Türkiye ve İran, Irak Konusunda Aynı Görüşte - 2002-09-03
Dışişleri Bakanı Gürel'in Tahran ziyareti sırasında iki ülkenin Irak'a bir askeri müdahaleye karşı oldukları belirtildi
Türkiye ve İran, Irak’a yönelik askeri müdaheleye karşı olduklarını açıkladılar. Dışişleri bakanı Şükrü Sina Gürel ve İran Dışişleri Bakanı Kemal Harrazi Tahran’daki görüşmelerindenden sonra yaptıkları ortak açıklamada soruna diplomatik çözüm bulunmasını istedi. Amerika’nın önde gelen müttefiki Türkiye ve Başkan Bush’un “Şer Ekseni”ne dahil ülkelerden biri olarak tanımladığı İran, Washington’un Irak ile uyuşmazlığını barışcı yollardan çözmesini istediklerini bildirdi. İki ülkenin Dışişleri Bakanları Irak’ta bir rejim değişikliğinin mutlaka Irak halkı tarafından gerçekleştirilmesi gerektiğini vurguladı. İran Dışişleri Bakanı Kemal Harrazi, 1980-88 İran-Irak savaşı ve 1990 yılında Irak’ın Kuveyt’i işgalini kastederek Irak’taki rejimi güvenilmez olarak tanımladı ve Bağdat’ın son 20 yıl içinde bölge ülkelerine büyük zarar verdiğini söyledi. Ancak İranlı bakan, Bağdat’ın bu tutumunun Irak’ın içişlerine yapılacak herhangi müdahaleyi haklı kılmadığını belirtti. Harrazi, gelecekte daha büyük bir krizi önlemek için Türkiye, İran ve diğer komşu ülkeler arasında danışmalar yapılması çağrısında bulundu. NATO üyesi Türkiye, Amerikan uçaklarının İncirlik üssünü Kuzey Irak’taki yasak hava sahası üzerinde devriye uçuşları için kullanmasına izin vermekle birlikte Irak’a karşı bir askeri operasyona karşı çıkıyor. Türkiye’nin İran’la da görüş ayrılıkları var. Ankara, Tahran’ı PKK militanlarına barınak sağlamakla suçluyor. İran, suçlamayı reddediyor. Kahire’deki El Ahram Siyasi ve Stratejik Araştırmalar Merkezi'nin Başkanı Dr. Abdül Moneim Said, Türkiye’yle İran’ın birçok konudaki görüş ayrılıklarına rağmen Irak’a askeri müdahale konusunda birleştiklerini söylüyor. İki ülkenin de askeri müdahalenin Irak’ın bölünmesine ve bağımsız bir Kürt devleti kurulmasına yolaçmasından korktuğunu belirten Mısırlı uzman şöyle diyor: "Türkiye ve İran, her zaman Kuzey Irak’ta bir Kürt devleti kurulmasına karşı olduklarını belirttiler. Bu, iki ülkeyi birleştiren güçlü bir stratejik bağ. Çünkü Irak’ın parçalanması ya da bölünmesi Türkiye’nin güneydoğusunda ve İran’ın kuzeybatısında yeni ayrılıkçı hareketlere yolaçacaktır." İran, Irak’a komşu ülkeleri, Bağdat’ı, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararlarına uyması için ikna etmeye çağırdı. Bunlar arasında, Irak’ın 1998’de ülkeden ayrılan silan denetçileriyle işbirliği yapmasını öngören karar da yeralıyor.