Enn Dersi: Radioların fəaliyyətinin bərpası vacibdir
Radioların bağlanması ABŞ-ın müxtəlif qurumlarında çox mənfi əks səda doğurub
AzərbaycanABŞ üçün xarici və eyni zamanda tərəfdaş bir dövlətdir. Bu barədə ABŞ-ınAzərbaycandakı səfiri Enn Dersi bir qrupjurnalist üçün keçirdiyi mətbuat konfransında bildirib. O yeni administrasiyanın gələcəkdə həyata keçirəcəyi siyasətin detalları iləbağlı məlumat verməyin hələ tez olduğunu bildirib. "Ancaq yeni prezidentçıxışlarından müəyyən istiqamətlərdən danışıb. Prezident Obama ABŞ-ın dünyadalider rolunun saxlanılması öhdəliyini üzərinə götürüb. O qeyd edib ki, dünyadacərəyan edən əsas qlobal proseslərdə ABŞ aparıcı rol oynayacaq. Bu zaman,Amerika tərəfdaşlıq çərçivəsindəməsələlərlə məşğul olacaq". Səfirin fikrincə, daxili məsələlərdə ABŞ öz prinsiplərinə sadiq qalacaq."Amerika daxilində partiyalar arasında ziddiyyətli və ya anlaşılmayan məqamlaryarandığı təqdirdə və bunun beynəlxalq siyasətə aidiyyatı olduqda ABŞ daxildəümumi məxrəcə gəlib, platforma yaradacaq". O deyib ki, ABŞ-ın xarici siyasəti üç prinsip üzərində qərarlaşacaq. "Budiplomatiya, inkişaf və müdafiə prinsipləridir". Səfir bildirib ki, ABŞ prezidenti eyni zamanda inkişafa dair məsələlərin mühümönəm daşıdığını deyib. "Qlobal məsələlərin, o cümlədən yoxsulluq, səhiyyə vəsağlamlığa aid problemlərin həllini vacib sayır." Onun sözlərinə görə, prezident ABŞ-ın düşmənlərinə çox aydın və bəsit ismarıcünvanlayıb. "ABŞ öz təhlükəsizliyini qoruyacaq." Xanım Dersi ABŞ-ın xarici siyasətinin əsas prioritetlərindən də danışıb."Prezident ABŞ-ın fikirlərini, ideyalarını və dəyərlərini inkişaf etdirəcəyinideyib. O deyib ki, ABŞ-ın dünyada apardığı lider rolu ordunun gücündən deyil,ABŞ dəyərlərindən irəli gəlir. ABŞ öz gücünü təhlükəsizliyini qoruduğu dərəcədəinkişaf etdirəcək. Bütün gücümüzdən, qüdrətdən istifadə edərək insanlarımızıqoruyacağıq, maraqlarımızı və ideallarımızı inkişaf etdirəcəyik". O prezidentin ilk qərarlarından danışıb. Prezidentin Yaxın Şərq və Əfqanıstanüzrə xüsusi nümayəndələrin təyin edilməsi və Quantanamada həbsxananınbaşlanması ilə bağlı sərəncamlarını yada salıb. "Bütün bunlar ABŞ-ınekstremizmə və terroristlərə qarşı mübarizə və ABŞ-ın təhlükəsizliyiçərçivəsində görülən tədbirlərdir." Səfir Qafqaz və Azərbaycana dair ABŞ-ın hazırkı xarici siyasətinin detallarıilə bağlı məlumat verə bilməyəcəyini deyib. "Ümid edirəm və bilirəm ki,Azərbaycan ABŞ üçün vacib bir dövlətdir. ABŞ-ın burada maraqları var və bu, həriki dövlət üçün çox böyük əhəmiyyət kəsb edir. Düşünürük ki, xarici siyasəthəyata keçiriləndə bu məqamlar prioritet kimi seçiləcək. Bilirik ki, enerjisahəsində təhlükəsizlik Azərbaycan, o cümlədən dünya üçün çox böyük əhəmiyyətkəsb edən məsələlərdəndir. Digər marağımız, dünyada terrorçuluğa qarşıapardığımız fəaliyyət və kütləvi qırğın silahlarının qarşısını almaqdır.Azərbaycan bu istiqamətə olan tərəfdaşlarımızdan biridir. Bir ənənəmiz də, yeniyaranmış dinc, demokratik dövlətlərə yardım etmək və dəstək verməkdir. Bu daABŞ-ın davamlı maraqlarından biridir". Onunsözlərinə görə, cənab Obama senator Luqarla Azərbaycanda səfərdə olub. "O burayagəlməmişdən öncə Azərbaycanla bağlı yaxşı bir brifinq alıb. Mən ABŞ-da olarkənprezidentin Azərbaycana səfərinin və Səngəçal terminalında olan məqamları əksetdirən şəkilləri