title: Ülser Nedir? Ülser Belirtileri Nelerdir?
text: Ülser, mide asidinin koruyucu mide zarını aşındırması sonucu ince bağırsağın üst kısmı veya midenin koruyucu astarında meydana gelen tahrip, doku kaybı ve açık yaralardır. Genellikle midenin üst kısmında yoğun yanma ve ağrıyla ortaya çıkan ülser, erkeklerde kadınlara oranla daha yaygın olarak görülür. Dengesiz beslenme, hızlı yemek yemek, besinleri çiğnemeden tüketmek ve uzun süre aç kalmak gibi faktörler ülser nedenleri arasındadır. Ülser tedavisinde çoğunlukla kullanılan yöntem ilaç tedavisidir. İlaç tedavisinin dışında asit ve pepsin salgısını engellemek için bu salgıyı uyaran sinirin ( vagus siniri ) kesilmesi de bir diğer ülser tedavisi alternatifidir.
  - Ülser Nedir?
  - Peptik Ülser Nedir?
  - Ülser Neden Olur?
  - Ülser Belirtileri Nelerdir?
  - Ülser Teşhisi Nasıl Yapılır?
  - Ülsere Ne İyi Gelir?
  - Ülser Diyeti Nasıl Yapılır? Ülser Hastaları Ne Yemeli?
  - Ülser Tedavisi Nasıl Yapılır?
  - Ülser Hakkında Sık Sorulan Sorular
  
  Ülser Nedir?
   Ülser Nedir? Ülser, genellikle H. pylori bakterisi veya steroid olmayan antiinflamatuar ilaçlar nedeniyle, mide zarı ve onikiparmak bağırsağının mide asidine karşı korunmasız kaldığı ve mide astarının hasar gördüğü bir hastalıktır. Midede oluşan ülserler gastrik ülser, onikiparmak bağırsağında oluşan ülserler duoedenum ülseri veya bulber ülser olarak adlandırılır. Ülserlerin boyutu 3-5 mm’den 5 cm’e varan genişliktedir.
  Erkeklerde kadınlara oranla 3 kat daha fazla görülen ülser hastalığı, özellikle 30-50 yaş grubunda daha görülmesiyle birlikte 60 yaş civarında özellikle kadınlarda daha çok ortaya çıkmaktadır.
  Günlük hayatta kişiyi rahatsız edici bir şekilde ortaya çıkan ülserin meydana gelen ilk belirtisi midenin üst kısmında yanmayla birlikte yaşanan ağrıdır. Yaygın nedeni dengesiz ve sağlıksız beslenme olarak kabul edilen ülser tedavisi genellikle ilaç tedavisiyle kontrol altına alınmaya çalışılır.
  
  Peptik Ülser Nedir?
   Peptik Ülser Nedir? Peptik ülser mide, ince bağırsak veya yemek borusunun iç yüzeyinin mide asidi tarafından tahrip edilmesi sonucu meydana gelen açık yaralardır. Ülserlerin en yaygın nedeni olarak midede  helicobacter pylori (H pylori) adı verilen bakteriler tarafından meydana gelen enfeksiyonlardır. Peptik ülserin sık karşılaşılan belirtisi ise karın ağrısıdır .
  Peptik ülser tedavi edilmediği takdirde iç kanama gibi ciddi komplikasyonlara neden olabilirler. Bu sebeple ülser şikayetiyle karşılaşıldığı zaman gastroenteroloji uzmanına danışmak gerekir.
  
  Ülser Neden Olur?
   Ülser Neden Olur? Ülser, genellikle helikobakter pilori adlı bakterinin neden olmasıyla midenin ürettiği sindirim suları ile midenin iç yüzeyini koruyan çeşitli faktörler arasında dengesizlik yaşandığında meydana gelir. Bu durumun sonucunda mide astarı, onikiparmak bağırsağının ilk kısmı olan duodenum tahrip olur ve açık yaralar oluşur.
  Helikobakter pilori başta olmak üzere ülsere neden olan durumlar arasında genetik faktör, sağlıksız beslenme, hızlı yemek yemek ve uzun süre aç kalmak bulunur.
  Ülser nedenleri şu şekilde sıralanabilir:
  - Genetik
  - Sağlıksız ve düzensiz beslenme
  - Hızlı yemek yemek
  - Besinleri çiğnemeden tüketmek
  - Uzun süre aç kalmak
  - Sigara ve alkol tüketimi
  - Kafein, yağlı ve baharatlı yiyecekler
  - Stres
  - Çevre kirliliği
  - Bazı ağrı kesici ve kortizon ilaçları
  
