Skin энтертайнментын найруулагч Б.Анар
<div class="article-body">
          <h2><div>“Бидний хайгаад олоогүй хүмүүжил хөдөлмөрт л байж шүү дээ” хэмээн 1975 оны “Мартагдашгүй намар” кинонд өгүүлдэг сэн. Яг үүний адилаар хөдөлмөрөөр өөрийгөө бүтээж, бүтээлээрээ өрөөлийг хүмүүжүүлж яваа эгэл нэгэн найруулагчтай ярилцлаа.  </div><div><br></div><div>Түүнийг Б.Анар гэх бөгөөд урлагийн ертөнцөд хорин жил тасралтгүй ажиллах хугацаанд тоолж барамгүй олон дууны клип, сурталчилгаа, тоглолтыг найруулан, зохион байгуулж ажилласан бөгөөд энэ жил Үндэсний их баяр наадмын нээлт, хаалтын ёслолын ерөнхий найруулагчаар сонгогджээ. Түүний урлагт хөл тавьсан түүх, дурсамжит он жилүүд болоод хэтийн төлөв, ажлын арга барилын талаар их ажлынх нь дундуур хэсэгхэн хугацаанд ярилцах завшаан тохиосон нь энэ юм.</div></h2><p><b>Байршил:</b> Төв цэнгэлдэх хүрээлэн <br><b>Эрхэлдэг ажил:</b> Skin энтертайнментын найруулагч <br><b>Хэрэглэдэг гар утас:</b> iPhone 13 Pro Max <br><b>Хэрэглэдэг компьютер:</b> MacBook Pro <br><b>Сошиал хуудсууд:</b> <a href="https://www.facebook.com/anar.batsaikhan?__cft__[0]=AZVsURfOsSP4NRQwCuqbIY4FNLWDIud5aPniuj2oznzomi0Fsif7zFoEyrSl7Y8fjoS2u2ei0EeHGCV1hOhz8AF2F7sDmd4LmX0dwdpovRAxiw1yjctjIxSOuZtaaKuOm_0&amp;__tn__=-]K-R" target="_blank">Anar Batsaikhan</a> (фэйсбүүк)<br><br></p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="https://unread.today/files/e8e08e0b-2c4f-4f62-83e2-43a512c166d6/2b3f2123dd9f65219b590ae9e8a6c603.png"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold"><div><br></div>1. ТАНЫ КАРЬЕРААС БИД ЮУ, ЮУГ МЭДЭХ ЁСТОЙ ВЭ?</h3><p></p><p>Намайг 16 настайд ээж маань өөрийн нагац дүү болох Лимон продакшны хамтран үүсгэн байгуулагч Р.Тулга ах дээр хөтлөн авч очсон нь, анхлан урлагт хөл тавьсан цаг мөч минь байлаа. Тэр үеэс эхлэн Тулга ах, Лхагва ах, Жож, Гога, жижиг Тэгшээ зэрэг хүмүүсээс суралцан өнөөдрийн “би” гэдэг хүн бий болсон. Миний хувьд ингэж л уран бүтээлийн, тэр дундаа студийн ажлын дөртэй болж авснаар, 2004 онд Скин энтертайнментыг үүсгэн байгуулах болов.</p><p>Өнгөрсөн 19 жилийн хугацаанд амьдралынхаа ихэнх цагийг ажилдаа зориулж, хүүхэдтэйгээ ч маш бага цагийг хамтдаа өнгөрүүлсэн байх юм. Нэг мэдэхэд л хүүхэд маань хөлд ороод, хэлд орчихсон байх гэж. Сүүлийн жилүүдэд Нийслэлийн 383 жилийн ойн арга хэмжээ, Харанга хамтлагийн 30 жилийн ойн тоглолт, дуучин Т.Ариунаагийн “Тэнгэр шиг бай” тоглолт, Ice Top хамтлагийн 26 жилийн ойн тоглолт, Татар хамтлагийн 15 жилийн ойн тоглолт, Харанга хамтлагийн аргил гитарчин Ц.Чулуунбатын 50 жилийн ойн тоглолт, дуучин Б.Сарантуяагийн “Инээмтгий хүн” театрчилсан тоглолт, Triple X HIT Awards гэх мэт томоохон ойн тоглолтуудын найруулга, зохион байгуулалтыг манай продакшн хариуцан ажилласан туршлагатай. <br><br></p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="https://unread.today/files/e8e08e0b-2c4f-4f62-83e2-43a512c166d6/8d0e3d6c102aa1d8c0972f03a855f9cc.png"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold"><div><br></div>2. ТАНЫ АЖЛЫН ДУНДАЖ НЭГ ӨДӨР ХЭРХЭН ӨНГӨРДӨГ ВЭ?</h3><p>Тоглолтын үеэр бол өдөр нь уулзалтуудаа хийж, оройноос нь эхлээд шөнө болтол тоглолтын бэлтгэл, үргэлжлүүлээд зохион байгуулалтын багаараа хуралдаж, маргаашийн ажлаа ярилцаж, шийдвэрлэнэ. Өөрөөр хэлбэл, хүмүүс сэрдэг цагаар буюу зургаа, долоон цагийн үед гэртээ харьж, нойр авчихаад ес, арван цагт буцаад л ажилдаа явна. Энэ цагийн хуваарь нь амралтын өдөргүйгээр ойролцоогоор хагас жил үргэлжилдэг.</p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">3. ТАНЫ АЖЛЫН НӨҮ-ХАУ?</h3><p>Тоглолтын найруулагчаар ажиллаж буй хүний хувьд хэлэхэд, тоглолт үзэхээр ирсэн үзэгчдэд сэтгэл ханамжийг бүрэн дүүрэн мэдрүүлэх нь тун чухал. Тэгэхийн тулд 100 хувь өөрийгөө дайчлах ёстой. Энэ л миний арга барил. Бусад хүмүүс амарч байхад манай зохион байгуулалтын багийн хэдэн зуун хүн ид ажиллаж байдаг. Дээр дурдсанчлан, олон хоног цаг наргүй ажиллаж байж, хоёр цаг үргэлжлэх тоглолтын ард амжилттай гардаг. <br><br></p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="https://unread.today/files/e8e08e0b-2c4f-4f62-83e2-43a512c166d6/7839d670467c2104471ac4f00160ac2d.png"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold"><div><br></div>4. АШИГЛАХГҮЙ БАЙЖ ЧАДДАГГҮЙ АПП, ХЭРЭГСЛҮҮД?</h3><p>Тэмдэглэлийн дэвтэр, үзэг үргэлж биедээ авч явдаг. Утсан дээрээ тэмдэглэл хөтлөх дургүй. Учир нь гараар бичсэн зүйлээ дараа нь дэвтэрнээсээ хараад байлгүй, бичих явцад толгойд хэдийн орчихсон байдаг учраас аливаа тэмдэглэлийг цаасан дээр буулгахыг илүүд үздэг.</p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">5. ЦАГ ХЭМНЭХ ХАМГИЙН САЙН АРГА ТАНЬ ЮУ ВЭ?</h3><p>Яаралтай хийх ёстой ажлуудаа календарьдаа буулган, дор бүр нь хийсэн эсэхээ тэмдэглээд явдаг. Мэдээж ганцаараа биш, багаараа ажилладаг тул хүн тус бүрд чаддаг зүйлийг нь даалгана. Тэндээс хамтын ажиллагаа үүсэж, тэр хамтын ажиллагаанаас цаг хэмнэх, магадгүй цаг алдах байсан эрсдлийг бууруулж чадна. Бидний ажилд маш их цаг шаардлагатай байдаг учраас цаг хэмнэх гэхээс илүүтэйгээр цагийг үр дүнтэй ашиглах нь л хамгийн чухал.<br><br></p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="https://unread.today/files/e8e08e0b-2c4f-4f62-83e2-43a512c166d6/0e2ce03f99cdd124c4a52bd1d0fddb80.png"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold"><div><br></div>6. ХИЙХ АЖЛАА ХЭРХЭН ТӨЛӨВЛӨДӨГ ВЭ?</h3><p>Жишээлбэл, тоглолт зохион байгуулахаар боллоо гэхэд, нэн түрүүнд санаагаа олоод, ажлуудаа жижиг хэсгүүдэд хувааж, түүнийгээ багууддаа хуваарилж өгнө. Дараа нь бэлтгэл ажлын явцад нийтээрээ хуралдаж, тулгарч буй бүх асуудлуудаа ярилцаад хамтдаа шийдвэрлэнэ. Багийн бүх гишүүд нэг цонхоор харж байгаа үед л ажил урагштай явдаг. </p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">7. ЭРЧ ХҮЧЭЭ ХЭРХЭН СЭЛБЭДЭГ ВЭ?