"Би хэрхэн ажилладаг вэ?" - "Биплас Монголиа" компанийн захирал Ш.Батжаргал
<div class="article-body">
          <h2>Манай энэ удаагийн зочин бол Монголын хамгийн томоохон компаниудын нэг MCS-д олон жил ажиллаад, өөрийн бизнесийг эхлүүлсэн нэгэн. Маркетинг, олон улсын худалдааны чиглэлээр мэргэжил эзэмшсэн тэрбээр зах зээлд шинэ бараа/үйлчилгээг нэвтрүүлэх, бусдыг сургаж чадавхжуулах тал дээр арвин туршлагатай. Эерэг, өөдрөг байхыг эрхэмлэдэг тэрбээр компаниа ч бас Be Positive буюу B+ хэмээн нэрийдсэн бөгөөд тус компани олон улсын нэр хүндтэй манлайллын сургалтуудыг албан ёсны эрхтэйгээр зохион байгуулж, хэвлэн нийтлэлийн салбарт шинэлэг, сонин содон номуудыг эрхлэн гаргаж байна. <br></h2><p><b>Байршил</b>: Монгол, Улаанбаатар <br><b>Одоо хашиж буй ажил, албан тушаал</b>: Биплас Монголиа ХХК (B+ Mongolia) захирал<br><b>Хэрэглэдэг гар утас</b>: iPhone 6 <br><b>Хэрэглэдэг компьютер</b>: Macbook Pro 13 , Dell суурин <br><b>Таны ажиллах арга барилыг цөөн үгээр тодорхойлбол: </b>Зөв зүйлийг зөв аргаар хийх <br><b>Сошиал медиа хаягууд: </b><a href="https://twitter.com/batjaa" target="_blank">Твиттер</a>, <a href="https://www.facebook.com/batjaa.sh" target="_blank">Фэйсбүүк</a></p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="http://www.unreadtoday.batudigital.a2hosted.com/webroot/files/dd5c0b922b244ae73bde1b75fda8edca.jpg"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Таны ажлын хамгийн онцлох арга барил?</h3><p>Өөрийн дуртай сонирхолтой юмыг хийхийг эрмэлздэг. Өөрөөр хэлбэл, ажилдаа дуртай болж түүнийгээ итгэл дүүрэн гүйцэтгэх дуртай. Болж л өгвөл ажил дээрээ ирээд суучих гээд байдаг шүү. Хамтран ажиллаж буй хүн бүрийн тухайн нөхцөл байдалд тулгуурлан хамтарч ажиллахыг хичээдэг. Тийм ч учраас бусдаар чаддаг, сонирхолтой юмыг нь хийлгэж, чадахгүй зүйлс дээр нь зөвлөдөг. Зөв хүнээр зөв ажлыг нь хийлгэвэл ажил амархан бүтнэ. <br><br>Мөн бид консалтинг, сургалтаас гадна хэвлэн нийтлэлийн бизнес эрхэлдэг учраас бүх л зүйлийг хууль дүрэм, лиценз журмынх нь дагуу хийхийг зорьдог. Нийт хүмүүсийн 10-15 хувь нь хийж буй ажилдаа хурдан дасан зохицдог, өөрийгөө хөгжүүлдэг, ажилдаа их итгэл үнэмшилтэй байж чаддаг гэх тоо байдаг. Тиймээс тэр хэсэгт багтчих гэж хичээж, бүхий л ажилдаа итгэл үнэмшилтэй ажиллахыг эрмэлздэг юм. Ажил руу дайрч орох, гүн судлахыг хичээдэг. Хааяа алдаа гарч урам хугарах үе гарна, гэхдээ эргүүлээд түүнээс эерэг талыг нь хайж олох нь чухал гэж итгэдэг юм.</p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="http://www.unreadtoday.batudigital.a2hosted.com/webroot/files/ce55a2ab9aa6a0a621dcd16eb0b22af1.jpg"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Та хамгийн их ашигладаг, ашиглах дуртай програм, аппликэйшнүүдээсээ нэрлэнэ үү?</h3><p><a href="http://www.adobe.com/creativecloud.html" target="_blank">Adobe Creative Cloud</a>-ийн програмууд дээр сонирхон ажилладаг. Орчуулгын номын эрх авахад цаанаас дизайнтайгаа ирдэг тул орчуулгаа дээр нь хянах, ойр зуур засвар хийх шаардлага гардаг тул суралцаж байна. <br><br>8-9 жилийн өмнө сошиал платмормууд гарч ирж байх үед их сонирхож, бүгдэд нь элсэж орж байсан. Одоо бол Фэйсбүүк дээр идэвхтэй, Твиттерийг илүү уншигч байдлаар ашиглаж байна. Pinterest, Instagram руу хааяа янз бүрийн санаа авах гэж ордог. За тэгээд олон аппликэйшин ашиглахаас илүү үзэг цаас, цагаан самбар, маркер л их ашигладаг даа.</p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Та ажлын өрөө, ажлын орчноо дүрсэлнэ үү?</h3><p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="http://www.unreadtoday.batudigital.a2hosted.com/webroot/files/366c6f5ed71e827c8598132fca3e7d07.jpg"></p><p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="http://www.unreadtoday.batudigital.a2hosted.com/webroot/files/728039cf35e5d71da6007890b03875bc.jpg"></p><p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="http://www.unreadtoday.batudigital.a2hosted.com/webroot/files/3000b9ad54d1417ab62947b316598003.jpg"></p><p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="http://www.unreadtoday.batudigital.a2hosted.com/webroot/files/4002d1ccc8fb2755066dbffd5faa9d2d.jpg"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Цаг хэмнэх хамгийн сайн арга тань юу вэ?</h3><p>Сайн төлөвлөх. Өмнө нь том байгууллагад ажилладаг байсантай харьцуулахад одоо өөрөө ажилдаа их оролцдог болсон. Тиймээс сайн төлөвлөхгүй бол янз бүрийн юм хийж байгаад юм мартах, самгардах тохиолдол гарна. Хамтарч ажиллаж байгаа хүмүүсээ чадавхжуулах дээр анхаарч ажилладаг. Тэд маань үр дүнтэй ажиллавал би цагаа хэмнэж чадна.</p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Та хийх ажлын жагсаалтаа юун дээр, яаж хөтөлдөг вэ?</h3><p>Тухайлсан дэвтэр, апп нэг их ашигладаггүй. Толгойндоо л хийх ажлаа дараалуулчихдаг юм. Угаасаа өдөрт их олон ажил амжуулах бус хамгийн чухал гэсэн 2-3 зүйлээ л хийхийг боддог. Гар утас, компьютер дээр хөтлөхөөр эдгээр зүйлсэд хэт баригдаад байгаа юм шиг санагддаг.</p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="http://www.unreadtoday.batudigital.a2hosted.com/webroot/files/8264a398289ea337557ba02073d6bbf2.jpg"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Та ямар зүйлсийг хийхдээ гаргууд вэ?</h3><p>Сүүлийн үед хүн шүүмжлэхдээ гаргууд болоод байна гэсэн шүүмж нэлээд сонсож байгаа (инээв). Мөн аливаа зүйлээр том зургаар нь харж сэтгэх, холбоосуудыг нь олох дээр өөрийгөө муугүй юм уу гэж боддог шүү.</p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Та МСS групп-д 10 орчим жил олон салбар компанид нь ажилласан юм билээ. Энэ талаараа ярихгүй юу?</h3><p>Би их сургуулиа төгсөөд л <a href="http://mcs.mn/" target="_blank">MCS групп-</a>д орсон. Анх “Зүүнхараа трейд” компаниас ажлын гараагаа эхэлж, Анунгоо, MCS Электроникс, MCS Холдинг, Юнител, Гоёо, Юнивишн зэрэг газруудыг дамжин ажилласан. Эдгээр компаниудад маркетинг, борлуулалтын ажлаас эхлээд удирдах ажил хийж, ёстой л жинхэнэ утгаараа MCS гэдэг их сургуулийг төгссөн дөө. Одоо өөрийн хувийн бизнесийг эхлүүлээд явж байгаа энэ үед дарга захирлууд маань үнэхээр чадварлаг хүмүүс байсныг маш сайн ойлгож байна. <br><br>Одоо эргээд харахад янз бүрийн шалтгаанаар ажлаа сольж байж. Өөрөө хүсэж энд ажиллая гэнэ, дарга удирдах ажилтнууд маань тэнд ажиллавал зүгээр юм уу гэж хүснэ. Жишээ нь Анунгоод 4-5 жил Маркетингийн албаны даргаар ажиллаж байгаад сүүлдээ өөр салбарт ажилламаар санагдсан. Тэгээд бусад ажилтнуудаа хөгжүүлэх тал дээр ажиллах уу гэсэн санал ирээд, MCS Академийг дөнгөж үүсгэн байгуулагдах үед тэнд орж ажилласан юм. Ер нь MCS групп дэлхийн томоохон компаниуд брэндүүдтэй хамтран ажилладаг болохоор олон янзын сургалтанд сууж, тэр мундаг компаниудын нөү-хауг сурах бололцоо их байсан. Тэдгээр компаниуд дэлхийн өнцөг булан бүрт байгаа салбар, салаа мөчрүүд дээр байгаа ажилтнуудаа их анхаарч хөгжүүлдэг. Тэр бодлогыг <a href="http://mcs.mn/" target="_blank">MCS</a> ч бас маш амжилттай нэвтрүүлсэн гэж боддог юм. <br><br>MCS академид 2 жил ажиллаад, сүүлдээ бизнесийн өрсөлдөөнтэй газар очъё хэмээн хүсэж, Гоёо ХХК-д ажиллах болсон. Дараа нь Юнител, Юнивишн зэрэг миний хувьд цоо шинэ салбаруудад ажиллах боломж гарсан. Ер нь MCS-д ажилласан жилүүд маань адал явдалтай сайхан аялал байсан даа.</p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="http://www.unreadtoday.batudigital.a2hosted.com/webroot/files/447e98175d2c38c1258986e986473a35.jpg"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Та яг одоо юун дээр төвлөрөн ажиллаж байна?</h3><p>Би <a href="http://mcs.mn/" target="_blank">MCS группд</a> 10 жил ажиллаад, дараа нь хувийн бизнесээ эхлүүлсэн. Өөрийгөө сорихыг хүсэж, санаа нийлсэн хүмүүстэй хамтраад сургалт гэж ямар байх ёстой юм, яаж зөвөөр зохион байгуулж хийдгийг хүмүүст харуулъя хэмээн зориг шулуудаж компаниа байгуулсан даа. Ингээд <a href="http://www.kenblanchard.com" target="_blank">Ken Blanchard</a>, <a href="http://www.wiley.com/" target="_blank">Wiley </a>зэрэг олон улсын компаниудтай холбогдон албан ёсоор хамтран ажиллаж, сургалтын хөтөлбөрүүдийг нь явуулах болсон. <br><br>Мөн энэ үед охин маань үздэг хүүхэлдэйн киногоо монгол хэлээр үзмээр байгаагаа хэлсэн юм. Энэ үед Юнивишн ХХК-д ажиллаж байхдаа олж мэдсэн мэдлэг туршлагадаа тулгуурлан Америкийн <a href="http://www.hasbro.com/en-us/toys-games/books-and-comics" target="_blank">Хасбро</a> компанитай холбогдож, Little Pony хүүхэлдэйн киног Монголд гаргах эрхийг нь авах гэж үзсэн. Хэдийгээр хүүхэлдэйн киноных нь эрхийг авч чадаагүй ч комик болон бусад номуудынх нь эрхийг авч, охин маань ч таашаасан учир хэвлэн нийтлэлийн салбар руу орчихсон. Одоо яг төвлөрч ажиллаж байгаа зүйлс гэвэл: <br><br><b>1.</b> Нэг компанийн шинэ бүтээгдэхүүнийг зах зээлд хэрхэн нэвтрүүлэх дээр хамтран ажиллаж байна. <br><b>2.