عه‌لی باپیر:لەو کاتەوەی هەرێمی كوردستان سەرۆکی نەماوە سەرمان سوک و حەساوەیە
ئه‌وكاته‌ی به‌ڕێز كاك مه‌سعود كه‌ سه‌رۆكی هه‌رێم بوو كۆمه‌ڵێك بڕیاری ده‌دا كه‌ بڕیاره‌كان به‌سه‌ر هه‌موماندا ده‌شكانه‌وه‌ ئێستا كه‌ كه‌سێك نیه‌ له‌و پۆسته‌دا ئه‌و بڕیارانه‌ ده‌ربكات مانای ئه‌وه‌یه‌ ئێمه‌ سه‌رمان سوكه‌ و حه‌ساوه‌یه‌.
عه لی باپیر ئه میری كۆمه ڵی ئیسلامی كوردستان ده ڵێت"هه رێمی كوردستان به ئه نجامدانی ڕیفراندۆم هه ڵه یه كی گه وره ی كرد،ئه گه ر هه ڵه یه كی تر بكات ئه وا به یه كجاری سه ری خۆی ده خوات و ده شڵێت،ئه گه ر پێكه وه كێشه كان چاره سه ر نه كه ین ئه وا خراپتر ڕوده دات،وتیشی"ئێستا هه رێم سه رۆكی نیه جیاوازی نیه له گه ڵ پێشتر كه سه رۆكی هه بوو به پێچه وانه وه ئه وكاته به ڕێز كاك مه سعود كه سه رۆكی هه رێم بوو كۆمه ڵێك بڕیاری ده دا كه بڕیاره كان به سه ر هه موماندا ده شكانه وه كه ئێستا كه سێك نیه له و پۆسته دا ئه و بڕیارانه ده ربكات مانای ئه وه یه ئێمه سه رمان سوكه و حه ساوه یه ." عه لی باپیر ئه میری كۆمه ڵی ئیسلامی كوردستان له میانی وتووێژێكدا له گه ڵ به شی كوردی ده نگی ئه مریكا باسی له بارودۆخی ئێستای هه رێمی كوردستان كرد و وتی"له دوای (١٦)ئۆكتۆبه ره وه به ڵایه كی گه وره به سه ر كوردستاندا هات،كه نیوه ی خاكی كوردستان له ژێرده ستی كورددا نه ما،ئه گه ر په رله مانمان په رله ما بووایه ،حكومه تمان حكومه ت بوایه ،ده سه ڵاتی دادوه ریمان هه بوایه ئه وكاته نه یده هێشت شه خسێك له حیزبێك بڕیارێكی له وجۆره (بڕیاری ڕیفراندۆم) بدات و وڵاتمان به وده رده بچوایه ." عه لی باپیر باسی له گفتوگۆیه كی كۆبونه وه یه كی سێ قۆڵی حیزبی كرد و وتی"له ١٢-٩ واته ١٣ ڕۆژ پێش ئه نجامدانی ڕیفراندۆم له كۆبونه وه یه كی سێ قۆڵیدا(پارتی،یه كێتی،كۆمه ڵ ئیسلامی)بوین من ڕومكرده هه ردوو حیزبه كه و پێم وتن ئایا بنه مایه ك هه یه ئێوه پشتی پێ ببه ستن بۆ ئه نجامدانی ڕیفراندۆم یه كێك له وانه كه ئه ندامی مه كته بی سیاسی پارتی دیموكراتی كوردستانه وتی"وه ڵا مامۆستا ئێمه ته وه كه ل عه له ئه ڵڵا ڕیفراندۆم ده كه ین)منیش وتم جا ته وه كه ل عه له ئه ڵڵا من باشتری لێده زانم ئه وه ئیختساسی منه و من له ئێوه شاره زاترم هه تا دكتۆر ڕۆژ وتی ئه شهه د و ڕاسته مامۆستا باشتری لێده زانێت." ئه میری كۆمه ڵی ئیسلامی ئاماده نه بوو ناوی ئه و ئه ندام مه كته ب سیاسیه ی پارتی دیموكراتی كوردستان بهێنێت به ڵام وتی"حه ز ناكه م ناوی بهێنم به ڵام وه فده كه ی پارتی،كاك دكتۆر ڕۆژ بوو،كاك فازیل میرانی،كاك ئازاد به رواری،كاك ڕێبوار وه هه روه ها كاك دڵشاد شه هاب بوو،یه كێك له و به ڕێزانه