Зочин нийтлэлчийн булан: Сонгуулийн стратеги - Сөрөг сурталчилгаа үр дүнтэй юу?
<div class="article-body">
          <p></p><p>Иргэд дараагийн их хурлаа бүрдүүлэх түүхэн сонголт хийхэд 2 сар хүрэхгүй хугацаа үлджээ. Хэдийгээр сонгуулийн албан ёсны сурталчилгааны цонх нээгдээгүй байгаа боловч улс төрийн намууд цаг алдалгүй нэгнээ харлуулах их ажил үйлсдээ ханцуй шамлан ороод байна.</p><p>Монголын улс төрд үнэт зүйлс, дэвшүүлж буй асуудал, үзэл баримтлалаараа ялгарч чаддаг, сэдвийн мэтгэлцээнүүдээр иргэд олон нийтээ мэдээлжүүлдэг улс төрчид цөөхөн, үүнд нь ч бид нэгэнт дасан хатуужжээ.</p><p>Энэ их сөрөг сурталчилгаа, хиамчид болон троллуудын дайралт үнэхээр үр дүнтэй юм уу гэдэг асуултад хариулах гэж уншиж, хайж үзлээ.</p>
<p>АНУ-ын Дартмут коллежийн Улс төрийн туйлшрал судлалын хүрээлэнгийн судлаачид энэ сэдвээр хийгдсэн олон арван судалгааг базаад харахад сөрөг сурталчилгаа захиалагч талынхаа хүссэн үр дүнд хүргэдэггүй аж. Сонгуулийн коммуникэйшн стратеги-дээ өрсөлдөгчөө муухай харагдуулах, сонгуулийн ирцийг бага байлгах, хувь улс төрчийнхөө тэмцэгч зан чанарыг дөвийлгэх гээд ямар ч зорилт тавьсан бай эцсийн дүндээ улс төрийн нам, нэр дэвшигчийн нэр хүнд, хувь хүнийг тань үнэлэх үнэлэмж бүүр цаашлаад нийгмийн сайн сайхан байдалд талцуулж, хагалсан, дайрсан давшилсан агуулга сөргөөр тусдаг юм байна. Жинлээд үзвэл алдах наймаа, цэгнээд бодвол өөрөө өөрийнхөө сайн сайхан байдалд халдаж буй үйлдэл.</p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Сөрөг сурталчилгааг хэрхэн үнэлдэг вэ?</h3><p></p><p>Сөрөг довтолгоо хийж буй штабууд 2 нөлөөллийг тооцох ёстой. Өрсөлдөгчийнхөө дэмжигчдийн итгэл үнэмшлийг эргэлзэхэд хүргэх тактикын оролдлого тань өөрийн тань дэмжигчдийн хувиас цөөлөх үр дагавартай. Энэ тоог бодож үзээд өрсөлдөгчийн суурийг багасгаж чадах үг, үйлдэл, агуулга сурталчилгааг штабууд явуулдаг. (Dolezal, Ennser-Jedenastik, and Müller 2017; Garramone 1984)</p><p>Улс төрийн шинжлэх ухааны судлаачид сөрөг сурталчилгааны үр нөлөөг үнэлэхдээ, нэр дэвшигчдэд хандах хандлага ба хэнд санал өгөх төлөвтэй буйг сөрөг сурталчилгааны өмнө ба дараа харьцуулж жигнэж үздэг.</p><p>Харамсалтай нь 2006 оны дунд үе хүртэлх сонгуулийн сөрөг сурталчилгааны талаар хийсэн 111 судалгаанд анализ хийж үзэхэд сөрөг кампанит ажил иргэдийн сонголт болон сонгуулийн ирцэд ямар ч нөлөө үзүүлээгүй байна. Мөнгө, цаг, нервны гарз байгаа биз?</p><p>90-ээд оноос эхлэн улс төрийн сөрөг сурталчилгааны үр дагаврыг тодорхойлохыг оролдсон социологичдын олон арван судалгаа, туршилт хийгдэж эхэлжээ. (Ansolabehere et al. 1994).