Joe Manchin cứu Joe Biden?
Nhưng West Virginia cũng là nơi được trợ giúp nhiều nhất trong 50 tiểu bang ở Mỹ. Theo nghiên cứu của Đại học West Virginia, 24% ngân sách tiểu bang và 29% lợi tức cá nhân năm 2019 là do chính phủ liên bang cung cấp.
Tổng thống Joe Biden muốn thông qua dự luật BBB (Build Back Better) trước ngày lễ Giáng Sinh. Nghị sĩ Joe Manchin mới nói “No,” dập tắt hy vọng đó. Trong Thượng viện mỗi đảng có 50 nghị sĩ. Không có ông Manchin, đảng Dân Chủ sẽ chỉ còn 49 phiếu. Ông Manchin giải thích, vì ông lo chi ra món tiền $1.75 ngàn tỷ mỹ kim quá lớn sẽ đẩy lạm phát tăng lên. Khoản chi tiêu mà ông chống mạnh nhất là kéo dài món tiền trợ cấp cho các gia đình nuôi con (child-tax-credit), $300 đô la một tháng cho trẻ em dưới 6 tuổi, $250 cho lớp tuổi 6 đến 17. Món trợ cấp này nằm trong đạo Luật Cứu Trợ nhân bệnh dịch Covid-19 với $1.9 ngàn tỷ, đã được thông qua từ đầu năm 2021, nhưng sẽ chấm dứt cuối năm nay. Dự luật BBB cho phép kéo dài khoản trợ cấp đó thêm một năm nữa. Cơ quan Ngân sách của Quốc hội (CBO) ước tính tất cả dự luật BBB sẽ làm ngân sách khiếm hụt thêm $367 tỷ trong 10 năm. Đối với nước Mỹ, đó chỉ là một con số nhỏ. Khoản chi trợ cấp nuôi con sẽ khiến tỷ số lạm phát tăng thêm 0.1% trong năm 2022, thực ra không đáng kể. Nhưng các ước tính này chỉ dựa trên những gì được ghi trong đạo luật. Ông Manchin biết rằng sự thật sẽ không phải như vậy. Tòa Bạch Ốc lúc đầu đã tính BBB chi đến $3.5 ngàn tỷ, bị phản đối nên sau đó rút xuống dần, chỉ còn một nửa. Rút xuống bằng cách nào? Bằng cách cắt thời gian thi hành của nhiều khoản chi, từ 10 năm xuống còn 5 năm, 3 năm, vân vân! Khoản trợ cấp nuôi con (child-tax-credit) chỉ có hiệu lực trong một năm, sẽ chi ra $190 tỷ. Nhưng sau một năm, nếu Tòa Bạch Ốc đề nghị triển hạn thêm một, hai năm nữa, có đại biểu quốc hội muốn chống lại, trước ngày dân đi bỏ phiếu, hay không? Cả hai đảng chính trị ở Mỹ đã quen dùng “thủ thuật” này khi đưa ra các dự luật, gọi tên là “mặt trời lặn” (sunset). Khi một vị tổng thống Cộng Hòa đưa ra luật cắt thuế cho những người lợi tức cao, hay khi một ông Dân Chủ muốn trợ cấp cho người nghèo, họ đều đề nghị chỉ áp dụng trong một thời gian mấy năm, rồi tắt, sunset. Nhưng trên thực tế, các khoản cắt thuế hoặc trợ cấp thường được triển hạn. Tổng thống Johnson tăng trợ cấp người nghèo, ông Nixon kế nhiệm không thể bỏ. Tổng thống Bush cắt thuế, qua thời ông Obama vẫn phải giữ nguyên. Khoản trợ cấp nuôi con nếu được triển hạn trong 10 năm, sẽ chi ra $1 ngàn tỷ đô la, không phải chỉ có $190 tỷ. Nhưng sang năm đảng Cộng Hòa có nhiều hy vọng sẽ chiếm lại đa số ở Quốc hội, họ sẽ không cho triển hạn. Vậy tại sao ông Joe Manchin phải lo xa như vậy? Vì ông là vị dân cử duy nhất thuộc đảng Dân Chủ trong Tiểu bang West Virginia. Dân ở đó thích đảng Cộng Hòa. Cứ 4 người dân thì 3 người chống dự luật BBB. Năm ngoái, Tổng thống Donald