"Шийдвэр хэрхэн гаргах вэ?" номын тухай
<div class="article-body no-wide-image">
          <h2><span id="docs-internal-guid-c6ddc3a1-7fff-f95c-1c31-32e901e4d66a"><p dir="ltr" style="line-height:1.38;margin-top:0pt;margin-bottom:0pt;">Өглөө сэрүүлгээ дуугармагц босох уу эсвэл дулаан хөнжилдөө дахиад 5 минут унтах уу? Гэр бүлийнхээ шахалтаар бизнесийн ухаанд суралцах уу эсвэл хүсэл мөрөөдлөө дагаад уран зураач болох уу? Хүн алхам тутамдаа хамгийн энгийнээс хамгийн хэцүү шийдвэрүүдийг гаргаж байдаг.</p><p dir="ltr" style="line-height:1.38;margin-top:0pt;margin-bottom:0pt;"><br></p><p dir="ltr" style="line-height:1.38;margin-top:0pt;margin-bottom:0pt;">Шийдвэр гаргах мөчид аливаа зүйлсийн үнэн учрыг олохоос гадна өдөр тутмын амьдралдаа хэрхэн оновчтой сонголт хийхэд тань туслах аргуудыг багтаасан “Шийдвэр хэрхэн гаргах вэ?” номыг танилцуулъя. Шийдвэр гаргах стратегийн мэргэжилтэн, мэргэжлийн покерчин Энни Дьюкийн “How to Decide?” номыг З.Гандарь монгол хэлнээ хөрвүүлж, "Эрдэмт паблишинг" - аас албан ёсны эрхтэйгээр эрхлэн гаргаж уншигчдын хүртээл болгожээ. </p></span></h2><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">зохиогчийн тухай</h3><p></p><p dir="ltr"><a href="https://www.annieduke.com/" target="_blank">Энни Дьюк</a> нь Америкийн покерын мэргэжлийн тоглогч бөгөөд сүүлийн 20 жилийн турш төрөл бүрийн компаниудын стратегийн бизнесийн зөвлөхөөр ажиллажээ. Түүгээр ч зогсохгүй бүрэн дунд боловсролын системд шийдвэр гаргах боловсролын сэдвийг оруулах зорилгоор “Шийдвэр гаргах боловсролын холбоо” төрийн бус байгууллагыг хамтран байгуулсан байна. Тэрээр 2012 онд покероо орхисноос хойш <a href="https://www.goodreads.com/book/show/35957157-thinking-in-bets" target="_blank">Thinking in Bets</a> (2018) номоо бичсэн нь "New York Times"-ийн bestseller - ээр шалгарч амжилт олов. Ийнхүү түүний дараагаар <a href="https://www.goodreads.com/book/show/51066664-how-to-decide" target="_blank">How to Decide</a> (2020) номоо бичиж, хэвлүүлжээ. </p><p dir="ltr"><br></p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="https://unread.today/files/9029ae2c-0975-442a-9b95-371319a063bf/2a5550462dadc57f70abf02afc4f178e.jpeg"></p><p></p><p><br></p><p>Уг номын талаарх нэгэн ярилцлагадаа “<i>Би зүгээр л шинжлэх ухааны бүтээлүүд эсвэл олны хүртээл болсон нийтлэлүүдийг уншиж амждаггүй хүмүүст зориулж шинжлэх ухааны судалгааны ажлыг энгийн хэлнээ хөрвүүлсэн нь энэ. Номоо хэт энгийн болгохгүйгээр аль болох өргөн хүрээний уншигчдад хүргэхээр бичсэн</i>” хэмээн <a href="https://behavioralscientist.org/practical-tools-for-better-decisions-a-qa-with-annie-duke-on-how-to-decide/" target="_blank">дурджээ</a>. </p>
<h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">номын тухай</h3><p></p><p>Ном нийтдээ 9 бүлэг сэдвээс бүтсэн ба бүлэг тус бүрт өөрийгөө сорих дасгалууд болон өөрийн туршлагаа хуваалцаж бичих хэсгүүдийг багтааж өгчээ. Энэ нь уншигч бүрд өөрийнхөө бодит байдлыг дүгнэхэд тусална. Зөвхөн өөрийнхөө гэлтгүй эргэн тойрны хүмүүсийг ч сорих, бяцхан социал ажиглалт ч хийх боломжтой. Мөн төгсгөлд нь тухайн бүлгийн агуулга болоод бүтцийн хүрээнд өөрөөсөө асууж, эргэцүүлэх асуултуудыг оруулжээ.</p><p>Номын агуулга эхэлмэгц таныг өнгөрсөн жил гаргасан хамгийн зөв болон хамгийн буруу шийдвэрээ бичих хэсэг угтана. Ном нь бүхэлдээ шийдвэр гаргалт гэж чухамдаа юу болох, шийдвэр гаргах үйл явц нь шийдвэрийн үр дүнгээс тусдаа ойлголт болохыг тайлбарлахаас гадна шийдвэр гаргалтаа хэрхэн хурдан хийж болох, өөрийн боломжит хувилбаруудаа тодорхойлж сурах зэрэг сэдвүүдийг арвин практик жишээгээр баяжуулж тайлбарлажээ.</p><p><br></p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="https://unread.today/files/9029ae2c-0975-442a-9b95-371319a063bf/4bc109508d1ed21a90828a93e21fbca0.jpeg"></p><div class="image-caption">Зургийн эх сурвалж: Интерном номын дэлгүүрийн social хуудас</div><p>Эхний гурван бүлэгт нэгэнт гаргасан шийдвэрээ эргэн харах, шийдвэрээ дүгнэх сэдэв дээр онцгойлон анхаарах ач холбогдлын тухай өгүүлнэ. Бид ихэнхдээ шийдвэрийн үр дүн сайн гарсан тохиолдолд шийдвэр гаргалтаа зөв байсан, муу үр дүн гарвал буруу шийдвэр гаргалт байсан гэж дүгнэх нь их байдаг. Дээрээс нь ямар ч үр дүнд "аз" гэдэг зүйл их бага хэмжээгээр нөлөөлж байдгийг ихэнхдээ тоохгүй өнгөрдөг тул ирээдүйд гаргах шийдвэрүүдийг буруу өнцгөөс хийх нөхцөл бүрэлддэг аж.<br></p>
