آلن ایر: ایران در تحریم دارویی نبوده و نیست
آلن ایر سخنگوی فارسی زبان وزارت خارجه آمریکا: این که عده ای می خواهند تقصیر پدیده فقر در ایران را به گردن ما بیندازند، قابل درک است ولی تفسیر و تحلیل درستی نیست.
آلن ایر سخنگوی فارسی زبان وزارت خارجه ایالات متحده ، در گفت وگویی اختصاصی با بخش فارسی صدای آمریکا ، ضمن رد کردن گزارش‌های منتشر‌شده‌درباره تحریم دارویی ایران توسط آمریکا ، گفت ایران مشمول تحریم دارویی نبوده و نیست  . متن کامل گفت وگوی ستاره درخشش رئیس بخش فارسی صدای آمریکا با آلن ایر به شرح زیر است : قیمت دارو برای مردم در ایران یک مشکل جدی‌شده‌، سازمان بیمه سلامت ایران به تازگی اعلام کرد مبلغ 675 میلیون دلار ، برای پوشش هزینه‌های رو به افزایش داروهای بیماری‌های درمان ناپذیر ، و دیگر داروهای گران قیمت اختصاص می‌دهد  .  مقامات همچنین گفته‌اند که 2 هزار و 900 نوع مختلف دارو در ایران مصرف می‌شود ، اما فقط 55 درصد این داروها ، داخل ایران تولید می‌شوند ، یعنی 1300 نوع دیگر باید به ایران وارد شوند ، ولی به خاطر تحریم‌ها ، واردات دارو به شدت محدود است  .  وزیر بهداشت ایران نیز اخیرا گفت به خاطر هزینه‌های هنگفت پزشکی ، هر ساله در ایران بیش از 700 هزار نفر به زیر خطر فقر می‌روند  .  آن‌ها آمریکا و تحریم‌ها را مقصر می‌دانند  .  نظر شما در این باره چیست  ؟ کاملا قابل درک است که برخی بخواهند تقصیر پدیده فقر در ایران را به گردن ما بیندازند ، ولی به نظر من این تفسیر و تحلیل درستی نیست  .  خود وزیر سابق بهداشت خانم ( مرضیه وحید ) دستجردی ، قبل از آن که عزل شوند ، گفت که علت اصلی کمبود دارو سیاست‌ها و اولویت‌بندی‌های دولت وقت‌بود  .  مثلا گفت به جای اختصاص ارز برای واردات دارو ، این ارز برای اختصاص به واردات لوازم آرایشی و امثال آن‌بود  .  پس اصل مطلب این است که تجارت امور انسان‌دوستانه ( humanitarian trade ) هرگز مورد تحریم قرار نگرفته است و افزون بر آن مقامات ما همیشه تلاش کرده‌اند که در جهت کاستن اثرات سوئ تحریم‌ها بر شهروندان عادی ایران ، این تجارت امور انسان‌دوستانه حفظ شود و من خوب می‌دانم که ممکن است برای برخی از بینندگان شما ، این ادعای من تعجب آور باشد  . قبل از توافق ژنو ، یعنی همان برنامه اقدام مشترک ، مقامات ارشد وزارت خارجه آمریکا و وزارت خزانه‌داری ، به اروپا سفر کردند فکر می‌کنم بهار 2013‌بود صرفا با هدف دیدار با بانک‌ها و شرکت‌‌های دارویی اروپایی جهت توضیح درباره همین تجارت امور انسان‌دوستانه مجاز  .  همین طور باز قبل از توافق ژنو ، دفتر کنترل دارایی‌های خارجی وزارت خزانه‌داری ( OFAC ) دستورالعمل شفافی را منتشر کرد و در آن در مورد نحوه پردازش مبادلات مربوط به این تجارت انسان‌دوستانه توضیح دادند و این که به طورکلی چگونه شرکت‌ها می‌توانند با استفاده از مجوزهای موجود ، دارو به ایران صادر کنند  .  این مربوط به قبل از توافق ژنو ( آذر 1392 )‌بود  . با توافق ژنو یا برنامه اقدام مشترک ، گروه 1 + 5 در چارچوب آن ، تعهد کردند برای تسهیل تجارت امور انسان‌دوستانه برای تامین نیازهای داخلی ایران ، با استفاده از درآمدهای نفتی ایران خارج از کشور ، کانال مالی افتتاح و راه‌اندازی شود  .  این کانال مالی شامل بانک‌های خارجی تعیین‌شده‌، بانک‌های ایرانی تعیین‌شده‌، که این بانک‌های ایرانی نباید مورد تحریم قرار بگیرند  .  و از نظر تعریف تجارت امور انسان‌دوستانه ، طبق توافق ژنو ، این تجارت شامل مراودات تجاری مربوط به تولیدات غذایی و کشاورزی ، دارو ، تجهیزات دارویی و مخارج خارجی بیماران ایرانی‌بود  . خوب پس بر اساس توافق ژنو از ایران خواستیم که شرکت‌های بین‌المللی را معرفی کنند که ایران بتواند از آن‌ها غذا ، محصولات کشاورزی و دارو بخرند  .  و همینطور از آن‌ها خواستیم که موسسات آموزشی و درمانی را معرفی کنند تا این موسسات هم بتوانند از این کانال‌ها استفاده کنند و این موسسات آموزشی و درمانی خارج از ایران باید باشند که معمولا ایرانی‌ها به آن‌ها مراجعه می‌کنند  . این کانال‌ها و این حساب‌ها فعال هستند  .  چون در نتیجه این درخواست ما ، ایران حدود 60 شرکت کشاورزی ، 280 شرکت دارویی ، 42 مرکز پزشکی و فکر می‌کنم حدود 700 موسسه آموزشی را معرفی کرد به گروه 1 + 5 و اعضای گروه همه آن‌ها را پذیرفتند و تایید کردند  . پس بعد از آن ، این کانال‌ها و این حساب‌ها ، فعال هستند و الان مقامات ما چه در واشنگتن و چه در خارج ، با آن شرکت‌هایی که ایران معرفی کرد در تماسند تا مطمئن باشیم که آن‌ها با این دستورالعمل و راهنمایی آشنا و از آن آگاه هستند  .  و همینطور OFAC گروهی از ماموران خود را به آن کشورهایی که بانک‌های معرفی‌شده‌توسط ایران در آنجا حضور دارند فرستاد تا درباره جزئیات اجرایی کردن این برنامه با آن‌ها گفت‌وگو کنند و در صورت نیاز به سئوالات آن‌ها پاسخ دهند  . این وضعیت کنونی است  .  ماه پیش‌بود که بعضی دولت‌های خارجی با ما در تماس‌بودند و در مورد امکان این تجارت امور انسان‌دوستانه ، و در پاسخ به پرسش‌های آن‌ها ، اطلاعات مفصلی را درباره این کانال‌ها و در اختیار آن‌ها گذاشتیم  . این خلاصه‌ای‌بود از کارهایی که هم قبل از توافق و هم در چارچوب توافق ژنو انجام دادیم برای تسهیل این تجارت امور انسان‌دوستانه  . هفته گذشته ، شرکت ( حقوقی ) اکین گامپ ، یک گزارش 38 صفحه‌ای آماده کرد که عنوان آن این است : « تحریم‌های آمریکا و اتحادیه اروپا علیه ایران : محدودیت‌های رسمی و غیررسمی بر سر فعالیت انسانی معاف ( از تحریم )» در این گزارش آمده که توافقنامه که نوامبر 2013 ( بین ایران و قدرت‌های جهانی ) امضا شد ، شامل « ایجاد یک کانال مالی برای تسهیل داد و ستدهای انسانی می‌شود برای رفع نیازهای داخلی ایران است »؛ اما « آمریکا و متحدان اروپایی آن برای ایجاد این کانال مالی از خود تمایلی نشان نداده‌اند ،» با این که « ایجاد چنین کانالی می‌تواند به میزان قابل‌توجهی به تقویت تجارت بشردوستانه با ایران هم کمک کند  . » توصیه این گزارش این است که گروه 1 + 5 باید « با ایران کار کند تا چند موسسه مالی آمریکایی ، اروپایی و خصوصی ایرانی ، یا بانک‌هایی را در کشورهای ثالث ، به عنوان کانال‌های مورد توافق مالی برای تسهیل همین نوع معاملات بشردوستانه با ایران انتخاب کند  .  نظرتان در مورد این گزارش چیست  ؟ اولا من این گزارش را نخواندم و با محتویات آن آشنایی ندارم  .  ولی در مورد پیشنهاد آن ، خوب ، جانا سخن از زبان ما می‌گویی ؛ یعنی ما همین کار را کردیم ، از نظر ایجاد و راه‌اندازی یک کانال مالی و حساب‌های بانکی چه خارج از ایران و چه داخل ایران و تسهیل این تجارت امور اسنان دوستانه  .  پس این موضوع تمایل و گرایش یا عدم تمایل این طرف یا آن طرف نیست ؛ این تعهدات ما بر طبق توافق ژنو است ، یعنی برنامه اقدام مشترک  .  از این نظر همان‌طور که مقامات ایران بارها گفته‌اند ، ما طبق تعهداتمان در چارچوب توافق ژنو عمل کرده‌ایم ، می‌کنیم و خواهیم کرد و به آن پایبند هستیم  . فراتر از آن ، همان‌طور که در اول اشاره کردیم ، ما مطمئن هستیم که این تجارت امور انسان‌دوستانه باید حفظ شود برای کاستن اثرات سوئ برای ایرانیان عادی  . ممکن است خالی از لطف نباشد که اضافه کنم که مثلا بعضی‌ها در ایران در مورد حرف منطقی و حرف زور صحبت می‌کنند ؛ خوب ما با همه درمورد این موضوع حرف منطقی می‌زنیم ؛ ولی نمی‌توانیم زورگویی کنیم و شرکت‌ها را مجبور کنیم که با ایران تجارت کنند  .  ولی کاری که کردیم ، مقامات ارشد ما ، وزارت خارجه ، وزارت خزانه‌داری و همان OFAC بارها به نحوی سعی کردیم که همه کسانی که در این روش دخیل هستند ، خوب آگاه باشند از این کانال‌های مالی و از نحوه استفاده از این مجوزهای موجود برای صدور غذا ، دارو و امثال آن به ایران  .