Xung đột về vai trò của Quốc hội Mỹ trong thoả thuận với Iran
Một buổi điều trần gay gắt của Uỷ ban Đối ngoại Hạ viện Hoa Kỳ phản ánh sự quan ngại của các nhà lập pháp về một thoả thuận hạt nhân có thể đạt được với Iran.
Trong khi các cuộc thương nghị quốc tế với Iran nhằm hạn chế chương trình hạt nhân của họ bước vào một giai đoạn quan trọng ở Thuỵ Sĩ, các giới chức trong chính quyền Obama đã bất đồng với các thành viên của một uỷ ban quốc hội hôm qua về vai trò mà Quốc hội nên đóng trong các cuộc đàm phán đó. Các nhà lập pháp dường như ngày càng lo lắng và căng thẳng hôm qua vào lúc các tin tức chưa được xác nhận và những tin đồn nổi lên cho rằng một dự thảo thoả thuận hạt nhân với Iran đang được luân lưu trong các bên tham dự cuộc thương nghị. Sau đó trong ngày, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Jen Psaki đã bác bỏ tin tức về một thoả thuận. Bà Jen Psaki nói tin tức không chính xác. Không có văn kiện dự thảo nào được phổ biến. Các vấn đề về khung thoả thuận cơ bản vẫn còn đang được thảo luận toàn diện. Cả các thành viên Cộng hoà và Dân chủ trong Uỷ ban Đối ngoại Hạ viện đều cho rằng vai trò của Quốc hội trong toàn bộ tiến trình thương thuyết không được gạt qua một bên. Thành viên kỳ cựu của đảng Dân chủ Eliot Engel nói ông và Chủ tịch uỷ ban thuộc đảng Cộng hoà Ed Royce sẽ gửi một bức thư cho Tổng thống Obama bày tỏ những quan ngại về những gì cần phải có trong một thoả thuận về hạt nhân với Iran. Một người phát ngôn của ông Engel nói với đài VOA rằng 363 đại biểu Hạ viện, thuộc cả đảng Cộng hoà lẫn Dân chủ, đã ký tên vào bức thư. Nó nhắc nhở Tổng thống rằng Quốc hội cần phải thông qua dự luật để bãi bỏ những biện pháp chế tài đối với Iran theo chỉ thị của quốc hội. Bức thư của Hạ viện với lời lẽ được cân nhắc cẩn thận được đưa ra sau khi một bức thư gây nhiều tranh cãi hơn được gửi cho các nhà lãnh đạo Iran hồi tuần trước. Bức thư đó có chữ ký của 47 thượng nghị sĩ Cộng hoà và cảnh báo Tehran rằng bất cứ thoả thuận nào đều có thể không còn nữa sau khi ông Obama rời chức. Đại biểu Dân chủ Emmanuel Cleaver nói với đài VOA rằng ông và nhiều đảng viên Dân chủ khác đã ký tên vào bức thư mới của Hạ viện bởi vì họ muốn thoả thuận sẽ cứng rắn và bảo vệ an ninh cho Israel. Nhưng ông Cleaver nói ông lo ngại về điều ông coi là những nỗ lực của một số nhà lập pháp muốn làm hại thống Obama. Ông nói: “Tôi tin rằng chúng ta chưa từng có sự can thiệp của Quốc hội ở mức độ này với bất kỳ hình thức thoả thuận quan trọng nào, nhất là trong lãnh vực vũ khí hạt nhân, trong lịch sử của chúng ta. ” Thứ trưởng Ngoại giao Antony Blinken nhắc lại lập trường của chính quyền rằng Quốc hội không nên can thiệp vào các cuộc đàm phán ở giai đoạn quan trọng này. Căng thẳng cũng bùng ra về phản ứng của chính quyền Obama đối với thắng lợi bầu cử của Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu. Dân biểu Cộng hoà Steve Chabot tuyên bố: “Tổng thống Obama rõ ràng tỏ ra khinh miệt người thắng cuộc bầu cử Israel trong tuần này. ” Lời phát biểu đó khơi ra phản ứng từ phía Thứ trưởng Blinken: "Thưa ngài dân biểu, theo phán đoán của tôi, không có chính quyền nào đã làm nhiều hơn cho an ninh của Israel so với chính quyền này. Nếu ngài nhìn vào những biện pháp chúng tôi đã tiến hành, những bước mà chúng tôi đã thực hiện, nhằm cung cấp cho an ninh của Israel của chính quyền này thì quả thực đó là những biện pháp cực kỳ phi thường. Chính Thủ tướng Netanyahu cũng gọi như thế." Một số dân biểu Dân chủ nói ông Netanyahu đã sỉ nhục Tổng thống Obama khi ông phát biểu trước một phiên họp chung của Quốc hội trong tháng này, mà không tham khảo ý kiến Toà Bạch Ốc trước. Ông Netanyahu đã mượn bài phát biểu này để cảnh báo các đại biểu Quốc hội về điều ông gọi là một thoả thuận xấu với Iran. Iran nhất mực khẳng định chương trình hạt nhân của họ là chỉ nhắm các mục đích hoà bình, nhưng phương Tây cáo buộc Iran là mưu tìm vũ khí hạt nhân.