Trump chiếm được 69% phiếu bầu của dân West Virginia; Tổng thống Joe Biden chỉ được 30%. Một cuộc nghiên cứu dư luận mới đây cho thấy ông Manchin được 60% dân chúng ủng hộ, gấp đôi ông Biden. Ông Manchin ra tranh cử nghị sĩ lần đầu năm 2010. Ông đại diện đảng Dân Chủ nhưng vận động với những chủ trương giống hệt đảng Cộng Hòa. Ông chống phá thai, ủng hộ cắt giảm thuế cũng như quyền mang súng, và kêu gọi “Không cho chính phủ cưỡi trên lưng mình và thọc túi mình lấy tiền (thuế). ” Nhưng West Virginia cũng là nơi được trợ giúp nhiều nhất trong 50 tiểu bang ở Mỹ. Theo nghiên cứu của Đại học West Virginia, 24% ngân sách tiểu bang và 29% lợi tức cá nhân năm 2019 là do chính phủ liên bang cung cấp. Làm nghị sĩ trong 11 năm, mỗi lần chống lại một dự luật ông Manchin chỉ nêu một lý do: “Cái này không tốt cho West Virginia!” Ngay trong khi soạn thảo dự luật BBB, ông đã đòi hỏi được nhiều khoản tiền chi cho cử tri của mình. Ông moi được cả tiền trợ cấp cho các mỏ than, công nghiệp lớn ở West Virginia mặc dù đang tàn lụi khắp thế giới. Ngay sau khi ông Joe Manchin chống dự luật BBB, Nghiệp đoàn Công Nhân Khai Mỏ (UMWA) ở West Virginia đã lên tiếng yêu cầu ông đổi ý. Ông Manchin đã được phong làm “đoàn viên danh dự” của UMWA vào năm 2020. Theo , ông cũng đầu tư hàng triệu mỹ kim trong các công ty khai thác mỏ than, thường đối nghịch với nghiệp đoàn UMWA nêu lý do: Dự luật BBB có lợi cho các công nhân mỏ than, vì sẽ giúp các công ty chủ mỏ. Lãnh tụ nghiệp đoàn Cecil E. Roberts cho biết dự luật này sẽ trợ cấp các công ty khai mỏ tiếp tục trả tiền cho công nhân phải chữa “bệnh phổi đen” (), nếu không cuối năm nay sẽ chấm dứt. Dự luật BBB cũng giảm thuế cho các công ty mỏ than xây dựng thêm, tạo hàng ngàn công việc làm khác cho các công nhân bị sa thải vì bị máy móc thay thế. Ông Manchin đã nói ông sẽ trở lại ủng hộ BBB nếu Tòa Bạch Ốc thay đổi những điều ông phản đối. Ông Joe Biden chắc sẽ phải thay đổi để dự luật được thông qua, dù nhỏ hơn. BBB là chương trình lớn thứ ba đánh dấu năm đầu tiên Biden làm tổng thống. Đầu năm, ông đã ký đạo luật với $1.9 ngàn tỷ đô la Cứu trợ Covid-19. Sau đó, là $1.2 ngàn tỷ xây dựng hạ tầng cơ sở. Số tiền tổng cộng cao gấp đôi tiền kích thích kinh tế và chương trình Y tế của cựu Tổng thống Obama. Dự luật BBB sẽ kích thích kinh tế phục hồi sớm hơn trong năm tới. Ngay sau khi ông Manchin nói “No,” Goldman Sachs, một ngân hàng lớn, đã tiên đoán tăng trưởng kinh tế Mỹ sẽ giảm bớt từ 3% xuống 2% trong 2022 nếu không có BBB. Ông Biden có thể nhượng bộ, cắt bớt một số chi tiêu như ông Manchin đòi hỏi nhưng ông vẫn thắng. Các đại biểu đảng Dân chủ đành chấp nhận thà thắng một phần còn hơn mất tất cả. Ông Joe Manchin cũng có thể tuyên bố thắng lợi. Ông đã biểu diễn cho dân West Virginia thấy ông đã chống thẳng tay, và Joe Biden phải chịu thua. Một điều ông có thể đem khoe là, vì ông là một nghị