Study hacks: Уншсан зүйлээ мартахгүй байхад тань туслах 4 арга
<div class="article-body">
          <h2><div>Остин дахь Техасын их сургуулийн сэтгэл, мэдрэл судлалын дэд профессор Аллисон Прэстоны нэгэн судалгааны тайланд тайлбарласнаар бид шинэ мэдлэгийг өөриймшүүлж эзэмшихийн тулд өмнө нь мэддэг байсан мэдлэгүүдтэйгээ холбож тогтоох хэрэгтэй ажээ. Тиймээс уншсан зүйлээ эргэж санах хамгийн үр дүнтэй арга нь “эргэцүүлэн бодох” болж байна. Иймд өнөөдрийн дугаарын гол сэдэв бол эргэн санаж, цээжлэн тогтоохуй..</div></h2><p><b>Үүний тулд та:</b><br>Уншиж буй зүйлийнхээ гол санаа, үзэл баримтлалыг ойлгож ухаарах<br>Тэмдэглэл хийх (зайлшгүй тэмдэглэх шаардлагатай чухал ойлголтуудыг бичих)<br>Тухайн агуулгын үр дүнд анхаарах<br>Агуулга нь таны хувийн сонголт, зан чанар, туршлагатай хэрхэн холбогдож байгааг бодох<br>хэрэгтэй болох нь. Доор агуулгаар нь задалъя.</p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">1. Зорилготой унших</h3><p>Юун түрүүнд өөрөөсөө "би яагаад үүнийг уншиж байгаа юм бэ?", "үүнийг уншаад би юу сурах ёстой вэ?" гэж асуугаарай. Тухайн материалыг сайтар ойлгохын тулд эхлээд <a href="https://www.inc.com/wanda-thibodeaux/science-says-this-is-simplest-way-to-remember-more-of-what-you-read.html" target="_blank">зорилгоо тодорхой болгочихвол</a> эл сэдвийн талаар цааш гүнзгийрүүлэн судлах сэдэл төрж, тэр чинээгээрээ толгойдоо марталгүйгээр хадгалж үлдэх магадлалаа ихэсгэнэ. <br> <br><i>Жишээ нь, зорилго тань <b>шалгалтдаа бэлдэж сайн дүн авах</b> байя гэж бодъё. Тэгвэл та юуны өмнө тус <b>шалгалт ямар сэдвүүдийн хүрээнд байх</b>, ямар хэлбэрээр, хэр хугацаанд явагдах зэргийг мэдсэн байх шаардлагатай. Үүний дараа шалгалтад ирэх агуулгын хүрээнд зайлшгүй санаж байх шаардлагатай чухал ойлголтууд болох огноо, үйл явдал, томьёо зэргийг хайрцаглаж, шүүхэд амар болно. </i><br></p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">2. Унших материалаа гүйлгэж харах</h3><p>Гүйлгэж харах/унших гэдэг нь материалыг уншихаасаа өмнө г<a href="https://sharpbrains.com/blog/2009/05/14/8-tips-to-remember-what-you-read/" target="_blank">арчиг, зураг, хүснэгт, бүдүүвч зэрэг түлхүүр агуулгад төвлөрөх </a>явдал юм. Энэ арга таныг зорилгодоо нийцсэн гол хэсгүүдэд анхаарахад тань тусална. <br> <br><b>Гүйлгэж уншихын давуу тал: </b><br>1) Санах ойг сайжруулж, хоёр дахь удаа уншиж сэргээхэд хялбар болдог. <br>2) Аль хэсэгт чухал баримтууд байгааг мэдсэнээр тэдгээрт анхаарлаа төвлөрүүлэхэд тань тусалдаг. <br>3) Тодорхой мэдээллийг санахад хялбар болгохын сацуу ямар нэг агуулгыг илүү томоор харуулдаг. <br></p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">3. Бага багаар тогтмол унших + чангаар унших, дүрслэх</h3><p>Анхаарал төвлөрөөгүй үедээ унших нь дэмий цаг үрсэн явдал болно. Тиймээс оюун санаагаа тухайн нэгэн зүйлд чиглүүлэхийн тулд<b> бага багаар, олон давтамжтай</b> уншаарай. Жишээлбэл, нэг сэдвийг 15-30 минут