ملا فضل الله ـ پاکستان کې د طالبانو اینده؟
په کال ۲۰۱۴م کې به د ګاونډي هیواد افغانستان نه امریکاېي او د نیټو غړي هیوادونه خپل پوځیان بیرته اوباسي. خو په خوا کې پروت پاکستان کې د ۲۰۱۴م نه مخکې ځیني مهم پرمختګونه شوي
واشنګټن ډي سي — ډیوه څیړنه: د پاکستاني طالبانو مشري په لومړي ځل د قبایلي سیمو نه د پاکستان بندوبستي علاقو ته اوښتې ده. نوی مشر ملا فضل الله د سوات او د هغه ناېب خالد حقاني د صوابۍ دی.دا دواړه ځایونه د پاکستان پایه تخت اسلام آباد ته د وزیرستان نه زیات نزدې دي. سوات د پاکستان پایه تخت اسلام اباد نه نزدې سل کلومیټره او صوابۍ ۵۰ کلومیټره لرې ده. د ملا فضل الله ځاېې ځا یګې پوره معلوم نه دی. خو د پاکستان حکومت دعوې کوي چې هغه د افغانستان په کونړ یا نورستان صوبه کې ژوند کوي. په کال ۲۰۱۴م کې به د ګاونډي هیواد افغانستان نه امریکاېي او د نیټو غړي هیوادونه خپل پوځیان بیرته اوباسي. خو په خوا کې پروت پاکستان کې د ۲۰۱۴م نه مخکې ځیني مهم پرمختګونه شوي. ـ د پاکستان د مۍ ۲۰۱۳م په انتخابونو کې د هیواد د ټولو غټې صوبې پنجاب او افغانستان ته نزدې پښتونخوا صوبه کې د پاکستان طالب پلوه سیاسي ډلو کامیابي تر لاسه کړی. په پنجاب کې مسلم لیګ (ن) او پښتونخوا کې ښي اړخه تحریک انصاف او مذهبي ګوند جماعت اسلامي د قومي وطن پارټۍ سره حکومتونه جوړ کړل. مسلم لیګ (ن)، تحریک انصاف ، جماعت اسلامي اوپه ځینو نورو سیاسي ډلو تور دی چې طالبانو لپاره نرم زړه او خوا خوږي لري. په پښتونخوا کې د تحریک انصاف واک د څیړونکو هغه ویرې اوس ریښتیا کړې چې دا يې ویل د ۲۰۱۴م نه مخکې به مقتدر قوتونه په صوبه کې طالب پلوه حکومت ته زیات لیواله وي. پدی لړ کې اوس اوس د پاکستان پخواني جرنېل اسلم بیګ په انګریزي ورځپاڼه دي نېشن کې د طالبانو د مرستې په حق کې لیکلي وو چې که د پاکستان او افغانستان پښتانه د طالبانو واکمني جوړوي نو چا ته تکلیف څه دی. دغلته د حکومت په لومړیو پینځو میاشتو کې د طالبانو او د نورو تندروه ډلو لخوا منل شوو ځان وژونکو او بمي حملو کې تر اوسه نزدې ۷۰۰ اولسي خلکو په ګډون د پوځ لويې رتبه افسر میجر جنرال ثنا الله نیازي وژل شوی. خو هر ځل دغه طالب پلوه ګوندونه د طالبانو ځان وژونکې حملې د ډرون حملو ته د طالبانو ځواب واېي . د تحریک انصاف مشر عمران خان خو داهم ویلي چې په پیښور کې وروستۍ حملی طالبانو نه دي کړي. ـ نه یواځې د افغانستان خوا ته صوبه پښتونخوا کې طالب پلوه تحریک انصاف په واک کې راغلې. بلکه په مرکز او صوبه کې د اوسني حکومت په دوره کې طالبان زیات مضبوط شوي دي. طالبان دا وخت تر ټولو لوي دښمن یواځې ډرون ګڼي. د طالبانو نوي مشران د سوات او صوابۍ نه کیدل دا پیغام هم ورکولې شي. چې د هغوي اثر به اوس د قبایلي سیمو نه بندوبستي صوبو ته په اسانه رسیږي. په پوځي اصطلاح کې د طالبانو په نوم جوړ شوي ( Smoke Screen) تته پرده اوس د قبایلي سیمو سره سره په عملي توګه د مارګلې لمنو ته رسیدلي.