  Ülser Belirtileri Nelerdir?
   Ülser Belirtileri Nelerdir? Özellikle yemek yedikten sonra mide ağrısı, midede yanma, midede şişkinlik hissi ve gaz şikayetleri ülserin yaygın belirtileridir. Ülserde sık karşılaşılan diğer belirtiler, mide bulantısı , kusma, az yemeye rağmen çabuk doyma, iştahsızlık ve kilo kaybıdır.
  Midede yanma hissiyle başlayan ülser belirtileri şu şekildedir:
  - Midenin üst kısmında yanma ve ağrı
  - Yemek yedikten sonra şişkinlik, hazımsızlık ve gaz
  - Az yemek yense bile çabuk gelen tokluk hissi
  - Mide bulantısı ve kusma
  - İştahsızlık
  - Kilo kaybı
  - Baş dönmesi
  - Geğirme veya asit reflü
  - Yorgunluk ve nefes darlığı
  - Dışkı renginde değişiklik
  
  Midenin üst kısmında yanma ve ağrı
   Midenin üst kısmında yanma ve ağrı Ülser hastalığında mide asidinin yemek borunuza kaçması ve mide astarında meydana gelen tahribat sebebiyle yaygın olarak görülen midede yanma ve ağrı belirtisi yaşanır.
  
  Şişkinlik, hazımsızlık ve gaz
   Şişkinlik, hazımsızlık ve gaz Ülserle birlikte midenin koruyucu astarının tahrip olup açık yaralar oluşması sonucunda özellikle yemek yedikten sonra şişkinlik, hazımsızlık, gaz ve geğirme gibi semptomlar ortaya çıkar ve bu durumlar kişiyi rahatsız edici boyuta ulaşabilir.
  
  Çabuk gelen tokluk hissi
   Çabuk gelen tokluk hissi Özellikle peptik ülserler, yiyeceklerin sindirim kanalından geçişini engelleyerek kolayca doyup tokluk hissi oluşmasına, kusmaya ve iltihap nedeniyle midenin şişip yara izi bırakarak kilo vermenize neden olabilir.
  
  Mide bulantısı ve kusma
   Mide bulantısı ve kusma Helikobakter pilori adlı bakterinin mideyi tahriş edici etkileri sebebiyle ülser hastalarında mide ve bulantısı ve kusma belirtileri görülebilir.
  
  İştah kaybı
   İştah kaybı Bazı mide ülserleri, meydana gelen iltihaplanma nedeniyle sindirim sisteminde blokaj oluşturur ve bu durum yiyeceklerin mideden geçmesini engelleyerek iştah azalması ve kilo kaybına neden olabilir.
  
  Baş dönmesi
   Baş dönmesi Bazı ülserler midenin iç yüzeyinde kanama meydana getirir ve bu da baş dönmesi semptomu olarak kendisini gösterir.
  
  Yorgunluk ve nefes darlığı
   Yorgunluk ve nefes darlığı Mide ülserlerinin en sık görülen komplikasyonu iç kanamadır. İç kanamalar da anemiye neden olabilir ve yorgunluk, nefes darlığı gibi belirtiler ortaya çıkabilir.
  
  Ülser Teşhisi Nasıl Yapılır?
   Ülser Teşhisi Nasıl Yapılır? Ülser teşhisinin en doğru yöntemi ülserin direkt olarak görülmesine ve gerektiği zaman doku örneği alınmasına olanak sağlayan endoskopidir . Bazı ülser vakalarından baryumlu mide duedenum grafisi de endoskopi sonrasında yardımcı olabilir. Ülserin mide kanserine dönüşmesini önlemede ülserin endoskopi ile erken teşhis edilebilmesi çok önemlidir.
  
  Ülsere Ne İyi Gelir?
   Ülsere Ne İyi Gelir? Elma, armut, yulaf ezmesi ve lif oranı yüksek besinler ülsere iyi gelir. Lif, şişkinliği ve ağrıyı hafifletirken midenizdeki asit miktarını azaltabilir. Yapılan çalışmalar aynı zamanda lif açısından zengin bir beslenmenin ülserleri önlemeye yardımcı olabileceğini de göstermiştir.
  Ülsere iyi besinler aşağıdaki gibidir:
  - Elma, armut
  - Yulaf ezmesi
  - Lif oranı yüksek besinler
  - Tatlı patates
  - Kırmızı biber
  - Deniz ürünleri
  - Flavonoid içeren baklagiller, lahana ve brokoli
  - Bal
  - Sarımsak
  - Kızılcık
  - Damla sakızı
  Yukarıda yer alan besinlerin tüketimi konusunda doktora danışmak daha sağlıklı bir süreç yönetilmesine yardımcı olacaktır.
  