</b> Мөн “Нөхцөл байдалд тулгуурласан хувийн манлайлал” нэртэй сургалтын хөтөлбөр авчирснаа монгол хэлнээ хөрвүүлэн бэлдэж байна. <br><b>3. </b>3-р сарын 25нд Күн Фү Панда 3 кино нээлтээ хийнэ. Бид уг хүүхэлдэйн киноны номуудыг албан ёсны эрхтэйгээр монгол хэл дээр гаргах гэж байгаа юм. Киноноосоо өмнө гаргах гээд л яаруу ажиллаж байна. Мөн шинэлэг, сонин содон (хүүхдийн) номууд гаргах тал дээр ажиллаж байна. Гар утас, ном хослуулсан 3D хүүхдийн цуврал ном удахгүй гарна. Ер нь бид аль болох л шинэлэг ном гаргахыг зорьдог юм. Өнгөрсөн онд томчуудад зориулсан буддаг ном гаргасан маань нэлээн амжилттай болсон шүү. </p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="http://www.unreadtoday.batudigital.a2hosted.com/webroot/files/ba478151fc1cd32835e2fc67265408ce.jpg"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Хийж байгаа ажлынхаа онцлогоос хуваалцана уу? Эерэг сайн ба хэцүү бэрхшээлтэй талууд нь юу вэ?</h3><p>Эерэг тал нь сургалт, номуудаараа дамжуулан томчууд, хүүхдүүдийг хөгжүүлж байна. Үүндээ сэтгэл хангалуун байдаг. Хүүхдийн ном гэдэг шинэ салбар руу туршлагагүй хэрнээ орсон болохоор самгардах зүйлс гарна. Гэхдээ борлуулалтын компанид ажиллаж байсан туршлага маань хэрэг болдог. Эдийн засаг тааруу үед сургалт гэдэг зүйл байгууллагын төсвөөс хамгийн түрүүнд танагддаг учраас байгууллагуудын хэрэгцээнд тулгуурлан цөөн бөгөөд маш үр дүнтэй сургалт орохыг чухалчилж байна.</p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="http://www.unreadtoday.batudigital.a2hosted.com/webroot/files/58ae45f70012bf251702808ece27e48c.jpg"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Манлайллын сэдвээр сургалт хийдэг хүний хувьд та лидер, манлайлагч болох хүсэлтэй хүмүүст хандан юу гэж хэлэх вэ?</h3><p>Манлайлагч хүнд удирдан залах, дэмжиж сонсох гэсэн хоёр дадал байх ёстой. Нэг талаас холыг хардаг, нөгөө талаас өөрийг нь дагаж буй хүмүүстэй сайн хамтран ажилладаг, эерэг нөлөө үзүүлдэг байх хэрэгтэй. Ялангуяа, бусдыг хөдөлгөж чаддаг байх нь их чухал. Манлайлагч гэдэг нь заавал дарга гэсэн үг бас биш. Тэд бол нэг том ертөнц, системийн нэг хэсэг. Роналд Рейган “Агуу манлайлагч гэдэг нь агуу зүйл хийсэн хүн бус, энгийн нэгнээр агуу зүйл хийлгэж чаддаг нэгнийг хэлнэ” гэж хэлсэн нь бий. Үүнийгээ ухаарч, өөрөө ганцаараа юманд хүрэхгүй, бусад хүмүүсийн хамтаар зорилго зорилтондоо хүрнэ гэдгийг ойлговол илүү өндөр амжилтанд хүрдэг гэж ойлгодог. <br><br>Амжилттай лидерүүд цор ганцаараа тэрхүү том амжилтанд хүрээгүй байдаг. Дандаа багаараа, байгууллагаараа хамтдаа л хүрдэг. Тэгэхээр энгийнээр манлайллыг тодорхойлно уу гэвэл “Манлайлал гэдэг нь хамтын ажиллагаа, үр дүнтэй харилцаа” гэнэ. Ажлаасаа гарч байгаа хүмүүс ихэнхдээ илүү өндөр цалин хөлс авах гэж тэмүүлсэндээ бус илүү сайн лидерийн доор, илүү сайхан хамт олонтой ажиллахыг хүсэж тийм шийдвэр гаргадаг нь судалгаанаас харагддаг.</p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="http://www.unreadtoday.batudigital.a2hosted.com/webroot/files/cf6ec851c85bf21c3c5898f51b5cd6e5.jpg"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Та ажиллаж байх үедээ ямар хөгжим сонсдог вэ? Ямар төрлийн хөгжим таныг эрч хүчтэй болгодог вэ?</h3><p>Chill out хөгжим илүү сонирхон сонсдог. Ялангуяа уулзалтад явах замдаа сонсоно. Мөн кинонуудын soundtrack-ийг бүхлээр нь, албомоор нь тавьж сонсох дуртай. Саяхан <a href="https://www.youtube.com/watch?v=b57KntD8thg" target="_blank">Kill Bill-ийн soundtrack</a>-ийг сонссон юм байна. Хэдэн цагаар ч хамаагүй тэр дуу хөгжмөө үргэлжлүүлэн сонсоод байдаг юм. Мөн <a href="https://www.facebook.com/BrosRecords/?fref=ts" target="_blank">Bro’s records</a>-ийн “Ертөнц” цомгийг их сонсдог.</p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="http://www.unreadtoday.batudigital.a2hosted.com/webroot/files/39adf456cfb7ec91cc0368c5cac9b596.jpg"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Таны сүүлд уншиж дуусгасан болон одоо уншиж буй ном?</h3><p>Яг одоо харж байгаа ном гэвэл арваад жилийн өмнө Анунгоод ажиллаж байхдаа авсан A.G Lafley, Ram Charan хоёрын бичсэн “<a href="http://www.amazon.com/The-Game-Changer-Revenue-Profit-Innovation/dp/0307381730" target="_blank">Game Changer</a>” гэдэг ном байна. Тухайн үед Анунгоо компанитай Проктер энд Гэмбл (P&amp;G) компани хамтарч ажилладаг байсан болохоор ерөнхий захирлынх нь бичсэн энэ номыг сонирхон авч байлаа. Одоо эргээд харж байна. <br><br>Мөн “<a href="http://www.amazon.com/Leadership-Minute-Manager-Updated-Effectiveness/dp/0062309447/ref=sr_1_4?s=books&amp;ie=UTF8&amp;qid=1457500956&amp;sr=1-4&amp;keywords=1+minute+manager" target="_blank">1 минутын менежер – Хувийн манлайлал</a>” саяхан уншсан. Уг номыг бид орчуулж байгаа болохоор орчуулга хянах үүднээс үүнийг дахин уншлаа. Би Маркетинг, олон улсын худалдааны мэргэжлээр төгссөн болохоор мэргэжлийн номуудаа бас их сонирхдог. <a href="http://www.sethgodin.com/" target="_blank">Сет Годины</a> шинэлэг, сонин содон санаа гаргасан номуудыг энэ чиглэлийн залуус уншаарай гэж зөвлөх байна. Саяхан бас Котлерын “<a href="http://www.unread.today/posts/post/472" target="_blank">Маркетинг 3.0</a>” гэдэг ном гарсан байна лээ. Тэр их таалагдсан. <br><br>Манайх бас хүүхдийн ном эрхлэн гаргадаг учраас ямар хүүхдийн ном гаргавал дээр вэ, аль нь манай бодлоготой нийцэж байна вэ гэдгийг мэдэхийн тулд хүүхдийн ном, үлгэр их хардаг болсон шүү.</p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="http://www.unreadtoday.batudigital.a2hosted.com/webroot/files/7a8d98435ef17481244430f85bcf410d.jpg"></p><p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="http://www.unreadtoday.batudigital.a2hosted.com/webroot/files/42315fc3cf24fbe0ac6fc38b29d723f0.jpg"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Та илүү нээлттэй хүн үү, эсвэл илүү дотогшоо хүн үү? Энэ нь таны ажилд яаж нөлөөлдөг вэ?</h3><p>Нэг талаас их нээлттэй. Сошиал медиа дээр ч харьцангуй нээлттэй байдаг. Гэхдээ өөрийгөө сайн ажиглахад сэтгэл хөдлөлөө хүнд халдаахгүй, хадгалах байдал нэлээн ажиглагддаг. Тэгэхээр бас дотогшоо тал руугаа хүн юм шиг байгаа юм.</p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Та хэдээс хэдэн цагийн хооронд унтдаг вэ?</h3><p>Хамгийн эртдээ 01 цаг гэж унтаад өглөө 8-9 цагийн хооронд босдог. Заримдаа ямар нэг юманд санаа зовбол нойр хүрэхгүй, юм бодоод ажиллаад суучихдаг. Заримдаа шөнө ганцаараа сууж ажиллана. Ялангуяа шинэ санаа, шинэ зүйл дээр том цаас дэлгээд mind-mapping хийгээд суухад их бүтээмжтэй байх шиг санагддаг. Тэрийгээ маргааш нь цаасанд буулгана.</p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="http://www.unreadtoday.batudigital.a2hosted.com/webroot/files/962df4d93a98a238df505fd85f91f937.jpg"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Таныг ажиллаагүй үед чинь хаанаас олж болох вэ?</h3><p>Гэрийнхэндээ л цаг зав гаргахыг хичээдэг. Ихэнхдээ гэртээ байдаг. Найзуудтай уг нь 7 хоногт нэг удаа заал авч, сагс тоглочихоод байдаг байсан юм. Сүүлийн үед заал авч чадахгүй л яваад байна. Ер нь багийн спортод дуртай. Тэгэхээр ажиллаагүй үед маань гэрээс юм уу найзуудын маань хүрээллээс л олж болох байх даа.</p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Та хэнээс, юунаас урам зориг, эрч хүч олж авдаг вэ?</h3><p>Гэр бүлээсээ авна. Охин маань аавыгаа байнга дэмждэг. Ажлынхнаасаа мөн урам зориг авна. Хамтран ажилладаг залуус маань их өөдрөг. <br> <br> Хамтран ажиллаж буй байгууллагууд болон сургалтанд суудаг хүмүүс маань бас их урам зориг өгдөг шүү. Тэд маань ямар нэг эерэг сэтгэлгээ, эерэг хандлага гаргахад л тэр өдөр гэгээлэг сайхан болоод явчихдаг юм. Мэдээж би өөрөө ч тийм байхыг хичээдэг. </p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="http://www.unreadtoday.batudigital.a2hosted.com/webroot/files/741689ccd4266300cb6cdae5d70805d3.jpg"></p><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Таны амьдралдаа авч байсан хамгийн сайн зөвлөгөө?</h3><p>МCS-д ажилладаг байхад манай нэг захирал маань “Хэн ч хаана ч алдаа гаргадаг. Тэрийгээ давтахгүй байх нь чухал. Сэтгэлээр унах хэрэггүй. Алдаагаа эерэг талаас нь харахыг хичээ” гэж зөвлөж байсан юм. Тэр зөвлөгөө л надад их нөлөөлсөн юм шиг санагддаг. Ямар ч ажил бодсоноос өөр болох нь бий. Түүнээс хойш хэрэг бишдэх гээд ирвэл эерэг талаас нь хардаг болсон. Хүн алдаанаасаа айж болохгүй. Мөн сайн ментор, зөвлөх хүнтэй байх нь чухал. Тэр хүн чинь заавал чиний дарга байх албагүй. Заавал хүн ч байх албагүй. Нийтлэл, ном, видео гээд л төрөл бүрийн зүйлс байж болно шүү дээ.</p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">Та энэ буланд хэнийг санал болгож, ажлынх нь арга барилын талаар мэдмээр байна?</h3><p>Нийтлэлч Болдхуяг, Боролдой студийн Мягмар ах, Гамма агентлагийн Цацралт, Шог зураач Цогтбаяр ах зэрэг 7-8 хүн Creative Club гэж байгуулсан байдаг. Тэднийг зарим компаниуд урьж зөвлөгөө авдаг юм. Тэд тухайн сэдвийн талаар хоорондоо ярилцаж, санаанууд шидэлцдэг. Би 2 ч удаа тэдэнтэй хамтарч, яриаг нь сонсож байсан болохоор тэднийг урьж ярилцвал их сонирхолтой байх болов уу гэж бодож байна. Шинэ санаа гэхээр л манайхан зөвхөн залуучуудаас гарах ёстой юм шиг боддог. Тэгтэл туршлагатай, бүтээлч хэрнээ логик сайтай хүмүүс цуглаад ярихаар юмыг их өөр өөр өнцгөөс хардаг юм билээ.</p>
<p>Гэрэл зургийг <a href="https://instagram.com/gzel_gz/" target="_blank">Д.Ганзул</a><br><br></p>
<blockquote><p>Lifehacker сайтаас санаа аван эхлүүлсэн “Би хэрхэн ажилладаг вэ?” булангаараа бид лхагва гараг бүр амжилттай яваа, бүтээлч хүмүүсийн ажиллах арга барил, дадал хэвшлийг танилцуулдаг. Та хэн хэний ажлын арга барилтай танилцмаар байгаагаа editor@unread.today рүү бичээрэй.</p>
</blockquote>          </div>

Манай энэ удаагийн зочин бол Монголын хамгийн томоохон компаниудын нэг MCS-д олон жил ажиллаад, өөрийн бизнесийг эхлүүлсэн нэгэн. Маркетинг, олон улсын худалдааны чиглэлээр мэргэжил эзэмшсэн тэрбээр зах зээлд шинэ бараа/үйлчилгээг нэвтрүүлэх, бусдыг сургаж чадавхжуулах тал дээр арвин туршлагатай. Эерэг, өөдрөг байхыг эрхэмлэдэг тэрбээр компаниа ч бас Be Positive буюу B+ хэмээн нэрийдсэн бөгөөд тус компани олон улсын нэр хүндтэй манлайллын сургалтуудыг албан ёсны эрхтэйгээр зохион байгуулж, хэвлэн нийтлэлийн салбарт шинэлэг, сонин содон номуудыг эрхлэн гаргаж байна.
Байршил
: Монгол, Улаанбаатар
Одоо хашиж буй ажил, албан тушаал
: Биплас Монголиа ХХК (B+ Mongolia) захирал
Хэрэглэдэг гар утас
: iPhone 6
Хэрэглэдэг компьютер
: Macbook Pro 13 , Dell суурин
Таны ажиллах арга барилыг цөөн үгээр тодорхойлбол:
Зөв зүйлийг зөв аргаар хийх
Сошиал медиа хаягууд:
Твиттер
,
Фэйсбүүк