<blockquote><p>Бүхий л салбарт үр дүн гэгч “сүүл”, шийдвэр хэмээгч “толгой”-г дагадаг. Үр дүнгийн чанар нь бидний шийдвэрийн чанарыг харах чадварыг “сүүдэрлэдэг”.</p>
<cite><p>"Шийдвэр хэрхэн гаргах вэ?" номын хэсгээс</p>
</cite></blockquote><p>Дараагийн гурван бүлэгт илүү сайн шийдвэр гаргах зөвлөгөө, хэрэгжүүлэх арга замуудыг тайлбарлахаас гадна аливаа зүйлийг харах дотоод болон гадаад өнцгийн ялгааг тусгаж өгчээ. Ямар ч шийдвэр гаргах бай танд өчүүхэн жижиг хэмжээний ч атугай мэддэг зүйл бий. Түүнийгээ хэрхэн ашиглах, хэрхэн баяжуулах нь танаас шалтгаалдаг. </p>
<blockquote><p>Мэдлэгийг бүү бас. Шийдвэрээ сайжруулах гол зэвсэг нь “мэдэхгүй зүйл”-ийг “мэддэг зүйл” болгон хувиргах юм. Үнэн зөв мэдээллийг үргэлж эрэлхийлдэг болох нь нээлттэй сэтгэхийн үндэс. </p>
<cite><p>"Шийдвэр хэрхэн гаргах вэ?" номын хэсгээс</p>
</cite></blockquote><p></p><p>Яагаад бид өөрөөсөө илүү бусдад сайн зөвлөгөө өгч чаддаг юм бол? “Би юуг буруу хийгээд байгаа юм бол?” гэдэг асуултыг хэдэн мянган удаа өөрөөсөө асуугаад хариулт нь олддоггүй. Гэтэл сайн найзынхаа юуг буруу хийгээд байгааг яг таг мэднэ вэ? Асуудлын гол нь бидний өөрсдийгөө өөр хүний нүдээр харж чаддаггүйд байдаг. Хэчнээн хичээсэн ч өөрийнхөө итгэл үнэмшлээр харж буй нь гол дутагдал болно. Бусдын бодол таныхтай зөрөлдөхөд хэзээ ч сайхан сэтгэгдэл төрдөггүй ч үнэнг эрэлхийлэх нь өөртөө зориулж буй хамгийн том бэлэг байж мэдэх юм. </p><p><br></p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="https://unread.today/files/9029ae2c-0975-442a-9b95-371319a063bf/310f022bc6836590202af81a1816934e.jpeg"></p><div class="image-caption">Зургийн эх сурвалж: Интерном номын дэлгүүрийн social хуудас</div><p></p><p dir="ltr">Төгсгөлийн гурван бүлэгт шийдвэр гаргах үйлдлийг хурдасгах аргуудыг танилцуулж, зөвхөн өөрийн гэлтгүй баг хамт олны шийдвэрийн үйл явцаа хэрхэн сайжруулж болохыг тайлбарлажээ. Ямар ч шийдвэрийг гаргахдаа “Энэ шийдвэрийн үр дүн миний амьдралд хэр удаан нөлөөлөх вэ? Энэ боломжийг сонгосноор миний алдах бусад боломжуудын үнэ цэн юу вэ?” зэрэг асуултуудыг өөрөөсөө асууж занших нь таны шийдвэрийн чанарыг илт сайжруулна.<br></p><p dir="ltr">Мэдээж хэн бүхэн зөв шийдвэр гаргахыг хүсэх нь гарцаагүй. Түүний тулд бидний ихэнх нь аль болох их мэдээлэл цуглуулахыг эрмэлзэж тэр хэрээрээ цаг хугацаагаа алдаж байдаг. Тэгвэл “төгс” мэдээллийн эрэн хайлтаа хэзээ зогсоохоо мэддэг байх нь ч оновчтой шийдвэр гаргалтын нэгэн хэсэг аж. </p>
<blockquote><p>Аз жаргалын шалгуурыг давж байвал шийдвэрээ хурдан гарга. Шийдвэр гаргахад хэцүү байвал харин ч эсрэгээрээ амархан гэсэн үг. Бараг бүх шийдвэрийг бүрэн гүйцэд бус мэдээлэл дээр үндэслэн гаргадаг.</p>
<cite><p>"Шийдвэр хэрхэн гаргах вэ?" номын хэсгээс</p>
</cite></blockquote><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold">эцэст нь</h3><p></p><p dir="ltr">Ухаан орсон цагаасаа эхлээд л бид шийдвэр гаргаж эхлэдэг ч хэрхэн зөв шийдвэр гаргах талаар ерөнхий боловсролын сургуульд заадаггүй. Их сургуулийн боловсролд ч тэр өөрийн хүслээр сонгож л сурахгүй бол заавал судлах хичээлийн системд орохгүй байх нь олонтаа. Зохиогчийн хэлсэнчлэн хэн ч уншсан ойлгохоор, хэнд ч тохиолдож болохуйц жишээнүүдээр баяжуулан статистик магадлалын онолуудыг энгийн хэллэгээр тайлбарлажээ.</p><p dir="ltr">Тухайн бүлгийн агуулгыг товчоор хараад ойлгож болохуйц дүгнэлт хэсгүүдээс гадна тайлбар схем, уншигчдад зориулсан дасгалын хэсгүүдээр гол санаануудыг ойлгоход амар болгосон нь цаг зав багатай, нэг бүрчлэн унших боломжгүй уншигчдад тус болно. Энэхүү номыг уншиж дууссаны дараа номын эхэнд хариулсан асуултуудыг эргэн харвал таны хариулт өөрчлөгдсөн байх нь гарцаагүй биз.</p><p dir="ltr">Том жижиг гэлтгүй ямар ч шийдвэр гаргахдаа өөрт буй мэдээллийг ашиглах, бусдын бодлыг сонсох, асуудлыг олон талаас нь харах аргуудад суралцсанаар таны сонголт хийх хурд нэмэгдэхээс гадна харамсал тээхгүйгээр шийдвэр гаргахад тань тусална гэдэгт итгэлтэй байна.</p>
          </div>

