ایران و سازمان ملل متحد
ایران از اولین کشورهایی بود که به عضویت این سازمان نوپا درآمد، در حالی که خود دوران نوینی از سازندگی را تجربه می کرد.
با پایان یافتن جنگ جهانی اول ، دنیا برای نخستین بار نیاز به یک سازمان بین‌المللی ، برای پاسداشت صلح و ثبات جهانی و پیشگیری از وقوع دوباره جنگ ، را حس کرد  .  از این رو ، در نوامبر 1920 میلادی ( آبان - آذر 1299 خورشیدی ) سازمانی بین دولتی به نام « جامعه ملل » با عضویت 42 کشور ، که 26 کشور آن غیر اروپایی‌بودند ، در ژنو ( سوئیس ) تشکیل شد  . هرچند فکر تاسیس چنین سازمانی عمدتا توسط کشورهای غربی درگیر جنگ مطرح شد ، اما ایالات متحده آمریکا هرگز به این سازمان نپیوست و با عدم عضویت یا خروج تدریجی بعضی از اعضای آن ، مانند اتحاد جماهیر شوروی ، آلمان ، ژاپن و ایتالیا ؛ و به دلیل نبود سازوکارهای اجرایی مناسب ؛ کارایی این سازمان برای ادای وظیفه‌ای که برای خود قایل‌بود رو به افول گذاشت  .  تا جایی که با حمله آلمان به لهستان در سال 1939 و شروع جنگ جهانی دوم ، « جامعه ملل » عملا کارایی خود را از دست داد  . پس از پایان جنگ جهانی دوم و در میان خاکستر جنگ ، دنیا بار دیگر نیاز به سازمانی بین‌المللی اما قدرتمندتر را ، جهت محافظت از صلحی که این بار با بهای سنگین تری به دست آمده‌بود ، حس کرد  . چنین شد که « سازمان ملل متحد » در سال 1945 با سازوکاری جدید پا به عرصه جهانی گذاشت و اولین نشست مجمع عمومی آن در دهم ژانویه 1946 میلادی ( 20دیماه 1324 خورشیدی ) با شرکت 51 کشور عضو در تالار وست مینستر لندن برگزار شد  . ایران که از ابتدا برای تاسیس چنین سازوکاری همراه با جامعه جهانی‌بود ، این بار نیز در میان نخستین کشورهایی قرار گرفت که به عضویت این سازمان نوپا درآمدند ، و در حالی که دوران نوینی از سازندگی را تجربه می‌کرد ، با آگاهی از ظرفیت‌های سازمان ملل متحد ، و با حضور فعال در آن ، در پی تثبیت و ارتقای جایگاه ایران در صحنه بین‌الملل برآمد  . اولین بهره برداری ایران از این سازوکار نوپا در سال 1946 میلادی‌بود که ایران از اتحاد جماهیر شوروی به دلیل خودداری ارتش آن کشور از ترک مناطق اشغال‌شده‌در آذربایجان ، به سازمان ملل شکایت کرد و با مطرح شدن این موضوع در مجمع عمومی سازمان ملل و حمایت ایالات متحده آمریکا ، قوای نظامی شوروی مجبور به ترک خاک ایران شد  .  اتفاقی که به این سازمان نوپا نیز اعتبار بیشتری بخشید  . ریاست ایران بر پنجمین نشست سالانه مجمع عمومی سازمان ملل توسط نصرالله انتظام در سال 1950 میلادی و میزبانی کنفرانس بین‌المللی حقوق‌بشر سازمان ملل متحد در سال 1968 در تهران ، از دیگر موفقیت‌های ایران در صحنه بین‌المللی محسوب می‌شد  . شاید آنچه که بیش از هر رویداد دیگری از آن دوران در اذهان ایرانیان باقی مانده باشد ، سخنرانی محمد مصدق نخست‌وزیر ایران در آبان ماه 1330 شمسی ( 1951 میلادی ) در مقر سازمان ملل متحد در نیویورک‌بود که در اوج اختلاف با بریتانیا و در دفاع از حرکت ایران برای ملی کردن صنعت نفت ایراد شد  . میزان کارآمدی سازمان ملل متحد برای پاسداری از صلح و ثبات بین‌الملل و نحوه تعامل کشورها با آن در هزاره سوم میلادی و شرایط نوین پدید آمده در جهان ، پرسشی است که باعث‌شده‌برخی بر این باور باشند که ساختار این سازمان شاید ، نیاز به اصلاح دارد  .