İsrail Savunma Bakanı Ankara'da
İsrail Savunma Bakanı Ehud Barak, ikili ilişkilerde yaşanan diplomatik krizden bir hafta sonra Türkiye'ye önceden planlanan ziyaretini
Türkiye ile İsrail arasında yaşanan diplomatik gerginlikten sonra İsrail Savunma Bakanı Ehud Barak, Ankara'ya, önceden planlanan ziyaretini yapıyor. Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu'yla üç saat süren bir görüşme yapan Barak, ziyaretinin başında Anıtkabir'i ziyaret ederek çelenk koydu ve özel defteri imzaladı. İsrail Dışişleri Bakan Yardımcısı Danny Ayalon'un, Türkiye'de yayınlanan bir televizyon dizisinde, İsrailli diplomatların anlatım şeklini protesto etmek amacıyla Türkiye'nin Telaviv Büyükelçisi Oğuz Çelikkol'la yaptığı görüşme sırasında Çelikkol'a kasıtlı olarak diplomatik kurallara aykırı şekilde davrandığını söylemesi ilişkilerde gerginliğe yolaçmıştı. Ayalon daha sonra davranışı nedeniyle mektupla özür dilemişti. İsrail'deki koalisyon hükümetinin ortağı İşçi Partisi'nin lideri olan Savunma Bakanı Ehud Barak, Ayalon'un Çelikkol'a davranışını protesto etmiş ve Türkiye'yle ilişkilerin önemini vurgulamıştı. Ayalon, aynı zamanda İsrail Parlamentosu (Knesset) üyesi ve Dışişleri Bakanı Avigdor Liberman liderliğindeki aşırı milliyetçi Yurdumuz İsrail Partisi'ne mensup. Ehud Barak'ın Ankara'da Dışişleri Bakanı Davutoğlu'yla görüşmesinde Türkiye ile İsrail arasındaki ilişkilerin bütün yönleriyle ele alındığı bildirildi. Görüşmeden sonra resmi açıklama yapılmadı. Türkiye ile İsrail askeri alanda son yıllarda yakın işbirliği yapmıştı. Ancak İsrail'in geçen yıl Gazze'de giriştiği askeri operasyon Türkiye tarafından sert şekilde protesto edilmişti. Ehud Barak, Ankara'da Savunma Bakanı Vecdi Gönül'le de görüşecek. Ancak Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, Başbakan Tayyip Erdoğan ve Genelkurmay Başkanı Orgeneral İlker Başbuğ'un, programları uygun olmadığı için İsrail Savunma Bakanı'yla görüşmeyecekleri bildirildi. İsrail ile Türkiye arasında son yaşan krizin ardından, Ankara’da bir dizi konferanslar veren New York Üniversitesi’nin Küresel İlişkiler kürsüsü öğretim görevlisi İsrail asıllı Prof. Dr. Alon Ben-Meir’in ikili ilişkileri değerlendirdiği konuşmaları büyük ilgi topladı. Ortadoğu barış süreci konusunda İsrail’in ve Amerika’nın akademik çevreleri ve siyaset yapıcıları arasında tanınmış bir isim Prof. Dr. Alon Ben-Meir. Ankara’da hem Uluslararası Stratejik Araştırmalar Kurumu USAK’ta hem de SETA Vakıfında konuşan Ben-Meir Türkiye ile İsrail arasında yaşanan son gelişmeler konusunda önemli tespitlerde bulundu. “Türkiye ile İsrail arasında ikili ilişkiler çok uzun yıllardır önemliydi. Şimdi Türkiye bölgesinde yapıcı bir rol oynamak istiyorsa bu ilişkiler daha da önem kazandı” diye Alon Ben-Meir’e göre her iki taraf da ilişkileri acilen düzeltmek için çaba sarfetmeli. Ancak Ben-Meir’e göre Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın İsrail’e karşı tutumu kısa dönemli çıkarlar için iyi bir yöntem olsa bile uzun dönemde Türkiye’nin çıkarları ile bağdaşmıyor. Ben- Meir Başbakan Erdoğan’ın İsrail’e karşı çıkışlarıyla Arap ülkeleri arasında desteğini arttırmayı, erken seçimlerden önce de tabanının oylarını toplamayı hedeflediğini düşünüyor. “Bence Başbakan, İsrail ile ilişkilerin bir şekilde tekrar düzeleceğini düşünüyor fakat bu sırada seçmen kitlesini hareketlendirebileğini hesaplıyor” diyor Ben-Meir. Ancak tanınmış akademisyen İsrail olmadan Türkiye’nin ne Suriye ne Filistin ne de İran ile bir anlaşmaya ulaşmasının mümkün olduğunun altını çiziyor. Başbakan Erdoğan’ın hangi hareketlerinin İsrail’de en çok rahatsızlık yarattığı konusunu ise Prof. Alon Ben-Meir şöyle özetliyor. “İran’ın nükleer silaha sahip olmasını Türkiye’nin de istemediği halde uluslararası alanda sanki İsrail’in nükleer güce sahip olmasının daha büyük bir sorun olduğunu dile getirmesi, hiç yeri değilken konuyu açıp her fırsatta İsrail’e sert bir tutum sergilemesi, bazı ifadeleri seçerek kullanması mesela ne zaman İsrail bir saldırıya karşılık verse Başabakan Erdoğan’ın ‘İsrail yine saldırdı!’ ifadelerini kullanması” Prof. Ben Meir’ göre Kudüs’te en büyük rahatsızlığı yaratan unsurlar. Üstelik siyasi çevreleri yakından takip eden Ben-Meir’e göre Başbakan Erdoğan’in İsrail’e karşı bazı çıkışları kasıtlı. En azından İsrail’deki genel kanı böyle. İkili ilişkilerin gerilmesinin Türiye’nin Washington’daki çıkarlarına etkisinin ne olacağı sorusuna ise Prof. Ben-Meir bunu şimdiden hesaplamanın zor olduğunu belirtiyor. Ve Amerikan Kongresi’nde Ermeni soykırımı tasarılarının engelenmesi konusunda Türkiye’ye destek veren İsrail lobisinin yolunun Kudüs’ten geçtiğini vurguluyor. “Türkiye ile İsrail stratejik ortak ve Ortadoğu’daki en güçlü iki devlet. Bölgedeki istikrarın anahtarını beraber ellerinde tutuyor ve ikisinin de birbirine ihtiyacı” var diyen Prof. Alon Ben-Meir, hem Ortadoğu barış sürecine hem de İran ile müzakerelere Türkiye’nin muhakkak katılması gerektiğini vuruguluyor. Ama bunun için ikili ilişkilerin iç politikaya yönelik kısa dönemli hesaplar yapılmadan hemen düzeltilmesi gerekiyor.