Өглөө сэрүүлгээ дуугармагц босох уу эсвэл дулаан хөнжилдөө дахиад 5 минут унтах уу? Гэр бүлийнхээ шахалтаар бизнесийн ухаанд суралцах уу эсвэл хүсэл мөрөөдлөө дагаад уран зураач болох уу? Хүн алхам тутамдаа хамгийн энгийнээс хамгийн хэцүү шийдвэрүүдийг гаргаж байдаг.
Шийдвэр гаргах мөчид аливаа зүйлсийн үнэн учрыг олохоос гадна өдөр тутмын амьдралдаа хэрхэн оновчтой сонголт хийхэд тань туслах аргуудыг багтаасан “Шийдвэр хэрхэн гаргах вэ?” номыг танилцуулъя. Шийдвэр гаргах стратегийн мэргэжилтэн, мэргэжлийн покерчин Энни Дьюкийн “How to Decide?” номыг З.Гандарь монгол хэлнээ хөрвүүлж, "Эрдэмт паблишинг" - аас албан ёсны эрхтэйгээр эрхлэн гаргаж уншигчдын хүртээл болгожээ.
зохиогчийн тухай
Энни Дьюк
нь Америкийн покерын мэргэжлийн тоглогч бөгөөд сүүлийн 20 жилийн турш төрөл бүрийн компаниудын стратегийн бизнесийн зөвлөхөөр ажиллажээ. Түүгээр ч зогсохгүй бүрэн дунд боловсролын системд шийдвэр гаргах боловсролын сэдвийг оруулах зорилгоор “Шийдвэр гаргах боловсролын холбоо” төрийн бус байгууллагыг хамтран байгуулсан байна. Тэрээр 2012 онд покероо орхисноос хойш
Thinking in Bets
(2018) номоо бичсэн нь "New York Times"-ийн bestseller - ээр шалгарч амжилт олов. Ийнхүү түүний дараагаар
How to Decide
(2020) номоо бичиж, хэвлүүлжээ.

