Nhận định của người trong nước về âm nhạc, văn học nghệ thuật
Bằng các trích đoạn ca khúc xưa và nay, chúng ta hãy cùng hình dung ra hướng đi của tân nhạc Việt Nam
Chương trình “Ca khúc Việt Nam” do Thanh Trang thực hiện xin kính chào quý thính giả nghe Đài! Quý thính giả thân mến! Trong mỗi buổi phát thanh hàng tuần của chương trình này, bằng cách trích đọan những ca khúc xưa và nay, chúng tôi chủ ý tạo điều kiện để qúy thính giả từng bước có thể tự mình hình dung ra hướng đi của Tân Nhạc Việt Nam. Thường khi chúng tôi cũng trích dẫn luôn các phần nhận định của thính giả theo rõi chương trình cũng như xuất phát từ những lời phát biểu của người này hay người kia trong giới âm nhạc hay văn học nghệ thuật nói chung. Chỉ tiếc là do nơi sự hạn hẹp về mặt thời gian dành cho chương trình cho nên chúng tôi không thực hiện được những cuộc phỏng vấn trực tiếp qua làn sóng điện mà chỉ có thể thu thập thông tin, ý kiến qua thư từ trao đổi với nhau rồi đưa phần ý kiến thu thập được vào chương trình nay. Chẳng hạn như trong tuần lễ vừa rồi chúng tôi có đuợc ý kiến qua điện thư của một trí thức trẻ, một nhà báo trẻ bên nhà. Về mặt âm nhạc của giới trẻ hiên nay thì anh có ý kiến như sau: "Cái gọi là trào lưu nhạc trẻ thì sự tồn tại của mỗi bài hát chỉ tính bằng tháng. Thị trường âm nhạc như một chiếc bánh hot-dog nóng hổi vừa thổi vừa xơi, ăn xong tiêu hóa, tiêu hóa rồi lại ăn lại. Đơn giản vì cái đang gọi là âm nhạc trẻ có 4 số 0 tròn chính: không khúc thức; không giai điệu; không ca từ và không tư tưởng. Một nhạc sĩ có thể kiếm sống, giàu có, thác loạn bằng chính tác phẩm của mình, chiều chuộng thị hiếu giống như kiểu sáng thổi kèn đám ma, tối tung hoa đám cưới. Và tôi vẫn muốn nhắc lại đến câu trong Kinh Lễ của Khổng Tử: Lễ Nhạc là gốc của một quốc gia. " Nhưng nếu phần trích dẫn vừa rồi là chuyện quan điểm thì tiếp đây là phần chất liệu để quý thính giả có thể kiểm chứng phần quan điểm vừa nêu. Mở đầu tiết mục trích đoạn những ca khúc xưa và nay của buổi nay, xin mời quý thính giả, ta cùng nhau nghe trích đọan bài “Tình đầu” của Sỹ Đan qua giọng ca Ánh Minh và Thùy Hương: Vừa rồi là trích đọan bài “Tình Đầu” của Sỹ Đan qua giọng ca Ánh Minh và Thùy Hương. Để tiếp theo, xin mời quý thính giả nghe trích đọan bài hát cùng tựa đề của đấu thập niên 60 là bài “Tình đầu” của Hòang Trọng và Hồ Đình Phương qua giọng ca Ngọc Hạ: Vừa rồi là một lượt hát bài “Tình đầu” của Hoàng Trọng và Hồ Đình Phương qua giọng ca Ngọc Hạ. Nếu như ta nghe rồi không để ý đến giai điệu của ca khúc mà chỉ cho rằng tiết điệu nơi bài “Tình đầu” lúc nãy nghe rộn ràng, khởi sắc hơn điệu Tango tưởng chừng như đã quá xưa cũ nơi bài vừa rồi thì chúng tôi chỉ cần nêu sự thể là nếu ca sĩ hay ban nhạc người ta chọn tiết điệu y hệt như bài ban nãy chứ không cứ phải là hát theo tiết điệu Tango thì người nghe cũng sẽ nghe theo tiết điệu “mới mẻ” và rộn ràng y hệt như vậy! Vấn đề là làm sao tránh đuợc sự nhầm lẫn giữa những mặt tiết điệu của một bài hát và giai điệu