شفافیت، آزمون جدی حکومت در انتخابات ۲۰۱۴
کمیسیون مستقل انتخابات افغانستان با جدی ترین چالش های تخیکی و سیاسی در برگزاری انتخابات شفاف مواجه است.
زکریا بارکزی ، معاون پیشین دارالانشا کمیسیون مستقل انتخابات و رئیس دیده‌بان دیموکراسی افغانستان می‌گوید این پیچیده گی ، انتخابات قبلی ریاست جمهوری کشورش را با آزمون مواجه ساخت  . بحث شرایط موجود سیاسی امنیتی تا شرایط دور اول ریاست جمهوری افغانستان یک مقدار پیش‌بینی شفافیت ، عمومی بودن و عادلانه بودن انتخابات را متفاوت ساخته است  . سید اسحق گیلانی ، نامزد حذف‌شده‌از فهرست ابتدایی انتخابات ریاست جمهوری با انتقاد جدی از مداخلات خارجی‌ها مخصوصا اشاره به کشورهای بزرگ ذی نفوذ و ذی منافع در افغانستان گفت " نقش مردم در تمثیل اراده سالم سیاسی می‌تواند نقطه خوشبینی برای برگزاری انتخابات شفاف و تعیین یک راه کار دیموکراتیک و سازنده برای آینده سیاسی افغانستان باشد  . " آقای گیلانی همچنین گفت که حالا شعور و سطح آگاهی مردم نسبت به انتخابات قبلی ریاست جمهوری در این کشور رشد قابل توجه کرده است و مردم نیز تجربه‌های خوبی از وضعیت گذشته شان دارند  . پیش‌بینی‌های کمیسیون مستقل انتخابات افغانستان در ایجاد میکانیزم برگزاری انتخابات برای فیلتر شدن مشکلات که می‌تواند شفافیت پروسه انتخابات را به نحوی مخدوش بسازد ، چه خواهد‌بود  ؟  این همان نکته‌ای است که کمیته مشترک نظارت مبارزه با فساد اداری افغانستان بر کمیسیون مستقل انتخابات در این خصوص نیز تاکید داشته است  . یکی از نکته‌هایی که بیشتر سبب نگرانی اعضای جامعه مدنی ، برخی جریان‌های سیاسی و افکار عامه در افغانستان قرار گرفته روش ، مقدار و نحوه مصارف نامزدان انتخابات ریاست جمهوری و شوراهای ولایتی این کشور مطابق قانون انتخابات افغانستان است  . نامزدان ریاست جمهوری افغانستان مطابق قانون انتخابات این کشورحق دارند تا مبلغ 10 میلیون افغانی در مبارزات انتخاباتی شان مصرف کنند اما مصارف بیشتر از آن جدا نقض قانون انتخابات خواهد‌بود  . آقای بارکزی در این مورد گفت " پیچیده گی تخنیکی در تعیین حد مصارف مخصوصا نامزدان ریاست جمهوری در قانون انتخابات افغانستان وجود دارد ، بدلیل اینکه هرگاه نامزدان تنها در هفت هزار مرکز رای دهی در سراسر افغانستان ناظر تعیین کنند و میزان مصرف آن‌ها اگر یک هزار افغانی تعیین گردد تنها هفت میلیون افغانی مصارف آن‌ها خواهد شد پس مشکل است که نامزدان ریاست جمهوری با سه میلیون دیگر بتوانند مبارزات انتخاباتی شان را پیش ببرند  . " بارکزی اضافه می‌کند در حالیکه تجربه نشان داده است مخصوصا برخی کشورهای همسایه افغانستان با تزریق پولهای سیاه برای مصارف کمپاین انتخاباتی نامزدان دلخواه شان بحث عادلانه بدون انتخابات را زیر سوال می‌برند  . زلمی زابلی ، رئیس کمیسیون شکایات مجلس سنای ضمن ابراز عین نگرانی از عدم مداخله حکومت افغانستان در روند انتخابات این کشور تاکید کرد و گفت " مشکل خواهد‌بود که برخی والیان با صراحت کلام و بدون کدام هراس به نفع نامزدان دلخواه شان کامپاین می‌کنند و بدون اینکه محدودیت قانون انتخابات در این مورد را در نظر داشته باشند آن را به گونه چلنج ( آزمون ) به رخ ریاست جمهوری افغانستان نیز می‌کشند در حالیکه حکومت افغانستان اعم در گذشته و حال بدون کدام عکس العمل خاموشانه نظاره می‌کند  . " آقای زابلی نگرانی مداخله حکومت مخصوصا والیان را در کنار مداخله و چالش‌های ایجاد‌شده‌ناشی از رویکرد خارجی‌ها در این کشور بزرگترین چالش در مورد شفافیت پروسه انتخابات افغانستان خواند  . بحث چالش‌ها و پیچیده گی‌های احتمالی در مورد شفافیت انتخابات افغانستان از جمله نگرانی‌های متداوم بوده است که بنیاد انتخابات آزاد و عادلانه افغانستان نیز روی آن چندین بار انگشت گذاشته است  . صادق مدبر ، رئیس دارالانشای شورای وزیران حکومت افغانستان درگفتگوی اختصاصی با رادیو آشنا صدای امریکا با تکرار تاکید حکومت بر برگزاری شفاف انتخابات افغانستان گفت که آن‌ها میکانیزم جلوگیری از مداخله نماینده گان حکومت مخصوصا والیان را روی دست گرفته‌اند که این می‌تواند مجموع نگرانی‌های موجود در این خصوص را تضمین کند  . آقای مدبر در پاسخ به اینکه تعهدات به برگزاری انتخابات شفاف قبلا هم از جانب حکومت داده شده‌بود اما هیچگاه جامعه عمل نپوشید گفت " این بار رئیس جمهور نهایت جدی و مصمم است و هرگاه دیده شود که نماینده حکومت یا والی یکی از ولایت برخلاف میکانیزم طراحی‌شده‌حکومت عمل کند با عکس العمل جدی مواجه خواهد شد  . هرچند برگزاری انتخابات شفاف افغانستان از جمله آرزوی همه مردم افغانستان است اما زمان می‌تواند به مجموع نگرانی‌های مردم در این خصوص پاسخگو باشد  . محمد نصیر فیاض بیشتر از 12 سال با رسانه‌های افغانستان کار کرده است  .  تمرکز کاری او روی خبرنگاری تحقیقاتی است  .  محمد نصیر فیاض فارغ از پوهنحی حقوق و علوم سیاسی پوهنتون کابل ، سند فراغت حاصل کرده است  .