Elvira Dones: Profesionet janë pasioni im, por familja është jeta ime
Shkrimtarja dhe autorja e filmave flet për dokumentarin e saj të fundit, projektet e saj për të ardhmen dhe familjen e saj
Të përcaktosh se ku e merr frymëzimin Elvira Dones, është po aq e vështirë sa të thuash se ku është shtëpia e saj. Pasi ndërtoi një jetë dhe karrierë në Zvicër, ajo jeton prej disa vitesh në Rockville të shtatit Maryland, pranë Uashingtonit dhe e zhvillon aktivitetin e saj mes Shqipërisë, Evropës Perëndimore dhe Amerikës. Autorja e romaneve dhe dokumentarëve me tema intriguese, Elvira Dones ka tërhequr së fundmi vëmendjen edhe të publikut anglishtfolës. Dokumentari i fundit “Virgjëreshat e betuara” për gratë që kanë zgjedhur të jetojnë si burra për të fituar status social në zonat veriore të Shqipërisë, do të shfaqer në tetor në një festival filmi në Baltimorë. Ajo tregon sesi i lindi ideja për një dokumentar të tillë. Në fillim erdhi romani me këtë temë i titulluar në shqip “Hana” dhe që botohet këto ditë në italisht nën titullin “Virgjëresha e betuar”. Ndërsa për dokumentarin duke u nisur nga tema delikate, autorja Dones u nis me një farë pasigurie nëse do t’ia arrinte ta sillte për publikun historinë e këtyre grave por... Ajo e bën të qartë që qëllimi nuk ishte të vinte etiketa primitivizmi apo padrejtësie, por thjesht të tregonte historinë e një tradite shekullore, që megjithatë siç thotë shkrimtarja natyrisht që ka lindur dhe ekziston, sepse gruaja ishte në shkallën e fundit të shoqërisë së veriut shqiptar. Por zonja Dones heziton pak kur kur flet për gjendjen e gruas në përgjithësi në Shqipëri: " Ajo thotë se duhet një organizim më i mirë i grave me njëra-tjetrën, nëpërmjet organeve, nëpërmjet shoqatave, nëpërmjet grave që janë sot në pararojë të jetës intelektuale në Shqipëri. Në gjithë aktivitetin e saj, shkrimtarja Dones kombinon profesionet e saj që megjithëse ndërthuren janë të ndryshme, por edhe jetën e saj personale. Si arrin ajo të lundrojë në këto ujra? Zonjës Dones i duket sikur ka lindur me udhëtimin brenda vetes dhe sikur ka shumë se një atdhe. Autorja e disa romaneve dhe dokumentarëve thotë që është me fat, por si është raporti mes zgjedhjeve të saj dhe fatit? Zonja Dones ndjek një moto: Por megjithë kënaqësinë që i jep profesioni, për shkrimtaren prioriteti kryesor janë familja dhe fëmijët: djali 26 vjeç që është martuar para pak kohësh, dhe vajza që është në shkollë të mesme. Zonja Dones thotë me shaka "se kur bëhet fjalë për ta, ajo mbetet një klloçkë ala shqiptarçe": Ditët e shkrimtares Dones fillojnë që sa zbardh. Ajo zgjohet për t’i bërë mëngjesin vajzës dhe më pas vazhdon veprimtaritë e saj të përditshme deri vonë në darkë. Ja si e përshkruan ajo një ditë të sajën. Autorja sapo ka përfunduar një dokumentar dhe bëhet gati të fillojë një tjetër këtu në Shtetet e Bashkuara, po shkruan një roman që e merr temën tek lufta e Kosovës, ndërsa këto ditë del në Zvicër filmi i bazuar në romanin e saj “Ditë e Bardhë e Fyer”. //kk//