của nó. Và để tiếp theo đây nữa, chúng tôi xin trích đọan một bài lời Việt với nhạc từ một bài hát trong một bộ phim Trung Hoa, bài “Năm tháng đợi chờ”, qua giọng ca của Vũ Tuấn Anh. Đã có dư luận cho rằng giới trẻ ngày nay cóp nhặt quá nhiều nét nhạc của nước ngoài. Trường hợp như bài “Năm tháng đợi chờ” này thì không còn chuyện cóp nhặt mà người ta lấy thẳng nhạc nước ngòai cho tiện việc, và chỉ còn đưa lời Việt vào đấy! Ta vừa cùng nhau nghe trích đọan bài “Năm tháng đợi chờ”, nhạc Trung Hoa lời Việt qua giọng ca Vũ Tuấn Anh. Vậy thì tình cờ cách đây vài tuần chúng tôi cũng có viết bài “Tháng đợi, năm chờ” theo phong cách của ngày hôm nay, trước khi có người bạn cho biết là ở bên nhà có bài “Năm tháng đợi chờ” vừa rồi. Xin mời quý thính giả nghe trích đọan bài “Tháng đợi năm chờ” của Thanh Trang qua giọng hát Tâm Hảo. Vừa rồi là trích đọan bài “Tháng đợi năm chờ” của Thanh Trang qua giọng ca Tâm Hảo. Và đến đây là trích đoạn bài “Thơ ngây” của Jason Lam và Lê Đức Long qua tiếng hát Dạ Nhật Yến. Ta vừa cùng nhau nghe trích đọan bài “Thơ ngây” của Jason Lam và Lê Đức Long, một ca khúc mới của ngày hôm nay. Tiếp đây xin mời qúy thính giả nghe trích đọan bài cùng tựa đề là “Thơ ngây” của Anh Việt, một bài hát thời cuối thập niên 50, qua giọng ca Sĩ Phú. Quý thính giả thân mến. Ta vừa cùng nhau nghe trích đọan bài “Thơ ngây” của Anh Việt qua giọng ca Sĩ Phú. Mở đầu buổi phát thanh hôm nay chúng tôi đã có trích dẫn quan điểm qua bài báo của một trí thức trẻ ở bên nhà về tình hình âm nhạc Việt Nam hiện nay và nhìn hung thì kết luận của tác giả bài viết đó không mấy lạc quan nếu như khuynh hướng sáng tác hiện nay không có hướng đi nào sáng sủa hơn. Nhưng đàng nào thì đấy cũng chỉ là quan điểm cùng ý kiến của một người. Trong khi chúng tôi chọn giải pháp là để quý thính giả càng có dịp nghe nhiều những trích đọan bài hát xưa và nay thì càng dễ có chất liệu cụ thể để tự mình đánh giá tình hình. Tuy trong khi chờ đợi thì cũng có một điều hết sức hiển nhiên vẫn diễn ra thường trực là quá trình nghe ca hát chịu ảnh hưởng trực tiếp của thói quen hàng ngày khi người ta chỉ nghe những bài hát cứ thế đuợc trình diễn. Quen nghe những cái kém giá trị thì với thời gian, những cái đó cứ thế ngự trị trong tâm thức của người nghe rồi chẳng mấy chốc thì ai nấy đều coi như "đã gọi là ca nhạc thì nó phải là như thế"! Cạnh đấy thì tưởng cũng cần nhấn mạnh đến sự thể là không một ai quan tâm với văn hóa một nước một cách có ý thức mà lại đi chủ trương là cứ theo nếp cũ mà làm nếu như không chịu sàng lọc, cải tiến. Nhưng ngược lại thì cũng chẳng có ai quan tâm đến văn hóa một nước và có tinh thần trách nhiệm bình thường của người công dân mà lại đi chủ trương làm khác đi với nếp cũ chỉ vì muốn làm cho khác đi chứ không vì nhắm làm sao làm cho tốt đẹp, hay ho hơn! Và đến đây thì cũng đã kết thúc chương trình “Ca khúc Việt Nam” do Thanh Trang thực hiện buổi nay; xin gửi đến quý thính giả lời chào thân ái và xin hẹn nhau lại đến tuần sau!