Amra: Японд сурч байхдаа хөгжмөөс холдож, салж чадахгүй гэдгээ мэдэрсэн
<div class="article-body">
          <h2>"Take Me There", "Never" зэрэг дуугаараа Монголын хөгжмийн чартуудыг олон сарын турш өнгөлсөн, Тайванийн “Rock Records” лэйблийн уран бүтээлч Амрагийн "M+ Music" сэтгүүлд өгсөн ярилцлагыг хүргэж байна.  </h2><p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="https://unread.today/files/48/31f29f805ee1f670f990de2a4fcd280d.jpg"></p><p></p><p><b><br></b></p><p><b>- Хэзээнээс эхлэн дуулах сонирхолтой болсон бэ? Хүүхэд насанд тань урлаг, уран бүтээлтэй холбогдсон дурсамж бий юу? <br></b> <br>- Ер нь багаасаа л дуулах дуртай байсан. Тэгээд л өөрөө авьяасаа аягүй дардаг ч гэх юм уу, тийм даруухан, жаахан бүрэг хүүхэд байсан. Сургуульд байхад дуу хөгжмийн багш нар гайгүй дуулдаг гэдгийг мэддэг байсан юм шиг байна лээ. Янз бүрийн нээлт, үйл ажиллагаан дээр дуулуулах гэхээр “Би ханиад хүрчихсэн” гээд янз бүрийн арга сэдээд зугтаачихдаг байлаа (инээв). Тийм мөртлөө найрал дуу, урлагийн үзлэгтээ бол орчихно. Ер нь хичээл номдоо сайн хүүхэд байсан. Яг мэргэжлийн тодотголтойгоор гэвэл 2014 оноос “Sing Like a Pro” төслөөс эхэлсэн дээ. <br> <br><b>- Тэс өөр мэргэжлээр суралцдаг хүн урлагийн салбар руу ороход юу нөлөөлсөн бэ? Уран бүтээл хийж буй шалтгаанаа юу гэж тодорхойлох вэ? <br></b> <br>- 2014 онд СЭЗИС-д сурдаг байхад их сургуулийн найз маань “Би найзтайгаа нийлээд нэг төсөл хэрэгжүүлэх гэж байгаа. Чи оролцох уу” гээд асууж билээ. Би тэр үед нь SoundCloud дээр богино дуунууд, ковер зэргийг оруулаад, тэр нь хөөрхөн тав, зургаан мянган хандалт авчихдаг байсан. Тэр дуунуудаас сонссон юм болов уу. Тэр үед би студидэд дуу бичүүлж үзээгүй байсан болохоор сонирхож зөвшөөрөөд, төслийнх нь хамгийн анхны артист болсон доо. <br> <br>Төсөл эхлээд "MAGIC!" хамтлагийн “Rude” дууг акустик хэлбэрээр коверлож дуулсан нь хүмүүст багагүй танигдсан. Дараа нь Т.Бат-Оргил ахтай хамтраад “Мөнхийн ус” дууг нь коверлож дуулж байлаа. Ингэж л уран бүтээлийн гараагаа эхлүүлсэн гэж болно. <br> <br>Хүний дуртай зүйл цаанаасаа нэг л хатгаад байдаг шүү дээ. Өмнө нь урлагаа хоёрдугаарт тавьдаг байлаа. Хоёр жилийн өмнө Япон руу магистр хамгаалахаар яваад, ганцаараа амьдраад үзсэн чинь өөрийнхөө юунд дуртайг, юунаас кайф авдаг вэ гэдгээ илүү таньж мэдсэн. Өмнө нь бол ажил мэргэжил, академик боловсрол талаасаа өөрийгөө нэлээн шахдаг байсан бол гадна ганцаараа байх хугацаандаа хөгжимдөө их дур сонирхолтой, хөгжмөөсөө холдож, салж чадахааргүй хүн гэдгээ мэдсэн. Түүнээс хойш дуу хөгжим, урлагтаа зуун хувь цагаа зориулахаар шийдээд, зориулаад л явж байна.</p><p><br></p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="https://unread.today/files/48/7936cc448e5d32c3f62b638d3f6db4f0.jpg"></p><p></p><p><b><br></b></p><p><b>- Түүнтэй хамтраад л бут цохьсон дуу гаргана даа гэх бодол байдаг уу? Өмнө нь хэн хэнтэй хамтарч дуунууд бүтээж байсан бэ? </b><br> <br>- Ер нь олны танил болоод, олон улсын хэмжээнд ч юм уу гарч чадвал The Weeknd-тэй хамтарч үзмээр байна. Том фэн нь л дээ. Өөрийн гэсэн өвөрмөц хэв мягаар дуугаа бүтээдэг нь их таалагддаг. Хамтарч чадвал, дууных нь дахилтыг ч болтугай дуулчихвал амьд явсны хэрэг бүтэх байх аа (инээв.) <br> <b><br>- Мэргэжлээрээ ажиллах төлөвлөгөөтэй байна уу? Эсвэл уран бүтээлчийн замналаар амьдрахаар шийдсэн үү? </b><br> <br>- Япон дахь сургуулиа бизнесийн удирдлагын чиглэл, дотроо санхүү, нягтлан бодохын чиглэлээр нарийсан мэргэшиж төгссөн. Сурсан зүйлээ тархинаасаа гаргаад хаячихгүй л бол үндсэн мэргэжлээрээ хэзээ ч ажиллах боломжтой. Харин энтертайнмент салбар бол илүү залуу нас шаарддаг учраас онцгой шүү дээ. Энэ жил удаан юм бодох, өөртэйгөө ярилцах боломж, цаг зав олгосон учраас бодсоны эцэст урлагтаа төвлөрч үзэх ёстой юм байна гэж шийдсэн. <br> <br><b>- Таны дуунууд аль жанр, урсгалд харьяалагдах вэ? </b><br> <br>- Ихэвчлэн поп, R&amp;B урсгалын дуунууд. Гэхдээ аль болох жанрт баригдахгүй байхыг хичээдэг. Ая нь таалагдвал ямар ч төрлийн уран бүтээл дээр ажиллах бэлэн. <br> <br><b>- Дуу бүтээх үйл явц хэрхэн өрнөдөг вэ? Үгээ өөрөө бичдэг үү, ая, хэмнэлээ хэрхэн сонгодог вэ? </b><br> <br>- Надад ирүүлсэн аяыг сонсоод, онгод орох үед үгээ бичдэг. Хөгжмийг зохиогчийн мэдрэмжийг ойлгохыг, мэдрэхийг хичээдэг. Тэр хүн бас өөрийнхөө мэдрэмжийг илэрхийлж байгаа шүү дээ. Тэндээс нь ерөнхий аялгуугаа гаргаад, үгээ бичнэ. Бүх дууныхаа үгийг өөрөө бичдэг. <br> <b><br>- Тэгвэл ямар үед онгод нь ордог вэ? </b><br> <br>- Зарим хүмүүс студи дээрээ ч юм уу, эсвэл хөгжим зохиосон хүнтэйгээ хамт байхаар онгод нь ордог гэсэн. Миний хувьд болохоор өрөөндөө ганцаараа кофе уучхаад ч юм уу, тухтай мэдрэмж төрүүлсэн орчин бүрдэхэд бүтээлч санаа төрдөг. <br> <br>Мэдээж, ая зохиогчдоо давхар үгээ уншуулаад, харилцан саналаа солилцоод сайжруулаад явдаг. Монголоор бичсэн үгээ англи руу, англиархаа монгол руу хөрвүүлэх ч гэдэг юм уу, төрөл бүрээр сайжруулах гэж үзнэ дээ. "Never" дээр ч гэсэн, үг нь тэр чигтээ монголоор, ая, хэмнэл нь арай өөр байсан. Man on the Moon бид хоёр ярилцаж, олон хувилбараар өөрчилж үзээд, эцсийн “энэ боллоо доо” гэсэн хувилбараа гаргасан нь тэр. <br> <br><b>- Үг, ая, хэмнэл гээд бүх шатны ажлаа бие даан хийсэн уран бүтээл бий юу? </b><br> <br>- Яг ая зохиоход оролцдоггүй. Бусдаар үг, аялгуугаа өөрөө зохиогоод явдаг. Уран бүтээл маань хамтын хөдөлмөрөөр бий болж байгаа учраас ярилцана л даа. Тал дууныхаа үг, аялгууг өөрөө гаргасан. Яваандаа ая бичдэг болох зорилго бий. Гэхдээ хараахан болоогүй ээ. <br></p><p><br></p>
<div class="uk-margin-bottom uk-margin-top"><iframe width="614" height="380" frameborder="0" allowfullscreen src="//www.youtube.com/embed/n75pDhJSPYc?rel=0"></iframe>
</div><p></p><p><b><br></b></p><p><b>- Уран бүтээл хийхэд тань хөтөлж, хөглөдөг зүйлс юу вэ? </b><br> <br>- Тухайн үед төрж буй мэдрэмж л их чухал байдаг. Зарим үед нь уран бүтээлээ өөртөө тохиолдсон үйл явдал, амьдралын туршлагад тулгуурлаад хийх нь амар. Бодол, мэдрэмжүүд л юм байна даа. <br> <br><b>- Уран бүтээлчийн карьер эхлүүлэх нь амаргүй байсан болов уу? Мөн олон нийтэд танигдаж эхэлсний дараа саад, тушаа болдог зүйлсийг юу гэж харсан бэ? </b><br> <br>- Уран бүтээлч л болсон хойно олон нийтийн сүлжээнд хүмүүсийн үлдээсэн комментуудыг уншдаг. Монголд байхдаа нэг их тоодоггүй байсан. Японд амьдарч байхдаа, хааяа эморсон үедээ ч юм уу, уншихад зарим нь ч хүнд л санагддаг байв. Гэхдээ бүх хүнд таалагдах албагүй шүү дээ гэсэн бодол дэм болоод, дорхноо сарничихдаг гэж хэлж болно. <br> <br><b>- Олны хараанд байдаг уран бүтээлчийн хувьд бусдад, ялангуяа сонсогчдодоо үлгэр дуурайлал үзүүлэх хүн нь болдог байх. Мөн шүүмжлэлтэй ч нүүр тулах нь их байдаг болов уу? Эдгээр асуудалд ямар зарчим баримталдаг вэ? </b><br> <br>- Би өмнө нь хувийн амьдралаа нэлээн нууцалдаг байсан. Энэ оноос л (2020 он) эхлээд гайгүй нээлттэй болгож эхэлсэн гэх юм уу. Ингээд л харж байхад “таныг дэмждэг шүү”, “таниас