Уг номын талаарх нэгэн ярилцлагадаа “
Би зүгээр л шинжлэх ухааны бүтээлүүд эсвэл олны хүртээл болсон нийтлэлүүдийг уншиж амждаггүй хүмүүст зориулж шинжлэх ухааны судалгааны ажлыг энгийн хэлнээ хөрвүүлсэн нь энэ. Номоо хэт энгийн болгохгүйгээр аль болох өргөн хүрээний уншигчдад хүргэхээр бичсэн
” хэмээн
дурджээ
.

номын тухай
Ном нийтдээ 9 бүлэг сэдвээс бүтсэн ба бүлэг тус бүрт өөрийгөө сорих дасгалууд болон өөрийн туршлагаа хуваалцаж бичих хэсгүүдийг багтааж өгчээ. Энэ нь уншигч бүрд өөрийнхөө бодит байдлыг дүгнэхэд тусална. Зөвхөн өөрийнхөө гэлтгүй эргэн тойрны хүмүүсийг ч сорих, бяцхан социал ажиглалт ч хийх боломжтой. Мөн төгсгөлд нь тухайн бүлгийн агуулга болоод бүтцийн хүрээнд өөрөөсөө асууж, эргэцүүлэх асуултуудыг оруулжээ.
Номын агуулга эхэлмэгц таныг өнгөрсөн жил гаргасан хамгийн зөв болон хамгийн буруу шийдвэрээ бичих хэсэг угтана. Ном нь бүхэлдээ шийдвэр гаргалт гэж чухамдаа юу болох, шийдвэр гаргах үйл явц нь шийдвэрийн үр дүнгээс тусдаа ойлголт болохыг тайлбарлахаас гадна шийдвэр гаргалтаа хэрхэн хурдан хийж болох, өөрийн боломжит хувилбаруудаа тодорхойлж сурах зэрэг сэдвүүдийг арвин практик жишээгээр баяжуулж тайлбарлажээ.