</h3><p>Багаасаа спортод дуртай хүүхэд байсан. Ажил ихтэй, завгүй байдаг ч өөртөө цаг гаргахыг хичээн, ачааллаа тэнцвэржүүлж, биеэ амраахын тулд спортоор хичээллэж байна.<br><br></p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="https://unread.today/files/e8e08e0b-2c4f-4f62-83e2-43a512c166d6/34f1c9d8fa79d1ed9cc9e0f2788e8299.png"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold"><div><br></div>8. ҮНДСЭН АЖЛЫНХАА ХАЖУУГААР ДУРЛАЖ ХИЙДЭГ ТӨСӨЛ / АЖИЛ ЮУ ВЭ?</h3><p>Миний дурлан хийдэг энэхүү ажил бүхий л цаг заваа зориулж байж урагшилдаг, үр дүнгээ өгдөг, сэтгэл ханамж мэдрүүлдэг талтай. Ховор тохиох чөлөөт цаг гарвал дараагийн ажилтай холбоотой судалгаа хийдэг. Амжилттай ажлын 50 хувь нь сайн хийсэн судалгааны үр дүн байдаг бөгөөд жишээлбэл, тухайн уран бүтээлчийн өнгөрсөн хугацаанд хийсэн уран бүтээлүүдийг үзэх, эсвэл наадмын тоглолтыг найруулахаар болоход үе үеийн Олимпын нээлтүүд, өнгөрсөн жилүүдийн наадмын нээлтүүдийг үзэх, түүхээ судлах гэх мэт маш нүсэр ажил болдог.<br><br></p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="https://unread.today/files/e8e08e0b-2c4f-4f62-83e2-43a512c166d6/5bd6a65d23298271c80e95dc0183237d.png"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold"><div><br></div>9. ХИЙЖ БУЙ АЖЛЫН ОНЦЛОГ ЮУ ВЭ? ЭЕРЭГ САЙН БА ХЭЦҮҮ БЭРХШЭЭЛТЭЙ ТАЛУУД?</h3><p>Эерэг тал нь гэвэл, шинэ уран бүтээл, урлаг соёлын шинэлэг тоглолт арга хэмжээгээр үргэлж ард түмнийхээ билиг оюуныг нь мялааж буй явдал. Харин хүндрэлтэй тал нь, энэхүү эерэг талыг бий болгохын тулд гэр бүл, хувийн амьдралаа хоёрт тавин бүхий л цаг хугацаагаа зарцуулж ажиллах нь л хэцүү. </p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">10. ТА ОДОО ЮУН ДЭЭР ТӨВЛӨРЧ БАЙГАА ВЭ?</h3><p>Гуравдугаар сарын 1-ээс наадмын нээлтийн судалгааны ажил руу орж эхэлсэн. Үндэсний их баяр наадам гэдэг утгаар нь маш их ач холбогдол өгч, бүх анхаарлаа хандуулан, би гэлтгүй бүхий л багаараа хичээнгүйлэн ажиллаж байна. <br> <br>Энэ жилийн наадмын нээлт, хаалтыг “Эв мөнхийн тусгаар Монгол” нэрийн дор зохион байгуулна. Эвийн хүчээр мөнхөд тусгаар улс оршино гэдгийг бэлгэдэж ийнхүү нэрлэсэн. Энэхүү утга агуулгаа орчин цагийн урлагийн бүхий л төрлүүдээр дамжуулан нийт зургаан бүлгийн хүрээнд илэрхийлж харуулна. <br><br></p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="https://unread.today/files/e8e08e0b-2c4f-4f62-83e2-43a512c166d6/1b09449b08a7aa910645939436053850.png"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold"><div><br></div>11. ТА ӨӨРИЙГӨӨ ХЭРХЭН ХӨГЖҮҮЛЖ, СУРАЛЦДАГ ВЭ?</h3><p>Урлагийн үйл ажиллагааг зохион байгуулж, найруулна гэдэг нь нэн торгон мэдрэмж, өндөр мэдлэг шаардана. Тийм учраас аль болох баттай эх сурвалж бүхий ном унших, мэдлэг туршлагатай хүмүүстэй уулзаж, мэдээлэл солилцох гэх мэт байдлаар байнгын тархи оюунаа цэнэглэж, шинэ гарсан технологи, мэдээллээс хоцрохгүй байхыг хичээдэг. </p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">12. САНАЛ БОЛГОХ НОМ, КИНО, ХӨГЖИМ?</h3><p>Ээж маань Александр Дюма, Дейл Карнегийн номуудыг анх уншуулж байсан. Тэдгээрт хувь хүний, харилцааны талаар ном цөөнгүй бий. Киноны хувьд, аз жаргалтай кинонд дуртай. 1939 онд үзэгчдийн хүртээл болсон “Gone with the wind” буюу “Салхинд туугдагсад” гэх бүтээлийг санал болгож байна. Харин хөгжмийн уран бүтээлийн хувьд, бүх л жанрын дууг сонсдог. Тэр дундаа Монгол уран бүтээлчдийн сүүлийн үед хит болж буй бүх уран бүтээлийг шимтэн сонсож байна. Ерөөс хүн өөрийгөө ийм, тийм гэлгүйгээр цаг үетэйгээ хөл нийлүүлэн алхах хэрэгтэй. Тэгэхийн тулд залуу үе юу сонирхож байна, энэ цаг үед ямар хөгжмүүд шинээр гарч байна, тэр болгоныг л сонсдог байх хэрэгтэй хэмээн зөвлөе.<br><br></p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="https://unread.today/files/e8e08e0b-2c4f-4f62-83e2-43a512c166d6/88100e4ccdbc4917238efbf6c60d4bf7.png"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold"><div><br></div>13. АВЧ БАЙСАН ХАМГИЙН САЙН ЗӨВЛӨГӨӨ?</h3><p>Манай буурай эмээ Монголын кино урлагийн алтан үеийн төлөөлөл Ардын жүжигчин, УГЗ, зохиолч, найруулагч, урлаг судлаач, орчуулагч Э.Оюун гэж хүн байсан. Эмээгийн минь хэлснээр, “Урлаг гэдэг бол хатуу. Хоёр, гурван номер гэж байдаггүй. Нэг номер л гэж бий. Тийм учраас нэг номер бай” гэх үг л тархинд орчихсон, өнөөдрийг хүртэл ажил хөдөлмөр, хичээл зүтгэлийг минь хөглөдөг юм шиг санагддаг. </p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">14. БУСДАД ШИДЭХ САНАА?</h3><p></p><p>Хийх гэж буй зүйлдээ үнэнч байх хэрэгтэй. Үнэнч байгаад эхэлбэл хүн өөрийн эрхгүй судалгаа хийж эхэлнэ. Судалгаа хийгээд эхлэхийн нэг сайхан нь цааш явах түлхүүрээ олдог. Тэр түлхүүрээр өмнөө буй хаалгыг онгойлгож, цааш явах итгэл найдвар, урам зоригоо олж авдаг юм. Дурласан ажлаа хийгээд явах үед шантрах, зүдрэх үе бишгүй тохиолдоно. Тэр болгонд ядарлаа, зовлоо гэж бүү бодоорой. Харин оронд нь өөрөөсөө “Ядралт гэж юу вэ?” гэх асуултыг асуугаад хариултыг нь олох гээд оролдоод үзээрэй. Үнэндээ ядралт гэж зүйл байдаггүй. Хүн үүнийг өөрөө л үүсгэдэг.</p><p>Мөн үзэгч олондоо хандан зөвлөхөд, аливаа урлаг соёлын тоглолт, уран бүтээлийг үзэхээсээ урьтан тодорхой хэмжээний судалгаа хийх нь найруулагч болоод зохиолчийн хэлэх гэсэн санаа, шийдлийг ойлгоход тустай. Жишээлбэл, кино, жүжгийн уран бүтээлийг үзэхээсээ өмнө эх ном зохиолыг нь унших, эсвэл ойн тоглолт, арга хэмжээг үзэх гэж байгаа бол холбогдох мэдээлэл, урьдын түүх соёлыг судлах зэргээр урьдчилсан зөв хүлээлт үүсгэх нь тухайн уран бүтээл, тоглолтоос илүү их сэтгэл ханамжийг авахад тусалдаг. <br><br></p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="https://unread.today/files/e8e08e0b-2c4f-4f62-83e2-43a512c166d6/84fe0005b6302c6b80946f638d0833b1.png"></p>          </div>