урам зориг авдаг шүү” гэх мэтчилэн хөөрхөн мессежүүд их ирдэг. Тэдгээрээс маш их урам зориг авахын сацуу хариуцлагыг мэдэрдэг дээ. Хариуцлага мэдэрч эхлэхээр хийж буй үйлдэл, хэлж байгаа үгэндээ анхаарч, зөвөөр үлгэрлэхийг хичээдэг. Япон явж ирснээсээ хойш ер нь л артист хүн, урлагаар цаашдаа явах гэж байгаа учраас хувийн амьдралынхаа зарим нэг зүйлсийг ил болгох зорилгоор сошиал медиа хаягуудаа нээлттэй болгосон. <br> <br>Бусдад “күүл” харагдах гэж хичээх бус, илүү ёс суртахуунлаг байхыг зорьдог. Түгээж, нийтэлдэг контентуудадаа ч бас их анхаардаг. Манай үеийнхэн, дүү нар маань дэлхийн иргэн гэдгээ ухамсарлаж, дэлхий дахинд болж буй үйл явдал, нийгэм, эдийн засгийн мэдээллийг уншдаг байгаасай гэж хүсдэг. <br> <br><b>- Монгол уран бүтээлчдэд “халтуур”-аас өөрөөр ашиг, орлого олох боломж тун хомс байдаг байх. Энэ ойлголтыг эвдэх, өөрчлөх ямар шийдэл байгаасай гэж хүсдэг вэ? </b><br> <br>- Одоо Монголд лэйблүүд олширч байгаа учраас хоорондоо өрсөлдөж, чанартай артист бэлдэж, чанартай уран бүтээл гаргаасай гэж хүсдэг. Ингэж чадвал өөр өөрсдийн чиглэлээр орлого олж, зах зээлээ тэгш хувааж ажиллах, цаашдаа зөвхөн лэйбл, студи гэлтгүй хөгжмийн салбар тэр чигтээ зөв хөгжих юм болов уу гэж бодож байна. <br> <br>Монголын хувьд хэдий жижиг зах зээлд ч хандалтын хувьд бусад том улс, орнуудаас давуу. Шинээр гарч ирж байгаа артист байсан ч гэсэн дуу нь их хандалт авах магадлал өндөр. Гэхдээ зөвхөн тоонд ач холбогдол өгөх биш чанарт мөн ач холбогдол өгдөг байгаасай. Би өөрөө ч бас ингэж ажиллахыг хичээж л явна. <br></p><p><br></p>
<p><img class="uk-width-1-1 lightbox" alt="" src="https://unread.today/files/48/63596b0375ef23cf6226063cd6f38384.jpg"></p><p></p><p><b><br></b></p><p><b>- Удаан хугацаанд туурвисан уран бүтээл нь сонсогч, үзэгчдэд хүрэх үед ямар мэдрэмж авдаг вэ? </b><br> <br>- Үгээр илэрхийлэмгүй гоё мэдрэмж байдаг. Man on the Moon бид хоёр “Never” дээр ажиллаж байхдаа “Одоо энэ дууг цацаад л од боллоо доо хоёулаа” гээд л ярьж байлаа (инээв). Тэр үед яг нэг тийм сайн хандалт авчих юм шиг мэдрэмж төрж байсан. Тэр бодол нь хүмүүст хүрсэн ч юм уу, тэ? <br> <br>Хүмүүс нэг их сонсохгүй байлаа ч гутардаггүй ээ. Уран бүтээл бэлэн болоод, гаргая гэж бодоод л гаргасан болохоор цөөхөн ч хамаагүй, тодорхой хэмжээний хүмүүст хүрэх нь л сайхан. <br> <br><b>- Таны хувьд сайн дуу (уран бүтээл) ямар шинжийг агуулж, ямар шалгуурыг давснаар чанартай гэх ойлголтод нийцдэг бол? </b><br> <br>- Сайн уран бүтээл гэвэл элетроник, амьд гэх мэтээр төрөл хамааралгүй хэн ч сонссон гоё мэдрэмж төрөхөөр чанартай хөгжимтэй байвал сайн уран бүтээл гэж бодож байна. Мөн үг нь ч гэсэн хаа хамаагүй аргацаасан бус, ямар нэг тодорхой сэдвийг хөндөж, бусдад тэрийгээ ойлгуулахыг хүссэн байвал сайн болов уу. <br> <br>Анхны дуу "Farewell" маань их таалагддаг. Өөртөө их эргэлзэж байсан ч зориглоод үгийг нь бичээд цацсан. Хөгжмийн салбарын хүмүүст ч таалагдсан болохоор их урамшиж байлаа. Тухайн үед Youtube, Instagram-ийг олон хүн ашигладаггүй байсан учраас хандалтад нь их ач холбогдол өгөөгүй. Харин одоо ороод комментийг нь харахаар 2019, 2020 онд сонсож байгаа хүн байна уу гэж бичсэнийг хараад цагийн эрхээр хүмүүст хүрч байгаад нь баярладаг. Зарим дуунууд BOOM гээд л хэсэг шуугиулж байгаад хэсэг хугацааны мартагдчихдаг шүү дээ. Харин өөрийнхөө тэр дууг хараад тийм биш юм байна даа гэж итгэсэн. Цаг хугацаа өнгөрөх тусам чанар нь мэдрэгддэг уран бүтээлийг л хамгийн сайнд тооцдог. <br> <br><b>- Дуу хөгжмийг нэг үгээр илэрхийлбэл? Яагаад? </b><br> <br>- Галт уул. Миний Японд амьдардаг байсан газрын хойно Цүрүми гэдэг идэвхгүй болсон галт уул байдаг байлаа. Орой болгон тэр уулыг харж энерги авна. Байгальтай ойрхон байхыг их хичээдэг ч цаг зав бага учраас боломжтой үедээ аль болох дэлхийгээр аялахыг хичээдэг. 2020 он гараад найзуудтайгаа Бали руу аяллаар явж байх үедээ Филиппин улсаар дайран өнгөрч хоёр цаг л хүлээх ёстой байсан боловч нэг галт уул нь идэвхжээд дэлбэрэх нь гээд 24 цаг саатсан гэх мэтээр энэ он ер нь л галт уултай их холбоотой болж эхэлсэн (инээв). Тэгээд Балид ирээд байх газартаа очтол мөн л ард нь сүүлд 2017 онд дэлбэрсэн Батур гэдэг идэвхтэй галт уул байсан. Дэлхийн цөмөөс гарч байгаа галт уулын тэр их энерги шиг миний уран бүтээл амжилттай байгаасай гэж төсөөлсөн дөө. Ер нь өөрөө чадна, хийнэ гээд итгэчихсэн байхад хүн түүндээ хүрдэг юм шиг санагддаг. <br> <br>Ази тив маань маш том, цогц учраас дан ганц Баруун гэж хэт туйлшралгүйгээр, цаашдаа олон улсад гарах зорилготой уран бүтээлчид монгол хөгжмийн элемэнт зэргийг оруулах хэрэгтэй юм байна гэдгийг ойлгосон. Ази хүн ази хүнээ арай өөрөөр үнэлж чадах учраас монгол артистууд маань Азийн зах зээлд зориулж ажиллаасай гэж хүсдэг. <br> <b><br>- Таны дуунуудын дор сонсогчид "Өөрийн эрхгүй бүжиглэж байна, цаанаасаа л асуудлаа мартаад эхэлж байна" гэх мэт сэтгэгдлүүд их бичсэн байдаг. Хэн нэгэн өөрийн тань дууг сонсоод аз жаргалтай бүжиглэж байхыг хараад танд яг ямар мэдрэмж төрдөг вэ? </b><br> <br>- Их л гоё мэдрэмж төрдөг. Хүнийг ямар нэг зүйл хийхэд нөлөөлж чадсан гэдэг чинь их сонирхолтой шүү дээ. Ингэх гэж л дуу хийсэн юм байна даа гээд л баярладаг. <br> <b><br>- Ярилцлагын төгсгөлд сонсогчдодоо хэлэх үг? </b><br> <br>- Надтай хамт байгаарай, stay tuned! Мөн бусдын шалгуурт нийцэх гэж биш, өөртөө эзэн байж, өөрийнхөөрөө л байгаарай. Би ч гэсэн саяхныг хүртэл нийгмийн амжилтын төлөө л амьдарч байсан юм байна лээ. Амжилттай байхын төлөө бус аз жаргалтай байхын төлөө амьдраарай гэж хэлмээр байна.</p><p><br></p>
<div class="uk-margin-bottom uk-margin-top"><iframe width="614" height="380" frameborder="0" allowfullscreen src="//www.youtube.com/embed/A7Ox1nue0g0?rel=0"></iframe>
</div><h3 class="text-uppercase text-blue text-bold"><div><br></div>Amra-ийн санал болгох 10 дуу</h3><p><a href="https://www.youtube.com/watch?v=KXntamEu1tk" target="_blank">HVOB - Dogs</a><br><a href="https://www.youtube.com/watch?v=04mfKJWDSzI" target="_blank">Gorillaz - On Melancholy Hill</a><br><a href="https://www.youtube.com/watch?v=Zg8-AbXqv4M" target="_blank">Big Black Delta - Huggin &amp; Kissin</a><br><a href="https://www.youtube.com/watch?v=l0GN40EL1VU" target="_blank">Joe Hisaishi - Summer</a><br><a href="https://www.youtube.com/watch?v=dMeDgrD4yXQ" target="_blank">Ryuchi Sakamoto - Amore</a><br><a href="https://www.youtube.com/watch?v=BC2dRkm8ATU" target="_blank">The Chemical Brothers - Wide Open ft. Beck</a><br><a href="https://www.youtube.com/watch?v=YW0i6reYe8s" target="_blank">White Lies - Is My Love Enough</a><br><a href="https://www.youtube.com/results?search_query=Thom+Yorke+-+Atoms+For+Peace" target="_blank">Thom Yorke - Atoms For Peace</a><br><a href="https://www.youtube.com/watch?v=ebjXsc0UjdQ" target="_blank">Todd Terje - Inspector Norse</a><br><a href="https://www.youtube.com/watch?v=rIrdTi7Bzt8" target="_blank">Nicolas Jaar - No</a><br></p>
          </div>

