STK’lardan Hükümete ‘Hukuk ve Demokrasiye Dönün’ Çağrısı
Diyarbakır’da insan hakları alanında faaliyet gösteren bir grup sivil toplum kuruluşu, son yayınlanan KHK’lara karşı hükümeti uyardı. STK’lar, hükümete ‘hukuk ve demokrasiye dönün’ çağrısı yaptı
DİYARBAKIR — Diyarbakır Barosu, Diyarbakır Tabip Odası, Hak İnisiyatifi Diyarbakır Temsilciği İnsan Hakları Derneği Diyarbakır Şubesi ile Türkiye İnsan Hakları Vakfı Diyarbakır Temsilciliği tarafından düzenlenen ortak basın toplantısının konusu son yayınlanan Kanun Hükmünde Kararnameler oldu. Eleştirilerin hedefinde ise kararnamelerin mahkumlara tek tip kıyafet ve sivillere cezasızlığı düzenleyen maddeler vardı. STK’lar adına konuşan Diyarbakır Baro Başkanı Ahmet Özmen, tek tip kıyafet uygulamasının masumiyet karinesine aykırı olduğunu söyledi. Özmen, uygulamanın hem cezaevlerinde, hem dışarda hak ihlallerine yol açacağını savunarak, “KHK’nın 103. maddesi ile mahpusların hastane, mahkeme gibi yerlere cezaevi tarafından verilecek elbiselerle sevk edilmeleri zorunlu kılınmakta ve bu elbiselerin rengi de tek tip olarak belirlenmektedir. Bu elbiseleri giymeyi reddeden ya da elbiselere zarar verenler, ziyaretçi görüş cezası ve benzeri cezalarla karşı karşıya kalacaklardır. Bu madde; evrensel hukuk kurallarına, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'ne, anayasaya ve kanunlara ve en nihayetinde bir Evrensel Hukuk İlkesi olan 'masumiyet karinesi' ilkesine açıkça aykırıdır. “Suçlu dahi olsahiç kimsenin kişilik haklarına halel getirilemez” diyen Özmen bu tür bir uygulamanın Türkiye’de daha önce denendiğini ve Danıştay tarafından 1989 yılında kaldırıldığına dikkat çekti. Özmen, bazı olaylara müdahale eden sivillere cezasızlık öngören maddenin kamu düzenini tamamen ortadan kaldıracağını da savundu. Özmen, “Her ne kadar hükümet yetkililerince bu maddenin 15 ve 16 Temmuz günlerinde gerçekleştirilen eylemler ile sınırlı olduğunu söylemiş ise de, metnin hem hükümetin başka üyeleri tarafından hem de hukukçular ve insan hakları savunucularıtarafından böyle anlaşılmadığı açıktır. Kamuoyunda oluşan algı ile ortaya çıkan reaksiyonlar, yargının bağımsızlık ve tarafsızlığının son derece tartışmalı olduğu gerçeği ile birlikte değerlendirildiğinde, bu maddenin kamu düzenini tamamen ortadan kaldırabileceği, bazı sivillerin veya grupların diğer gruplara yönelik şiddet eylemlerini meşrulaştıracağı kuvvetle muhtemeldir. Bugün, hukukun büyük oranda keyfi bir esneklik içinde işlediği böyle bir atmosferde bu madde ile istenilen kişi suçtan muaf tutulabilir. Dün, öldürdüğü çobanın cesedinin yanına silah atanlar, onların ‘terörist’ olduğu iddiasıyla nasıl yargıdan muaf tutulduysa, yarın herhangi bir insanı öldürülüp ‘terörü övdü’ gibi bahanelerle yargıdan kaçabilecektir. Bu madde iletoplantı, gösteri ve yürüyüş hakkı kapsamında yapılan bir etkinlik veya bir basın açıklaması, başkaca gruplar veya sivil vatandaşlar tarafından bu bahanelerle şiddet kullanılarak engellenebilir. Bu düzenleme, ifade özgürlüğü, toplantı, gösteri ve yürüyüş hakkı gibi temel hakların kullanımını riskli hale getirmektedir” diye konuştu. Özmen, darbe ile ilişkili olmayanlar başta olmak üzere, anayasa ve hukuk normları ile çelişen bütün KHK’ların iptal edilmesi ve OHAL’in kaldırılması çağrısı da yaptı.