title: 21 Aylık Bebek Gelişimi Nasıl Olur?
text: 21 aylık bebekler bu aylarda kendisine bakım veren aile üyelerinin hareketlerini taklit etmeye başlıyor. Konuşmaları anlayan ve diğer çocuklarla oyun oynayabilen 21 aylık bebeklerin, sofrada yer alan yiyecekleri yemesi bekleniyor. Basit hayali oyunları kendi başına oynayabilen 21 aylık bebekler artık başkalarını da oyunlarına dahil edebiliyor. Ancak özerklik duygusu gelişmeye başladığı için oyuncaklarını paylaşmak istemeyebiliyorlar. Memorial Ankara Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Bölümü’nden Uz. Dr. Fadime Gökçe Oğuz Özhan, 21 aylık bebek gelişimi ile ilgili bilgi verdi.
  - 21 aylık bebeğin kilosu ve boyu ne kadar olmalıdır?
  - 21 aylık bebeğin zeka gelişimi nasıldır?
  - 21 aylık bebeğin beslenmesi nasıl olmalıdır?
  - 21 aylık bebeğin konuşma ve dil gelişimi nasıldır?
  - 21 aylık bebekler hangi oyunları oynayabilir?
  - 21 aylık bebeğin güvenliği için nelere dikkat edilmelidir?
  - 21 aylık bebeklerde 2 yaş sendromu belirtileri görülür mü?
  - 21 aylık bebekler için kitap seçimi nasıl yapılmalıdır?
  - 21 aylık bebeğin uyku rutini nasıl olmalıdır?
  - 21 aylık bebek gece ağlamaları olur mu?
  - 21 aylık bebeğe gece beslenmesi yapılır mı?
  - 21 aylık bebeklere hangi aşılar uygulanır?
  
  21 aylık bebeğin kilosu ve boyu ne kadar olmalıdır?
   21 aylık bebeğin kilosu ve boyu ne kadar olmalıdır? Kilo ve boy, özellikle ilk 24 ayında olan çocukların büyümesini gösteren en önemli göstergeler arasında yer almaktadır. Bu nedenle kilo, boy ve ek olarak baş ölçümlerinin yapılması, çocukların rutin muayenelerinin olmazsa olmazıdır. Kilo ve boyun; çocuğun genetik özelliklerinin yanı sıra beslenme ve egzersiz gibi çevresel faktörlere bağlılık gösterdiği unutulmamalıdır.
  Türkiye’de çocukların büyüme değerlendirilmelerinde Neyzi ve arkadaşlarının hazırladığı büyüme eğrilerinden faydalanılmaktadır. Bu büyüme eğrilerine göre 21 aylık kız çocuklarının kilosu ortalama olarak 11-12 kilo, boyu ise ortalama olarak 85 cm kabul edilmektedir. Aynı şekilde erkek çocuklarının kilosu ortalama 12 kilo, boyu ise ortalama 85 cm olarak kabul görmektedir. Burada önemli olan her bir çocuğun yapılan rutin takiplerinde büyüme eğrilerinde normal aralıkta olduklarını teyit etmek ve aynı düzlemde devam ettiğini görmektir. Büyüme çizelgesinde kilo ve boy gelişimindeki gerileme, çocuk doktorlarına erken dönemde bazı hastalıkların teşhisi bakımından büyük bir ipucu sağlayabilmektedir. Bu nedenle çocuk doktorlarının rutin büyüme değerlendirmesinde çok önemli bir yeri vardır.
  
  21 aylık bebeğin zeka gelişimi nasıldır?
   21 aylık bebeğin zeka gelişimi nasıldır? Çocuklarda zeka gelişimi çocuğun sosyal becerisine bakılarak değerlendirilebilir. Bu aylarda çocuklar kendisine bakım veren aile üyesinin hareketlerini taklit ederek söylenilenleri yapabilir ve diğer çocuklarla oyun oynayabilir. Ayrıca (dedesinin kucağına çıkar, babasıyla top oynar, annesine sarılır gibi) kişilere özgü ilişki başlatır.
  