"Take Me There", "Never" зэрэг дуугаараа Монголын хөгжмийн чартуудыг олон сарын турш өнгөлсөн, Тайванийн “Rock Records” лэйблийн уран бүтээлч Амрагийн "M+ Music" сэтгүүлд өгсөн ярилцлагыг хүргэж байна.
- Хэзээнээс эхлэн дуулах сонирхолтой болсон бэ? Хүүхэд насанд тань урлаг, уран бүтээлтэй холбогдсон дурсамж бий юу?

- Ер нь багаасаа л дуулах дуртай байсан. Тэгээд л өөрөө авьяасаа аягүй дардаг ч гэх юм уу, тийм даруухан, жаахан бүрэг хүүхэд байсан. Сургуульд байхад дуу хөгжмийн багш нар гайгүй дуулдаг гэдгийг мэддэг байсан юм шиг байна лээ. Янз бүрийн нээлт, үйл ажиллагаан дээр дуулуулах гэхээр “Би ханиад хүрчихсэн” гээд янз бүрийн арга сэдээд зугтаачихдаг байлаа (инээв). Тийм мөртлөө найрал дуу, урлагийн үзлэгтээ бол орчихно. Ер нь хичээл номдоо сайн хүүхэд байсан. Яг мэргэжлийн тодотголтойгоор гэвэл 2014 оноос “Sing Like a Pro” төслөөс эхэлсэн дээ.

