Kriza kubane e raketave: Mësime për rastin e Iranit
Ekspertët flasin për ngjashmëritë mes dy krizave dhe alternativave që kanë Shtetet e Bashkuara
Ky muaj shënon 50 vjetorin e Krizës Kubane të Raketave, një përpjekje e Bashkimit Sovjetik për të dislokuar raketa bërthamore në atë vend ishull, rreth 150 kilometra larg brigjeve të Floridës. Korrespondenti i Zërit të Amerikës Andre de Nesnera analizon nëse zgjidhja e asaj krize jep mësime për një dilemë aktuale ndërkombëtare – programi i dyshuar iranian i armëve bërthamore. Historianët janë të një mendjeje se gjatë atyre ditëve tetori 1962, Presidenti amerikan John F. Kennedy dhe udhëheqësi sovjetik Nikita Hrushov u vunë përballë njëri-tjetrit në një sfidë që pothuajse shkaktoi luftë bërthamore. Sergei Hrushov, i biri i udhëheqësit sovjetik dhe profesor në Universitetin Brown në Shtetet e Bashkuara, thotë se kriza u zgjidh paqësisht sepse të dy udhëheqësit ishin të arsyeshëm. Pak pas krizës së raketave, zoti Kenedi dhe zoti Hrushov krijuan një lidhje direkte komunikimi mes Shtëpisë së Bardhë dhe Kremlinin që vazhdon të ekzistojë edhe sot. Po ashtu ata nënshkruan një traktat që ndalonte provat bërthamore kudo përvecse nëntokë. Ja c’thotë përsëri Sergei Hrushov. Ekspertë si Graham Allison i Universitetit të Harvardit thonë se Kriza Kubane e Raketave mbart mësime dhe shton se edhe vetë Presidenti Kennedy e kishte pohuar një gjë të tillë. Zoti Allison thotë se Presidenti Barack Obama përballet me një gjendje të ngjashme me programin e armëve bërthamore që dyshohet të ketë Irani. Ai e quan një “Krizë Kubane Zoti Allison thotë se Presidenti Kennedy përballej me të njëjtën sfidë. Zoti Allison thotë se administrata amerikane duhet të përpiqet për një alternativë të tretë, ashtu siç bëri Presidenti Kennedy gjatë krizës kubane. Sergei Hrushov është në favor të dialogut. Zoti Hrushov thotë se nëse kriza iraniane nuk zgjidhet dot paqësisht dhe shkon drejt luftës, Shtetet e Bashkuara do të fitojnë. Por i biri i ish-udhëheqësit sovjetik shtron pyetjen: Me çfarë çmimi?