ლოკერბის 21 წლიანი საგა
ყოველწლიურად დაღუპულთა ოჯახები საკუთარ ნათესავებს ხსოვნას მიაგებენ ატლანტიკის ოკეანის ორივე მხარეს.
1988 წელს ერთ-ერთიამერიკული ავიაკომპანიის თვითმფრინავი, რომლიც ლონდონიდან ნიუ იორკში მიფრინავდა, შოტრალნდიისქალაქ ლოკერბის საჰაერო ცივრცეში აფეთქდა. კატასტროფის შედეგად 270 ადამიანი დაიღუპა.ამ ტერორისტული აქტის ორგანიზებისთვის მხოლოდ ერთი ლიბიელი მოქალაქე დაისჯა. ის შოტლანდიისსასამართლომ 2009 წლის აგვისტოს ბოლოს ციხიდან ჯამრთელობის მდგომარეობის გაუარასების,კერძოდ კი კიბოს დიაგნოზის დასმის მიზეზით გაათავისუფლა. ხალხის ნაწილს ეგონა,რომ აბდელბასეთ ალი ალ მაგრაჰიმ ციხიდან გათავისუფლება ლოკერბის 21 წლიან საგას დაასრულებდა.მაგრამ ავიაკატასტროფის შედეგად დაღუპულთა ოჯახები ფიქრობენ, რომ ჯერ კიდევ უამრავიკითხვა უპასუხოდაა დარჩენილი და ისინი სამართლებლივი გზების მონახვას ცდილობენ ამ კითხვებისთავიდან წამოსაჭრელად. ლოკერბის აფეთქებისორგანიზებისთვის დაპატიმრებული ერთადერთი ადამიანის ლიბიაში დაბრუნების საზეიმო აღნიშვნამდაზარალებულ ოჯახებში პროტესტის გრძნობა გამოიწვია. შოტლანდიის სასამართლომ მაგრაჰითანაგრძნობის ნიშნად გაათავისუფლა. მას მომაკვდინებელი კიბო აქვს. ოჯახების ნაწილიპროტესტს იმის გამო გამოთქვამს, რომ მაგრაჰიმ მისჯილი 27 წლიანი პატიმრობის ნაცვლადრვა-ნახევარი წელი მოიხადა. ოჯახების ნაწილი კი იმედოვნებდა, რომ მას სასამართლო უდანაშაულოდსცნობდა. ჯონ მოსის 19 წლისქალიშვილი ჰელგა აფეთქების ერთ-ერთი მსხვერპლი იყო. ჯონი მაგრაჰის გათავისუფლების წინააღმდეგიარ არის, თუმცა იმედგაცრუებულია იმის გამო, რომ მაგრაჰის უდანაშაულობის მომთხოვნი სააპელაციოპროცესის გაგრძელება გადაიფიქრა. "მე მახარებს ის,რომ მაგრაჰი სახლში წავა, რადგანაც მგონია, რომ ის ნამდვილად უდანაშაულო იყო. ნამდვილიტრაგედია ისაა, რომ ის აპელაციას აღარ აგრძელებს." მოსი და მისი თანამოაზრეებიიმედოვნებდნენ, რომ აპელაციის პროცესი ახალი სამხილების გამოჩენას შეუწყობდა ხელს. პან ამ ავიახაზების რეისი 103-ის აფეთქებას თვითმფრინავის ბორტზე მყოფი ყველა მგზავრთანერთად 11 მიწაზე მყოფი ლოკერბის მაცხოვრებელიც შეეწირა. 1991 წელს ბრიტანეთის მიერჩატარებული გამოძიების შედეგად დადგინდა, რომ აფეთქება ერთ-ერთ ჩემოდანში ჩამალულმაბომბმა გამოიწვია. იმავე წელს კრიმინალური გამოძიების შედეგად ორ ლიბიელი იქნა მიჩნეულიდამნაშავედ. დაღუპულთა ოჯახების ნაწილი აცხადებს, რომ მიუხედავად ამისა, სრულფასოვანიგამოძიება არ ჩატარებულა. გამოძიებიდან ათიწლის შემდეგ ორივე ლიბიელს ოფიციალურად წარუდგა ბრალი. სასამართლომ დამნაშავედ მხოლოდმეგრაჰი სცნო. ბრიტანეთის პრემიერ მინისტრმა სასამართლოს შემდეგ გამოაცხადა, რომ სამართალიაღსრულდა. ლიბიის მთავრობას კი დაზარალებული ოჯახებისთვის 2.1 მილიარდი დოლარის გადახდადაეკისრა. მიუხედავად ამისა,დაზარალებულთა ნაწილი აცხადებს, რომ სასამართლო არ იყო დამაკმაყოფილებელი. მათ შორისარის პროფესორი ჯიმ სვირი, რომელმაც აფეთქებაში ქალიშვილი დაკარგა. მას სურს დეტალურადგაიგოს რა მოხდა პან ამის რეისი 103-ის გაფრენამდე ლონდონის ჰიტროუს აეროპორტის ბარგისგანყოფილებაში უცნობი ადამიანების უკანონო შესვლის დროს. ეს საკითხი სასამართლოზე არწამოჭრილა. ყოველწლიურად დაღუპულთაოჯახები საკუთარ ნათესავებს ხსოვნას მიაგებენ ატლანტიკის ოკეანის ორივე მხარეს. ისინი იმედს იტოვებენ, რომ საკუთარი ხერხებით მოახერხებენსიმართლის ბოლომდე დადგენას და გაეროსა და ადამიანთა უფლებების ევროპის სასამათლოშისარჩელების შეტანით. "ძალიან მარტივიადაგავიწყდეს ის თუ რისთვის იბრძვი 20-ზე მეტი წლის განმავლობაში. ერთადერთი რაც გვინდაის არის, რომ გავიგოთ ვინ მოკლა ჩვენი ოჯახის წევრები და რატომ არ იქნა სათანადო ზომებიგატარებული იმისთვის, რომ პასუხისმგებელ უწყებებს თავიდან აეცილებინათ ეს ტრაგედია.ჩვენ ვფიქრობთ, რომ გრაგედიის გამომწვევი მიზეზები სულ სხვა იყო და მსოფლიოს კი სულსხვა რამ წარუდგინეს". ლიბიის ხელისუფლებამმაგრაჰის საავადმყოფო პალატაში ვიდეო მასალის გადაღების და გავრცელების ნებართვა გასცაიმის დასადასტურებლად, რომ მაგრაჰი ნამდვილად ძალიან ავადმყოფობს და რომ ან არ უნდოდაან არ შეეძლო სეკითხვებზე პასუხების გაცემა. ლოკერბიში დაღუპულთაოჯახები იმედს იტოვებენ, რომ მაგრაჰის სიკვდილთან ერთად, მათ მიერ სიმართლის გაგებისშესაძლებლობაც არ მოკვდება.