Таны ажлын хамгийн онцлох арга барил?
Өөрийн дуртай сонирхолтой юмыг хийхийг эрмэлздэг. Өөрөөр хэлбэл, ажилдаа дуртай болж түүнийгээ итгэл дүүрэн гүйцэтгэх дуртай. Болж л өгвөл ажил дээрээ ирээд суучих гээд байдаг шүү. Хамтран ажиллаж буй хүн бүрийн тухайн нөхцөл байдалд тулгуурлан хамтарч ажиллахыг хичээдэг. Тийм ч учраас бусдаар чаддаг, сонирхолтой юмыг нь хийлгэж, чадахгүй зүйлс дээр нь зөвлөдөг. Зөв хүнээр зөв ажлыг нь хийлгэвэл ажил амархан бүтнэ.
Мөн бид консалтинг, сургалтаас гадна хэвлэн нийтлэлийн бизнес эрхэлдэг учраас бүх л зүйлийг хууль дүрэм, лиценз журмынх нь дагуу хийхийг зорьдог. Нийт хүмүүсийн 10-15 хувь нь хийж буй ажилдаа хурдан дасан зохицдог, өөрийгөө хөгжүүлдэг, ажилдаа их итгэл үнэмшилтэй байж чаддаг гэх тоо байдаг. Тиймээс тэр хэсэгт багтчих гэж хичээж, бүхий л ажилдаа итгэл үнэмшилтэй ажиллахыг эрмэлздэг юм. Ажил руу дайрч орох, гүн судлахыг хичээдэг. Хааяа алдаа гарч урам хугарах үе гарна, гэхдээ эргүүлээд түүнээс эерэг талыг нь хайж олох нь чухал гэж итгэдэг юм.