“Бидний хайгаад олоогүй хүмүүжил хөдөлмөрт л байж шүү дээ” хэмээн 1975 оны “Мартагдашгүй намар” кинонд өгүүлдэг сэн. Яг үүний адилаар хөдөлмөрөөр өөрийгөө бүтээж, бүтээлээрээ өрөөлийг хүмүүжүүлж яваа эгэл нэгэн найруулагчтай ярилцлаа.
Түүнийг Б.Анар гэх бөгөөд урлагийн ертөнцөд хорин жил тасралтгүй ажиллах хугацаанд тоолж барамгүй олон дууны клип, сурталчилгаа, тоглолтыг найруулан, зохион байгуулж ажилласан бөгөөд энэ жил Үндэсний их баяр наадмын нээлт, хаалтын ёслолын ерөнхий найруулагчаар сонгогджээ. Түүний урлагт хөл тавьсан түүх, дурсамжит он жилүүд болоод хэтийн төлөв, ажлын арга барилын талаар их ажлынх нь дундуур хэсэгхэн хугацаанд ярилцах завшаан тохиосон нь энэ юм.
Байршил:
Төв цэнгэлдэх хүрээлэн
Эрхэлдэг ажил:
Skin энтертайнментын найруулагч
Хэрэглэдэг гар утас:
iPhone 13 Pro Max
Хэрэглэдэг компьютер:
MacBook Pro
Сошиал хуудсууд:

