វិបត្តិ​ជំងឺ​កូវីដ១៩នៅ​វៀតណាមធ្វើ​ឲ្យ​អំពើ​ហិង្សា​ក្នុង​គ្រួសារ​កើន​ឡើង
វា​ជា​និន្នាការ​មួយ​នៅ​ជុំវិញ​ពិភពលោកដោយ​មាន​ប្រទេស​ជា​ច្រើន​បាន​រាយការណ៍​អំពី​អត្រា​កើន​ឡើង​ខ្ពស់​នៃ​អំពើ​ហិង្សា​ក្នុង​គ្រួសារនៅ​ពេល​មាន​ការ​បិទ​សកម្មភាពសង្គម។
វ៉ាស៊ីនតោន — នៅក្នុងប្រទេសវៀតណាម ការដាក់កំហិតសកម្មភាពសង្គមកន្លងមកដើម្បីទប់ទល់នឹងការឆ្លងរាលដាលជំងឺកូវីដ១៩ បានធ្វើឲ្យអំពើហិង្សាក្នុងគ្រួសារកើនឡើង ដោយសារមនុស្សត្រូវបានបង្ខំឲ្យស្នាក់នៅក្នុងផ្ទះ។ នៅក្នុងប្រទេសវៀតណាម អង្គការ Peace House Hotline និងអង្គការ Sunshine Hotline គឺជា អង្គការពីរដែលទទួលការហៅទូរសព្ទពីអ្នកស្វែងរកជំនួយក្នុងករណីមានអំពើហិង្សាលើស្រ្តី ឬកុមារ។ ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានខែថ្មីៗនេះ ចំនួនការហៅទូរសព្ទ បានកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំង គឺមានចំនួនពីរដង បើប្រៀបធៀបទៅនឹងរយៈពេលដូចគ្នានេះដែរកាលពីឆ្នាំមុន ហើយសញ្ញាបានបង្ហាញថា វិបត្តិជំងឺកូវីដ១៩គឺជា ផ្នែកមួយនៃមូលហេតុនេះ។ កន្លងមក ប្រទេសវៀតណាមបានធ្វើការដ៏អស្ចារ្យនៅក្នុងការប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងជំងឺកូវីដ១៩។ វៀតណាមគឺជា ប្រទេសមានប្រជាពលរដ្ឋច្រើនដែលមិនមានករណីស្លាប់ដោយសារជំងឺកូវីដ១៩ ទោះបីជាប្រទេសនេះមានព្រំដែនជាប់ជាមួយប្រទេសចិនក៏ដោយ។ ការណ៍នេះមិនបានធ្វើឲ្យប្រទេសនៅតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍មួយនេះអាចគេចផុតពីផលប៉ះពាល់ដែលបណ្ដាលមកពីវិបត្តិជំងឺកូវីដ១៩ ដូចជាការកើនឡើងនូវអំពើហិង្សាក្នុងគ្រួសារនោះទេ។ វាជានិន្នាការមួយដែលគេឃើញនៅជុំវិញពិភពលោក ដោយមានប្រទេសជាច្រើនបានរាយការណ៍អំពីអត្រាកើនឡើងខ្ពស់នៃអំពើហិង្សាក្នុងគ្រួសារ នៅពេលមានការបិទសកម្មភាពសង្គមដើម្បីទប់ទល់នឹងការឆ្លងរាតត្បាតនៃជំងឺកូវីដ១៩។ ដូចនៅកន្លែងផ្សេងទៀតដែរ ភាគីពាក់ព័ន្ធនានានៅក្នុងប្រទេសវៀតណាមនិយាយថា នៅពេលដែលការបិទសកម្មភាពសង្គមបានបង្ខំមនុស្សជាច្រើនឲ្យស្នាក់នៅក្នុងផ្ទះ ដោយមិនចេញទៅធ្វើការ ឬទៅរៀន