نړیوال بانک: ۲۰۲۰ کې به د افغانستان اقتصادي وده ۳.۳ سلنې ته ورسېږي
نړیوال بانک وايي، په روان ۲۰۲۰ میلادي کال کې به دافغانستان اقتصادي وده کې ۳.۳ سلنه زیاتوالی راشي، ممکن په دغه موده کې یاد زیاتوالی ۴ سلنې ته هم ورسېږي.
په تېر ۲۰۱۹ میلادي کال کې د افغانستان په اقتصادي وده کې ۲. ۹ سلنه زیاتوالی راغلی و. خو دغه بانک ټینګار کوي چې د افغانستان اقتصادي وده د اصلاحي پروګرامونو په پلې کېدو، د نړیوالې ټولنې د مرستو دوام او د امنیتي وضعیت په ښه کېدو پوري اړه لري. نړیوال بانک د چهارشنبې په ورځ د (سلواغې پر ۲مه) پخپل راپور کې په افغانستان کې وروستیو تحولاتو او اقتصادي پرمختګونو، د ګونګ سیاسي وضعیت له امله رامنځته شوی حالت، له افغانستان سره د نړیوالې ټولنې د مرستو دوام او له طالبانو سره د سولې د احتمالي سیاسي هوکړه لیک ته کتنه کړې وه. په افغانستان کې د نړیوال بانک رئیس هینري کرالي د یاد راپور د وړاندې کولو پرمهال وویل: "څنګه چې پوهېږم، په ۲۰۱۹ کال کې نسبت ۲۰۱۸ کال ته اقتصادي وده پراخه وه، خو دغه وده کافي نه ده، لازمه ده چې د افغانانو لپاره د ژوند معیارونو کې ښه والی راشي او فقر کم شي." ښاغلي کرالي ټینګار وکړ چې د امنیتي وضعیت خرابوالی، ناڅرګند سیاسي برخلیک، په ځانګړي ډول د ټاکنو وروسته د پایلو نه معلومېدل او د سولې خبرې د اقتصادي د کمزورۍ لامل کېږي. نوموړي همدارنګه روښانه کړه، چې د سیاسي بې ثباتۍ زیاتوالی، د نړیوالې مرستې کمښت یا بندول او د تاوتریخوالي زیاتوالی لا هم د افغانستان د اقتصادي ودې په مخ کې لوی خنډونه دي. هغه زیاته کړه: "دولت باید په لنډ وخت کې د کسب او کار په برخه کې د اصلاحاتو په راوستلو کې پرمختګ وکړي، ترڅو د خصوصي سکټور او نړیوالو متحدینو باور حاصل شي، نړیواله ټولنه خپلو مرستو ته دوام ورکړي." د نړیوال بانک مشر همدارنګه وویل چې افغانستان د اقتصادي ودې د بالقوه تحرک لرونکی دی، خو په خبره یې چې د افغانستان دولت باید د سوداګرۍ او پانګونې مطلوب چاپېریال رامنځته او له اداري فساد سره مبارزه پخپلو لومړیتوبونو کې راولي. تر دې مخکې د افغانستان د سوداګرۍ خونې د یوې سروې په خپرېدو سره ویلي و چې په ۲۰۱۹ میلادي کال کې په افغانستان کې د کار او بار وضعیت د ناامنیو، د زېربناو د نشتواولی او د پېچلو ګمرکي مراحلو له امله ښه نه و. دغه خونې ویلي چې ناامني او سیاسي بې ثباتي د دې لامل شوې وه چې دوه کاله مخکې ۳۲۰۰ پانګوالو خپلې پانګې ترکیې او ۱۲۰۰ نورو پانګوالو خپلې پانګې پاکستان ته انتقال کړي. دا راپور پر داسې مهال خپریږي چې د ملګرو ملتونو د معلوماتو په اساس په ۲۰۲۰ کال کې د جګړو او طبیعي پېښو له امله د افغانستان ۷. ۱ میلیونه زیانمن شوي وګړي ۷۳۳ میلیونه ډالرو مرستو ته اړتیا لري.