अहाँ ई मैथिली विकिपिडियामे नव लेख कोना बना सकैत छी से सिखी।
 नव पृष्ठक माने अखनि धरि मैथिली विकिपिडियामे सृजन नै भेल लेख बुझबाक चाही । यदि अहाँ नव पृष्ठ आरम्भ करबाक लेल जा रहल छी तऽ पहिने अहाँ जहि शिर्षक पर लेख लिखबाक लेल जा रहल छी तकर सही हिज्जे/ वर्तनी/ वर्णविन्यास (स्पेलिङ) पता लगाबी । मैथिली भाषामे प्रायः 'ब' वा 'व'; श, स वा ष; ह्रस्व वा दीर्घ आदिक कारणसँ भेल लेख बहुतेक बेर नै भेटैत अछि जे कि समस्या उत्पन्न करैत अछि । यथा - नव वा नब; कोशी वा कोसी; सितुआ वा शितुआ; कोश वा कोष; पुर्णिया वा पुर्नियाँः ; चकबा वा चकवा आदि ।
 ताकी बकसा जे मैथिली विकिपिडियाक दाहिना बगल उपरमे अछि ओहिमे लेखक शीर्षक लिखला बाद ताकी बटन दाबी या एन्टर दाबी । उदाहरणक लेल चित्रमे मारिया सारापोभा नामक शीर्षक देखाएल गेल अछि ।
 ताकी बकसामे खोज करलाक बाद नव विन्डोमे खोज नतिजासभ देखाएल जाएत । अहाँद्वारा लिखै लेल खोजल लेख पहिने यदि मैथिली विकिपिडियामे सृजना केल गेल रहत तहन अहाँद्वारा टाइप कएल गेल शीर्षक बुलु रङ्गमे देखाएल जाएत । यदि ओ शीर्षकक लेख मैथिली विकिपिडियामे नै रहत तहन अहाँक शीर्षक लाल रङ्गमे देखाएल जाएत ।
 यदि अहाँद्वारा खोजल गेल लेख बुलु रङ्गक शीर्षकमे अछि तहन ओ शीर्षकमे क्लिक करि अहाँ पहिनेसँ लिखल गेल ओ शीर्षकमे जा सकैत छी आर आवश्यक सम्पादन करि सकैत छी । यदि ओ शीर्षक लाल रङ्गमे आएल तहन अहाँ ओ लाल रङ्ग वाला शीर्षक पर क्लिक करि अहाँ ओ शीर्षक पर मैथिली विकिपिडियापर नव लेख आरम्भ करि सकैत छी ।
 आब अहाँ नव पृष्ठ सृजना करै लेल जा रहल छी । अहाँद्वारा टाइप कएल शीर्षक (लाल रङ्गक)मे क्लिक करी । एकरबाद नीचा देखाएल चित्र अनुसारक सृजना पृष्ठ खुलत ।
 विकिपिडियामे अहाँ नव लेख बनाबै लेल जा रहल छी । लेख बनेबा सँ पहिने किछ प्रारम्भिक विषयवस्तु पर ध्यान राखी । विकिपिडिया- एक मुक्त विश्वकोश छी जे पर कोनो किसिमक लेख सृजना कएल जा सकैत अछि मुदा लेखक विषय स्पष्ट आ जानकारीमूलक होबाक चाही । कोनो भी विकिपिडिया लेख बहुतेक प्रयोगकर्ता केर योगदानक नतिजा छी । लेख बनेबा पूर्व अहाँ मैथिली विकिपिडिया पर रहल लेख सभ पढि सकैत छी आ ओहि लेखके आकार प्रकार आ ढाँचा समझि सकैत छी । एकटा बात आओर स्पष्ट करै लेल चाहै छी अखुनका दौडमे मैथिली विकिपिडियापर लेखक सङ्ख्या बहुत नै भेला कारण अन्तर्राष्ट्रिय अभ्यास अनुसार अहाँ अपन भाषा सँ नजदिक रहल विकिपिडिया जेना उदाहरणक लेल हिन्दी, नेपाली आ अङ्ग्रेजी विकिपिडियाक लेख अनुवाद करि ओहि सामान शीर्षकपर मैथिली विकिपिडियामे लेख सृजना करि सकैत छी ।
