Chuyện ở xóm đường tàu
(Truyện online)
Vết chân xe lửa Xóm đường tàu lại sắp được lên tivi. Sáng nay, một nhóm các cô chú làm trên đài truyền hình đến quay cái gì đó. Lúc ấy, tôi đang ngồi trong nhà. Thằng Hoàng từ đâu hớt hải chạy vào kéo tôi ra ngõ: “Chị ơi ra ngoài này mà xem người ta quay phim.” Tôi không ra. Dạo này tự nhiên xóm đường tàu của chúng tôi lại được chú ý đến thế. Độ trước cũng có mấy đoàn đến quay phim. Họ đi dọc đường sắt. Mỗi đoạn dừng lại một chút. Chỉ trỏ. Bấm máy. Rồi đi. Tôi cũng từng tò mò như thằng Hoàng, khi đoàn quay phim đầu tiên đến đây. Không hiểu người ta quay được gì ở cái xóm này? Dải đường sắt chềnh ềnh giữa lối đi nhỏ hẹp gồ ghề đá với sỏi. Nhà cửa chắp vá theo lối sống tạm bợ của những gia đình ngụ cư từ mọi miền đổ về. Đám áo quần phơi chằng chịt trên những chiếc dây thép hoen gỉ. Tèm lem, bẩn thỉu, bộn bề. Hôm ấy, tôi vẫn nhớ, họ khiến cái xóm nhỏ rộn cả lên. Bước ra cửa tôi đã nghe tiếng bác Sơn hàng xóm oang oang: “Tổ cha thằng Lâm đâu! Tao bảo mày rửa đống chậu cám từ hôm nào mà mày vẫn vứt đấy. Mùi nó bốc lên tận mõm rồi.” Vừa nói bác vừa xăm xăm bê đống xô chậu bày la liệt bên cạnh đường ray, cất vào nhà. Thi thoảng, mắt bác nhìn vội về phía chiếc máy quay, rồi lại hướng về phía chiếc chậu cáu bẩn, giờ đã ngốn chọn gần một phần tư diện tích căn nhà. Mẹ tôi cũng lập cập. Quán bún đậu của mẹ bé xíu, mà mẹ hết đứng lên lau bàn ghế, lại cúi xuống quét ra quét vào. Mấy miếng đậu trên chảo mỡ lục bục sôi, quên lật, cháy sém. Ông lão hói vơ vội tấm bạt vá chằng vá đụp với hai cái cọc tre, ông cắm vào sỏi để dựng lều. Nhà đấy. Ông từng nói với chị em tôi như thế sau mấy tiếng đồng hồ hai đứa đứng nhìn ông lui cui cất cất dựng dựng. Giờ cái nhà bị hạ xuống, nhanh quá trời so với lúc ông cất nó lên. Phá, luôn nhanh chóng và dễ dàng hơn xây. Xóm của tôi đã ồn ã lên như thế đấy. Chỉ bởi có một đoàn dăm bảy người đến. Nó làm tôi hình dung đến những lần tàu chạy qua. Tiếng còi tàu tu tu xé tan khoảng không yên lặng. Chiếc tàu nặng trịch truyền rung động trên đường ray, làm nó bật lên nhẹ nhẹ. Và mọi người vội vã. Nhưng nó đã trở thành một phần cuộc sống của chúng tôi. Chạy tàu. Nó là thói quen như hai bữa cơm sớm tối, như người ta khinh khỉnh khi nghe nhắc đến hai chữ đường tàu. Mỗi lần nghĩ đến điều này tôi lại buồn thật buồn. Tôi nhớ những ngày đầu tiên khi gia đình tôi chuyển lên Hà Nội sống. Cuộc sống lay lắt quăng quật chúng tôi đi nhiều nơi kiếm kế sinh nhai. Mỗi nơi chúng tôi dừng lại một độ, vừa đủ để nhận ra rằng túng thiếu vẫn thúc ngựa đuổi đằng sau. Lại đi. Nhiều lúc tôi ngột ngạt với khói với bụi, với chật chội của thị thành. Mỗi lần mẹ tôi gói ghém đồ đạc, tôi vẫn hy vọng được đến một nơi nào đó xanh hơn, yên tĩnh hơn. Ờ, có thể sẽ khó khăn hơn, nhưng tôi thực sự mong mỏi một màu xanh cho đôi mắt nhìn không mỏi, một khoảng không tĩnh lặng cho đôi tai nghe không đau. Thế nên, tôi thấy mình sụp xuống khi bước chân trên con đường dải sỏi nhấp nhô. Thằng Hoàng hớn hở nhảy cà tưng trên từng đoạn đường ray nối với nhau bằng những con ốc vít to bự như nắm tay của nó. Mọi thứ mới mẻ đều khiến nó háo hức. Tôi gai người khi thi thoảng bước chân phải khựng lại trước một ống tiêm be bét máu. Trước nay, dù gia đình tôi phải nhặt nhạnh từng đồng