- Тэс өөр мэргэжлээр суралцдаг хүн урлагийн салбар руу ороход юу нөлөөлсөн бэ? Уран бүтээл хийж буй шалтгаанаа юу гэж тодорхойлох вэ?

- 2014 онд СЭЗИС-д сурдаг байхад их сургуулийн найз маань “Би найзтайгаа нийлээд нэг төсөл хэрэгжүүлэх гэж байгаа. Чи оролцох уу” гээд асууж билээ. Би тэр үед нь SoundCloud дээр богино дуунууд, ковер зэргийг оруулаад, тэр нь хөөрхөн тав, зургаан мянган хандалт авчихдаг байсан. Тэр дуунуудаас сонссон юм болов уу. Тэр үед би студидэд дуу бичүүлж үзээгүй байсан болохоор сонирхож зөвшөөрөөд, төслийнх нь хамгийн анхны артист болсон доо.

Төсөл эхлээд "MAGIC!" хамтлагийн “Rude” дууг акустик хэлбэрээр коверлож дуулсан нь хүмүүст багагүй танигдсан. Дараа нь Т.Бат-Оргил ахтай хамтраад “Мөнхийн ус” дууг нь коверлож дуулж байлаа. Ингэж л уран бүтээлийн гараагаа эхлүүлсэн гэж болно.

Хүний дуртай зүйл цаанаасаа нэг л хатгаад байдаг шүү дээ. Өмнө нь урлагаа хоёрдугаарт тавьдаг байлаа. Хоёр жилийн өмнө Япон руу магистр хамгаалахаар яваад, ганцаараа амьдраад үзсэн чинь өөрийнхөө юунд дуртайг, юунаас кайф авдаг вэ гэдгээ илүү таньж мэдсэн. Өмнө нь бол ажил мэргэжил, академик боловсрол талаасаа өөрийгөө нэлээн шахдаг байсан бол гадна ганцаараа байх хугацаандаа хөгжимдөө их дур сонирхолтой, хөгжмөөсөө холдож, салж чадахааргүй хүн гэдгээ мэдсэн. Түүнээс хойш дуу хөгжим, урлагтаа зуун хувь цагаа зориулахаар шийдээд, зориулаад л явж байна.

- Түүнтэй хамтраад л бут цохьсон дуу гаргана даа гэх бодол байдаг уу? Өмнө нь хэн хэнтэй хамтарч дуунууд бүтээж байсан бэ?

- Ер нь олны танил болоод, олон улсын хэмжээнд ч юм уу гарч чадвал The Weeknd-тэй хамтарч үзмээр байна. Том фэн нь л дээ. Өөрийн гэсэн өвөрмөц хэв мягаар дуугаа бүтээдэг нь их таалагддаг. Хамтарч чадвал, дууных нь дахилтыг ч болтугай дуулчихвал амьд явсны хэрэг бүтэх байх аа (инээв.)

- Мэргэжлээрээ ажиллах төлөвлөгөөтэй байна уу? Эсвэл уран бүтээлчийн замналаар амьдрахаар шийдсэн үү?

- Япон дахь сургуулиа бизнесийн удирдлагын чиглэл, дотроо санхүү, нягтлан бодохын чиглэлээр нарийсан мэргэшиж төгссөн. Сурсан зүйлээ тархинаасаа гаргаад хаячихгүй л бол үндсэн мэргэжлээрээ хэзээ ч ажиллах боломжтой. Харин энтертайнмент салбар бол илүү залуу нас шаарддаг учраас онцгой шүү дээ. Энэ жил удаан юм бодох, өөртэйгөө ярилцах боломж, цаг зав олгосон учраас бодсоны эцэст урлагтаа төвлөрч үзэх ёстой юм байна гэж шийдсэн.

- Таны дуунууд аль жанр, урсгалд харьяалагдах вэ?

- Ихэвчлэн поп, R&B урсгалын дуунууд. Гэхдээ аль болох жанрт баригдахгүй байхыг хичээдэг. Ая нь таалагдвал ямар ч төрлийн уран бүтээл дээр ажиллах бэлэн.

- Дуу бүтээх үйл явц хэрхэн өрнөдөг вэ? Үгээ өөрөө бичдэг үү, ая, хэмнэлээ хэрхэн сонгодог вэ?

- Надад ирүүлсэн аяыг сонсоод, онгод орох үед үгээ бичдэг. Хөгжмийг зохиогчийн мэдрэмжийг ойлгохыг, мэдрэхийг хичээдэг. Тэр хүн бас өөрийнхөө мэдрэмжийг илэрхийлж байгаа шүү дээ. Тэндээс нь ерөнхий аялгуугаа гаргаад, үгээ бичнэ. Бүх дууныхаа үгийг өөрөө бичдэг.

- Тэгвэл ямар үед онгод нь ордог вэ?

- Зарим хүмүүс студи дээрээ ч юм уу, эсвэл хөгжим зохиосон хүнтэйгээ хамт байхаар онгод нь ордог гэсэн. Миний хувьд болохоор өрөөндөө ганцаараа кофе уучхаад ч юм уу, тухтай мэдрэмж төрүүлсэн орчин бүрдэхэд бүтээлч санаа төрдөг.

Мэдээж, ая зохиогчдоо давхар үгээ уншуулаад, харилцан саналаа солилцоод сайжруулаад явдаг. Монголоор бичсэн үгээ англи руу, англиархаа монгол руу хөрвүүлэх ч гэдэг юм уу, төрөл бүрээр сайжруулах гэж үзнэ дээ. "Never" дээр ч гэсэн, үг нь тэр чигтээ монголоор, ая, хэмнэл нь арай өөр байсан. Man on the Moon бид хоёр ярилцаж, олон хувилбараар өөрчилж үзээд, эцсийн “энэ боллоо доо” гэсэн хувилбараа гаргасан нь тэр.

- Үг, ая, хэмнэл гээд бүх шатны ажлаа бие даан хийсэн уран бүтээл бий юу?

