5 vjet pas krijimit Gjykata Penale është gati të funksionojë - 2003-07-16
Cila është e ardhmja e saj në kushtet kur Shtetet e Bashkuara nuk janë pjesë e kësaj gjykate?
Këtë javë mbushen 5 vjet që nga krijimi përmes një traktati i gjykatës së parë të përhershme për ndjekjen penale të të akuzuarve për krimet më të rënda kundër njerëzimit, përfshirë gjenocidin. Gjykata Penale Ndërkombëtare, ka tashmë në selinë e saj në Hagë 18 gjykatës ndërkombëtarë dhe një prokuror argjentinas, gati të fillojnë nga zbatimi i drejtësisë. Në shtator 1947, prokurori Benjamin Ferencz qendronte para trupit gjykues në Nuremberg të Gjermanisë dhe ngrinte padi kundër 22 nazistëve të akuzuar për masakrimin e më shumë se 1 milionë të pafajshmëve. , thoshte para 55 vjetësh prokurori Ferencz, i cili tani në moshën 83-vjeçare punon për idealet e Gjykatës së Nurembergut përmes Gjykatës së parë të Ndërkombëtare Penale. Ai ka luftuar në radhët e forcave amerikane për çlirimin e Evropës nga nazistët. Reth 90 vende, përfshirë shumë aleatë të Shteteve të Bashkuara, si Kanadaja, vendet e Bashkimit Evropian, Brazili dhe Koreja e Jugut, kanë aderuar në gjykatë, megjithatë, jo të gjitha vendet e mbështesin atë. Shumë prej diktaturave të botës i janë shmangur asaj, madje edhe disa vende demokratike kanë shprehur rezerva. Administrata e Presidentit Bush është fuqimisht kundër gjykatës dhe është e vendosur të mbrojë qytetarët amerikanë nga përgjegjësia ndaj saj. Ruth Wedgewood, profesore e së drejtës ndërkombëtare në Universitetin John Hopkins në Washington, thotë se gjykata mund të përdoret për ngritje akuzash të motivuara politikisht kundër udhëheqësve apo ushtarakëve amerikanë, pikëpamje kjo edhe e Shtëpisë së Bardhë. thotë profesorja Wedgewood e cila shton se administrata amerikane nuk është aspak dakord me faktin që gjykata mund të ndjekë penalisht edhe individë nga vende që nuk e kanë ratifikuar traktatin për krijimin e saj. Mirëpo Ben Ferencz thotë se kjo frikë është e ekzagjeruar dhe e pavend. Si një ish-ushtar në fushë-betejë, ai thotë se nuk do të mbështeste asgjë që do të rrezikonte trupat amerikane në botë. . Për më tepër, thotë zoti Ferencz, prejardhja e ndryshme e 18 gjykatësve kryesorë, nga vende që janë aleatet më të rëndësishme të Shteteve të Bashkuara, si Kanadaja e Britania, garanton paanshmërinë e gjykatës. Por Profesorja Wedgwood përmend fusha të tjera që përbëjnë shqetësim për Shtetet e Bashkuara lidhur me këtë çështje. , thotë profesoresha. Administrata e Presidentit Bush shkurtoi ndihma të konsiderueshme ushtarake për dhjetra vende aleate që kanë kundërshtuar të përkrahin imunitetin e qytetarëve amerikanë nga gjykata. Ben Ferencz thotë se frika aktuale ndaj terrorizmit e ka shtyrë administratën amerikane të jetë kundër Gjykatës Ndërkombëtare Penale, por shton se Shtetet e Bashkuara e vende të tjera mund të aderojnë në të më vonë. Ndërkohë, nga fundi i këtij viti, sytë e botës do të drejtohen nga Haga kur gjykata të fillojë shqyrtimin e çështjeve të para penale.//kk//