</p><p>Судлаачид янз бүрийн арга техникийг ашиглаж, өөр өөр дата өгөгдлийг жигнэн дүгнэж нийтлэг ойлголтыг олох, үр дүнг шууд харьцуулах нь төвөгтэй байсан бол Lau, Sigelman, and Rovner (2007) нар үүнийг хийж, 2006 оны дунд үе хүртэлх сөрөг кампанит ажлын талаар хийсэн 111 судалгааг эмхэтгэж, стандартчилсан хэмжүүр ашиглан үр нөлөөг харьцуулсан байна. Тэд сөрөг кампанит ажил нь хамгийн сайндаа л халдлагын субъектын талаархи дэмжигчдийнх нь эерэг мэдрэмжийг бага зэрэг бууруулахаас өөр үр дүн олж илрүүлээгүй байна.</p><p>Эсрэгээрээ захиалагч улс төрчид хандах эерэг мэдрэмж илүү жингээр буурч буйг олж тогтоож.</p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Сөрөг дайралт улс төрийн маш муу хөрөнгө оруулалт</h3><p></p><p>Open Secrets-ийн мэдээлснээр 2022 оны АНУ-ын сонгуулийн үеэр улс төрийн сурталчилгаанд 2.1 тэрбум доллар зарцуулагдсан бөгөөд үүний 69 хувийг нэр дэвшигчид сөрөг сурталчилгаанд зарцуулсан байдаг байна (Giorno 2022).<br></p><p>Сөрөг сурталчилгаа хийхдээ хүн гүтгэн доромжилж, худал мэдээлэл ашигласан нэр дэвшигчид болон штабууд хэвлэл мэдээлэл, иргэний нийгмийн байгууллагуудын няцаасан fact-checking үйл ажиллагаанаас илүү хохиролтой гардаж ажээ. (K. Fridkin, Kenney, and Wintersieck 2015).</p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Нийгмийн бусад нөлөө</h3><p>Сөрөг сурталчилгаа явуулж буй намын штабууд өөрсдийн нэр хүндэд халтай байхаас гадна нийгмийн итгэлцэл, ардчилалд хор хөнөөл учруулдаг байна. Сөрөг кампанит ажил нь нийгмийн итгэлцэл, засаг төрийн үйл ажиллагаанд сэтгэл ханамжтай байх мэдрэмжийг бууруулаад (Goovaerts and Marien 2020) зогсохгүй, улс төрийн намуудад итгэл итгэлийг мөн бууруулдаг аж (Гибсон 2008) мөн нийгмийн бүлгүүдийн хооронд талцлыг нэмэгдүүлж (Lau et al. 2017) жендер, ялгаварлан гадуурхалтын талаарх хортой хэвшмэл ойлголтуудыг өдөөдөг гэжээ. (Cassese and Holman 2019; Krupnikov and Piston 2015).<br></p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Нийгмийн сүлжээний нэмэгдэл тариф</h3><p>Нийгмийн сүлжээнүүд иргэдийн улс төрийн оролцоо, хэлэлцүүлгийн гол талбар болсон нь мөн сөрөг сурталчилгааны гол фронт болж тухайн орон зайд улс төрийн хэлэлцүүлэг эрүүл бус болж хэт сөрөг мэдээлэл давамгайлж буй нь сэтгэл зовоом байгаа билээ. Нийгмийн сүлжээнд улс төрийн сөрөг сурталчилгаа газар авч буй Фэйсбүүк сүлжээнд (Su et al. 2018) онд Твиттер (x) флаттформ дээр 2020 онд (Theocharis et al. 2020) хийсэн судалгаанууд харуулдаг. Улс төрийн соёлгүй дайралт буюу танхайралт бусад танхайрлыг өдөөж байдаг зан үйлийн халдвартай байдаг аж. Үүнийг (Kim et al. 2021) ажигласан бөгөөд энэ нь цаашдын тухайн улсын улс төрийн соёлын төлөвшилд сөргөөр нөлөөлөх үр дагавартай гэж судалгаандаа дурджээ.