title: Koronavirüs gözden de bulaşabilir
text: Dünyayı olduğu gibi ülkemizi de etkisi altına alan koronavirüs, gözden de bulaşabiliyor. Ayrıca gözde olan bazı belirtiler koronavirüsün de varlığını gösterebiliyor. Bu nedenle koronavirüsün gözden bulaşmasını engellemek için kişisel hijyen büyük önem taşıyor. Memorial Şişli Hastanesi Göz Merkezi’nden Doç. Dr. Abdullah Özkaya koronavirüs ve göz sağlığı hakkında bilgi verdi. Aslında koronavirüs de ancak diğer bazı virüsler kadar gözleri etkilemektedir. Ve gözler de koronavirüs için bir bulaş noktası olabilmektedir. Dünyada son dönemde yapılan araştırmalara göre farklı sayılar verilmekle birlikte koronavirüs hastalarının yüzde 1’inde konjonktivit yani pembe göz hastalığı oluşabilmektedir.
  - Koruyucu gözlük önemli
  - Lensi uygun kurallarla kullanmalı
  - Koronavirüs hastaları semptom göstermeyebilir
  - Göz muayenesinde maksimum hijyen şart
  - Ellerinizi gözlerinize ve yüzünüze götürmeyin
  - Göz muayenesine ne zaman gidilmeli
  
  Koruyucu gözlük önemli
   Koruyucu gözlük önemli Koronavirüs, nezle ve grip gibi mukozadan (dudak, ağız içi, burun içi, göz akı gibi dokular) bulaşan bir virüstür. Göz yüzeyi de mukozadan oluştuğu için koronavirüs için göz de bir bulaş yolu olabilmektedir. Eller doğru biçimde temizlenmediğinde ağız, burun ve göze götürülürse koronavirüs bulaşma riski yüksek olabilmektedir. Bu sebeple sağlık çalışanları, marketlerde görev alanlar, bankacılar yani insanlarla yoğun temasta olan kişilerin görev başındayken koruyucu gözlük, yüz siperliği ve maske kullanması gerekmektedir. Normal bir kişi gün içerisinde binlerce kez ellerini yüzüne götürebilmektedir ve bu da virüslerin bulaşmasını kolaylaştırmaktadır.
  
  Lensi uygun kurallarla kullanmalı
   Lensi uygun kurallarla kullanmalı Koronavirüs döneminde en çok merak edilen konulardan biri de lens kullanımıdır. Lensler her zamanki gibi uygun kurallarla kullanılmalıdır. Lensi kullanmadan önce eller 20 saniye boyunca doğru biçimde yıkanmalıdır. Yıkanan eller tek kullanımlık kağıt havluyla iyice kurulanmalıdır ve lensler o şekilde göze yerleştirilmelidir. Lens kullanım saatleri içerisinde eller ağız, burun, yüz ve göze değdirilmemelidir. Gözler ovuşturulmamalıdır. Lenslerin tatlı suyla teması sağlanmamalıdır. Aynı şekilde lensler çıkarılırken eller yine 20 saniye boyunca doğru biçimde yıkanmalı; tek kullanımlık kağıt havlu ile iyice kurutulmalı ve lensler o şekilde çıkarılarak kutusuna konulmalıdır. Koronavirüs döneminde lens kullanırken numarasız gözlükler ya da yüz siperliği, koruyucu gözlük kullanılabilir. Bu süreçte normal bir gözlükle yüz siperliği kullanmak kişiler açısından lenslere göre teknik olarak daha kolay olabilmektedir.
  