уншиж, завсарлага авангаа юу ойлгосноо эргэцүүлэн бодоорой. <br> <br>Мөн текстийг чангаар унших эсхүл гол санааг нь зураг болгож хөрвүүлэх нь үр дүнтэй арга юм. Хүний тархи өөр төрлийн мэдрэхүйн мэдээллийг бие биеэс нь <a href="https://www.inc.com/wanda-thibodeaux/science-says-this-is-simplest-way-to-remember-more-of-what-you-read.html" target="_blank">тусад нь боловсруулдаггүй</a> тул харах, сонсох, унших зэрэгт анхаарлаа хандуулах нь уншсан зүйлээ мартахгүйгээр санахад тань гарцаагүй тусална. <br> <br><b>Хүмүүсийг аливааг сурах арга барилаар нь ... </b><br>- Xарж суралцагч <br>- Cонсож суралцагч <br>- Уншиж бичиж суралцагч <br>- Үйлдлээр суралцагч хэмээн ангилдаг. Хэрэв та өөрийгөө ямар төрлийн суралцагч гэдгээ мэдэхийг хүсвэл <a href="https://unread.today/c/studyhacks-learning-styles?preview=true" target="_blank">ЭНД</a> дараарай. <br><br><a href="https://unread.today/c/studyhacks-learning-styles?preview=true" target="_blank">Та ямар төрлийн суралцагч вэ?</a></p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">4. Анхаарал сарниулах зүйлсийг багасгах</h3><p>Уншиж буй зүйлдээ бүрэн анхаарлаа төвлөрүүлэхийн тулд утасны сонордуулгаа (notification) унтрааж, өрөөнийхөө хаалгыг хаагаарай. Мөн өрөөний температур, сандал дээрх байрлал зэрэг бусад хүчин зүйлсийг ч орхигдуулж болохгүй. Өөрт аль болох ая тухтай, тайван орчинг бүрдүүлэх нь нэн чухал шүү. <br> <br>Энэ үед "Pomodoro" арга хамгийн тохиромжтой болов уу. Учир нь анхаарлаа төвлөрүүлэх 20 минутаа уншихад зарцуулж, таван минут завсарлах үед босож амрах зэргээр хослуулж болох юм. <br> <br><a href="https://www.goodreads.com/author/show/151353.Nicholas_Carr/blog" target="_blank">Николас Карр</a> "<a href="https://www.goodreads.com/author/show/151353.Nicholas_Carr" target="_blank">The Shallow</a>" номдоо интернэтийн өмнөх үеийг дурдахдаа, "Номыг удаан, сатааралгүй уншсанаар нээгддэг тэр л нам гүм, амар тайван орон зайд хүмүүс өөр өөрсдийн холбоог бий болгож, дүгнэлт, аналоги хийж, санаа бодлоо хөгжүүлдэг байлаа” хэмээсэн нь үнэхээр нэгийг бодогдуулам.</p>
<p></p><p><b>Санал болгох нэмэлт аргууд:<br></b>Тэмдэглэл хөтлөх<br>Чухал хэрэгцээтэй мэдээллийг тодруулах<br>Шинэ мэдлэг олж авахын тулд уншиж буй бол аль хэдийн мэддэг зүйлтэйгээ холбож тогтоох<br>Асуулт зохиож, өөрөөсөө асуух<br>Уншсан зүйлээ өөрийн үгээр тайлбарлах<br>Хэн нэгэнтэй уншсан агуулгынхаа хүрээнд ярилцах<br>Дахин сэргээж унших</p><p><b>Өмнөх нийтлэлүүд</b></p><p><a href="https://unread.today/c/studyhacks-12-tips-for-fighting-fatigue?preview=true" target="_blank">Ядрахгүй байхад тань туслах 12 арга </a><br> <a href="https://unread.today/c/studyhacks-note-taking-on-laptop?preview=true" target="_blank">Лаптоп дээр хичээлийн тэмдэглэл хөтлөх тухай </a><br><a href="https://unread.today/c/studyhacks-special?preview=true" target="_blank">10 зочны сурах арга барил, ашигладаг апп </a><br><br></p>
          </div>

