កងទ័ព​អ៊ុយក្រែន​និង​រុស្ស៊ី​ប្រយុទ្ធ​គ្នា​ដើម្បី​ត្រួតត្រា​រដ្ឋធានី​កៀវ
បើ​តាម​មន្ត្រី​ជាន់​ខ្ពស់​សហរដ្ឋ​អាមេរិក បាន​ប្រាប់​ឲ្យ​ដឹង​ថា កងទ័ព​រុស្ស៊ី​បាន​ជួប​ការតស៊ូ​យ៉ាង​ខ្លាំង​ពី​សំណាក់​កងទ័ព​អ៊ុយក្រែន​ជាង​អ្វី​ដែល​ពួកគេ​រំពឹង​ទុក ហើយ​ទីបញ្ជាការ​និង​ការត្រួតត្រា​របស់​អ៊ុយក្រែន «គ្មាន​ការខូចខាត»ទេ។
វ៉ាស៊ីនតោន — ការបំផ្ទុះគ្រាប់បែកនិងការបាញ់គ្នាបានបន្តនៅក្នុងរដ្ឋធានីកៀវកាលពីថ្ងៃសៅរ៍ម្សិលមិញខណៈកងទ័ពរុស្ស៊ីនិងអ៊ុយក្រែនបានប្រយុទ្ធគ្នាដើម្បីត្រួតត្រារដ្ឋធានីកៀវ ហើយកងទ័ពរុស្ស៊ី បានខិតចូលកាន់តែជិតទីក្រុង២ផ្សេងទៀតនៅក្នុងថ្ងៃទី៣នៃការឈ្លានពានរបស់រុស្ស៊ីលើប្រទេសអ៊ុយក្រែន។ ប្រធានាធិបតីអ៊ុយក្រែនដ៏អង់អាចក្លាហានលោក Volodymyr Zelenskyy បាននិយាយកាលពីថ្ងៃសៅរ៍ម្សិលមិញថា រដ្ឋធានីកៀវនៅតែស្ថិតនៅក្នុងកណ្តាប់ដៃរបស់អ៊ុយក្រែន ខណៈក្រុមមន្ត្រីបានជំរុញឲ្យពលរដ្ឋរបស់ខ្លួនជួយការពាររដ្ឋធានីកៀវទប់ទល់នឹងកងទ័ពរុស្ស៊ី។ លោក Zelenskyy បាននិយាយនៅក្នុងវីដេអូដែលថតពីតាមផ្លូវក្នុងរដ្ឋធានីកៀវថា «យើងបានតស៊ូនៅទីនេះហើយយើងនឹងទទួលជោគជ័យនៅក្នុងការវាយបកការវាយប្រហាររបស់សត្រូវ។ ការប្រយុទ្ធនៅបន្តធ្វើឡើង»។ មន្ត្រីម្នាក់នៃក្រសួងការពារជាតិសហរដ្ឋអាមេរិកបានប្រាប់ពួកអ្នកយកព័ត៌មានកាលពីថ្ងៃ សៅរ៍ម្សិលមិញថា សហរដ្ឋអាមេរិកមើលឃើញ «ការបង្ហាញនៃការតស៊ូរបស់អ៊ុយក្រែនអាចសម្រេចជោគជ័យបាន»។ មន្ត្រីរូបនោះដែលបាននិយាយក្នុងលក្ខខណ្ឌមិនបញ្ចេញឈ្មោះដើម្បីពិភាក្សាការសម្ងាត់នោះ បានថ្លែងថា «យើងបន្តជឿថា ផ្អែកលើអ្វីដែលយើងបានសង្កេតនោះគឺថា ការតស៊ូនេះមានខ្លាំងជាងអ្វីដែលរុស្ស៊ីរំពឹងទុក ហើយយើងមានសុចនាករដែលបង្ហាញថា ពួករុស្ស៊ីមានការរកាំចិត្តកាន់តែខ្លាំងឡើង ដោយសារតែសន្ទុះទៅមុខរបស់ពួកគេក្នុងរយៈពេលជាង២៤ម៉ោងចុងក្រោយនេះយឺតជាងការរំពឹងទុក ជាពិសេសនៅផ្នែកនានានៃភាគខាងជើងនៃប្រទេសអ៊ុយក្រែន»។ នៅពេលដែលកងទ័ពរុស្ស៊ី បានប្រយុទ្ធគ្នាបន្តិចបន្តួចជាមួយកងទ័ពអ៊ុយក្រែននៅខាងក្រៅរដ្ឋធានីកៀវ អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការពារជាតិរុស្ស៊ីឧត្តមសេនីយ៍ទោលោក Igo Konashenkov បាននិយាយនៅឯសន្និសីទកាសែតក្នុងទីក្រុងមូស្គូថា «អង្គភាពទាំងអស់បានទទួលបញ្ជាឲ្យរុលទៅមុខពីគ្រប់ទិសដៅទាំងអស់ស្របទៅតាមផែនការនៃកិច្ចប្រតិបត្តិការ»។ មូលដ្ឋានកងទ័ពមួយកន្លែងនៅក្នុងរដ្ឋធានីកៀវបានរងការវាយប្រហារកាលពីថ្ងៃសៅរ៍ម្សិលមិញ ក៏ប៉ុន្តែយោធាអ៊ុយក្រែន បាននិយាយថា ការវាយប្រហារនេះបានត្រូវវាយច្រានទៅវិញ។ អាគារស្នាក់នៅខ្ពស់ៗនៅក្នុងរដ្ឋធានីកៀវបានរងការវាយប្រហារកាលពីព្រឹកថ្ងៃសៅរ៍ម្សិលមិញដោយកាំជ្រួចមីស៊ីលរបស់រុស្ស៊ី។ នេះបើយោងតាមរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអ៊ុយក្រែន។ បុគ្គលិកជួយសង្គ្រោះម្នាក់បានប្រាប់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន Associated Press ថា មនុស្ស៦នាក់បានរងរបួសនៅក្នុងការវាយប្រហារដោយកាំជ្រួចមីស៊ីលនេះ។ រូបភាពតាមវីដេអូបង្ហាញថា អគារនោះបានរងការខូចខាតយ៉ាងខ្លាំងនៅជាន់ខាងលើ។ ប្រធានាធិបតីអ៊ុយក្រែនលោក Zelenskyy បានទស្សន៍ទាយកាលពីថ្ងៃសុក្រថា ការវាយប្រហារលើរដ្ឋធានីកៀវ នឹងមានភាពកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរឡើងនៅថ្ងៃសៅរ៍ ដោយលោកនិយាយទៀតថា «រដ្ឋធានីកៀវ ត្រូវការការយកចិត្តទុកដាក់ពិសេស» ហើយលោក បានប្រកាសថា «យើងមិនអាចបាត់បង់រដ្ឋធានីនេះបានទេ»។ លោក Zelenskyy បានបង្ហោះសារតាមបណ្តាញ Twitter ថា លោកបាននិយាយជាមួយប្រធានាធិបតីបារាំងលោក Emmanual Macron អំពីការទទួលជំនួយកាន់តែច្រើនឡើងពីសម្ព័ន្ធមិត្តប្រទេសលោកខាងលិច។ លោកបានបញ្ជាក់នៅក្នុង twitter ថា «អាវុធនិងឧបករណ៍មកពីដៃគូរបស់យើង កំពុងបញ្ជូនមកហើយ។ ក្រុមចម្រុះប្រឆាំងសង្គ្រាម កំពុងធ្វើការ»។ កាលពីថ្ងៃសុក្រ ប្រធានាធិបតីអាមេរិកលោក Joe Biden បានអនុញ្ញាតឲ្យក្រសួងការបរទេសបញ្ចេញជំនួយយោធាដែលមានទឹកប្រាក់ចំនួន៣៥០លានដុល្លារដល់អ៊ុយក្រែន។ ថវិកានេះធ្វើឲ្យជំនួយខាងសន្តិសុខរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកដែលបានសន្យាផ្តល់ឲ្យអ៊ុយក្រែនក្នុងរយៈពេលជាងមួយឆ្នាំកន្លងមកនេះមានមានចំនួនសរុបទាំងអស់ជាង១ពាន់លានដុល្លារ។ អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការពារជាតិសហរដ្ឋអាមេរិកលោក John Kirby បានប្រាប់ពួកអ្នកយកព័ត៌មានកាលពីថ្ងៃសៅរ៍ម្សិលមិញថា ជំនួយបន្ថែមនោះរួមមាន «កាំភ្លើងបាញ់រថក្រោះ កាំភ្លើងធន់តូចនិងគ្រាប់រំសេវផ្សេងៗទៀត អាវក្រោះ និងឧបករណ៍ផ្សេងៗទៀតដែលដើម្បីជួយទាហានដែលឈរជើងនៅសមរភូមិមុខរបស់អ៊ុយក្រែននៅក្នុងការប្រឈមការវាយប្រហារដែលបង្កឡើងដោយរុស្ស៊ី»។ លោកបាននិយាយទៀតថា សហរដ្ឋអាមេរិកបន្តស្វែងរកមធ្យោបាយដើម្បីជួយអ៊ុយក្រែនការពារខ្លួនឯង «ឲ្យផុតពីអាវុធប្រល័យនិងមិនប្រល័យ»។ ក្រសួងការពារជាតិរុស្ស៊ីបានបញ្ជាក់កាលពីថ្ងៃសៅរ៍ម្សិលមិញថា កងទ័ពរុស្ស៊ីបានកាន់កាប់ទីក្រុង Melitopol ភាគអាគ្នេយ៍អ៊ុយក្រែន ក៏ប៉ុន្តែការអះអាងនេះត្រូវបានជំទាស់ប្រឆាំងដោយរដ្ឋមន្ត្រីកងទ័ពចក្រភពអង់គ្លេសលោក James Heappey។ នៅក្នុងកិច្ចសម្ភាសន៍ជាមួយទូរទស្សន៍ BBC កាលពីថ្ងៃសៅរ៍ម្សិលមិញ លោក Heappeyបាននិយាយថា «យើងមិនអាចមើលឃើញអ្វីឲ្យបានពិតប្រាកដនៅពេលឥឡូវនេះទេ»។ លោកក៏បាននិយាយដែរថា ជួររថពាសដែកដែលខិតកាន់តែជិតរដ្ឋធានីកៀវនោះ ត្រូវបានរារាំងនិងត្រូវបានពន្យឺតដោយពួកអ្នកតស៊ូអ៊ុយក្រែន។ ទីភ្នាក់ងារស៊ើបការណ៍សម្ងាត់ចក្រភពអង់គ្លេស បានបញ្ជូនសារតាមបណ្តាញ Twitter ថា ការលុកលុយចូលរបស់រុស្ស៊ីក្នុងប្រទេសអ៊ុយក្រែនយឺតជាងមុន «ទំនងដោយសារការលំបាកខាងភស្តុភានិងការតស៊ូយ៉ាងខ្លាំងរបស់អ៊ុយក្រែន»។ អភិបាលរដ្ឋធានីកៀវដែលជាអតីតជើងឯកកីឡាប្រដាល់ទម្ងន់ធ្ងន់លោក Vitali Klitschko បាននិយាយកាលពីថ្ងៃសៅរ៍ម្សិលមិញថា មិនមានវត្តមានយោធារុស្ស៊ីច្រើនទេនៅក្នុងរដ្ឋធានីកៀវ ក៏ប៉ុន្តែក្រុមបំផ្លិចបំផ្លាញទាំងនេះកំពុងរត់គេចខ្លួន។ លោក Klitschko បានដាក់បម្រាមគោលចរណ៍ពីម៉ោង៥ល្ងាចដល់ម៉ោង៨ព្រឹក ហើយលោកបាននិយាយទៀតថា ទីក្រុងនេះបានស្ថិតនៅក្នុងដំណាក់ការនៃការការពារ។ បណ្តាញផ្សាយព័ត៌មានរដ្ឋរបស់រុស្ស៊ី RT បានរាយការណ៍កាលពីថ្ងៃសៅរ៍ម្សិលមិញថា កងទ័ពរុស្ស៊ី ត្រូវបានបញ្ជាឲ្យបង្កើនការលុកលុយចូលប្រទេសអ៊ុយក្រែនគ្រប់ទិសទាំងអស់» បន្ទាប់ពីរដ្ឋាភិបាលក្រុងកៀវ បានបដិសេធពុំព្រមចរចា។ មន្ត្រីការពារជាតិជាន់ខ្ពស់ម្នាក់របស់សហរដ្ឋអាមេរិក បានប្រាប់ពួកអ្នកយកព័ត៌មានដោយសុំមិនបញ្ចេញឈ្មោះដើម្បីពិភាក្សាអំពីការណ៍សម្ងាត់នោះ បាននិយាយថា កងទ័ពរុស្ស៊ី បានបាញ់កាំជ្រួចមីស៊ីលផ្លោង ballistic និងកាំជ្រួចមីស៊ីល Cruise ជាង២រយគ្រាប់ ចាប់តាំងការឈ្លានពានបានចាប់ផ្តើម ភាគច្រើននៃមីស៊ីលទាំងនោះបាញ់សំដៅលើកងទ័ពអ៊ុយក្រែន។ មន្ត្រីសហរដ្ឋអាមេរិករូបនោះបានថ្លែងទៀតថា៖ «កងទ័ពរុស្ស៊ី កំពុងជួបប្រទះការតស៊ូយ៉ាងខ្លាំងជាងអ្វីដែលពួកគេរំពឹងទុក»។ លោកបានបន្ថែមទៀតថា កងទ័ពរុស្ស៊ីមិនទាន់បានបង្កើតឲ្យមានឧត្តមភាពនៃកងកម្លាំងអាកាសនៅឡើយទេ បើទោះបីជារុស្ស៊ីមានប្រៀបនិងបានខំប្រឹងប្រែងដើម្បីកម្ចាត់ប្រព័ន្ធការពារដែនអាកាសរបស់អ៊ុយក្រែនក៏ដោយ។ មន្ត្រីរូបនោះបានបន្ថែមទៀតថា ទីបញ្ជាការនិងការត្រួតត្រារបស់អ៊ុយក្រែន «គ្មានការខូចខាត» នោះទេ។ នៅក្នុងរដ្ឋធានីកៀវ លោកប្រធានាធិបតី Zelenskyy បានស្វះស្វែងប្រមូលការគាំទ្រនៅក្នុងប្រទេស ដោយច្រានចោលពាក្យចចាមអារ៉ាមដែលថា លោកបានរត់គេចខ្លួនចេញពីទីក្រុង ហើយលោកទទូចថា លោកនិងមន្ត្រីផ្សេងទៀតរបស់រដ្ឋាភិបាល «បានស្ថិតនៅក្នុងរដ្ឋធានីកៀវទាំងអស់គ្នាដើម្បីការពារឯករាជ្យនិងរដ្ឋរបស់យើង»។ ពួកមន្ត្រីរុស្ស៊ី បាននិយាយថា កងទ័ពរបស់ពួកគេបានរុលទៅមុខយ៉ាងខ្លាំងចូលក្នុងប្រទេសអ៊ុយក្រែននៅក្នុងអ្វីដែលពួកគេបានពណ៌នាថា ជាកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងដើម្បីលប់បំបាត់ការគំរាមកំហែងភេរវកម្ម។ នៅក្នុងការចុះផ្សាយតាមបណ្តាញព័ត៌មានសង្គមមួយ ឧត្តមសេនីយ៍ទោរុស្ស៊ីលោក Igor Konashenko បាននិយាយថា កងទ័ពរបស់ប្រទេសលោកបានធ្វើឲ្យទីកន្លែងយោធានិងប្រព័ន្ធការពារដែនអាកាសនិងស្ថានីយរ៉ាដារាប់សិបរបស់អ៊ុយក្រែនបិទលែងដំណើរការ ខណៈពេលដែលបានកម្ទេចយន្តហោះចម្បាំង ឧទ្ធម្ភាគចក្រនិងរថយន្តយោធារបស់អ៊ុយក្រែនមួយចំនួនតូចទៀត។ យោធារុស្ស៊ីក៏បាននិយាយដែរថា ខ្លួនបានត្រួតត្រាអាកាសយានដ្ឋាន Hostomel ដែលជាអាកាសយានដ្ឋានយុទ្ធសាស្ត្រដ៏សំខាន់នៅភាពពាយ័ព្យរដ្ឋធានីកៀវ។ ការអះអាងរបស់រុស្ស៊ីនេះមិនទានមានការបញ្ជាក់ភ្លាមៗនៅឡើយទេ ក៏ប៉ុន្តែពួកអាជ្ញាធរអ៊ុយក្រែនបានរាយការណ៍ពីការប្រយុទ្ធគ្នាដ៏ខ្លាំងក្លានៅទីនោះ។ ជនជាតិអ៊ុយក្រែនយ៉ាងតិចណាស់ក៏១៩៨នាក់ដែរត្រូវបានសម្លាប់ រួមទាំងកូនក្មេង៣នាក់ផង។ នេះបើតាមសេចក្តីរាយការណ៍របស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មានរុស្ស៊ី Interfax ដែលបានដកស្រង់ប្រភពពីក្រសួងសុខាភិបាលអ៊ុយក្រែន។ គេមិនទាន់ដឹងច្បាស់នៅឡើយថា តើតួលេខនៃចំនួនអ្នកស្លាប់ទាំងនោះជាជនស៊ីវិលតែប៉ុណ្ណោះឬយ៉ាងណាទេ។ អ៊ុយក្រែនបានបញ្ជាក់ទៀតថា ទាហានរុស្ស៊ីជាង១ពាន់នាក់បានត្រូវសម្លាប់ ខណៈដែលរុស្ស៊ីមិនបានបញ្ចេញអំពីតួលេខនៃការស្លាប់របស់ខ្លួន។ អ៊ុយក្រែនបានជម្លៀសបុគ្គលិកស្ថានទូតរបស់ខ្លួននៅក្នុងទីក្រុងមូស្គូនៃប្រទេសរុស្ស៊ីទៅកាន់ប្រទេសឡេតូនី។ នេះបើតាមការបញ្ជាក់របស់ក្រសួងការបរទេសរបស់ប្រទេសនោះកាលពីថ្ងៃសៅរ៍ម្សិលមិញ។ អង្គការសិទ្ធិមនុស្ស Amnesty International និយាយថា រុស្ស៊ីប្រហែលបានប្រព្រឹត្តិឧក្រិដ្ឋកម្មសង្គ្រាមដោយការឈ្លានពាននៅក្នុងប្រទេសអ៊ុយក្រែន។ លោកស្រី Agnes Callamard អគ្គលេខាធិការអង្គការ Amnesty International បាននិយាយនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍ថា៖ «យោធារុស្ស៊ី បានបង្ហាញពីការប្រមាថជីវិតជនស៊ីវិលដោយការប្រើកាំជ្រួចមីស៊ីលផ្លោង ballistic និងគ្រឿងផ្ទុះផ្សេងៗដែលប៉ះពាល់ក្នុងតំបន់នានាដែលមានពលរដ្ឋរស់នៅយ៉ាងច្រើន។ ការវាយប្រហារខ្លះ អាចជាឧក្រិដ្ឋកម្មសង្គ្រាម។ រដ្ឋាភិបាលរុស្ស៊ីដែលអះអាងមិនពិតដោយថា ខ្លួនប្រើតែអាវុធដែលមានប្រដាប់បញ្ជាបាញ់តម្រង់ចំទិសដៅនោះ ត្រូវតែទទួលខុសត្រូវចំពោះទង្វើរបស់ខ្លួន»៕