</p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Төгсгөлийн оронд зөвлөгөө</h3><p></p><p>Улс төрч та ямар ч зөвлөгөөнд утагдаж, вакуум орчинд байгаа вэ хамаагүй улс төрийн өрсөлдөгчөө намнах аянд өөрөө Чингис хаан шиг үхлийн шарх авч болзошгүй талаар хэдэн арван жилийн улс төрийн шинжлэх ухаан нотолсон байгааг уншиж мэдэж авлаа. Улс төрийн цохилт бүр өөрийн тань үйл хэргийг ганхуулж, сааруулж байдаг тул сонгуулийн штабууд өөр үр дүнтэй стратеги боловсруулах хэрэгтэйг ойрын жилүүдийн ардчиллуудын туршлага бидэнд сануулж байна.<br></p><p>Тэгэхээр нэр дэвшигчид сонгуулийн сурталчилгааныхаа үеэр юуг чухалчлах ёстой вэ? Өнөөдрийг хүртэлхи судалгаануудыг харахад сөрөг сурталчилгаанаас илүү үр дүнтэй 2 хуучин боловч сайхан кампанит ажлын стратеги байдаг байна.</p><p><b>Нэгдүгээрт,</b> уламжлалт сонгуулийн сурталчилгаанаас илүү үр дүнтэй зүйл байхгүй бололтой.</p><p>Олон зуун тойргын туршилтуудаас харахад Voter canvassing буюу мөлхөө сурталчилгаа хийж дэмжигчид дээрээ очих, эргэлзэж буй сонгогчдод ойлгогдох, нийгмийн бүлгүүдээ ангилж тухайн бүлгийн асуудлуудад суурилсан мэдээ, мэдээлэл боловсруулах, сонгуулийн ирцийг нэмэгдүүлэхэд онцгой үр дүнтэй болохыг баталдаг байна (Green and Gerber 2019).</p><p><b>Хоёрдугаарт, </b>уламжлалт сурталчилгаануудыг ашиглаж танигдалтаа нэмэгдүүлэх маш чухал аж. Сонгуулийн өдөр ойртох тусам сонгогчид сонголтоо хялбарчлах мэдээлэл хайж байдаг. (Schaffner and Streb 2002). </p><p>Сонгогчид таны зөвхөн нэрийг мэддэг байх улс төрийн хувьд том давуу тол болдог гэжээ. (Kam and Zechmeister 2013).</p><p>Хэдийгээр маш энгийн зөвлөгөөнүүд мэт санагдаж байж болох ч сайн гүйцэтгэлтэй кампанит ажил сөрөг сурталчилгаанаас илүү үр дүнтэй бөгөөд манай нийгмийн итгэлцлийг нэмж эвдэхгүй хор хөнөөл багатай стратеги юм.</p><p>2024 оны улсын их хурлын болон орон нутгийн сонгуулиуд улс төрийн шинэ соёл, үнэт зүйлс авч ирэх болтугай. Үнэнээр явбал үхэр тэргээр туулай гүйцнэ.</p><p><a href="https://polarizationresearchlab.org/the-ineffectiveness-of-negative-campaigning/?fbclid=IwAR1bCm0DoodwVQzHtpyQGdBPtlzVY1IoEX8cV_NQkJNrtyHp5EH_TO4xgBI" target="_blank">Эх сурвалж</a></p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="https://unread.today/files/5409fb7e-6b28-4095-834c-ece240290ec2/fb5c31518d28005fa155105ae6989a65.png"></p>          </div>

Иргэд дараагийн их хурлаа бүрдүүлэх түүхэн сонголт хийхэд 2 сар хүрэхгүй хугацаа үлджээ. Хэдийгээр сонгуулийн албан ёсны сурталчилгааны цонх нээгдээгүй байгаа боловч улс төрийн намууд цаг алдалгүй нэгнээ харлуулах их ажил үйлсдээ ханцуй шамлан ороод байна.
Монголын улс төрд үнэт зүйлс, дэвшүүлж буй асуудал, үзэл баримтлалаараа ялгарч чаддаг, сэдвийн мэтгэлцээнүүдээр иргэд олон нийтээ мэдээлжүүлдэг улс төрчид цөөхөн, үүнд нь ч бид нэгэнт дасан хатуужжээ.
