دیدبان حقوق بشر: مکاتب به عنوان پایگاه نظامی استفاده می‌شود
سازمان دیدبان حقوق بشر می‌گوید، نظامیان افغان در بغلان از مکاتب به عنوان پایگاه نظامی استفاده می‎کنند؛ وزارت دفاع افغانستان استفادۀ مؤقتی را نیز رد نمی‌کند.
سازمان دیدبان حقوق‌بشر که مقر آن در نیویارک است ، امروز گزارشی زیر نام « تعلیم و تربیت در خط اول جنگ : استفاده نظامی از مکاتب در ولایت بغلان افغانستان » منتشر کرد  . این گزارش در گفتگو با بیش از 20 تن از مدیران مکاتب ، معلمین ، کارمندان اداری و نیز خانوادههایی متاثر از جنگ بغلان ، تهیه‌شده‌است  . سازمان دیدبان حقوق‌بشر در گزارشش می‌گوید ، مکاتبی که در سراسر افغانستان به‌طور چشمگیری در خط اول جنگها قرار میگیرند ، زندگی شاگردان در این مکاتب به خطر می‌افتد  . بر اساس این گزارش ، در برخی موارد ، نگرانی‌های جدی وجود دارد که با استفاده نیروهای دولتی افغانستان از ساختمان مکاتب ، این مکاتب مورد هدف حمله نیروی مخالف قرار بگیرد و هدف گرفتن مکاتب سبب می‌شود که شاگردان از تعلیم و تربیه باز مانند  . در بخشی از این گزارش از یک مکتب متوسطه در قریه پوستک بازار ولایت بغلان نام برده‌شده‌است که در سال 2010 میلادی نظامیان افغان مستقر بوده‌اند و از سوی طالبان هدف حمله قرار گرفته و هفت پولیس در یکی از صنف‌های از این مکتب کشته شده‌اند  . یکی از مسوولان این مکتب به محققین دیدبان حقوق‌بشر گفته است " خون کشتهشدگان از روی دیوارهای صنف اصلا پاک نمیشد و ما مجبور شدیم تا دیوارهای صنف را با تیغه تبر بتراشیم " . یک مکتب دیگر در قریه عمرخیل ولایت بغلان که از سوی کمیته سویدن در سال 2015 میلادی افتتاح شد و 350 دختر و پسر در آن درس می‌خواندند ، از سوی طالبان تصرف شد و بر اساس گزارش دیدبان حقوق‌بشر در اوایل سال 2016 میلادی ، نیروهای دولتی با توپ و تفنگ بالای طالبان که در داخل این مکتب جا گرفته‌بودند ، حمله کردند که در نتیجه ، طالبان از محل فرار کردند ؛ ولی تعمیر مکتب کاملا ویران‌شده‌است  . گزارش به نقل از خانم پاتریشیا گوسمن ، پژوهشگر ارشد سازمان دیدبان حقوق‌بشر میگوید : " روند تعلیم و تربیت اطفال افغانستان نه تنها از سوی طالبان ، بلکه از طرف نیروهای امنیتی افغان نیز که در داخل مکاتب موضع میگیرند با خطر مواجه می‌شود  .  اطفال توسط نیروهایی که قرار است از جان آن‌ها محافظت کنند ، در معرض خطر قرار داده می‌شوند  . " خانم گوسمن تاکید کرده است تا زمانیکه از مکاتب برای مقاصد نظامی استفاده شود و خطر حمله بر مکاتب وجود داشته باشد ، دستاوردهای افغانستان در یک دهه گذشته مبنی بر بازسازی نظام آموزشی این کشور و افزایش فرصتهای تعلیمی برای دختران ، در معرض خطر قرار خواهد داشت  . سازمان دیدبان حقوق‌بشر از دولت افغانستان به صورت جدی خواسته است که نیروهای امنیتی خود را از مکاتب بیرون کند و اقدامات فوری لازم را برای توقف روند استفاده از مکاتب برای مقاصد نظامی انجام دهد  . در بیشتر عملیات‌ها علیه گروه طالبان نیروهای اردوی ملی سهم بیشتر دارند  .  وزارت دفاع افغانستان اما تصرف موقتی مکاتب را رد نمی‌کند  . جنرال دولت وزیری معاون سخنگوی وزارت دفاع افغانستان به صدای امریکا گفت ، قبلا نیز چنین گزارشی نشر شده‌بود و این وزارت در مورد آن تحقیق کرده است  . او گفت " در مناطقی که مکاتب فعال است ، امنیت می‌باشد و شاگردان به مکتب می‌روند ، قطعا مورد استفاده نظامی قرار نگرفته است " . جنرال وزیری افزود ، جاهایی که مخالفین مسلح مستقر بوده‌اند و نیروهای اردوی ملی عملیات داشته‌اند ؛ ممکن مکاتب برای یک ساعت یا یکی دو روز مورد استفاده نظامی قرار گرفته باشد ؛ اما در مناطق امن ، هیچگاهی از مکاتب استفاده نظامی‌نشده‌است  . این در حالی است که بر اساس ارقام وزارت معارف ، در اواخر سال 1394 خورشیدی ، 700 مکتب مسدود در سراسر افغانستان وجود داشت ؛ ولی با شدت گرفتن جنگ در ولایات هلمند ، بغلان ، کندز ، ننگرهار ، لغمان ، فاریاب ، جوزجان و برخی مناطق دیگر ، ممکن شمار مکاتب مسدود در حال حاضر افزایش یافته باشد  .