"زه په خوږې خبرې مرم عمر دراز مروته"عمر دراز مروت په حق رسېدلی
"زه په خوږې خبرې مرم عمر دراز مروته ـ زما د قتل ډېر سوچونه دې ياران نه کوي"
عمر دراز مروت د خېبرپښتونخوا په جنوبي سيمه لکي مروت شاتوره تختي خېل کې په کال ۱۹۵۸ کې د محمد نواز په کور کې زېږېدلی ؤ. د هغه کورنۍ غريبه او زده کړې يې يواځې د درېم ټولګي پورې کړې وې. د مروت سره نزدې پاتې شوی ژورنالسټ او شاعر ګوهر وزير وايي، ارواښا خپل ټول ژوند د پښتو ژبې خدمت، ادب او شاعرۍ ته سپارلی ؤ. هغه وويل د مروت د کتابونو چاپول يې خدمت او د ژوند د معاش زريعه وه، يو عام کليوال ساده سړی ؤ، د والي بال سره يې ډېره مینه درلوده په خپله وعده ټينګ ولاړ سړی ؤ. خو ارواښاد د ورپېښې ناروغۍ نه د ژوند وروستۍ شپې ورځې په ډېرې غريبۍ کې تېرې کړې وې. ګوهر وزير وايي، په پاکستان کې يې چا پوښتنه نه ده کړې خو د افغانستان نه ورسره شاعرانو اديبانو مالي مرستې کړې وې. د افغانستان پخواني ولسمشر حامد کرزي د عمر دراز مروت په مړينه د خفګان څرګندونه کړې ده. د ارواښاد خپلې شپږ شعري مجموعې چاپ وې، (ګل بې خاره نه وي، د کاڼې کرښه، مجمر، خيال خواري غواړي، د حالاتو په تورتم کې، جانانه بخت ته دې حېران يم). د ګوهر وزير په وېنا ارواښاد د شيخ بدين په نوم درې مياشتنۍ ادبي مجله چاپ کوله او د لسو نه يې زياتې ګڼې چاپ کړې وې. مروت د نورو خلکو د سلو نه زيات کتابونه چاپ کړي وو. ارواښاد واده نه ؤ کړی. د باچا خان پوهنتون د پښتونخوا سټډي سنټر مشر ( ډايريکټر) محب وزیر وايي عمر دراز مروت په لره بره پښتونخوا کې ياد شاعر ؤ. وزير وايي د مروت د مشهورتيا وجه د هغه په ساده ژبه کې شاعري وه، "عامې خبرې به يې په شاعرۍ کې وړاندې کولې، په نظرياتو کې راګېر شاعر نه ؤ هر اړخيزه شاعري به يې کوله د هرې مکتبه فکر د خلکو خوښ شاعر ؤ". وزير وايي، "د مروتو په سیمه کې د عبدالرحيم مجذوب،رحمت الله درد، نادر خان عليل نه وروسته عمر دراز مروت ياد نوم دی". عمر دراز مروت به نن د جمعې په ورځ په درې بجې په خپل پلارني کلي کې خاورو ته وسپارلی شي. د مروت شاعري: موسم بدليږي زړونه هم خو ضمير نه بدليږي تدبير ممکن دی چې بدل شي تقدير نه بدليږی زما ملګري چې دا ولې دومره زر بدل شي دومره خو زر د ملک بادشاه او وزير نه بدليږي اوس يې په ځیر عمردرازمروته نشم کتې عمر نه پس د یار د سترګو تاثیر نه بدلیږي د (مجمر) کتاب څخه زه ګنهګار د محبت یم تر دې حده پورې چې نه شوم خلاص د عشق له قېده تر ابده پورې زه دې د حسن تاؤ زغمی تر خېبر پورې نه شم ته لا دعوې ګڼې زما د زړه تر سرحده پورې هغه د تا او زما مینځ کې یوه وړه خبره د غېر په خوله شوه د ذاتیاتو تر حسده پورې د ژوند ملګرو په ژوند ښه راسره وپاللهٴ په هر یو غم مې وو شریک خو تر لحده پورې رقیب که هر څو کوي وس "عمردراز مروته" سر د تنده کله رسېږي سروې تر قده پورې فضل عزيز په کراچۍ کې د وي او اې ډيوه خبريال دی په سياسي، تعليمي، صحت او کلتور سره په ټولنيزو موضوعاتو وېب، رېډيو او ټيلي ويژن ته رپورټونه جوړوي او په ځانګړو موضوعاتو ليکل هم کوي. د کراچۍ د اردو پوهنتون نه يې د جرنلزم او کراچۍ پوهنتون نه يې د نړيوالو اړيکو د ماسټرۍ ډګريانې ترلاسه کړي دي.