وزارت خارجه آمریکا: تجارت با ایران به زمان احتیاج دارد
برای درک رفع لغو تحریم‌ها و تاثیر آن بر تجارت با ایران و ظرافت‌های دیپلماتیک این مسئله، گزارشگر امور سیاسی نشریه پولتیکو با کریس بکمایر، معاون امور هماهنگی در سیاست تحریم‌ها در وزارت خارجه آمریکا به گفتگو نشسته است.
در کانون توافق هستهای تاریخی ایران یک وعده وجود دارد : اگر ایران محدودیتهای تعیین‌شده‌بر برنامه هستهایاش را به اجرا بگذارد ، ایالات متحده و دیگر کشورها تحریمهای اقتصادی مشقتباری را که برای سال‌ها جلوی حرکت اقتصاد ایران را گرفته است برخواهند داشت  . این مساله کم اهمیتی نیست  .  ایران یکی از بزرگترین اقتصادهای خاورمیانه است و شرکتها به ویژه کارخانههای اروپایی پیشاپیش آماده گشایش دوباره کانالهای پرسود تجارت با ایران هستند  .  اما این دقیقا چگونه اتفاق خواهد افتاد  ؟ برای درک این امر و ظرافت‌های دیپلماتیک آن ، دارن ساموئلسن ، گزارشگر ارشد امور سیاسی پولتیکو ، مصاحبه‌ای با کریس بکمایر ، معاون امور هماهنگی در سیاست تحریم‌ها در وزارت خارجه آمریکا ، انجام داده است که ترجمه آن را می‌خوانید  . او و همتایانش در وزارت دارایی آمریکا مسئول ترسیم نقشه راهی در این حوزه پر‌مسئله بوده‌اند  .  آمریکا و ایران هنوز روابط دیپلماتیک ندارند  .  از سفارت اشغال‌شده‌آمریکا در تهران هنوز به عنوان « لانه جاسوسی » یاد می‌شود  .  اما آمریکایی‌ها و شرکت‌های چندملیتی خواهان کمک در عبور از شبکه‌ای از محدودیت‌های قانونی هستند که قرار است برقرار بماند  . نخستین پیام کریس بکمایر برای صاحبان مشاغل این‌بود : خیلی عجله نکنید  .  بعضی راه‌های کوچک تجاری و بعضی راه‌های نه چندان کوچک ، مانند خرید و فروش هواپیماهای مسافربری ، بازخواهند شد اما بیشتر تحریم‌های آمریکا علیه ایران که بر مبنای حقوق‌بشر ، تروریسم و انقلاب اسلامی 1357 وضع‌شده‌لغو نخواهند شد  . کریس بکمایر در این مصاحبه توضیح می‌دهد که از « روابط پیچیده » بین دو کشور کاسته‌نشده‌است و واشنگتن هیچ طرحی برای گشودن دفتر بازرگانی در تهران ندارد  . - این روزی است که اساسا تعهدات ما شروع می‌شود  .  ما آماده لغو تحریم‌ها می‌شویم  .  اما مهم‌تر از همه این است که ایران اقدامات اولیه برای تمام آن چه را که باید انجام دهد شروع می‌کند  .  این مهم شامل برچیده شدن دو سوم سانتریفوژهای نصب‌شده‌، از بین بردن 98 درصد از ذخایر اورانیوم غنی‌شده‌، و برداشتن قلب رآکتور پلوتونیوم اراک و پر کردن آن با بتن است  .  این مراحل اساسا آغاز روند بسط زمان گریز هسته‌ای ایران به بیش از یک سال و اجرای تمام تدابیر شفاف‌سازی است که به ما امکان می‌دهد چنانچه ایران تصمیم به گریز هسته‌ای بگیرد ما به سرعت متوجه شویم  . - تمام آن‌ها دشوار خواهند‌بود  .  برداشتن سانتریفوژها و از بین بردن اورانیوم غنی‌شده‌همه زمان خواهد برد و مشتاق هستیم که ببینیم ایران این مراحل را پشت سر می‌گذارد  . -« روز اجرا » روزی است که آژانس بین‌المللی انرژی اتمی تمام گام‌هایی را که ایران برداشته است تایید می‌کند  .  از « روز اجرا » زمان گریز یک سال یا کمی بیشتر خواهد‌بود  .  تمام ذخایر اورانیوم به خارج از ایران منتقل خواهد شد  .  ایران نقشه راه و پاسخ به پرسش‌های مرتبط با ابعاد احتمالی نظامی برنامه هسته ای‌اش را تکمیل خواهد کرد  .  دو سوم سانتریفوژها و زیر ساخت‌شان به خارج از ایران منتقل می‌شود  .  زمانی که آژانس این موارد را تایید کند ، ما دست به کار برداشتن تحریم‌هایی خواهیم شد که بر سر آن موافقت کردیم  . پس در آن روز ایالات متحده تحریم‌های مالی و اقتصادی مرتبط با برنامه هسته‌ای ایران را همان‌طور که در برجام توافق شد به تعلیق درخواهد آورد  .  