Türkiye ve Ermenistan Arasında Tarihi İmza Töreni
Türkiye ile Ermenistan arasında ilişkilerin normalleştirilmesini amaçlayan protokoller son anda yaşanan krize rağmen İsviçre'de imzalan
Belgeleri Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu’ylaErmenistan Dışişleri Bakanı Eduard Nalbantyan imzaladı. İki bakanın protokolleri imzalamasına arabulucu ülkeİsviçre’nin Dışişleri Bakanı Micheline Calmy-Rey, Amerika Dışişleri BakanıHillary Clinton, Rusya Dışişleri Bakanı Sergei Lavrov, Fransa Dışişleri BakanıBernard Kouchner, Avrupa Birliği Bakanlar Komitesi Başkanı olan SlovenyaDışişleri Bakanı Samuel Zbogar ve AB Dış Politika Sorumlusu Javier Solanatanıklık etti. İmza işlemi son anda yaşanan kriz nedeniyle birkaç saat gecikti. Davutoğlu ile Nalbantyan'ın imzaları attıktan sonra yapacağıaçıklamalardan kaynaklanan kriz, Davutoğlu ve Nalbandyan ile ayrı ayrı görüşen ABD Dışişleri Bakanı Clinton 'ın törenekatılmaktan son anda vazgeçip oteline dönmesiyle su yüzüne çıktı. AmerikaDışişleri Bakanlığı Sözcüsü Ian Kelly "İki tarafın törende yapacaklarıaçıklamalarla ilgili olarak anlaşmalarına yardımcı oluyoruz. Protokollerin imzalanmamasısöz konusu değil" dedi. Son anda yaşanan anlaşmazlığı gidermek amacıyla, ABD Dışişleri Bakanı'nın Avrupa ve Avrasya İşlerinden Sorumlu Yardımcısı Philip Gordon, önce Ermeni ve Türk heyetleriyle görüştü, sonraiki ülke heyetleri ve İsviçreli arabulucu Michael Ambühl ile biraraya geldi. Konuşmasında Ermeni diasporasını yatıştırmak amacıyla 'soykırım'ifadesini kullanmak isteyen Ermeni Dışişleri Bakanı Nalbantyan'ın, Amerikan heyeti tarafından bunun Türkiye'yirencide edeceği gerekçesiyle uyarıldığı, Ermeni bakanın da Ahmet Davutoğlu'nun açıklamasında Dağlık Karabağ sorunundan sözetmesinin Ermeni tarafını rahatsız edeceğini söylediği öğrenildi. Davutoğlu'nun yeni bir metin yazıp Amerikan heyetinin kaldığı otelegöndermesi üzerine krizin çözülme umudu belirdi. İmza töreni üç saat gecikmeyleyapılabildi. İmza töreninden sonra yapılmasıplanlanan konuşmalar, metinler üzerinde çıkan anlaşmazlık yüzünden iptal edildi. Türkiye ile Ermenistan'ın 13 Ekim 1921 tarihli Kars Anlaşması'ndan 88yıl sonra imzaladıkları ilk anlaşma niteliğindeki protokoller, Ermenistan'ınTürkiye sınırını tanımasını, iki ülkenin 1915 olaylarını araştıracak ortak bir tarih komisyonu kurmasını, Türkiye'nin,Ermenistan'ın Azerbaycan'a ait Dağlık Karabağ'ı işgal etmesi üzerine 1993'te kapattığı Türkiye-Ermenistan sınırını açmasını ve karşılıklı büyükelçiatanmasını öngörüyor. Anlaşmaların yürürlüğe girebilmesi için iki ülkeparlamentolarınca onaylanması gerekiyor. Avrupa Birliği Komisyonu'nun, Dışişlerinden Sorumlu Üyesi Javier Solana, törenden önce, imzaların iki ülkenin AB ile ilişkilerinigeliştirmesine yardımcı olacağı mesajı verdi. Solana, "İki ülkenin bizimleilişkilerinde önemli şeyler olacağı muhakkak. Bu herkes için çok iyi, bizimiçin, onlar için, bölge için, destekliyoruz." Törende hazır bulunmasınınAB'nin anlaşmadan duyduğu memnuniyetin göstergesi olduğunu belirten Solana,"AB çok memnun. Protokollerin parlamemtolarda hızla onaylanmalarını umuyorum ki hızla dahayata geçirilebilsinler" dedi. Fransa Dışişleri Bakanı Kouchner da imzaları 'tarihi' diyeniteledi, yıl sonundan önce sınırların açılmasını diledi. Fransız bakan,"Solana haklı, bu anlaşmalar Türkiye ile AB'yi daha yakınlaştırabilir. Tümbarış anlaşmaları ülkeleri yakınlaştırır" dedi.