មន្ត្រី​កម្ពុជា​និង​វៀតណាម​ព្រមព្រៀង​គ្នា​ទប់​ស្កាត់​ជំងឺ​ផ្តាសាយ​បក្សី
កាល​ពី​ឆ្នាំ​២០១៣​​មាន​អ្នក​ស្លាប់​ដោយ​សារ​ជំងឺ​​នេះ​ចំនួន​១៤​នាក់​នៅ​កម្ពុជា​ ដែល​ជា​ការកត់​សំគាល់​នៃ​ការ​ផ្ទុះ​ឡើង​វិញ​​នៃ​មេរោគ​H5N1​ ក្រោយ​ពី​ប្រទេស​នេះ​ បាន​ជួ​ប​​ប្រទះ​វា​នៅ​ឆ្នាំ​២០០៤។
ភ្នំពេញ — មន្ត្រីកម្ពុជានិងវៀតណាមបានព្រមព្រៀងគ្នាថា នឹងបង្កើនការត្រួតពិនិត្យ និងការអប់រំអំពីជំងឺផ្តាសាយបក្សី H5N1 ឲ្យបានទូលំទូលាយប្រយោជន៍ដើម្បីទប់ស្កាត់ការរាតត្បាតនៃជំងឺដ៏គ្រោះថ្នាក់នេះក្នុងប្រទេសទាំងពីរ។ អ្នកជំនាញផ្នែកសុខាភិបាលនិងផ្នែកបសុសត្វមកពីប្រទេសទាំងពីរបានសម្រេចដូច្នេះក្រោយពីបានបើកកិច្ចប្រជុំរួមគ្នារយៈពេលពីរថ្ងៃដែលបញ្ចប់នៅថ្ងៃនេះ។ កិច្ចប្រជុំទ្វេភាគីនេះផ្តល់មូលនិធិដោយទីភ្នាក់ងារស.រ.អា.សម្រាប់អភិវឌ្ឍន៍អន្តរជាតិ (USAID) និងសហការរៀបចំដោយអង្គការស្បឿងអាហារនិងកសិកម្មរបស់អ.ស.ប.(FAO)។ លោកបណ្ឌិតឡុតហ៊្វី អាឡាល់ (Lotfi Allal) ប្រធានទីប្រឹក្សាបច្ចេកទេសមជ្ឈមណ្ឌលសង្គ្រោះបន្ទាន់សម្រាប់ជំងឺសត្វឆ្លងកាត់ព្រំដែននៃអង្គការFAO បានប្រាប់វីអូអេសំឡេងសហរដ្ឋអាមេរិកក្រោយពីកិច្ចប្រជុំទ្វេភាគីនោះថា ក្រុមអ្នកជំនាញរបស់ប្រទេសវៀតណាមនិងប្រទេសកម្ពុជាបានព្រមព្រៀងគ្នាលើបួនចំណុចសម្រាប់ពង្រឹងកិច្ចសហការគ្នានិងដើម្បីចាត់វិធានការទប់ស្កាត់ជំងឺផ្តាសាយបក្សី។ «ម្សិលមិញយើងបានឯកភាពគ្នា ហើយយើងបន្តពិភាក្សាពិស្តារបន្ថែមទៀតនៅព្រឹកនេះ នោះគឺការត្រួតពិនិត្យសត្វទា អប់រំជនស៊ីវិលអំពីការឆ្លងជំងឺពីសត្វទៅមនុស្ស ការផ្លាស់ប្តូរព័ត៌មាននៅតាមតំបន់ព្រំដែនគឺមានន័យថា ការផ្លាស់ប្តូរព័ត៌មានគ្នា មិនមែនធ្វើតែក្នុងកម្រិតមជ្ឈឹមនោះទេ ប៉ុន្តែត្រូវគឺត្រូវចែករំលែកព័ត៌មានគ្នានៅតាមមូលដ្ឋានកម្រិតខេត្តផងដែរ និងចំណុចទីបីគឺការផ្តល់ព័ត៌មាន