Anar Batsaikhan
(фэйсбүүк)

1. ТАНЫ КАРЬЕРААС БИД ЮУ, ЮУГ МЭДЭХ ЁСТОЙ ВЭ?
Намайг 16 настайд ээж маань өөрийн нагац дүү болох Лимон продакшны хамтран үүсгэн байгуулагч Р.Тулга ах дээр хөтлөн авч очсон нь, анхлан урлагт хөл тавьсан цаг мөч минь байлаа. Тэр үеэс эхлэн Тулга ах, Лхагва ах, Жож, Гога, жижиг Тэгшээ зэрэг хүмүүсээс суралцан өнөөдрийн “би” гэдэг хүн бий болсон. Миний хувьд ингэж л уран бүтээлийн, тэр дундаа студийн ажлын дөртэй болж авснаар, 2004 онд Скин энтертайнментыг үүсгэн байгуулах болов.
Өнгөрсөн 19 жилийн хугацаанд амьдралынхаа ихэнх цагийг ажилдаа зориулж, хүүхэдтэйгээ ч маш бага цагийг хамтдаа өнгөрүүлсэн байх юм. Нэг мэдэхэд л хүүхэд маань хөлд ороод, хэлд орчихсон байх гэж. Сүүлийн жилүүдэд Нийслэлийн 383 жилийн ойн арга хэмжээ, Харанга хамтлагийн 30 жилийн ойн тоглолт, дуучин Т.Ариунаагийн “Тэнгэр шиг бай” тоглолт, Ice Top хамтлагийн 26 жилийн ойн тоглолт, Татар хамтлагийн 15 жилийн ойн тоглолт, Харанга хамтлагийн аргил гитарчин Ц.Чулуунбатын 50 жилийн ойн тоглолт, дуучин Б.Сарантуяагийн “Инээмтгий хүн” театрчилсан тоглолт, Triple X HIT Awards гэх мэт томоохон ойн тоглолтуудын найруулга, зохион байгуулалтыг манай продакшн хариуцан ажилласан туршлагатай.

2. ТАНЫ АЖЛЫН ДУНДАЖ НЭГ ӨДӨР ХЭРХЭН ӨНГӨРДӨГ ВЭ?
Тоглолтын үеэр бол өдөр нь уулзалтуудаа хийж, оройноос нь эхлээд шөнө болтол тоглолтын бэлтгэл, үргэлжлүүлээд зохион байгуулалтын багаараа хуралдаж, маргаашийн ажлаа ярилцаж, шийдвэрлэнэ. Өөрөөр хэлбэл, хүмүүс сэрдэг цагаар буюу зургаа, долоон цагийн үед гэртээ харьж, нойр авчихаад ес, арван цагт буцаад л ажилдаа явна. Энэ цагийн хуваарь нь амралтын өдөргүйгээр ойролцоогоор хагас жил үргэлжилдэг.

3. ТАНЫ АЖЛЫН НӨҮ-ХАУ?
Тоглолтын найруулагчаар ажиллаж буй хүний хувьд хэлэхэд, тоглолт үзэхээр ирсэн үзэгчдэд сэтгэл ханамжийг бүрэн дүүрэн мэдрүүлэх нь тун чухал. Тэгэхийн тулд 100 хувь өөрийгөө дайчлах ёстой. Энэ л миний арга барил. Бусад хүмүүс амарч байхад манай зохион байгуулалтын багийн хэдэн зуун хүн ид ажиллаж байдаг. Дээр дурдсанчлан, олон хоног цаг наргүй ажиллаж байж, хоёр цаг үргэлжлэх тоглолтын ард амжилттай гардаг.

4. АШИГЛАХГҮЙ БАЙЖ ЧАДДАГГҮЙ АПП, ХЭРЭГСЛҮҮД?
Тэмдэглэлийн дэвтэр, үзэг үргэлж биедээ авч явдаг. Утсан дээрээ тэмдэглэл хөтлөх дургүй. Учир нь гараар бичсэн зүйлээ дараа нь дэвтэрнээсээ хараад байлгүй, бичих явцад толгойд хэдийн орчихсон байдаг учраас аливаа тэмдэглэлийг цаасан дээр буулгахыг илүүд үздэг.

