واشنگټن پوسټ: اوباما د جمهوری ریاست د دورې په پېل کې له غټو ستونزو سره مخامخ وی
د واشنگټن پوسټ ورځپاڼه لېکی چې براک اوباما د جمهوری رېاست په انتخاباتو کې داسی کامېابی وگټله چې تارېخی اهمېت لری، خو ده ته داسی ستونزې
ورځپاڼهلېکی چې د امرېکا جمهور رئېس فرانکلېن ډي روزوېلټ ته په ١٩٣٣ مېلادی کالکې د جمهوری رېاست لپاره د وفا داری سوگند ورکړل شو. دا داسی وخت و چېامرېکا د ستر اقتصادی رکود په حال کې وه. هغه وخت هم جمهور رئېس له ستروازمېښتونو سره مخامخ شو او اوس به براک اوباما هم د جمهوری ریاست ددورې پهپېل کې له غټو ستونزو سره مخامخ وی. په دغو ستونزو کې اوله دا ده چېاوباما له داسی اقتصاد سره مخامخ دی چې اسهام ېې په تېره نېمه پېړی کېتر ټولو ناوړه حالت او ټېټه بېه لری. دوېمه ستونزه دا ده چې هغه د خارجیپالېسی په برخه کې ده دا وعده کړېده چې د عراق جگړه به پاېته رسوی او پهافغانستان کې به طالبانو او القاعده ته ماتی ورکوی. درېمه خبره دا ده چېهغه خپله انتخابی مبارزه ددې شعار پربنسټ چلوله چې دی به په دې هېواداوسېاست کې بدلون راولی. اوس چې هغه انتخابات وگټل نو پکار ده چې دا پهوضاحت وواېې چې دا بدلونونه به دی څنگه راولی؟ ورځپاڼه لېکی چې دی لهدېموکرات جمهور رئېس جېمی کارټر نه وروسته اولنی سړی دی چې د امرېکا په ټولوراېو کې ېې تر (50.1) فېصد نه زېاتی راېې گټلی دی. د لېندن بی جانسنپه څېر به دی هم په کانگرېس کې غټ اکثرېت ولری. دېموکراتانو په سنا کېنورې پنځه چوکۍ هم وگټلې او داسی ښکاری چې په اولسی جرگه کې ېې هم پهکافې اندازه قوت زېات شوېدی. واشنگټن پوسټ لېکی چې ددې گټو او برترېوترڅنگ هغه له سختو پرېکړو سره مخامخ دی. په دې کې به دی دا پرېکړه کوی چېد ده کامېابې ترکومی اندازې پورې دعوامو له خوانه د جمهور رئېس جورج بشد پالېسېو په ردولو پورې اړه لری. په کامېابی کې څو فېصده په دې پورې اړهلری چې خلکو د دېموکراتاتو نظر او پالېسۍ منلی دی او هغو ته ېې راېېورکړېدی. د هغه مشهور قول په استناد دی به دا فېصله کوی چې ده ته د حبعلی او که د بغض معاوېه په اېسا ب راېې ورکړل شوېدی. ددغې مسلی تحلېل اوپرېکړه دهغو څو ډېر و غټو فېصلو په جمله کې راځی چې پکار ده براک اوباماېې په همداسی وخت کې وکړی چې ځان د جمهوری رېاست د پېل لپارهچمتوکوی. هغه نورې مهمې وعدې چې هغه په انتخاباتو کې کړېدی د هغو په جملهکې د مالیی په برخه کې بدلون، دروغتېا ېې چارو، اېنرژۍ او ښوونی اوروزنیپه برخه کې هغه وعدې دی چې دی به پکی بدلون راولی او عملی کوی به ېې. دی به دا وعدی د خپل جمهوری رېاست په اولو دوو کلونو کې د ېوشمېر تر جېحیقوانېنو په لړ کې له خلکو سره پوره کوی. واشنگټن پوسټ لېکی چې براکاوباما د جمهوری رېاست د گټلو وېنا د شېکاگو د گرانټ په پارک کې د ١٢٥ زروکسانو په مخکی وکړه. دهغه په خبرو کې د ېووالي ، پخلاېنی، اسرې