  Ülser Diyeti Nasıl Yapılır? Ülser Hastaları Ne Yemeli?
   Ülser Diyeti Nasıl Yapılır? Ülser Hastaları Ne Yemeli? Mide yanmasını önlemek için içilen süt bile ülser rahatsızlığını ileri seviyelere götürebilir. Bu nedenle ülser hastaları midelerine iyi gelmeyen, mide salgısını artıran her türlü gıda ve içecekten kesinlikle uzak durmalıdır. Ekşi, acı, soğanlı yiyecekler şikayetleri artırıyorsa onlardan uzak bir beslenme rutini oluşturulmalıdır. Sigara içmek ülser tedavisini bloke ederek ülserin iyileşmesini geciktirmektedir. Alkol alımı da yüzeysel mukoza direncini bozduğu için gastrit ve ülser gibi hastalıkların tedavisini zorlu hale getirir. Özellikle akut ülserde kesinlikle alkol kullanımından uzak durulmalıdır.
  
  Ülser Tedavisi Nasıl Yapılır?
   Ülser Tedavisi Nasıl Yapılır? Ülser tanısı klinik, laboratuvar ve görüntüleme yöntemleri ile konduktan sonra üst gastrointestinal sistem endoskopisi (gastroskopi) altın standart kabul edilir. Gastroskopi ile ülserler direkt görülebilir, biyopsi alınabilir ve mukozadaki mikroskobik değişiklikler ve helikobacter pozitif bulunursa enfeksiyona yönelik antibiyotik tedavisi ve mide asidini baskılayan ilaçlar kullanılabilir. Ayrıca ülser kanamalarında gastroskopi sırasında endoskopik tedavi yöntemleri uygulanarak kanamanın durdurulması sağlanabilir. Tedavide helicobakter pylorimide asidini baskılayan ilaçlar ve pozitif bulunursa enfeksiyona yönelik antibiyotik tedavisi verilir.
  Ülser tedavisinde kullanılan ilaçlar H2 reseptör blokerleri ve proton pompa inhibitörleridir. Ülser ilaçları mide asitlerini azaltarak kişinin yakınmalarını rahatlatır. Bunun yanı sıra mide asidinin ülser üzerine etkisini ortadan kaldırarak, iyileşmeyi sağlar.
  Çoğu ülser ilaç tedavisi ile iyileşir. İlaç tedavisinin dışında uygulanan diğer yöntem ise asit ve pepsin salgısını engellemek için bu salgıyı uyaran sinirin (vagus siniri) kesilmesine dayanır. Ancak tekrar riski olabilmektedir.  Bazı ülser vakaları kanama, stenoz (daralma -tıkanma) , delinme gibi sorunlara yol açarsa ameliyat gerekebilir. Ülserler kronik ve tekrarlayıcıdır. Hayatı kısaltmaktan çok hayat kalitesini azaltır. Tedavi edilemeyen bir ülserin iyileşmesi 10- 15 yıl kadar sürer. Bunun yanı sıra ülser diyeti de ülser tedavisinde yardımcıdır.
  
  Ülser Hakkında Sık Sorulan Sorular
   Ülser Hakkında Sık Sorulan Sorular 
  Mide ülseri belirtileri nelerdir?
   Mide ülseri belirtileri nelerdir? Mide ülserinde, midede ağrı ve yanma hissi en yaygın belirtidir. Ayrıca bulantı, kusma ile gelen rahatlama, iştahsızlık, kilo kaybı, şişkinlik ve gaz, sık acıkma ve yemek yedikten sonra mide ağrısı gibi belirtilerde yaygındır.
  - Mide ekşimesi ve yanması
  - Yemek sonrasında midede ağrı
  - Bulantı ve kusma
  - Hazımsızlık ve şişkinlik
  - Geğirme ve gaz çıkarma ihtiyacı
  - İştahsızlık
  - Kilo kaybı
  - Baş dönmesi
  - Kusmukta veya dışkıda kan
  
  Ülser ne demek?
   Ülser ne demek? Ülser, mide ya da ince bağırsağın, mide asidi ve pepsin gibi sıvılar tarafından tahrip edilip, doku kaybının oluşmasıdır.
  
