20 vjetori i shpërbërjes së Bashkimit Sovjetik
Traktati i Reduktimit të Armëve Stategjike çoi në një epokë të re bërthamore
1991 ishte viti kur marrëdhëniet strategjike Amerikano-Sovjetike morën një kthese historike. Po atë vit, ndërkohë që Bashkimi Sovjetik u shpërbë, u krijua një program special për të mbledhur dhe magazinuar arsenalin bërthamor të Bashkimit Sovjetik. Materiali në vazhdim na kthen pas tek këto zhvillime të cilat edhe sot vazhdojnë të kenë jehonë. 20 vjet më parë, në dhjetor të vitit 1991 Bashkimi Sovjetik u shpërbë. Po atë vit, Lufta e Ftohtë mes Moskës dhe Washingtonit që filloi në fund të Luftës së Dytë Botërore kaloi përmes një transformimi historik përmes traktatit të quajtur START. Për herë të parë në histori, dy superfuqitë ranë dakord për të pakësuar ndjeshëm armët bërthamore që mund të arrinin vendet e njëra tjetrës, si edhe raketat, avionët dhe mjete të tjera për hedhjen e armës bërthamore. Analistja Olga Oliker e Korporatës RAND shpjegon se çfarë ndodhi në vitin 1991 që e shndërroi rivalitetin e vjetër në një sens të ri përgjegjësie të përbashkët për armët bërthamore. Për disa vëzhgues, kjo shihej si reagim ndaj barrës në rritje të mangësive sovjetike. Ish Këshilltari për Sigurinë Kombëtare Zbigniew Brzezinski. Traktati i Pakësimit të Armëve Strategjike, START, u nënshkrua më 31 korrik 1991. Në bazë të traktatit, dy vendet binin dakord që të mos kishin më shumë se 6 mijë mbushje bërthamore dhe vetëm 1,600 mjete për hedhjen e tyre. Sovjetikët kaluan nga kufizimi i armëve tek pakësimi i arsenaleve, sepse krejt procesi parashikonte ruajtjen e aparencave, çka për Moskën ishte me rëndësi jetike, pra për pozitën e saj ndërkombëtare. Ja ç’thotë David Smith, negociator për armatimin. Viti 1991 solli një tjetër zhvillim historik në marrëdhëniet mes superfuqive, “Programin Nunn-Lugar për Reduktimin e Përbashkët të Kërcënimit”. Amerika përdori fonde dhe personel të shumtë për të ndihmuar rivalin bërthamor, çka ishte e paimagjinueshme më parë. Gjatë një fjalimi në muajin nëntor, autori i aktit Nunn-Lugar, senatori Richard Lugar i përshkroi kështu rezultatet. Programit Nunn-Lugar i njihet merita se ndihmoi tre ish republika sovjetike, Bjellorusinë, Ukrainën dhe Kazakistanin, që të bëheshin vende pa armë bërthamore në vitet 90.