Türkmenistan Cumhurbaşkanı Fransa'da
Türkmenistan Cumhurbaşkanı Gurbanguli Berdimuhammedov, 3 günlük resmi bir ziyaret için Fransa’nın başkenti Paris’e geldi. Yüklü bir bak
Türkmenistan’ın lideri Gurbanguli Berdimuhammedov’un gezisi dünyanın en büyük 5’inci doğalgaz kaynaklarının sahibi Türkmenistan ile Fransa yakınlaşmasına sahne oldu. Berdimuhammedov’a, 3 günlük Paris ziyaretinde, bakanlar ve işadamlarından oluşan hayli kalabalık bir ekip eşlik etti. Berdimuhammedov, önce Elysee Sarayı’nda Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy ile görüştü. İkili ilişkilerin geliştirilmesinin yanısıra Türkmenistan’ın komşuları Afganistan ve İran konusunu da ele aldılar. Berdimuhammedov ekonomik anlaşmaların çerçevesini Sarkozy ile çizdi, ancak imzalar Başbakan François Fillon ile atıldı. Fillon ile Berdimuhammedov arasında yapılan görüşmede 6 ayrı anlaşma imzalandı. İlk iki anlaşmada Franco-Türkmen ekonomik ortak komisyonu ile buna paralel olarak Fransız işadamları ile Türkmen Sanayi odası arasında işbirliği komisyonu kurulması kararlaştırıldı. Fransız elektrik firması Schneider Elektrik’in Aşkabat elektrik sistemini güçlendirmesi projesi, Müzeler arası işbirliği, Bilim, Kültür ve teknik işbirliği anlaşması ve Dışişleri Bakanları işbirliği anlaşmaları da imza altına alındı. Cumhurbaşkanının Paris’e gelişi Fransız medyasında da tartışma başlattı. Fransız medyası, Libya lideri Kaddafi’nin ziyareti kadar olmasa da İnsan hakları konusunda sert eleştirilen Türkmen liderinin Paris ziyaretini “Bir diktatör Paris’te” başlığıyla verdi. Medya, Sarkozy’nin, meslektaşının ülkesindeki zengin doğal gaz kaynakları nedeniyle insan hakları eleştirisi getirmediğine dikkat çekti. Geziye ilişkin hiçbir basın açıklaması yapılmaması, Sarkozy ile görüşmede ve daha sonra anlaşmaların imza törenlerinde soruya izin verilmemesi de Fransız medyasının alışık olduğu bir durum değil. Türkmenbaşı diye anılan Saparmurad Niyazov’un ölümünden sonra Cumhurbaşkanı olan Berdimuhammedov, başkent Aşkabat’a Niyazov’un altından dev bir heykelini dikti. Niyazov’un sistemini devam ettiren Türkmen Cumhurbaşkanı, ülkedeki tüm medya organlarının sahibi durumunda. İnsan hakları dernekleri Aşkabat yönetimini toplumu tamamiyle karar mekanizmalarından uzaklaştırmakla suçluyor. Bouygues firması özellikle inşaat sektöründe, Rusya, Çin ve Türkiye’den sonra ülkedeki en büyük işverenlerden biri konumunda. Üstelik ortalama ücretin üzerinde işçi ücreti ödüyor, işçilere daha iyi çalışma koşulları sunuyor. Üstelik Cumhurbaşkanlığı sarayı, bakanlık binaları hatta camii yapımı gibi prestij inşaatları alıyor. Berdimuhammedov’a insan hakları ihlalleri konusunda baskı yapmasını istediler. Özellikle ülkede büyük yatırımlar yapan Fransız Bouygues firmasının yönetimi desteklemesinden şikayet ettiler. Ancak bu yönde net bir açıklama yapılmaması da medyada eleştiri konusu oldu.