Энэ их сөрөг сурталчилгаа, хиамчид болон троллуудын дайралт үнэхээр үр дүнтэй юм уу гэдэг асуултад хариулах гэж уншиж, хайж үзлээ.

АНУ-ын Дартмут коллежийн Улс төрийн туйлшрал судлалын хүрээлэнгийн судлаачид энэ сэдвээр хийгдсэн олон арван судалгааг базаад харахад сөрөг сурталчилгаа захиалагч талынхаа хүссэн үр дүнд хүргэдэггүй аж. Сонгуулийн коммуникэйшн стратеги-дээ өрсөлдөгчөө муухай харагдуулах, сонгуулийн ирцийг бага байлгах, хувь улс төрчийнхөө тэмцэгч зан чанарыг дөвийлгэх гээд ямар ч зорилт тавьсан бай эцсийн дүндээ улс төрийн нам, нэр дэвшигчийн нэр хүнд, хувь хүнийг тань үнэлэх үнэлэмж бүүр цаашлаад нийгмийн сайн сайхан байдалд талцуулж, хагалсан, дайрсан давшилсан агуулга сөргөөр тусдаг юм байна. Жинлээд үзвэл алдах наймаа, цэгнээд бодвол өөрөө өөрийнхөө сайн сайхан байдалд халдаж буй үйлдэл.

Сөрөг сурталчилгааг хэрхэн үнэлдэг вэ?
Сөрөг довтолгоо хийж буй штабууд 2 нөлөөллийг тооцох ёстой. Өрсөлдөгчийнхөө дэмжигчдийн итгэл үнэмшлийг эргэлзэхэд хүргэх тактикын оролдлого тань өөрийн тань дэмжигчдийн хувиас цөөлөх үр дагавартай. Энэ тоог бодож үзээд өрсөлдөгчийн суурийг багасгаж чадах үг, үйлдэл, агуулга сурталчилгааг штабууд явуулдаг. (Dolezal, Ennser-Jedenastik, and Müller 2017; Garramone 1984)
Улс төрийн шинжлэх ухааны судлаачид сөрөг сурталчилгааны үр нөлөөг үнэлэхдээ, нэр дэвшигчдэд хандах хандлага ба хэнд санал өгөх төлөвтэй буйг сөрөг сурталчилгааны өмнө ба дараа харьцуулж жигнэж үздэг.
Харамсалтай нь 2006 оны дунд үе хүртэлх сонгуулийн сөрөг сурталчилгааны талаар хийсэн 111 судалгаанд анализ хийж үзэхэд сөрөг кампанит ажил иргэдийн сонголт болон сонгуулийн ирцэд ямар ч нөлөө үзүүлээгүй байна. Мөнгө, цаг, нервны гарз байгаа биз?
90-ээд оноос эхлэн улс төрийн сөрөг сурталчилгааны үр дагаврыг тодорхойлохыг оролдсон социологичдын олон арван судалгаа, туршилт хийгдэж эхэлжээ. (Ansolabehere et al. 1994).
Судлаачид янз бүрийн арга техникийг ашиглаж, өөр өөр дата өгөгдлийг жигнэн дүгнэж нийтлэг ойлголтыг олох, үр дүнг шууд харьцуулах нь төвөгтэй байсан бол Lau, Sigelman, and Rovner (2007) нар үүнийг хийж, 2006 оны дунд үе хүртэлх сөрөг кампанит ажлын талаар хийсэн 111 судалгааг эмхэтгэж, стандартчилсан хэмжүүр ашиглан үр нөлөөг харьцуулсан байна. Тэд сөрөг кампанит ажил нь хамгийн сайндаа л халдлагын субъектын талаархи дэмжигчдийнх нь эерэг мэдрэмжийг бага зэрэг бууруулахаас өөр үр дүн олж илрүүлээгүй байна.
Эсрэгээрээ захиалагч улс төрчид хандах эерэг мэдрэмж илүү жингээр буурч буйг олж тогтоож.

