د.ڕێبوار كه‌ریم: له‌م مانگی سێ-یه‌دا دوو موچه‌ی فه‌رمانبه‌ران له‌ به‌غداده‌وه‌ هاتووه‌ بۆ هه‌رێم
 "ده‌ركه‌وت دابه‌ش نه‌كردنی موچه‌ په‌یوه‌ندی به‌ كۆرۆناوه نەبوو‌"
د.ڕێبوار كه ریم په رله مانتاری سه ربه خۆ له په رله مانی عیراق ده ڵێت" لیژنه ی به ره نگاربوونه وه ی كۆرۆنا له عیراق ده یانه وێت ڕێگه یه ك بدۆزنه وه بۆ قه ره بوو كردنه وه ی ئه و كه سانه ی كه ئیشی ڕۆژانه یان نیه وه كو دارتاش و سه رتاش و كرێكار ئه وانه ی كه نه له كه رتی تایبه تن و نه له كه رتی حكومیین (واته كاسپه كان)،پێشنیارمان كردووه به شێوه یه ك قه ره بوو بكرێنه وه وه خۆم دوێنێ قسه م له گه ڵ جێگری یه كه می سه رۆكی په رله مانی عیراق كرد بۆ ئه و بابه ته ، به ڵام هێشتا پێشنیاره و په سه ند نه كراوه ، ته نها بۆ عێراقه و هه رێمی كوردستان ناگرێته وه ، چونكه ئه وه كاری په رله مانی كوردستانه ڕێگا چاره بۆ ئه وه بدۆزێته وه چۆن پێشنیاری قه ره بووی هاوڵاتیانی كاسب بكاته وه بۆ حكومه ت له م دۆخه دا وه بڕیاری لێوه بدات، ده شڵێت" سه ره تای مانگی 3 پاره ی موچه ی فه رمانبه رانی هه رێم له به غداده وه ڕه وانه ی هه رێم كراوه ، وه دوێنێش پێنج شه ممه موچه یه كی تریش هاتووه ، به ڵام حكومه تی هه رێم پێش دوانزه ڕۆژ ڕایانگه یاند، كه موچه یه كیان حازره به ڵام به هۆی كۆرۆناوه نایده ن كه چی دوێنێ هه رخۆیان ڕایانگه یاند، حكومه ت ئاماده یه موچه بدات به ڵام چاوه ڕێی پاره كه ی به غداد ده كه ن بێت، ئه م دوو لێدوانه جیاوازه له دوانزه ڕۆژدا گرفتێكی گه وره یه وه به ڕاستی ناهه قیه كی گه وره شه ." له سه ره تای وتووێژه كه دا د.ڕێبوار وتی" له ڕاستیدا له ساڵی پاره وه كه بودجه ی عێراق په سه ند كرا به رده وام ڕێژه یه ك بۆ هه رێم دانراوه كه به شێكه له قه ره بووی فه رمانبه ران له خانه ی بودجه یه ته رخانكراوه بۆ فه رمانبه رانی هه رێمی كوردستان تێیدا هاتووه ئه گه ر هه رێم نه وتیش نه نێرێت ، به غداد ٤٥۳ ملیار دینار ده نێرێت. ئه م پاره یه هه موو مانگه كان هاتۆته هه رێم، ئەم مانگە له سه ره تای مانگه وه پاره كه گه یشتۆته هه رێم." ئه وه شی وت" پێش دوانزه ڕۆژحكومه تی هه رێمی كوردستان ڕایگه یاند كه موچه ئاماده یه به ڵام به هۆی ڕێوشوێنه كانی قه ده غه ی هاتوچۆوه دابه ش ناكرێت، ده ركه وت دابه ش نه كردنی موچه په یوه ندی به كۆرۆناوه نه بوو.ئه وه تا لیستێكیان ڕاگه یاندووه و ده ست ده كه ن به دابه شكردنی موچه ." د.ڕێبوار ده شڵێت" ئێمه له په رله مانی عێراق كارمان ئه وه یه هه وڵ بده ین مافه ده ستوریه كانی عێراق دابین بكرێت بۆ هه رێمی كوردستان وه توانیمان ئه و بڕه پاره یه بپچڕین بۆ هه رێم به ڵام ئیتر چۆنیه تی سه رف كردنی ئیشی په رله مانی كوردستانه ده بێت لێپرسینه وه بكات كه حكومه تی هه رێم بۆ ئه م پاره یه نادات؟ ئێمه له به غداد بۆمان هه یه لێپرسینه وه له حكومه تی به غداد بكه ین. به ڵام كاتێك لێره موچه دواده كه وێت ئیتر ئه وه ئیشی په رله مانی كوردستانه كه ڕێگه نه یات دوا بكه وێت." د. ڕێبوار ڕه خنه له حكومه تی هه رێم ده گرێت و ده ڵێت" له ڕاستیدا حكومه تی هه رێم شه فاف نیه له داهاته كه یدا، نازانین داهاتی هه رێم چه نده ؟ داهاتی ناوخۆ دیار نیه ، ده یان ڕێگه ی باج وه رگرتنی تازه یان داناوه بێ ئه وه ی هیچ سه نه دێكی یاسایی هه بێت به رده وام باج وه رگرتن و پێ بژاردن و هه موو ئه وانه زیاد ده كات." ڕاشیگه یاند" له 1/1/2019 وه به غداد بڕی 453 ملیار ئه نێرێ هه موو مانگێك . حكومه تی هه رێم دوای ئه وه بڕیاریدا كه پاشه كه وتی موچه هه ڵوه شێنێته وه . به ڵام ئه وان پاره ی مانگی 1 ی 2019 یان داوه به موچه ی مانگی 10 ی 2018 من به رده وام ئه و پرسیاره م لێكردوون پاره ی مانگه كانی 10،11،12 ساڵی 2018 كوا؟!كه واته نادیاریه ك هه یه كه پاره ی ئه و 3 مانگه بۆ كوێ چووه ؟" له وتووێژێكیدا له گه ڵ به شی كوردی ده نگی ئه مریكا ئاشكرایكرد" پێشنیارمان بۆ حوكمه ت كردووه تا 15/4 كه ره نتین و قه ده غه كردنی هاتوچۆ به م شێوه چڕه ی ئێستا به رده وام بێت وه ڕێگای هاتوچۆ بگیرێت به م شێوه یه ی ئێستا كه هه یه ، ئه گه ر حكومه ت داوا له ئێمه بكات ئێمه ڕێ و شوێنی ته ندروستیان ده ده ینێ چۆن موچه دابه ش بكات وه له ڕووی هونه رییه وه پێم وانیه ئه ركێكی قورس بێت ئه گه ر مه به ستیان بێت ده توانن جێ به جێی بكه ن تا قه ده غه كردنی هاتوچۆ نه بێته ڕێگری دابه شكردنی موچه ." به ڵام دواتر وته بێژی فه رمی حومه تی هه رێمی كوردستان ڕاگه یاند: كه چاوه ڕێی گه یشتنی پاره ی به غداد ده كه ن تا بگاته هه رێم بۆ ئه وه ی بتوانن موچه بده ن." ئه وه له كاتێكدایه پێشتر وه زیری دارایی حكومه تی هه رێمی له سه ره تای قه ده غه كردنی هاتوچۆ له هه رێمی كوردستان ڕایگه یاندبوو: پاره ی موچه ی فه رمانبه رانی هه رێم ئاماده یه به ڵام به هۆی داخستنی بانكه كان و قه ده غه ی هاتوچۆوه ناتوانن دابه شی بكه ن به سه ر فه رمانبه راندا بۆ ئه وه ی قه ره باڵغیش دروست نه بێت و مه ترسی ته ندروستی دروست نه كات." فه رمانبه ران له هه رێمی كوردستان جگه له وه زاره تی ته ندروستی و ناوخۆ و ئاسایش و پێشمه رگه ، ماوه ی نزیكه ی مانگ و نیو، هه ندێكیان ده ڵێن 50-55 ڕۆژه موچه یان وه رنه گرتووه ." د.ڕێبوار كه ریم سه باره ت به وه ی كه موچه ی فه رمانبه رانی هه رێم دواكه تووه به هۆی ئه وه ی وه ك وته بێژی حكومه تی هه رێمی كوردستان ڕایگه یاند، چاوه ڕێی ناردنی پاره ی به غداد ده كه ن، ده ڵێت" سه ره تای مانگی 3 موچه یه ك هاتووه ، وه دوێنێش پێنج شه ممه موچه یه كی تریش هاتووه ، به ڵام حكومه تی هه رێم پێش دوانزه ڕۆژ ڕایانگه یاند، كه موچه یه كیان حازره به ڵام به هۆی كۆرۆناوه نایده ن كه چی دوێنێ هه رخۆیان ڕایانگه یاند، حكومه ت ئاماده یه موچه بدات به ڵام چاوه ڕێی پاره كه ی به غداد ده كه ن. ئه م دوو لێدوانه جیاوازه له دوانزه ڕۆژدا گرفتێكی گه وره یه وه به ڕاستی ناهه قیه كی گه وره شه ده بوایه هه رخۆیان پابه ند بوونایه به قسه كانی خۆیانه وه من هیچ پێشنیارێكم نیه بۆیان." له وه ڵامی ئه و پرسیاره ی وه ك په رله مانی عیراق چیتان كردووه تا بودجه یه كی سه ربه خۆ ته رخان بكه ن بۆ ئه وه ی داخستنی بازاڕ و قه ده غه ی هاتوچۆ له سه رده می به ره نگاربونه وه ی كۆرۆنا كه مترین كاریگه ری هه بێت و یارمه تی هاوڵاتیان بدرێت وه ك وڵاتانی تر؟ د.