  Koronavirüs hastaları semptom göstermeyebilir
   Koronavirüs hastaları semptom göstermeyebilir “Koronavirüs konjonktivit belirtisi göstermez” demek doğru olmamakla birlikte nadir sayıda hasta bu belirtileri gösterebilir. Bazı kişiler asemptomatik olabilir. Yani ateş, nefes darlığı, öksürük gibi bilinen belirtileri olmayan koronavirüslü kişilerde sadece konjonktivit belirtileri de görülebilmektedir. Bununla ilgili yapılan yeni klinik çalışmalar mevcuttur. Konjonktivitin belirtileri şu şekilde sıralanabilir:
  - Gözlerin kanlanması
  - Çapaklanma
  - Sulanma
  - Kızarıklık
  - Kaşıntı
  - Gözlerde yanma ya da batma
  - Kirpiklere yapışan iltihap
  - Göz kapağında veya zar yapıda şişlik
  - Alt göz kapağı içinde foliküller
  Konjonktivitli ancak koronavirüs açısından asemptomatik hastalarda Covid-19 olup olmadığını ayırt etmek çok zordur. Çünkü koronavirüsün neden olduğu konjonktivitte ek bir bulgu olmamaktadır. Bu nedenle muayene sırasında maksimum hijyen şarttır. Hem hastanın hem de doktorun özellikle göz muayenesi sırasında koronavirüs hastasıymış gibi davranıp ona göre hareket etmesi gerekmektedir.
  
  Göz muayenesinde maksimum hijyen şart
   Göz muayenesinde maksimum hijyen şart Bu anlamda göz muayenesi çok önemlidir ve doğru kurallarla yapılmalıdır. Hastaya en yakın muayenelerden olan göz muayenelerinde bu süreçte öncelikle koronavirüs anamnezi dikkatle yapılmalıdır. Hastada herhangi bir ateş, nefes darlığı, halsizlik, boğaz ağrısı, öksürük gibi bulgular sorgulanmalıdır. Eğer bu semptomlardan biri varsa ilgili birimlere haber verilmelidir. Muayene sırasında hastanın maskesinin olması gerekmektedir. Doktorda da hastanın durumuna göre özel korumalı maske, yüz siperliği, gözlük, önlük üzerine koruyucu tulum gibi ekipmanlar mutlaka olmalıdır. Göz muayenesi yapılan cihazlarda nefes kalkanı kullanılmalıdır. Bu da olası bir bulaşı engellemektedir. Ayrıca cihazlar sürekli olarak dezenfekte edilmelidir. Muayene öncesi ve sonrasında hastanın ve doktorun ellerini yıkaması gerekmektedir.
  
  Ellerinizi gözlerinize ve yüzünüze götürmeyin
   Ellerinizi gözlerinize ve yüzünüze götürmeyin Koronavirüsün gözden bulaşmasını engellemek için aşağıdaki kurallara dikkat etmek önemlidir:
  - Eller, akıllara geldiğince 20 saniye boyunca doğru bir şekilde yıkanmalıdır. Sağlık Bakanlığı’nın el yıkama kurallarını bu anlamda okumak önemlidir.
  - Sokaktan gelindiğinde ellerle birlikte yüz de yıkanmalıdır,
  - Gözler asla ovuşturulmamalıdır
  - Eller ağız, burun ya da yüze götürülmemelidir.
  - Eller yıkandıktan sonra da gerektiğinde dezenfektan kullanılmalı
  - Ofiste çalışmak zorunda olanlar yüzeylere temas ettikten sonra mutlaka dezenfektan kullanmalı. Çalışılan masa, bilgisayar, cihazlar dezenfektanla temizlenmeli sonrasında eller iyice yıkanmalıdır.
  - Kapı kolları, ortak kullanım alanlarında da el hijyeni sağlanmalıdır
  - Sosyal mesafeye dikkat edilmelidir, dışarıda maske kullanılmalıdır. Ofiste ve kalabalık alanlarda maske ile beraber gözlük ve/veya yüz siperliği kullanılmalıdır.
  - Dışarıdan eve giriliyorsa giyilen giysiler için ayrı bir alan belirlenmeli, giysiler havalandırılmalıdır. Giysiler daha sık yıkanmalıdır.
  
  Göz muayenesine ne zaman gidilmeli
   Göz muayenesine ne zaman gidilmeli Göz sağlığı ile ilgili şikayetler yaşayan hastalar doktora gitmekten çekinmemelidir. Hastanelerimizde her branşta güvenle hizmet verilmektedir. Cihazların da dezenfeksiyonu dikkatli bir şekilde düzenli olarak yapılmaktadır. Ayrıca bu süreçte göz içi enjeksiyon tedavisi devam eden, sarı nokta hastalığı olan, göz yaralanması yaşayan, diyabet gibi bir kronik hastalığı bulunan ve lazer operasyonu geçiren kişilerin tedavilerini aksatmaması ve göz muayenelerine gitmeleri gerekmektedir.