title: Glukoz Nedir? Glukoz Yüksekliği ve Düşüklüğü
text: Glukoz, kandaki ana şeker türü olup, vücudun hücreleri için ana enerji kaynağı olan bir karbonhidrattır. Vücut, tüketilen besinlerden şeker türü olarak glukoz sağlar, kan dolaşımında hücrelere hareket eden glukozu vücudun kendisi için bir yakıta dönüştürür. Glukoz yüksekliği ya da düşüklüğü yaşanması durumunda beyinde bulanıklık, uzun vadede ise obezite ya da diyabet görülebilir. Sağlıklı bir beslenme şekli tercih ederek glukoz seviyesini korumak mümkündür.
  - Glukoz Nedir?
  - Glukoz Değeri Nasıl Ölçülür?
  - Glukoz Değeri Kaç Olmalı?
  - Glukoz Düşüklüğü (Hipoglisemi) Nedir?
  - Glukoz Yüksekliği (Hiperglisemi) Nedir?
  - Glukoz Değeri Nasıl Dengelenir?
  - Glukoz Hakkında Sık Sorulan Sorular
  
  Glukoz Nedir?
   Glukoz Nedir? Glukoz, vücudun ana enerji kaynağı olan ve metabolik süreçlerde kullanılan, tüketilen yiyecek ve içeceklerden elde edilerek kan dolaşımında yer alan bir karbonhidrat türüdür. Vücuda alındıktan sonra kan dolaşımı yoluyla hücrelere taşınan glukoz, karbonhidratların temel yapı taşını oluşturur. Glukoz seviyesi vücutta iyi yönetildiğinde fark edilmeyebilir. Yine de glukoz yüksekliği ya da düşüklüğü olduğu durumlarda işleyişi etkileyebilmektedir. Doğru yönetilemeyen glukoz seviyeleri sağlık açısından zararlı olabilir.
  
  Glukoz Değeri Nasıl Ölçülür?
   Glukoz Değeri Nasıl Ölçülür? Açlık kan şekeri olarak da bilinen glukoz serum plazma, 8 saat açlığın ardından ölçüldüğünde doğru sonucu vermektedir. Kanda yer alan glukoz seviyesi, parmağı delip, bir damla kan alınarak test şeridine damlatmak suretiyle ölçülebilir. Hastane ortamında ise kan alınarak laboratuvara yönlendirilir. Laboratuvarda kanın plazma alanındaki glukoz değeri ortaya çıkarılır. Bunun yanında günümüzde evde glukoz ölçümü bir damla kan ile cihazlarla kolaylıkla yapılmaktadır.
  Uzman doktor sonuçları inceleyerek HbA1c parametresini inceleyerek size önerilerde bulunabilir. HbA1c testinde glukozun kontrol altında olup olmadığına ya da diyabet riskine bakılır. HbA1c testi sonucuna göre kişideki şu değerler diyabet olup olmadığını ortaya çıkarır:
  - Normal değer: %5,7'nin altında
  - Prediyabet (gizli şeker) : %5,7 ile %6,4 aralığında
  - Diyabet: %6,5 ya da daha üstü
  
  Glukoz Değeri Kaç Olmalı?
   Glukoz Değeri Kaç Olmalı? Glukozun kanda normal değerde olması normoglisemi, normalden düşük çıkması hipoglisemi ve normalden yüksek çıkmasına ise hiperglisemi olarak adlandırılır. Yetişkin ve çocuklar arasında glukoz değeri arasında 20-30 mg/dl fark bulunabilir. Normal glukoz (kan şekeri) değeri, açlık durumunda 70 ile 100 mg/dL (3,9 ve 5,6 mmol/L), tokluk durumunda ise 70-140 mg/dl olarak kabul edilir. Glukoz değeri 60’ın altında olduğunda hipoglisemi meydana gelir.
  
  Glukoz Düşüklüğü (Hipoglisemi) Nedir?
   Glukoz Düşüklüğü (Hipoglisemi) Nedir? Hipoglisemi olarak da adlandırılan glukoz düşüklüğü, kandaki glukoz seviyesinin normal değer olan 60’ın altına düştüğünde meydana gelir. Tip 1 diyabeti olan, insülin ya da diğer bazı diyabet ilaçları kullanan, 65 yaş ve üstünde kişilerde, böbrek, kalp ve bilişsek bozukluğu bulunanlarda glukoz düşüklüğü görülür. Glukoz düşüklüğü şu belirtilerle ortaya çıkar:
  - Açlık
  - Yorgunluk ve halsizlik
  - Baş dönmesi
  - Sinirlilik
  - Kalbin düzensiz atması
  - Net görememe ve konuşamama
  - Terleme ve titreme
  - Endişeli olma hali
  Bunların yanında çeşitli diyabet ilaçları da dozundan fazla alındığında hipoglisemi meydana gelebilir. Vücudun günlük ihtiyacından daha az kalori almak ve yoğun egzersiz yapmak da glukoz düşüklüğüne sebep olabilir. Nadir de olsa, karaciğer, böbrek hastalığı ve hormon gibi durumlarda da glukoz düşüklüğü görülür.
  