sĩ Dân Chủ tham gia việc soạn thảo dự luật, ông đã đem về rất nhiều tiền cho dân West Virginia! Hiện nay 90% trẻ em ở Mỹ được trợ cấp theo chương trình “child tax credit;” West Virginia có 93% trẻ em được hưởng. Nếu ông Manchin chấp nhận hạ thấp trợ cấp từ $300 xuống $200, $150 đô la, các cử tri của ông cũng vui! Cố Dân biểu Tip O'Neil, từng làm chủ tịch Hạ viện Mỹ trong hàng chục năm, thường nhắc lại câu châm ngôn được các chính khách Mỹ học thuộc lòng: Chính trị tất cả là chuyện địa phương (all politics is local). Muốn tấn công một dân biểu hay nghị sĩ nào, hãy nhắm vào các cử tri sẽ bỏ phiếu cho họ. Các đại biểu quốc hội bàn việc quốc gia, nhưng không bao giờ quên phải làm sao chinh phục cử tri của mình. Năm 1982, ông O’Neil đề nghị một dự luật chi $1 ngàn tỷ đô la ở Hạ viện. Lãnh tụ đối lập Robert H. Michel phản đối. Ông O’Neil đã đến tận đơn vị đã bầu cho ông Michel, ở Peoria, Illinois, trình bày cho dân chúng thấy dự luật của ông sẽ giúp sửa sang những đường xá hư hỏng ở địa phương. Ông Michel đổi ý kiến. Nhật báo , khuynh hướng Cộng Hòa, ngày 20 tháng 12 đã bình luận rằng “Ông Manchin đang giúp Đảng Dân chủ một cái phao cứu sinh.” Ông đã bắt họ đối diện với thực tế, biết rằng vị thế của họ rất mong manh; có thể nhượng bộ mà không mất thể diện. Ông Joe Biden sẽ phải đổi hướng, theo đường lối trung dung hơn. Cựu Tổng thống Bill Clinton đã từng thay đổi như thế. Năm đầu tiên ông nhậm chức, 1993, dự án cải tổ y tế của ông phải hủy bỏ; năm 1994 đảng Dân chủ thua trong cuộc bầu cử quốc hội. Ông Clinton đã chuyển hướng, trung dung hơn. Năm 1996, ông lại được tái cử. Joe Manchin đã báo hiệu đảng Dân Chủ cần thay đổi. Liệu ông Joe Biden có học theo kinh nghiệm của Bill Clinton hay không? Ngô Nhân Dụng là bút hiệu của Đỗ Quý Toàn khi phụ trách mục Bình Luận trên Nhật báo , từ năm 1995 khi ông về định cư tại Quận Orange, California, cho tới Tháng Hai năm 2020. Trước đó ông dạy môn Tài chánh học (Finance) ở các Đại học McGill và UQAM tại Montréal, Canada là nơi gia đình ông tới tị nạn từ năm 1975. Năm 1989, trước khi bức Tường Berlin sụp đổ, ông xuất bản cuốn  dưới bút hiệu Vương Hữu Bột, kể kinh nghiệm thay đổi cơ cấu nền kinh tế cộng sản ở các nước từ Hungary, Trung Quốc, tới Nga và các nước Đông Âu. Cuốn sách xuất bản gần đây nhất, ký tên Ngô Nhân Dụng, là  – Nhờ đâu nước Việt vẫn còn sau ngàn năm Bắc thuộc? Cuốn sách đầu tiên ký tên Đỗ Quý Toàn xuất bản ở California là , do nhà Văn Nghệ ấn hành, năm 1979. Ông cũng đã in nhiều tập thơ từ năm 1965 và tập tiểu luận do Thanh Văn xuất bản năm 1992. Trong blog này Ngô Nhân Dụng sẽ viết tiếp những bài Bình Luận về các vấn đề thời sự thuộc các lãnh vực chính trị, kinh tế, văn hóa, dưới mắt nhìn của một người Việt sống xa quê hương. Đây là một blog cá nhân được đăng tải trên Đài VOA nhưng không nhất thiết tương đồng với quan điểm của đài và của chính phủ Hoa Kỳ.