Зургийн эх сурвалж: Интерном номын дэлгүүрийн social хуудас
Эхний гурван бүлэгт нэгэнт гаргасан шийдвэрээ эргэн харах, шийдвэрээ дүгнэх сэдэв дээр онцгойлон анхаарах ач холбогдлын тухай өгүүлнэ. Бид ихэнхдээ шийдвэрийн үр дүн сайн гарсан тохиолдолд шийдвэр гаргалтаа зөв байсан, муу үр дүн гарвал буруу шийдвэр гаргалт байсан гэж дүгнэх нь их байдаг. Дээрээс нь ямар ч үр дүнд "аз" гэдэг зүйл их бага хэмжээгээр нөлөөлж байдгийг ихэнхдээ тоохгүй өнгөрдөг тул ирээдүйд гаргах шийдвэрүүдийг буруу өнцгөөс хийх нөхцөл бүрэлддэг аж.

Бүхий л салбарт үр дүн гэгч “сүүл”, шийдвэр хэмээгч “толгой”-г дагадаг. Үр дүнгийн чанар нь бидний шийдвэрийн чанарыг харах чадварыг “сүүдэрлэдэг”.

"Шийдвэр хэрхэн гаргах вэ?" номын хэсгээс

Дараагийн гурван бүлэгт илүү сайн шийдвэр гаргах зөвлөгөө, хэрэгжүүлэх арга замуудыг тайлбарлахаас гадна аливаа зүйлийг харах дотоод болон гадаад өнцгийн ялгааг тусгаж өгчээ. Ямар ч шийдвэр гаргах бай танд өчүүхэн жижиг хэмжээний ч атугай мэддэг зүйл бий. Түүнийгээ хэрхэн ашиглах, хэрхэн баяжуулах нь танаас шалтгаалдаг.

Мэдлэгийг бүү бас. Шийдвэрээ сайжруулах гол зэвсэг нь “мэдэхгүй зүйл”-ийг “мэддэг зүйл” болгон хувиргах юм. Үнэн зөв мэдээллийг үргэлж эрэлхийлдэг болох нь нээлттэй сэтгэхийн үндэс.

"Шийдвэр хэрхэн гаргах вэ?" номын хэсгээс

Яагаад бид өөрөөсөө илүү бусдад сайн зөвлөгөө өгч чаддаг юм бол? “Би юуг буруу хийгээд байгаа юм бол?” гэдэг асуултыг хэдэн мянган удаа өөрөөсөө асуугаад хариулт нь олддоггүй. Гэтэл сайн найзынхаа юуг буруу хийгээд байгааг яг таг мэднэ вэ? Асуудлын гол нь бидний өөрсдийгөө өөр хүний нүдээр харж чаддаггүйд байдаг. Хэчнээн хичээсэн ч өөрийнхөө итгэл үнэмшлээр харж буй нь гол дутагдал болно. Бусдын бодол таныхтай зөрөлдөхөд хэзээ ч сайхан сэтгэгдэл төрдөггүй ч үнэнг эрэлхийлэх нь өөртөө зориулж буй хамгийн том бэлэг байж мэдэх юм.

Зургийн эх сурвалж: Интерном номын дэлгүүрийн social хуудас
Төгсгөлийн гурван бүлэгт шийдвэр гаргах үйлдлийг хурдасгах аргуудыг танилцуулж, зөвхөн өөрийн гэлтгүй баг хамт олны шийдвэрийн үйл явцаа хэрхэн сайжруулж болохыг тайлбарлажээ. Ямар ч шийдвэрийг гаргахдаа “Энэ шийдвэрийн үр дүн миний амьдралд хэр удаан нөлөөлөх вэ? Энэ боломжийг сонгосноор миний алдах бусад боломжуудын үнэ цэн юу вэ?” зэрэг асуултуудыг өөрөөсөө асууж занших нь таны шийдвэрийн чанарыг илт сайжруулна.
Мэдээж хэн бүхэн зөв шийдвэр гаргахыг хүсэх нь гарцаагүй. Түүний тулд бидний ихэнх нь аль болох их мэдээлэл цуглуулахыг эрмэлзэж тэр хэрээрээ цаг хугацаагаа алдаж байдаг. Тэгвэл “төгс” мэдээллийн эрэн хайлтаа хэзээ зогсоохоо мэддэг байх нь ч оновчтой шийдвэр гаргалтын нэгэн хэсэг аж.