  Glukoz Yüksekliği (Hiperglisemi) Nedir?
   Glukoz Yüksekliği (Hiperglisemi) Nedir? Hiperglisemi olarak bilinen glukoz yüksekliği, kanda bulunan glukozun (şekerin) normal değerlerden daha yüksek olduğu anlamına gelir. Açlıkta hiperglisemi (8 saatlik açlık) desilitre başına 130 mg/dL, toklukta (yemek yedikten 2 saat sonrası) 180 mg/dL olarak kabul edilir. Diyabet teşhisi konmamış kişiler için glukoz yüksekliği, açken 125 mg/dL'den (desilitrede miligram) daha yüksek kan şekeridir.
  
  Glukoz Yüksekliği Neden Olur?
   Glukoz Yüksekliği Neden Olur? Glukoz yüksekliği, vücutta çok az insülin olduğunda ya da vücutta insülin düzgün kullanılamadığında meydana gelir. Kanda glukoz yüksekliği, diyabet hastası olduğunuz anlamına gelir ve diyabete sahip olan kişiler glukoz yüksekliğinin sebep olduğu ataklar yaşayabilmektedir. Tedavi edilmeyen glukoz yüksekliği, sinirlere, kan damarlarına, doku ve organlara zarar verebilir. Glukoz yüksekliği şu belirtilerle ortaya çıkar:
  - Susama hissi ya da açlık
  - Sık idrara çıkma
  - Baş ağrısı
  - Bulanık görme
  - Tükenmişlik
  - Kilo kaybı
  - Vajinal mantar enfeksiyonları
  - Cilt enfeksiyonları
  - Yavaş iyileşen kesikler ve yaralar
  Kan şekerinin düzenli olarak kontrol edilmesi, beslenme süreçlerinin dengelenmesiyle glukoz yüksekliği kontrol edilebilmektedir.
  
  Glukoz Yüksekliği Nasıl Tedavi Edilir?
   Glukoz Yüksekliği Nasıl Tedavi Edilir? Glukoz yüksekliği durumunda eğer diyabet tedavisinde insülin kullanılıyorsa oluşan atağı önelemk için insülin enjekte edilmelidir. İnsülin dozları kişilere göre farklılık gösterir. Bunların yanında tüketilen gıdaların değiştirilmesi ve egzersiz yapılması da glukoz değerinin düşmesine ve dengelenmesine yardımcı olur.
  
  Glukoz Değeri Nasıl Dengelenir?
   Glukoz Değeri Nasıl Dengelenir? Yaşam tarzında yapılan bazı değişiklikler, sağlıklı beslenme ve hareket etme glukoz değerinin dengelenmesine yardımcı olur. Glukoz normal değerini sağlamak için şu yöntemlerden yararlanabilirsiniz:
  - Glisemik indeksi düşük olan besinlerden yararlanın
  - Şeker tüketimini sınırlandırın
  - Magnezyum içeren besinler tüketin
  - Diyet lifi içeren besinleri tercih edin
  - Stresten uzak durun
  - Su tüketimini artırın
  - Uyku kalitenize dikkat edin
  - Kafein ve alkol tüketimini sınırlandırın
  - Düzenli olarak spor yapın
  
  Glukoz Hakkında Sık Sorulan Sorular
   Glukoz Hakkında Sık Sorulan Sorular 
  Glukoz ve glikoz farkı nedir?
   Glukoz ve glikoz farkı nedir? Bağırsaklarda emilerek kana karışan basit bir karbonhidrat türü olan glukoz, kan şekeri anlamına gelir. Halk arasında yaygın bilinenin aksine ise glikoz, glukoz ile aynı değildir. Kimya'da glikoz monosakkaritleri yani basit şekeri ifade etmek için kullanılır.
  
  İdrar glukoz negatif ne demek?
   İdrar glukoz negatif ne demek? İdrarda glukozun negatif değer olarak çıkması glukozun düşüklüğü hakkında bilgi vermemektedir.
  
  Bozulmuş açlık glukozu nedir?
   Bozulmuş açlık glukozu nedir? Plazma açlık kan şekeri değeri 100-125 mg/dl arasında olan kişiler için bozulmuş açlık glukozu vardır ve bu prediyabetik olarak tanımlanır.
  
  Glukoz tolerans testi nedir?
   Glukoz tolerans testi nedir? Glukoz tolerans testi, özellikle gebelerde diyabet tanısı için yapılmaktadır. Bu test, 8- 12 saatlik açlık sonrasında sabah saatlerinde yapılır.