دبن لادن دوژل کيدو يو کال
دعملياتو په مهال دالقاعده دمشر اسامه بن لادن کشرې ميرمن امل پاکستاني څيړنکارانو ته وئيلي دي چې هغوي دنائن اليون دپيښو څخه وروستو دپاکستان په پينځوؤ بيلا بيلو ښارونو کې پاتې شوي
دپاکستان په ايبټ اباد ښار کې دامريکائي ځواکونو دځانگړو عملياتو په ترڅ کې دالقاعده دمشر اسامه بن لادن دوژل کيدو يو کال پوره شوى دى ، خو په پاکستان کې داسامه بن لادن دژوند،دامريکائي ځواکونو په ځانگړو عملياتو کې دهغه دوژنې او داسامه دمړينې څخه وروستو دالقاعده دوجود په اړه اوس هم ډيرو پوښتنو خپل ځوابونه نۀ دي موندلي. اسامه بن لادن تير کال دمئ په 2مه نيټه امريکائي ځواکونو په يبټ اباد کې دخپل کور دننه دځانگړو عملياتو په ترڅ کې وژلى ؤ. په دغو عملياتو کې دوؤ امريکائي هيلي کاپټرو برخه لرله چې يو پکې دعملياتو په مهال تباه شوى هم ؤ. امريکائي چارواکي دعوه کوي چې په دغه عملياتو کې هغوي ته داسامه دکور څخه دهغه کمپيوټر، سي ډي گانې او ځينې نور شيان په لاس ورغلي دي. خو تر اوسه دغه معلومات نۀ يواځې دټولې نړۍ بلکې دامريکائي اولس څخه هم په ډډه ساتل شوي دي. دعملياتو په مهال امريکائي ځواکونو داسامه بن لادن مړى دځان سره وړى ؤ چې وروستو هغه سمندر ته وغورځول شو. ددغه عملياتو په مهال داسامه په کور کې دهغه درې ميرمنې هم موجودې وې کومې چې وروستو پاکستاني استخباراتو پخپله ولقه کې اخستې وې او دهغوي څخه ددغو عملياتو او په پاکستان کې داسامه داوسيدنې په اړه گڼ اړخيزه پلټنې شوي دي. دعملياتو په مهال دالقاعده دمشر اسامه بن لادن کشرې ميرمن امل پاکستاني څيړنکارانو ته وئيلي دي چې هغوي دنائن اليون دپيښو څخه وروستو دپاکستان په پينځوؤ بيلا بيلو ښارونو کې پاتې شوي چې په دغه مهال داسامه څلور ماشومان هم په پاکستان کې زيږيدلي دي ، او ددغه ماشومانو څخه هم بيا دوه په سرکاري هسپتالونو کې پيدا شوي دي. داسامه دميرمن ددغه انکشاف څخه وروستو دا پوښتنه نوره هم په شدت سره راپورته شوې چې اخر څه رنگه اسامه او دهغه کورنۍ دپاکستان په بيلا بيلو ښارونو کې تر دومره اوږدې مودې ژوند کولو او دپاکستان استخبارات يا چارواکي ترې بيخي ناخبره وؤ؟ په پاکستان کې داسامه بن لادن دوژل کيدو څخه وروستو ددغه پيښې دڅيړنو دپاره يو کميشن هم دسترې محکمې دپخواني جج جاويد اقبال په مشرۍ جوړ کړل شوى دى. چې ددغه کميشن تر دې مهاله پينځه ويشت غونډې شوي او په دغو غونډو کې دپوځ ، سويلين بيوروکريۍ، سياست مدارانو او خبريالانو بيانونه ريکارډ کړل شوي دي. دغه کميشن دسلو څخه زياتو کسانو سره مرکې کړي او داسامه بن لادن دميرمنو او نورو کسانو څخه يې هم پوښتنې کړي دي. کميشن ته دنده سپارل شوې وه چې دتيرشوي کال تر پايې به خپل رپورټ مخې ته راوړي ، خو په دغه ټاکل شوې موده دڅلورو مياشتو تيريدو باوجود تر دې مهاله کميشن خپل رپورټ سرته ونۀ رسول شو. څيړنکار وائي دغه کميشن ته داسامه دميرمنې له لوري ددې خبرې مخې ته دراتلو څخه وروستو چې گنې هغوي دپاکستان په بيلا بيلو ښارونو