Năm 2009: 'Lô cốt' là đại 'chiến hào' bao vây thành phố
- 120 tổng km đường sẽ có “lô cốt” án ngữ của 3 dự án hạ tầng giao thông lớn trên địa bàn TP.HCM trong năm 2009, tương đương với quãng đường từ TP.HCM đến đầu địa phận tỉnh Bình Thuận...
18/24 quận, huyện có "lô cốt" Theo khảo sát chưa đầy đủ của VietNamNet, TP.HCM bao gồm 24 quận, huyện thì đã có đến 18 quận, huyện bị “lô cốt” bủa vây, ngoại trừ Q.2, Q.4, Bình Tân, Nhà Bè, Cần Giờ và Bình Chánh. Dùng phương pháp đánh dấu trên bản đồ hành chính, chúng tôi thực sự bất ngờ vì nhận thấy tứ phía khu vực thành phố đang bị bao vây bởi những “lô cốt”. Những rào chắn chạy dọc theo các con đường trung tâm thành phố như Xô Viết Nghệ Tĩnh, Đinh Tiên Hoàng, Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Trường Chinh, Trần Hưng Đạo... trông tựa như đại chiến hào. Nhiều hành khách đi máy bay có dịp nhìn ngắm TP.HCM từ trên cao mô tả: Đường sá tại thành phố giống như thành lũy lởm chởm và điều dễ nhận thấy từ trên cao là hàng loạt “lô cốt” nối đuôi nhau được ví như "Vạn Lý Trường Thành" trong đô thị. Theo số liệu thống kê của Sở GTVT TP.HCM gần đây nhất, trên toàn thành phố đang có 226 “lô cốt” chiếm dụng mặt đường. Hàng trăm “lô cốt” nói trên là “con đẻ” chủ yếu của 3 dự án sử dụng nguồn vốn ODA vào loại bậc nhất tại TP.HCM: Dự án Vệ sinh môi trường thành phố lưu vực Nhiêu Lộc - Thị Nghè (tổng vốn đầu tư giai đoạn 1 thời điểm hiện tại là 251 triệu USD), dự án Cải thiện môi trường nước (tổng vốn đầu tư giai đoạn 1 là 263 triệu USD) và dự án Nâng cấp đô thị lưu vực kênh Tân Hóa - Lò Gốm (tổng vốn đầu tư 298 triệu USD). Đây đều là những dự án phát triển hạ tầng giao thông chiến lược nhằm giải quyết bức xúc những vấn đề phát sinh trong quá trình đô thị hóa ở các lĩnh vực cấp thoát nước, vệ sinh môi trường... của TP.HCM. Mặt bằng thi công của 3 dự án lớn này hầu như phủ khắp địa bàn các quận, huyện nội thành của TP.HCM từ hướng tây sang đông, từ Bắc xuống nam. Do vậy, không ngạc nhiên khi nhiều chuyên gia dùng cụm từ “đại công trường xây dựng” để chỉ thực trạng hiện tại ở TP.HCM. Điều đáng nói là cuối năm 2005, đầu 2006, những dự án hạ tầng giao thông lớn đồng loạt triển khai. Tình trạng ùn tắc giao thông liên tục gia tăng. Nạn kẹt xe vào những giờ cao điểm trở thành nỗi ám ảnh của người dân thành phố. “Không ở đâu như TP.HCM, tốc độ phân luồng đường diễn ra một cách chóng mặt” - anh Phan Thái Bình, nhà ở quận Tân Bình (một trong những điểm nóng của “lô cốt”, kẹt xe) đúc kết. “Hôm nay vẫn thấy đường hai chiều ngày mai đã thành đường một chiều. Buổi chiều rõ ràng vẫn thấy đường thông thoáng ngày mai ra đường đã thấy lù lù một dãy lô cốt chiếm hết đường đi”. “Lô cốt” càng nhiều, kẹt xe càng nặng “Người dân chúng tôi vẫn hiểu rằng hạ tầng giao thông ở thành phố đã quá tải và già nua vì vậy, rất cần thiết nâng cấp, mở rộng, cải tạo” - chị Nguyễn Thị Cẩm, nhà ở đường Lý Chính Thắng, Q.3 nói. “Thế nhưng với tiến độ thi công như rùa bò, kéo theo hàng trăm lô cốt chắn đường từ tháng này sang tháng khác là không thể chấp nhận”. Thượng tá Võ Văn Vân, Phó phòng CSGT đường bộ Công an TP.HCM cho biết, hiện thành phố có đến 127 điểm có nguy cơ ùn tắc giao thông. Số vụ kẹt xe tăng 13 vụ so với cùng kỳ năm ngoái. Nguyên nhân chính vẫn là do “lô cốt”. Một số ý kiến cho rằng việc nở rộ “lô cốt” trong thời gian gần đây là do các chủ đầu tư phải “chạy đua” với tiến độ giải ngân vốn của các dự án sử dụng nguồn vốn vay ODA từ Ngân hàng Thế giới (WB), Ngân hàng phát triển Châu Á (ADB), Ngân hàng hợp tác phát triển Nhật Bản (JBIC)... Thế nhưng, việc chủ đầu tư chọn trúng nhà thấu kém năng lực, thiếu khả năng tài chính đã khiến công trình chậm trễ. Thay đổi ban quản lý xoành xoạch Tình trạng cán bộ chủ chốt tại một số Ban quản lý dự án thay đổi cũng làm chậm tiến độ dự án, kéo dài thời gian “lô cốt” chiếm dụng mặt đường. Ở dự án Vệ sinh môi trường thành phố lưu vực Nhiêu Lộc - Thị Nghè, bà Phan Hoàng Diệu thay thế cho ông Lê Toàn. Mới đây, ông Lê Toàn (Phó Giám đốc Sở GTVT) kiêm nhiệm thêm chức Giám đốc Ban quản lý dự án Đại lộ Đông Tây và Môi trường nước thành phố thay cho ông Huỳnh Ngọc Sĩ - người bị tình nghi nhận hối lộ của Công ty tư vấn quốc tế Thái Bình Dương (PCI). Dự án Cải thiện môi trường đô thị do ADB tài trợ cũng đã trải qua 4 “đời” giám đốc và cán bộ làm dự án cũng đã thay đổi gần hết. Ngoài chuyện “lô cốt” chiếm dụng mặt đường gây kẹt xe, theo tính toán chưa đầy đủ của các chuyên gia, công trình chậm còn gây lãng phí 1,5 tỷ đồng/ngày. Chưa kể, do chậm trễ, tổng mức đầu tư của dự án tăng lên gấp nhiều lần so với tổng mức đầu tư đã được duyệt lúc đầu. Trường hợp xảy ra đối với dự án Cải thiện môi trường nước lưu vực Nhiêu Lộc - Thị Nghè (từ 119 triệu USD tăng lên 251 triệu USD) là một điển hình. Để tạo cho người dân thành phố tâm lý thoải mái đón xuân về, UBND TP.HCM yêu cầu Sở GTVT TP.HCM đưa ra lộ trình cắt giảm “lô cốt” từ đây cho đến ngày 28 Tết. Ông Đậu An Phúc, Phó phòng Quản lý giao thông thuộc Sở GTVT cho biết, dự kiến sẽ cắt giảm 116 “lô cốt” đang thi công, trả lại mặt đường trên 25 tuyến đường, trong đó có những trục đường chính như Tôn Đức Thắng, Hàm Nghi, Trần Hưng Đạo, Châu Văn Liêm, Đinh Tiên Hoàng, Lý Chính Thắng... Tuy nhiên, sau Tết, vấn đề “lô cốt” sẽ còn căng thẳng hơn năm 2008 vì có đến 61 tuyến đường, tương đương với 56,7km đường đào mới. Tổng km đường sẽ đào của 3 dự án lớn trong năm 2009 gần 120km, tương đương với quãng đường từ TP.HCM đến đầu địa phận tỉnh Bình Thuận. Trần Duy