  21 aylık bebeğin beslenmesi nasıl olmalıdır?
   21 aylık bebeğin beslenmesi nasıl olmalıdır? 21 aylık bebeklerde ön alt ve üst dişlerin, köpek dişlerin ve birinci süt azı dişlerinin çıkması beklenmektedir. Dişlerin çıkması ile beraber sofradaki bütün yemekleri yiyebileceği varsayılır. Bebek için 3 ana öğün planlanır. Burada önemli olan çocuğun aile yemek saatlerine dahil edilmesi ve kendi kendine yemesine izin verilmesidir. Ancak aspirasyona neden olabilecek kuruyemiş gibi sert, küçük taneli gıdaların çocuğa verilmemesi gerektiği unutulmamalıdır.
  
  21 aylık bebeğin konuşma ve dil gelişimi nasıldır?
   21 aylık bebeğin konuşma ve dil gelişimi nasıldır? 21 aylık bir çocuk 2-6 arasında kelime konuşabilir ve kısa cümleler kurabilir. Ebeveynler 21 aylık bebelerin anlattıklarının genellikle bir kısmını anlar. İsteklerini anlatırken sözcükleri ve işaretleri beraber kullanabilir. Bu dönemde ailelerden istenen günlük diyaloglara çocuğu dahil etmeleridir. Çocuğunuzla bol bol konuşmanız, sorularına sıkılmadan yanıt vermeniz çok önemlidir. İşaret ve sözcüklerle anlatmak istediklerini anladığınızı göstermeniz, konuşmalarına katılmanız çocuğun dil gelişimini destekler.
  Geç konuşma dediğimiz durum ise 3 yaşını doldurmuş olmasına rağmen yeterli miktarda kelimenin çocuk tarafından söylenmemesidir. Bir çocuk doktoru tarafından değerlendirilip gereklilik halinde ileri tetkiklerin yapılması önerilir.
  
  21 aylık bebekler hangi oyunları oynayabilir?
   21 aylık bebekler hangi oyunları oynayabilir? 21 aylık bebekler, basit hayali oyunları kendi başına oynayabilir aynı zamanda başkalarını da oyuna dahil etmeye başlar. Artık özerklik duygusu gelişmeye başlamıştır, oyuncaklarını paylaşmak istemeyebilirler. Bu dönemde kendisini özgür hissettiren oyunlar oynar: üç tekerlekli bisiklete binebilir, sıçramak, dans etmek isteyebilir. Yaratıcılığını teşvik eden oyuncakları tercih ederler bunlar kutular, sevdiği karakterlerin pelüş/ tahta versiyonları olabilir, boyama yapabilirler. Bu dönemde çocuğun oyun kurgusu yaratmasına ve kurgular arası ilişki kurmasına yardım etmek, onu düşünmeye yönlendirmek zihin gelişimi için çok önemlidir.
  
  21 aylık bebeğin güvenliği için nelere dikkat edilmelidir?
   21 aylık bebeğin güvenliği için nelere dikkat edilmelidir? 21 aylık bir çocuk rahatlıkla sendelemeden yürüyüp koşabilir ve eşyalara uzanabilir. Oyun oynarken, koşarken evdeki eşyalara çarpacağı göz önünde bulundurularak sivri hatları olabildiğince aparatlarla yumuşatmak önemlidir. Uzanabileceği eşyalar zemine sabitlenmelidir. Çocuğun ulaşabileceği alanlara özellikle kimyasal temizlik ürünleri bırakılmamalıdır. Ayrıca araba seyahatlerinde mutlaka yaşına uygun oto koltuğu ile seyahat etmeleri sağlanmalıdır.
  
  21 aylık bebeklerde 2 yaş sendromu belirtileri görülür mü?
   21 aylık bebeklerde 2 yaş sendromu belirtileri görülür mü? Bu aylarda artık 2 yaş sendromu görülebilir. Çocukta gelişen özerklik duygusu ile beraber oyuncaklardan, aile bireylerine kadar her şeyi sahiplenmeye başlar.  Kazanılan becerilere bağlı güç çatışmaları ve inatlaşmalar sıklıkla görülür. Burada ebeveynlere düşen görev, inatlaşmak ve hayır demek yerine, oluşabilecek durumlar hakkında neden-sonuç ilişkisini kurarak çocuğa anlatmak, onun fikirlerini dinleyerek önemsediğini göstermektir.
  