5. ЦАГ ХЭМНЭХ ХАМГИЙН САЙН АРГА ТАНЬ ЮУ ВЭ?
Яаралтай хийх ёстой ажлуудаа календарьдаа буулган, дор бүр нь хийсэн эсэхээ тэмдэглээд явдаг. Мэдээж ганцаараа биш, багаараа ажилладаг тул хүн тус бүрд чаддаг зүйлийг нь даалгана. Тэндээс хамтын ажиллагаа үүсэж, тэр хамтын ажиллагаанаас цаг хэмнэх, магадгүй цаг алдах байсан эрсдлийг бууруулж чадна. Бидний ажилд маш их цаг шаардлагатай байдаг учраас цаг хэмнэх гэхээс илүүтэйгээр цагийг үр дүнтэй ашиглах нь л хамгийн чухал.

6. ХИЙХ АЖЛАА ХЭРХЭН ТӨЛӨВЛӨДӨГ ВЭ?
Жишээлбэл, тоглолт зохион байгуулахаар боллоо гэхэд, нэн түрүүнд санаагаа олоод, ажлуудаа жижиг хэсгүүдэд хувааж, түүнийгээ багууддаа хуваарилж өгнө. Дараа нь бэлтгэл ажлын явцад нийтээрээ хуралдаж, тулгарч буй бүх асуудлуудаа ярилцаад хамтдаа шийдвэрлэнэ. Багийн бүх гишүүд нэг цонхоор харж байгаа үед л ажил урагштай явдаг.

7. ЭРЧ ХҮЧЭЭ ХЭРХЭН СЭЛБЭДЭГ ВЭ?
Багаасаа спортод дуртай хүүхэд байсан. Ажил ихтэй, завгүй байдаг ч өөртөө цаг гаргахыг хичээн, ачааллаа тэнцвэржүүлж, биеэ амраахын тулд спортоор хичээллэж байна.

8. ҮНДСЭН АЖЛЫНХАА ХАЖУУГААР ДУРЛАЖ ХИЙДЭГ ТӨСӨЛ / АЖИЛ ЮУ ВЭ?
Миний дурлан хийдэг энэхүү ажил бүхий л цаг заваа зориулж байж урагшилдаг, үр дүнгээ өгдөг, сэтгэл ханамж мэдрүүлдэг талтай. Ховор тохиох чөлөөт цаг гарвал дараагийн ажилтай холбоотой судалгаа хийдэг. Амжилттай ажлын 50 хувь нь сайн хийсэн судалгааны үр дүн байдаг бөгөөд жишээлбэл, тухайн уран бүтээлчийн өнгөрсөн хугацаанд хийсэн уран бүтээлүүдийг үзэх, эсвэл наадмын тоглолтыг найруулахаар болоход үе үеийн Олимпын нээлтүүд, өнгөрсөн жилүүдийн наадмын нээлтүүдийг үзэх, түүхээ судлах гэх мэт маш нүсэр ажил болдог.

9. ХИЙЖ БУЙ АЖЛЫН ОНЦЛОГ ЮУ ВЭ? ЭЕРЭГ САЙН БА ХЭЦҮҮ БЭРХШЭЭЛТЭЙ ТАЛУУД?
Эерэг тал нь гэвэл, шинэ уран бүтээл, урлаг соёлын шинэлэг тоглолт арга хэмжээгээр үргэлж ард түмнийхээ билиг оюуныг нь мялааж буй явдал. Харин хүндрэлтэй тал нь, энэхүү эерэг талыг бий болгохын тулд гэр бүл, хувийн амьдралаа хоёрт тавин бүхий л цаг хугацаагаа зарцуулж ажиллах нь л хэцүү.

10. ТА ОДОО ЮУН ДЭЭР ТӨВЛӨРЧ БАЙГАА ВЭ?
Гуравдугаар сарын 1-ээс наадмын нээлтийн судалгааны ажил руу орж эхэлсэн. Үндэсний их баяр наадам гэдэг утгаар нь маш их ач холбогдол өгч, бүх анхаарлаа хандуулан, би гэлтгүй бүхий л багаараа хичээнгүйлэн ажиллаж байна.

Энэ жилийн наадмын нээлт, хаалтыг “Эв мөнхийн тусгаар Монгол” нэрийн дор зохион байгуулна. Эвийн хүчээр мөнхөд тусгаар улс оршино гэдгийг бэлгэдэж ийнхүү нэрлэсэн. Энэхүү утга агуулгаа орчин цагийн урлагийн бүхий л төрлүүдээр дамжуулан нийт зургаан бүлгийн хүрээнд илэрхийлж харуулна.

11. ТА ӨӨРИЙГӨӨ ХЭРХЭН ХӨГЖҮҮЛЖ, СУРАЛЦДАГ ВЭ?
Урлагийн үйл ажиллагааг зохион байгуулж, найруулна гэдэг нь нэн торгон мэдрэмж, өндөр мэдлэг шаардана. Тийм учраас аль болох баттай эх сурвалж бүхий ном унших, мэдлэг туршлагатай хүмүүстэй уулзаж, мэдээлэл солилцох гэх мэт байдлаар байнгын тархи оюунаа цэнэглэж, шинэ гарсан технологи, мэдээллээс хоцрохгүй байхыг хичээдэг.

12. САНАЛ БОЛГОХ НОМ, КИНО, ХӨГЖИМ?
Ээж маань Александр Дюма, Дейл Карнегийн номуудыг анх уншуулж байсан. Тэдгээрт хувь хүний, харилцааны талаар ном цөөнгүй бий. Киноны хувьд, аз жаргалтай кинонд дуртай. 1939 онд үзэгчдийн хүртээл болсон “Gone with the wind” буюу “Салхинд туугдагсад” гэх бүтээлийг санал болгож байна. Харин хөгжмийн уран бүтээлийн хувьд, бүх л жанрын дууг сонсдог. Тэр дундаа Монгол уран бүтээлчдийн сүүлийн үед хит болж буй бүх уран бүтээлийг шимтэн сонсож байна. Ерөөс хүн өөрийгөө ийм, тийм гэлгүйгээр цаг үетэйгээ хөл нийлүүлэн алхах хэрэгтэй. Тэгэхийн тулд залуу үе юу сонирхож байна, энэ цаг үед ямар хөгжмүүд шинээр гарч байна, тэр болгоныг л сонсдог байх хэрэгтэй хэмээн зөвлөе.