- Яг ая зохиоход оролцдоггүй. Бусдаар үг, аялгуугаа өөрөө зохиогоод явдаг. Уран бүтээл маань хамтын хөдөлмөрөөр бий болж байгаа учраас ярилцана л даа. Тал дууныхаа үг, аялгууг өөрөө гаргасан. Яваандаа ая бичдэг болох зорилго бий. Гэхдээ хараахан болоогүй ээ.


- Уран бүтээл хийхэд тань хөтөлж, хөглөдөг зүйлс юу вэ?

- Тухайн үед төрж буй мэдрэмж л их чухал байдаг. Зарим үед нь уран бүтээлээ өөртөө тохиолдсон үйл явдал, амьдралын туршлагад тулгуурлаад хийх нь амар. Бодол, мэдрэмжүүд л юм байна даа.

- Уран бүтээлчийн карьер эхлүүлэх нь амаргүй байсан болов уу? Мөн олон нийтэд танигдаж эхэлсний дараа саад, тушаа болдог зүйлсийг юу гэж харсан бэ?

- Уран бүтээлч л болсон хойно олон нийтийн сүлжээнд хүмүүсийн үлдээсэн комментуудыг уншдаг. Монголд байхдаа нэг их тоодоггүй байсан. Японд амьдарч байхдаа, хааяа эморсон үедээ ч юм уу, уншихад зарим нь ч хүнд л санагддаг байв. Гэхдээ бүх хүнд таалагдах албагүй шүү дээ гэсэн бодол дэм болоод, дорхноо сарничихдаг гэж хэлж болно.

- Олны хараанд байдаг уран бүтээлчийн хувьд бусдад, ялангуяа сонсогчдодоо үлгэр дуурайлал үзүүлэх хүн нь болдог байх. Мөн шүүмжлэлтэй ч нүүр тулах нь их байдаг болов уу? Эдгээр асуудалд ямар зарчим баримталдаг вэ?

- Би өмнө нь хувийн амьдралаа нэлээн нууцалдаг байсан. Энэ оноос л (2020 он) эхлээд гайгүй нээлттэй болгож эхэлсэн гэх юм уу. Ингээд л харж байхад “таныг дэмждэг шүү”, “таниас урам зориг авдаг шүү” гэх мэтчилэн хөөрхөн мессежүүд их ирдэг. Тэдгээрээс маш их урам зориг авахын сацуу хариуцлагыг мэдэрдэг дээ. Хариуцлага мэдэрч эхлэхээр хийж буй үйлдэл, хэлж байгаа үгэндээ анхаарч, зөвөөр үлгэрлэхийг хичээдэг. Япон явж ирснээсээ хойш ер нь л артист хүн, урлагаар цаашдаа явах гэж байгаа учраас хувийн амьдралынхаа зарим нэг зүйлсийг ил болгох зорилгоор сошиал медиа хаягуудаа нээлттэй болгосон.

Бусдад “күүл” харагдах гэж хичээх бус, илүү ёс суртахуунлаг байхыг зорьдог. Түгээж, нийтэлдэг контентуудадаа ч бас их анхаардаг. Манай үеийнхэн, дүү нар маань дэлхийн иргэн гэдгээ ухамсарлаж, дэлхий дахинд болж буй үйл явдал, нийгэм, эдийн засгийн мэдээллийг уншдаг байгаасай гэж хүсдэг.

- Монгол уран бүтээлчдэд “халтуур”-аас өөрөөр ашиг, орлого олох боломж тун хомс байдаг байх. Энэ ойлголтыг эвдэх, өөрчлөх ямар шийдэл байгаасай гэж хүсдэг вэ?

- Одоо Монголд лэйблүүд олширч байгаа учраас хоорондоо өрсөлдөж, чанартай артист бэлдэж, чанартай уран бүтээл гаргаасай гэж хүсдэг. Ингэж чадвал өөр өөрсдийн чиглэлээр орлого олж, зах зээлээ тэгш хувааж ажиллах, цаашдаа зөвхөн лэйбл, студи гэлтгүй хөгжмийн салбар тэр чигтээ зөв хөгжих юм болов уу гэж бодож байна.

Монголын хувьд хэдий жижиг зах зээлд ч хандалтын хувьд бусад том улс, орнуудаас давуу. Шинээр гарч ирж байгаа артист байсан ч гэсэн дуу нь их хандалт авах магадлал өндөр. Гэхдээ зөвхөн тоонд ач холбогдол өгөх биш чанарт мөн ач холбогдол өгдөг байгаасай. Би өөрөө ч бас ингэж ажиллахыг хичээж л явна.

- Удаан хугацаанд туурвисан уран бүтээл нь сонсогч, үзэгчдэд хүрэх үед ямар мэдрэмж авдаг вэ?

- Үгээр илэрхийлэмгүй гоё мэдрэмж байдаг. Man on the Moon бид хоёр “Never” дээр ажиллаж байхдаа “Одоо энэ дууг цацаад л од боллоо доо хоёулаа” гээд л ярьж байлаа (инээв). Тэр үед яг нэг тийм сайн хандалт авчих юм шиг мэдрэмж төрж байсан. Тэр бодол нь хүмүүст хүрсэн ч юм уу, тэ?

Хүмүүс нэг их сонсохгүй байлаа ч гутардаггүй ээ. Уран бүтээл бэлэн болоод, гаргая гэж бодоод л гаргасан болохоор цөөхөн ч хамаагүй, тодорхой хэмжээний хүмүүст хүрэх нь л сайхан.

- Таны хувьд сайн дуу (уран бүтээл) ямар шинжийг агуулж, ямар шалгуурыг давснаар чанартай гэх ойлголтод нийцдэг бол?

- Сайн уран бүтээл гэвэл элетроник, амьд гэх мэтээр төрөл хамааралгүй хэн ч сонссон гоё мэдрэмж төрөхөөр чанартай хөгжимтэй байвал сайн уран бүтээл гэж бодож байна. Мөн үг нь ч гэсэн хаа хамаагүй аргацаасан бус, ямар нэг тодорхой сэдвийг хөндөж, бусдад тэрийгээ ойлгуулахыг хүссэн байвал сайн болов уу.

Анхны дуу "Farewell" маань их таалагддаг. Өөртөө их эргэлзэж байсан ч зориглоод үгийг нь бичээд цацсан. Хөгжмийн салбарын хүмүүст ч таалагдсан болохоор их урамшиж байлаа. Тухайн үед Youtube, Instagram-ийг олон хүн ашигладаггүй байсан учраас хандалтад нь их ач холбогдол өгөөгүй. Харин одоо ороод комментийг нь харахаар 2019, 2020 онд сонсож байгаа хүн байна уу гэж бичсэнийг хараад цагийн эрхээр хүмүүст хүрч байгаад нь баярладаг. Зарим дуунууд BOOM гээд л хэсэг шуугиулж байгаад хэсэг хугацааны мартагдчихдаг шүү дээ. Харин өөрийнхөө тэр дууг хараад тийм биш юм байна даа гэж итгэсэн. Цаг хугацаа өнгөрөх тусам чанар нь мэдрэгддэг уран бүтээлийг л хамгийн сайнд тооцдог.

- Дуу хөгжмийг нэг үгээр илэрхийлбэл? Яагаад?

