د.سامان به‌رزنجی: به‌پێچه‌وانه‌وه‌ مه‌ترسی كۆرۆنا له‌ هه‌رێمی كوردستان ڕۆژبه‌ڕۆژ زیاتر ده‌بێت چونكه‌ ئێستا ڤایرۆسه‌كه‌ له‌ناو كۆمه‌ڵگادایه‌
 "ئاستی مه‌ترسی هه‌موو پارێزگاكانی هه‌رێمی كوردستان وه‌ك یه‌كه‌ له‌بارێكی مه‌ترسیداردایه‌ "
د.سامان به رزنجی وه زیری ته ندروستی حكومه تی هه رێمی كوردستان-عیراق ده ڵێت" ئه گه رچی ڕێكاری توند و تۆڵ و پێش وه خته له هه رێمی كوردستان دژ به بڵاوبونه وه ی ڤایرۆسی كۆرۆنا گیراوه ته به ر به ڵام ئه مه ئه وه ناگه یه نێت كه ئێمه له و ترسناكیه دوركه تبێتینه وه ترسناكی به رده وامه و زیاتره چونكه ڤایره سه كه له ناو كۆمه ڵگادایه ، ئاستی مه ترسی هه موو پارێزگاكانی هه رێمی كوردستان وه ك یه كه بێ جیاوازی ، ئه گه ر هاوڵاتیان پابه ندی ڕێنماییه ته ندروستیه كان و ڕێنمایه كانی وه زاره تی ته ندوستی و ناوخۆ نه بن ئه وا هه رێمی كوردستان ده كه وێته بارێكی مه ترسیداره وه ، به رزنجی ده شڵێت"ده مه وێت هاوڵاتیانیش دڵنیا بكه مه وه ئه وه ی كه پڕوپاگه نده كراوه گوایه ڤاكسین دروست كراوه له هه رێمی كوردستان شتێكی وانیه و ته نانه ت ڤاكینیشی له هه موو جیهان بۆ دروست نه كراوه ، وه ئه و چاره سه رانه ی به كارده هێنرێن له هه رێمی كوردستان چاره سه ری نوێ نین و له هه موو كوردستان گشتاندنی بۆ كراوه ته نانه ت له عیراق و وڵاتانی تریش به كاردێت پێشتر ئه و چاره سه رانه بۆ نه خۆشی تر به كارهاتووه ." له سه ره تای وتووێژه كه ی ده نگی ئه مریكا-دا وه زیری ته ندروستی حكومه تی هه رێمی كوردستان ڕایگه یاند" دۆخی ته ندروستی هه رێمی كوردستان له دۆخێكی دژواردایه جگه له كۆرۆناش چونكه فراوانی خزمه تگوزارییه كان له هه رێمی كوردستان سنورداره بۆیه گرفتی كۆرۆناش كه گرفتێكی جیهانه كاریگه ری له سه ر خزمه تگوزارییه كانی تر كردووه ، بۆیه ده توانین بڵێن دۆخێكی دژوارداین چونكه خزمه تگوزاری ته ندروستی توانای باشی ده وێت ئێمه له هه رێمی كوردستان له قه یرانی دارایداین وه كێشه ی جۆراوجۆرمان هه یه كه هه مووی كاردانه وه ی له سه ر دۆخی ته ندروستی هه یه ." د.سامان به رزنجی ڕونیشیكرده وه " له ئێستادا مه ترسیه كه زیاتر بووه و ڕۆژ به ڕۆژ زیاتر ده بێت، ئه و مه ترسیانه كه م نه بۆته وه به پێچه وانه وه ئه وه مه ش له به ر ئه وه ی ڤایره سه كه له ناو كۆمه لگادایه كه پێی ده ڵێن (Community viruses ) ئه گه ر جاران بووایه ئێمه گومانمان ده كرد ئه و كه سانه بن كه له ده ره وه گه ڕاونه ته وه یا په یوه ندییان له گه ڵ ئه وانه دا هه بووه كه گه ڕاونه ته وه به ڵام ئێستا كه یسی پۆزه تیڤ هه یه كه له گروپه ترسنكداره كانیش نیه واته به ریه ككه وتنی سێیه م و چواره م هه یه ئه مه ش مه ترسی ئه وه ی هه یه كه هه ندێك حاڵه ت وون ببن كه ئێمه دره نگ پێی ڕابگه ین و بیاندۆزینه وه و نه خۆشیه كه بڵاو ببێته وه به ڵام تا ئێستا ڕێ و شوێنه كان زۆر باش و توندوتۆڵ گیراوه ته به ر ڕۆژانه ئێمه حاڵه ته كان ده دۆزینه وه و ئه وانه ی به ریه ككه وتنیشیان له گه ڵییان هه بووه كه ره نتین ده كه ین و پشكنینیان بۆ ده كه ین." پێشتر ڕێكخراوی ته ندروستی جیهانی ڕایگه یاندبوو عیراق له به رده م مه ترسی ته شه نه سه ندینی ڤایره سی كۆرنایه له ناوچه كه ، سه باره ت به وه ی ئایا هه رێمی كوردستان له كوێی ئه و مه ترسیه دایه ؟ وه زیری ته ندروستی حكومه تی هه رێمی كوردستان ده ڵێت" له ئێستادا كۆمه ڵێك ڕێ و شوێن ده گیرێته به ر له هه رێمی كوردستان وه ڕۆژانه ژماره یه كی زیاتر پشكنین له هه رێم ده كرێت به ڵام له عیراق كه متره بۆیه بێگومان هه رمه ترسیه ك له سه ر عیراق مه ترسشه له هه رێمی كوردستان." به رزنجی ئاماژه ی به وه كرد" قه ده غه ی هاتوچۆ له هه رێمی كوردستان سودی هه بووه هه م له ڕووی ئه وه ی به ده مه وه چونی تیمه كانی ده ستنیشانكردنی حاڵه ته كان خێراتر كاربكه ن و حاڵه ته كان خێراتر ده دۆزرێته وه هه م له ڕووی ئه وه ش كه به ریه ككه وتن نه بێت كه ئه مه ش كه مترن ڕێژه ی بڵاوكردنه وه ده بێت." ده رباره ی ئه وه ی به نیازن قه ده غه كردنی هاتوچۆ له هه رێم درێژبكه نه وه له دوای دوای 10/04؟ وه زیری ته ندروستی حكومه تی هه رێمی كوردستان ده ڵێت" به هۆی ئه وه ی ڕه وشی كۆرۆنا زۆربه خێرایی ده ڕوات لێكۆڵینه وه كان و شیكردنه وه كان بۆته كاری ڕۆژانه ی هه موو وڵاتانی دنیا، بۆیه له ئێستاوه زووه باسی 10ی مانگ بكه ین، له كاتی خۆیدا سه یری دۆخه كه ده كه ین ئه وه ی پێویست بێت بۆ قازانج و ته ندروستی گشتی هاوڵاتیان بێگومان حكومه ت سود و به رژه وه ندی هاوڵاتیان له سه رو هه موو شتێكه وه داده نێت بۆیه له كاتی ئێستادا هه ڵسه نگانه كان ناكرێت و هێشتا هه شت ڕۆژی ماوه و زووه ، ڕه نگه دۆخه كه باشتر بێت یاخوانه كرده خراپتر بێت بۆیه له كاتی خۆیدا بڕیار ده ده ین." د.سامان به رزنجی جه ختیكرده وه " له ڕووی جێ به جێكردنی ڕێنماییه كان و قه ده غه ی هاتوچۆ له سه ر ئاستی كوردستان پارێزگاكانی كوردستان هیچ جیاوازییه كی نیه ، وه ئاستی مه ترسی هه موو پارێزگاكانی هه رێمی كوردستان له بارێكی مه ترسیداردایه وه ك یه ك بێ جیاوازی، له زۆر شاره كان و قه زا و ناحیه كان حاڵه ت هه یه ، ئه وه كاری وه زاره تی ته ندروستیه كه هه ڵسه نگاندن بۆ دۆخه كه بكات، هه ر خودی به ڕێز به ڕێوه به ری گشتی ته ندروستی سلێمانی پێشنیاری كرد كه قه ده غه ی هاتوچۆ تا 15/04 درێژبكرێته وه ئه وه كاری لایه نی ته ندروستیه ." وه زیری ته ندروستی حكومه تی هه رێمی كوردستان هۆشداری ده دات و ده ڵێت" ئه گه ر هاوڵاتیان پابه ندی ڕێنماییه ته ندروستیه كان و ڕێنمایه كانی وه زاره تی ته ندوستی و ناوخۆ نه بن ئه وا هه رێمی كوردستان ده كه وێته بارێكی مه ترسیداره وه ." ده‌رباره‌ی ئه‌و ده‌نگۆیانه‌ی باس له‌وه‌ده‌كه‌ن كه‌ ئه‌وانه‌ی پێشتر پێكوته‌ی (بی،سی ،جی) ییان بۆ كراوه‌ كه‌ دژی نه‌خۆشی سیله‌ به‌رگری له‌شیان دژ به‌ كۆرۆنا به‌هێزتره‌؟ د.