اتحادیه اروپا گام‌های مشابهی در رابطه با تحریم‌های هسته‌ای‌اش برخواهد داشت ، تغییراتی در قطعنامه‌های شورای امنیت سازمان ملل متحد رخ می‌دهد که نه تنها قطعنامه‌های پیشین را ملغی می‌کند بلکه مفاد واقعا مهمی را برای آینده‌ای بلند پی می‌گذارد  .  این مفاد شامل انتقال تسلیحات متعارف و موشک ، ممنوعیت‌ها بر انتقال فناوری موشکی ، و ممنوعیت‌ها بر انتقال فناوری حساس هسته‌ای است  .  این‌ها مسائلی هستند که ما قصد داریم برای دوره‌ای طولانی برقرار نگاه داریم  .  این تدابیر در آن روز دوباره برقرار‌شده‌و برای سال‌های پیش رو به کار بسته خواهند شد  . - ما از نزدیک تحولات را زیر نظر داریم و فکر می‌کنیم انجام تمام این امور چند ماه طول خواهد کشید  . - بیشتر تحریم‌های آمریکا یا به پیش از برنامه هسته‌ای برمی‌گردد یا به خود برنامه هسته‌ای ارتباطی ندارد  .  نمونه‌های کوچکی در این توافق هست که در قالب توافق برداشته خواهند شد  .  این موارد شامل اجازه صادرات هواپیماهای مسافری غیرنظامی و قطعات آن‌ها ، واردات مواد غذایی و صنایع‌دستی ایران به آمریکا ، و فعالیت محدود شرکت‌های تابعه کمپانی‌های آمریکایی در کشورهای خارجی بر مبنای قانون آن کشورها است  .  اما این موارد میدان عمل بسیار محدودی دارند و در بخش‌های گسترده‌ای تحریم‌های اصلی برداشته نخواهند شد  . - به‌طور عمده ، اوضاع تغییری نخواهد کرد  .  ما کماکان روابط پیچیده‌ای با ایران خواهیم داشت و تحریم‌هایی که اکثر آمریکایی‌ها را از فعالیت‌های بازرگانی با ایران منع می‌کند برقرار خواهند‌بود  . - تعهدات ما هنوز به اجرا گذاشته‌نشده‌است پس ما هنوز با آن شرکت‌ها در آن سطح از تعامل نیستیم  .  اما آن چه که می‌توانم بگویم این است که در چارچوب توافق هسته‌ای یک روند صدور مجوز وجود خواهد داشت که بر مبنای آن می‌توانند منحصرا هواپیمای مسافربری غیرنظامی به ایران بفروشند و پس از روز اجرا ما با آن‌ها و دیگران در مورد چگونگی دقیق آن وارد تعامل خواهیم شد  . - نه  .  ما در حال حاضر چنین انتظاری نداریم  .  محدودیت‌های فراوانی وجود دارد که مانع چنین اقداماتی از سوی ما خواهد شد  . - برای ایران مهم‌ترین تحریم‌ها آن‌هایی هستند که محدودیت‌هایی بر شرکت‌های خارجی در خرید نفت ایران یا تعامل با بخش مالی ایران اعمال می‌کنند  .  به عبارت دیگر ، بر مبنای این تحریم‌ها شرکت‌های خارجی قابلیت خود برای داد و ستد در بازار آمریکا را با تهدید روبرو می‌بینند  .  این تحریم‌ها در کنار تحریم‌های بسیار قوی چندجانبه در اروپا و دیگر کشورها فوق العاده موثر بوده‌اند  .  پس برداشته شدن تحریم‌های مالی و نفتی برای ایران قدم مهمی خواهد‌بود  . - یکی از اهداف اصلی ما همیشه ایجاد رابطه متقابل میان تحریم‌های اروپا و تحریم‌های آمریکا بوده است  .  ما از آغاز در این راه با هم شریک بوده ایم و مهم‌بود که اشتراکاتی میان تحریم‌های ما وجود داشته باشد  .  برای نمونه ، وقتی اروپا تحریم‌هایی را که بر شهروندان خودش برای جلوگیری از خرید نفت از ایران بردارد ما هم همین تحریم‌ها را که خریداران نفت از ایران را جریمه می‌کند بر می‌داریم  .  یکی از اولویت‌های اصلی ما در مذاکرات این‌بود که همان‌طور که هماهنگ در تشدید تحریم‌ها عمل کردیم در کاهش تحریم‌ها هم با هم عمل کنیم  . - همیشه تفاوت‌های کوچکی وجود دارد اما ما فکر می‌کنیم در مجموع سازگاری بسیار خوبی با اروپا داریم و رابطه مان با اروپا چنان خوب است که در صورت وجود هر گونه عدم سازگاری راه‌هایی برای حل آن پیدا می‌کنیم  . - بهترین راه نگاه به این مساله توجه به نیاز اقتصادی ایران است  .  در حال حاضر ایران به پنج سال زمان نیاز دارد تا به جای قبلی اش بازگردد  .  