. Ama bu İsrail’i de işin içine katar. İsrail devreye girerse ve İran da bulaşırsa, İsrail’in İran’ı havadan bombalaması mümkün,” diyor. İsrail’in kaygısı Suriye’deki iç savaştan çok İran’ın nükleer programı. Profesör Donath da, Amerika’nın Suriye müdahalesinin İsrail’e bahane vereceğini söylüyor: “İsrail uzun zamandır İran’a saldırma konusunda sesini yükseltiyor. Amerikan yönetiminin bugüne kadar yaptığı şeyse, İsrail’i kontrol altında tutmak ve istenmeyen bir şey yapmasını önlemeye çalışmak oldu.” Siyasi uzman Mustafa Labbad, Amerika’nın Umman Sultanı aracılığıyla, amaçlarının Esat rejimini devirmek olmadığı yönünde, perde arkasından İran’a güvence vermeye çalıştığını söylüyor: “Amerika Beşar Esat’ı devirmeye niyetli olmadığı yönünde İran’a güvence verecektir.” Labbad, mevcut belirsizliğe rağmen, bölgesel güçlerin kendilerini Amerika’nın kısıtlı bir harekat düzenleme olasılığına hazırladığını savunuyor. Zaten harekat sınırlı olmazsa bütün kartlar açılacak ve büyük olasılıkla bölgesel bir kargaşa çıkma olasılığı artacak.