Остин дахь Техасын их сургуулийн сэтгэл, мэдрэл судлалын дэд профессор Аллисон Прэстоны нэгэн судалгааны тайланд тайлбарласнаар бид шинэ мэдлэгийг өөриймшүүлж эзэмшихийн тулд өмнө нь мэддэг байсан мэдлэгүүдтэйгээ холбож тогтоох хэрэгтэй ажээ. Тиймээс уншсан зүйлээ эргэж санах хамгийн үр дүнтэй арга нь “эргэцүүлэн бодох” болж байна. Иймд өнөөдрийн дугаарын гол сэдэв бол эргэн санаж, цээжлэн тогтоохуй..
Үүний тулд та:
Уншиж буй зүйлийнхээ гол санаа, үзэл баримтлалыг ойлгож ухаарах
Тэмдэглэл хийх (зайлшгүй тэмдэглэх шаардлагатай чухал ойлголтуудыг бичих)
Тухайн агуулгын үр дүнд анхаарах
Агуулга нь таны хувийн сонголт, зан чанар, туршлагатай хэрхэн холбогдож байгааг бодох
хэрэгтэй болох нь. Доор агуулгаар нь задалъя.

1. Зорилготой унших
Юун түрүүнд өөрөөсөө "би яагаад үүнийг уншиж байгаа юм бэ?", "үүнийг уншаад би юу сурах ёстой вэ?" гэж асуугаарай. Тухайн материалыг сайтар ойлгохын тулд эхлээд
зорилгоо тодорхой болгочихвол
эл сэдвийн талаар цааш гүнзгийрүүлэн судлах сэдэл төрж, тэр чинээгээрээ толгойдоо марталгүйгээр хадгалж үлдэх магадлалаа ихэсгэнэ.

Жишээ нь, зорилго тань
шалгалтдаа бэлдэж сайн дүн авах
байя гэж бодъё. Тэгвэл та юуны өмнө тус
шалгалт ямар сэдвүүдийн хүрээнд байх
, ямар хэлбэрээр, хэр хугацаанд явагдах зэргийг мэдсэн байх шаардлагатай. Үүний дараа шалгалтад ирэх агуулгын хүрээнд зайлшгүй санаж байх шаардлагатай чухал ойлголтууд болох огноо, үйл явдал, томьёо зэргийг хайрцаглаж, шүүхэд амар болно.

2. Унших материалаа гүйлгэж харах
Гүйлгэж харах/унших гэдэг нь материалыг уншихаасаа өмнө г
арчиг, зураг, хүснэгт, бүдүүвч зэрэг түлхүүр агуулгад төвлөрөх
явдал юм. Энэ арга таныг зорилгодоо нийцсэн гол хэсгүүдэд анхаарахад тань тусална.

Гүйлгэж уншихын давуу тал:
1) Санах ойг сайжруулж, хоёр дахь удаа уншиж сэргээхэд хялбар болдог.
2) Аль хэсэгт чухал баримтууд байгааг мэдсэнээр тэдгээрт анхаарлаа төвлөрүүлэхэд тань тусалдаг.
3) Тодорхой мэдээллийг санахад хялбар болгохын сацуу ямар нэг агуулгыг илүү томоор харуулдаг.

3. Бага багаар тогтмол унших + чангаар унших, дүрслэх
Анхаарал төвлөрөөгүй үедээ унших нь дэмий цаг үрсэн явдал болно. Тиймээс оюун санаагаа тухайн нэгэн зүйлд чиглүүлэхийн тулд
бага багаар, олон давтамжтай
уншаарай. Жишээлбэл, нэг сэдвийг 15-30 минут уншиж, завсарлага авангаа юу ойлгосноо эргэцүүлэн бодоорой.

Мөн текстийг чангаар унших эсхүл гол санааг нь зураг болгож хөрвүүлэх нь үр дүнтэй арга юм. Хүний тархи өөр төрлийн мэдрэхүйн мэдээллийг бие биеэс нь
тусад нь боловсруулдаггүй
тул харах, сонсох, унших зэрэгт анхаарлаа хандуулах нь уншсан зүйлээ мартахгүйгээр санахад тань гарцаагүй тусална.

Хүмүүсийг аливааг сурах арга барилаар нь ...
- Xарж суралцагч
- Cонсож суралцагч
- Уншиж бичиж суралцагч
- Үйлдлээр суралцагч хэмээн ангилдаг. Хэрэв та өөрийгөө ямар төрлийн суралцагч гэдгээ мэдэхийг хүсвэл
ЭНД
дараарай.
Та ямар төрлийн суралцагч вэ?