13. АВЧ БАЙСАН ХАМГИЙН САЙН ЗӨВЛӨГӨӨ?
Манай буурай эмээ Монголын кино урлагийн алтан үеийн төлөөлөл Ардын жүжигчин, УГЗ, зохиолч, найруулагч, урлаг судлаач, орчуулагч Э.Оюун гэж хүн байсан. Эмээгийн минь хэлснээр, “Урлаг гэдэг бол хатуу. Хоёр, гурван номер гэж байдаггүй. Нэг номер л гэж бий. Тийм учраас нэг номер бай” гэх үг л тархинд орчихсон, өнөөдрийг хүртэл ажил хөдөлмөр, хичээл зүтгэлийг минь хөглөдөг юм шиг санагддаг.

14. БУСДАД ШИДЭХ САНАА?
Хийх гэж буй зүйлдээ үнэнч байх хэрэгтэй. Үнэнч байгаад эхэлбэл хүн өөрийн эрхгүй судалгаа хийж эхэлнэ. Судалгаа хийгээд эхлэхийн нэг сайхан нь цааш явах түлхүүрээ олдог. Тэр түлхүүрээр өмнөө буй хаалгыг онгойлгож, цааш явах итгэл найдвар, урам зоригоо олж авдаг юм. Дурласан ажлаа хийгээд явах үед шантрах, зүдрэх үе бишгүй тохиолдоно. Тэр болгонд ядарлаа, зовлоо гэж бүү бодоорой. Харин оронд нь өөрөөсөө “Ядралт гэж юу вэ?” гэх асуултыг асуугаад хариултыг нь олох гээд оролдоод үзээрэй. Үнэндээ ядралт гэж зүйл байдаггүй. Хүн үүнийг өөрөө л үүсгэдэг.
Мөн үзэгч олондоо хандан зөвлөхөд, аливаа урлаг соёлын тоглолт, уран бүтээлийг үзэхээсээ урьтан тодорхой хэмжээний судалгаа хийх нь найруулагч болоод зохиолчийн хэлэх гэсэн санаа, шийдлийг ойлгоход тустай. Жишээлбэл, кино, жүжгийн уран бүтээлийг үзэхээсээ өмнө эх ном зохиолыг нь унших, эсвэл ойн тоглолт, арга хэмжээг үзэх гэж байгаа бол холбогдох мэдээлэл, урьдын түүх соёлыг судлах зэргээр урьдчилсан зөв хүлээлт үүсгэх нь тухайн уран бүтээл, тоглолтоос илүү их сэтгэл ханамжийг авахад тусалдаг.