بوو وای وت كه ئه ندامی مه كته بی سیاسیه ،به ڵام وه فدی پارتی كه بێده نگ بوون له و قسه یه واته پارتی هه مووی پێی وابوه ته وه كه ل عه له ئه ڵڵا ڕیفراندۆم ده كرێت ئه گه رنا یه كێكیان نه یانوت وانیه ،وه قسه كانی كاك مه سعود كه ده یوت دواتر بڵێن ئه و كابرایه سواری سه ری خۆی بوه ،یا ڕێی لێتێكچووه به ڵگه ی ئه وه بوو هه موو پارتی له گه ڵ ئه نجامدانی ڕیفراندۆمدا نه بوون." عه لی باپیر بڕیاری ئه نجامدانی ڕیفراندۆمی به بڕیارێكی شه خسی ناوبرد و وتی"بڕیاری ئه نجامدانی ڕیفراندۆم به شه خسی دراوه و به حیزبی كرا دواتر ویسترا ئه و بڕیاره بكرێته ماڵ به سه ر هه موو لایه نه سیاسیه كان به ڵام كۆمه ڵی ئیسلامی و بزوتنه وه ی گۆڕان ڕێگربوون،ده نا خه ڵكێكی دیكه وه گه ڵ كه وتن من با ئه و وشه یه نه ڵێم ڕه گه ڵ كه وتن چونكه ڕه نگه خه ڵكێك دڵی پێی ناڕه حه ت بێت،گرنگ ئه وه یه خه ڵكێك چون له گه ڵ ئه و بابه ته جا پێم وایه قه ناعه تیشیان پێی نه بوو." هه روه ها ئاماژه ی به هه ڵكردنی ئاڵای كوردستان له كه ركوك كرد كه به وته ی ئه میری كۆمه ڵی ئیسلامی ئه وه ش بڕیارێكی شه خسی بووه و وتی"جا ئه وه له بابه تی هه ڵكردنی ئاڵاكه ی كوردستانیش هه روایان كرد،من وه فدێكی باڵای پارتی و یه كێتیم پێكه وه بینی كه به ڕێز كاك مه لا به ختیاریشی تێدا بوو پێم وتن كاكه كه ی ئێستا كاتی ئه وه بوو؟! ئه وه به بڕیاری كێ بوو هه ڵكردنی ئه و ئاڵایه ؟!هه ردوو وه فده كه وتیان كه س ئاگای لێ نه بوه وتویانه مه زاج و بڕیاری شه خسێك بوو جا منیش لێم پرسین كاكه وڵات به مه زاج ده ڕوات به ڕێوه ؟! ڕیفراندۆم سه ری هه رێمی خوارد نه ك ده وڵه تمان ڕانه گه یاند به ڵكو سه ری ئه و هه رێمه ی هه شمان بوو خواردی و له سه ری قه رزاریش بوینه وه ." له به شێكی تری قسه كانیدا عه لی باپیر كۆمه ڵی ئیسلامی باسی له پڕۆژه ی كاری هاوبه شی حیزبه ئیسلامیه كان كرد و وتی"ویستمان له سه ر ڕیفراندۆم هاوهه ڵوێست بین من خۆم به شه خسی داوام له یه كگرتووی ئیسلامی كرد كه ڕێگا ڕاسته كه ئه وه یه له م كاته دا ڕیفراندۆم زیانی بۆ خه ڵك و كوردستان هه یه به ڵام ئه وانس وتیان ئه وه ڕه ئی ئێمه یه ." ئه میری كۆمه ڵی ئیسلامی پشتگیری كردنی ڕیفراندۆمی به هه ڵه ناوبرد و وتی"یه كگرتووی ئیسلامیه یان یه كێتی یاخود پارتی ئه وانه ی ئاڵا به ده ستی ڕیفراندۆم بوون ئه گه ر ئێستاش دانی پێدانه نێن كه هه ڵه یان كردووه ،هه رچه نده دانی پێدابنێین یاخود نا یه كسانه چونكه هه موو خه ڵك ده زانێت كه هه ڵه بوون،به ڵام خۆ هه موو كه سیش ناتوانێت دان به هه ڵه ی خۆیدا بنێت دان به هه ڵه دا نان ئازایه تی و بوێری ده وێت." له وه ڵامی ئه و پرسیاره ی ئه گه ر ڕیفراندۆم بڕیاری شه خسی بوو وه هه موو ئه و ده رئه نجامانه ی هه بوو وه هه ڵه ش بوو! بۆچی كۆمه ڵی ئیسلامی له ڕۆژێك پێش ڕیفراندۆم ڕایگه یاند ده نگمان (به ڵێ)یه و مامۆستا عه لی باپیریش ده نگی به به ڵێ دا؟ عه لی باپیر وتی"نه خێرمان بۆ ڕیفراندۆم بوو وه به ڵێمان بۆ ده وڵه تی سه ربه خۆی كورد بوو چونكه ئه وه مافی میلله ته كه مانه ئه وه دوو شتی جیاوازه ،هه تا من ئه و قسه یه م به پارتی و یه كێتی له كۆبونه وه وت"كه ده نگمان بۆ ده وڵه تی سه ربه خۆیه نه خێرمان بۆ ڕیفراندۆمه و دوو مانگ له مه و پێش(پێش ڕیفراندۆم) ئه نجومه نی سیاسی كۆمه ڵی ئیسلامی بڕیاری ده نگی به ڵێی بۆ ده وڵه تی سه ربه خۆی كوردستان دا." عه لی باپیر ده رباره ی ڕوداوه كانی(١٦)ی ئۆكتۆبه ر و كاردانه وه كانیش ده ڵێت"بۆ ئه وه ی ده وترێت له (١٦)ی ئۆكتۆبه ر خیانه ت كراوه یاخود نا ده بێت لیژنه یه كی بێ لایه نی پڕۆفیشناڵ پێكبهێنرێت به ڵم ده بێت ئێو لیژنه یه هیچ ئه ندامێكی پارتی و یه كێتی تێدا نه بێت،هه رچه نده ئه وه ی كه ڕۆژێك پێشتر پێشتر بینرا ئه وه بوو هه ردوو لایه نه كه (یه كێتی و پارتی)له دوكان كۆبونه وه یه كیان ئه نجامدا و بۆ شه وه كه ی ئه وه ڕویدا كه بینیمان،ئه وه ی جێی پرسیاره ئه وه یه ئایا یه كێتی تاك لایه نه ئه وه ی كردوه ؟!باشه ئه گه ر تاك لایه نه كردویه تی ئه ی پارتی بۆ شه نگالی چۆڵكرد؟!مه به ستم ئه وه یه بڵێم ئه گه ر ئه وه ی یه كێتی به وشێوه یه هه ڵبسه نگێرێت و بڵێن خیانه ته ئه ی پارتی بۆ وای له شه نگال كرد و چیه ؟." ته‌وه‌رێكی تری گفتۆگۆكه‌ی به‌شی كوردی ده‌نگی ئه‌مریكا له‌گه‌ڵ ئه‌میری كۆمه‌ڵی ئیسلامی تایبه‌ت بوو به‌ كێشه‌ی لایه‌نه‌ سیاسیه‌كانی هه‌رێم،عه‌لی باپیر وتی"قسه‌ كراوه‌ و كۆبونه‌وه‌ی دوو قۆڵیش كراوه‌ بۆ ئه‌وه‌ی به‌زوترین كات كۆبونه‌وه‌ی لایه‌نه‌كان بۆ چاره‌سه‌ركردنی كێشه‌كان ده‌ست پێبكاته‌وه‌ وه‌ده‌بێت به‌رنامه‌ دابنرێت بۆ ئه‌وه‌ی كێشه‌كان له‌گه‌ڵ به‌غداد چاره‌سه‌ربكرێن و نابێت وه‌ك جاران حیزبێك یان دووان بڕیاربده‌ن ده‌بێت به‌ته‌واوی شێوه‌ی حكومڕانی و بیركردنه‌وه‌كان بگۆڕدرێن به‌جۆرێك نه‌ك ئه‌وه‌ی بڵێن له‌كوێ پسا له‌وێ ده‌یبه‌ستینه‌وه‌،ئێمه‌ وه‌ك خۆمان،وه‌ وه‌ك شه‌خسی خۆشم ئه‌وه‌ قبوڵ ناكه‌ین،شێوازی حكومڕانی و بیركردنه‌وه‌ و بڕیاردانی ئه‌وان سه‌ریان به‌م شوێنه‌ گه‌یاندین ئه‌گه‌ر هه‌ربه‌رده‌وام بن سه‌رمان به‌شوێنی خراپتریشدا ده‌گات" عه لی باپیر ده رباره ی پێكهێنانی حكومه تی ڕزگاری نیشتمانی وتی"ئه م حكومه ته سه ركه وتوو نه بووه نه یتوانیووه له گه ڵ فرۆشتنی ئه و هه موو نه وته دا موچه بداته فه رمانبه ران كه ئه وه ساده ترین كاره كه بیكات چ جای خزمه تگوزارییه كانی تر!