  Stres ülser yapar mı?
   Stres ülser yapar mı? Yoğun stres altında yaşayan kişilerde ülser belirtilerinin görüldüğü değerlendirilir. Ancak ülserin en temel nedeni helikobakter pilori adlı bakterinin meydana getirdiği enfeksiyondur.
  
  Ülser ağrısı nasıl olur?
   Ülser ağrısı nasıl olur? Ülserin özellikle tok karnına gelen, karnın üst kısmında kemirme ve yanma şeklinde ortaya çıkan bir ağrısı vardır. Özellikle öğün aralarında kendini daha çok gösteren ülser ağrıları, onikiparmak ülseri olan kişileri gecenin herhangi bir saatinde uyandırabilir türden şiddetlidir.
  
  Ülser kendiliğinden geçer mi?
   Ülser kendiliğinden geçer mi? Ülser nadir bir şekilde kendiliğinden geçme özelliği olan bir hastalıktır. Ülser hastalığının iyileşmesi için doktor kontrolünde tedavi olunması ve semptomlarla birlikte olası komplikasyonların iyileştirilmesi gerekir.
  
  Ülser hastaları oruç tutabilir mi?
   Ülser hastaları oruç tutabilir mi? Peptik ülser; mide veya oniki parmak bağırsağında (duodenum), bazen de yemek borusunda oluşan bir yaradır. En sık on iki parmak bağırsağının başlangıç kısmında ve midede görülür. Açlık ağrıları şeklinde veya özellikle gece uyandıran ve sırta yayılan karın ağrıları, yanma, kaynama, hazımsızlık, halsizlik şeklinde ortaya çıkabilir. Ağrılar midenin boş olduğu zamanlarda, öğün aralarında veya yemekten sonra belirginleşir. Birkaç dakika ya da birkaç saat devam edebilir. Açlık, özellikle 12 parmak bağırsağı ülserinin seyrini olumsuz yönde etkiler. Ramazan aylarında birçok kimsede ülser ağrılarında artma, kanama, ülserin delinmesi gibi sorunlar ortaya çıkar. Ülkemiz hastanelerinde, ramazan aylarında ülserin delinmesi veya ülser kanaması nedeniyle yatan hastaların sayısında belirgin bir artış gözlenir. Ülserli hastaların oruç tutmamaları doğru olur ya da özel veya ciddi önlemlerin alınması gerekir.
  
  İlaçların ülsere etkisi nedir?
   İlaçların ülsere etkisi nedir? İlaçların çoğunun özellikle aspirin, kan sulandırıcı ilaçlar, antiromatizmal ilaçlar ve bazı antibiyotiklerin mide, bağırsak ve yemek borusu üzerine irritan etkileri vardır. En çok görülen sorunlar bu bölgelerde oluşan ülserler, bu ülserlere bağlı ağrı, yanma ve kanamalardır. Geçmişte gastrointestinal sistem kanaması, gastrit-ülser-reflü öyküsü olan kişilerde ilaç kullanımlarında daha fazla dikkatli olmak gereklidir. Hastanın öykü ve değerlendirilmesine göre hekim tarafından sindirim sistemi yan etkileri daha az olan ilaçların seçimi bazen de beraberinde mide koruyucu ilaçların verilmesi planlanabilir.
  
  Ülseratif kolit mide ülseriyle ilgili mi?
   Ülseratif kolit mide ülseriyle ilgili mi? Bağışıklık sisteminin sağlıklı dokulara saldırması sonucu oluştuğu düşünülen ülseratif kolit, inflamatuar kalın bağırsak hastalığıdır. Ülseratif kolit kolan yani kalın bağırsağın, rektumun veya her ikisinin de iltihaplandığı zaman oluşmaktadır. Meydana gelen iltihap kalın bağırsağın iç yüzeyinde ülser yani küçük yaraların oluşmasına yol acar. Kalın bağırsakta oluşan iltihap, bağırsak içi hareketlerin hızlanmasına neden olur ve sık sık boşalmasına yol acar. Bağırsak yüzeyindeki hücreler bu boşaltım sırasında yok olması ülser oluşumu da artırır. Yani ülseratif kolit, mide ülseriyle ilgili değildir. Ülseratif kolit tedavisi ve ülseratif kolit belirtileri mide ülserinden farklı bir prosedür içermektedir.