Сөрөг дайралт улс төрийн маш муу хөрөнгө оруулалт
Open Secrets-ийн мэдээлснээр 2022 оны АНУ-ын сонгуулийн үеэр улс төрийн сурталчилгаанд 2.1 тэрбум доллар зарцуулагдсан бөгөөд үүний 69 хувийг нэр дэвшигчид сөрөг сурталчилгаанд зарцуулсан байдаг байна (Giorno 2022).
Сөрөг сурталчилгаа хийхдээ хүн гүтгэн доромжилж, худал мэдээлэл ашигласан нэр дэвшигчид болон штабууд хэвлэл мэдээлэл, иргэний нийгмийн байгууллагуудын няцаасан fact-checking үйл ажиллагаанаас илүү хохиролтой гардаж ажээ. (K. Fridkin, Kenney, and Wintersieck 2015).

Нийгмийн бусад нөлөө
Сөрөг сурталчилгаа явуулж буй намын штабууд өөрсдийн нэр хүндэд халтай байхаас гадна нийгмийн итгэлцэл, ардчилалд хор хөнөөл учруулдаг байна. Сөрөг кампанит ажил нь нийгмийн итгэлцэл, засаг төрийн үйл ажиллагаанд сэтгэл ханамжтай байх мэдрэмжийг бууруулаад (Goovaerts and Marien 2020) зогсохгүй, улс төрийн намуудад итгэл итгэлийг мөн бууруулдаг аж (Гибсон 2008) мөн нийгмийн бүлгүүдийн хооронд талцлыг нэмэгдүүлж (Lau et al. 2017) жендер, ялгаварлан гадуурхалтын талаарх хортой хэвшмэл ойлголтуудыг өдөөдөг гэжээ. (Cassese and Holman 2019; Krupnikov and Piston 2015).

Нийгмийн сүлжээний нэмэгдэл тариф
Нийгмийн сүлжээнүүд иргэдийн улс төрийн оролцоо, хэлэлцүүлгийн гол талбар болсон нь мөн сөрөг сурталчилгааны гол фронт болж тухайн орон зайд улс төрийн хэлэлцүүлэг эрүүл бус болж хэт сөрөг мэдээлэл давамгайлж буй нь сэтгэл зовоом байгаа билээ. Нийгмийн сүлжээнд улс төрийн сөрөг сурталчилгаа газар авч буй Фэйсбүүк сүлжээнд (Su et al. 2018) онд Твиттер (x) флаттформ дээр 2020 онд (Theocharis et al. 2020) хийсэн судалгаанууд харуулдаг. Улс төрийн соёлгүй дайралт буюу танхайралт бусад танхайрлыг өдөөж байдаг зан үйлийн халдвартай байдаг аж. Үүнийг (Kim et al. 2021) ажигласан бөгөөд энэ нь цаашдын тухайн улсын улс төрийн соёлын төлөвшилд сөргөөр нөлөөлөх үр дагавартай гэж судалгаандаа дурджээ.

Төгсгөлийн оронд зөвлөгөө
Улс төрч та ямар ч зөвлөгөөнд утагдаж, вакуум орчинд байгаа вэ хамаагүй улс төрийн өрсөлдөгчөө намнах аянд өөрөө Чингис хаан шиг үхлийн шарх авч болзошгүй талаар хэдэн арван жилийн улс төрийн шинжлэх ухаан нотолсон байгааг уншиж мэдэж авлаа. Улс төрийн цохилт бүр өөрийн тань үйл хэргийг ганхуулж, сааруулж байдаг тул сонгуулийн штабууд өөр үр дүнтэй стратеги боловсруулах хэрэгтэйг ойрын жилүүдийн ардчиллуудын туршлага бидэнд сануулж байна.
Тэгэхээр нэр дэвшигчид сонгуулийн сурталчилгааныхаа үеэр юуг чухалчлах ёстой вэ? Өнөөдрийг хүртэлхи судалгаануудыг харахад сөрөг сурталчилгаанаас илүү үр дүнтэй 2 хуучин боловч сайхан кампанит ажлын стратеги байдаг байна.
Нэгдүгээрт,
уламжлалт сонгуулийн сурталчилгаанаас илүү үр дүнтэй зүйл байхгүй бололтой.
