Neçirvan Barzani Çözüm Umudu Olabilir mi?
HDP, Türkiye’deki Kürt sorununun çözümü için bir süre önce Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’nin kapısını çaldı. IKBY Başkanı Neçirvan Barzani, çözüm süreci için destek sözü verdi. Peki, Barzani sorunun çözümünde olumlu katkı sağlayabilir mi?
DİYARBAKIR — Türkiye’de AKP ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın sık sık, PKK ile ilişkilendirip, hedef gösterdiği Halkların Demokratik Partisi (HDP) Kürt sorununa çözüm için destek arayışını sürdürüyor. Bu arayışlar kapsamında HDP yönetimi bir süre önce Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’ni (IKBY) ziyaret etti. Bölgedeki siyasi parti ve grupların yanı sıra Başbakan Mesrur Barzani’yi ziyaret eden HDP heyeti IKBY’nin yeni Başkanı Neçirvan Barzani ile de biraraya geldi. Eş Genel Başkan Sezai Temelli başkanlığındaki HDP heyeti, Barzani ile Kürt sorununa ilişkin gelişmeleri ele aldı. Görüşmenin ardından Barzani’nin ofisinden yapılan açıklamada IKBY Başkanı’nın, “Türkiye’de çözüm sürecinin başlaması ve başarısı için çabalarının süreceğini, bu konuda ne gerekiyorsa esirgemeyeceklerini” söylediği duyuruldu. Yıllardır PKK ile ilişkileri gergin olan Kürt Yönetimi çözüm sürecinde etkili olur mu? Türkiye ile sıcak ilişkileri olan Neçirvan Barzani, olası bir barış sürecine nasıl katkı sağlar? IKBY başkenti Erbil’de bulunan Lübnan Fransız Üniversitesi Öğretim Üyesi Dr. Ömer Nureddini, Neçirvan Barzani’nin bölgede önemli bir role sahip olduğunu söyledi. VOA Türkçe’nin sorularını yanıtlayan Nureddini, IKBY Başkanlığı’nın Türkiye’deki çözüm sürecine önemli katkılar sağladığına vurgu yaparak, “Neçirvan Barzani, Kürdistan Bölgesi ile Bağdat, Tahran ve Ankara arasındaki ilişkilerde önemli bir role sahiptir. Barzani, bölgedeki sorunların çözümünün silahta olmadığına inanıyor. Bölge başkanı Türkiye’deki Kürtler’le Ankara’nın sorunlarını barışçıl ve diplomatik yolla çözmelerini destekliyor. 2013-2014 yıllarında çözüm süreci devam ederken, o dönemin bölge başkanı önemli rol üstlendi. Bölge başkanı kanuni yetkilerini çözüm süreci başlaması, diyalog ve müzakerelerin başlaması, siyasi bir çözüm için kullandı. Başkan, Kürt sorununa adil bir çözüm bulunmaması halinde, Kürtler ikna olmazsa, bölgeye huzur gelmeyeceğini düşünenlerden. Bunun için de müzakereye ihtiyaç var” dedi. PKK ve HDP’nin Neçirvan Barzani’ye güven vermesi gerektiğini savunan Nureddini, “PKK ve Türkiye’deki siyasi uzantılarının siyasi çözüm için kendi programları olmalı, Neçirvan Barzani’ye güven vermeli. Bizim de yapılması gerekenler ve bununla ilgili program hazırlamamız için fırsat verilmeli. Bu program akıllı ve siyasi adımlarla ve olmalı. Neçirvan Barzani, bu sorunu ciddi şekilde konuşması için temas kurulacak önemli bir kişiliktir. Çatışmanın durması çok önemli ondan sonra görüşme ve müzakere başlar” diye konuştu. Erbil Kürdistan Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölümü öğretim görevlisi Dr. Beyar Doski de, Neçirvan Barzani’nin olası bir süreçte önemli rol oynayabileceğini düşünenlerden. VOA Türkçe’ye konuşan Doski, çözüm için ilk adımın Ankara’dan gelmesi gerektiğini düşünüyor. Doski, “Neçirvan Barzani bütün Kürtler için önemli bir kişidir. Bulunduğu görev bütün Kürtleri temsil ediyor. Türkiye’de çözüm süreci başladığında IKBY sürecin içindeydi. 2013’te 2015’te Başkan Ankara’ya davet edildi. Neçirvan Barzani, uluslararası ilişkileri Mesut Barzani’den daha ileri götürebilir. Ancak şöyle bir nokta var, Türkiye eski Türkiye değil. Türkiye, Kürt dosyasını kapatmış durumda. 2014’te Salih Müslüm Ankara’ya davet edildi. 2015’te Erbil sürecin aktörü olarak davet edildi. Erdoğan, Erbil’e geldi. Ancak referandumdan sonra Kürt partileri marjinalize edildi. Ankara bölgeyi by-pass ederek Bağdat’la temas kurmak istedi. Ankara Kürt meselesini güvenlik meselesi olarak görmeye başladı. Eğer Ankara kabul ederse bölgenin rolü kesinlikle olur. Daha kısa süre öncesine kadar bölge başkanlığının -ki şimdi Neçirvan Barzani’dir- iyi ilişkileri vardı. Türkiye, HDP’yi terörist diye tanımlarken, Neçirvan Barzani onları kabul etti ve destek verdi. Türkiye’de muhalefet de bu konuda olumlu sinyaller verdi” şeklinde konuştu.