Libanu
Il-Libanu huwa nazzjon fil-Punent tal-Asja mal-Baħar Mediterran. Għandu fruntiera ma' Iżrael fin-Nofsinhar, u mas-Sirja fil-Lvant u fit-Tramuntana. Il-Libanu sar indipendenti fl-1943. Il-belt kapitali tiegħu hija Bejrut.

Hemm aktar minn erba' miljun ruħ jgħixu fil-Libanu. In-nies l-aktar jitkellmu bl-Għarbi. Madwar 54 % tal-Libaniżi huma Musulmani u 40.5 % huma Kristjani. Hemm 16-il miljun Libaniż li jgħixu f'pajjiżi oħra.

Is-simbolu nazzjonali tal-Libanu huwa s-siġra taċ-ċedru, minħabba hemm abbundanza minnhom fil-muntanji tal-pajjiż.

Popolazzjoni

L-istatistika demografika li ġejja hija mis-CIA World Factbook, sakemm ma jkunx indikat mod ieħor.
 Popolazzjoni:
Popolazzjoni totali: 6,100,075 (Est. ta' Lulju 2018)
Ċittadini Libaniżi: 4,680,212 (Est. ta' Lulju 2018)
Refuġjati Sirjani: 944,613 (Est. ta' April 2019) irreġistrati fil-UNHCR (tnaqqis minn 1,077,000 f'Ġunju 2014)
Refuġjati Palestinjani: 175,555 (est. 2018)
Refuġjati Iraqini: 5,695 (est. 2017)
Struttura tal-età:
0–14-il sena: 23.32% (irġiel 728,025/mara 694,453) 15–24 sena: 16.04% (irġiel 500,592/mara 477,784) 25–54 sena:' '' 45.27% (irġiel 1,398,087/mara 1,363,386) 55–64 sena: 8.34% (irġiel 241,206/mara 267,747) 65 sena 'l fuq: 7.03%, raġel/mara 241,206/mara 267,747) ) (2018 est.)
 Età medja:Total: 31.3 sninRaġel: 30.7 sninNisa: 31.9 snin (est. 2018)
 Rata ta' tkabbir tal-popolazzjoni:1.04% (2005 est.)
0.96% (2011 est.)
−3.13% (2018 est.)

 Rata netta ta' migrazzjoni:−4.43 migrant(i)/1,000 popolazzjoni (est. 2011)
−40.3 migrant(i)/1,000 popolazzjoni (est. 2018)

 Proporzjon tas-sess: mat-twelid: 1.05 raġel(i)/marataħt il-15-il sena: 1.04 raġel(i)/mara15–64 sena: 0.92 raġel(i)/mara65 sena 'l fuq: 0.83 raġel(i)/marapopolazzjoni totali: 0.94 raġel(i)/mara (est. 2005)

 L-istennija tal-ħajja mat-twelid:popolazzjoni totali: 77.9 sninraġel: 76.6 sninmara:''' 79.3 snin (est. 2018)

Gruppi etniċi

L-etniċità hija fattur importanti fil-Libanu. Il-pajjiż jinkludi taħlita kbira ta’ gruppi kulturali, reliġjużi u etniċi indiġeni u mhux indiġeni bħall-Għarab u s-Sirjaċi, l-Armeni, il-Kurdi, it-Torok, fost oħrajn. Musulmani mill-Peniżola Għarbija invadew u okkupaw il-Libanu fis-seklu 7 wara Kristu. Fiż-żmien minn dakinhar, l-Għarbi sar il-lingwa franca taż-żona u ħafna mill-popolazzjoni Libaniża (speċjalment Musulmani) waslu biex jidentifikaw lilhom infushom bħala Għarbija. L-identità etnika bdiet iddur dejjem aktar madwar aspetti ta’ awto-identifikazzjoni kulturali aktar milli dixxendenza. Sa ċertu punt, l-affiljazzjoni reliġjuża saret ukoll sostitut f'ċerti aspetti għall-affiljazzjoni etnika.