- Галт уул. Миний Японд амьдардаг байсан газрын хойно Цүрүми гэдэг идэвхгүй болсон галт уул байдаг байлаа. Орой болгон тэр уулыг харж энерги авна. Байгальтай ойрхон байхыг их хичээдэг ч цаг зав бага учраас боломжтой үедээ аль болох дэлхийгээр аялахыг хичээдэг. 2020 он гараад найзуудтайгаа Бали руу аяллаар явж байх үедээ Филиппин улсаар дайран өнгөрч хоёр цаг л хүлээх ёстой байсан боловч нэг галт уул нь идэвхжээд дэлбэрэх нь гээд 24 цаг саатсан гэх мэтээр энэ он ер нь л галт уултай их холбоотой болж эхэлсэн (инээв). Тэгээд Балид ирээд байх газартаа очтол мөн л ард нь сүүлд 2017 онд дэлбэрсэн Батур гэдэг идэвхтэй галт уул байсан. Дэлхийн цөмөөс гарч байгаа галт уулын тэр их энерги шиг миний уран бүтээл амжилттай байгаасай гэж төсөөлсөн дөө. Ер нь өөрөө чадна, хийнэ гээд итгэчихсэн байхад хүн түүндээ хүрдэг юм шиг санагддаг.

Ази тив маань маш том, цогц учраас дан ганц Баруун гэж хэт туйлшралгүйгээр, цаашдаа олон улсад гарах зорилготой уран бүтээлчид монгол хөгжмийн элемэнт зэргийг оруулах хэрэгтэй юм байна гэдгийг ойлгосон. Ази хүн ази хүнээ арай өөрөөр үнэлж чадах учраас монгол артистууд маань Азийн зах зээлд зориулж ажиллаасай гэж хүсдэг.

- Таны дуунуудын дор сонсогчид "Өөрийн эрхгүй бүжиглэж байна, цаанаасаа л асуудлаа мартаад эхэлж байна" гэх мэт сэтгэгдлүүд их бичсэн байдаг. Хэн нэгэн өөрийн тань дууг сонсоод аз жаргалтай бүжиглэж байхыг хараад танд яг ямар мэдрэмж төрдөг вэ?

- Их л гоё мэдрэмж төрдөг. Хүнийг ямар нэг зүйл хийхэд нөлөөлж чадсан гэдэг чинь их сонирхолтой шүү дээ. Ингэх гэж л дуу хийсэн юм байна даа гээд л баярладаг.

- Ярилцлагын төгсгөлд сонсогчдодоо хэлэх үг?

- Надтай хамт байгаарай, stay tuned! Мөн бусдын шалгуурт нийцэх гэж биш, өөртөө эзэн байж, өөрийнхөөрөө л байгаарай. Би ч гэсэн саяхныг хүртэл нийгмийн амжилтын төлөө л амьдарч байсан юм байна лээ. Амжилттай байхын төлөө бус аз жаргалтай байхын төлөө амьдраарай гэж хэлмээр байна.


Amra-ийн санал болгох 10 дуу
HVOB - Dogs
Gorillaz - On Melancholy Hill
Big Black Delta - Huggin & Kissin
Joe Hisaishi - Summer
Ryuchi Sakamoto - Amore
The Chemical Brothers - Wide Open ft. Beck
White Lies - Is My Love Enough
Thom Yorke - Atoms For Peace
Todd Terje - Inspector Norse
Nicolas Jaar - No

