پاکستان درپی همکاری چین برای توسعه برنامه هسته ای
مسير تسليحات اتمی پاکستان امروز نگران کننده ترین مساله ای است که در واشنگتن و سایر پایتخت های جهان مطرح است --يک تحليلگر
پاکستان برای توسعه صنعت انرژی هسته‌ای و برنامه‌های تسلیحات اتمی اش ، برغم نگرانی ناظران بین‌المللی در مورد ایمنی آن‌ها ، همچنان مصرانه جلو می‌رود  . برخی معتقدند که واشنگتن باید انجام معامله‌ای مشابه آنچه که با هند به امضا رساند ، با پاکستان نیز در نظر بگیرد که در ازای ارائه فن‌آوری هسته‌ای غیرنظامی ، اسلام آباد را موظف به رعایت اصول ایمنی مربوطه کند  .  با این حال ، رییس آژانس هسته‌ای پاکستان تلویحا گفته است که ترجیح می‌دهد با چین کار کند  . تحلیل‌گران خارجی ، که روی برنامه تسلیحات هسته‌ای پاکستان مطالعه می‌کنند ، در موارد بسیاری نگران هستند  . پیتر لاووی به تازگی از معاونت موقت وزیر دفاع ایالات متحده در امور امنیتی آسیا و اقیانوس آرام بازنشسته‌شده‌است  .  وی ماه پیش در نشستی که در اسلام اباد توسط مرکز مطالعات پاکستان و خلیج‌فارس برگزار شد به تفصیل در باره جزییات فناوری که بسیاری معتقدند پاکستان در دست توسعه دارد سخنرانی کرد  . آقای لاووی گفت ، « مسیر تسلیحات اتمی پاکستان امروز نگران‌کننده ترین مساله‌ای است که در واشنگتن و سایر پایتخت‌های جهان مطرح است  .  اشاره من به ویژه به تلاش‌هایی در برنامه تسلیحات اتمی پاکستان است که شامل افزایش تولید مواد هسته‌ای برای طراحی و ساخت کلاهک‌های هسته‌ای متعدد با عمل‌کرد و اندازه‌های مختلف است  . » وی در ادامه گفت « وسعت این تلاش‌ها ، آزمایش‌هایی که در حال انجام است ، که در نهایت استقرار طیف گسترده‌ای از سیستم‌های تحویل‌دهنده را با برد جنگی و طیف سیستم‌های بالستیک برای سلاح‌های هسته‌ای تاکتیکی ( آنطور که اغلب نامیده می‌شود ) در بر می‌گیرد  . » برای بسیاری ، نگرانی بزرگتر از خود تکنولوژی آن است که کنترل آن را چه کسی در دست می‌گیرد  .  در طول دهه‌های 1980 و 1990 میلادی ، پدر برنامه هسته‌ای پاکستان ، عبدالقدیر خان ، یک شبکه گسترش سلاح‌های هسته‌ای ساخت که بطور مخفیانه به برنامه‌های هسته‌ای ایران ، لیبی و کره شمالی کمک می‌کرد  .  علاوه بر آن ، روابط نظامی پاکستان با گروه‌های شبه نظامی مخالف هند و حکومت افغانستان ، نگرانی عمده دیگری برای جامعه بین‌المللی است  . با این حال ، مارک فیتزپاتریک ، از موسسه بین‌المللی مطالعات استراتژیک ، که مقر آن در بریتانیا است می‌گوید ، از آن زمان تا به حال ، اسلام آباد گام‌های تحسین برانگیزی برای حصول اطمینان از ایمنی تاسیسات هسته‌ای اش برداشته و باید اجازه دسترسی بیشتر به فناوری هسته‌ای غیر نظامی را داشته باشد  . فیتزپاتریک می‌گوید « زمان آن رسیده که یک قرارداد همکاری هسته‌ای ، شبیه آنچه که به هند ارایه شد ، به پاکستان پیشنهاد شود  .  ارایه یک فرمول عادی‌سازی هسته‌ای ، ابزاری قدرتمند است که کشورهای غربی می‌توانند از آن برای شکل مثبت دادن به وضعیت هسته‌ای پاکستان استفاده کنند  .  ارایه مشروعیت هسته‌ای ، همچنین موثر ترین راه برای رساندن این پیام به اسلام آباد است که آمریکا و متحدانش به دنبال خلع سلاح پاکستان با استفاده از زور نیستند  . » او گفت پاکستان تا همین جا هم بسیاری از شرایطی که از هند ، در موافقت‌نامه اش با آمریکا ، خواسته شده‌بود را داراست ، از جمله جدا کردن تاسیسات هسته‌ای نظامی از غیر نظامی ، رعایت مهلت قانونی برای آزمایش‌های هسته‌ای و مهار و محدود کردن صادرات  . مقام‌های پاکستانی ، به منظور غلبه بر بحران انرژی ، اخیرا بر تلاش‌های خود برای رسیدن به چنین معامله هسته‌ای غیر نظامی با واشنگتن ، افزوده‌اند  .  اما شگفت آور این است که ، رئیس کمیسیون انرژی اتمی پاکستان ، انصار پرویز ، در سخنرانی خود در کنفرانسی اسلام آباد گفت که او مخالف چنین توافقی است و توصیه اش این است که اسلام آباد بهتر است روی کمک چین حساب باز کند  . انصار پرویز گفت ، « اگر شما می‌خواهید یک نیروگاه هسته‌ای از کشوری بخرید ، باید درک مشترک بسیار عمیقی با آن کشور داشته باشید ، باید با آن ارتباط داشته باشید ، باید اطمینان حاصل کنید که در زمان نیاز ، شما را ترک نمی‌کنند  .  مارگزیده از ریسمان سیاه و سفید می‌ترسد  .  اکنون فکر نمی‌کنم که ما می‌توانیم چیزی [ از آمریکا ] به دست آوریم  . » اشاره انصار پرویز به ایالات متحده است ، که در دهه 1980 میلادی ، هنگامی که هر دو کشور از شورشیان افغان علیه اشغال شوروی حمایت می‌کردند ، روابط نزدیکی با پاکستان داشت  . پس از خروج شوروی ، روابط میان اسلام آباد و واشنگتن ، بخاطر برنامه هسته‌ای پاکستان و نیز روابط اسلام آباد با طالبان افغانستان ، رو به وخامت گذاشت  .  تنش بین دو کشور تا به امروز باقی است  . دهه هاست که چین متحد بسیار مطمئن تری برای اسلام آباد بوده و همکاری‌های اقتصادی و دفاعی بسیار اساسی با پاکستان داشته است  .  این همکاری‌ها شامل دو رآکتور هسته‌ای است که مجموعا 700 مگاوات برق تولید می‌کنند  .  دو رآکتور کوچکتر هم در حال ساخت است  .