Gazeteciler Amerika'nın Afganistan Stratejisini Değerlendirdi
Amerikalı gazeteci Roy Gutman, Amerika'nın yeni stratejisinin daha gerçekçi olduğunu düşünüyor. Afgan gazeteci Nabi Misdak ise Afganist
McClatchy gazete zincirinin dış haberlereditörü Roy Gutman Afganistan’dan yeni dönen gazetecilerden. Gutman,“How We Missed the Story: Osama bin Laden, the Taliban, and theHijacking of Afghanistan”, “Asıl Konuyu Nasıl Kaçırdık: Usame BinLadin, Taleban ve Afganistan’ın Kaçırılması” adlı bir kitabın dayazarı. Gutman kitabında 1990’larda Amerika’nın Afganistan’a yönelikstratejisini ve ülkede yaşananların basında nasıl yer aldığınıanlatıyor. Gutman’a göre, Amerika’nın mevcut stratejisi, geçmiştekindendaha gerçekçi. Gutman, “Amerikanordusundan askerlerle konuştuğumda Afganistan konusunda öncekinden dahafazla güvenli olduklarını gördüm. Şimdi artık neleri bilip neleribilmediklerinin daha çok farkındalar. Birkaç yıl önce, sanki başka birgezegende yaşıyor gibiydiler. Orgeneral Mccrystal’ın görevidevralmasından sonra bence sahayı iyice öğrendiler, halkı ve ülkesiyasetini anladılar ve Amerika’nın hedeflerini ve anlayışınıdayatmaktan vazgeçtiler. Bütün bunların yanı sıra Amerika’nınkontrolünde olmayan yerlerde adaletin sağlanması ve yerel güvenlik gibikonular da var. Ayrıca geceleri tamamen Taleban’ın kontrolüne geçenbölgelerin oranı çok fazla. Bu da hem siviller hem de ülkedekikoalisyon güçleri açısından sıkıntılar yaratıyor” diyor. Gutman,Amerika’nın yeni stratejisinin Afgan hükümeti ve güvenlik güçlerinehareket kabiliyeti sağlamak üzerine kurulduğunu söylüyor. Gutman,“Bu Taleban’ın tamamen yenilgiye uğratılması anlamına gelmiyor. Amahükümet güçlerinin kontrolü ele alabileceği kadar dengelerininbozulması hedefini güdüyor. Bu, Başkan Obama’nın ek 30 bin askerisadece sınırlı bir süre için oraya gönderme kararı almış olmasındankaynaklanan alışılmadık bir görev. Çok yüksek olasılık vermesem debence askerlerin orada kalacağı yaklaşık 18 aylık süreçte bu görevintamamlanma olasılığı var. Afgan gazeteci Nabi Misdak iseaskeri stratejinin bir parçası olarak takviye 30 bin asker gönderilmişolması her ne kadar doğru bir karar gibi görünse de uzun vadede sorunaçözüm olmayacağını düşünüyor. Misdak, “Sorun şurda.Amerikan askerleri ve koalisyon güçleri savaştıktan sonra bölgeyi Afgangüvenlik güçlerinin kontrolüne bırakacaklar. Özellikle polisin kötü birşöhreti var. Halk, güvenliklerinden endişe eder hale gelebilir veTaleban tekrar o bölgelerin kontrolünü ele geçirebilir. Gerçektengüvenliğe ihtiyaç duyan insanları, bunu onlara sağlamadığınız sürecenasıl yanınıza çekeceksiniz?” diye konuşuyor. Afganistancephesindeyse Devlet Başkanı Hamid Karzai, iki parçalı bir planüzerinde çalışıyor. Plan, bir yandan Taleban liderleriyle masayaotururken diğer yandan da Taleban yanlılarını, istihdam, yüksek maaşlarve kalkınma projeleriyle ikna etmeye dayanıyor. Ancak Misdak, Afganhalkının Karzai’nin her girişimini kuşkuyla karşıladığını söylüyor. Misdak,“Halk Karzai hükümetine güvenmiyor. Bu hükümet sekiz yıldır bir şeyyapamadı ve yeni yüzlerle doldurulduğunda aynı hükümetin farklı bir şeysunabileceğine kimse inanmıyor. Bence dikkatli olmak lazım. Afganhükümetiyle bir girişim başlattığınızda tamamen yolsuzluğa batan buhükümetin güven vermeyeceğini ve girişimin hedefine ulaşamayacağınıanlatmak lazım. Asıl yapılması gereken, halkla konuşmak ve gerçektenihtiyaçları olan projeleri hayata geçirmek. Afgan halkı zaten 30yıldır sıkıntı çekiyor” diye konuşuyor. Roy Gutman, uzunvadeli bir stratejinin siyasi istikrarla gerçekleşebileceğini söylüyor.Ancak Gutman’a göre Karzai hükümeti sahte vaatler ve yolsuzluknedeniyle Afgan halkının güvenini çoktan kaybetti. Gutman,“Uyuşturucu çok ciddi bir sorun. Her şeyi bozuyor. Ama asıl sorunuyuşturucu ticaretinden gelen para değil. Asıl sorun yerel düzeydeadalet ve güvenliğin sağlanamamış olması. Bu da merkezi hükümeteyansıyor. Temel hizmetleri halka verebilmek lazım. Ayrıca, birçokbölgede yatırım yapılmıyor” diyor. Afganistan’da askeri stratejininne kadar başarılı olacağını kestirmek güç. Kabil’deki hükümetingüçlendirilmesi çabalarının başarılı olup olmayacağı da bilinmiyor.Uzmanlar, bunların zorlu görevler olduğunda birleşiyor.