Türkiye Washington'da Tartışıldı - 2002-12-12
Türk Amerikan Dernekleri Asamblesi’nin 23. yıllık toplantılarında ABD'li ve Türk yetkililer iç ve dış siyasete ilişkin değerlendirmeler
Türk Amerikan Dernekleri Asamblesi’nin 23. yıllık toplantıları 12-15 Aralık tarihleri arasında Washington’da yapıldı. Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer ve Başkan Bush’un kutlama mesajlarıyla başlayan toplantıların ilk gününde ABD’nin Ankara Büyükelçisi Robert Pearson ve Türkiye’nin Washington Büyükelçisi Faruk Loğoğlu birer konuşma yaptılar. Pearson, konuşmasında Irak, Türkiye’nin Avrupa Birliği’ne üyeliği ve Türk iç siyaseti üzerinde durdu. Büyükelçi, Irak konusunda, ABD’nin Türkiye’nin dile getirdiği bütün kaygıları dikkate aldığını ve eğer Irak’ta bir kriz çıkarsa Washington’un, Türk ekonomisinin zarar görmemesi için elinden gelen çabayı göstereceğini söyledi. Pearson, Türkiye’nin kendi çıkarları, Irak’taki gelişmeler ve BM süreci dahilinde ABD’yle işbirliği yapacağını söylediğini de hatırlattı. Büyükelçi, konuşmasında Türk ekonomisine ve ikili ticari ilişkilere de değindi. Pearson, Başkan Bush’un Nitelikli Sanayi Bölgeleri aracılığıyla ikili ticareti daha da artırmak için Kongre’yle temaslarda bulunacağını belirtti. Avrupa Birliği konusunda, ABD’nin Türkiye’ye verdiği desteği tekrarlayan Büyükelçi, “Türkiye’nin yeri ve geleceği Avrupa’dadır, Türkiye Avrupa’ya hazırdır ve Avrupa’dan kendisine hazır olmasını istiyor,” dedi. Amerikalı Büyükelçi, Türk iç siyasetine de değindi ve 3 Kasım’ın değişim isteyen halkın iradesini yansıttığını, ABD’nin Türkiye’yi daha ileriye götürmek isteyen yeni liderleri desteklediğini söyledi. Pearson, Türkiye’ye duyduğumuz güven konusunda kimsenin kuşkusu olmasın dedi. Türkiye’nin Washington Büyükelçisi Faruk Loğoğlu da yaptığı konuşmada ikili ekonomik ilişkiler ve ABD’nin Türkiye’nin AB üyeliği için verdiği destek üzerinde durdu. Loğoğlu, değerlendirmesinde, Türk-Amerikan ilişkilerinin ekonomik boyutununun diğer alanlara göre zayıf kaldığını söyledi. ABD’nin gündeme getirdiği Nitelikli Sanayi Bölgeleri’nin kısa vadeli bir çözüm olduğunu söyleyen Büyükelçi, bu uygulamanının sadece bir başlangıç noktası olarak görülmesi gerektiğini, asıl, uzun vadeli ekonomik işbirliğini artırıcı çözümler aranmasının şart olduğunu kaydetti. Büyükelçi, Türk-Amerikan ekonomik ilişkilerini güçlendirme çabasının Irak gibi konularla da ilişkilendirilmemesi; bu çabanın iki ülke arasındaki ortak değerler, ortak çıkarlar ve köklü ilişkiler geleneğine dayandırılması gerektiğini kaydetti. Büyükelçi Loğoğlu, ABD’nin Türkiye’nin AB’ye girişi için büyük çaba gösterdiğini hatırlattı, ancak Washington’un bu çabayı yalnızca Türkiye adına göstermediğini, ABD’nin AB’ye üye bir Türkiye’yi kendi çıkarları açısından da görmek istediğini vurguladı. Büyükelçi, “üyeliği ile AB’ye stratejik bir derinlik getiren, Birlik mozaiğini daha da renklendiren, daha güçlü bir Türkiye, ABD için daha iyi bir müttefik olacaktır” görüşünü savundu. Türk-Amerikan Dernekleri Asamblesi’nin 23. yıllık toplantılarına konuşmacı olarak katılan İlerici Politikalar Enstitüsü’nden Edward Gresser de Büyükelçi Loğoğlu’na katıldı ve Nitelikli Sanayi Bölgeleri’nin sınırlı ve kısa vadeli ekonomik çözümler önerdiğini söyledi. Gresser, Nitelikli Sanayi Bölgeleri’nin ABD’nin gümrük uyguladığı ama Türkiye’nin güçlü olduğu tekstil ve deri sektörünü içermediğine de dikkat çekti ve uzun vadeli yaklaşımın Türkiye’yi yüksek teknoloji alanında başarılı hale getirecek uygulamalar olduğunu söyledi. Temsilciler Meclisi’nde görev yapan ve Türkiye konusundaki uzmanlığıyla Washington’da tanınan Alan Makovsky ise konuşmasında Irak konusuna değindi ve AKP hükümetinin, seçmen tabanının Irak operasyonuna karşı olması nedeniyle, bu alanda güç bir durumda kaldığına dikkat çekti. Ancak, Makovsky, Türk hükümetinin, Irak konusunda ABD’yle işbirliği yapacağını, çünkü Ankara’nın Saddam sonrası bir Irak’ın yeniden şekillendirilmesi sürecinde devre dışı kalmayı göze alamayacağını belirtti.