Та хамгийн их ашигладаг, ашиглах дуртай програм, аппликэйшнүүдээсээ нэрлэнэ үү?
Adobe Creative Cloud
-ийн програмууд дээр сонирхон ажилладаг. Орчуулгын номын эрх авахад цаанаас дизайнтайгаа ирдэг тул орчуулгаа дээр нь хянах, ойр зуур засвар хийх шаардлага гардаг тул суралцаж байна.
8-9 жилийн өмнө сошиал платмормууд гарч ирж байх үед их сонирхож, бүгдэд нь элсэж орж байсан. Одоо бол Фэйсбүүк дээр идэвхтэй, Твиттерийг илүү уншигч байдлаар ашиглаж байна. Pinterest, Instagram руу хааяа янз бүрийн санаа авах гэж ордог. За тэгээд олон аппликэйшин ашиглахаас илүү үзэг цаас, цагаан самбар, маркер л их ашигладаг даа.

Та ажлын өрөө, ажлын орчноо дүрсэлнэ үү?
Цаг хэмнэх хамгийн сайн арга тань юу вэ?
Сайн төлөвлөх. Өмнө нь том байгууллагад ажилладаг байсантай харьцуулахад одоо өөрөө ажилдаа их оролцдог болсон. Тиймээс сайн төлөвлөхгүй бол янз бүрийн юм хийж байгаад юм мартах, самгардах тохиолдол гарна. Хамтарч ажиллаж байгаа хүмүүсээ чадавхжуулах дээр анхаарч ажилладаг. Тэд маань үр дүнтэй ажиллавал би цагаа хэмнэж чадна.

Та хийх ажлын жагсаалтаа юун дээр, яаж хөтөлдөг вэ?
Тухайлсан дэвтэр, апп нэг их ашигладаггүй. Толгойндоо л хийх ажлаа дараалуулчихдаг юм. Угаасаа өдөрт их олон ажил амжуулах бус хамгийн чухал гэсэн 2-3 зүйлээ л хийхийг боддог. Гар утас, компьютер дээр хөтлөхөөр эдгээр зүйлсэд хэт баригдаад байгаа юм шиг санагддаг.

Та ямар зүйлсийг хийхдээ гаргууд вэ?
Сүүлийн үед хүн шүүмжлэхдээ гаргууд болоод байна гэсэн шүүмж нэлээд сонсож байгаа (инээв). Мөн аливаа зүйлээр том зургаар нь харж сэтгэх, холбоосуудыг нь олох дээр өөрийгөө муугүй юм уу гэж боддог шүү.

Та МСS групп-д 10 орчим жил олон салбар компанид нь ажилласан юм билээ. Энэ талаараа ярихгүй юу?
Би их сургуулиа төгсөөд л
MCS групп-
д орсон. Анх “Зүүнхараа трейд” компаниас ажлын гараагаа эхэлж, Анунгоо, MCS Электроникс, MCS Холдинг, Юнител, Гоёо, Юнивишн зэрэг газруудыг дамжин ажилласан. Эдгээр компаниудад маркетинг, борлуулалтын ажлаас эхлээд удирдах ажил хийж, ёстой л жинхэнэ утгаараа MCS гэдэг их сургуулийг төгссөн дөө. Одоо өөрийн хувийн бизнесийг эхлүүлээд явж байгаа энэ үед дарга захирлууд маань үнэхээр чадварлаг хүмүүс байсныг маш сайн ойлгож байна.
Одоо эргээд харахад янз бүрийн шалтгаанаар ажлаа сольж байж. Өөрөө хүсэж энд ажиллая гэнэ, дарга удирдах ажилтнууд маань тэнд ажиллавал зүгээр юм уу гэж хүснэ. Жишээ нь Анунгоод 4-5 жил Маркетингийн албаны даргаар ажиллаж байгаад сүүлдээ өөр салбарт ажилламаар санагдсан. Тэгээд бусад ажилтнуудаа хөгжүүлэх тал дээр ажиллах уу гэсэн санал ирээд, MCS Академийг дөнгөж үүсгэн байгуулагдах үед тэнд орж ажилласан юм. Ер нь MCS групп дэлхийн томоохон компаниуд брэндүүдтэй хамтран ажилладаг болохоор олон янзын сургалтанд сууж, тэр мундаг компаниудын нөү-хауг сурах бололцоо их байсан. Тэдгээр компаниуд дэлхийн өнцөг булан бүрт байгаа салбар, салаа мөчрүүд дээр байгаа ажилтнуудаа их анхаарч хөгжүүлдэг. Тэр бодлогыг
MCS
ч бас маш амжилттай нэвтрүүлсэн гэж боддог юм.
MCS академид 2 жил ажиллаад, сүүлдээ бизнесийн өрсөлдөөнтэй газар очъё хэмээн хүсэж, Гоёо ХХК-д ажиллах болсон. Дараа нь Юнител, Юнивишн зэрэг миний хувьд цоо шинэ салбаруудад ажиллах боломж гарсан. Ер нь MCS-д ажилласан жилүүд маань адал явдалтай сайхан аялал байсан даа.

