نوبل ادبيات - 2002-10-12
رمان نويس مجار و بازمانده اردوگاه های مرگ در جنگ جهانی دوم نوبل ادبيات گرفت
ایمر کرتزیچ ، بخاطر نیم قرن قلم زدن و نوشته‌هایی که عمده دلمشغولی اش وحشت‌های جنگ جهانی دوم است ، نوبل ادبیات دوهزارودو رادریافت کرد  .  آقای کرتزیچ به صدای آمریکا گفت که امیدواراست این جایزه ، به مجارستان کمک کند که نقش خود را درجنگ جهانی درک کند وبا آن روبرو شود  . نویسنده هفتاد دوساله مجار به صدای آمریکا گفت که اصلا انتظار جایزه نوبل را نداشته و به شوخی به همسرش گفته است که ماه دسامبر ، او باید برای گرفتن این جایزه به اسلو برود  . آکادمی نوبل سوئد می‌گوید علت اعطای این جایزه به آقای کرتزیچ بزرگداشت : " نوشته‌های اوست که به تجربه انسان می‌پردازد ، که با همه آسیب‌پذیری و شکنندگی باید شاهد خودکامگی بربرمنشانه تاریخ باشد " .  بیشتر نوشته‌های آقای کرتزیچ ، ملهم از تجارب هول انگیز خود او بعنوان یک یهودی در جنگ جهانی دوم است که با سرکوب نازی‌ها روبروست  .  آقای کرتزیچ که با صدای آمریکا به زبان آلمانی صحبت می‌کرد گفت که امید دارد که این جایزه به مجارستان بفهماند که که باید نتیجه شرکت خود در جنگ جهانی دوم را که عمدتا در همکاری نزدیک با آلمان نازی‌بود ، تصدیق کند  . آقای کرتزیچ می‌گوید که مجارستان هنوز با واقعیت کشتار و امحائ یهودیان در جنگ بدرستی برخورد نکرده است  .  مجارستان باید سرانجام ، نتیجه همدستی خود با آلمان نازی را که منجر به قتل وعام ششصد هزار یهودی مجار دراتاق‌های گاز شد به رسمیت بشناسد  .  آقای کرتزیچ که متولد 1929 در مجارستان است ، وقتی که نوجوان‌بود در سال 1944 به اردوگاه مرگ آشویتس ، در لهستان که در اشغال آلمان‌بود فرستاده شد  .  او از آنجا به اردوگاه کار اجباری بوخن والد فرستاده شد که یک سال بعد بدست متفقین آزاد شد  .  اما وقتی آقای کرتزیچ به مجارستان بازگشت ، فقط برای دوره کوتاهی آزادی داشت که به کار روزنامه نگاری و نویسندگی بپردازد  .  در 1951 که روزنامه او تبدیل به یکی از روزنامه‌های حزب کمونیست شد ، از آنجا اخراج شد  .  اما به هر حال ، توانست کتاب‌هایی منتشر کند که به زبان آلمانی ترجمه شد  .  اولین رمان او « بی‌فرجام »‌بود که در 1975 چاپ شد و براساس تجارب خودش در آشویتس ، درباره مردی‌بود که به اردوی کار اجباری فرستاده می‌شود و در آنجا با سازش ، زنده می‌ماند  .  اخیرا براساس این داستان ، فیلمنامه‌ای منتشر‌شده‌است  . آقای کرتزیچ در1990با رمان " دعای کدیش برای کودکی که متولد نشد " به شهرت رسید ؛ کدیش ، دعایی است که یهودیان برای مرده می‌خوانند ، و در رمان ، دعایی است که او برای فرزندی قرائت می‌کند که حاضر نیست به دنیایی بیاورد که اجازه برپایی اردوگاه‌های مرگ را داده است  . هرچند تا کنون چندین مجاری جایزه نوبل را برده‌اند ، اما آقای کرتزیچ اولین تبعه مجارستان است که یک میلیون دلار جایزه ادبیات را دریافت می‌کند  . پیتر مگییسی ، نخست‌وزیر مجارستان از طرف دولت به نویسنده تبریک گفت و اضافه کرد که " این هم یک دلیل دیگر که به مجار بودن خود افتخار کنیم " .