Олон зуун тойргын туршилтуудаас харахад Voter canvassing буюу мөлхөө сурталчилгаа хийж дэмжигчид дээрээ очих, эргэлзэж буй сонгогчдод ойлгогдох, нийгмийн бүлгүүдээ ангилж тухайн бүлгийн асуудлуудад суурилсан мэдээ, мэдээлэл боловсруулах, сонгуулийн ирцийг нэмэгдүүлэхэд онцгой үр дүнтэй болохыг баталдаг байна (Green and Gerber 2019).
Хоёрдугаарт,
уламжлалт сурталчилгаануудыг ашиглаж танигдалтаа нэмэгдүүлэх маш чухал аж. Сонгуулийн өдөр ойртох тусам сонгогчид сонголтоо хялбарчлах мэдээлэл хайж байдаг. (Schaffner and Streb 2002).
Сонгогчид таны зөвхөн нэрийг мэддэг байх улс төрийн хувьд том давуу тол болдог гэжээ. (Kam and Zechmeister 2013).
Хэдийгээр маш энгийн зөвлөгөөнүүд мэт санагдаж байж болох ч сайн гүйцэтгэлтэй кампанит ажил сөрөг сурталчилгаанаас илүү үр дүнтэй бөгөөд манай нийгмийн итгэлцлийг нэмж эвдэхгүй хор хөнөөл багатай стратеги юм.
2024 оны улсын их хурлын болон орон нутгийн сонгуулиуд улс төрийн шинэ соёл, үнэт зүйлс авч ирэх болтугай. Үнэнээр явбал үхэр тэргээр туулай гүйцнэ.
Эх сурвалж


Иргэд дараагийн их хурлаа бүрдүүлэх түүхэн сонголт хийхэд 2 сар хүрэхгүй хугацаа үлджээ. Хэдийгээр сонгуулийн албан ёсны сурталчилгааны цонх нээгдээгүй байгаа боловч улс төрийн намууд цаг алдалгүй нэгнээ харлуулах их ажил үйлсдээ ханцуй шамлан ороод байна.
Монголын улс төрд үнэт зүйлс, дэвшүүлж буй асуудал, үзэл баримтлалаараа ялгарч чаддаг, сэдвийн мэтгэлцээнүүдээр иргэд олон нийтээ мэдээлжүүлдэг улс төрчид цөөхөн, үүнд нь ч бид нэгэнт дасан хатуужжээ.
Энэ их сөрөг сурталчилгаа, хиамчид болон троллуудын дайралт үнэхээр үр дүнтэй юм уу гэдэг асуултад хариулах гэж уншиж, хайж үзлээ.
АНУ-ын Дартмут коллежийн Улс төрийн туйлшрал судлалын хүрээлэнгийн судлаачид энэ сэдвээр хийгдсэн олон арван судалгааг базаад харахад сөрөг сурталчилгаа захиалагч талынхаа хүссэн үр дүнд хүргэдэггүй аж. Сонгуулийн коммуникэйшн стратеги-дээ өрсөлдөгчөө муухай харагдуулах, сонгуулийн ирцийг бага байлгах, хувь улс төрчийнхөө тэмцэгч зан чанарыг дөвийлгэх гээд ямар ч зорилт тавьсан бай эцсийн дүндээ улс төрийн нам, нэр дэвшигчийн нэр хүнд, хувь хүнийг тань үнэлэх үнэлэмж бүүр цаашлаад нийгмийн сайн сайхан байдалд талцуулж, хагалсан, дайрсан давшилсан агуулга сөргөөр тусдаг юм байна. Жинлээд үзвэл алдах наймаа, цэгнээд бодвол өөрөө өөрийнхөө сайн сайхан байдалд халдаж буй үйлдэл.