Та яг одоо юун дээр төвлөрөн ажиллаж байна?
Би
MCS группд
10 жил ажиллаад, дараа нь хувийн бизнесээ эхлүүлсэн. Өөрийгөө сорихыг хүсэж, санаа нийлсэн хүмүүстэй хамтраад сургалт гэж ямар байх ёстой юм, яаж зөвөөр зохион байгуулж хийдгийг хүмүүст харуулъя хэмээн зориг шулуудаж компаниа байгуулсан даа. Ингээд
Ken Blanchard
,
Wiley
зэрэг олон улсын компаниудтай холбогдон албан ёсоор хамтран ажиллаж, сургалтын хөтөлбөрүүдийг нь явуулах болсон.
Мөн энэ үед охин маань үздэг хүүхэлдэйн киногоо монгол хэлээр үзмээр байгаагаа хэлсэн юм. Энэ үед Юнивишн ХХК-д ажиллаж байхдаа олж мэдсэн мэдлэг туршлагадаа тулгуурлан Америкийн
Хасбро
компанитай холбогдож, Little Pony хүүхэлдэйн киног Монголд гаргах эрхийг нь авах гэж үзсэн. Хэдийгээр хүүхэлдэйн киноных нь эрхийг авч чадаагүй ч комик болон бусад номуудынх нь эрхийг авч, охин маань ч таашаасан учир хэвлэн нийтлэлийн салбар руу орчихсон. Одоо яг төвлөрч ажиллаж байгаа зүйлс гэвэл:
1.
Нэг компанийн шинэ бүтээгдэхүүнийг зах зээлд хэрхэн нэвтрүүлэх дээр хамтран ажиллаж байна.
2.
Мөн “Нөхцөл байдалд тулгуурласан хувийн манлайлал” нэртэй сургалтын хөтөлбөр авчирснаа монгол хэлнээ хөрвүүлэн бэлдэж байна.
3.
3-р сарын 25нд Күн Фү Панда 3 кино нээлтээ хийнэ. Бид уг хүүхэлдэйн киноны номуудыг албан ёсны эрхтэйгээр монгол хэл дээр гаргах гэж байгаа юм. Киноноосоо өмнө гаргах гээд л яаруу ажиллаж байна. Мөн шинэлэг, сонин содон (хүүхдийн) номууд гаргах тал дээр ажиллаж байна. Гар утас, ном хослуулсан 3D хүүхдийн цуврал ном удахгүй гарна. Ер нь бид аль болох л шинэлэг ном гаргахыг зорьдог юм. Өнгөрсөн онд томчуудад зориулсан буддаг ном гаргасан маань нэлээн амжилттай болсон шүү.

Хийж байгаа ажлынхаа онцлогоос хуваалцана уу? Эерэг сайн ба хэцүү бэрхшээлтэй талууд нь юу вэ?
Эерэг тал нь сургалт, номуудаараа дамжуулан томчууд, хүүхдүүдийг хөгжүүлж байна. Үүндээ сэтгэл хангалуун байдаг. Хүүхдийн ном гэдэг шинэ салбар руу туршлагагүй хэрнээ орсон болохоор самгардах зүйлс гарна. Гэхдээ борлуулалтын компанид ажиллаж байсан туршлага маань хэрэг болдог. Эдийн засаг тааруу үед сургалт гэдэг зүйл байгууллагын төсвөөс хамгийн түрүүнд танагддаг учраас байгууллагуудын хэрэгцээнд тулгуурлан цөөн бөгөөд маш үр дүнтэй сургалт орохыг чухалчилж байна.

Манлайллын сэдвээр сургалт хийдэг хүний хувьд та лидер, манлайлагч болох хүсэлтэй хүмүүст хандан юу гэж хэлэх вэ?
Манлайлагч хүнд удирдан залах, дэмжиж сонсох гэсэн хоёр дадал байх ёстой. Нэг талаас холыг хардаг, нөгөө талаас өөрийг нь дагаж буй хүмүүстэй сайн хамтран ажилладаг, эерэг нөлөө үзүүлдэг байх хэрэгтэй. Ялангуяа, бусдыг хөдөлгөж чаддаг байх нь их чухал. Манлайлагч гэдэг нь заавал дарга гэсэн үг бас биш. Тэд бол нэг том ертөнц, системийн нэг хэсэг. Роналд Рейган “Агуу манлайлагч гэдэг нь агуу зүйл хийсэн хүн бус, энгийн нэгнээр агуу зүйл хийлгэж чаддаг нэгнийг хэлнэ” гэж хэлсэн нь бий. Үүнийгээ ухаарч, өөрөө ганцаараа юманд хүрэхгүй, бусад хүмүүсийн хамтаар зорилго зорилтондоо хүрнэ гэдгийг ойлговол илүү өндөр амжилтанд хүрдэг гэж ойлгодог.
Амжилттай лидерүүд цор ганцаараа тэрхүү том амжилтанд хүрээгүй байдаг. Дандаа багаараа, байгууллагаараа хамтдаа л хүрдэг. Тэгэхээр энгийнээр манлайллыг тодорхойлно уу гэвэл “Манлайлал гэдэг нь хамтын ажиллагаа, үр дүнтэй харилцаа” гэнэ. Ажлаасаа гарч байгаа хүмүүс ихэнхдээ илүү өндөр цалин хөлс авах гэж тэмүүлсэндээ бус илүү сайн лидерийн доор, илүү сайхан хамт олонтой ажиллахыг хүсэж тийм шийдвэр гаргадаг нь судалгаанаас харагддаг.

Та ажиллаж байх үедээ ямар хөгжим сонсдог вэ? Ямар төрлийн хөгжим таныг эрч хүчтэй болгодог вэ?
Chill out хөгжим илүү сонирхон сонсдог. Ялангуяа уулзалтад явах замдаа сонсоно. Мөн кинонуудын soundtrack-ийг бүхлээр нь, албомоор нь тавьж сонсох дуртай. Саяхан
Kill Bill-ийн soundtrack
-ийг сонссон юм байна. Хэдэн цагаар ч хамаагүй тэр дуу хөгжмөө үргэлжлүүлэн сонсоод байдаг юм. Мөн
Bro’s records
-ийн “Ертөнц” цомгийг их сонсдог.

Таны сүүлд уншиж дуусгасан болон одоо уншиж буй ном?
Яг одоо харж байгаа ном гэвэл арваад жилийн өмнө Анунгоод ажиллаж байхдаа авсан A.G Lafley, Ram Charan хоёрын бичсэн “
Game Changer
” гэдэг ном байна. Тухайн үед Анунгоо компанитай Проктер энд Гэмбл (P&G) компани хамтарч ажилладаг байсан болохоор ерөнхий захирлынх нь бичсэн энэ номыг сонирхон авч байлаа. Одоо эргээд харж байна.
Мөн “
1 минутын менежер – Хувийн манлайлал
” саяхан уншсан. Уг номыг бид орчуулж байгаа болохоор орчуулга хянах үүднээс үүнийг дахин уншлаа. Би Маркетинг, олон улсын худалдааны мэргэжлээр төгссөн болохоор мэргэжлийн номуудаа бас их сонирхдог.
Сет Годины
шинэлэг, сонин содон санаа гаргасан номуудыг энэ чиглэлийн залуус уншаарай гэж зөвлөх байна. Саяхан бас Котлерын “
Маркетинг 3.0
” гэдэг ном гарсан байна лээ. Тэр их таалагдсан.
Манайх бас хүүхдийн ном эрхлэн гаргадаг учраас ямар хүүхдийн ном гаргавал дээр вэ, аль нь манай бодлоготой нийцэж байна вэ гэдгийг мэдэхийн тулд хүүхдийн ном, үлгэр их хардаг болсон шүү.

Та илүү нээлттэй хүн үү, эсвэл илүү дотогшоо хүн үү? Энэ нь таны ажилд яаж нөлөөлдөг вэ?
Нэг талаас их нээлттэй. Сошиал медиа дээр ч харьцангуй нээлттэй байдаг. Гэхдээ өөрийгөө сайн ажиглахад сэтгэл хөдлөлөө хүнд халдаахгүй, хадгалах байдал нэлээн ажиглагддаг. Тэгэхээр бас дотогшоо тал руугаа хүн юм шиг байгаа юм.