اما برای این که به دلار شرایط را توضیح دهم باید بگویم ایران به خاطر تحریم‌ها در چاله‌ای 500 میلیارد دلاری افتاده است  .  این شامل 170 میلیارد دلار بودجه لازم برای سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌ها و بیش از 100 میلیارد دلار تعهدات دولت است  .  به خاطر تحریم‌های بلند مدت همه چیز در ایران تحت‌الشعاع قرار گرفته است  . مردم برای حس تبعات ناشی از رفع تحریم‌ها باید منتظر تعلیق تحریم‌ها طی زمان و آغاز تعامل آرام صاحبان مشاغل باشند  . کریس بکمایر : گزندگی تحریم‌های مرتبط با تروریسم و دیگر موارد چون گذشته شدید خواهد‌بود و ما اطمینان حاصل خواهیم کرد که با برداشتن تحریم‌های مرتبط با برنامه هسته‌ای ایران هیچ یک از اهرم‌های فشار خود را که برای مقابله با رفتارهای درسرساز ایران لازم است از دست نخواهیم داد  . کریس بکمایر : ما این مساله را در مذاکرات به بحث گذاشتیم و در حال حاضر احساس نمی‌کنیم هیچ قانونی قابلیت ما را در اجرای برجام با خطر روبرو کند  . کریس بکمایر : یکی از اهداف محوری ما در طول روند مذاکرات حفظ توانایی مان برای اعمال سریع و موثر دوباره تحریم‌ها در صورت عمل نکردن ایران به تعهداتش‌بود  .  این یعنی ما مکانیزم بی‌سابقه‌ای در شورای امنیت سازمان ملل متحد برای اعمال سریع و دوباره تحریم داریم و روسیه و چین هم نمی‌توانند آن را وتو کنند  .  این اقدامی بی‌سابقه در سازمان ملل و یکی از بزرگترین دستاوردهای توافق هسته‌ای بود  . در عین حال ، ما این توان را هم داریم که تحریم‌های آمریکا را از طریق اقدام فوری در کنگره یا با استفاده از اختیارات ریاست جمهوری به سرعت دوباره اعمال کنیم  . در پاسخ به پرسش شما درباره دلایل اعمال دوباره تحریم‌ها ، ما باید مورد به مورد در این باره تصمیم بگیریم  .  مسائل مهمی در این توافق برای اطمینان از عمل ایران به تعهداتش وجود دارد و چنان که روشن شود ایران تعهداتش را زیر پا گذاشته است باید آن را مورد به مورد بررسی کنیم  . - در بازگرداندن دوباره تحریم‌ها ما به چگونگی اعمالشان در آغاز نگاه می‌کنیم  .  وضع تحریم‌ها از چند طریق صورت گرفت : یک ، از طریق تماس‌های فعالانه دیپلماتیک ما با شرکایمان ؛ دو ، با تشریح جدیت تهدید ناشی از برنامه هسته‌ای ایران  . البته در صورت نبودن خطر هسته‌ای اعمال دوباره آن‌ها ساده نیست  .  در عین حال ، وقتی موردی از عدم عمل ایران به تعهداتش مشاهده شود ما یقین داریم که شرکایمان به آن به عنوان یک تخلف نگاه خواهند کرد و ما در صورت لزوم برای رسیدگی به آن تهدید از تحریم استفاده خواهیم کرد  . - این مفاد با علم به تفکیک قوا در آمریکا تنظیم شده‌اند  .  شما متوجه هستید که ما نگفته ایم رییس‌جمهور به آن تحریم‌ها پایان خواهد داد زیرا او توان انجام آن بدون کمک کنگره را ندارد  .  در عین حال ما معتقدیم اگر توافق به اجرا گذاشته شود ، ایران بیش از امروز از جنگ افزار هسته‌ای فاصله داشته باشد ، تمام راه‌های منتهی به بمب هسته‌ای برایش مسدود بماند ، زمان گریزش طولانی ، و مکانیزم شفافیت هم برقرار باشد ، ما اطمینان داریم که دولت بعدی ادامه عمل به شرایط توافق را در جهت منافع خود خواهد دید  . کریس بکمایر : بزرگترین تصور غلط این است که تمام تحریم‌ها از جمله تحریم‌های مرتبط با تروریسم و نقض حقوق‌بشر برداشته خواهند شد  .  این قطعا آن چیزی نیست که اتفاق خواهد افتاد  .  مردم باید بیش از همه بدانند که این توافقی است که تحریم‌های مرتبط با برنامه هسته‌ای را در صورت تغییرات بسیار روشن در برنامه هسته‌ای ایران لغو می‌کند  .  این توافق تمام راه‌های دسترسی ایران به جنگ افزار هسته‌ای را مسدود می‌کند  .