  21 aylık bebekler için kitap seçimi nasıl yapılmalıdır?
   21 aylık bebekler için kitap seçimi nasıl yapılmalıdır? Bu aydaki çocuklar çevreyle iletişime, öğrenmeye çok açıktır. Kitaplar da öğrenmesini arttıracak, dünyayı renkli bir çerçevede öğretebilecek araçlardan bir tanesidir. Kitap okuyarak çocuğunun hayal gücünün ve dünyaya bakışının gelişmesine katkı sağlamak çok önemlidir, böylece konuşma ve sosyal iletişimi kurmayı da geliştirmiş olurlar. Kitap seçimi yaparken mümkün olduğunca kısa cümlelerin ve somut ifadelerin olduğu kitaplar seçilmelidir. Kitaplar görsel olarak da ilgi çekici olmalıdır. Ebeveynler resimlerine bakarak çocuklara kendilerinin bir hikaye oluşturmasına yardım edebilirler.
  
  21 aylık bebeğin uyku rutini nasıl olmalıdır?
   21 aylık bebeğin uyku rutini nasıl olmalıdır? İnsan vücudunun normal ve sağlıklı işlemesi için uyku gereklidir. Uyku sayesinde çocuklarda büyüme hormonu salınır.  21 aylık bir çocuk gece yaklaşık 9-13 saat arası uyur. Gündüz uykusu sıklıkla 1 kere ve 2-3 saatlik şekerleme olarak yapılır. Çocuklarda ayrılık kaygısına bağlı gece korkuları nedeniyle yatağa gitme konusunda sorunlar başlayabilir. Uyumamak için direnebilirler, bu nedenle ebeveynler için kararlı olmak önemlidir.  Özellikle gece uyumalarında; banyo, öykü, ninni gibi uyku ritüelleriyle sakinleşmiş, yatağına giderken uyanık fakat uyumaya ikna olmuş olması önemlidir.
  Uyku rutini kurulmuş bir çocukta, rutinde bir değişiklik yaşanması gece uyanıklığının artmasına neden olabilir (diş çıkarma, hastalık dönemi, uyku eşyasının kaybolması vs) Bu dönemlerde ebeveynlerinde sabırlı olması istenir.
  Gece yattığında uykuya dalması 20 dakikadan kısa sürüyorsa, uyanma saatinde rahatlıkla uyanıyorsa, şekerleme saati dışında gündüz uyuklama hali yoksa çocuğun yeterli uyuduğu varsayılır.
  
  21 aylık bebek gece ağlamaları olur mu?
   21 aylık bebek gece ağlamaları olur mu? Gece terörü olarak tanımlayabileceğimiz bu durum gece aniden çığlıklarla ağlamaya başlayarak kendini gösterir. Sıklıkla 12-36 ay arası çocuklarda görülür, nadiren 5-7 yaş arası okul çağında da görülebilir. Uykunun ilk 1/3’ünde başlar. 5-15 dakika sürebileceği gibi, 1 saate kadar uzayabilir. Burada çocuğun yanına gidip sakinleşmesini beklemek yeterlidir.
  
  21 aylık bebeğe gece beslenmesi yapılır mı?
   21 aylık bebeğe gece beslenmesi yapılır mı? 21 aylık bir çocuğun gece beslenmesi elzem değildir. Normal sağlıklı bir çocuk 6 aydan sonra gece beslenmesine ihtiyaç duymaz.
  
  21 aylık bebeklere hangi aşılar uygulanır?
   21 aylık bebeklere hangi aşılar uygulanır? 21 aylık çocuklarda ulusal aşılama takviminde yapılan bir aşı yoktur. Ailenin temin edebildiği ölçüde influenza ve meningokok etkili aşılar önerilmekte ve bu ay grubunda uygulanabilmektedir. İnfluenza aşısı 6. aydan itibaren yapılabilmekte, 9 yaşına kadar ilk defa aşılanacaklarda başlangıç senesinde 2 doz, ondan sonraki senelerde tek doz olarak uygulanmaktadır. Meningokok etkili aşılar meningokokların A,C,W,Y ve B serogruplarına karşı koruma amacıyla üretilmiş aşılardır. Meningokok aşılamasında çocuk doktoru ile beraber karar verilip belirlenen aylarda dozları yapılmalıdır.