### Сөрөг сурталчилгааг хэрхэн үнэлдэг вэ?
Сөрөг довтолгоо хийж буй штабууд 2 нөлөөллийг тооцох ёстой. Өрсөлдөгчийнхөө дэмжигчдийн итгэл үнэмшлийг эргэлзэхэд хүргэх тактикын оролдлого тань өөрийн тань дэмжигчдийн хувиас цөөлөх үр дагавартай. Энэ тоог бодож үзээд өрсөлдөгчийн суурийг багасгаж чадах үг, үйлдэл, агуулга сурталчилгааг штабууд явуулдаг. (Dolezal, Ennser-Jedenastik, and Müller 2017; Garramone 1984)
Улс төрийн шинжлэх ухааны судлаачид сөрөг сурталчилгааны үр нөлөөг үнэлэхдээ, нэр дэвшигчдэд хандах хандлага ба хэнд санал өгөх төлөвтэй буйг сөрөг сурталчилгааны өмнө ба дараа харьцуулж жигнэж үздэг.
Харамсалтай нь 2006 оны дунд үе хүртэлх сонгуулийн сөрөг сурталчилгааны талаар хийсэн 111 судалгаанд анализ хийж үзэхэд сөрөг кампанит ажил иргэдийн сонголт болон сонгуулийн ирцэд ямар ч нөлөө үзүүлээгүй байна. Мөнгө, цаг, нервны гарз байгаа биз?
90-ээд оноос эхлэн улс төрийн сөрөг сурталчилгааны үр дагаврыг тодорхойлохыг оролдсон социологичдын олон арван судалгаа, туршилт хийгдэж эхэлжээ. (Ansolabehere et al. 1994).
Судлаачид янз бүрийн арга техникийг ашиглаж, өөр өөр дата өгөгдлийг жигнэн дүгнэж нийтлэг ойлголтыг олох, үр дүнг шууд харьцуулах нь төвөгтэй байсан бол Lau, Sigelman, and Rovner (2007) нар үүнийг хийж, 2006 оны дунд үе хүртэлх сөрөг кампанит ажлын талаар хийсэн 111 судалгааг эмхэтгэж, стандартчилсан хэмжүүр ашиглан үр нөлөөг харьцуулсан байна. Тэд сөрөг кампанит ажил нь хамгийн сайндаа л халдлагын субъектын талаархи дэмжигчдийнх нь эерэг мэдрэмжийг бага зэрэг бууруулахаас өөр үр дүн олж илрүүлээгүй байна.
Эсрэгээрээ захиалагч улс төрчид хандах эерэг мэдрэмж илүү жингээр буурч буйг олж тогтоож.
### Сөрөг дайралт улс төрийн маш муу хөрөнгө оруулалт
Open Secrets-ийн мэдээлснээр 2022 оны АНУ-ын сонгуулийн үеэр улс төрийн сурталчилгаанд 2.1 тэрбум доллар зарцуулагдсан бөгөөд үүний 69 хувийг нэр дэвшигчид сөрөг сурталчилгаанд зарцуулсан байдаг байна (Giorno 2022).
Сөрөг сурталчилгаа хийхдээ хүн гүтгэн доромжилж, худал мэдээлэл ашигласан нэр дэвшигчид болон штабууд хэвлэл мэдээлэл, иргэний нийгмийн байгууллагуудын няцаасан fact-checking үйл ажиллагаанаас илүү хохиролтой гардаж ажээ. (K. Fridkin, Kenney, and Wintersieck 2015).
### Нийгмийн бусад нөлөө
Сөрөг сурталчилгаа явуулж буй намын штабууд өөрсдийн нэр хүндэд халтай байхаас гадна нийгмийн итгэлцэл, ардчилалд хор хөнөөл учруулдаг байна. Сөрөг кампанит ажил нь нийгмийн итгэлцэл, засаг төрийн үйл ажиллагаанд сэтгэл ханамжтай байх мэдрэмжийг бууруулаад (Goovaerts and Marien 2020) зогсохгүй, улс төрийн намуудад итгэл итгэлийг мөн бууруулдаг аж (Гибсон 2008) мөн нийгмийн бүлгүүдийн хооронд талцлыг нэмэгдүүлж (Lau et al. 2017) жендер, ялгаварлан гадуурхалтын талаарх хортой хэвшмэл ойлголтуудыг өдөөдөг гэжээ. (Cassese and Holman 2019; Krupnikov and Piston 2015).