سامان به رزنجی ده ڵێت" ئه م ده نگۆیانه وه ك بیردۆز له شوێنانی تریش هه ن به ڵام تا ئێستا هه ر وه ك بیردۆزه هیچ توێژینه وه یه كی ته ندروستی جیهانی نیه كه پشت ڕاستی ئه وه بكاته وه ." وه زیری ته ندروستی حكومه تی هه رێمی كوردستان ئه وه شی وت" ئه و چاره سه رانه بۆ هه ڵگرانی ڤایرۆسی كۆرۆنا به كاردێت هه مان ئه و چاره سه رانه یه كه ئێمه گشتاندنمان بۆكردووه وه پڕۆتۆكۆلی چاره سه رمان داناوه ، ئه و پڕۆتۆكۆلی چاره سه ره مان داوه به هه موو نه خۆشخانه كان وه هه مان شت له عیراق و وڵاتانی تر به كاردێت، وه هیچ چاره سه رییه كیش نیه كه له كوردستان دۆزرابێته وه وه دروست كرابێت وه هیچ چاره سه رییه كیش نیه كه ته نانه ت جیاواز بێت له و وڵاتانه ی كه به كارده هێنن، وه ئه و ده رمانانه هه ر بوونی هه بووه پێشتر بوونه كه ی نوێ نیه ئێستاش به كاردێت بۆ ئه م حاڵه ته وه ده مه وێت هاوڵاتیانیش دڵنیا بكه مه وه ئه وه ی كه پڕوپاگه نده كراوه گوایه ڤاكسین دروست كراوه له هه رێمی كوردستان شتێكی وانیه و ته نانه ت ڤاكسینی له هه موو جیهان بۆ دروست نه كراوه ." وه زیری ته ندروستی حكومه تی هه رێمی كوردستان ده ڵێت" ئێمه له هه رێمی كوردستان په یوه ندی به رده واممان هه یه له گه ڵ ڕێكخراوانی په یوه ندیدار له وڵاتانی تر ، چه ند ڕۆژێك له مه وبه ر له گه ڵ كۆمه ڵێك پزیشكی ئه مریكی پله به رز ته نانه ت هه ندێكیان له سیتی -سی كۆبونه وه یه كی ڤیدیۆ كۆنفرانسی دوروودرێژمان كرد به سوپاسه وه كۆبونه وه كه له لایه ن نوێنه ری حكومه تی هه رێم له وڵاتی ئه مریكا "خاتوو به یان عه بدولڕه حمان" ڕێكخرابوو زۆر سودمان وه رگرت وه ئه وان زۆر ده ستخۆشییان له ڕێكاره كانی حكومه تی هه رێمی كوردستان كرد ئه وه شه هاده ت و ڕاسپارده ی ئه و كۆبونه وه و وه وڵاتی عیراق و ڕێكخراوی ته ندروستی جیهانی بوو ته نانه ت وڵاتی چین كه ڕۆژی ڕابردوتر وه فدێكیان گه ڕابوه وه هه موو ئه وانه ده ستخۆشی گرتنه به ری ڕێكاره كانی حكومه تی هه رێمی كوردستانیان كرد وه تاكه هۆكاری سه ركه وتنی ئه م ڕێكاره له وه دا ده بینن كه حكومه تی هه رێمی كوردستان زۆر زوو ده ستی به ڕێكاره كان كرد وه ئێمه له 3/01 وه ده ستمان به و حاڵه تانه كردووه ، نوێنه ری وڵاتی چین له و كۆبونه وه یه ڕایگه یاند" وڵاتی چین زۆر به په رۆشه وه " سه یری ئه م هه نگاو و ڕێكارانه ی هه رێمی كوردستان ده كات و زۆر به باشی له قه ڵه میان دا وه خودی كونسڵی گشتی چین ڕایگه یاند كاتێك به وڵاتانی ئه وروپا-دا گه ڕاوه ته وه هیچ وڵاتێكی ئه وروپی ئه و ڕێكارانه ی نه گرتبووه به ر به ڵام كه گه یشته وه هه رێمی كوردستان بینی له فڕۆكه خانه كان و ده روازه كان چ ڕێكارێك گیراوه ته به ر واته هۆكاری ڕێژه ی مردن و توشبووان ته نها ئه وه یه كه ئێمه پێش وه خته ئه و ڕێكاره توندانه مان گرتبووه به ر به ڵام ئه مه ئه وه ناگه یه نێت كه ئێمه له و ترسناكیه دوركه تبێتینه وه ترسناكی به رده وامه وه له وانه یه ترسناكی زیاتری بڵاوبێته وه ." د.سامان به رزنجی ئاماژه ی به وه كرد" توانای نه خۆشخانه كانی هه رێم توانایه كی سنورداره و له ژێر كۆنترۆڵه به ڵام "خوانه خواسته " ئه گه ر گه یشته حاڵه تی زۆر زیاتر ئه وه هه موو نه خۆشخانه ئه هلیه كانیش ئه و نیه ته یان پیشانداوه كه نه خۆشخانه كانیان كراوه یه ، وه له كاتی ئێستادا (180-200) قه ره وێڵه یی چاودێی چڕ كه ئامێری هه ناسه دانیان له گه ڵه له سه رتاسه ر هه رێمی كوردستان-دا ئاماده كراوه بۆ حاڵه تی كۆرۆنا، لێره دا ئه وه ش هه یه له 5% تا له 6% توشبوانی ڤایره سی كۆرۆنا پێویستیان به ئامێری هه ناسه دانی ده ستكرد ده بێت."