خامنه ای هنوز تمايلی به حرکت اپوزيسيون برای خروج از بحران ابراز نکرده است
نيويورک تايمز می نويسد کارشناسان معتقدند کروبی و متحدانش، ازجمله رفسنجانی و خاتمی، جستجوی راه خروج از بحران را شروع کرده اند
کروبی بجای خامنه‌ای جنتی را هدف گرفته است نیویورک تایمز زیر عنوان " اپوزیسیون ایران در پی پایان دادن به مجادله " می‌نویسد در روندی رو به گسترش از تمایلی که اکنون چند هفته است مظاهر آن محسوس‌شده‌است ، یک رهبر سرشناس اپوزیسیون ایران روز پنجشنبه نظرات آشتی جویانه‌ای ارائه داد ، که بنظر میرسد هدف آن آرام کردن اوضاع ، و پایان بخشیدن به بحران سیاسی ایران است  . اما کارشناسان امور ایران در داخل و خارج از کشور میگویند هنوز آیت‌الله علی خامنه‌ای رهبر ارشد کشور تمایلی مشابه برای مصالحه ابراز نکرده است  . بنظر میرسد مهدی کروبی ، یکی از کاندیداهای انتخابات تابستان گذشته ریاست جمهوری ، و رئیس اسبق مجلس شورای اسلامی ، با مصاحبه‌ای که روز پنجشنبه در یک وب سایت اصلاح‌طلبان منتشر شد ، بار سرنش سرکوب‌های خشن پس از انتخاب را از دوش آیت‌الله خامنه‌ای برمیدارد ، و آیت‌الله احمد جنتی آخوند افراطی و دبیرشورای با نفوذ نگهبان را به عنوان هدفی جایگزین معرفی می‌کند  . آقای کروبی در اظهار نظری راجع به آیت‌الله جنتی میگوید " ایشان ادعای تقلب را مضحک ، و مدعی خیانت به کشورشدند  .  اما کیست که نداند آنکه به این انقلاب ، خون شهدا ، امام و مردم عزیر ایران خیانت کرد ، ایشان هستند " . اما حتی پیش از آنکه نظرات آقای کروبی منتشر شود ، کادر رهبری کشور مجددا تهدید خود راعلیه مقاومت با شدتی هرچه تمامتر نشان داده‌بود  .  دولت ، صبح زود خبر به‌دار آویختن دو زندانی ، یکی محمد رضا علیزمانی ، 37 ساله ، و دیگری ، آرش رحمانی پور ، نوزده ساله را اعلام کرد  .  آنان با اتهام محاربه با خدا و عضویت در تشکیلاتی مسلح محکوم شده‌بودند  . این اعدام‌ها در داخل و خارج از ایران به عنوان عملی با انگیزه سیاسی تقبیح و محکوم شد ، و حامیان این دو مرد گفتند دستگیری هر دو حتی پیش از انتخابات مورد اختلاف ریاست جمهوری انجام گرفته‌بود  . Hassiba Hadj Sahraoui از عفو بین‌الملل در بیانیه‌ای کتبی میگوید " این اعدام‌های تکان‌دهنده نشان می‌دهد مقامات ایران برای متوقف ساختن اعتراض هائی مسالمت‌آمیز که ازهنگام انتخابات ببعد مقاوم باقی ماتده است هر عملی را انجام میدهند  . با اینحال بسیاری از کارشناسان ایران میگویند شواهدی فزاینده نشان می‌دهد که آقای کروبی و متحدانش ، از جمله علی اکبر هاشمی رفسنجانی و محمد خاتمی ، رئیسان جمهوری پیشین ، شروع به جستجوی راهی برای خروج از بحران کرده‌اند  . شخصی نزدیک به رهبران اصلاح‌طلب که از بیم شناخته شدن و مجازات توسط دولت خواسته است معرفی نشود میگوید " تشنج کار هر دوطرف را برای هر کاری مشکل ساخته است ، و رهبران اپوزیسیون میخواهند قیمتی را که مردم می‌پردازند به حداقل برسانند " .  همین شخص میگوید ، اما آیت‌الله خامنه‌ای " هنوز موافقت نکرده است " . بنظر میرسد استراتژی اصلی اپوزیسیون معطوف به تاکید مجدد بر حمایت و وفاداری به رهبر ارشد ، پذیرفتن محمود احمدی نژاد به عنوان رئیس دولت ، دست کم در حال حاضر ، اما عدم عقب‌نشینی از هیچیک از اتهامات تقلب در انتخابات ، یا خشونت تحت اجازه دولت علیه افراد غیرنظامی است  . بعضی از کارشناسان میگویند آقای کروبی با معطوف ساختن توجه به آیت‌الله جنتی ، که تمامی تلاش‌های مصالحه را رد کرده است ، یک فاکتور ممکن جدید بوجود آورده است که بنظر میرسد به آیت‌الله خامنه‌ای فرصت می‌دهد مجددا به عنوان یک داور ، میان اصلاح‌طلبان و تندروها حکمیت برقرار کند  . تریتا پارسی ، رئیس و بنیان‌گذار یک گروه فعال و نفوذ‌گذار مستقر در واشنگتن ، موسوم به شورای ملی آمریکائیان ایرانی تبار ، میگوید احتمالا این نشانه هائی از یک مصالحه است  .  ما احتمالا شاهد تغییر جهتی در اجتناب از سرزنش آیت‌الله خامنه‌ای ، و گشودن راهی برای او در انجام اقدامی متقابل هستیم  . معلوم نیست آیا رهبران اصلاحات استراتژی هماهنگ شده‌ای دارند ، یا جداگانه به این نتیجه رسیده‌اند خطر بسیار بزرگی است اگر بگذارند بحران تا حد رسیدن به نقطه جوش ادامه یابد  .  نگرانی‌ها در داخل ایران در مورد ایامی قابل احتراق ، نظیر سالگرد انقلاب اسلامی 1979 در روز یازدهم فوریه ، یا جمعه چهل روز پس از درگذشت آیت‌الله‌العظمی حسینعلی منتظری ، که رهبر معنوی اپوزیسیون‌بود ، زیاد است  . رویکرد رهبران اپوزیسیون ظاهرا روز سی و یکم دسامبر شروع شد که میرحسین موسوی کاندیدای سابق ریاست جمهوری ، به آیت‌الله خامنه‌ای یک برنامه پنج ماده‌ای برای آرام ساختن بحران پیشنهاد کرد  .  بنظر میرسد آقای موسوی نیز نظیرآقای کروبی جملات حساب شده‌ای را برای پیشنهاد مصالحه برگزیده است ، ضمن آنکه سعی می‌کند میلیونها نفر مردمی را که پس از انتخابات مورد اختلاف به خیابانها رفتند بیزار نکند  .  آنان ، هردو ، بر اتهامات تقلب در انتخابات تاکید گذاشته‌اند  . به گفته رسول نفیسی ، یک کارشناس امور ایران ساکن ویرجینیا ، گرچه کادر رهبری پاسخی نداده است ، نشانه هائی کوچک وجود دارد که این استراتژی ، تشنج را ، ولو در حدی بسیار جزئی ، کم کرده است  . اما آنچه معلوم نیست چگونگی واکنش مردم است  . آقای پارسی میگوید برای موافقت مردم با هرگونه معامله‌ای ، آیت‌الله خامنه‌ای باید به مصالحه‌ای عمده ، نظیر وادار ساختن آقای احمدی نژاد به استعفا موافقت کند  .  برای این منظور آیت‌الله خامنه‌ای باید بگذارد حرکت و اقدامی ، احتمالا به صورت یک رای عدم اعتماد در مجلس به اجرا گذاشته شود ، که دوره دوم ریاست جمهوری آقای احمدی نژاد را زودتر به پایان میرساند  .