"Take Me There", "Never" зэрэг дуугаараа Монголын хөгжмийн чартуудыг олон сарын турш өнгөлсөн, Тайванийн “Rock Records” лэйблийн уран бүтээлч Амрагийн "M+ Music" сэтгүүлд өгсөн ярилцлагыг хүргэж байна.
**- Хэзээнээс эхлэн дуулах сонирхолтой болсон бэ? Хүүхэд насанд тань урлаг, уран бүтээлтэй холбогдсон дурсамж бий юу?**
- Ер нь багаасаа л дуулах дуртай байсан. Тэгээд л өөрөө авьяасаа аягүй дардаг ч гэх юм уу, тийм даруухан, жаахан бүрэг хүүхэд байсан. Сургуульд байхад дуу хөгжмийн багш нар гайгүй дуулдаг гэдгийг мэддэг байсан юм шиг байна лээ. Янз бүрийн нээлт, үйл ажиллагаан дээр дуулуулах гэхээр “Би ханиад хүрчихсэн” гээд янз бүрийн арга сэдээд зугтаачихдаг байлаа (инээв). Тийм мөртлөө найрал дуу, урлагийн үзлэгтээ бол орчихно. Ер нь хичээл номдоо сайн хүүхэд байсан. Яг мэргэжлийн тодотголтойгоор гэвэл 2014 оноос “Sing Like a Pro” төслөөс эхэлсэн дээ.
**- Тэс өөр мэргэжлээр суралцдаг хүн урлагийн салбар руу ороход юу нөлөөлсөн бэ? Уран бүтээл хийж буй шалтгаанаа юу гэж тодорхойлох вэ?**
- 2014 онд СЭЗИС-д сурдаг байхад их сургуулийн найз маань “Би найзтайгаа нийлээд нэг төсөл хэрэгжүүлэх гэж байгаа. Чи оролцох уу” гээд асууж билээ. Би тэр үед нь SoundCloud дээр богино дуунууд, ковер зэргийг оруулаад, тэр нь хөөрхөн тав, зургаан мянган хандалт авчихдаг байсан. Тэр дуунуудаас сонссон юм болов уу. Тэр үед би студидэд дуу бичүүлж үзээгүй байсан болохоор сонирхож зөвшөөрөөд, төслийнх нь хамгийн анхны артист болсон доо.
Төсөл эхлээд "MAGIC!" хамтлагийн “Rude” дууг акустик хэлбэрээр коверлож дуулсан нь хүмүүст багагүй танигдсан. Дараа нь Т.Бат-Оргил ахтай хамтраад “Мөнхийн ус” дууг нь коверлож дуулж байлаа. Ингэж л уран бүтээлийн гараагаа эхлүүлсэн гэж болно.
Хүний дуртай зүйл цаанаасаа нэг л хатгаад байдаг шүү дээ. Өмнө нь урлагаа хоёрдугаарт тавьдаг байлаа. Хоёр жилийн өмнө Япон руу магистр хамгаалахаар яваад, ганцаараа амьдраад үзсэн чинь өөрийнхөө юунд дуртайг, юунаас кайф авдаг вэ гэдгээ илүү таньж мэдсэн. Өмнө нь бол ажил мэргэжил, академик боловсрол талаасаа өөрийгөө нэлээн шахдаг байсан бол гадна ганцаараа байх хугацаандаа хөгжимдөө их дур сонирхолтой, хөгжмөөсөө холдож, салж чадахааргүй хүн гэдгээ мэдсэн. Түүнээс хойш дуу хөгжим, урлагтаа зуун хувь цагаа зориулахаар шийдээд, зориулаад л явж байна.
**- Түүнтэй хамтраад л бут цохьсон дуу гаргана даа гэх бодол байдаг уу? Өмнө нь хэн хэнтэй хамтарч дуунууд бүтээж байсан бэ?**
- Ер нь олны танил болоод, олон улсын хэмжээнд ч юм уу гарч чадвал The Weeknd-тэй хамтарч үзмээр байна. Том фэн нь л дээ. Өөрийн гэсэн өвөрмөц хэв мягаар дуугаа бүтээдэг нь их таалагддаг. Хамтарч чадвал, дууных нь дахилтыг ч болтугай дуулчихвал амьд явсны хэрэг бүтэх байх аа (инээв.)
**- Мэргэжлээрээ ажиллах төлөвлөгөөтэй байна уу? Эсвэл уран бүтээлчийн замналаар амьдрахаар шийдсэн үү?**
- Япон дахь сургуулиа бизнесийн удирдлагын чиглэл, дотроо санхүү, нягтлан бодохын чиглэлээр нарийсан мэргэшиж төгссөн. Сурсан зүйлээ тархинаасаа гаргаад хаячихгүй л бол үндсэн мэргэжлээрээ хэзээ ч ажиллах боломжтой. Харин энтертайнмент салбар бол илүү залуу нас шаарддаг учраас онцгой шүү дээ. Энэ жил удаан юм бодох, өөртэйгөө ярилцах боломж, цаг зав олгосон учраас бодсоны эцэст урлагтаа төвлөрч үзэх ёстой юм байна гэж шийдсэн.
**- Таны дуунууд аль жанр, урсгалд харьяалагдах вэ?**
- Ихэвчлэн поп, R&B урсгалын дуунууд. Гэхдээ аль болох жанрт баригдахгүй байхыг хичээдэг. Ая нь таалагдвал ямар ч төрлийн уран бүтээл дээр ажиллах бэлэн.
**- Дуу бүтээх үйл явц хэрхэн өрнөдөг вэ? Үгээ өөрөө бичдэг үү, ая, хэмнэлээ хэрхэн сонгодог вэ?**
- Надад ирүүлсэн аяыг сонсоод, онгод орох үед үгээ бичдэг. Хөгжмийг зохиогчийн мэдрэмжийг ойлгохыг, мэдрэхийг хичээдэг. Тэр хүн бас өөрийнхөө мэдрэмжийг илэрхийлж байгаа шүү дээ. Тэндээс нь ерөнхий аялгуугаа гаргаад, үгээ бичнэ. Бүх дууныхаа үгийг өөрөө бичдэг.
**- Тэгвэл ямар үед онгод нь ордог вэ?**
- Зарим хүмүүс студи дээрээ ч юм уу, эсвэл хөгжим зохиосон хүнтэйгээ хамт байхаар онгод нь ордог гэсэн. Миний хувьд болохоор өрөөндөө ганцаараа кофе уучхаад ч юм уу, тухтай мэдрэмж төрүүлсэн орчин бүрдэхэд бүтээлч санаа төрдөг.
Мэдээж, ая зохиогчдоо давхар үгээ уншуулаад, харилцан саналаа солилцоод сайжруулаад явдаг. Монголоор бичсэн үгээ англи руу, англиархаа монгол руу хөрвүүлэх ч гэдэг юм уу, төрөл бүрээр сайжруулах гэж үзнэ дээ. "Never" дээр ч гэсэн, үг нь тэр чигтээ монголоор, ая, хэмнэл нь арай өөр байсан. Man on the Moon бид хоёр ярилцаж, олон хувилбараар өөрчилж үзээд, эцсийн “энэ боллоо доо” гэсэн хувилбараа гаргасан нь тэр.
**- Үг, ая, хэмнэл гээд бүх шатны ажлаа бие даан хийсэн уран бүтээл бий юу?**
- Яг ая зохиоход оролцдоггүй. Бусдаар үг, аялгуугаа өөрөө зохиогоод явдаг. Уран бүтээл маань хамтын хөдөлмөрөөр бий болж байгаа учраас ярилцана л даа. Тал дууныхаа үг, аялгууг өөрөө гаргасан. Яваандаа ая бичдэг болох зорилго бий. Гэхдээ хараахан болоогүй ээ.
**- Уран бүтээл хийхэд тань хөтөлж, хөглөдөг зүйлс юу вэ?**
- Тухайн үед төрж буй мэдрэмж л их чухал байдаг. Зарим үед нь уран бүтээлээ өөртөө тохиолдсон үйл явдал, амьдралын туршлагад тулгуурлаад хийх нь амар. Бодол, мэдрэмжүүд л юм байна даа.
**- Уран бүтээлчийн карьер эхлүүлэх нь амаргүй байсан болов уу? Мөн олон нийтэд танигдаж эхэлсний дараа саад, тушаа болдог зүйлсийг юу гэж харсан бэ?**
- Уран бүтээлч л болсон хойно олон нийтийн сүлжээнд хүмүүсийн үлдээсэн комментуудыг уншдаг. Монголд байхдаа нэг их тоодоггүй байсан. Японд амьдарч байхдаа, хааяа эморсон үедээ ч юм уу, уншихад зарим нь ч хүнд л санагддаг байв. Гэхдээ бүх хүнд таалагдах албагүй шүү дээ гэсэн бодол дэм болоод, дорхноо сарничихдаг гэж хэлж болно.
