نرخ بیکاری در ایران به مرز بحران رسیده است
رشد اقتصادی منفی ۵ و ۴ دهم درصدی در سال ۹۱ و نرخ بیکاری ۲۶ درصدی در ایران که دو برابر نرخ بیکاری کل کشور است کشور را در آستانه بحران جدی قرار داده است
تا سال 83 « شاغل » کسی‌بود که لااقل 2 روز در هفته کار کند  .  از سال 84 ، هر کس با یک ساعت کار در هفته شاغل محسوب می‌شود  ! بنا به گزارش رسانه‌های ایران ، نرخ بیکاری جوانان در کشور 26 درصد و به مرز بحران رسیده است  . ناظران براین باورند که با وجود رشد اقتصادی منفی 5.4 دهم درصدی در سال 91 و نرخ بیکاری 26 درصدی در ایران ، کشور در آستانه بحرانی جدی قرار گرفته است  . علی طیب نیا ، وزیر امور اقتصاد و دارایی ایران گفته است در حال حاضر 3 میلیون و 500 هزار نفر در کشور بیکار هستند و 5 میلیون نفر دیگر نیز به زودی به این جمعیت افزوده خواهند شد  . روشن نیست معیار بیکاری در کشور چیست  ؟  تا سال 1383 هر کس دو روز در هفته کار می‌کرد شاغل محسوب می‌شد ، در سال 84 به منظور نمایش کاهش نرخ بیکاری این معیار را تغییر دادند و گفتند هر کس حداقل یک ساعت در هفته کار کند ، شاغل محسوب می‌شود  . در بیشتر مناطق جهان ، « شاغل » در حدود 32 ساعت تا 40 ساعت کار در هفته تعریف می‌شود  . با وجود مشکلات اداری ، ساختاری ، اقتصاد زیرزمینی و ده‌ها معضل دیگر که پیش روی جوانان جویای کار در کشور وجود دارد ، وزیر اقتصاد دولت جدید « فقدان فضای کسب و کار » را از جمله موانع پیش روی سرمایه‌گذاری و توسعه کار در کشور خوانده است  . اگرچه وزیر اقتصاد گفته است تا دو سال آینده باید 8.5 میلیون شغل در کشور ایجاد شود ، تحلیلگران شرایط اقتصادی و معضل بیکاری در کشور را در مرز بحرانی و خطرناک توصیف کرده‌اند  . عادل آذر ، رئیس کل مرکز آمار ایران به خبرگزاری مهر گفته است نرخ بیکاری جوانان 15 تا 24 سال نزدیک به 26 درصد و دو برابر نرخ بیکاری 12 و دو دهم درصدی کل کشور است  .  او گفته است نرخ بیکاری جوانان استان‌های شمالی و استان گلستان در مقایسه با سایر نقاط کشور بالاترین است و لرستان با بیش از 50 درصد نرخ بیکاری بسیار بالایی دارد  . از سویی دیگر داود قادری ، یکی از اعضای شورای عالی اشتغال ایران به خبرگزاری تسنیم گفته است هدف حفظ نرخ اشتغال موجود است و این امر از رسیدن به اشتغال 1 میلیون و 100 هزار نفری در سال 1392 مهم تر است  .  وی گفته است هدف‌های اشتغال زایی امسال شامل ایجاد 1 میلیون و 100 میلیون فرصت شغلی است  . براساس آماری که در مورد نرخ بیکاری کشورهای مختلف جهان منتشر‌شده‌است ، نرخ بیکاری در ایران طی سال پیش رو 17 درصد پیش‌بینی‌شده‌است  .  این آمار بر اساس گزارشهای دولتها تنظیم می‌شود  . بنا به گزارش فرارو ، از سال 1389 تاکنون که نرخ بیکاری 14.6 درصد ارزیابی شده‌بود هنوز هیچ گزارش رسمی در این خصوص از سوی مرکز آمار ایران منتشر‌نشده‌است  . خبرگزاری مهر اواسط شهریور سال 1392 گزارش داده‌بود در 43 درصد خانوارهای تهرانی حداقل یک نفر بیکار است  . وزیر تعاون ، کار و رفاه اجتماعی دولت حسن روحانی تابستان سال گذشته گفته‌بود با توجه به رشد اقتصادی منفی در کشور ، اشتغال زایی غیرممکن است  . برپایه آمار اقتصادی که در نشریات ایران منتشر شده‌اند ، نرخ بیکاری کشور در سال‌های فعالیت دولت نهم و دهم در ایران ، « بالای 10 درصد بوده و نزدیک به 3 میلیون نفر هنوز جویای کار هستند » . براساس آمار وزارت تعاون ، کار و رفاه اجتماعی ایران ، در فاصله سال‌های 1384 تا 1391 یعنی در دوران ریاست جمهوری محمود احمدی نژاد بین 2 میلیون و 600 هزار نفر تا 3 میلیون بیکار در ایران وجود داشته که 1 میلیون و 700 هزار نفر تا 2.2 میلیون نفر از آن‌ها جوانان سنین بین 15 تا 29 سال بوده‌اند  . براساس جدول 8 ساله بیکاری که مهر ماه توسط خبرگزاری مهر منتشر شد ، نرخ بیکاری عمومی در سال 1384 یعنی در آغاز نخستین دوره ریاست جمهوری محمود احمدی‌نژاد 5 / 11 درصد و نرخ بیکاری جوانان 6 / 20 درصد بوده است  .  در حالی که این ارقام در سال 1391 و اواخر دوران ریاست جمهوری احمدی نژاد به ترتیب به 12 و دو دهم درصد و 24 و نیم درصد رسید  . بنا به گزارش رسانه‌های ایران ، در اواخر سال 1391 ، حدود 3 میلیون نفر در کشور بیکار بوده‌اند که حدود 2 میلیون نفر از آن‌ها جوان و 1 میلیون و 300 هزار نفر از آن‌ها فارغ التحصیل دانشگاهی بوده‌اند  . بنا به ادعای مقامات وزارت کار ایران ، عواملی چون « ناهماهنگ بودن آموزش‌های تئوریک دانشگاهی با نیازهای بازار کار »، « بی‌توجهی به رشته‌های مورد نیاز جامعه »، « تربیت دانشجو بدون ظرفیت‌سنجی »، « پذیرش زیاد دانشجو بدون درنظر گرفتن نیازهای بازار کار » و نیز « فقدان مهارت انجام کار از سوی فارغ‌التحصیلان » از جمله مهم‌ترین دلایل بیکار ماندن هزاران فارغ‌التحصیل دانشگاهی است  . ناظران می‌گویند بخش چشمگیری از نرخ بیکاری در ایران به دلیل عدم مراجعه به وزارت کار یا اشتغال به مشاغل کاذب اساسا ثبت نمی‌شود  . حسن روحانی ، رئیس جمهوری ایران بیکاری جوانان و فارغ التحصیلان دانشگاه را یکی از معضل‌های جدی کشور عنوان کرده است  .