بۆیه پێویسته ئه م حكومه ته به زوترین كات گۆڕانكاری گه وره ی تێدابكرێت كه له ئاست خواسته كانی ئه م قۆناغه بێت ئیتر له ژێر ناوی هه رجۆره حكومه تێكدا بێت نه ك بڵێن ئه وه په رله مانمان كارا كرده وه ئیتر ته واو سبه ی هه ركه س ڕقی هه ستا ده رگاكه ی گاڵه بدات یا حكومه تی وامان بۆچیه كه وه زیره كانی به بڕیاری حیزبی ده ربكرێن و بنێردرێنه وه ،ئه م كاربه ده ستانه ی ئێمه ئه وه نده به ڵایان به سه ر ئه م میلله ته و خۆشیاندا هێناوه كه ده رسی لێوه ربگه ن." ئه میری كۆمه ڵی ئیسلامی له باره ی ئه و لایه نانه ی به شدار ده بن له پێكهێنانی حكومه تی ڕزگاری نیشتمانی وتی"پێكهێنانی حكومه ت یا چاكسازی كردن تێیدا پێویستی به هه موو لایه نه كانه به پارتی و یه كێتیشه وه ئێمه نابێت هه ڵه ی پێشووی پارتی و یه كێتی دوباره بكه ینه وه كه لایه نه كان په راوێز بخه ین." ده رباره ی پۆستی سه رۆكی هه رێم عەلی باپیر خۆشحاڵی خۆی دەربڕی لە بەرامبەر وازهێنانی مەسعود بارزانی لە پۆستی سەرۆکی هەرێمی کوردستان و گوتی من پێم وایه كه ئێستا هه رێم سه رۆكی نیه جیاوازی نیه له گه ڵ پێشتر كه هه رێم سه رۆكی هه بوو،به پێچه وانه وه ئه وكاته به ڕێز كاك مه سعود سه رۆكی هه رێم بوو كۆمه ڵێك بڕیاری ده دا كه بڕیاره كان به سه ر هه موماندا ده شكانه وه ،ئێستا كه كه سێك نیه له و پۆسته دا ئه و بڕیارانه ده ربكات مانای ئه وه یه ئێمه سه رمان سوكه و حه ساوه یه ." عه لی باپیر باسی له ڕاده ستكردنه وه ی پۆستی سكرتێری په رله مانی كوردستان كرد و وتی"پارتی و یه كێتی به نیازی لادانی سكرتێری په رله مان(به ڕێز شێخ فه خره دین)بوون ئێمه ش و كاك فه خره دین پێی باش بوو پێش لادانی له لایه ن پارتی و یه كێتیه وه خۆی ده ست له پۆسته كه ی بكێشێته وه ." ئه میری كۆمه ڵی ئیسلامی وتیشی"به ڵام به داخه وه هه رچه نده پێشتر پارتی و یه كێتی ڕازی ببون كه بچێت له ناو هۆڵی په رله مان ده ست له كاربكێشێته وه به ڵام ئه و ڕۆژه كه چوو ڕێگه یان پێنه دا بچێته هۆڵی په رله مان ئه وه بوو له ده ره وه ی هۆڵی په رله مان كۆنگره ی ڕۆژنامه وانی كرد و ده ستی له پۆسته كه ی كێشایه وه ." هه روه ها ئه وه شی وت"بۆ ئێمه وه ك كۆمه ڵ ئاسایی بوو ڕاده ستكردنه وه ی ئه و پۆسته چونكه له سه ره تادا به كاتی وه رمان گرتبوو به شی ئێمه نه بوو هه رچه نده له شتی تردا به شمان هه بووه به ڵام خوراوه ." له دوابه شی وتووێژه كه دا عه لی باپیر وتی"ئه گه ر به زوترین كات هه نگاوی چاره سه ری بنه ڕه تی له ناوخۆی هه رێم وه چاره سه ركردنی كێشه كان له گه ڵ به غداد نه نێین ئه وه ی كه ڕویداوه خراپتر ڕووده دات."