4. Анхаарал сарниулах зүйлсийг багасгах
Уншиж буй зүйлдээ бүрэн анхаарлаа төвлөрүүлэхийн тулд утасны сонордуулгаа (notification) унтрааж, өрөөнийхөө хаалгыг хаагаарай. Мөн өрөөний температур, сандал дээрх байрлал зэрэг бусад хүчин зүйлсийг ч орхигдуулж болохгүй. Өөрт аль болох ая тухтай, тайван орчинг бүрдүүлэх нь нэн чухал шүү.

Энэ үед "Pomodoro" арга хамгийн тохиромжтой болов уу. Учир нь анхаарлаа төвлөрүүлэх 20 минутаа уншихад зарцуулж, таван минут завсарлах үед босож амрах зэргээр хослуулж болох юм.

Николас Карр
"
The Shallow
" номдоо интернэтийн өмнөх үеийг дурдахдаа, "Номыг удаан, сатааралгүй уншсанаар нээгддэг тэр л нам гүм, амар тайван орон зайд хүмүүс өөр өөрсдийн холбоог бий болгож, дүгнэлт, аналоги хийж, санаа бодлоо хөгжүүлдэг байлаа” хэмээсэн нь үнэхээр нэгийг бодогдуулам.

Санал болгох нэмэлт аргууд:
Тэмдэглэл хөтлөх
Чухал хэрэгцээтэй мэдээллийг тодруулах
Шинэ мэдлэг олж авахын тулд уншиж буй бол аль хэдийн мэддэг зүйлтэйгээ холбож тогтоох
Асуулт зохиож, өөрөөсөө асуух
Уншсан зүйлээ өөрийн үгээр тайлбарлах
Хэн нэгэнтэй уншсан агуулгынхаа хүрээнд ярилцах
Дахин сэргээж унших
Өмнөх нийтлэлүүд
Ядрахгүй байхад тань туслах 12 арга

Лаптоп дээр хичээлийн тэмдэглэл хөтлөх тухай
10 зочны сурах арга барил, ашигладаг апп