B'mod ġenerali, il-wirt kulturali u lingwistiku tal-poplu tal-Libanu huwa taħlita ta 'elementi indiġeni u kulturi barranin li waslu biex jaħkmu l-art u n-nies tagħha matul eluf ta' snin. Barra minn hekk, f'intervista tal-2013, ir-riċerkatur ewlieni, Pierre Zalloua, innota li l-varjazzjoni ġenetika kienet qabel varjazzjoni u diviżjonijiet reliġjużi: "Il-Libanu diġà kellu komunitajiet differenzjati sew bil-partikolaritajiet ġenetiċi tagħhom stess, iżda mingħajr differenzi sinifikanti, u reliġjonijiet ħarġu bħala saffi ta' żebgħa fuq nett. M'hemm l-ebda mudell distintiv li juri li komunità waħda ġġorr ħafna aktar Feniċi minn oħra."

Reliġjon

L-Insara Lebaniżi huma wħud mill-eqdem Insara fid-dinja, preċeduti biss mill-Insara Armeni, l-Insara Etjopjani u Eritreani, il-Kotti tal-Eġittu u s-Sudan, u l-Insara ta’ San Tumas tal-Indja. Il-Kristjani Maroniti jappartjenu għar-Rit Sirjaku tal-Punent. Il-lingwa liturġika tagħhom hija Sirjaka-Arajka. Il-Kattoliċi Griegi Melkiti u l-Ortodossi tal-Lvant għandhom it-tendenza li jiffokaw aktar fuq il-wirt Greko-Ellenistiku tar-reġjun minn żmien l-Imperu Biżantin, u l-fatt li l-Grieg baqa’ lingwa liturġika sa ftit żmien ilu. Xi Lebaniżi saħansitra jsostnu dixxendenza parzjali mill-kavallieri Kruċjati li ħakmu l-Libanu għal ftit sekli matul il-Medju Evu, appoġġjat ukoll minn studji ġenetiċi reċenti li kkonfermaw dan fost il-Libanu, speċjalment fit-tramuntana tal-pajjiż li kien taħt il-kontea tal-Kruċjati. Tripli. . Din l-identifikazzjoni maċ-ċiviltajiet mhux Għarab teżisti wkoll f’komunitajiet reliġjużi oħra, għalkemm mhux bl-istess mod.

Is-sistema settarja

Id-diviżjonijiet reliġjużi tal-Libanu huma kkumplikati ħafna u l-pajjiż huwa magħmul minn numru kbir ta' gruppi reliġjużi. Ix-xejriet ekkleżjastiċi u demografiċi tas-setti u d-denominazzjonijiet huma kumplessi. Il-firdiet u r-rivalitajiet bejn il-gruppi jmorru lura 15-il seklu u għadhom fattur sal-lum. Il-mudell tas-sedjament ftit inbidel mis-seklu 7, iżda każijiet ta 'ġlied ċivili u tindif etniku, l-aktar reċenti matul il-Gwerra Ċivili Lebaniża, ġabu xi bidliet kbar fil-mappa reliġjuża tal-pajjiż. (Ara wkoll l-Istorja tal-Libanu.)

Il-Libanu għandu bil-bosta l-ogħla proporzjon ta 'Insara ta' kwalunkwe pajjiż tal-Lvant Nofsani, iżda kemm l-Insara kif ukoll il-Musulmani huma suddiviżi f'ħafna settet u denominazzjonijiet maqsumin. L-istatistika tal-popolazzjoni hija kontroversjali ħafna. Kull waħda mid-denominazzjonijiet u setet varji għandha interess personali li jintefħu n-numri tagħhom stess. Xii, Sunniti, Maroniti, u Ortodossi tal-Lvant (l-akbar erba’ denominazzjonijiet) spiss isostnu li l-affiljazzjoni reliġjuża partikolari tagħhom għandha maġġoranza fil-pajjiż, li tammonta għal aktar minn 150% tal-popolazzjoni totali, anki qabel ma jingħaddu d-denominazzjonijiet l-oħra. Waħda mill-affarijiet rari li l-biċċa l-kbira tal-mexxejja reliġjużi Lebaniżi se jaqblu magħha hija li jiġi evitat ċensiment ġenerali ġdid, bil-biża 'li jista' jwassal għal rawnd ġdid ta 'kunflitti konfessjonali. L-aħħar ċensiment uffiċjali sar fl-1932.

