Analistët: Mungesa e pranisë së BE, SHBA i lë hapësirë krizave, polarizimit në Ballkan
Analistët diskutojnë në Uashington për gjendjen e krijuar në shumicën e vendeve të rajonit
Ekspertë të çështjeve të Ballkanit bënë thirrje në Uashington për një rikonfirmim të angazhimit të Bashkimit Evropian dhe Shteteve të Bashkuara, në një kohë kur rajoni përballet me disa kriza politike. Në një diskutim në Freedom House në Uashington ata folën për rreziqet e një politike euroatlantike që i jep përparësi stabilitetit në dëm të reformave dhe ia atribuan gjendjen e krijuar polarizimit dhe mungesës së një sinjali të qartë nga BE dhe SHBA. Me një numër krizazh në rajon analistët shprehën shqetësimin për një angazhim të pamjaftueshëm nga jashtë dhe mungesë vullneti politik për reforma nga brenda vendeve të rajonit. Ai është anëtar i Grupit Këshillues i Politikave për Ballkanin në Evropë dhe ish-ambasador i Maqedonisë në Hollandë. Duke folur për krizën e stërgjatur politike, Zoti Dimitrov tha se sfidat me të cilat përballet Maqedonia nuk janë të veçanta. Ivana Cvetcovic Bajrovic, nëndrejtore e Fondacionit Kombëtar për Demokraci në Uashington, kritikon politikën që ka përdorur BE-ja dhe Shtetet e Bashkuara në pothuajse dhjete vjetët e fundit. Por ajo shton se kjo ka shkaktuar pasoja në stabilitetin e brendshëm, tek demokracia, liria e shtypit dhe marrëdhëniet ndëretnike. Florian Bieber, drejtor i Qendrës për Studime të Evropës Juglindore në Universitetin e Gracit, në Austri tha se dinamikat e brendshme në vendet e rajonit janë një përgjigje ndaj faktit që 10 vjet përpara mesazhi ishte i qartë për kryerjen e reformave dhe ndërtimin e institucioneve, pakicat dhe kufijtë por sot nuk është e njëjta energji. Analistët bien dakord se stabiliteti në vend të reformave është një synim afatshkurtër dhe se kjo u krijon kushtet udhëheqësve autoritarë të prodhojnë kriza. Por krizat thotë ai krijohen edhe si rezultat i mungesës së vëmendjes nga Bashkimi Evropian dhe Shteteve të Bashkuara. Përsa i takon Kosovës, zoti Bieber thotë se problemi më i madh në është që opozita nuk po ofron një program dinamik reformash si alternativë por po përdor nacionalizmin. Profesori Bieber, që është edhe koordinator i Grupit Këshillues i Politikave për Ballkanin në Evropë thotë se edhe sulmi ndaj Arbana Xharrës, mishëron polarizimin që shihet në Kosovë. Shqetësimi tjetër është siç thotë Ivana Cvetkovic Bajrovic që vakuumi që ka lënë mungesa e BE-së dhe SHBA ka krijuar hapësirën për ndërhyrjen e Rusisë. Ajo përmend jo vetëm faktin që Rusia ka të drejtën e vetos në Këshillin e Sigurimit, duke bllokuar anëtarësimin e Kosovës në OKB, por edhe praninë ushtarake dhe të zbulimit dhe ndikimin politik që ushtron ose përpiqet të ushtrojë në gjithë rajonin. Duke prekur dhe çështjen e ndryshimeve politike në Shtetet e Bashkuara, analistët thanë se duhet shmangur çdo pasiguri dhe paqartësi nga Uashingtoni, që do të krijonte mundësi që elitat politike në rajon të sfidojnë premisat më parë të padiskutueshme të politikës së jashtme amerikane. Në këtë drejtim analisti Bieber thotë se duhet t’i jepet fund dyshimeve për ambasadorët amerikanë në rajon, apo pyetjeve se kë përfaqësojnë ata, gjë që sipas tij saboton punën e tyre dhe mesazhin amerikan.