او امېدپه څېر موضوعاتوته اشاره شوې وه. دهغه د کاندېدئ په مبارزو کې هم همدغومساېلو ځاې درلود. هغه په وېنا کې له ټولو امرېکا ېانو نه خواهش وکړ چېټول په کې مرسته وکړی چې د هېواد ستونزې حل کاندی. هغه خپل ملاتړي اومخالفېن په ېوشان دېته چمتو کړل چې د په شا تلنی او ناکامېو په مقابلکې صبر او زغم ولری چې کامېابۍ ورپه برخه شی. براک اوباما ووېل چې زموږپه مخکی پرته لاره ډېره اوږده ده. مخ په لوړه مزل به ډېر سخت وی او ښاېېچې موږ په ېوه کال کې اوېا ېوه دوره کې هلته ونه رسېږو. خو امرېکاېان دېپه دې پوه شی چې زه هېڅکله هم دومره امېدوار اوهېله من نه وم څومره چېاوس ېم. موږ به خپل منزل ته ورسېږو. زه له تاسی سره وعده کوم چې زموږ خلکبه خپل منزل ته ورسېږي. د براک اوباما قابلېت چې دی به په کانگرېس کې ددېموکرات گوند له غړېواو مشرانو سره او د جمهوری گوند له مشرانو سره څه ډولاړېکی وساتی. د بې صبره لېبرالانو سره به چې خپل اهداف او جنډاوې لری،څه ډول معامله وکړی. دا ټول به د هغه د جمهوری رېاست ددورې په څرنگوالیباندی ژوری اغېزې ولری. د واشنگټن پوسټ ورځپاڼه لېکی چې براک اوباماد اولنی افرېقاېې الاصله امرېکا ېې په توگه انتخاب سو. د هغه د کامېابیبنسټ په هغه نوی دېموکراتېک اېتلاف ولاړ دی چې په هغه کې ددېموکرات گوند افرېقاېې الاصله امرېکاېان ، د امرېکا لاتېن نژاده خلک او د ښځو طبقهشامله ده. اوباما په دې ډله کې ځوان راېه ورکوونکی، ماړه او د لوړو زدهکړو خاوندان هم شامل کړل. دغه کار له هغه سره دا مرسته وکړه چې په سپېنپوستو راېه ورکوونکېو کې هم پلوېان پېد اکړی. ورځپاڼه لېکی چې په دې برخهکې د دېموکرات گوند په عنعنوی ډول کمزوری و. د براک اوباما د جمهوری رېاستکامېابی په دې هم اندازه کېدلی شی چې دی دا خلک چې د ټولنی په گڼو برخوپورې اړه لری څنگه له ځان سره قانع او راضی وساتی. د هغه د جمهوری رېاست بلاړخ به داوی چې په د ېموکرات گوند کې معتبرغړی او مشران پر هغه باندی دنفو‏ذ او اثرو رسوخ لپاره څه کوی. ېو شمېر تحلېل کوونکېو همدا اوس ددېاټکل کړېدی. ېو شمېر تحلېل کوونکي د پخوانې کامېاب جمهور رئېس بېل کلنټند دوری چې په ١٩٩٣ مېلادی کال کې پېل شوه د نفوذ او اغېزو د رامنځته کولواټکل کوی. وروستی خبره دا ده چې په سنا کې داکثرېت مشر هاري رېډ او د اولسیجرگی مشرې نانسی پلوسی دا څو څو ځلې څرگنده کړېده چې دوی دواړه غواړی لهاوباما سره د همکاری اړېکی ولری. د اوباما ېو سلاکار واېې چې دهغو سهوو اوغلطېو له جملی نه چې ېومشر ېې کوی ېوه دا ده چې ېوه اجنډا جوړه کړی نودا توقع لری چې هرڅوک ېې عملی کاندی. خو زه فکرکوم چې دغه دواړه مشراندېته په ټېنگه لېوال دی چې له براک اوباما سره د شراکت او انډېوالی اړېکیولري مطلب دا چې هم ورسره د اجنډا په جوړلو کې شرېک او همکار وی او هم ېېپه عملی کولو کې ورسره لاس وکړی.