Ballkani 2005: Shqetësime për trazira dhe shpresa për përparim drejt integrimit evropian - 2005-01-08
Analistët theksojnë se Kosova do të mbizotërojë ndër çështjet e 2005-ës, por janë të ndarë për perspektivat evropiane të rajonit
Pranvera e vitit 2004 solli trazira në Kosovë. Aktet e dhunës kundër serbëve dhe pronave të tyre u kujtoi të gjithëve se gjendja atje vazhdon të jetë shpërthyese, me një popullsi të zhgënjyer nga status-quo-ja dhe tensionet mes shumicës shqiptare dhe pakicës serbe. Stephen Larrabee, drejtor i Çështjeve të Sigurisë Evropiane në Korporatën RAND në Washington, thotë se Kosova ishte problemi më i mprehtë në Ballkan vitin e kaluar. Franz-Luthar Altman, drejtor për Ballkanin në Institutin Gjerman për Çështje Ndërkombëtare dhe të Sigurisë, ka të njëjtin mendim. Franz-Luthar Altman thotë se siguria në rajon ka qenë shqetësim që në fillim të viteve 1990. Analistët janë të një mendjeje se një nga çështjet më të rëndësishme, në mos më e rëndësishmja për Ballkanin në vitin 2005, do të jetë marrja në shqyrtim e statusit përfundimtar të Kosovës, nga mesi i vitit. Martin Sletzinger, drejtor i studimeve për Evropën Lindore në Qendrën Woodrow Wilson në Washington, vë në pah lidhjen mes nevojës për siguri dhe integrimit evropian të Ballkanit. Zoti Sletzinger mendon se përpjekjet për integrim evropian duhet të bëhen njëkohësisht me ato për statusin e ardhshëm të Kosovës, për të shmangur paqëndrueshmërinë në rajon, në rast se ajo merr pavarësinë. Ai shton se qëndrueshmëria është një domosdoshmëri tani që si brenda Bashkimit Evropian, ashtu edhe në Ballkan ka filluar një përpjekje serioze për t’i afruar vendet e këtij rajoni më shumë me Evropën. Ai e konsideron këtë përpjekje, zhvillimin më me rëndësi në Ballkan për vitin 2004. Zoti Altman i Institutit Gjerman për Çështje Ndërkombëtare dhe të Sigurisë thotë se pas zgjerimit të Bashkimit Evropian vitin e kaluar, është e qartë se destinacioni i Ballkanit është bërë tani Brukseli. Por Stephen Larrabee i korporatës RAND thotë se megjithëse vendet e Ballkanit e kanë drejtimin në Bashkimin Evropian, një gjë e tillë nuk do të ndodhë shumë shpejt. Ndërkohë që Kroacia pritet të fillojë negociatat për anëtarësim në BE këtë pranverë, Maqedonia e ka nënshkruar marrëveshjen e Stabilizim-Asociimit. Për Shqipërinë, përparimi në negociata për të njëjtën marrëveshje, është kryesisht i lidhur me ecurinë e zgjedhjeve të këtij viti. Ndërkohë, Mali i Zi ka në plan të mbajë një referendum në vitin 2006 për pavarësi nga Unioni Serbi Mali i Zi dhe kjo do të jetë edhe një çështje tjetër me të cilën do të përballet rajoni i Ballkanit këtë vit.