từng hào ở những nơi mà thành phố gọi là khu ổ chuột, tôi vẫn cho phép mình kinh tởm khi nghe đến hai chữ đường tàu. Bởi chúng tôi lương thiện. Tôi chưa hề đặt chân lên bất cứ một xóm đường tàu nào. Nhưng những câu chuyện tôi được nghe về nó cũng đủ để tôi hình dung ra cái thứ bám chặt vào từng thanh ngang đường sắt, từng con ốc hay chiếc vít. Đó là một thứ bùn nhão tanh tưởi bẩn thỉu. Cặn bã. Sống ở xóm đường tàu, rất có thể một ngày tôi sẽ kinh tởm chính bản thân mình. * * * Tôi vẫn mong đoàn làm phim ấy, họ đến vào một dịp khác, yên lặng thôi. Họ sẽ nhìn thấy nhiều thứ mà không bao giờ chiếc máy quay kia nhìn thấy. Bản thân tôi, nếu không sống ở đây, tôi cũng không thể nhìn thấy. Sự thật thì bác Sơn không hẳn là một ông bố ngoa ngoắt đến thế. Vào chiều chủ nhật, dù mùa hè nóng nực, bức bối, dù ngày đông gió mùa căm căm lạnh, tôi đều ra đứng trước cửa nhà. Đấy là lúc bác Sơn kéo cái Hải và thằng Lâm ra gội đầu. Cả hai đứa đã đủ lớn để có thể tự mình làm công việc đơn giản ấy. Chúng nó nhăn mặt khi đôi bàn tay to bản thô kệch cố gắng xoa thật nhẹ lên mái tóc lưa thưa trắng xóa bọt xà phòng. Đôi mắt của bác chăm chú và trìu mến và thân thương. Tôi tự hỏi không hiểu trên thế gian này, liệu có bao nhiều ông bố dịu dàng được như thế? Cũng có thể tất cả các ông bố đều hiền lành như thế khi đứng trước những sinh linh bé bỏng của mình. Rất có thể bố tôi cũng xoa mái đầu tôi mà nói rằng: “con gái bố có mái tóc đẹp lắm”, vào một buổi chiều rảnh rang, bộn bề công việc tan hết phía sau lưng. Sự thật thì ông lão hói là một người tuyệt vời. Ông hay kể cho tụi thằng Hoàng thằng Lâm nghe nhiều câu chuyện mà người lớn không khi nào có đủ thời gian để kể cho chúng. Ông nói cho chúng biết những chuyến tàu kia chạy đi đâu về đâu. Giọng nói ồ ồ trình trịch như bánh xe lửa nghiến trên đường ray. Nhưng tụi trẻ vẫn chăm chú lắm. Ông cho chúng vào chiếc lều của ông quậy phá mỗi lần ông “vắng nhà”. Không ai biết ông đi đâu. Điều đó thì có gì quan trọng khi ngay cả tên ông người ta cũng chả muốn bận tâm? Sự thật thì xóm đường tàu không nhốn nháo lắm, trừ những lúc tàu qua. Nhất là buổi ban trưa. Tụi trẻ con thường hay trốn ngủ, ra ngoài chơi đủ trò vui nhộn. Tôi nghe thấy tiếng chúng cười khanh khách đến trong vắt. Tôi nghe được tiếng cười hòa tan với nắng. Đường ray trở thành đại bản doanh của những siêu nhân và hiệp sĩ. Giấc mơ của em đơn giản lắm chị ạ. Em cứu vớt cả thế giới này khỏi quái vật độc ác. Tôi cười, đơn giản thế sao em? Nhưng với cả đạo diễn vào người xem thì đấy chỉ là những thước phim rẻ tiền. Cái mà người ta quan tâm là những nghiện ngập và HIV. Cái mà người ta muốn thấy là những vết tróc lở trên đám da xám ngoét bọc lấy bộ xương lòng khòng. Cái làm người ta háo hức là một thằng nghiện đập tay chan chát để tìm ven rồi chửi rủa ầm ĩ đám đàn bà con gái đi qua: “mẹ sư nhà chúng mày vía nặng nhìn vào làm bố mày không tìm được ven.” Người ta sẽ ngỡ ngàng lắm khi thấy bộ mặt hốc hác, cặp môi thâm xì thở ra những lời than vãn tức cười: “Giá cả quái gì mà cứ leo vòn vọt. Ngày trước hai mươi nghìn là đủ lê tê phê, giờ thì đéo đủ dính kim.” Người ta xem, để mà lè lưỡi lắc đầu chao ôi sao giữa lòng Hà thành sa hoa và tráng lệ, vẫn còn có những thứ đáng xấu hổ đến nhường ấy. Để thở dài buồn