 जेना उदाहरणमे देल गेल शीर्षक मारिया सारापोभा नामक लेख नेपाली आ हिन्दी दुनु भाषामे उपलब्ध अछि जे अहाँ मारिया सारापोभा क्लिक करि देख सकैत छी । कोनो भी लेख अहाँ दोसर विकिपिडिया सँ आनैक लेल ओ विकिपिडियामे जा ओ शीर्षक खोजी करी आ लेखके दाहिना बगल रहल स्रोत सम्पादित बटन क्लिक करि सामग्री कपी करि मैथिली विकिपिडियापर ओहि शीर्षक पर ओ सामग्री पेस्ट करि सकैत छी आ अनुवाद करि लेख सृजना करि सकैत छी ।
 लेख लिख लेलाबाद निचामे रहल पन्ना रक्षण करी बटन क्लिक करी । रक्षण करि लेलाक बाद अहाँ मैथिली विकिपिडियापर पहिल लेख बनेबामे सफल भऽ गेल छी ।
 अहाँद्वारा बनाएल गेल लेख आब ई रुपमे देखाएत आ विश्वक कोनो भी कोना सँ ब्राउज कएल आ पढल जा सकैत अछि ।
 सुजीतकुमार झा ।
 'रियली अंकल, मैथमे एतेक चार्म अछि ? ' परमेश गणितमे बढि़या नहि छल । इतिहासमे बढि़या नम्वर लबैत छल । कोन साल, कोन गतेकऽ ककर जन्म भेल, ककर निधन भेल, कहिआ कोन युद्ध भेल कम्प्यूटर जेँका बता दैत छल । हमरा ठीक उल्टा छल । परमेश हरेक चीजमे हमरासँ उल्टा छल । बाबूजीक निधनक बाद एकबेर गाम आएल छल असगरे, ओकर कनियाँ नहि आएल छल । श्राद्धक समय नौकेश सेहो करौने छल मुदा १३ दिनक बाद नहि रुकल । विधवा बूढ़ माँके बीना भेटने चलि गेल । मुदा हरेक महिना मायकँे लेल पाँच सय रुपैया पठाबए नहि बिसरैत छल । ओहि समयमे पाँच सय रुपैया बहुत होइत छल । माँ पैसा पाबि कृत्य - कृत्य भऽ जाएत छल । जेना पुत्रक जन्म दऽ ओकर जीवन सार्थक भऽ गेल अछि । हरेक महिना पोष्टमैन अबैत छल । माँके अँगूठा छाप लैत छल आ पाँच सय रुपैयासँग एकटा सादा मनिआर्डर कुपन दऽकऽ चलि जाइत छल । एकदम खाली मनिआर्डर कुपन । परमेश मायके नामसँ दू लाइनक चिठ्ठी सेहो नहि लिखैत छल । मुदा माँ ओ कुपन देखिकऽ सन्तुष्ट भऽ जाइत छल, जे ओहि खाली कुपनसँ माँके परमेशक सुखदुःख पता चलैत हुए । हम पूरे तमसा जाइत छलहुँ । माँके अपना लग राखि ओकर पूरे खर्च, रोग, पूरे आपति अभियोग, सुखदुःख सभ हम सहन करैत छलहुँ । जखन कि परमेश नहि कोनो बोझ उठेने, माँके पाँच सय रुपैया पठा हृदयमे एकटा बढि़या स्थान बना लेने छल । हम ओना नहि कऽ सकलहुँ । पैसे सभ किछु होइत अछि की ? हमरा मोनमे भऽ रहल छल, हम गणितमे बढि़या नम्वर आनि सीधा मनुष्यके गणित नहि सिखा पएलहुँ । जखन कि परमेश इतिहासमे बढि़या नम्वर आनि मनुष्यके हिसाब किताबमे ठीक उतरैत छल । माँके निधनक बाद बरखी श्राद्ध करए सेहो परमेश नहि आएल । ओ नहि बरखी कएने छल आ नहि नौकेस, इहो पता नहि मात्र एकटा चिठ्ठी पठौने छल माँके बरखीमे नहि आएब । विदेश जएबाक अछि । श्राद्धेके बाद पाँच सय रुपैया नहि पठौलक । पठाबहोके लेल कोन आवश्यकता छल । मुदा