40 vjetori i uljes së parë në Hënë
Neil Armstrong, Edward Aldrin dhe Michael Collins sollën në realitet një ëndërr të shumpritur njerëzore
Ulja e parë në Hënë më vitin 1969 ishte një prej ngjarjeve më të mëdha tëshekullit të kaluar. Ndërkohë që kjo ngjarje shënoi një hap gjigand për njeriunnë hapsirë edhe zhvillimet në tokë dhe shoqëri po ndryshonin me shpejtësi tëmadhe. Kolegu Kastriot Haxhiaj na sjell në reportazhin në vazhdim atmsoferenamerikane të 40 viteve më parë ndërkohë që tre amerikanë do të futeshin nëhistori si njerëzit e parë që shkelnin në planetin e largët. Një hap i shkurtër për astronautët por njëkapërcim gjigand për njeriun.Këtu e 40vjet më parë, me 20 korrik 1969, njeriu zbriti në hënë duke lenë gjurmët e paranjerëzore në sipërfaqen e saj. Neil Armstrong, Edward Aldrin dhe Michael Collinssollën në realitet një ëndërr të shumpritur njerëzore. Armstrong ishte i pariqë shkeli në sipërfaqen e henës i ndjekur nga Buzz Aldrin 18 minuta më vonë. Ulja në hënë shënoi fitoren amerikane në garënpër në hapsirë gjatë Luftës së Ftohtë. Gara filloi në vitin 1957 kur BashkimiSovjetik lëshoi anijen Sputnik One.Kjonxiti premtimin e presidentit John F. Kennedy për dërgimin e njeriut në hënëderi në fund të viteve 1960-të. Dhe kjo u bë. Armstrong, Aldrin dhe Michael Collins u zgjohënpër udhëtimin në hapsirë. Një udhëtim i rrezikshëm që mund t’i fuste ata nëhistori mund tu kushtonte atyre edhe jetët. Në krye të Saturn Five, anija më emadhe e ndërtuar ndonjëherë, astronautët u nisën drejt hapsirës. Pas katër ditësh udhëtimi dhe disa milionakilometrash, Collins ju soll hënës përqark. Aldrin dhe Armstrong zbritën nësipërfaqen e hënes me një sondë të quajtur “Eagle” shqiponja. Sapo mbërritën në hënë, Armstrong dhe Aldrinshijuan gravitetin e planetit duke ecur në sipërfaqe. E gjithë kjo u ndoq nga njëmilion njerëz në ekranet bardh e zi të televizionit. Dough Millard është meMuzeumin e Shkencës dhe Teknologjisë Hapsinore. Po atë vit, Richard Nixon u bë presidenti i 37 iShteteve të Bashkuara pas Lyndon Johnsonit. Presidenca e tij u karakterizua ngalufta në Vietnam, protesta të mëdha për paqen dhe lëvizjet... ultra-liberale...polulëzonin. Pamjet nudo filluan të pushtojnë televizionet duke shokuar gjenerate vjetëra dhe konservatorët. Drogat simarijuana u bënë të zakonshme. 1969 u bë gjithashtu viti i festivalit të Woodstockutnë Nju Jork ....një fundjavë e çmendur monumentale e paorganizuar me muzikë dhealkohol.Dough Millard thotë se 1969ishte një vit i rendësishëm në shumë drejtime. E gjithë kjondodhte ndërkohë që tre burra arritën në hënë. Millard thotë se e pazakonta ekësaj ishte se edhe kur njerëzit po uleshin dhe ecnin në hënë, mendja e tyreishte tek zhvillimet në tokë. Puna për dërgimin e Apollo 11 në 1969 i kushtoiShteteve të Bashkuara 24 miliard dollarë dhe tre jetë të humbura astronautëshgjatë provave.Por a do të kemisë shpejti një zbritje të njeriut në Mars? Ndërkohë, njeriu ende po eksploron henën. Me 18qershor të këtij viti, Nasa dërgoi një raketë pa njeri në hënë për të studiuarse ku mund të zbrisnin dhe ndërtonin kampe astronautët në të ardhmen. Nasashpreson që njeriu të kthehet në hënë deri në vitin 2020. //iç//