ڕێبوار كه ریم ڕایگه یاند" لیژنه یه كی باڵا له عێراق دروست كراوه له حكومه ت بۆ به ره نگاربوونه وه ی كۆرۆنا ، وه دووه میش لیژنه یه كی په رله مانییه به سه رۆکایە تی جێگری یه كه می سه رۆكی په رله مان و ئه ندامێتی به شێك له سه رۆك لیژنه كان وه به شێك له ئه ندامانی لیژنه ی تەندروستی و دارایی یه كێك له گرنگترین ئه و پێشنیارانه ی كه كراون ئه وه یه كه گواستنه وه بكرێت له بودجه له بڕگه یه ك بۆ بڕگه یه كی تر، وه هه ندێك بابه ت خێرا بكرێت له بابه تی كڕیندا. ئێستا عێراق به گوژمه یه ك له چه ند ڕۆژی داهاتوودا ژماره یه كی زۆر ئامێری هه ناسه دان ده گه ینرێته عێراق، منیش داوام كردووه ژماره یه كی بنێردرێت بۆ هه رێمی كوردستان، هه روه ها بودجه یه كی تایبه ت ته رخانكراوه ، داوامانكردووه 3 ملیار دینار بنێردرێت بۆ هه رێم بۆ ڕووبه ڕووبوونه وه ی ئه و دۆخه له بودجه فریاگوزارییه خێراییه كه دانراوه خۆشبەختانە بڕی سێ ملیارەکە نێردراوە. دوێنێ له عێراق موچه ی مانگی سێ هه مووی دابه شكراوه ، سه ره ڕای ئه وه ی قه ده غه ی هاتوچۆو هه بوو." هه روه ها وتی" له عێراق چاودێری كۆمه ڵایه تی هه یه به رده وام مانگانه بڕه پاره یه ك ده درێت، شه هیدانه هه یه وه هه ندێك پڕۆسه ی بازرگانی هه ر ماوه ، به ڵام بازاڕه قه ڵه باڵغه كان داخراون، وه لیژنه ی به ره نگاربوونه وه ی كۆرۆنا له عیراق ده یانه وێت ڕێگه یه ك بدۆزنه وه بۆ قه ره بوو كردنه وه ی ئه و كه سانه ی كه ئیشی ڕۆژانه یان نیه وه كو دارتاش و سه رتاش و كرێكار ئه وانه ی كه نه له كه رتی تایبه تن و نه له كه رتی حكومیین، ئیش بۆ خۆیان ده كه ن.پێشنیارمان كردووه به شێوه یه ك قه ره بوو بكرێنه وه ، به ڵام هێشتا پێشنیاره و په سه ند نه كراوه ." ده رباره ی ئه وه ی ئایا هه رێمی كوردستان ده گرێته وه ؟ د.ڕێبوار كه ریم مه حمود ده ڵێت" لیژنه یه كی باڵا هه یه له حكومه تی هه رێمی كوردستان، وه لیژنه ی پارێزگاكانیش هه یه بۆ به ره نگاربوونه وه ی كۆرۆنا، ئه وه ی من بزانم پشت ده به ستن به و بودجه یه ی كه خۆیان دابینی ده كه ن ئه وه ش به هاوكاری ده وڵه مه نده كان و خێرخوازان، هه رچه نده من هیوادارم خێرخوازان خۆیان خێر بكه ن نه وه كو له ڕێگه ی حكومه تی هه رێمه وه ، چونكه هه ندێك ڕووداو ڕوویداوه كه خێرخوازێك هه ر دیاریه كی پێشكه ش به خه ڵك كردووه له ڕێگه ی حكومه ته وه ، دواتر حكومه تی هه رێم چووه له به رامبه ر ئه و دیاریه پاره ی له خه ڵك سه ندووه ئه مه گرفته به ڕاستی، وه كو ڕاگه یاندرا به ڕێز فاروقی مه لا مسته فا نه وتی داوه به شارۆچكه ی كۆیه به ڵام له وێ حكومه ت به پاره دابه شی كردووه به سه ر خه ڵك دا، بۆیه من پێم باشه خێرخوازان له ڕێگه ی خۆیانه وه خێر بكه ن. وه حكومه تیش ده بێت تێبگات كه وڵات به خێرخوازی و به و كارانه به ڕێوه ناڕوات ده بێت پلانی ستراتیجی هه بێت، تا ئێستا حكومه تی هه رێم پلانی ڕوبه ڕوبونه وه ی كۆرۆنای باش هێناوه به ڵام ئه مه نابێت كاربكاته سه ر موچه ی فه رمانبه ران. " ڕونیشیكرده وه " ئه وه ی كه له عێراق داوامان كردووه ئه وه یه چۆن ڕێگایه ك بدۆزینه وه بۆ قه ره بوو كردنه وه ی ئه و كه سانه ی كه ئیشی ڕۆژانه یان نیه له چوارچێوه ی یاسای بودجه كه هه رێمی كوردستان نیه تی، ته نها بۆ عێراقه وه خۆم دوێنێ قسه م له گه ڵ جێگری یه كه می سه رۆكی په رله مانی عیراق كرد بۆ ئه و بابه ته ، ئه مه هه رێمی كوردستان ناگرێته وه ، چونكه ئه وه كاری په رله مانی كوردستانه ڕێگا چاره بۆ ئه وه بدۆزێته وه چۆن پێشنیاری قه ره بووی هاوڵاتیانی كاسب بكاته وه بۆ حكومه ت له م دۆخه دا وه بڕیاری لێوه بدات."