“Бидний хайгаад олоогүй хүмүүжил хөдөлмөрт л байж шүү дээ” хэмээн 1975 оны “Мартагдашгүй намар” кинонд өгүүлдэг сэн. Яг үүний адилаар хөдөлмөрөөр өөрийгөө бүтээж, бүтээлээрээ өрөөлийг хүмүүжүүлж яваа эгэл нэгэн найруулагчтай ярилцлаа.    Түүнийг Б.Анар гэх бөгөөд урлагийн ертөнцөд хорин жил тасралтгүй ажиллах хугацаанд тоолж барамгүй олон дууны клип, сурталчилгаа, тоглолтыг найруулан, зохион байгуулж ажилласан бөгөөд энэ жил Үндэсний их баяр наадмын нээлт, хаалтын ёслолын ерөнхий найруулагчаар сонгогджээ. Түүний урлагт хөл тавьсан түүх, дурсамжит он жилүүд болоод хэтийн төлөв, ажлын арга барилын талаар их ажлынх нь дундуур хэсэгхэн хугацаанд ярилцах завшаан тохиосон нь энэ юм.
**Байршил:** Төв цэнгэлдэх хүрээлэн
**Эрхэлдэг ажил:** Skin энтертайнментын найруулагч
**Хэрэглэдэг гар утас:** iPhone 13 Pro Max
**Хэрэглэдэг компьютер:** MacBook Pro
**Сошиал хуудсууд:** Anar Batsaikhan (фэйсбүүк)
### 1. ТАНЫ КАРЬЕРААС БИД ЮУ, ЮУГ МЭДЭХ ЁСТОЙ ВЭ?
Намайг 16 настайд ээж маань өөрийн нагац дүү болох Лимон продакшны хамтран үүсгэн байгуулагч Р.Тулга ах дээр хөтлөн авч очсон нь, анхлан урлагт хөл тавьсан цаг мөч минь байлаа. Тэр үеэс эхлэн Тулга ах, Лхагва ах, Жож, Гога, жижиг Тэгшээ зэрэг хүмүүсээс суралцан өнөөдрийн “би” гэдэг хүн бий болсон. Миний хувьд ингэж л уран бүтээлийн, тэр дундаа студийн ажлын дөртэй болж авснаар, 2004 онд Скин энтертайнментыг үүсгэн байгуулах болов.
Өнгөрсөн 19 жилийн хугацаанд амьдралынхаа ихэнх цагийг ажилдаа зориулж, хүүхэдтэйгээ ч маш бага цагийг хамтдаа өнгөрүүлсэн байх юм. Нэг мэдэхэд л хүүхэд маань хөлд ороод, хэлд орчихсон байх гэж. Сүүлийн жилүүдэд Нийслэлийн 383 жилийн ойн арга хэмжээ, Харанга хамтлагийн 30 жилийн ойн тоглолт, дуучин Т.Ариунаагийн “Тэнгэр шиг бай” тоглолт, Ice Top хамтлагийн 26 жилийн ойн тоглолт, Татар хамтлагийн 15 жилийн ойн тоглолт, Харанга хамтлагийн аргил гитарчин Ц.Чулуунбатын 50 жилийн ойн тоглолт, дуучин Б.Сарантуяагийн “Инээмтгий хүн” театрчилсан тоглолт, Triple X HIT Awards гэх мэт томоохон ойн тоглолтуудын найруулга, зохион байгуулалтыг манай продакшн хариуцан ажилласан туршлагатай.
### 2. ТАНЫ АЖЛЫН ДУНДАЖ НЭГ ӨДӨР ХЭРХЭН ӨНГӨРДӨГ ВЭ?
Тоглолтын үеэр бол өдөр нь уулзалтуудаа хийж, оройноос нь эхлээд шөнө болтол тоглолтын бэлтгэл, үргэлжлүүлээд зохион байгуулалтын багаараа хуралдаж, маргаашийн ажлаа ярилцаж, шийдвэрлэнэ. Өөрөөр хэлбэл, хүмүүс сэрдэг цагаар буюу зургаа, долоон цагийн үед гэртээ харьж, нойр авчихаад ес, арван цагт буцаад л ажилдаа явна. Энэ цагийн хуваарь нь амралтын өдөргүйгээр ойролцоогоор хагас жил үргэлжилдэг.
### 3. ТАНЫ АЖЛЫН НӨҮ-ХАУ?
Тоглолтын найруулагчаар ажиллаж буй хүний хувьд хэлэхэд, тоглолт үзэхээр ирсэн үзэгчдэд сэтгэл ханамжийг бүрэн дүүрэн мэдрүүлэх нь тун чухал. Тэгэхийн тулд 100 хувь өөрийгөө дайчлах ёстой. Энэ л миний арга барил. Бусад хүмүүс амарч байхад манай зохион байгуулалтын багийн хэдэн зуун хүн ид ажиллаж байдаг. Дээр дурдсанчлан, олон хоног цаг наргүй ажиллаж байж, хоёр цаг үргэлжлэх тоглолтын ард амжилттай гардаг.
### 4. АШИГЛАХГҮЙ БАЙЖ ЧАДДАГГҮЙ АПП, ХЭРЭГСЛҮҮД?
Тэмдэглэлийн дэвтэр, үзэг үргэлж биедээ авч явдаг. Утсан дээрээ тэмдэглэл хөтлөх дургүй. Учир нь гараар бичсэн зүйлээ дараа нь дэвтэрнээсээ хараад байлгүй, бичих явцад толгойд хэдийн орчихсон байдаг учраас аливаа тэмдэглэлийг цаасан дээр буулгахыг илүүд үздэг.
### 5. ЦАГ ХЭМНЭХ ХАМГИЙН САЙН АРГА ТАНЬ ЮУ ВЭ?
Яаралтай хийх ёстой ажлуудаа календарьдаа буулган, дор бүр нь хийсэн эсэхээ тэмдэглээд явдаг. Мэдээж ганцаараа биш, багаараа ажилладаг тул хүн тус бүрд чаддаг зүйлийг нь даалгана. Тэндээс хамтын ажиллагаа үүсэж, тэр хамтын ажиллагаанаас цаг хэмнэх, магадгүй цаг алдах байсан эрсдлийг бууруулж чадна. Бидний ажилд маш их цаг шаардлагатай байдаг учраас цаг хэмнэх гэхээс илүүтэйгээр цагийг үр дүнтэй ашиглах нь л хамгийн чухал.
### 6. ХИЙХ АЖЛАА ХЭРХЭН ТӨЛӨВЛӨДӨГ ВЭ?
Жишээлбэл, тоглолт зохион байгуулахаар боллоо гэхэд, нэн түрүүнд санаагаа олоод, ажлуудаа жижиг хэсгүүдэд хувааж, түүнийгээ багууддаа хуваарилж өгнө. Дараа нь бэлтгэл ажлын явцад нийтээрээ хуралдаж, тулгарч буй бүх асуудлуудаа ярилцаад хамтдаа шийдвэрлэнэ. Багийн бүх гишүүд нэг цонхоор харж байгаа үед л ажил урагштай явдаг.