cho trái tim của đất nước vẫn chảy ra những giọt máu đen từ cái xóm đường tàu kia. Ờ, đúng là những cảnh quen thuộc của xóm đường tàu. * * * Khi chúng tôi đến đây sống thì bệnh của anh Tùng đã chuyển sang giai đoạn cuối. Những vết lở loét trên người anh hiện rõ lên thành từng mảng lớn. Tôi thực sự sợ hãi khi thi thoảng đang đi cùng cái Hải, anh bất thần từ đâu hiện ra chìa tay xin tiền. Những lúc ấy cái Hải thường móc túi và vét hết những đồng lẻ mà nó có cho anh. Còn tôi, tôi chỉ thấy khinh bỉ và căm ghét. Một thanh niên gần ba mươi phải chìa tay xin một đứa em họ chưa đi làm vài nghìn lẻ. Còn gì nhục nhã hơn? Cái Hải cười xòa lúc nhìn bộ mặt cau có của tôi. “Ông ấy cũng chả sống được bao nhiêu nữa mà ki bo làm gì cho mệt. Anh tao cũng khổ lắm đấy mày ạ.” Và nó kể. Anh Tùng của nó ngày trước cũng đẹp trai và phong độ lắm. Anh Tùng của nó ngày trước cũng học hành, cũng chăm chỉ. Cho tới tận lúc anh nó yêu. Chị kia nghe đâu cũng ngoan hiền tử tế. Đến lúc anh dẫn chị về ra mắt bố mẹ. Chả hiểu là chị sợ cái nhà ọp ẹp của ba mẹ anh, hay sợ cái xóm đường tàu nhấp nhô toàn đá với sỏi mà bỏ theo người khác. Thất tình làm anh chán tất cả. Anh cầm quãng đời còn lại của mình vứt ra đường tàu cho lũ người tối tối vẫn rầm rì thì thụp trong xó xỉnh tha hồ mà giẫm đạp, mà xềnh xệch lôi kéo. Mẹ anh khóc nhiều lắm. Khóc mỗi sáng sớm khi anh bước chân ra khỏi cửa nhà đi “kiếm tiền”, khóc mỗi tối anh bước chân ra khỏi nhà đi “quên đời”. Giờ nó còn đâu là con tôi. Nuôi nó bằng ngần này để giờ nó đi trộm cướp của thiên hạ. Cũng có những lúc anh Tùng trở về là ông anh họ ngày nào của cái Hải. Ấy là những lúc anh uống rượu rồi say khướt, rồi khóc, rồi kéo cái Hải ra mà dặn dò. Anh dặn dò đủ thứ chuyện. Mày phải ngoan phải chăm chỉ mà học để còn vào đại học, mày không được làm cho bố mẹ mày buồn. Đời anh mày là vứt đi rồi, mày phải trông đấy mà tránh nghe không? Mày ngoan rồi thì anh mày sẽ thưởng. Anh thưởng cho nó thật. Tôi còn nhớ rõ ngày cái Hải được tin đỗ đại học. Cả nhà vui vẻ, chỉ có anh Tùng là bỏ đi đâu mất. Lúc về anh lại say khướt, ngật ngưỡng kéo nó ra giúi vào tay nó một tập tiền nhàu nhĩ. Tròn 1 triệu. Cái Hải ngạc nhiên, rồi sợ hãi, rồi lo lắng. Anh lấy đâu ra nhiều tiền thế này? “Còn lấy ở đâu, anh mày mà đã ra tay, như thế còn ít ấy em ạ. Đời anh mày đã hứa với nhiều người, với bố mẹ với cô dì chú bác. Hứa hàng trăm hàng ngàn lần mà chưa lần nào thực hiện được. Anh mày thương mày lắm. Anh mày không thể thất hứa với đứa em ngoan thế này. Cầm lấy cho anh mày được một lần giữ lời hứa.” Vừa nói anh vừa thở ra thứ mùi nồng gắt của rượu. Tay cái Hải run bắn lên. Nó khóc. Nó cũng thương anh lắm. Nó muốn mang lại một chút ánh sáng cho đoạn đời mịt mù còn lại của anh. Nhưng làm sao nó cầm được số tiền này đây. Nó biết cầm thế nào đây? Rồi anh Tùng sẽ đi. Với những lời hứa không bao giờ được thực hiện. Cuộc đời trôi. * * * Xế trưa thì đoàn phim quay xong. Thằng Hoàng vào nhà nhìn tôi phụng phịu. “Mẹ xin các cô chú ấy quay thế thôi chứ đừng đưa lên tivi chị ạ. Chán thế.” “Thế em thích lên tivi à?” “Chứ sao. Em mà lên tivi tụi bạn em sẽ lác mắt. Em sẽ nổi tiếng, em sẽ giàu. Thế là nhà mình chả phải đi đâu nữa cả. Chỉ ở xóm đường tàu này thôi.” Gửi từ bạn Thanh Nguyen - Tidatc Cảm nhận của bạn?