### Нийгмийн сүлжээний нэмэгдэл тариф
Нийгмийн сүлжээнүүд иргэдийн улс төрийн оролцоо, хэлэлцүүлгийн гол талбар болсон нь мөн сөрөг сурталчилгааны гол фронт болж тухайн орон зайд улс төрийн хэлэлцүүлэг эрүүл бус болж хэт сөрөг мэдээлэл давамгайлж буй нь сэтгэл зовоом байгаа билээ. Нийгмийн сүлжээнд улс төрийн сөрөг сурталчилгаа газар авч буй Фэйсбүүк сүлжээнд (Su et al. 2018) онд Твиттер (x) флаттформ дээр 2020 онд (Theocharis et al. 2020) хийсэн судалгаанууд харуулдаг. Улс төрийн соёлгүй дайралт буюу танхайралт бусад танхайрлыг өдөөж байдаг зан үйлийн халдвартай байдаг аж. Үүнийг (Kim et al. 2021) ажигласан бөгөөд энэ нь цаашдын тухайн улсын улс төрийн соёлын төлөвшилд сөргөөр нөлөөлөх үр дагавартай гэж судалгаандаа дурджээ.
### Төгсгөлийн оронд зөвлөгөө
Улс төрч та ямар ч зөвлөгөөнд утагдаж, вакуум орчинд байгаа вэ хамаагүй улс төрийн өрсөлдөгчөө намнах аянд өөрөө Чингис хаан шиг үхлийн шарх авч болзошгүй талаар хэдэн арван жилийн улс төрийн шинжлэх ухаан нотолсон байгааг уншиж мэдэж авлаа. Улс төрийн цохилт бүр өөрийн тань үйл хэргийг ганхуулж, сааруулж байдаг тул сонгуулийн штабууд өөр үр дүнтэй стратеги боловсруулах хэрэгтэйг ойрын жилүүдийн ардчиллуудын туршлага бидэнд сануулж байна.
Тэгэхээр нэр дэвшигчид сонгуулийн сурталчилгааныхаа үеэр юуг чухалчлах ёстой вэ? Өнөөдрийг хүртэлхи судалгаануудыг харахад сөрөг сурталчилгаанаас илүү үр дүнтэй 2 хуучин боловч сайхан кампанит ажлын стратеги байдаг байна.
**Нэгдүгээрт,** уламжлалт сонгуулийн сурталчилгаанаас илүү үр дүнтэй зүйл байхгүй бололтой.
Олон зуун тойргын туршилтуудаас харахад Voter canvassing буюу мөлхөө сурталчилгаа хийж дэмжигчид дээрээ очих, эргэлзэж буй сонгогчдод ойлгогдох, нийгмийн бүлгүүдээ ангилж тухайн бүлгийн асуудлуудад суурилсан мэдээ, мэдээлэл боловсруулах, сонгуулийн ирцийг нэмэгдүүлэхэд онцгой үр дүнтэй болохыг баталдаг байна (Green and Gerber 2019).
**Хоёрдугаарт,** уламжлалт сурталчилгаануудыг ашиглаж танигдалтаа нэмэгдүүлэх маш чухал аж. Сонгуулийн өдөр ойртох тусам сонгогчид сонголтоо хялбарчлах мэдээлэл хайж байдаг. (Schaffner and Streb 2002).
Сонгогчид таны зөвхөн нэрийг мэддэг байх улс төрийн хувьд том давуу тол болдог гэжээ. (Kam and Zechmeister 2013).
Хэдийгээр маш энгийн зөвлөгөөнүүд мэт санагдаж байж болох ч сайн гүйцэтгэлтэй кампанит ажил сөрөг сурталчилгаанаас илүү үр дүнтэй бөгөөд манай нийгмийн итгэлцлийг нэмж эвдэхгүй хор хөнөөл багатай стратеги юм.
2024 оны улсын их хурлын болон орон нутгийн сонгуулиуд улс төрийн шинэ соёл, үнэт зүйлс авч ирэх болтугай. Үнэнээр явбал үхэр тэргээр туулай гүйцнэ.
Эх сурвалж