د پاکستان امنیتي اسټبلشمنټ لپاره ددی یو مثبت اړخ دا دی که صبا په افغانستان کې کومه ګډ وډي پیدا کیږي نو پاکستان ته دا یوه ښه پلمه په لاس ورکولې شي او دا وېلې شي چې خپل وطن کې يې هم ډیره برخه د طالبانو د اثر نه خوندي نه ده. خو ددی یو بد اړخ هم کیدې شي او هغه دا چې که طالبان په کوم لوې ورانۍ یا ترهګرۍ په پیښه کې ککړ ثابت شول نو ممکنه ده پاکستان د قبایلي سیمو سره سره په بندوبستي علاقو کې هم د ډرون یا کوم بل شکل کې بهرني مداخلت سره مخ شي. په سوات کې د ناکامۍ وروسته ، ملا فضل الله په هکله اوس داسې ویل کیږي. چې نوموړی د پاکستان د پوځ د اثر نه لری پاتې شوی. هغه په خپله د پاکستان د یو لويې پوځي افسر میجر جنرال ثنا الله نیازي د وژنې پړه منلی. جنرال نیازي په بره دیر کې په ۱۵م سپټمبر په سړک پروت یو بم کې وژل شوی وو. په خپل اخري ویډیو پیغام کې ملا فضل الله د پاکستان پوځ لپاره د مرتد (کلمه) کارولې وه. د هغه د فکر په هکله یو ځل د عوامي نیشنل پارټۍ مشر اسفندیار ولي خان د پاکستان یو شخصي ټیلي ویژن ته ویلي وو چې فضل الله د هغه نه پنجاب ته لاره غوښته. خو هغه ورته لار ور نه کړه. طالبانو د اسفندیار ولي خان دغې وینا نه تايد او نه تردید کړی. خو په فضل الله دا تورونه هم لګیدلي وو چې په ۲۰۰۹م کې په سوات او بونیر کې ېي د هغه ځایې پوځي او حکومتي چارواکو سره نزدی اړیکې لرلې. د سوات ځاېي سپین روبي او عوامي نیشنل پارټۍ مشر افضل خان لالا یو ځل په دغو اړیکو مخامخ د پوځ مشر جنرل اشفاق پرویز کیاني ته ویلي وو چې په سوات کې خلک واېي د شپې د طالبانو او د ورځې د پوځیانو حکومت وي. طالبان په ظاهره تر اوسه په پاکستان کې شریعت نافذ کول غواړي. خو دغه ځاېي ته د رسیدو لپاره په تیرو څو کلونو کې د پاکستاني طالبانو تحریک د فکري او سیاسي هلو ځلو نه زیات په جګړو او بغاوت کې اوښتی دی. ملا فضل الله په سوات کې او حکیم الله مسید یا نورو مشرانو په قبایلي سیمو کې تل د ډیمو کریسۍ ، د پاکستان د آېین مخالفت او فکري مخالفین وژلي. پوځیانو سره ېي نښتې کړي. د جینکو او هلکانو سکولونو ورانولو تورونه پری لګیدلي. او په هیواد کې د خپلې خوښې نظام لپاره ېي ټوپک په لاس کې اخستې. په دغه جګړه کې تر اوسه تر ټولو زیاته وینه د پښتون او تر ټولو زیات مال هم د پښتون توی شوی. اوس به دا کتې شي چې د سوات نه د طالبانو د زغلول شوي نوي مشر ملا فضل الله راتلونکې تګلاره به څه وي. دا پښتنه به هم کیږي چې آیا هغه به روانه جګړه په اوسني جغرافیاېي حدودو کې ساتي او که نه د جګړې سټیج به په پاکستان کې د لویو فیصلو اصلي خاوندانو پوری غزوي ؟ تر اوسه د طالبانو ظاهري ویناوې ښاېي چې د خپل مشر حکیم الله مسید په وژنه کې د پاکستان حکومت ذمه وار ګڼي نو ځکه خو د طالبانو د شورا مشر عصمت الله شاهین میډیا ته ویلي چې د سولی خبری هسې پروپیګنډه ده او د حکومت لخوا خبرو نه په شا شوي.