Та хэдээс хэдэн цагийн хооронд унтдаг вэ?
Хамгийн эртдээ 01 цаг гэж унтаад өглөө 8-9 цагийн хооронд босдог. Заримдаа ямар нэг юманд санаа зовбол нойр хүрэхгүй, юм бодоод ажиллаад суучихдаг. Заримдаа шөнө ганцаараа сууж ажиллана. Ялангуяа шинэ санаа, шинэ зүйл дээр том цаас дэлгээд mind-mapping хийгээд суухад их бүтээмжтэй байх шиг санагддаг. Тэрийгээ маргааш нь цаасанд буулгана.

Таныг ажиллаагүй үед чинь хаанаас олж болох вэ?
Гэрийнхэндээ л цаг зав гаргахыг хичээдэг. Ихэнхдээ гэртээ байдаг. Найзуудтай уг нь 7 хоногт нэг удаа заал авч, сагс тоглочихоод байдаг байсан юм. Сүүлийн үед заал авч чадахгүй л яваад байна. Ер нь багийн спортод дуртай. Тэгэхээр ажиллаагүй үед маань гэрээс юм уу найзуудын маань хүрээллээс л олж болох байх даа.

Та хэнээс, юунаас урам зориг, эрч хүч олж авдаг вэ?
Гэр бүлээсээ авна. Охин маань аавыгаа байнга дэмждэг. Ажлынхнаасаа мөн урам зориг авна. Хамтран ажилладаг залуус маань их өөдрөг.

Хамтран ажиллаж буй байгууллагууд болон сургалтанд суудаг хүмүүс маань бас их урам зориг өгдөг шүү. Тэд маань ямар нэг эерэг сэтгэлгээ, эерэг хандлага гаргахад л тэр өдөр гэгээлэг сайхан болоод явчихдаг юм. Мэдээж би өөрөө ч тийм байхыг хичээдэг.

Таны амьдралдаа авч байсан хамгийн сайн зөвлөгөө?
МCS-д ажилладаг байхад манай нэг захирал маань “Хэн ч хаана ч алдаа гаргадаг. Тэрийгээ давтахгүй байх нь чухал. Сэтгэлээр унах хэрэггүй. Алдаагаа эерэг талаас нь харахыг хичээ” гэж зөвлөж байсан юм. Тэр зөвлөгөө л надад их нөлөөлсөн юм шиг санагддаг. Ямар ч ажил бодсоноос өөр болох нь бий. Түүнээс хойш хэрэг бишдэх гээд ирвэл эерэг талаас нь хардаг болсон. Хүн алдаанаасаа айж болохгүй. Мөн сайн ментор, зөвлөх хүнтэй байх нь чухал. Тэр хүн чинь заавал чиний дарга байх албагүй. Заавал хүн ч байх албагүй. Нийтлэл, ном, видео гээд л төрөл бүрийн зүйлс байж болно шүү дээ.

Та энэ буланд хэнийг санал болгож, ажлынх нь арга барилын талаар мэдмээр байна?
Нийтлэлч Болдхуяг, Боролдой студийн Мягмар ах, Гамма агентлагийн Цацралт, Шог зураач Цогтбаяр ах зэрэг 7-8 хүн Creative Club гэж байгуулсан байдаг. Тэднийг зарим компаниуд урьж зөвлөгөө авдаг юм. Тэд тухайн сэдвийн талаар хоорондоо ярилцаж, санаанууд шидэлцдэг. Би 2 ч удаа тэдэнтэй хамтарч, яриаг нь сонсож байсан болохоор тэднийг урьж ярилцвал их сонирхолтой байх болов уу гэж бодож байна. Шинэ санаа гэхээр л манайхан зөвхөн залуучуудаас гарах ёстой юм шиг боддог. Тэгтэл туршлагатай, бүтээлч хэрнээ логик сайтай хүмүүс цуглаад ярихаар юмыг их өөр өөр өнцгөөс хардаг юм билээ.

Гэрэл зургийг
Д.Ганзул

Lifehacker сайтаас санаа аван эхлүүлсэн “Би хэрхэн ажилладаг вэ?” булангаараа бид лхагва гараг бүр амжилттай яваа, бүтээлч хүмүүсийн ажиллах арга барил, дадал хэвшлийг танилцуулдаг. Та хэн хэний ажлын арга барилтай танилцмаар байгаагаа editor@unread.today рүү бичээрэй.


