ئه‌نفلۆنزای باڵنده له ئه‌فریقیـا و ئه‌وروپا
ئه‌مریکا به‌ڵێنی زیاتر له‌ 330 ملیۆن دۆلاری دا بۆ هه‌ڵمه‌تی جیهانی له‌ دژی نه‌خۆشی ئه‌نفلۆنزای باڵنده.‌ باڵیۆز نانسی پۆڵ ده‌ڵێت یارمه‌ت
ئه‌م گوتاره‌ دیدوبۆچوونی حكومه‌تی وڵاته‌ یه‌كـگرتووه‌كانی ئه‌مریكایه‌ ئه نفلۆنزای باڵنده به رده وامه له بڵاوبوونه وه. نه مسا، ئه ڵمانیا، بولگاریا، کرواتیا، یۆنان، ئیتالیا، ڕۆمانیا، ڕووسیا، سڵۆڤینیا حاڵه تی نوێی ئه م نه خۆشییه یان ڕاگه یاندووه له باڵنده ی توشبوودا. وه به م دواییانه نه خۆشی ئه نفلۆنزای باڵنده له نه یجیریا و ئێران دۆزرایه وه. یه که م حاڵه تی ئه م نه خۆشییه له کۆتایی ساڵی 2003 دا له چین دۆزرایه وه. ڤایرۆسه که له وێوه وه بۆ که مبۆدیا و ئه نده نوسیا ولاوس و مه نگۆلیا و تایلاند و ڤێتنام و تورکیا بڵاوبوه وه . ڕێکخراوی ته ندروستی جیهانی نه ته وه یه کگرتووه کان ده ڵێت، له سه رانسه ری جیهاندا زیاتر له 160 که س توشی ئه م نه خۆشیه بوون به په یوه ندییان به باڵنده و په له وه ڕی نه خۆشه وه. شاره زایانی ته ندروستی ده ڵێن له وانه یه ڤایرۆسی ئه نفلۆنزای باڵنده به چه شنێك بگۆڕێت که له مرۆڤێکه وه بۆ مرۆڤێکی تر بگوێزرێته وه. وه له به ر ئه وه ی خه ڵکی به رگرییان نییه له به رامبه ر ئه م ڤایرۆسه نوێیه ی ئه نفلۆنزای باڵنده، ئه وا له وانه یه ئه م به رپابوونی نه خۆشییه به ره و په تایه کی جیهانی بڕوات، وه ببێته هۆی نه خۆش که وتن و مردنی ژماره یه کی زۆری خه ڵك. له ساڵی 1918 دا، ڤایرۆسی ئه نفلۆنزا زیاتر له 20 ملیۆن که سی له سه رانسه ری جیهاندا کوشت. له مانگی یه کدا، له کۆنفڕانسێك دا له پکینی چین، ئه مریکا به ڵێنی زیاتر له 330 ملیۆن دۆلاری دا بۆ هه ڵمه تی جیهانی له دژی نه خۆشی ئه نفلۆنزای باڵنده. باڵیۆز نانسی پۆڵ ده ڵێت یارمه تییه که به زۆری ده ڕوات بۆ وڵاتانی باشوری ڕۆژهه ڵاتی ئاسیا، وه ده ڵێت به شێکی زۆری یارمه تییه که ده درێته پرۆگرامه کان و یارمه تی ته کنیکی. له به یاننامه یه کی نوسراودا، وه زاره تی ده ره وه ی ئه مریکا ده ڵێت یارمه تییه که به زۆری ده ڕوات بۆ بواره کانی ڕێگاگرتن و یارمه تی دانی ته کنیکی بۆ ئه و وڵاتانه ی هه ڕه شه ی ئه م ڤایرۆسه یان له سه ره. وه له چه ند ڕێگایه که وه به کارده هێنرێت، له وانه تاقی کردنه وه ی کوتان و ڕاهێنانی کارمه ندانی بواری ته ندروستی. سه رۆك جۆرج ده بڵیو بوش له سه ر گیروگرفته کانی که به هۆی ڤایرۆسی ئه نفلۆنزای باڵنده وه یه ده ڵێت، هیچ وڵاتێك ناتوانێت ئه م هه ڕه شه یه پشت گوێ بخات، وه هه موو وڵاتێك به رپرسیاره له دۆزینه وه و ڕاگرتنی بڵاوبونه وه ی.