کې تر اوږدې مودې اوسيدل دا تعين گران دى چې په پاکستان کې داسامه داستوگنې ذمه وار څوک وگرځول شي او پخپلو سفارشونو کې دکومو ادارو په ضد دکارروايۍ وړانديزونه وکړي. داسامه بن لادن دوژل کيدو څخه وروستو دامريکا صدر براک اوباما پخپل تقرير کې وئيلي وؤ چې اوس القاعده ختمه شوې او نړۍ محفوظه شوې ده، خو ددوهمې مئ دپيښې څخه راپديخوا چې په پاکستان، افغانستان او دنړۍ په نورو بيلا بيلو هيوادونو کې دترهه گرۍ کومې پيښې مخې ته راغلي هغه پخپله دا پوښتنه ولاړوي چې ايا داسامه دوجود سره دنړۍ نه دترهه گرۍ وجود هم ختم شوى که نه ددغه ترهه گرۍ دخاتمې دپاره اوس هم نور مزل پسر پروت دى؟ داسامه بن لادن دوژنې يو کال پوره کيدو چې په ټوله نړۍ کې دخلکو کوم پام ځان ته راگرځولى، په هغې دبوسټن گلوب يوې اداريه کې وئيل شوي چې دا نۀ يواځې ددغه پيښې داهميت ثبوت دى بلکې دا خبره هم په ډاگه کوي چې دالقاعده دغه مشر دامريکائي اولس په انديښنو او دامريکا په بهرنۍ تگلاره هم خور دى. دبن لادن ذات ته چې څومره پام گرځول شوى هغه دامريکا په صدارتي سياسياتو هم دبره دى، ورځپاڼه ليکي تراوسه دې لړ کې شکونه موجود دي چې دبن لادن تر يوې لسيزې په کاميابۍ سره پاکستان کې په پټه اوسيدلو کې دپاکستان څومره لاس دى؟، دورځپاڼې له مخې دا څنگه ممکن ده چې دنړۍ زيات پيژندونکى اسامه بن لادن په يو داسې کور کې اوسيدلو چې دپاکستان دپوځي اکيډيمۍ څخه زيات لرې نۀ ؤ؟ داخبار له مخې دبن لادن دوژل کيدو څخه وروستو دپاکستان دپاره غيرملکي مرستې تر څه وخته ځنډول شوې وې خو دغه مرستې اوس بيا بحال کړل شوي دي، چې اندازه يې څلور نيم اربه ډالر لگول شوې ده. ورځپاڼه ليکي تر دې مهاله دامريکا او پاکستان دائتلاف او ملگرتيا په اړه يو شمير سوالونو سر راپورته کړى دى ، خو دغو سوالونو ته ځوابونه نۀ دي وئيل شوي. دوه اوونۍ دمخه دپاکستان پارليمان په هاغه قبائيلي سيمو کې دډرون بريدونو دبندولو غوښتنه کړې ده ، چرته چې تندروه جنگيالي پټ دي. دورځپاڼې په وينا اوباما انتظاميې ددغې غوښتنې په نظرانداز کولو ددانشمندۍ ثبوت ورکړى دى او دپاکستان سره او دپاکستان سره يې په روان تاؤتريخوالي دسازباز نۀ کولو په ترڅ کې داتوار په ورځ دحقاني نيټ ورک ديو بل ډرون بريد په ترڅ کې دحقاني نيټ ورک درې جنگيالي وژلي دي. همدغه راز لاس اينجلس ټائمز ليکي اوباما انتظاميې په ډرون بريدونو دومره اډاڼه کړې چې هغه دامريکا دننه او نورو هيوادونو کې دبحث موضوع جوړه شوې ده، داتوار په ورځ دپاکستان په قبائيلي سيمه بريد کې ددريوؤ شکمنو ترهه گرو دوژل کيدو پشان دپيښو له امله داسې تورونه لگي چې په امريکائي ډرون بريدونو کې دتيرو دريوؤ کلونو راهسې په سلگونو اولسي وگړي مړۀ او ژوبل شوي دي، خو ورځپاڼې ترمخه دصدراوباما دترهه گرۍ دمخنيوي مشاور جان برينن ددې ترديد کړى او دډرون بريدونو په جواز کې يې وئيلي دي پاکستان، يمن او صوماليه کې ددې له امله دامريکايانو ژوند ژغورل شوى، او په دغو بريدونو کې اولسي وگړو ته ډير کم زيان رسيږي.