Аз жаргалын шалгуурыг давж байвал шийдвэрээ хурдан гарга. Шийдвэр гаргахад хэцүү байвал харин ч эсрэгээрээ амархан гэсэн үг. Бараг бүх шийдвэрийг бүрэн гүйцэд бус мэдээлэл дээр үндэслэн гаргадаг.

"Шийдвэр хэрхэн гаргах вэ?" номын хэсгээс

эцэст нь
Ухаан орсон цагаасаа эхлээд л бид шийдвэр гаргаж эхлэдэг ч хэрхэн зөв шийдвэр гаргах талаар ерөнхий боловсролын сургуульд заадаггүй. Их сургуулийн боловсролд ч тэр өөрийн хүслээр сонгож л сурахгүй бол заавал судлах хичээлийн системд орохгүй байх нь олонтаа. Зохиогчийн хэлсэнчлэн хэн ч уншсан ойлгохоор, хэнд ч тохиолдож болохуйц жишээнүүдээр баяжуулан статистик магадлалын онолуудыг энгийн хэллэгээр тайлбарлажээ.
Тухайн бүлгийн агуулгыг товчоор хараад ойлгож болохуйц дүгнэлт хэсгүүдээс гадна тайлбар схем, уншигчдад зориулсан дасгалын хэсгүүдээр гол санаануудыг ойлгоход амар болгосон нь цаг зав багатай, нэг бүрчлэн унших боломжгүй уншигчдад тус болно. Энэхүү номыг уншиж дууссаны дараа номын эхэнд хариулсан асуултуудыг эргэн харвал таны хариулт өөрчлөгдсөн байх нь гарцаагүй биз.
Том жижиг гэлтгүй ямар ч шийдвэр гаргахдаа өөрт буй мэдээллийг ашиглах, бусдын бодлыг сонсох, асуудлыг олон талаас нь харах аргуудад суралцсанаар таны сонголт хийх хурд нэмэгдэхээс гадна харамсал тээхгүйгээр шийдвэр гаргахад тань тусална гэдэгт итгэлтэй байна.

Өглөө сэрүүлгээ дуугармагц босох уу эсвэл дулаан хөнжилдөө дахиад 5 минут унтах уу? Гэр бүлийнхээ шахалтаар бизнесийн ухаанд суралцах уу эсвэл хүсэл мөрөөдлөө дагаад уран зураач болох уу? Хүн алхам тутамдаа хамгийн энгийнээс хамгийн хэцүү шийдвэрүүдийг гаргаж байдаг.    Шийдвэр гаргах мөчид аливаа зүйлсийн үнэн учрыг олохоос гадна өдөр тутмын амьдралдаа хэрхэн оновчтой сонголт хийхэд тань туслах аргуудыг багтаасан “Шийдвэр хэрхэн гаргах вэ?” номыг танилцуулъя. Шийдвэр гаргах стратегийн мэргэжилтэн, мэргэжлийн покерчин Энни Дьюкийн “How to Decide?” номыг З.Гандарь монгол хэлнээ хөрвүүлж, "Эрдэмт паблишинг" - аас албан ёсны эрхтэйгээр эрхлэн гаргаж уншигчдын хүртээл болгожээ.
### зохиогчийн тухай
Энни Дьюк нь Америкийн покерын мэргэжлийн тоглогч бөгөөд сүүлийн 20 жилийн турш төрөл бүрийн компаниудын стратегийн бизнесийн зөвлөхөөр ажиллажээ. Түүгээр ч зогсохгүй бүрэн дунд боловсролын системд шийдвэр гаргах боловсролын сэдвийг оруулах зорилгоор “Шийдвэр гаргах боловсролын холбоо” төрийн бус байгууллагыг хамтран байгуулсан байна. Тэрээр 2012 онд покероо орхисноос хойш Thinking in Bets (2018) номоо бичсэн нь "New York Times"-ийн bestseller - ээр шалгарч амжилт олов. Ийнхүү түүний дараагаар How to Decide (2020) номоо бичиж, хэвлүүлжээ.
Уг номын талаарх нэгэн ярилцлагадаа “*Би зүгээр л шинжлэх ухааны бүтээлүүд эсвэл олны хүртээл болсон нийтлэлүүдийг уншиж амждаггүй хүмүүст зориулж шинжлэх ухааны судалгааны ажлыг энгийн хэлнээ хөрвүүлсэн нь энэ. Номоо хэт энгийн болгохгүйгээр аль болох өргөн хүрээний уншигчдад хүргэхээр бичсэн*” хэмээн дурджээ.
### номын тухай
Ном нийтдээ 9 бүлэг сэдвээс бүтсэн ба бүлэг тус бүрт өөрийгөө сорих дасгалууд болон өөрийн туршлагаа хуваалцаж бичих хэсгүүдийг багтааж өгчээ. Энэ нь уншигч бүрд өөрийнхөө бодит байдлыг дүгнэхэд тусална. Зөвхөн өөрийнхөө гэлтгүй эргэн тойрны хүмүүсийг ч сорих, бяцхан социал ажиглалт ч хийх боломжтой. Мөн төгсгөлд нь тухайн бүлгийн агуулга болоод бүтцийн хүрээнд өөрөөсөө асууж, эргэцүүлэх асуултуудыг оруулжээ.
Номын агуулга эхэлмэгц таныг өнгөрсөн жил гаргасан хамгийн зөв болон хамгийн буруу шийдвэрээ бичих хэсэг угтана. Ном нь бүхэлдээ шийдвэр гаргалт гэж чухамдаа юу болох, шийдвэр гаргах үйл явц нь шийдвэрийн үр дүнгээс тусдаа ойлголт болохыг тайлбарлахаас гадна шийдвэр гаргалтаа хэрхэн хурдан хийж болох, өөрийн боломжит хувилбаруудаа тодорхойлж сурах зэрэг сэдвүүдийг арвин практик жишээгээр баяжуулж тайлбарлажээ.
Зургийн эх сурвалж: Интерном номын дэлгүүрийн social хуудас
Эхний гурван бүлэгт нэгэнт гаргасан шийдвэрээ эргэн харах, шийдвэрээ дүгнэх сэдэв дээр онцгойлон анхаарах ач холбогдлын тухай өгүүлнэ. Бид ихэнхдээ шийдвэрийн үр дүн сайн гарсан тохиолдолд шийдвэр гаргалтаа зөв байсан, муу үр дүн гарвал буруу шийдвэр гаргалт байсан гэж дүгнэх нь их байдаг. Дээрээс нь ямар ч үр дүнд "аз" гэдэг зүйл их бага хэмжээгээр нөлөөлж байдгийг ихэнхдээ тоохгүй өнгөрдөг тул ирээдүйд гаргах шийдвэрүүдийг буруу өнцгөөс хийх нөхцөл бүрэлддэг аж.
> Бүхий л салбарт үр дүн гэгч “сүүл”, шийдвэр хэмээгч “толгой”-г дагадаг. Үр дүнгийн чанар нь бидний шийдвэрийн чанарыг харах чадварыг “сүүдэрлэдэг”.
>
> "Шийдвэр хэрхэн гаргах вэ?" номын хэсгээс
