नेपाल अन्धोपन नियन्त्रण कार्यक्रम (स्थापना सन् १९९२) अन्तर्गत (Tilganga Institue of Opthalmology।Tilganga Eye Hospital) एक गैरसरकारी संस्थाक रूपमे सन् १९९४ मे काठमान्डौंक तिलगङ्गामे स्थापना भेल अछि। ई अस्पताल नेपालक सर्वोत्कृष्ट अस्पतालमे पडैत अछि। [२]ई अस्पतालक संचालक आ योजनाकार नेत्र विशिषज्ञ डा. सन्दुक रुइत छी। [३]।
 बिमारीसभक सरल उपचार आ अस्पताल व्यवस्थापनक लेल विभिन्न विभागमे विभाजन करि सुविधा देल जाइत अछि।
 साधारण उपचार वा अस्पतालमे भर्ना नै करैवाला बिमारीक निम्त्ति बहिरंग विभाग रहल अछि। ई सेवा अन्तर्गत आँईख सम्बन्धितसभ किसिमक सेवा देल जाइत अछि। ई अस्पतालमे आकास्मिक सेवा २४ घण्टा देल जाइत अछि। शनिदिन बाहेक बाँकी दिनसभमे भोर ८-३ः३० धरि खुला रहैत अछि।
 चस्मा नै लगाक वा आँखिक पावर बेसी भ चस्मा लगावै पडैक बाध्यतासँ मुक्त होवाक लेल ई लेजर सर्जरीक प्रयोग कएल जा सकैत अछि। विदेशमे सिमित रुपमे रहल ई महग सर्जरी नेपालमे पहिल बेर ई सर्जरी तिलगंगा आँखा अस्पताल बहुत कम मुल्यमे करैत अछि। आँखिक पुतलीभित्र 'रेटिना' छेकैवाला पत्र हटाक दृष्टि सन्तुलित रखैक लेल लेजर पद्दतिक प्रयोग कएल जाइत अछि। लेजर सर्जरीक स्माइल प्रविधि सेहो कहल जाइत अछि। भारतमे करिब अढाइ लाख भारू आ अन्य देशमे सेहो २ सँ ८ लाख रुपैयाँ पडैवाला ई लेजर सर्जरी तिलगंगा करिब ४५ हजारमे ई सेवा दैत आएल अछि। एतेक सुलभ मूल्यमे एहन शल्यक्रिया करैवाला नेपाल पहिल देश मानल जाइत अछि। एकर अतिरिक्त विपन्नवर्गक निशुल्क सेवा दैत आएल अछि।
 संसारमे लेजर शल्यक्रिया करैवाला जम्मा ६ गोटे विज्ञ अछि, जाहिमे नेपालक डा. किशोर प्रधान रहल अछि। नेपालमे हालधरि माइनस १४ आ प्लस ६ धरि पावर भेल सभाक ई प्रविधि अपनाक शल्यक्रिया कएल जा सकैत अछि आ नेपालमे शल्यक्रिया करैसँ पहिले बेलायतमे डा. ड्यान लगायत विशेषज्ञसभ कम्प्युटरसँ बिमारीक रिपोर्ट देखि सुझाव दै कऽ व्यवस्था अछि।
 ई अस्पतालद्वारा संचालन कएल गेल शैक्षिक कार्यक्रम अन्तर्गत एतय मुख्य करि दुई बिषयमे पढावल जाइत अछि।
 अपथ्यालमोलोजीक लके पढावल जाईवाला ई विषयक अवधि ३ बर्षक होमैत अछि। तिलगंगा आँखा अस्पताल आ धुलिखेल अस्पतालक संयुक्त संचालित ई कार्यक्रमक काठमान्डौं विश्वविध्यालय मान्यता देनए अछि। ई शैक्षिक कार्यक्रम अन्तर्गत ई विषयक प्रथम वर्षक पढाई धुलिखेल कलेज , दोसर वर्ष तिलगंगा आँखा अस्पताल आ अन्तिम वर्ष विद्यार्थीसभाक आर आखाँ अस्पतालमे तालिमक लेल पठावल जाइत अछि। ई विषय पूर्ण रुपमे समाप्त भेलाक बाद विद्यार्थीसभ नेपाल हेल्थ काउन्शिलमे अपन नाम ग्रेड द्वितीय स्वास्थकर्ताक रुपमे दर्ता करावैमे मान्य होमैत अछि।
 ई कार्यक्रमक अवधि सेहो ३ वर्षक रहैत अछि। ई शैक्षिक कार्यक्रमक मुख्य उद्धेश्य योग्य आखाँ स्वास्थकर्ता उत्पादन करि नेपालक विभिन्न आँखा अस्पताल/केन्द्रमे सेवा प्रदान करेनाइ अछि। ई विषयक मान्यता नाम्स(NAMS)द्वारा मान्यता देल गेल अछि। 