gördüm. Davamlı marağımızı və cənab Obamanın Azərbaycandaolması faktını nəzərə alaraq düşünürəm ki, ikitərəfli tərəfdaşlığıngücləndirilməsi üçün yaxşı zəmin yaranıb". Səfir bildirib ki, cənab Obamanın prezident seçilməsi məqamında radiostansiyalarınfəaliyyətinin dayandırılması ABŞ üçün gözlənilməz və məyusedici bir haldır. "Buməqam ABŞ-ın müxtəlif qurumlarında çox mənfi əks səda doğurub. ABŞ-da olduğumzaman həm konqresdə, həm də digər həmkarlarımla söhbətlərimdə bunu hiss etdim.Radioların məhz ABŞ-ın yaranan problemin hüquqi və texniki baxımdan həlli üçünöz dəstəyini və əməkdaşlığını təklif etdiyi bir vaxtda dayandırılması, bizixüsusilə məyus edib. Bu radiolar Azərbaycanda media mühitinin, eyni ilə dəmətbuatın inkişafına böyük töhfələr verib. Eyni zamanda, bu radiostansiyalarAzərbaycanda media mühitinin bir təchizat kimi inkişafına böyük təkan verib.Azərbaycanda çoxsaylı insanlar bu radiostansiyaların həvəskarıdır. Radiostansiyalarbir neçə istiqamətdə pioner rolu oynayıb və müxtəlif tok-şou proqramları,studiyalarında təşkil etdiyi müzakirələrlə çox yaxşı imic qazanıb. Bu radiolarmüxtəlif insanlarla - həm dövlət rəsmiləri, müxalifət təmsilçiləri, həm də müstəqilşəxslərlə işləyir. Radiolar media mühitinə bir müxtəliflik gətirirdi və bumüxtəliflik inkişafa təkan verən əsas amillərdən biridir. Məhz, bu ab-havada ABŞ yaranan hüquqi məsələlərinhəlli istiqamətində Azərbaycana öz dəstəyini təklif etmişdi. Biz başa düşürükki, qanunun aliliyinə əməl edilməlidir. Məhz Amerika qanunun aliliyinə hörmətedən ölkədir. Bizim məyusluğumuza, o səbəb olub ki, məhz bu vaxtda radiostansiyalarınyayımı dayandırılıb. Təklifimiz o olmuşdu ki, hüquqi həllə irəlilədiyimizvaxtda radiostansiyalar fəaliyyətini davam etdirsin. Radiostansiyalarınfəaliyyətinin davamı ictimai marağa qulluq edən bir amildir. Bu məqam yeniseçilmiş administrasiya üçün böyük əhəmiyyət kəsb edir və biz Azərbaycantərəfinə məsələnin çözülməsində konstruktiv yolun axtarılmasında dəstək verməyəhazırıq. Radiostansiyaların fəaliyyətinin bərpası hazırda çox vacib birməqamdır. Ona görə, biz bilirik ki, Azərbaycan çox milli bir məsələninçözülməsi qarşısındadır." O vacib milli məsələlərdən danışarkən bildirib ki,"milli maraqlara da aidiyyəti olan məsələlər Azərbaycanın daxilində deyil,regionda da vacib əhəmiyyət kəsb edən məsələlərdir." Səfir belə məsələlərdən biri kimi, martın 18-dəkeçiriləcək referendumu qeyd edib. "Bu referendum özü ilə müəyyəndəyişiklikləri gətirəcək. O ki, qaldı konstitusiyaya ediləcək dəyişikliklərə,bununla bağlı, yalnız Azərbaycan vətəndaşları öz qərarını və qiymətini verəbilər. Bu dəyişikliklərin məzmunu, detalları ilə bağlı danışmaq istəməzdim.Sadəcə beynəlxalq tərəfdaşlar, icma üçün demokratiyanın inkişafı baxımındanvacib olan, dəyişikliklərin hansı tərzdə tətbiq olunacağıdır. İnsanların qərarverməsi üçün isə ictimai debatlar vasitəsi ilə tam məlumat təqdim olunmalıdır.