İran'dan Bush'a Sert Eleştiri - 2002-07-15
Dışişleri Bakanlığı, Başkan Bush'u, Ayetullah Tahiri olayında İran'ın içişlerine karışmakla suçladı
İran, Başkan Bush’u İran halkının hükümetle arasını açmak için eski ve bayat taktikler kullanmakla suçladı. Suçlama, Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Hamid Rıza Asefi tarafından yapıldı. Sözcü, Başkan Bush’un önceki gün muhalif bir dinadamını destekleyen açıklamasına karşılık verdi. Ayetullah Celaleddin Tahiri, geçen hafta İran hükümetini sert bir dille eleştirerek istifa etmişti. Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, Başkan Bush’u İran’ın içişlerine karışmakla da suçladı. İranlı reformcular da Bush’u eleştirdi. İran Meclisi'nin ulusal güvenlik ve dış politika komisyonu başkanı Muhammed Mirdamadi, Bush’un bu tür açıklamalarla reform hareketine engel çıkardığını öne sürdü. Mirdamadi, reform anlayışlarının, Amerikalı yetkililerinin savunduğu reformlardan farklı olduğunu söyledi. İran Dışişleri Bakanlığı sözcüsü, gazetede yayınlanan açıklamasında Başkan Bush’un cesur ve yıkıcı taktikler kullanarak İran halkı ile hükümetinin arasını açmaya çalıştığını öne sürdü. Sözcü Hamid Rıza Asefi, Amerika Başkanının İran’daki reform hareketini anlamadığını belirtti. Başkan Bush, İran’ın izlediği politikaları katı ve yıkıcı olarak niteleyip kınamıştı. Bush, İran halkını Isfahan’daki reform yanlısı Ayetullah Celaleddin Tahiri’yi desteklemeye de çağırmıştı. Halk tarafından sevilen Ayetullah Tahiri geçen hafta Cumhurbşkanı Muhammed Hatemi’nin reform çabalarını engelleyen katı tutumlu yöneticileri sert bir dille eleştirdikten sonra istifa etmişti. İstifa haberini veren özgürlükçü bir gazete de, istifa konusunda yorum yapılmasıyla ilgili yasağı ihlal ettiği gerekçesiyle kapatılmıştı. Benzer görüşteki 7 gazetenin yöneticileri de Cumhurbaşkanı Hatemi’ye açık mektup yazarak yasağın kaldırılmasını istedi. Hatemi’nin reform çabalarına karşı çıkan katı muhafazakarlar 50’den fazla gazeteyi kapattı, bu çabaları destekleyen siyasi eylemcileri gözaltına aldı ya hapse attı. İngilizce yayınlanan , Başkan Bush’un açıklamasını yerleşik uluslararası hukuk kurallarının açık ihlali olarak tanımladı. İran gazetesi, açıklamanın, Amerika’nın, Afganistan ve Orta Doğu’da izlediği politikalar nedeniyle uluslararası alanda giderek yalnızlaştığını gösterdiğini de öne sürdü. İran, Başkan Bush’un Ocak ayında Tahran’ı Irak ve Kuzey Kore ile birlikte "şer eksenine dahil ülkelerden biri" olarak ilan etmesinden beri Amerikan yönetimine yönelik eleştirilerini arttırdı. Başkan Bush, İran’ı Ortadoğu’da terörist örgütleri desteklemek ve kitle imha silahları üretmekle de suçluyor. İranlı reformcular ise Bush’un açıklmalarının, Amerika ile ilişkileri düzeltme çabalarına zarar vermesinden yakınıyor. Bu arada, Avrupa Parlamentosu’ndan bir heyetin bu hafta Tahran’ı ziyaret edeceği açıklandı. Ziyaret kararı, Başkan Bush’un açıklamasından hemen sonra alındı. Avrupa Birliği, Amerika’nın İran’ı terörizmi desteklemekle suçlamasına rağmen Tahran ile ilişkilerini geliştirmeye kararlı görünüyor. AB yetkilileri, İran’la kurulacak yapıcı diyalogun, Cumhurbaşkanı Hatemi’nin ekonomik ve siyasi reform çabalarına destek olacağını söylüyor. Bu çerçevede Avrupa Birliği, geçtiğimiz ay İran ile bir ticaret ve işbirliği anlaşması imzalamak üzere görüşmeler yapma kararı almıştı.