Komisyon: "Gözaltındaki Muamele Üzüntü Verici" - 2003-07-15
Türk-Amerikan askeri komisyon bildirisinde, 11 Türk askerinin gözaltında maruz kaldıkları muamelenin "üzüntüyle" karşılandığı belirtildi
Türk askerlerinin Süleymaniye'de gözaltına alınmasını soruşturan Türk-Amerikan komisyonu açıklamasını yaptı. Beklenildiği üzere, Türk-Amerikan ortak askeri komisyonunun hazırladığı bildiride taraflar, Irak'ın Süleymaniye kentinde 11 Türk askerinin "gözaltında maruz kaldıkları muameleyi üzüntü ile karşıladıklarını" belirttiler. Genelkurmay Basın Merkezi tarafından sabah faksla geçilen açıklamada, "Her iki taraf, herhangi bir faaliyete geçmeden önce, bölgedeki güvenlik ve istikrara ilişkin her türlü bilginin uygun kanallardan süratle paylaşılmasında mutabık kalmışlardır" denildi. Benzeri olayların tekrarının önlenmesi amacıyla, taraflar arasındaki işbirliği ve eşgüdümün daha da geliştirilmesi yönünde ek önlemler alınması da kararlaştırıldı. Her ne kadar işbirliği ve eşgüdümün artırılması yolunda önlemler alınacağı söylenilse de, açıklamanın Washington'dan resmi onay gelmeden Türkiye tarafından erken duyurulması, bu eşgüdümün mevcut durumu konusunda soru işaretleri oluşturuyor. Buna rağmen taraflar, açıklamada da yer aldığı üzere "uzun geçmişe dayalı ilişkilerinin sürdürülmesini" arzuladıkları için, bu tip koordinasyon eksikliklerini hoş görme çabasındalar. Bildirinin Türk tarafınca neden erken duyurulduğu konusunda bir açıklama getirilemedi. ABD tarafından alınan bilgiler, duyurunun yapılması için Washington'dan da onay alınması gereksiniminin daha önceden Türk yetkililere bildirildiği doğrultusunda. Bu onayın, iki ülke arasındaki saat farkı dolayısıyla Türkiye'ye geç saatlerde ulaşması bekleniyordu. Amerika'nın Sesi Radyosu'na bilgi veren Amerikalı diplomatik bir kaynak, Washington'dan gelecek onayı, "bütün onaylama sürecinin bir parçası olan bürokratik bir adım" şeklinde niteledi. Bundan dolayı, taraflar arasında bildirinin yayımlanması konusundaki zamanlama sorunu yeni bir eşgüdüm krizi olarak yorumlanmıyor. Öte yandan açıklamaya Ankara'dan yapılan siyasi tepkiler de olumlu havada. Meclis Başkanı Bülent Arınç, ortak açıklamayı, Türk askerlerinin gözaltına alınması olayından duyulan üzüntüyü ortaya koyması bakımından "anlamlı bulduğunu" söylerken, TBMM Türk-Amerikan Dostluk Grubu Başkanı Egemen Bağış açıklamanın, “iki ülkenin birbirlerinin hassasiyetlerini çok iyi anladıklarını gösterdiğini” söyledi. Bağış, “Türk-Amerikan ilişkilerinde, düne değil yarına bakan, olumlu bir metin olarak algılıyorum. İlişkilerde bir durgunluk yaşanmıştır ama şu an gelişme kaydedilmektedir. Bu metin de buna en güzel örnektir” dedi. Erken saatlerde partisinin meclis grubunda konuşan Dışişleri Bakanı Abdullah Gül, Türk askerlerinin gözaltına alınmasını, "Türkiye'ye karşı olmaması gereken bir yanlışlık" şeklinde değerlendirmişti.