Thế giới phản ứng việc Mỹ dời đại sứ quán đến Jerusalem
Nhiều nước thù địch và cả đồng minh của Mỹ lo ngại căng thẳng sẽ tăng cao.
Hội đồng Bảo an Liên hiệp quốc sẽ họp khẩn trong ngày thứ Ba 15/5 để thảo luận về tình hình Gaza sau ngày bạo động đẫm máu nhất giữa Israel và người Palestine trong 5 năm qua. Điều phối viên đặc biệt của Liên hiệp quốc về tiến trình hòa bình Trung Ðông Nickolay Mladenov theo dự kiến sẽ báo cáo tình hình cho Hội đồng Bảo an từ Jerusalem. Trước cuộc họp, Kuwait thảo một tuyên bố bày tỏ “phẫn nộ và đau buồn” trước việc hàng chục người Palestine bị quân đội Israel sát hại, và kêu gọi mở cuộc điều tra độc lập. Các nhà ngoại giao Liên hiệp quốc cho biết Hoa Kỳ, đồng minh của Israel và là một trong năm thành viên của Hội đồng có quyền phủ quyết, đã chặn dự thảo lại. Nhiều quốc gia đồng minh và cả thù địch với Hoa Kỳ chỉ trích về quyết định của Washington mở đại sứ quán tại Jerusalem hôm thứ Hai, và nói rằng động thái này sẽ làm tăng căng thẳng tình hình ở Trung Đông. Phát ngôn viên của Thủ tướng Anh Theresa May cho biết: "Chúng tôi không đồng tình với quyết định của Hoa Kỳ chuyển đại sứ quán tới Jerusalem và công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel" trước khi đạt được thỏa thuận hòa bình cuối cùng ở Trung Đông. Tổng thống Pháp Emmanuel Macron lên án bạo lực hôm thứ hai tại Gaza, nơi binh sĩ Israel đã giết chết 52 người dân Palestine trong các vụ đụng độ tại biên giới. Ông Macron cho biết ông đã "cảnh báo nhiều lần về hậu quả" từ quyết định của Tổng thống Mỹ Donald Trump công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel. Trong một tuyên bố, văn phòng của ông Macron cho biết ông "sẽ nói chuyện với tất cả các bên liên quan ở khu vực trong những ngày tới." Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov đã lặp lại phản đối của Moscow về động thái này. "Chúng tôi tin chắc rằng đơn phương đảo chiều quyết định của cộng đồng quốc tế theo cách này là hành động bất xứng", ông nói. Nhiều nhà lãnh đạo Ảrập cũng đã lên án động thái này, trong đó Thủ tướng Li- Băng Saad Hariri gọi quyết định này là hành động "khiêu khích", còn Ngoại trưởng Iran Javad Zarif thì mô tả đây là "một ngày đáng xấu hổ". Ả Rập Xê Út lên án vụ nổ súng của binh lính Israel đối với người Palestine ở Gaza nhưng không đề cập đến việc mở cửa đại sứ quán Mỹ ở Jerusalem. "Ả Rập Xê Út đã lên án mạnh mẽ vụ nổ súng do lực lượng chiếm đóng của Israel thực hiện chống lại những người dân Palestine không có vũ khí khiến hàng chục người chết và bị thương", một phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Ảrập Xêút nói. Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan cho biết trong chuyến viếng thăm London rằng việc di chuyển đại sứ quán là "rất, rất đáng tiếc" và rằng hành động này chứng tỏ Hoa Kỳ không thích hợp làm nhà hòa giải cho tiến trình hòa bình ở Trung Đông. Chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ cho hay họ yêu cầu đại sứ Mỹ “giải thích” về việc Washington dời Ðại sứ quán đến Jerusalem. Ankara cũng triệu hồi đại sứ của họ ở Israel tiếp theo sau cái gọi là “cuộc tàn sát” người Palestine ở biên giới Gaza. Thổ Nhĩ Kỳ cũng triệu tập một cuộc họp khẩn của Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC), tổ chức lớn nhất thế giới của cá quốc gia có đa số người theo Hồi giáo. Tổng thống Erdogan muốn tiến hành cuộc họp vào thứ Sáu 18/5. Đáp lại việc hàng ngàn người xuống đường ở Istanbul hôm thứ Hai, Tổng thống Erdogan hứa sẽ tổ chức một cuộc mít tinh ủng hộ người Palestine vào thứ Sáu ngay sau cuộc họp của OIC.