Манай энэ удаагийн зочин бол Монголын хамгийн томоохон компаниудын нэг MCS-д олон жил ажиллаад, өөрийн бизнесийг эхлүүлсэн нэгэн. Маркетинг, олон улсын худалдааны чиглэлээр мэргэжил эзэмшсэн тэрбээр зах зээлд шинэ бараа/үйлчилгээг нэвтрүүлэх, бусдыг сургаж чадавхжуулах тал дээр арвин туршлагатай. Эерэг, өөдрөг байхыг эрхэмлэдэг тэрбээр компаниа ч бас Be Positive буюу B+ хэмээн нэрийдсэн бөгөөд тус компани олон улсын нэр хүндтэй манлайллын сургалтуудыг албан ёсны эрхтэйгээр зохион байгуулж, хэвлэн нийтлэлийн салбарт шинэлэг, сонин содон номуудыг эрхлэн гаргаж байна.
**Байршил**: Монгол, Улаанбаатар
**Одоо хашиж буй ажил, албан тушаал**: Биплас Монголиа ХХК (B+ Mongolia) захирал
**Хэрэглэдэг гар утас**: iPhone 6
**Хэрэглэдэг компьютер**: Macbook Pro 13 , Dell суурин
**Таны ажиллах арга барилыг цөөн үгээр тодорхойлбол:** Зөв зүйлийг зөв аргаар хийх
**Сошиал медиа хаягууд:** Твиттер, Фэйсбүүк
### Таны ажлын хамгийн онцлох арга барил?
Өөрийн дуртай сонирхолтой юмыг хийхийг эрмэлздэг. Өөрөөр хэлбэл, ажилдаа дуртай болж түүнийгээ итгэл дүүрэн гүйцэтгэх дуртай. Болж л өгвөл ажил дээрээ ирээд суучих гээд байдаг шүү. Хамтран ажиллаж буй хүн бүрийн тухайн нөхцөл байдалд тулгуурлан хамтарч ажиллахыг хичээдэг. Тийм ч учраас бусдаар чаддаг, сонирхолтой юмыг нь хийлгэж, чадахгүй зүйлс дээр нь зөвлөдөг. Зөв хүнээр зөв ажлыг нь хийлгэвэл ажил амархан бүтнэ.
Мөн бид консалтинг, сургалтаас гадна хэвлэн нийтлэлийн бизнес эрхэлдэг учраас бүх л зүйлийг хууль дүрэм, лиценз журмынх нь дагуу хийхийг зорьдог. Нийт хүмүүсийн 10-15 хувь нь хийж буй ажилдаа хурдан дасан зохицдог, өөрийгөө хөгжүүлдэг, ажилдаа их итгэл үнэмшилтэй байж чаддаг гэх тоо байдаг. Тиймээс тэр хэсэгт багтчих гэж хичээж, бүхий л ажилдаа итгэл үнэмшилтэй ажиллахыг эрмэлздэг юм. Ажил руу дайрч орох, гүн судлахыг хичээдэг. Хааяа алдаа гарч урам хугарах үе гарна, гэхдээ эргүүлээд түүнээс эерэг талыг нь хайж олох нь чухал гэж итгэдэг юм.
### Та хамгийн их ашигладаг, ашиглах дуртай програм, аппликэйшнүүдээсээ нэрлэнэ үү?
Adobe Creative Cloud-ийн програмууд дээр сонирхон ажилладаг. Орчуулгын номын эрх авахад цаанаас дизайнтайгаа ирдэг тул орчуулгаа дээр нь хянах, ойр зуур засвар хийх шаардлага гардаг тул суралцаж байна.
8-9 жилийн өмнө сошиал платмормууд гарч ирж байх үед их сонирхож, бүгдэд нь элсэж орж байсан. Одоо бол Фэйсбүүк дээр идэвхтэй, Твиттерийг илүү уншигч байдлаар ашиглаж байна. Pinterest, Instagram руу хааяа янз бүрийн санаа авах гэж ордог. За тэгээд олон аппликэйшин ашиглахаас илүү үзэг цаас, цагаан самбар, маркер л их ашигладаг даа.
### Та ажлын өрөө, ажлын орчноо дүрсэлнэ үү?
### Цаг хэмнэх хамгийн сайн арга тань юу вэ?
Сайн төлөвлөх. Өмнө нь том байгууллагад ажилладаг байсантай харьцуулахад одоо өөрөө ажилдаа их оролцдог болсон. Тиймээс сайн төлөвлөхгүй бол янз бүрийн юм хийж байгаад юм мартах, самгардах тохиолдол гарна. Хамтарч ажиллаж байгаа хүмүүсээ чадавхжуулах дээр анхаарч ажилладаг. Тэд маань үр дүнтэй ажиллавал би цагаа хэмнэж чадна.
### Та хийх ажлын жагсаалтаа юун дээр, яаж хөтөлдөг вэ?
Тухайлсан дэвтэр, апп нэг их ашигладаггүй. Толгойндоо л хийх ажлаа дараалуулчихдаг юм. Угаасаа өдөрт их олон ажил амжуулах бус хамгийн чухал гэсэн 2-3 зүйлээ л хийхийг боддог. Гар утас, компьютер дээр хөтлөхөөр эдгээр зүйлсэд хэт баригдаад байгаа юм шиг санагддаг.
### Та ямар зүйлсийг хийхдээ гаргууд вэ?
Сүүлийн үед хүн шүүмжлэхдээ гаргууд болоод байна гэсэн шүүмж нэлээд сонсож байгаа (инээв). Мөн аливаа зүйлээр том зургаар нь харж сэтгэх, холбоосуудыг нь олох дээр өөрийгөө муугүй юм уу гэж боддог шүү.
### Та МСS групп-д 10 орчим жил олон салбар компанид нь ажилласан юм билээ. Энэ талаараа ярихгүй юу?
Би их сургуулиа төгсөөд л MCS групп-д орсон. Анх “Зүүнхараа трейд” компаниас ажлын гараагаа эхэлж, Анунгоо, MCS Электроникс, MCS Холдинг, Юнител, Гоёо, Юнивишн зэрэг газруудыг дамжин ажилласан. Эдгээр компаниудад маркетинг, борлуулалтын ажлаас эхлээд удирдах ажил хийж, ёстой л жинхэнэ утгаараа MCS гэдэг их сургуулийг төгссөн дөө. Одоо өөрийн хувийн бизнесийг эхлүүлээд явж байгаа энэ үед дарга захирлууд маань үнэхээр чадварлаг хүмүүс байсныг маш сайн ойлгож байна.
Одоо эргээд харахад янз бүрийн шалтгаанаар ажлаа сольж байж. Өөрөө хүсэж энд ажиллая гэнэ, дарга удирдах ажилтнууд маань тэнд ажиллавал зүгээр юм уу гэж хүснэ. Жишээ нь Анунгоод 4-5 жил Маркетингийн албаны даргаар ажиллаж байгаад сүүлдээ өөр салбарт ажилламаар санагдсан. Тэгээд бусад ажилтнуудаа хөгжүүлэх тал дээр ажиллах уу гэсэн санал ирээд, MCS Академийг дөнгөж үүсгэн байгуулагдах үед тэнд орж ажилласан юм. Ер нь MCS групп дэлхийн томоохон компаниуд брэндүүдтэй хамтран ажилладаг болохоор олон янзын сургалтанд сууж, тэр мундаг компаниудын нөү-хауг сурах бололцоо их байсан. Тэдгээр компаниуд дэлхийн өнцөг булан бүрт байгаа салбар, салаа мөчрүүд дээр байгаа ажилтнуудаа их анхаарч хөгжүүлдэг. Тэр бодлогыг MCS ч бас маш амжилттай нэвтрүүлсэн гэж боддог юм.
MCS академид 2 жил ажиллаад, сүүлдээ бизнесийн өрсөлдөөнтэй газар очъё хэмээн хүсэж, Гоёо ХХК-д ажиллах болсон. Дараа нь Юнител, Юнивишн зэрэг миний хувьд цоо шинэ салбаруудад ажиллах боломж гарсан. Ер нь MCS-д ажилласан жилүүд маань адал явдалтай сайхан аялал байсан даа.
### Та яг одоо юун дээр төвлөрөн ажиллаж байна?
Би MCS группд 10 жил ажиллаад, дараа нь хувийн бизнесээ эхлүүлсэн. Өөрийгөө сорихыг хүсэж, санаа нийлсэн хүмүүстэй хамтраад сургалт гэж ямар байх ёстой юм, яаж зөвөөр зохион байгуулж хийдгийг хүмүүст харуулъя хэмээн зориг шулуудаж компаниа байгуулсан даа. Ингээд Ken Blanchard, Wiley зэрэг олон улсын компаниудтай холбогдон албан ёсоор хамтран ажиллаж, сургалтын хөтөлбөрүүдийг нь явуулах болсон.
Мөн энэ үед охин маань үздэг хүүхэлдэйн киногоо монгол хэлээр үзмээр байгаагаа хэлсэн юм. Энэ үед Юнивишн ХХК-д ажиллаж байхдаа олж мэдсэн мэдлэг туршлагадаа тулгуурлан Америкийн Хасбро компанитай холбогдож, Little Pony хүүхэлдэйн киног Монголд гаргах эрхийг нь авах гэж үзсэн. Хэдийгээр хүүхэлдэйн киноных нь эрхийг авч чадаагүй ч комик болон бусад номуудынх нь эрхийг авч, охин маань ч таашаасан учир хэвлэн нийтлэлийн салбар руу орчихсон. Одоо яг төвлөрч ажиллаж байгаа зүйлс гэвэл:
**1.** Нэг компанийн шинэ бүтээгдэхүүнийг зах зээлд хэрхэн нэвтрүүлэх дээр хамтран ажиллаж байна.
**2.** Мөн “Нөхцөл байдалд тулгуурласан хувийн манлайлал” нэртэй сургалтын хөтөлбөр авчирснаа монгол хэлнээ хөрвүүлэн бэлдэж байна.
**3.** 3-р сарын 25нд Күн Фү Панда 3 кино нээлтээ хийнэ. Бид уг хүүхэлдэйн киноны номуудыг албан ёсны эрхтэйгээр монгол хэл дээр гаргах гэж байгаа юм. Киноноосоо өмнө гаргах гээд л яаруу ажиллаж байна. Мөн шинэлэг, сонин содон (хүүхдийн) номууд гаргах тал дээр ажиллаж байна. Гар утас, ном хослуулсан 3D хүүхдийн цуврал ном удахгүй гарна. Ер нь бид аль болох л шинэлэг ном гаргахыг зорьдог юм. Өнгөрсөн онд томчуудад зориулсан буддаг ном гаргасан маань нэлээн амжилттай болсон шүү.
### Хийж байгаа ажлынхаа онцлогоос хуваалцана уу? Эерэг сайн ба хэцүү бэрхшээлтэй талууд нь юу вэ?
Эерэг тал нь сургалт, номуудаараа дамжуулан томчууд, хүүхдүүдийг хөгжүүлж байна. Үүндээ сэтгэл хангалуун байдаг. Хүүхдийн ном гэдэг шинэ салбар руу туршлагагүй хэрнээ орсон болохоор самгардах зүйлс гарна. Гэхдээ борлуулалтын компанид ажиллаж байсан туршлага маань хэрэг болдог. Эдийн засаг тааруу үед сургалт гэдэг зүйл байгууллагын төсвөөс хамгийн түрүүнд танагддаг учраас байгууллагуудын хэрэгцээнд тулгуурлан цөөн бөгөөд маш үр дүнтэй сургалт орохыг чухалчилж байна.
### Манлайллын сэдвээр сургалт хийдэг хүний хувьд та лидер, манлайлагч болох хүсэлтэй хүмүүст хандан юу гэж хэлэх вэ?
Манлайлагч хүнд удирдан залах, дэмжиж сонсох гэсэн хоёр дадал байх ёстой. Нэг талаас холыг хардаг, нөгөө талаас өөрийг нь дагаж буй хүмүүстэй сайн хамтран ажилладаг, эерэг нөлөө үзүүлдэг байх хэрэгтэй. Ялангуяа, бусдыг хөдөлгөж чаддаг байх нь их чухал. Манлайлагч гэдэг нь заавал дарга гэсэн үг бас биш. Тэд бол нэг том ертөнц, системийн нэг хэсэг. Роналд Рейган “Агуу манлайлагч гэдэг нь агуу зүйл хийсэн хүн бус, энгийн нэгнээр агуу зүйл хийлгэж чаддаг нэгнийг хэлнэ” гэж хэлсэн нь бий. Үүнийгээ ухаарч, өөрөө ганцаараа юманд хүрэхгүй, бусад хүмүүсийн хамтаар зорилго зорилтондоо хүрнэ гэдгийг ойлговол илүү өндөр амжилтанд хүрдэг гэж ойлгодог.
Амжилттай лидерүүд цор ганцаараа тэрхүү том амжилтанд хүрээгүй байдаг. Дандаа багаараа, байгууллагаараа хамтдаа л хүрдэг. Тэгэхээр энгийнээр манлайллыг тодорхойлно уу гэвэл “Манлайлал гэдэг нь хамтын ажиллагаа, үр дүнтэй харилцаа” гэнэ. Ажлаасаа гарч байгаа хүмүүс ихэнхдээ илүү өндөр цалин хөлс авах гэж тэмүүлсэндээ бус илүү сайн лидерийн доор, илүү сайхан хамт олонтой ажиллахыг хүсэж тийм шийдвэр гаргадаг нь судалгаанаас харагддаг.
### Та ажиллаж байх үедээ ямар хөгжим сонсдог вэ? Ямар төрлийн хөгжим таныг эрч хүчтэй болгодог вэ?
Chill out хөгжим илүү сонирхон сонсдог. Ялангуяа уулзалтад явах замдаа сонсоно. Мөн кинонуудын soundtrack-ийг бүхлээр нь, албомоор нь тавьж сонсох дуртай. Саяхан Kill Bill-ийн soundtrack-ийг сонссон юм байна. Хэдэн цагаар ч хамаагүй тэр дуу хөгжмөө үргэлжлүүлэн сонсоод байдаг юм. Мөн Bro’s records-ийн “Ертөнц” цомгийг их сонсдог.
### Таны сүүлд уншиж дуусгасан болон одоо уншиж буй ном?
Яг одоо харж байгаа ном гэвэл арваад жилийн өмнө Анунгоод ажиллаж байхдаа авсан A.G Lafley, Ram Charan хоёрын бичсэн “Game Changer” гэдэг ном байна. Тухайн үед Анунгоо компанитай Проктер энд Гэмбл (P&G) компани хамтарч ажилладаг байсан болохоор ерөнхий захирлынх нь бичсэн энэ номыг сонирхон авч байлаа. Одоо эргээд харж байна.
Мөн “1 минутын менежер – Хувийн манлайлал” саяхан уншсан. Уг номыг бид орчуулж байгаа болохоор орчуулга хянах үүднээс үүнийг дахин уншлаа. Би Маркетинг, олон улсын худалдааны мэргэжлээр төгссөн болохоор мэргэжлийн номуудаа бас их сонирхдог. Сет Годины шинэлэг, сонин содон санаа гаргасан номуудыг энэ чиглэлийн залуус уншаарай гэж зөвлөх байна. Саяхан бас Котлерын “Маркетинг 3.0” гэдэг ном гарсан байна лээ. Тэр их таалагдсан.
Манайх бас хүүхдийн ном эрхлэн гаргадаг учраас ямар хүүхдийн ном гаргавал дээр вэ, аль нь манай бодлоготой нийцэж байна вэ гэдгийг мэдэхийн тулд хүүхдийн ном, үлгэр их хардаг болсон шүү.
### Та илүү нээлттэй хүн үү, эсвэл илүү дотогшоо хүн үү? Энэ нь таны ажилд яаж нөлөөлдөг вэ?
Нэг талаас их нээлттэй. Сошиал медиа дээр ч харьцангуй нээлттэй байдаг. Гэхдээ өөрийгөө сайн ажиглахад сэтгэл хөдлөлөө хүнд халдаахгүй, хадгалах байдал нэлээн ажиглагддаг. Тэгэхээр бас дотогшоо тал руугаа хүн юм шиг байгаа юм.
### Та хэдээс хэдэн цагийн хооронд унтдаг вэ?
Хамгийн эртдээ 01 цаг гэж унтаад өглөө 8-9 цагийн хооронд босдог. Заримдаа ямар нэг юманд санаа зовбол нойр хүрэхгүй, юм бодоод ажиллаад суучихдаг. Заримдаа шөнө ганцаараа сууж ажиллана. Ялангуяа шинэ санаа, шинэ зүйл дээр том цаас дэлгээд mind-mapping хийгээд суухад их бүтээмжтэй байх шиг санагддаг. Тэрийгээ маргааш нь цаасанд буулгана.
### Таныг ажиллаагүй үед чинь хаанаас олж болох вэ?
Гэрийнхэндээ л цаг зав гаргахыг хичээдэг. Ихэнхдээ гэртээ байдаг. Найзуудтай уг нь 7 хоногт нэг удаа заал авч, сагс тоглочихоод байдаг байсан юм. Сүүлийн үед заал авч чадахгүй л яваад байна. Ер нь багийн спортод дуртай. Тэгэхээр ажиллаагүй үед маань гэрээс юм уу найзуудын маань хүрээллээс л олж болох байх даа.
### Та хэнээс, юунаас урам зориг, эрч хүч олж авдаг вэ?
Гэр бүлээсээ авна. Охин маань аавыгаа байнга дэмждэг. Ажлынхнаасаа мөн урам зориг авна. Хамтран ажилладаг залуус маань их өөдрөг.
Хамтран ажиллаж буй байгууллагууд болон сургалтанд суудаг хүмүүс маань бас их урам зориг өгдөг шүү. Тэд маань ямар нэг эерэг сэтгэлгээ, эерэг хандлага гаргахад л тэр өдөр гэгээлэг сайхан болоод явчихдаг юм. Мэдээж би өөрөө ч тийм байхыг хичээдэг.
### Таны амьдралдаа авч байсан хамгийн сайн зөвлөгөө?
МCS-д ажилладаг байхад манай нэг захирал маань “Хэн ч хаана ч алдаа гаргадаг. Тэрийгээ давтахгүй байх нь чухал. Сэтгэлээр унах хэрэггүй. Алдаагаа эерэг талаас нь харахыг хичээ” гэж зөвлөж байсан юм. Тэр зөвлөгөө л надад их нөлөөлсөн юм шиг санагддаг. Ямар ч ажил бодсоноос өөр болох нь бий. Түүнээс хойш хэрэг бишдэх гээд ирвэл эерэг талаас нь хардаг болсон. Хүн алдаанаасаа айж болохгүй. Мөн сайн ментор, зөвлөх хүнтэй байх нь чухал. Тэр хүн чинь заавал чиний дарга байх албагүй. Заавал хүн ч байх албагүй. Нийтлэл, ном, видео гээд л төрөл бүрийн зүйлс байж болно шүү дээ.
### Та энэ буланд хэнийг санал болгож, ажлынх нь арга барилын талаар мэдмээр байна?
Нийтлэлч Болдхуяг, Боролдой студийн Мягмар ах, Гамма агентлагийн Цацралт, Шог зураач Цогтбаяр ах зэрэг 7-8 хүн Creative Club гэж байгуулсан байдаг. Тэднийг зарим компаниуд урьж зөвлөгөө авдаг юм. Тэд тухайн сэдвийн талаар хоорондоо ярилцаж, санаанууд шидэлцдэг. Би 2 ч удаа тэдэнтэй хамтарч, яриаг нь сонсож байсан болохоор тэднийг урьж ярилцвал их сонирхолтой байх болов уу гэж бодож байна. Шинэ санаа гэхээр л манайхан зөвхөн залуучуудаас гарах ёстой юм шиг боддог. Тэгтэл туршлагатай, бүтээлч хэрнээ логик сайтай хүмүүс цуглаад ярихаар юмыг их өөр өөр өнцгөөс хардаг юм билээ.
Гэрэл зургийг Д.Ганзул
> Lifehacker сайтаас санаа аван эхлүүлсэн “Би хэрхэн ажилладаг вэ?” булангаараа бид лхагва гараг бүр амжилттай яваа, бүтээлч хүмүүсийн ажиллах арга барил, дадал хэвшлийг танилцуулдаг. Та хэн хэний ажлын арга барилтай танилцмаар байгаагаа editor@unread.today рүү бичээрэй.