### 7. ЭРЧ ХҮЧЭЭ ХЭРХЭН СЭЛБЭДЭГ ВЭ?
Багаасаа спортод дуртай хүүхэд байсан. Ажил ихтэй, завгүй байдаг ч өөртөө цаг гаргахыг хичээн, ачааллаа тэнцвэржүүлж, биеэ амраахын тулд спортоор хичээллэж байна.
### 8. ҮНДСЭН АЖЛЫНХАА ХАЖУУГААР ДУРЛАЖ ХИЙДЭГ ТӨСӨЛ / АЖИЛ ЮУ ВЭ?
Миний дурлан хийдэг энэхүү ажил бүхий л цаг заваа зориулж байж урагшилдаг, үр дүнгээ өгдөг, сэтгэл ханамж мэдрүүлдэг талтай. Ховор тохиох чөлөөт цаг гарвал дараагийн ажилтай холбоотой судалгаа хийдэг. Амжилттай ажлын 50 хувь нь сайн хийсэн судалгааны үр дүн байдаг бөгөөд жишээлбэл, тухайн уран бүтээлчийн өнгөрсөн хугацаанд хийсэн уран бүтээлүүдийг үзэх, эсвэл наадмын тоглолтыг найруулахаар болоход үе үеийн Олимпын нээлтүүд, өнгөрсөн жилүүдийн наадмын нээлтүүдийг үзэх, түүхээ судлах гэх мэт маш нүсэр ажил болдог.
### 9. ХИЙЖ БУЙ АЖЛЫН ОНЦЛОГ ЮУ ВЭ? ЭЕРЭГ САЙН БА ХЭЦҮҮ БЭРХШЭЭЛТЭЙ ТАЛУУД?
Эерэг тал нь гэвэл, шинэ уран бүтээл, урлаг соёлын шинэлэг тоглолт арга хэмжээгээр үргэлж ард түмнийхээ билиг оюуныг нь мялааж буй явдал. Харин хүндрэлтэй тал нь, энэхүү эерэг талыг бий болгохын тулд гэр бүл, хувийн амьдралаа хоёрт тавин бүхий л цаг хугацаагаа зарцуулж ажиллах нь л хэцүү.
### 10. ТА ОДОО ЮУН ДЭЭР ТӨВЛӨРЧ БАЙГАА ВЭ?
Гуравдугаар сарын 1-ээс наадмын нээлтийн судалгааны ажил руу орж эхэлсэн. Үндэсний их баяр наадам гэдэг утгаар нь маш их ач холбогдол өгч, бүх анхаарлаа хандуулан, би гэлтгүй бүхий л багаараа хичээнгүйлэн ажиллаж байна.
Энэ жилийн наадмын нээлт, хаалтыг “Эв мөнхийн тусгаар Монгол” нэрийн дор зохион байгуулна. Эвийн хүчээр мөнхөд тусгаар улс оршино гэдгийг бэлгэдэж ийнхүү нэрлэсэн. Энэхүү утга агуулгаа орчин цагийн урлагийн бүхий л төрлүүдээр дамжуулан нийт зургаан бүлгийн хүрээнд илэрхийлж харуулна.
### 11. ТА ӨӨРИЙГӨӨ ХЭРХЭН ХӨГЖҮҮЛЖ, СУРАЛЦДАГ ВЭ?
Урлагийн үйл ажиллагааг зохион байгуулж, найруулна гэдэг нь нэн торгон мэдрэмж, өндөр мэдлэг шаардана. Тийм учраас аль болох баттай эх сурвалж бүхий ном унших, мэдлэг туршлагатай хүмүүстэй уулзаж, мэдээлэл солилцох гэх мэт байдлаар байнгын тархи оюунаа цэнэглэж, шинэ гарсан технологи, мэдээллээс хоцрохгүй байхыг хичээдэг.
### 12. САНАЛ БОЛГОХ НОМ, КИНО, ХӨГЖИМ?
Ээж маань Александр Дюма, Дейл Карнегийн номуудыг анх уншуулж байсан. Тэдгээрт хувь хүний, харилцааны талаар ном цөөнгүй бий. Киноны хувьд, аз жаргалтай кинонд дуртай. 1939 онд үзэгчдийн хүртээл болсон “Gone with the wind” буюу “Салхинд туугдагсад” гэх бүтээлийг санал болгож байна. Харин хөгжмийн уран бүтээлийн хувьд, бүх л жанрын дууг сонсдог. Тэр дундаа Монгол уран бүтээлчдийн сүүлийн үед хит болж буй бүх уран бүтээлийг шимтэн сонсож байна. Ерөөс хүн өөрийгөө ийм, тийм гэлгүйгээр цаг үетэйгээ хөл нийлүүлэн алхах хэрэгтэй. Тэгэхийн тулд залуу үе юу сонирхож байна, энэ цаг үед ямар хөгжмүүд шинээр гарч байна, тэр болгоныг л сонсдог байх хэрэгтэй хэмээн зөвлөе.
### 13. АВЧ БАЙСАН ХАМГИЙН САЙН ЗӨВЛӨГӨӨ?
Манай буурай эмээ Монголын кино урлагийн алтан үеийн төлөөлөл Ардын жүжигчин, УГЗ, зохиолч, найруулагч, урлаг судлаач, орчуулагч Э.Оюун гэж хүн байсан. Эмээгийн минь хэлснээр, “Урлаг гэдэг бол хатуу. Хоёр, гурван номер гэж байдаггүй. Нэг номер л гэж бий. Тийм учраас нэг номер бай” гэх үг л тархинд орчихсон, өнөөдрийг хүртэл ажил хөдөлмөр, хичээл зүтгэлийг минь хөглөдөг юм шиг санагддаг.
### 14. БУСДАД ШИДЭХ САНАА?
Хийх гэж буй зүйлдээ үнэнч байх хэрэгтэй. Үнэнч байгаад эхэлбэл хүн өөрийн эрхгүй судалгаа хийж эхэлнэ. Судалгаа хийгээд эхлэхийн нэг сайхан нь цааш явах түлхүүрээ олдог. Тэр түлхүүрээр өмнөө буй хаалгыг онгойлгож, цааш явах итгэл найдвар, урам зоригоо олж авдаг юм. Дурласан ажлаа хийгээд явах үед шантрах, зүдрэх үе бишгүй тохиолдоно. Тэр болгонд ядарлаа, зовлоо гэж бүү бодоорой. Харин оронд нь өөрөөсөө “Ядралт гэж юу вэ?” гэх асуултыг асуугаад хариултыг нь олох гээд оролдоод үзээрэй. Үнэндээ ядралт гэж зүйл байдаггүй. Хүн үүнийг өөрөө л үүсгэдэг.
Мөн үзэгч олондоо хандан зөвлөхөд, аливаа урлаг соёлын тоглолт, уран бүтээлийг үзэхээсээ урьтан тодорхой хэмжээний судалгаа хийх нь найруулагч болоод зохиолчийн хэлэх гэсэн санаа, шийдлийг ойлгоход тустай. Жишээлбэл, кино, жүжгийн уран бүтээлийг үзэхээсээ өмнө эх ном зохиолыг нь унших, эсвэл ойн тоглолт, арга хэмжээг үзэх гэж байгаа бол холбогдох мэдээлэл, урьдын түүх соёлыг судлах зэргээр урьдчилсан зөв хүлээлт үүсгэх нь тухайн уран бүтээл, тоглолтоос илүү их сэтгэл ханамжийг авахад тусалдаг.