Kết bạn online - đừng coi thường những mối quan hệ ảo
(TuanVietNam) - Có phải bạn đã chán ngấy và đầu hàng trước những yêu cầu "kết bạn" từ những người thích quấy rầy trên các mạng xã hội như Facebook hay LinkedIn hay Blog 360? Nhưng nếu cho tới nay bạn vẫn đủ sức “chịu đựng” những người bạn mà trong đời thực bạn hiếm khi coi là bạn, thì đây chính là lý do: Những người quen ảo này sẽ rất hữu ích khi bạn tìm kiếm một công việc mới hoặc một sự nghiệp mới.
Có thể bạn đã có một sự nghiệp tương đổi ổn định. Nhưng trong bối cảnh môi trường kinh tế tàn khốc như hiện nay, tất cả chúng ta đều cần có sự chuẩn bị với tình huống tệ hại nhất “một mình trên đảo hoang”: với người nhân viên, biết đâu một ngày sẽ bị rơi vào danh sách cắt giảm biên chế, với một ông chủ, biết đâu công việc kinh doanh có thể gặp khó khăn. Cách phòng thủ tốt nhất để tránh tình huống tồi tệ này đó là chúng ta nên có một nhóm trợ giúp. Mặc dù các mạng xã hội vẫn luôn bị tai tiếng với rất nhiều “tội lỗi” như tốn thời gian, công sức, nhưng nếu được sử dụng một cách thông minh, chúng có thể là những nhóm trợ giúp hữu ích. Trong một mạng xã hội, bạn xây dựng lên thứ được biết đến trong các quỹ đạo xã hội học như là những “mối ràng buộc yếu”. Nhưng không phải không có những người tìm được việc làm và bạn đời thông qua những mối ràng buộc yếu đó – nghĩa là chỉ là những người quen biết chứ không phải bạn bè thân thiết. Trong một bản thảo năm 1973, Giáo sư Đại học Stanford ông Mark Granovetter đã chỉ ra tầm quan trọng của những mối quan hệ yếu giữa những người quen – ông gọi đó là tạo ra một “chiếc cầu quyết định giữa hai nhóm bạn thân có mối quan hệ khăng khít”. Ông Granovetter cũng cho rằng các mối quan hệ yếu đặc biệt hữu ích cho việc tìm kiếm việc làm bởi vì những người quen thường có thể giúp bạn tìm một ứng cử viên việc làm với nhiều khả năng khác nhau hơn hẳn những gì những người bạn thân của bạn có thể làm. Granovetter nói: “Những mối quan hệ yếu chính là các cửa sổ của thế giới”. Ông cho biết ông luôn chấp nhận các đề nghị kết bạn, "quan trọng là tôi quen biết thêm một người, còn việc liệu tôi có thích họ hay không chưa phải là vấn đề cốt yếu". Các mạng xã hội thực tế chính là định nghĩa của các mối quan hệ yếu. Trong một mạng xã hội, bạn có thể kết bạn một lần nữa với những người bạn từ quá khứ, từ người bạn gái cùng trường đại học tới thầy dạy toán cũ. Tất nhiên, những chuyên gia an toàn trực tuyến khuyên chúng ta chỉ nên bạn bè với những người chúng ta đã biết trong đời sống thực, và không đưa các thông tin cá nhân như địa chỉ nhà và số điện thoại lên profile. Nhưng kỳ lạ là, tôi phát hiện ra rằng những người mong muốn kết bạn với tôi thường là những người dường như không thích tôi vào thời điểm chúng tôi biết nhau trong đời sống thực. Nhưng không vấn đề gì, bạn không thực sự trở thành bạn của họ. Hãy chấp nhận lời đề nghị trở thành bạn bè online. Bởi vì có thể tuần tới, họ sẽ đưa một dòng thế này trong mạng lưới của hộ: “Cần tuyển CEO cho một dự án mới”. Cách đây không lâu, Jim Bankoff, một chuyên gia tư vấn cấp cao của Providence Equity Partners, tìm kiếm một nhân viên phát triển cho một trong những dự án của ông, một mạng lưới về thể thao có tên gọi là SB Nation. Bankoff đã đưa lên mạng lưới Facebook của ông dòng chữ: “Tìm một nhân viên phát triển thích nói chuyện về thể thao”. Thông điệp được gửi đến 818 người bạn trong danh mục bạn bè của ông. Chỉ trong vòng vài ngày, những người quen của Bankoff đã chuyển tới cho ông hai ứng cử viên sáng giá cho công việc. Trước đây, ông Bankoff tuyển dụng bằng cách gửi thư điện tử tới những người bạn của ông. Nhưng Facebook đã mang đến cho ông một loạt các ứng cử viên khác biệt: “Cả hai ứng cử viên tôi có được đều không phải là những người tôi có ý định gửi email”. Bạn cũng có thể kết hợp mạng xã hội hiện đại với các phương pháp truyền thống như tham dự các cuộc họp với nhiều thành phần tham dự khác nhau hay gửi thiệp chúc mừng năm mới và Giáng sinh qua mạng. Những hoạt động này cũng không tiêu tốn nhiều thời gian. Barrt Wellman,Giáo sư Đại học Toronto, chuyên nghiên cứu về các mạng xã hội lại thích kiểu mạng lưới truyền thống hơn và hiện tại ông đang viết một cuốn sách về tác động của Internet tới các mỗi quan hệ của con người. Ông từ chối gia nhập mạng Facebook hay LinkedIn. Wellman cho biết: "Tôi có nhiều mối quan hệ hơn những gì tôi có thể quản lý được. Tôi có thể mở rộng mối quan hệ với các bạn bè nhiều hơn, nhưng tôi sử dụng cơ chế cũ của thư điện tử”. Ông đã chia 3.000 địa chỉ email trong danh sách địa chỉ thư thành các danh mục email khác nhau, trong đó có khoảng 120 email nằm trong danh mục “những người bạn tốt nhất”. Tuy vậy, đối với nhiều người, các trang mạng xã hội vẫn dễ quản lý hơn các danh mục các email phức tạp. Các mạng xã hội cũng có thể giúp bạn che giấu một thực tế là bạn đang tìm kiếm công việc mới. Giáo sư Trường kinh doanh Havard, ông Mikolaj Jan Piskorski mô tả hiện tượng này là một “pooling effect - hiệu ứng chia sẻ”. Và bạn có bao giờ chú ý rằng những người bạn có mối quan hệ bền lâu nhất trên các mạng xã hội là những người vừa mới bị sa thải? Họ đang nhanh chóng cố gắng xây dựng những mối quan hệ rằng buộc yếu, nhưng không thu được lợi ích từ hiệu ứng chia sẻ. Còn tôi thì cho rằng bạn nên chủ động xây dựng các mối quan hệ yếu trước khi bạn rơi vào tình trạng “một mình trên đảo hoang”. - Bài viết của Julia Angwin (Wall Street Journal) trên HBS in the News – Hương Mai dịch