Дараагийн гурван бүлэгт илүү сайн шийдвэр гаргах зөвлөгөө, хэрэгжүүлэх арга замуудыг тайлбарлахаас гадна аливаа зүйлийг харах дотоод болон гадаад өнцгийн ялгааг тусгаж өгчээ. Ямар ч шийдвэр гаргах бай танд өчүүхэн жижиг хэмжээний ч атугай мэддэг зүйл бий. Түүнийгээ хэрхэн ашиглах, хэрхэн баяжуулах нь танаас шалтгаалдаг.
> Мэдлэгийг бүү бас. Шийдвэрээ сайжруулах гол зэвсэг нь “мэдэхгүй зүйл”-ийг “мэддэг зүйл” болгон хувиргах юм. Үнэн зөв мэдээллийг үргэлж эрэлхийлдэг болох нь нээлттэй сэтгэхийн үндэс.
>
> "Шийдвэр хэрхэн гаргах вэ?" номын хэсгээс
Яагаад бид өөрөөсөө илүү бусдад сайн зөвлөгөө өгч чаддаг юм бол? “Би юуг буруу хийгээд байгаа юм бол?” гэдэг асуултыг хэдэн мянган удаа өөрөөсөө асуугаад хариулт нь олддоггүй. Гэтэл сайн найзынхаа юуг буруу хийгээд байгааг яг таг мэднэ вэ? Асуудлын гол нь бидний өөрсдийгөө өөр хүний нүдээр харж чаддаггүйд байдаг. Хэчнээн хичээсэн ч өөрийнхөө итгэл үнэмшлээр харж буй нь гол дутагдал болно. Бусдын бодол таныхтай зөрөлдөхөд хэзээ ч сайхан сэтгэгдэл төрдөггүй ч үнэнг эрэлхийлэх нь өөртөө зориулж буй хамгийн том бэлэг байж мэдэх юм.
Зургийн эх сурвалж: Интерном номын дэлгүүрийн social хуудас
Төгсгөлийн гурван бүлэгт шийдвэр гаргах үйлдлийг хурдасгах аргуудыг танилцуулж, зөвхөн өөрийн гэлтгүй баг хамт олны шийдвэрийн үйл явцаа хэрхэн сайжруулж болохыг тайлбарлажээ. Ямар ч шийдвэрийг гаргахдаа “Энэ шийдвэрийн үр дүн миний амьдралд хэр удаан нөлөөлөх вэ? Энэ боломжийг сонгосноор миний алдах бусад боломжуудын үнэ цэн юу вэ?” зэрэг асуултуудыг өөрөөсөө асууж занших нь таны шийдвэрийн чанарыг илт сайжруулна.
Мэдээж хэн бүхэн зөв шийдвэр гаргахыг хүсэх нь гарцаагүй. Түүний тулд бидний ихэнх нь аль болох их мэдээлэл цуглуулахыг эрмэлзэж тэр хэрээрээ цаг хугацаагаа алдаж байдаг. Тэгвэл “төгс” мэдээллийн эрэн хайлтаа хэзээ зогсоохоо мэддэг байх нь ч оновчтой шийдвэр гаргалтын нэгэн хэсэг аж.
> Аз жаргалын шалгуурыг давж байвал шийдвэрээ хурдан гарга. Шийдвэр гаргахад хэцүү байвал харин ч эсрэгээрээ амархан гэсэн үг. Бараг бүх шийдвэрийг бүрэн гүйцэд бус мэдээлэл дээр үндэслэн гаргадаг.
>
> "Шийдвэр хэрхэн гаргах вэ?" номын хэсгээс
### эцэст нь
Ухаан орсон цагаасаа эхлээд л бид шийдвэр гаргаж эхлэдэг ч хэрхэн зөв шийдвэр гаргах талаар ерөнхий боловсролын сургуульд заадаггүй. Их сургуулийн боловсролд ч тэр өөрийн хүслээр сонгож л сурахгүй бол заавал судлах хичээлийн системд орохгүй байх нь олонтаа. Зохиогчийн хэлсэнчлэн хэн ч уншсан ойлгохоор, хэнд ч тохиолдож болохуйц жишээнүүдээр баяжуулан статистик магадлалын онолуудыг энгийн хэллэгээр тайлбарлажээ.
Тухайн бүлгийн агуулгыг товчоор хараад ойлгож болохуйц дүгнэлт хэсгүүдээс гадна тайлбар схем, уншигчдад зориулсан дасгалын хэсгүүдээр гол санаануудыг ойлгоход амар болгосон нь цаг зав багатай, нэг бүрчлэн унших боломжгүй уншигчдад тус болно. Энэхүү номыг уншиж дууссаны дараа номын эхэнд хариулсан асуултуудыг эргэн харвал таны хариулт өөрчлөгдсөн байх нь гарцаагүй биз.
Том жижиг гэлтгүй ямар ч шийдвэр гаргахдаа өөрт буй мэдээллийг ашиглах, бусдын бодлыг сонсох, асуудлыг олон талаас нь харах аргуудад суралцсанаар таны сонголт хийх хурд нэмэгдэхээс гадна харамсал тээхгүйгээр шийдвэр гаргахад тань тусална гэдэгт итгэлтэй байна.