ការអប់រំនិងធ្វើទំនាក់ទំនងគ្នានិងការផ្លាស់ប្តូរទម្លាប់និងការប្រាស្រ័យទាក់ទងគ្នា។» ប្រទេសកម្ពុជានិងវៀតណាមគឺជាប្រទេសដែលមានអ្នកជំងឺគ្រុនផ្តាសាយបក្សីស្លាប់ច្រើនជាងគេក្នុងចំណោមបណ្តាប្រទេសអាស៊ីអគ្នេយ៍។ កាលពីឆ្នាំ២០១៣មានអ្នកស្លាប់ដោយសារជំងឺនេះចំនួន១៤នាក់នៅកម្ពុជា ដែលជាការកត់សំគាល់នៃការផ្ទុះឡើងវិញនៃមេរោគH5N1 ក្រោយពីប្រទេសនេះ បានជួបប្រទះវានៅឆ្នាំ២០០៤។ ដោយឡែកនៅប្រទេសវៀតណាមជំងឺផ្តាសាយបក្សីបានឆក់យកជីវិតមនុស្សចំនួន៦៣នាក់កាលពីឆ្នាំមុន។ នេះបើយោងតាមរបាយការណ៍របស់អង្គការសុខភាពពិភពលោកWHO។ លោកបណ្ឌិតឡុតហ៊្វី អាឡាល់ អះអាងថាជំងឺដ៏គ្រោះថ្នាក់នេះស្ថិតនៅជាការព្រួយបារម្ភជារួម។ «វានៅតែជាការព្រួយបារម្ភជាអន្តរជាតិក៏ដូចជាសហគមន៍អ្នកផ្តល់ជំនួយនិងដៃគូអន្តរជាតិ។ ហើយកង្វល់នេះផ្តោតលើការចម្លងរោគទាំងលើមនុស្សនិងសត្វផងដែរ។» នៅដើមឆ្នាំនេះជំងឺផ្តាសាយបក្សីបានសម្លាប់ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជាចំនួនបួននាក់។ មេរោគនៃជំងឺផ្តាសាយបក្សីត្រូវឆ្លងពីសត្វឈឺទៅមនុស្សដែលប៉ះពាល់វា។ ក្រុមមន្ត្រីសុខាភិបាលកំពុងព្រួយបារម្ភថាជំងឺនេះអាចឆ្លងពីមនុស្សទៅមនុស្ស។ លោកម៉ៃ វ៉ាន់ហៀប អគ្គនាយករងនៃនាយកដ្ឋានបសុសត្វនៃក្រសួងកសិកម្មប្រទេសវៀតណាមដែលបានដឹកនាំគណប្រតិភូក្នុងកិច្ចប្រជុំនេះ។ លោកវ៉ាន់ហៀប គូសបញ្ជាក់ថាប្រទេសទាំងពីរនឹងបង្កើតតំបន់ត្រួតពិនិត្យរួមគ្នានៅតាមបណ្តាខេត្តជាប់ព្រំដែនរួមដោយប្រើប្រាស់ស្ថាបន័ដែលមានស្រាប់។ «យើងនឹងបង្កើតតំបន់ត្រួតពិនិត្យនៅតាមព្រំដែននៃប្រទេសទាំងពីរដូចជាការចែករំលែកព័ត៌មានអំពីការផ្ទុះជំងឺផ្តាសាយបក្សី ត្រួតពិនិត្យចលនារបស់សត្វឆ្លងកាត់ព្រំដែននិងជំរុញការយល់ដឹងរបស់សាធារណជនអំពីការគំរាមកំហែងដោយមេរោគ H5N1នេះ»។ ក្រុមមន្ត្រីកម្ពុជាបដិសេធមិនផ្តល់សម្ភាសន៍ជាមួយវីអូអេសំឡេងសហរដ្ឋអាមេរិកទេ ខណៈពេលដែលជំងឺគ្រុនផ្តាសាយបក្សីកំពុងស្ថិតក្រោមការព្រួយបារម្ភ និងនៅពេលដែលកិច្ចប្រជុំជាមួយប្រទេសវៀតណាមប្រព្រឹត្តនៅក្នុងប្រទេសរបស់ខ្លួន៕