អ្នក​ជំនាញ​សិទ្ធិ​មនុស្ស​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​«រន្ធត់»​នឹង​ការ​ផ្តន្ទាទោស​ធ្ងន់ធ្ងរ​លើ​អ្នក​នយោបាយ​បក្ស​ប្រឆាំង
ក្រុម​អ្នក​ជំនាញ​នៃ​អង្គការ​ អ.ស.ប ក៏​បាន​គូស​បញ្ជាក់រួមគ្នា​ផងដែរ​ថា៖ «ដំណើរ​ការ​ជំនុំ​ជម្រះ​ទាំង​មូល  មាន​ភាព​មិន​ប្រក្រតី និង​បំពាន​យ៉ាង​ច្បាស់​ទៅ​នឹង​ច្បាប់​អន្តរជាតិ រួមទាំង​ការ​ជំនុំ​ជម្រះ​ដែល​មិន​បាន​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​ជា​សាធារណៈ»។​​
វ៉ាស៊ីនតោន — នៅថ្ងៃសុក្រនេះ ក្រុមអ្នកជំនាញសិទ្ធិមនុស្សប្រចាំអង្គការសហប្រជាជាតិ (អ.ស.ប) បានប្រតិកម្មធ្ងន់ៗលើសេចក្តីសម្រេចរបស់តុលាការកម្ពុជា ដែលបានកាត់ទោសមេដឹកនាំ ៩ រូប រួមទាំងលោក សម រង្ស៊ី នៃគណបក្សសង្គ្រោះជាតិដែលត្រូវរំលាយ ឲ្យជាប់ពន្ធនាគាររយៈពេលពី ២០ ឆ្នាំ ទៅដល់ ២៥ ឆ្នាំ។ ចេញផ្សាយថ្ងៃទី៥ ខែមីនា បានរៀបរាប់ថា៖ «យើងមានការរន្ធត់ចិត្ត ចំពោះការកាត់ទោសជនជាប់ចោទឲ្យជាប់ពន្ធនាគាររយៈពេលវែង និងមិនសមាមាត្រដែលខ្វះមូលដ្ឋានច្បាប់ច្បាស់លាស់»។ ក្រុមអ្នកជំនាញនៃអង្គការ អ.ស.ប ក៏បានគូសបញ្ជាក់រួមគ្នាផងដែរថា៖ «ដំណើរការជំនុំជម្រះទាំងមូល មានភាពមិនប្រក្រតី និងបំពានយ៉ាងច្បាស់ទៅនឹងច្បាប់អន្តរជាតិ រួមទាំងការជំនុំជម្រះដែលមិនបានប្រព្រឹត្តទៅជាសាធារណៈ»។ ក្រុមអ្នកជំនាញទាំង ៤ រូប ដែលក្នុងនោះរួមមានលោកស្រី រ៉ូណា ស្មីត អតីតអ្នករាយការណ៍ពិសេសស្តីពីស្ថានភាពសិទ្ធិមនុស្សនៅកម្ពុជា បានលើកឡើងដូច្នេះ បួនថ្ងៃបន្ទាប់ពីសាលាដំបូងរាជធានីភ្នំពេញ បានសម្រេចចេញសាលក្រមកាត់ទោសកំបាំងមុខ លលោក សម រង្ស៊ី អតីតមេដឹកនាំគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ និងភរិយាគឺលោកស្រី ជូឡុង សូមូរ៉ា ឲ្យជាប់ពន្ធនាគាររយៈពេល ២៥ឆ្នាំម្នាក់ និងកាត់ទោសអ្នកនយោបាយជាន់ខ្ពស់របស់បក្សនេះ ៧ នាក់ទៀត រួមមានលោកស្រី មូរ សុខហួរ លោក អេង ឆៃអ៊ាង លោក ម៉ែន សុថាវរិន្ទ្រ លោក អ៊ូ ច័ន្ទរិទ្ធ លោក ហូ វ៉ាន់ លោក ឡុង រី និងលោក នុត រំដួល ដោយម្នាក់ៗជាប់ពន្ធនាគារចាប់ពី ២០ ឆ្នាំ ដល់ ២ ៥ឆ្នាំ។ ឥស្សរជននយោបាយទាំង ៩ នាក់នេះ ត្រូវបានចោទប្រកាន់ពីបទ «ប៉ុនប៉ងប្រព្រឹត្តបទឧក្រិដ្ឋ» និង«បទឧបឃាត» ក្រោមមាត្រា ២៧ និងមាត្រា ៤៥១ នៃក្រមព្រហ្មទណ្ឌកម្ពុជា ពាក់ព័ន្ធនឹងគម្រោងធ្វើមាតុភូមិនិវត្តន៍របស់ពួកគេមកកាន់ប្រទេសកម្ពុជា កាលពីខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៩។ ពួកគេបាននិរទេសខ្លួនទៅរស់នៅក្រៅប្រទេស