Ir-reliġjon tradizzjonalment kienet ta' importanza kbira fid-definizzjoni tal-popolazzjoni Libaniża. Id-diviżjoni tal-poter tal-istat fost id-denominazzjonijiet u s-settet reliġjużi u l-għoti tas-setgħa ġudizzjarja lill-awtoritajiet reliġjużi jmorru lura għal żminijiet Ottomani (is-sistema tal-millieġ). Il-prattika ġiet imsaħħa matul il-Mandat Franċiż, meta ngħataw privileġġi lill-gruppi Kristjani. Din is-sistema ta’ gvern, filwaqt li parzjalment maħsuba biex tkun kompromess bejn talbiet settarji, qanqlet tensjonijiet li għadhom jiddominaw il-politika Lebaniża sal-lum.

Il-maġġoranza tal-popolazzjoni Kristjana hija maħsuba li spiċċat fil-bidu tas-snin sebgħin, iżda l-mexxejja tal-gvern qablu li ma jbiddlux il-bilanċ tal-poter politiku. Dan wassal għal talbiet Musulmani għal rappreżentanza akbar, u t-tensjoni settarja kontinwa eskalat f'kunflitt vjolenti fl-1958 (li wassal għall-intervent ta 'l-Stati Uniti) u għal darb'oħra fil-Gwerra Ċivili Libaniża, fl-1975-1990.

Il-bilanċ tal-poter ġie aġġustat xi ftit fil-Patt Nazzjonali tal-1943, ftehim informali milħuq fl-indipendenza, li fih il-pożizzjonijiet tal-poter kienu maqsuma skont iċ-ċensiment tal-1932. L-elite Sunni mbagħad ingħatat aktar poter, iżda l-Maroniti komplew jiddominaw il- sistema. Il-bilanċ settarju reġa’ ġie aġġustat lejn in-naħa Musulmana, iżda fl-istess ħin kompla jissaħħaħ u leġittimat. Il-Musulmani Shia (issa t-tieni l-akbar setta) kisbu rappreżentanza addizzjonali fl-apparat tal-istat u r-rappreżentanza obbligatorja Kristjana-Musulmana fil-Parlament tbaxxiet minn proporzjon ta’ 6:5 għal 1:1. Għalhekk, b'mod ġenerali, l-Insara ta' denominazzjonijiet varji kienu maħsuba li jiffurmaw madwar 40% tal-popolazzjoni, għalkemm numri aktar baxxi kienu spiss ikkwotati mill-mexxejja Musulmani u xi Kristjani sostnew li għad kellhom maġġoranza tal-popolazzjoni.

18-il grupp reliġjuż rikonoxxut

Il-Kostituzzjoni Lebaniża attwali tirrikonoxxi uffiċjalment 18-il grupp reliġjuż (ara hawn taħt). Huma għandhom id-dritt li jimmaniġġjaw il-liġi tal-familja skont il-qrati u t-tradizzjonijiet tagħhom, u huma l-atturi bażiċi fil-politika settarja kumplessa tal-Libanu.

 Alawiti
 Kattoliku Armen
 Ortodossa Armena
 Knisja Assirjana tal-Lvant
 Kattolika Kaldej
 Kopts
 Drużi
 |Grieg Ortodoss
 Isma'ili
 Lhud
 Kattoliku Latin
 Kattoliku Maronita
 Kattoliku Grieg Melkite
 Protestanti
 Islam Sunni
 Shia Islam
 Knisja Kattolika Sirjaka
 Knisja Ortodossa Sirjaka

Statistika tal-popolazzjoni reliġjuża

Iċ-ċensiment tal-1932 indika li l-Insara kienu jiffurmaw 50% tal-popolazzjoni residenti. Il-Maroniti, l-akbar fost id-denominazzjoni Kristjana u mbagħad fil-biċċa l-kbira fil-kontroll tal-apparat tal-istat, kienu jammontaw għal 29% tal-popolazzjoni residenti totali.

Il-popolazzjoni totali tal-Libanu kienet irrappurtata li kienet 1,411,000 fl-1956. [12] L-akbar komunitajiet kienu Maronites (424,000), Sunni Musulmani (286,000), Shia Musulmani (250,000), Griegi Ortodossi (149,000), Griegi Kattoliċi (09), Dru1,000 (88,000), Armenjan Ortodoss (64,000), Armenjan Kattoliku (15,000), Protestanti (14,000), Lhudi (7,000), Sirjani Kattoliċi (6,000), Sirjani Ortodossi (5,000), Latin (4,000), u Kaldej.

Studju tal-2010 minn Statistics Lebanon, ditta ta’ riċerka bbażata f’Bejrut, iċċitata mid-Dipartiment tal-Istat tal-Istati Uniti, sab li l-popolazzjoni tal-Libanu ta’ madwar 4.3 miljun kienet stmata li hija:

 45% Kristjan (Maronite, Ortodossi tal-Lvant, Melkite Kattoliku, Protestanti, denominazzjonijiet Kristjani oħra li mhumiex indiġeni għal-Libanu bħall-Ortodoss Armeni, Kattoliċi Armeni, Ortodossi Sirjani, Kattoliċi Sirjaki, Kattoliċi Rumani, Kaldej, Assirjani u Kopti)
 48% Islam (Xi u Sunni)
 5.2% Druze (inklużi fi ħdan il-grupp Musulman fil-Kostituzzjoni Libaniża).

Hemm ukoll għadd żgħir ħafna taʼ minoranzi reliġjużi oħra, bħal Baháʼís, Buddisti, Ħindu, u Mormons.

Fl-2022, is-CIA World Factbook speċifikat li tal-popolazzjoni taċ-ċittadini (id-dejta ma tinkludix il-popolazzjonijiet mdaqqsa ta' refuġjati Sirjani u Palestinjani tal-Libanu), 67.8% huma Musulmani (31.9% Sunni, 31.2% Shias, b'perċentwali iżgħar Alawiti u Ismailis), 32.4% huma Insara (prinċipalment Maronites, Ortodossi tal-Lvant, Kattoliċi Melkiti, Protestanti, Appostoliċi Armeni, Knisja Assirjana tal-Lvant, Ortodossi Sirjani, Kattoliċi Kaldej, Kattoliċi Sirjaċi), fuq 4, 5% huma Drużi u hemm "numru żgħir ħafna ta 'Lhud , Baha'is, Buddisti u Hindus".

Musulmani

Skont is-CIA World Factbook, fl-2021, il-popolazzjoni Musulmana kienet stmata li kienet 60% fit-territorju Libaniż u 20% tal-popolazzjoni ta' aktar minn 4 miljun mid-dijaspora Libaniża. Tqassim aktar dettaljat tad-daqs ta’ kull setta Musulmana fil-Libanu saret fl-2012:

 Il-Musulmani Shia huma madwar 22.5%-29% tal-popolazzjoni totali. Il-kelliem tal-parlament huwa dejjem Musulman Shia, peress li huwa l-uniku kariga għolja għax-Xià. Ix-Xiti huma kkonċentrati fil-biċċa l-kbira fit-Tramuntana u l-Punent ta' Beqaa, fin-Nofsinhar tal-Libanu, u fis-subborgi tan-Nofsinhar ta' Bejrut.
 Il-Musulmani Sunni jikkostitwixxu wkoll madwar 25.5% sa 29% tal-popolazzjoni totali. Notevoli Sunni tradizzjonalment kellhom il-poter flimkien fl-istat Libaniż, u jibqgħu l-unika setta eliġibbli għall-kariga ta’ Prim Ministru Sunniti huma kkonċentrati prinċipalment fil-Punent ta’ Beirut, Tripli, Sidon, Beqaa Ċentrali u tal-Punent, u Akkar fit-tramuntana.
 Settet Musulmani oħra għandhom preżenza żgħira, bl-Ismailis u l-Alawis flimkien jinkludu inqas minn 1% tal-popolazzjoni u jkunu inklużi fost il-Musulmani Shia Lebaniżi.

Insara

Skont is-CIA World Factbook, fl-2021, il-popolazzjoni Kristjana fil-Libanu kienet stmata għal 35%. Tqassim aktar dettaljat tad-daqs ta’ kull setta Kristjana fil-Libanu saret fl-2012:

Il-Maroniti huma l-akbar grupp Kristjan, madwar 30% tal-popolazzjoni tal-Libanu. Huma kellhom assoċjazzjoni twila u kontinwa mal-Knisja Kattolika Rumana, iżda għandhom il-patrijarka, il-liturġija, u d-drawwiet tagħhom. Tradizzjonalment kellhom relazzjonijiet tajbin mad-dinja tal-Punent, speċjalment Franza u l-Vatikan. Tradizzjonalment iddominaw il-gvern Libaniż. L-influwenza tagħhom fis-snin ta’ wara naqset, minħabba t-tnaqqis relattiv fin-numri tagħhom, iżda wkoll minħabba l-okkupazzjoni Sirjana tal-Libanu, li b’mod ġenerali kienet ta’ benefiċċju għall-komunitajiet Xiiti, u kienet irreżistita minn ħafna oħrajn. Illum il-Maronites huma maħsuba li jiffurmaw madwar 26% tal-popolazzjoni, mifruxa mal-kampanja Lebaniża iżda b'konċentrazzjonijiet kbar fil-Muntanja Libanu u f'Beirut (Bejrut il-Kbir).

It-tieni l-akbar grupp Kristjan huwa l-Ortodossi tal-Lvant li jiffurmaw mill-inqas 9% tal-popolazzjoni. Il-knisja teżisti f'ħafna partijiet tad-dinja Għarbija u l-Insara Ortodossi tal-Lvant ħafna drabi ġew innutati għax-xejriet Pan-Għarab jew Pan-Sirjani tagħhom; kellha inqas trattamenti mal-pajjiżi tal-Punent mill-Maronites. L-Insara Ortodossi tal-Lvant Lebaniżi għandhom assoċjazzjoni twila u kontinwa mal-pajjiżi tal-Ewropa Ortodossi tal-Lvant bħall-Greċja, Ċipru, ir-Russja, l-Ukrajna, il-Bulgarija, is-Serbja, u r-Rumanija.Il-viċi president tal-parlament u d-deputat prim ministru huma riservati għall-insara Ortodossi tal-Lvant.
 Kattoliċi Melkiti huma maħsuba li jagħmlu madwar 6% tal-popolazzjoni.
Il-Protestanti huma maħsuba li jikkostitwixxu madwar 1% tal-popolazzjoni.
 Kristjani li jifdal huma maħsuba li jiffurmaw 5% oħra tal-popolazzjoni (Kattolika Rumana, Appostolika Armena, Kattolika Armena, Ortodossa Sirjaka, Kattolika Sirjaka, u Assirjana).

Drużi

Id-Drużi jiffurmaw 5% tal-popolazzjoni u jistgħu jinstabu l-aktar fiż-żoni rurali u muntanjużi tal-Muntanja tal-Libanu u d-Distrett Chouf. Tradizzjonalment, id-Drużi kellhom it-tendenza li jippreferu s-Sirja mill-Punent, iżda wara l-gwerra ċivili u ż-żieda tal-Hezbollah, id-Drużi jżommu negattività qawwija lejn is-Sirja, l-Iran u l-Hezbollah, u issa d-Drużi jippreferu jallijaw mal-Punent. Għalkemm il-fidi oriġinarjament żviluppat mill-Islam Ismaili, ħafna Drużi ma jidentifikawx bħala Musulmani, u ma jaċċettawx il-ħames pilastri tal-Islam.

Reliġjonijiet oħra

Reliġjonijiet oħra jiffurmaw biss madwar 0.3% tal-popolazzjoni, prinċipalment ħaddiema temporanji barranin, skont is-CIA World Factbook. Fadal popolazzjoni Lhudija żgħira ħafna, tradizzjonalment iċċentrata f'Beirut. Kien anzjani: il-biċċa l-kbira tal-Lhud telqu mill-pajjiż wara l-Gwerra Ċivili Libaniża (1975-1990) kif għamlu eluf ta’ Lebaniżi dak iż-żmien.

Ċensiment tal-1932

 
Pajjiżi tal-Baħar Mediterran