ពួកគេបានប្រឈមហានិភ័យខ្ពស់នៃអំពើហិង្សា ការរំលោភបំពានផ្លូវភេទ ឬការកេងប្រវ័ញ្ចផ្សេងៗទៀតនៅក្នុងផ្ទះ។ ហានិភ័យខ្ពស់នេះមិនត្រឹមតែកើតឡើងដោយសារជនរងគ្រោះចំណាយពេលភាគច្រើនស្នាក់នៅក្នុងផ្ទះនោះទេ ក៏ប៉ុន្តែវាក៏កើតឡើងផងដែរ ដោយសារពួកគេមិនស្ថិតនៅកន្លែងធ្វើការ សាលារៀន ឬទីកន្លែងផ្សេងៗទៀត ដែលមនុស្សអាចប្រទះឃើញសញ្ញានៃការរំលោភធ្វើបាប និងអាចជួយពួកគេបាន។ អ្នកស្រី Robyn Mudie ឯកអគ្គរដ្ឋទូតអូស្រ្តាលីប្រចាំនៅប្រទេសវៀតណាម បាននិយាយថា៖ «ភស្តុតាងបង្ហាញថា ក្នុងអំឡុងពេលមានវិបត្តិនិងគ្រោះមហន្តរាយនានា អំពើហិង្សាក្នុងគ្រួសារ និង អំពើហិង្សាយែនឌ័របានកើនឡើង។ ក្នុងអំឡុងពេលនៃការរាតត្បាតជំងឺកូវីដ១៩ ការបាត់បង់ការងារធ្វើ និងការបង្ខំឲ្យនៅក្នុងផ្ទះ បានធ្វើឲ្យអត្រាអំពើហិង្សាលើស្រ្តីនិងកុមារកើនឡើងនៅតាមបណ្ដាប្រទេសនានានៅជុំវិញពិភពលោក»។ អូស្រ្តាលីបានឧបត្ថម្ភថវិកា ១ លាន ៧ សែនដុល្លារអាមេរិកកាលពីខែមិថុនាដល់យុទ្ធនាការបញ្ចប់អំពើហិង្សាលើស្រ្តីនិងកុមារនៅក្នុងប្រទេសវៀតណាម ដោយបានបញ្ជាក់ថា គោលបំណងគឺផ្តល់អាទិភាពដល់ការងើបឡើងវិញចេញពីវិបត្តិជំងឺកូវីដ១៩នេះ។ យុទ្ធនាការនេះរួមមានការផ្តល់ការជួយជ្រោមជ្រែងដល់អ្នកនៅរស់រានមានជីវិតពីអំពើហិង្សា និងការធ្វើការជាមួយផ្សារទំនើប ឱសថស្ថាន និងសណ្ឋាគារនានា ដែលអាចជួយដោយការផ្តល់ម្ហូបអាហារ ថ្នាំពេទ្យ ឬកន្លែងស្នាក់នៅដល់អ្នកនៅរស់រានមានជីវិត។ គម្រោងនេះក៏មានការបង្កើនការយល់ដឹងអំពីបញ្ហានេះផងដែរ។ ការបង្កើនការយល់ដឹងអំពីអំពើហិង្សានេះ គឺអាចផ្ដល់ដល់សាធារណជនមួយចំនួនដែលមិនយល់ស្របលើអ្វីដែលអាចចាត់ទុកថាជាការរំលោភបំពានផ្លូវភេទ ឬក៏ការរំលោភដែលកើតឡើងរវាងប្តីប្រពន្ធ។ ក្នុងចំណោមនិស្សិតវៀតណាមទាំងអស់ ៥៨% ជឿថា ពលរដ្ឋជាគ្រូបង្រៀននឹងមិនប្រព្រឹត្តិទង្វើរំលោភបំពានផ្លូវភេទទេ ហើយ ៥៩% ជឿថា ពួកគេមានសុវត្ថិភាពនៅក្នុងផ្ទះដោយមិនមានការគំរាមកំហែងណាមួយកើតឡើងនោះឡើយ។ នេះបើយោងតាមការសិក្សាមួយកាលពីឆ្នាំ ២០១៩ នៅក្នុងព្រឹត្តិប័ត្រអន្តរជាតិនៃការស្រាវជ្រាវបរិស្ថាន និងសុខភាពសាធារណៈ។ ការបង្កើនការយល់ដឹងអំពីអំពើហិង្សានេះក៏អាចផ្ដល់ដល់មន្ត្រីរដ្ឋាភិបាលផងដែរ។ អ្នកស្រី Nguyen Thi Thu Ha ប្រធានសហជីពស្រ្តីវៀតណាម បាននិយាយនៅពេលដែលគេសួរអំពីសេវាកម្មសម្រាប់កុមារថា អាជ្ញាធរមូលដ្ឋានទំនងជានឹងសំដៅដល់ឧទ្យានកម្សាន្ត ច្រើនជាងសេវាកម្មសង្គម ឬលទ្ធភាពទទួលបានការព្យាបាល។ សហជីពរបស់អ្នកស្រី ដែលស្ថិតក្រោមគណបក្សកុម្មុយនិស្តវៀតណាមគឺជា ផ្នែកមួយនៃយុទ្ធនាការប្រឆាំងនឹងអំពើហិង្សា។ ដោយសារចលនា #MeToo ប្រឆាំងនឹងការរំលោភបំពានផ្លូវភេទ បានសាយភាយនៅទូទាំងពិភពលោក វៀតណាមមានទំនោរផ្តោតខ្លាំងលើការរំលោភបំពានលើកុមារ ច្រើនជាងលើស្រ្តី។ កាលពីឆ្នាំមុន ករណីរំលោភធ្វើបាបជាបន្តបន្ទាប់បានធ្វើឲ្យសាធារណៈមានការភ្ញាក់ផ្អើល ដែលក្នុងនោះមានករណីបុរសម្នាក់ត្រូវបានផាកពិន័យជាប្រាក់ ៨ ដុល្លារ បន្ទាប់ពីបានថើបស្រ្តីម្នាក់ដោយបង្ខំនៅក្នុងជណ្តើរយន្តផងដែរ។ ចំពោះអំពើហិង្សានៅតាមផ្ទះវិញ អត្រាហិង្សានោះអាចនឹងធ្លាក់ចុះនៅពេលឥឡូវនេះ ដោយសារវៀតណាមបានបញ្ឈប់ការដាក់កំហិតបិទសកម្មភាពសង្គមដែលដាក់កន្លងមកដើម្បីទប់ទល់នឹងវិបត្តិជំងឺកូវីដ១៩ នោះ។ អង្គការមូលនិធិប្រជាពលរដ្ឋរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ (UN Population Fund) បានប្រាប់ឲ្យដឹងថា ការជម្នះបញ្ហាទាំងនេះនិងបញ្ហាពាក់ព័ន្ធនានាគឺរួមចំណែកដល់គោលដៅអភិវឌ្ឍន៍ប្រកបដោយចីរភាពរបស់ប្រទេសវៀតណាម ដែលជាកម្មវិធីផ្តួចផ្តើមរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ ដែលរួមមានការផ្ដោតលើសមភាពយេនឌ័រផងដែរ។ អ្នកស្រី Naomi Kitahara ដែលជាអ្នកតំណាងឲ្យអង្គការមូលនិធិប្រជាពលរដ្ឋរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិនេះ និងបានថ្លែងតាងនាមឲ្យអង្គការ UNICEF ផងនោះ បានបញ្ជាក់ថា៖ «មិនមានវិធីណាមួយសម្រាប់ប្រទេសវៀតណាមនៅក្នុងការសម្រេចឲ្យបាននូវគោលដៅអភិវឌ្ឍន៍ប្រកបដោយចីរភាពឆ្នាំ ២០៣០ ដោយមិនដោះស្រាយបញ្ហាហិង្សាលើស្រ្តីនិងកុមារនោះទេ។ វាជាការធ្វើឲ្យច្បាស់ថា ពលរដ្ឋគ្រប់រូបគឺជាផ្នែកមួយនៃដំណើរអភិវឌ្ឍន៍ប្រកបដោយចីរភាពរបស់ប្រ ទេសវៀតណាម ដោយមិនមានពលរដ្ឋណាម្នាក់ត្រូវគេទុកចោលនោះឡើយ»៕