منازعه هند و پاکستان و جنگ نیابتی در افغانستان
تحلیلگران میگویند شواهد کمی وجود دارد که هند درگیر جنگ نیابتی بر ضد پاکستان در افغانستان باشد، اما قضیه پاکستان، بر عکس است.
از بدو تاسیس پاکستان در سال 1947 میلادی ، منازعه آشکار و پنهان همیش میان هند و پاکستان وجود داشته است  . شماری از تحلیلگران سیاسی و دیپلومات‌های پیشین ایالات متحده ، به این باوراند که منازعه دوامدار میان اسلام آباد و دهلی جدید موجب متضرر شدن افغانستان‌شده‌است  . ویلیم بیل میلام ، محقق ارشد در مرکز تحقیقاتی ویلسن و سفیر پیشین ایالات متحده در پاکستان ، به این باور است که منازعه میان هند و پاکستان تا اندازه‌ای اسلام آباد را وا داشته تا بر ضد هند در افغانستان ، در گیر جنگ نیابتی شود  . آقای میلام گفت : " پاکستانی‌ها در افغانستان مشکل خلق کرده‌اند و درگیر جنگ نیابتی استند ، زیرا آنان نگران این استند که هند در افغانستان چه فعالیت می‌کند  . " به صورت عموم ، جنگ نیابتی به جنگ‌هایی اطلاق می‌گردد که دو کشور متخاصم تلاش کنند تا منافع همدیگر را در کشور سومی ضربه وارد کنند  .  اما به باور شماری از کارشناسان سیاسی ، جنگ نیابتی می‌تواند فقط از سوی یکی از کشور‌ها بر ضد کشور رقیب در کشور سومی نیز صورت گیرد  . مایکل کوگلمن ، محقق آسیای جنوبی در مرکز تحقیقات بین‌المللی ودرو ولسن مستقر در امریکا ، به این باور است که حد اقل یکی از کشور‌های متخاصم هند و پاکستان ، درگیر جنگ نیابتی در افغانستان است  . آقای کوگلمن در مورد گفت : " اگر جنگ نیابتی وجود داشته باشد ، فقط می‌توان گفت که جنگ نیابتی یک جانبه در افغانستان جریان دارد  .  اتهاماتی در مورد مداخله پاکستان در افغانستان ، حمایت پاکستان از خشونت‌ها در افغانستان و متضرر ساختن منافع هند در افغانستان موجود است ، اما شواهد کمی وجود دارد که هند در صدد متضرر ساختن منافع پاکستان در افغانستان باشد  . " اما مقامات پاکستانی ادعا کرده‌اند که هند در افغانستان بر ضد منافع پاکستان عمل می‌کند ، زیرا به گفته مقامات اسلام آباد ، دهلی جدید از بلوچ‌های جدایی‌طلب پاکستان در افغانستان حمایت می‌کند ، ادعای که از سوی کابل و دهلی جدید رد‌شده‌است  .  مقامات افغانستان گفته‌اند که آنان هیچگاهی به پناهجویان بلوچ اجازه فعالیت بر ضد پاکستان نداده‌اند و نخواهند داد  . در 15 سال گذشته ، پاکستان به مثابه یکی از متحدین عمده ایالات متحده در مبارزه بر ضد تندروان و گروه‌های دهشت افگن عنوان‌شده‌، اما با آنهم حکومت افغانستان بار‌ها اسلام آباد را متهم به آموزش ، تجهیز ، تمویل مالی تندروان و ارسال آنان به خاک افغانستان کرده است ، تندروان که در پهلوی ضربه وارد کردن به مقامات امنیتی افغانستان و قوای ناتو ، غیر نظامیان و در برخی موارد ، منافع هند را نیز هدف قرار داده‌اند  . سوال عمده این است که چرا ایالات متحده بالای پاکستان فشار لازم را وارد نمی‌کند تا اسلام آباد دست از حمایت تندروان بر دارد  . آقای میلام به این باور است که ایالات متحده منحیث متحد عمده پاکستان نمی‌تواند بالای آن کشور فشار بیش از حد وارد کند و یا آنرا کنار بزند  . آقای میلام افزود : " نمی‌توان یک متحد را به خاطری کنار گذاشت که کاری را انجام می‌دهد که کسی دیگر آنرا خوش ندارد  .  ما هم چنین کار را خوش نداریم و موضوع را به پاکستانی‌ها واضح کرده ایم  .  ما در اظهارات خود به صورت خصوصی و آشکارا برای پاکستانی‌ها گفته ایم تا روابط خود را با گروه‌های نیابتی که در افغانستان مشکل ایجاد می‌کنند ، قطع کند ، اما یک متحد را که به آن نیاز دارید ، نمی‌توانید آنرا دور بیاندازید  .  