បន្ទាប់ពីបក្សប្រឆាំងមួយនេះ ត្រូវបានតុលាការកំពូលកម្ពុជារំលាយចោល កាលពីខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០១៧ មុនការបោះឆ្នោតឆ្នាំ ២០១៨ ។ គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជារបស់លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីហ៊ុន សែន បានឈ្នះអាសនៈទាំងអស់ក្នុងរដ្ឋសភា ប៉ុន្តែមិនបានធ្វើឲ្យក្រុមជំទាស់ ដែលខ្លះកំពុងជាប់ឃុំនិងភៀសខ្លួនទៅក្រៅប្រទេសនោះ ទទួលស្គាល់លទ្ធផលនោះឡើយ។ នៅក្នុងពេលប្រកាសសាលក្រម ដែលមានតែវត្តមានមេធាវីតំណាងរដ្ឋាភិបាលកាលពីថ្ងៃច័ន្ទ ទី១ ខែមីនា ក្រុមថ្នាក់ដឹកនាំគណបក្សជំទាស់ ៩ នាក់ ដែលជាជនជាប់ចោទ ក៏ត្រូវបានតុលាការសម្រេចដកហូតសិទ្ធិពលរដ្ឋសំខាន់ៗ រួមមានសិទ្ធិបោះឆ្នោត និងសិទ្ធិឈរឈ្មោះឲ្យគេបោះឆ្នោតនិងសិទ្ធិបំពេញការងារជាមន្ត្រីក្របខណ្ឌមុខងារសាធារណៈ។ ក្រុមអ្នកជំនាញសិទ្ធិមនុស្សប្រចាំ អ.ស.ប ក៏បានលើកទឹកចិត្តឲ្យរដ្ឋាភិបាល «ផ្តល់សិទ្ធិធ្វើនយោបាយឲ្យពួកគេឡើងវិញ និងធានាឲ្យគណបក្សនយោបាយទាំងអស់មានឱកាសស្មើគ្នា ដើម្បីចូលរួមក្នុងជីវិតនយោបាយ»។ តុលាការកម្ពុជាតែងតែរងការរិះគន់ថា មានភាពលម្អៀងទៅខាងគណបក្សកាន់អំណាច គឺគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជារបស់លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន និងរងការចោទប្រកាន់ពីក្រុមជំទាស់ថា ជាឧបករណ៍មួយរបស់រដ្ឋាភិបាល ក្នុងការបង្ក្រាបលើសំឡេងប្រឆាំងខាងនយោបាយ និងសិទ្ធិមនុស្ស។ សេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់អ្នកជំនាញសិទ្ធិមនុស្សនេះចេញផ្សាយ ក្រោយពេលដែលមានភាពចម្រូងចម្រាសនៅក្នុងកិច្ចប្រជុំក្រុមប្រឹក្សាសិទ្ធិមនុស្សប្រចាំឆ្នាំលើកទី ៤៦ នៅសប្តាហ៍នេះរវាងឧត្តមស្នងការសិទ្ធមនុស្សអ.ស.ប និងអ្នកតំណាងកម្ពុជានៅឯ អ.ស.ប ក្នុងទីក្រុងហ្សឺណែវ ប្រទេសស្វីស។ មន្ត្រី អ.ស.ប បានលើកឡើងចំៗអំពីការរឹតត្បិតខាងសេរីភាពនានា ការចុះខ្សោយលំហសេរីភាពសង្គមស៊ីវិលដ៏ធ្ងន់ធ្ងរ ការគ្មានសមាមាត្រនៃសភា ការប្រើប្រាស់អំណាចរដ្ឋដើម្បីរឹតត្បិតសេរីភាពបញ្ចេញមតិ សិទ្ធិប្រមូលផ្តុំតវ៉ាដោយសន្តិវិធី សិទ្ធិជួបប្រជុំ សិទ្ធិទទួលបានព័ត៌មាន និងសិទ្ធិផ្សេងៗទៀតក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដែលអ្នកពាក់ព័ន្ធរងការបង្ក្រាបចោទប្រកាន់ទោសពីបទព្រហ្មទណ្ឌនោះ។ ប៉ុន្តែ អ្នកតំណាងកម្ពុជាបានថ្លែងការពារស្ថានភាពសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជានិងសេរីភាពនានា៕