Akdeniz İçin Birlik Projesi Başlıyor
Fransa Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy tarafından önerilen ve Türkiye’nin dikkatle izlediği Akdeniz için Birlik Projesi bu pazar günü har
FransaCumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy tarafından önerilen ve Türkiye’nin dikkatleizlediği Akdeniz için Birlik Projesi bu pazar günü harekete geçiyor. AvrupaBirliği üyesi 27 ülke ile Akdeniz’e kıyısı olan 17 ülkenin devlet başkanlarınınkatılacağı zirveden Akdeniz ve Ortdaoğu için önemli barış ve işbirliğimesajları çıkması bekleniyor. Uzun süredirprojeye temkinli yaklaşan Başbakan Tayyip Erdoğan da zirveye katılıyor. Akdeniz Birliği fikri, Fransa’nın Türkiye’yi Avrupa Biriği’nden dışlamakiçin ortaya attığı bir fikir olarak doğdu. Fransa Cumhurbaşkanı ve AvrupaBirliği dönem başkanı Nicolas Sarkozy, Avrupa Birliği’ne katmak istemediğistratejik açıdan önemli ülkeleri “Akdeniz Birliği” çatısı altında toplamakistedi. Ancak Türkiye, daha öneri gelir gelmez bu projeye açık tepkisini koydu.Ardından başta Almanya olmak üzere bazı Avrupa Birliği üyesi ülkeler “birlikiçinde birlik” yaratılacağı eleştirisini getirerek “katılmazsak desteklemeyiz”diyerek sert tavır aldı. Bunun üzerine, projenin özü bütünüyle değişti. Öncebütün AB ülkeleri projeye dahil edildi. Ardından Birliğin adı da “Akdeniz içinBirlik” olarak değiştirildi. Özetle Birlik Türkiye için bir tehdit olmaktanuzaklaşarak başka bir hedefe yöneldi. Son iki haftadır başta Libya olmak üzere Arap ülkelerinin “İsrail’in katılmasına ilişkin” protestolarıda Sarkozy’nin bu ülke liderleriyle doğrudan görüşmeleriyle aşıldı. Toplantıyakatılıp katılmayacağını son dakikaya kadar açıklmayan Baybakan Recep TayyipErdoğan ise olumlu yanıtını Sarkozy ile önceki gün yaptıkları telefongörüşmesinin ardından bildirdi. Erdoğan bu kararını birlik sonuç bildirgesindeTürkiye lehine değişiklik yapılması ve ilişkilerin düzeltilmesi vaatleriüzerine aldı. Yaklaşık bir yıldır Akdeniz için Birlik Konferansı’na hazırlananFransız Dışişleri sonunda en yüksek sayıda katılımla AB ve Akdeniz ülkeleriniPazar günü bir araya getirmeyi umut ediyor. Paris’te GrandPalais’de toplanacak konferansa 27 AB ülkesi ve 17 Akdeniz ülkesi olmak üzere44 ülke devlet ve hükümet başkanının katılması bekleniyor. Sarkozy ve Mısır Devlet Başkanı HüsnüMübarek eş başkanlığında yapılacak Konferansın ardından, Akdeniz’in Avrupa veAfrika kıyısından birer ülke, birliğin sekreteryasını üstlenecek. Zirveden beklenenen önemli siyasi mesaj Türkiye’nin ev sahipliğinde başlayan Suriye-İsraildolaylı barış görüşmelerine hız verilmesi ve iki ülke liderinin Paris’te biraraya gelmesi. Cumhurbaşkanı Sarkozy’nin konferansın hazırlanmasından sorumluözel danışmanlarından büyükelçi Alain le Roy, İsrail ve Filistin DevletBaşkanları’nın dünyanın gözü önünde bir araya gelmesinin önemine işaret ediyor. Büykelçi Le Roy, 44 ülke liderinin başta enerji, çevre, iklim, balıkçılıkve Akdeniz kıyılarının temizlenmesi gibi somut projeler üzerinde çalısacaklarınıbelirtiyor. Le Roy, Filistin ve İsrail’in de bu ortak konular etrafında biraraya gelebileceğini projenin Akdeniz ve Avrupa Birliği arasında önemli birköprü olacağına inandıklarını belirtiyor. Peki, daha öncebaşarısızlığa uğrayan Barselona sürecinin bir devamı niteliğindeik AkdenizBirliği projesi bu sefer umulan bayarışe elde edebilecek mi? Londra Avrupa Reform Merkezi uzmanlarından Clara O’Donnell, Akdeniz Birliğiprojesinin Almanya tarafından sulandırıldığını öne sürüyor ve Arap ülkelerenini İsrail hakkındaki eleştirilerinedikkat çekerek, İsrail’in üyeliğinin projenin politik içeriğini tehlikeyesoktuğuna inanıyor. Avrupa Komisyonu Dış İlişkiler’den sorumlu üyesi BenitaFerrero-Waldner ise Akdeniz’in iki yakasının bir araya gelerek çevre, iklim,enerji gibi günümüzün en önemli sorunlarını tartışmasının bölge için büyük birşans olduğunu savunuyor. Birlik tarafından daha önce başlatılan Barselona sürecinin yeniden hayatageçirildiğine işaret eden Waldner, yeni projede, ölü doğan Barselonasürecindeki hataların tekrarlanmayacağını belirtiyor. Projenin bayarısı konusunda hangi görüşün gerçekleşeceğinin ilk ipuçlarıise bu pazar Grand Palais’deki büyük randevuda ortaya çıkacak. Paris muhabirimiz Arzu Çakır'ın haberini yukarıdaki bağlantıdan dinleyebilirsiniz.