باید آنان ترغیب به کاری کنید که شما خواهان انجام آن استید  . " اما شماری از تحلیلگران دیگر مانند شیر جان احمدزی ، رئیس مطالعات افغانستان پوهنتون نبراسکا در ایالات متحده ، به این باور است که پاکستان با داشتن سلاح هسته یی برای سایر کشور‌ها ترس ایجاد می‌کند که در صورت تضیعف نظامیان در آن کشور ، سلاح هسته یی ممکن به دسترس دهشت افگنان قرار بگیرد  . به باور آقای احمدزی ، روی همین دلیل کشور‌های غربی به خصوص ایالات متحده در قبال پاکستان از نرمش کار می‌گیرد  . در 15 سال گذشته ، حکومت افغانستان از کمک‌های هند بر‌ای بازسازی افغانستان به بیش دو میلیارد دالر می‌رسد ، استقبال کرده و روابط میان دو کشور بیشتر نزدیک‌شده‌است  . اما کابل بار‌ها اسلام آباد را متهم بر حمایت ، آموزش ، تجهیز ، تمویل و ارسال آنان افغانستان کرده تا دست به خشونت و حملات مرگبار بزند ، ادعای از سوی مقامات پاکستان همواره رد‌شده‌است  .  پارلمان جدید افغانستان یکی از کمک‌های عمده هند در افغانستان که در این اواخر افتتاح گردید  . بر عکس ، پاکستان ادعا می‌کند که بدون هر گونه تبعیض تندروان و گروه‌های دهشت افگن را هدف قرار می‌دهد و عملیات " ضرب عضب " را مصداق ادعای خود می‌دانند  . اما تحلیلگرانی چون لیزا کورتیس ، از بنیاد پژوهشی هریتیج مستقر در شهر واشنگتن دی سی ، به این باور است که پاکستان در مبارزه با گروه‌های تندور و دهشت افگن ، از سیاست دو رویی کار می‌گیرد  . لیزا کورتیس گفت " فکر می‌کنیم که پاکستان در قبال مبارزه بر ضد دهشت افگنی از سیاست دو رویی استفاده می‌کند  .  بر ضد آنعده از دهشت افگنان مبارزه می‌کند که تهدید برای دولت پاکستان است مثل تحریک طالبان پاکستان  .  اما بر ضد آنعده از گروه‌های دهشت افگنی که منافع استراتیژیک پاکستان را در منطقه تامین می‌کنند ، پناهگاه فراهم می‌کنندمثل شبکه حقانی ، لشکر طیبه و سایر گروه‌ها  . " تحلیل‌گران سیاسی به این باوراند که جنگ نیابتی در گذشته و حال میان کشور‌ها وجود داشته و در آینده نیز ادامه یابد  .  آنان جنگ‌های نیابتی میان ایران و عربستان سعودی در عراق ، سوریه و یمن را به گونه مثال یاد می‌کنند  . اما در مورد جنگ نیابتی میان هند و پاکستان در افغانستان ، آنان به این باوراند که جنگ نیابتی یک جانبه از سوی پاکستان است ، نه هند  .  تحلیگران به این باوراند که پاکستان با استفاده از گروه‌های نیابتی خود نه تنها منافع هند در افغانستان را هدف قرار می‌دهد ، بلکه تلاش می‌کند تا از طریق آنان حکومتی در افغانستان ایجاد گردد که مطابق میل مقامات اسلام آباد باشد  .  با با آنهم شماری از تحلیلگران به این باوراند که هر گاه روابط میان هند و پاکستان بهبود یابد ، اسلام آباد ممکن به تدریج جنگ نیابتی خود را بر ضد دهلی جدید در افغانستان متوقف کند ، اما آنان می‌گویند که چنین کار ، زمانگیر خواهد‌بود  . خالد مفتون ، به عنوان تهیه‌کننده گزارش‌های تحلیلی و گوینده خبر ، کارش را از ابتدای سال 2014 در رادیو صدای امریکا در واشنگتن آغاز کرد  .  خالد پیشتر از این ، حدود 10 سال در رسانه‌های بین‌المللی مختلف به شمول خبرگزاری آلمان درکابل و رادیو آزادی در پراگ کار کرده‌بود  .  خالد مفتون سند لیسانس حقوق و علوم سیاسی را از دانشگاه کابل دریافت کرده و سند ماستری را در رشته مدیریت عامه از انستیتوت مطالعات بین‌المللی مونتری کالیفرینای امریکا کسب کرده است  .