'İç Savaş Yolsuzluğu Arttırıyor'
Uluslararası Şeffaflık Örgütü Direktörü Robert Barrington, iç savaş ve çatışmaların yaşandığı ülkelerde yolsuzluğun daha yaygın olduğunu söylüyor
LONDRA — Somali, Afganistan ve Kuzey Kore, dünyada yolsuzlukların yaygın olduğu ülkelerin başında geliyor. Merkezi Berlin’de bulunan Uluslararası Şeffaflık örgütünün 177 ülkeyi kapsayan raporunda Türkiye, 53. sıraya çıktı, başka bir ifade ile yolsuzlukla mücadelede iyileşme gösteren ülkeler arasında yer aldı. Binlerce kişinin görüşü alınarak hazırlanan rapora göre, Afrika ülkelerinde düzelme olurken Suriye’de rüşvet ve görevi kötüye kullanma yaygınlaşıyor. Liberya, 10 yıl önce iç savaşın harabeye çevirdiği bir ülkeydi, ancak şu anda canlı bir ekonomiye sahip. 2012’de milli gelir bir önceki yıla göre %10 oranında arttı. Liberya, 177 ülkenin incelendiği Uluslararası Şeffaflık Örgütü’nün son raporunda 83. sırada yer alıyor. Bu, diğer Afrika ülkelerine göre iyi olsa da, Liberya hala rüşvet sorunuyla karşı karşıya. Londra Üniversitesi Asya ve Afrika Bölümü’nün Liberya asıllı öğretim üyesi Robtel Pailey, genç kuşakları bilinçlendirmek için rüşvet hakkında bir çocuk kitabı yazmış: “Özel sektörde, okullarda, devlet dairelerinde rüşvet dönüyor. Rüşvet, toplumun tüm kesimlerine yayılmış durumda. Herkes de rüşvetin yaygın olduğunu, herkesin birbirine rüşvetle bağlı olduğunu biliyor.” Pailey’e göre, rüşvet mantığını değişitirmek zor: “Birçok Liberyalı, rüşveti, başkalarının bir adım önüne geçebilmenin, kendi işlerini kolaylaştırmanın yolu olarak görüyor.” Listenin sonunda yer alan Somali, rüşvet ve yolsuzlukların en yaygın olduğu ülke. Yandaşlarına haksız çıkarlar sağlamakla suçlanan Somali hükümeti bu hafta başında güvensizlik oyuyla düşürüldü. Uluslararası Şeffaflık Örgütü Direktörü Robert Barrington, iç savaş ve çatışmaların yaşandığı ülkelerde yolsuzluğun daha yaygın olduğunu söylüyor: “Bu ülkelerde hükümette şeffaflık azalıyor ve hükümet üzerindeki denetim erozyona uğruyor. Kurumlar yozlaşıyor, sonunda bundan zarar gören halk oluyor.” İç savaşın yaşandığı Suriye’de yolsuzluklar yaygınlaştığından, bu yılki listede Suriye, sondan 10. sırada. Irak ve Afganistan da listenin sonlarında. 144. sıradaki Ukrayna Avrupa’nın en kötüsü. Robert Barrington, “Birçok ülkede polisi yanınızda hisseder, suçlulara karşı mücadele eden güç olarak görürsünüz. Ama birçok ülkede polis suçlularla işbirliği yapıyor, suçlu konumuna düşüyor,” şeklinde konuşuyor. Ancak olumlu gelişmeler de var. Robert Barrington, “Örneğin Ruanda ilginç bir örnek. Yıllarca listenin en altlarındayken, hükümetin ciddi şekilde yolsuzlukla mücadeleye başlamasıyla olumlu sonuçlar alınıyor,” şeklinde konuluyor. Listede yolsuzluğun en az olduğu ülkelerin başında Yeni Zelanda ve Danimarka geliyor. İskandinav ülkeleri de yıllardır en az yolsuzluk görülen ülkeler arasında. Listede Amerika, 19. sırada yer alıyor.