परमेश हरेक समय गामक लोकक बीच चर्चाक विषय बनल रहैत छल । पत्रिकामे बराबर ओकर नाम निकलैत रहैत छल । ओ एकटा निष्ठावान आदर्शवादी हाकिमक रुपमे अपन इमेज बना लेने छल । विभिन्न जिल्लामे अवस्थापित भेलाक समय प्रायः ओकरा छोटका नेता मन्त्रीधरिसँ झगड़ा होइत छल आ बेर - बेर ओकरा बदली होइत छल । ओ घूस नहि लैत छल । लोकक लेल ओ हरेक समय काज करैत छल आ राजनीतिक नेतासभक आगा भीरब ई बात नेपालक शिक्षित आ जागरुक नागरिक बुझैत छल । परमेशक ई इमेजबला बात गामक लोक सभ सेहो सुनने छल । स्कूलक शिक्षकसभ सेहो बच्चासभकेँ बढि़या पढ़ाई कऽ बढि़या नोकरी देबएकेँ उपदेश दैत छलथि । अन्तमे हमर गामक माइटक लेल परमेश हमर गर्वक विषय छल । एहि गर्वक कारण परमेशकेँ ओकर माँकेँ बरखी पर नहि अएलापर ककरो खराब नहि लागल छल । जेना की बात स्वभाविक छल । सभ मानि लेने छल परमेश जेहन निष्ठावान देश सेवक अफिसर की माँकेँ निधनपर आबि कऽ अपन समय बर्बाद करत ? बस ललितपुर दिस बढि़ रहल छल । गाइड ललितपुरक विषयमे कहए लागल । ओतए हमर सभक बस एक घण्टा रुकल । जलपान वा किछु भोजन कएलाक बाद ओतएसँ ललितपुरक ऐतिहासिक स्थलसभ घुमलाक बाद आजुक भ्रमण समाप्त भऽ जाएत । एकटा मन्दिर दिस तकैत प्राची कहलक, 'एतए हम बहुत बेर आएल छी । एतए अंकल एकटा लोहाक खम्बा छैक, पीठ कऽ यदि दुनू हाथसँ ओहि खम्बाकेँ लेपटा लेनहुँ तऽ अहाँ सभसँ बेसी भाग्यमानी लोक हएब । हम आ मम्मी बहुत प्रयास कएने छलहुँ मुदा नहि कऽ सकलहुँ । डैर्डी मुदा कम्फर्टेबली खम्बाकेँ पीठ दिससँ पकडि़ लेलथि । ' 'तोहर डैडी भाग्यमानी छौक, तोरा नहि बुझल छौक ? ' 'सभ भाग्यमानी किए नहि होइत अछि ? डैडी तऽ भगवान पर विश्वास नहि करैत छथि । मम्मीकेँ एहिद्वारे डैडीसँ कतेको बेर झगड़ो होइत अछि । डैडी कहैत छथि एहि संसारकेँ किओ नहि बनौने अछि । मनुष्यक जन्म कोना होइत अछि, मृत्यु कोना होइत अछि विज्ञान सभ बात जनैत अछि । मम्मी विश्वास नहि करैत अछि. . . . . अंकल डैडी यदि भगवानमे विश्वास नहि करैत छथि तऽ भगवान हुनका भाग्यमानी कोना बना देलाह ? ' प्राचीकेँ ई सभ प्रश्नक उत्तर की हमरा लग छल ? परमेश पहिनेसँ प्रेक्टिकल लोक अछि हमर कनियाँ कहैत छथि परमेशक लग इमोशन, सेन्टिमेन्ट जेहन चीज नहि अछि । ओ बहुत हिसाब किताब बला लोक अछि । गणितकेँ बढि़या जेकाँ बुझैत अछि । गणितक अध्यापक ! हम कोना मानि लिअ गणितमे इमोशन सेन्टिमेन्टक स्थान नहि अछि । हम तऽ खोजने छलहुँ प्राइम नम्बरक निःसंगता, खोजी कएने छलहुँ नेगेटिभ नम्बरक शुन्यता । देखने छलहुँ शुन्यताक सेहो गणितमे स्थान अछि । शुन्यसँ सेहो बेसी आ चीज अछि गणितक लग । ऋणात्मक संख्यासँ सेहो बहुत किछु