İctimai debatlar dəyişikliklərə tərəfdar olan insanların çıxışlarını tələbedir. Bu insanlar dəyişiklikləri hansı səbəbdən dəstəklədiklərini izahetməlidir. Eyni zamanda, dəyişikliklərə qarşı çıxan insanlar da olmalıdır ki,mövqelərini izah etsin. İnsanlar isə bu mövqeləri dinlədikdən sonra müəyyənqərar verməlidir. Məhz müstəqil media bu kimi prosesə və ictimai müzakirələrinkeçirilməsinə təkan verən bir strukturdur". Xanım Dersi insanların fundamental hüquqları kimi toplaşmaq və öz fikrini izahetmək hüququnu önə çəkib. "Belə xəbərlər nəzərimizə çatır ki, məhz dövlətrəsmiləri insanların bu istiqamətdə fəaliyyətinə müdaxilə edir. Referendumdakomissiya yaradılmasına dair müraciətə imza toplandığı zaman dövlət rəsmiləribu prosesə müdaxilə edib. İstənilən məqamda, konstitusiyaya istəniləndəyişikliyin, əlavənin edilməsinin əsas şərtlərindən biri, odur ki, budəyişikliklər xalqın, ictimaiyyətin prosesə tam qatıldığı şəraitdə həyatakeçirilə bilər. Bu proses ədalətli və şəffaf həyata keçirilməlidir. Vətəndaşlarnəticə etibarı ilə rəylərini formalaşdırmalı və nəticələrdən xəbərdarolmalıdır". Səfir "Amerikanın səsi"nin Azərbaycanın demokratik təsisatları dayandırmasınaABŞ və beynəlxalq ictimaiyyətin "yalnız təəssüf bildirməsinin bəs etməməsi" iləbağlı sualının cavabında deyib ki, ABŞ Azərbaycanın demokratik və müstəqildövlət kimi inkişafında tamamilə maraqlıdır. "ABŞ bu proseslərə yaxından köməkedib və edəcək. Demokratiya, dövlət idarəçiliyi və medianın inkişafı sahəsindəyardımlarımızı davam etdirəcəyik"-deyə o qeyd edib. O suallara cavabda xarici radioların yayımı ilə məsələyə yenidən qayıdıb."Azərbaycan qanunvericiliyi xarici yayımçılara FM dalğasında fəaliyyətgöstərməyə icazə verir. Bir şərtlə ki, dövlətlərarası saziş olmalıdır. ABŞ-ıntəklifi də bundan ibarətdir. Amerika Beynəlxalq Yayım Şurası Azərbaycan tərəfiilə işləyib və sazişin hazırlanmasında təkliflərini verib. Biz bu təklifəhazırda cavab gözləyirik və ən tez zamanda bu sahədə irəliləməyi nəzərdə tuturuq". Xanım Dersi "Amerikanın səsi"nin sualınıncavabında Azərbaycan tərəfinin radiolarla bağlı təklifinə də münasibətbildirib. "Azərbaycan qanunvericiliyində radioların fəaliyyətinin davamı üçünimkanlar var. Hazırda qanunvericiliyi nəzərdən keçiririk. Sadəcə tərəfdaşlıqçərçivəsində də bu radiolar fəaliyyət göstərə bilər və belə bir presedentregionda mövcuddur. "Amerikanın səsi", "Azadlıq" regionun digər dövlətlərindəbu tərəfdaşlıq çərçivəsində fəaliyyət göstərir və fəaliyyətini davam etdirir.Sadəcə əsas məqam odur ki, iki tərəf bu istiqamətdə xoş niyyətini, istəyini,hazırlığını bildirməli və konstruktiv həll yolu tapılmalıdır. NəticədəAzərbaycan ictimaiyyəti bu radioların fəaliyyətini davam etdirməsindənbəhrələnə bilsin. Məhz bu radiolar medianın təkanına öz töhfəsini verir,insanlara öz hüquqlarından faydalanmağı təbliğ edir. Hesab edirəm ki, probleminhəlli istiqamətində danışıqlar davam etdirilməlidir və tez bir zamanda radiolarfəaliyyətini bərpa etməlidir. Azərbaycan üçün bu, böyük, ümdə və çox vacibməsələdir. Radiolar fəaliyyətini bərpa etdirdiyi bir təqdirdə, bu yeniadministrasiya üçün çox yaxşı siqnal olar. Artıq yetirilən xələlin fəsadlarınazaldılmasına və tamamilə aradan qaldırılmasına yardım edə bilər". O Ermənistana Rusiyanın silah verməsi ilə bağlı sualın cavabında deyib ki, bubarədə yalnız medianın yazdıqları ilə tanışdır. "ABŞ Dağlıq Qarabağmünaqişəsinin ədalətli və dinc yolla həllinin tərəfdarıdır. Danışıqlarprosesinə xələl gətirən hər hansı addıma ABŞ çox mənfi yanaşacaq". Qaz böhranıilə bağlı suala cavabda səfir deyib ki, bu fakt Azərbaycanın enerjitəhlükəsizliyinə töhfəsini bir daha təsdiq edib. "Enerji təhlükəsizliyininqorunması üçün mütləq müxtəliflik olmalıdır".