Biyonik Kol Hayatı Kolaylaştırıyor
Bilim adamlarının üzerinde çalıştığı yeni bir protez kol ve el hastaya dokunma hissini bile yeniden kazandırabilecek
Kazalar, mayınlar ve savaşlar yüzünden uzuvlarını kaybeden kadın, erkek ve çocuk onbinlerce kişinin hayatı tümüyle değişti. Son on yıl içinde motorlu protez cihazlar bu kişilerin kaybettikleri uzuvlarının yerine geçmede yardımcı oldu. Bilim adamları şimdilerde yeni bir protez kol ve el üzerinde çalışıyor. Bu cihazlar hastaya dokunma hissini bile yeniden kazandırabilecek. Afganistan ya da Irak savaşlarında uzuvlarını kaybeden Amerikalı askerler genelde rehabilitasyon ve protez nakli için Washington’daki Walter Reed Hastanesi’ne sevkediliyor. Doktor Todd Kuiken bu hastalarla çalışarak hastaların görüşleri sayesinde biyonik kol geliştirilmesine katkıda bulundu. Bu hastanede Doktor Kuiken biyonik kolu nasıl geliştirdiğini Irak gazisi Glen Lehman’ın da yardımı ile anlatmaya çalışıyor. Kuiken’ın çalışmaları hastanın beyninden gelen komuta yanıt veren yapay kol geliştirmeye yönelik. Doktor şunları söylüyor: "Geriye kalan sinirleri kullanıyoruz. Kol gitse de sinir uçlarından bazıları geride kalıyor." Doktor Kuiken kesik koldan geriye kalan sinir uçlarının göğüs ve üst kol kaslarına bağlı durduğunu söylüyor. Bu sinirler eli açıp kapamaya yarayan sinirlerden ayrı. Doktor açıklıyor: "Glen ‘dirseği bük’ diye düşündüğünde üst kolundaki sinirler harekete geçiyor ve komut yerine getiriliyor." Kaslara bağlanan elektrotlar anten görevi görüyor. Beyin bu antenlere sinirler aracılığıyla sinyal göderdiğinde elektrotlar protez kolu ya da eli harekete geçiriyor. Yeni kol sayesinde Lehman tepsi taşıyabiliyor, buzdolabının kapağını açabiliyor. Glen Lehman adlı hasta şunları söylüyor: "Hareket etme özgürlüğünüzü yeniden kazanabiliyorsunuz. Tek elle bazı şeyleri yapmak çok güç. Bir kavanozu açarak içindekini ekmeğe sürebilmek bile çok zor olabiliyor." Hastalar ellerinden ve parmak uçlarından alınan sinirleri kollarındaki kaslara da aktarabiliyor. Bu sayede dokunma duyusuna sahip olmaları mümkün. Doktor Kuiken şöyle konuşuyor: "Eğer yeniden sinir aktarılmış deriye dokunursanız hasta kaybettiği eline dokunduğunuz hissi duyacaktır. Bir gram kuvvetinde bir dokunmayı hissedebilirler. Sıcak ya da soğuğu hissedebilmeleri de mümkün." Kuiken, protez teknolojisinde bir çok yeni gelişme yaşandığını ve bu sayede hastaların normal hayatlarına devam edebilme şanslarının arttığını söylüyor.