پایگاه نظامی روسیه و چانه زنی های مسکو و دو شنبه
مقام های روسی می گویند که موجودیت پایگاه نظامی روسیه در تاجیکستان به سود مسکو و دو شنبه بوده و صلح و ثبات بهتر منطقه را تضمین می کند.
مقام‌های روسی می‌گویند که این پایگاه به سود کشور میزبان نیز است و آن چنانیکه در سند یاد‌شده‌تذکر رفته است ، روسیه در بدل حضور نظامی در تاجیکستان به آن کشور سلاح ، مهمات و تجهیزات نظامی را فراهم می‌سازد  . مقام‌های تاجیک در بدل جواز برای حضور پایگاه نظامی روسیه در خاک خود خواستار دریافت کمک‌های بیشتری‌بودند که این موضوع به مذاکرات طولانی و در نهایت سردیی روابط میان دو کشور منتهی شد تا اینکه مسکو به خواست‌های دوشنبه گردن نهاد  . حکومت روسیه توافق کرد که سالانه مواد سوخت مورد نیاز تاجیکستان را بدون محصول گمرگی به فروش برساند و نیز به کارگران تاجیک که در روسیه زندگی می‌کنند شرایط را فراهم ساخت تا خود را در ادارات مربوط آن کشور ثبت و راجستر کنند  . به نقل از رسانه ‌های روسیه ، اکنون تاجیکستان این امتیازات را کم دانسته و از مسکو خواستار طرح‌های دیگر از جمله دریافت پول برای بنیاد نیروگاه‌های برق‌شده‌است ، اما مقام‌های تاجیک این موضوع را رد می‌کنند  . عبدالستار خالوف ، معین کمیته حقوق ، مدافعه و امنیت مجلس نمایندگان تاجیکستان ، هر گونه انگیزه سیاسی را در تاخیر تصویب این موافقت‌نامه رد کرده و می‌گوید که شماری از گروه‌ها در روسیه نمی‌خواهند که موافقت‌نامه حضور پایگاه نظامی روسیه در تاجیکستان به تصویب برسد  .  او می‌گوید که تاجیکستان هیچگونه شرایط جدیدی را به روسیه پیشکش نکرده است  . اما پاویل فیلگینگاویر ، تحلیلگر امور نظامی روسیه می‌گویدکه مسکو در همکاری با جمهوریت‌های اتحاد جماهیر شوروی پیشین از نوعی روش زورگویی کار گرفته و در آینده نیز به همین منوال ادامه خواهد داد  . شماری از کارشناسان نگرانی‌های تاجیکستان را به تغییرات کلی در منطقه ربط می‌دهند که به گونه ویژه پس از رسیدن سلاح و تجهیزات وعده‌شده‌از جانب ناتو به ازبکستان ، توازن نظامی در منطقه به گونه کلی به سود تاشکند خواهد شد  . مهدی صابروف ، کارشناس امور امنیتی منطقه می‌گوید که فراهم‌آوری سلاح به کشوری که نظام دموکراتیک ندارد ، آسیای مرکزی را با خطر بزرگی روبرو می‌سازد  .  زیرا از یک سو مشکلات مرزی آن کشور با همسایگانش حل‌نشده‌و از سوی دیگر مشکلات دیگری نیز است که نه تنها گریبانگیر تاجیکستان بلکه سایر کشور‌های منطقه نیز می‌باشد  . در نهایت امر شمار زیاد تحلیلگران توافق میان دو طرف را محتمل می‌دانند ، به ویژه پس از خروج نیرو‌های ناتو از افغانستان ، دو کشور تاجیکستان و روسیه بیشتر از هر وقت دیگر به همکاری یک دیگر نیازمند خواهند شد  .