**- Олны хараанд байдаг уран бүтээлчийн хувьд бусдад, ялангуяа сонсогчдодоо үлгэр дуурайлал үзүүлэх хүн нь болдог байх. Мөн шүүмжлэлтэй ч нүүр тулах нь их байдаг болов уу? Эдгээр асуудалд ямар зарчим баримталдаг вэ?**
- Би өмнө нь хувийн амьдралаа нэлээн нууцалдаг байсан. Энэ оноос л (2020 он) эхлээд гайгүй нээлттэй болгож эхэлсэн гэх юм уу. Ингээд л харж байхад “таныг дэмждэг шүү”, “таниас урам зориг авдаг шүү” гэх мэтчилэн хөөрхөн мессежүүд их ирдэг. Тэдгээрээс маш их урам зориг авахын сацуу хариуцлагыг мэдэрдэг дээ. Хариуцлага мэдэрч эхлэхээр хийж буй үйлдэл, хэлж байгаа үгэндээ анхаарч, зөвөөр үлгэрлэхийг хичээдэг. Япон явж ирснээсээ хойш ер нь л артист хүн, урлагаар цаашдаа явах гэж байгаа учраас хувийн амьдралынхаа зарим нэг зүйлсийг ил болгох зорилгоор сошиал медиа хаягуудаа нээлттэй болгосон.
Бусдад “күүл” харагдах гэж хичээх бус, илүү ёс суртахуунлаг байхыг зорьдог. Түгээж, нийтэлдэг контентуудадаа ч бас их анхаардаг. Манай үеийнхэн, дүү нар маань дэлхийн иргэн гэдгээ ухамсарлаж, дэлхий дахинд болж буй үйл явдал, нийгэм, эдийн засгийн мэдээллийг уншдаг байгаасай гэж хүсдэг.
**- Монгол уран бүтээлчдэд “халтуур”-аас өөрөөр ашиг, орлого олох боломж тун хомс байдаг байх. Энэ ойлголтыг эвдэх, өөрчлөх ямар шийдэл байгаасай гэж хүсдэг вэ?**
- Одоо Монголд лэйблүүд олширч байгаа учраас хоорондоо өрсөлдөж, чанартай артист бэлдэж, чанартай уран бүтээл гаргаасай гэж хүсдэг. Ингэж чадвал өөр өөрсдийн чиглэлээр орлого олж, зах зээлээ тэгш хувааж ажиллах, цаашдаа зөвхөн лэйбл, студи гэлтгүй хөгжмийн салбар тэр чигтээ зөв хөгжих юм болов уу гэж бодож байна.
Монголын хувьд хэдий жижиг зах зээлд ч хандалтын хувьд бусад том улс, орнуудаас давуу. Шинээр гарч ирж байгаа артист байсан ч гэсэн дуу нь их хандалт авах магадлал өндөр. Гэхдээ зөвхөн тоонд ач холбогдол өгөх биш чанарт мөн ач холбогдол өгдөг байгаасай. Би өөрөө ч бас ингэж ажиллахыг хичээж л явна.
**- Удаан хугацаанд туурвисан уран бүтээл нь сонсогч, үзэгчдэд хүрэх үед ямар мэдрэмж авдаг вэ?**
- Үгээр илэрхийлэмгүй гоё мэдрэмж байдаг. Man on the Moon бид хоёр “Never” дээр ажиллаж байхдаа “Одоо энэ дууг цацаад л од боллоо доо хоёулаа” гээд л ярьж байлаа (инээв). Тэр үед яг нэг тийм сайн хандалт авчих юм шиг мэдрэмж төрж байсан. Тэр бодол нь хүмүүст хүрсэн ч юм уу, тэ?
Хүмүүс нэг их сонсохгүй байлаа ч гутардаггүй ээ. Уран бүтээл бэлэн болоод, гаргая гэж бодоод л гаргасан болохоор цөөхөн ч хамаагүй, тодорхой хэмжээний хүмүүст хүрэх нь л сайхан.
**- Таны хувьд сайн дуу (уран бүтээл) ямар шинжийг агуулж, ямар шалгуурыг давснаар чанартай гэх ойлголтод нийцдэг бол?**
- Сайн уран бүтээл гэвэл элетроник, амьд гэх мэтээр төрөл хамааралгүй хэн ч сонссон гоё мэдрэмж төрөхөөр чанартай хөгжимтэй байвал сайн уран бүтээл гэж бодож байна. Мөн үг нь ч гэсэн хаа хамаагүй аргацаасан бус, ямар нэг тодорхой сэдвийг хөндөж, бусдад тэрийгээ ойлгуулахыг хүссэн байвал сайн болов уу.
Анхны дуу "Farewell" маань их таалагддаг. Өөртөө их эргэлзэж байсан ч зориглоод үгийг нь бичээд цацсан. Хөгжмийн салбарын хүмүүст ч таалагдсан болохоор их урамшиж байлаа. Тухайн үед Youtube, Instagram-ийг олон хүн ашигладаггүй байсан учраас хандалтад нь их ач холбогдол өгөөгүй. Харин одоо ороод комментийг нь харахаар 2019, 2020 онд сонсож байгаа хүн байна уу гэж бичсэнийг хараад цагийн эрхээр хүмүүст хүрч байгаад нь баярладаг. Зарим дуунууд BOOM гээд л хэсэг шуугиулж байгаад хэсэг хугацааны мартагдчихдаг шүү дээ. Харин өөрийнхөө тэр дууг хараад тийм биш юм байна даа гэж итгэсэн. Цаг хугацаа өнгөрөх тусам чанар нь мэдрэгддэг уран бүтээлийг л хамгийн сайнд тооцдог.
**- Дуу хөгжмийг нэг үгээр илэрхийлбэл? Яагаад?**
- Галт уул. Миний Японд амьдардаг байсан газрын хойно Цүрүми гэдэг идэвхгүй болсон галт уул байдаг байлаа. Орой болгон тэр уулыг харж энерги авна. Байгальтай ойрхон байхыг их хичээдэг ч цаг зав бага учраас боломжтой үедээ аль болох дэлхийгээр аялахыг хичээдэг. 2020 он гараад найзуудтайгаа Бали руу аяллаар явж байх үедээ Филиппин улсаар дайран өнгөрч хоёр цаг л хүлээх ёстой байсан боловч нэг галт уул нь идэвхжээд дэлбэрэх нь гээд 24 цаг саатсан гэх мэтээр энэ он ер нь л галт уултай их холбоотой болж эхэлсэн (инээв). Тэгээд Балид ирээд байх газартаа очтол мөн л ард нь сүүлд 2017 онд дэлбэрсэн Батур гэдэг идэвхтэй галт уул байсан. Дэлхийн цөмөөс гарч байгаа галт уулын тэр их энерги шиг миний уран бүтээл амжилттай байгаасай гэж төсөөлсөн дөө. Ер нь өөрөө чадна, хийнэ гээд итгэчихсэн байхад хүн түүндээ хүрдэг юм шиг санагддаг.
Ази тив маань маш том, цогц учраас дан ганц Баруун гэж хэт туйлшралгүйгээр, цаашдаа олон улсад гарах зорилготой уран бүтээлчид монгол хөгжмийн элемэнт зэргийг оруулах хэрэгтэй юм байна гэдгийг ойлгосон. Ази хүн ази хүнээ арай өөрөөр үнэлж чадах учраас монгол артистууд маань Азийн зах зээлд зориулж ажиллаасай гэж хүсдэг.
**- Таны дуунуудын дор сонсогчид "Өөрийн эрхгүй бүжиглэж байна, цаанаасаа л асуудлаа мартаад эхэлж байна" гэх мэт сэтгэгдлүүд их бичсэн байдаг. Хэн нэгэн өөрийн тань дууг сонсоод аз жаргалтай бүжиглэж байхыг хараад танд яг ямар мэдрэмж төрдөг вэ?**
- Их л гоё мэдрэмж төрдөг. Хүнийг ямар нэг зүйл хийхэд нөлөөлж чадсан гэдэг чинь их сонирхолтой шүү дээ. Ингэх гэж л дуу хийсэн юм байна даа гээд л баярладаг.
**- Ярилцлагын төгсгөлд сонсогчдодоо хэлэх үг?**
- Надтай хамт байгаарай, stay tuned! Мөн бусдын шалгуурт нийцэх гэж биш, өөртөө эзэн байж, өөрийнхөөрөө л байгаарай. Би ч гэсэн саяхныг хүртэл нийгмийн амжилтын төлөө л амьдарч байсан юм байна лээ. Амжилттай байхын төлөө бус аз жаргалтай байхын төлөө амьдраарай гэж хэлмээр байна.
### Amra-ийн санал болгох 10 дуу
HVOB - Dogs
Gorillaz - On Melancholy Hill
Big Black Delta - Huggin & Kissin
Joe Hisaishi - Summer
Ryuchi Sakamoto - Amore
The Chemical Brothers - Wide Open ft. Beck
White Lies - Is My Love Enough
Thom Yorke - Atoms For Peace
Todd Terje - Inspector Norse
Nicolas Jaar - No