استفاده مکاتب به مثابه پایگاه نظامی توسط نیروهای افغان
دیده بان حقوق بشر گفته است مکاتب در افغانستان از سوی هر دو جناح درگیر در جنگ، نیروهای امنیتی افغان و شورشیان تهدید میشود.
مسولین معارف افغانستان در مورد استفاده مکاتب برای مقاصد نظامی توسط گروه‌های شورشی و نیروهای امنیتی افغان نگران‌اند ، عملیکه به گفته‌ای آنان اطفال را در معرض خطر قرار می‌دهد و از تعلیم بازمیدارد  . کبیر حقمل رئیس نشرات وزارت معارف میگوید " بدبختانه حدود 30 مکتب در مناطق مختلف افغانستان برای مقاصد نظامی توسط نیروهای امنیتی افغان و شورشیان استفاده می‌شود  . " دیده‌بان حقوق‌بشر سال گذشته در یک گزارش گفته‌بود که مکاتب در افغانستان به‌طور فزاینده از سوی هر دو جناح درگیر ، نیرو‌های امنیتی افغان و شورشیان تهدید می‌شود  .  این اداره از حکومت افغانستان خواست تا به استفاده از مکاتب برای اجرای عملیات نظامی توسط نیروهای امنیتی پایان بخشد  . در گزارش دیده‌بان حقوق‌بشر آمده " تعلیم کودکان افغان نه تنها از سوی طالبان در معرض خطر است بلکه از سوی حکومت نیز با اشغال مکاتب در مخاطره قرار دارد  .  کودکان توسط نیروهای امنیتی که باید آنان را حفاظت کنند به خطر انداخته می‌شوند  . " مسولین وزارت دفاع افغانستان میگویند آن‌ها از مکاتب منحیث پایگاه نظامی استفاده نمیکنند بلکه بخاطر حفاظت مکاتب از اشغال یا ویران کردن مکاتب توسط طالبان در آنجا حضور دارند  . محمد رادمنش سخنگوی وزارت دفاع افغانستان گفت " زمانیکه مکاتب توسط دشمن استفاده شود ، ما باید آنرا از حملات دشمن نجات دهیم و بخاطر راندن دشمن ، بر آنان حمله کنیم  . " مقامات محلی میگویند دو مکتب در بغلان مرکزی برای چندین ماه مسدود‌بودند  .  مسولین اضافه می‌کنند که سربازان افغان در جریان جنگ با طالبان از این مکاتب استفاده میکردند  . یک مقام معارف بغلان مرکزی که به دلایل امنیتی از افشای نامش خود‌داری کرد به صدای امریکا گفت " یک مکتب متوسطه در منطقه پشه یان از چندین ماه به اینسو به دلیل موجودیت پایگاه اردوی ملی در آن مسدود‌بود  . " این مقام معارف افغانستان میگوید مدیران این مکاتب چندین نامه به مقامات اردو فرستاده و خواستار تخلیه مکاتب شده‌بودند ، اما هیج پاسخ بدست نیاورده‌اند  . مردم محل میگویند سربازان افغان بخاطر مکث جنگ با طالبان در فصل زمستان اخیرا محل را ترک کرده‌اند  . مکاتب نیز در تعطیلات زمستانی است و معلمین آرزو دارند که در فصل بهار صنوف درسی دوباره آغاز گردد  . بخش معارف افغانستان در 1٥ سال اخیر پس از سرنگونی رژیم طالبان گامهای بزرگی را برداشته است  . میلیونها شاگرد به شمول دختران دوباره روانه مکاتب شده‌اند  .  اما گروه‌های مدافع حقوق‌بشر میگویند نهاد‌های تعلیمی به دلیل ادامه جنگ با تهدید‌های جدی مواجه‌اند  . دیده‌بان حقوق‌بشر میگوید " دهه دست آورد احیای سیستم تعلیمی افغانستان و افزایش تعلیم دختران تا زمانی به خطر مواجه است که مکاتب توسط شورشیان به خطر حملات مواجه باشد  . " هزاران شاگرد در ولایت ننگرهار در مناطق تحت کنترول گروه داعش ، قادر به رفتن به مکاتب نیستند  .  به اساس آمار وزارت تعلیم و تربیه افغانستان سال گذشته حدود 33 هزار شاگرد در ٥8 مکتب در ولسوالی‌های آچین ، هسکه مینه و کوت ولایت ننگرهار از نعمت تعلیم بی‌بهره ماندند  .