Остин дахь Техасын их сургуулийн сэтгэл, мэдрэл судлалын дэд профессор Аллисон Прэстоны нэгэн судалгааны тайланд тайлбарласнаар бид шинэ мэдлэгийг өөриймшүүлж эзэмшихийн тулд өмнө нь мэддэг байсан мэдлэгүүдтэйгээ холбож тогтоох хэрэгтэй ажээ. Тиймээс уншсан зүйлээ эргэж санах хамгийн үр дүнтэй арга нь “эргэцүүлэн бодох” болж байна. Иймд өнөөдрийн дугаарын гол сэдэв бол эргэн санаж, цээжлэн тогтоохуй..
**Үүний тулд та:**
Уншиж буй зүйлийнхээ гол санаа, үзэл баримтлалыг ойлгож ухаарах
Тэмдэглэл хийх (зайлшгүй тэмдэглэх шаардлагатай чухал ойлголтуудыг бичих)
Тухайн агуулгын үр дүнд анхаарах
Агуулга нь таны хувийн сонголт, зан чанар, туршлагатай хэрхэн холбогдож байгааг бодох
хэрэгтэй болох нь. Доор агуулгаар нь задалъя.
### 1. Зорилготой унших
Юун түрүүнд өөрөөсөө "би яагаад үүнийг уншиж байгаа юм бэ?", "үүнийг уншаад би юу сурах ёстой вэ?" гэж асуугаарай. Тухайн материалыг сайтар ойлгохын тулд эхлээд зорилгоо тодорхой болгочихвол эл сэдвийн талаар цааш гүнзгийрүүлэн судлах сэдэл төрж, тэр чинээгээрээ толгойдоо марталгүйгээр хадгалж үлдэх магадлалаа ихэсгэнэ.
*Жишээ нь, зорилго тань **шалгалтдаа бэлдэж сайн дүн авах** байя гэж бодъё. Тэгвэл та юуны өмнө тус **шалгалт ямар сэдвүүдийн хүрээнд байх**, ямар хэлбэрээр, хэр хугацаанд явагдах зэргийг мэдсэн байх шаардлагатай. Үүний дараа шалгалтад ирэх агуулгын хүрээнд зайлшгүй санаж байх шаардлагатай чухал ойлголтууд болох огноо, үйл явдал, томьёо зэргийг хайрцаглаж, шүүхэд амар болно.*
### 2. Унших материалаа гүйлгэж харах
Гүйлгэж харах/унших гэдэг нь материалыг уншихаасаа өмнө гарчиг, зураг, хүснэгт, бүдүүвч зэрэг түлхүүр агуулгад төвлөрөх явдал юм. Энэ арга таныг зорилгодоо нийцсэн гол хэсгүүдэд анхаарахад тань тусална.
**Гүйлгэж уншихын давуу тал:**
1) Санах ойг сайжруулж, хоёр дахь удаа уншиж сэргээхэд хялбар болдог.
2) Аль хэсэгт чухал баримтууд байгааг мэдсэнээр тэдгээрт анхаарлаа төвлөрүүлэхэд тань тусалдаг.
3) Тодорхой мэдээллийг санахад хялбар болгохын сацуу ямар нэг агуулгыг илүү томоор харуулдаг.
### 3. Бага багаар тогтмол унших + чангаар унших, дүрслэх
Анхаарал төвлөрөөгүй үедээ унших нь дэмий цаг үрсэн явдал болно. Тиймээс оюун санаагаа тухайн нэгэн зүйлд чиглүүлэхийн тулд **бага багаар, олон давтамжтай** уншаарай. Жишээлбэл, нэг сэдвийг 15-30 минут уншиж, завсарлага авангаа юу ойлгосноо эргэцүүлэн бодоорой.
Мөн текстийг чангаар унших эсхүл гол санааг нь зураг болгож хөрвүүлэх нь үр дүнтэй арга юм. Хүний тархи өөр төрлийн мэдрэхүйн мэдээллийг бие биеэс нь тусад нь боловсруулдаггүй тул харах, сонсох, унших зэрэгт анхаарлаа хандуулах нь уншсан зүйлээ мартахгүйгээр санахад тань гарцаагүй тусална.
**Хүмүүсийг аливааг сурах арга барилаар нь ...**
- Xарж суралцагч
- Cонсож суралцагч
- Уншиж бичиж суралцагч
- Үйлдлээр суралцагч хэмээн ангилдаг. Хэрэв та өөрийгөө ямар төрлийн суралцагч гэдгээ мэдэхийг хүсвэл ЭНД дараарай.
Та ямар төрлийн суралцагч вэ?
### 4. Анхаарал сарниулах зүйлсийг багасгах
Уншиж буй зүйлдээ бүрэн анхаарлаа төвлөрүүлэхийн тулд утасны сонордуулгаа (notification) унтрааж, өрөөнийхөө хаалгыг хаагаарай. Мөн өрөөний температур, сандал дээрх байрлал зэрэг бусад хүчин зүйлсийг ч орхигдуулж болохгүй. Өөрт аль болох ая тухтай, тайван орчинг бүрдүүлэх нь нэн чухал шүү.
Энэ үед "Pomodoro" арга хамгийн тохиромжтой болов уу. Учир нь анхаарлаа төвлөрүүлэх 20 минутаа уншихад зарцуулж, таван минут завсарлах үед босож амрах зэргээр хослуулж болох юм.
Николас Карр "The Shallow" номдоо интернэтийн өмнөх үеийг дурдахдаа, "Номыг удаан, сатааралгүй уншсанаар нээгддэг тэр л нам гүм, амар тайван орон зайд хүмүүс өөр өөрсдийн холбоог бий болгож, дүгнэлт, аналоги хийж, санаа бодлоо хөгжүүлдэг байлаа” хэмээсэн нь үнэхээр нэгийг бодогдуулам.
**Санал болгох нэмэлт аргууд:**Тэмдэглэл хөтлөх
Чухал хэрэгцээтэй мэдээллийг тодруулах
Шинэ мэдлэг олж авахын тулд уншиж буй бол аль хэдийн мэддэг зүйлтэйгээ холбож тогтоох
Асуулт зохиож, өөрөөсөө асуух
Уншсан зүйлээ өөрийн үгээр тайлбарлах
Хэн нэгэнтэй уншсан агуулгынхаа хүрээнд ярилцах
Дахин сэргээж унших
**Өмнөх нийтлэлүүд**
Ядрахгүй байхад тань туслах 12 арга
Лаптоп дээр хичээлийн тэмдэглэл хөтлөх тухай
10 зочны сурах арга барил, ашигладаг апп