प्राप्ती होइत अछि गणितमे । ओहि दिन परमेशक चिठ्ठी आएल जे माय बापकेँ मरलाक बाद ओ गाम नहि आओत । एहिद्वारे ओकर हिस्सा, ओकर भागक जमीन कहँुना कऽ गामक धनीक सुटाई साहसँ बेचि देब । सुटाई साह लगसँ पैसा लाबएकेँ व्यवस्था ओ स्वयं कऽ लेत । गामक जमीनमे परमेश एकदिन हिस्सा माँगत हमर कल्पनासँ बाहर छल । परमेश लग तऽ सभ किछु अछि । बड़का नोकरी, रुपैया, घर, कार । एहि सभक अतिरिक्त ओ जमीन आ बाड़ीमे हिस्सा लेत । हमर कनियाँ पत्र पढि़ कऽ तमसा गेल छलीह । हमरा खौझबैत कहए लगलीह, 'जीवनक गणित करैत - करैत बीता देलहुँ । परमेश मात्र एक्केटा गणित सिखलन्हि लाभ हानीक ! मात्र । ' 'हँ, मानैत छी परमेश बहुत प्रेक्टिकल अछि मुदा हमर कनियाँक बात सेहो अतिशयोक्ति नहि छल ? मानैत छी परमेशसँ हम ईष्र्या करैत छी, परमेश हमरा लेल कोनो काजक नहि अछि, तैयो ओ हमर भाई अछि । हम एकटा बरेरीक नीचा खेल कऽ बड़का भेल छी । बच्चामे एकसँग खेलने छी । एक साथ लड़ने छी । जखन एक गोटे माडि़ खाति छलहुँ तऽ दोसर ओकरा प्रति सहानुभूति जनबैत छलहुँ । आइ बड़का भऽ गेल छी तऽ एक गोटे दोसरकेँ चिन्ता नहि करी ? एतेक दूर रहलाक बादो सेहो ओ ई बुझि नहि पाएल जे गामक ई जमीन हमर संसार चलाबए लेल कतेक आवश्यक अछि ? ओ अवश्य राजी भऽ जाएत, अपन भाग छोड़ए लेल । हमरा काठमाण्डू आबएकेँ उद्देश्य सेहो इएह छल । बहुत दिनक बाद एहि उमेरमे काठमाण्डू अएलहुँ, परमेशसँ कहब, जमीनकेँ एहि तरहे हिस्सा नहि कर । ओकरा बुझाएब हम सरकारी स्कूलमे भलेहि काज करैत छी मुदा एखन धरि अस्थायी छी । गुञ्जाकेँ विवाहक बात सेहो अछि । परमेश हमरा देखि कऽ नहि प्रशन्न भेल आ नहि दुःखी । बल्की हम कतेक दिन रहब कोन-कोन स्थान घुमए जाएब कतएसँ की किनब कोन बससँ फिर्ता जाएब, ई बातसभ पुछए लागल । काठमाण्डूमे परमेशकेँ अफिस गाड़ी नहि देने छल । अफिसकेँ समयमे गाड़ी लेबए अबैत छल ओ जाए कालमे छोडि़ दैत छल । परमेशकेँ अपन एकटा कार छल मुदा बहुत सजा कऽ रखैत छल । परमेश पूरे व्यवस्था कऽ लेने छल । भक्तपुर हम आ प्राची जाएब । आइ काठमाण्डू आ ललितपुर । पर्यटक बसक लेल स्वयं ट्राभल्स एजेन्टक लग जा टिकट कटा देने छल । प्राची प्रश्न कएलक, 'मनुष्यकेँ इतिहास आ गणितक इतिहासमे किछु अन्तर भेटैत अछि अंकल ? ' 'ओह ! फेरसँ इतिहास । प्राची, हमर बेटी । हम गणितक शिक्षक छी, इतिहासक नहि, हमर विश्वविद्यालयमे गणित आ इतिहास दुनू कम्बिनेशन लेब स्वीकार नहि छल । केँ एहन नियम बनौलक, की पत्ता । ओ वास्तवमे बहुत बड़का दुरदर्शी रहल हेता । ' आइ गाम जाएकेँ दिन । परमेशक कनियाँ हमरा लेल पूरी आ तरकारी बनौलीह । सँगमे पानिक बोतल आ टिफिन वक्स लेने नहि छलहुँ । ओ दुनू दोकानसँ किन अनलीह । बालाजुमे टिकट नहि भेटल । गौशालामे ककरो पठा परमेश टिकट अनलक । परमेश कहए लागल, 'गौशालासँ बस रिंग रोड मार्फत घुमा कऽ लऽ जाइत अछि समय बेसी लागत हम अपन कारसँ सीधे कलंकी छोडि़ आएब । ' प्राची ई दू दिनमे नजदिक भऽ गेल छल । घर जाएकाल बहुत जिद्द करए लागल, ओहो गाम जाएत ? गाम ? कोन गाम ? ओ गाम जतए तोहर माय एक बेर गेल छलहुँ ? ओ गाम जकर जमीन तोहर डैडी बेचए चाहैत छौक ? मुदा हम किछु नहि कहि पेलहुँ । अएला दू तीन दिन भीतर हम अपना आबएकेँ उदेश्य परमेशकेँ नहि कहि पेलहुँ । एकबेर सेहो ओ नहि पुछलक, हम किए आएल छी । सोचि रहल छलहुँ, ओ अपन चिठ्ठीक विषयमे पुछत । जमीनक हिस्सा करएबला बात । ओहि समय हम अपन बात राखब । मुदा ई बात सेहो परमेश नहि उठौलक हमरा कहब आवश्यक छल यदि एखनो ई बात नहि कहि पेलहुँ तऽ एतेक पैसा खर्च कऽ एतेकदूरी तय कऽ कऽ आएल छी, सभ व्यर्थ भऽ जाएत । गामक जमीनकेँ हमरा बहुत आवश्यकता अछि । गुञ्जाकेँ विवाह नहि भेल अछि । स्थायी नहि भेलाक कारण सेवा निवृतिकेँ पैसा नहि भेटत हमर, सभ हिसाब किताब फेल भऽ गेल अछि । आखिर एहिसमय हमरा लगसँ जमीन परमेश नहि लेत । ओकरा लग कोन चीजक कमी अछि आ बहुत जमीन किनिओ लेने अछि । गाड़ी चलबैत - चलबैत परमेश कहए लागल, 'हम एकटा चिठ्ठी पठौने छलहुँ भेटल ? ' आब कहब उचित हएत । एहिबेर बीना लाज कएने अभाव आ समस्याकेँ आगा रखैत कहब आवश्यक अछि, एहिबेर नहि कहलासँ बहुत किछु हमर समाप्त भऽ जाएत । हमर सुरक्षा, गुञ्जाक विवाह आ हमर आर्थिक अवस्था । परमेश कहए लागल, 'हमरा पैसाकेँ बहुत आवश्यकता अछि । सोचि रहल छी जनकपुरमे एकटा घर किनी । इम्हर - उम्हर जोगाड़ कऽ रहल छी नहि भऽ पावि रहल अछि । यदि गामक हमर भागक जमीन . . . . । ' हमर आगा अस्पष्ट धुनि देखाई देबए लागल, ओ धुनिक भीतर परमेश कतहँु हरा गेल छल । अन्हार आ प्रकाशक छाँया बीच पर्दा पर देखाई देबए लागल हमर अतितक कैनवास । हमरा आगा १५ बर्षक परमेश ठाढ़ अछि । संकोच, सभ्रम, भय आ आशंकासँ भड़ल । कहि रहल अछि कलेजक सभ लड़का मनकामना जाइत अछि, हमरा लग पैसा नहि अछि । यदि पाँच सय रुपैया दैतहुँ . . . . । स्कूलमे तलब नहि भेटि रहल छल । गुञ्जाकेँ टाइफाइड दबाइक दोकान पर उधारी छल । दू बर्ष भऽ गेल छल घर पर खपड़ा बदलला । छतमे सूर्य चन्द्रमा देखाए लागल छल । हमर पायरक चप्पल टुटि गेल छल । स्कूल जाएमे लाज लागि रहल छल । तैयो परमेशकेँ देखि कऽ मोनमे प्रेम जागल । बेचारा जाए चाहैत अछि तऽ घूमि आबौक । परमेश गाड़ी रोकलक । कलंकी आबि गेल छल । कहए लागल, 'भैया, उत्तर नहि देलहुँ ? ' हम स्वीकारोक्तिमे मुहँ हिलबैत बस दिस बढि़ गेलहँु । 