با ابراز امیدواری بہ بازگشت صلح بہ وطن عزیز ما افغانستان ، ہدف از نگارش این سطور جلب توجہ طرفین مذاکرہ بہ محافظت و پاسداری از میراثہای فرہنگی و آبدات تاریخی افغانستان میباشد .چنانچہ مبرہن است آثار و آبدات تاریخی افغانستان نہ تنہا جزء مہمی ازسرمایہ ہای ملی کشورمحسوب میگردد ، بلکہ بخشی از سرمایہ ہای ثقافت جہانی نیز بشمار می آید .افغانستان کشوریست مملو ازداشتہ ہای فرہنگی کہ با تمام کشورہای جہان ، چہ از الحاظ ابداعات ہنری وادبی وچہ درساحۂ معماری وصنایع ظریفہ ہمسری مینماید .بہ اساس مطالعات باستانشناسی ، باشندگان این سرزمین از زمرۂ نخستین مردمانی بودند کہ درعصر کشف فلزات بہ استخراج معادن خود پرداختند و اساس مدنیت ہای شہری را در حدود پنج ہزارسال پیش بنا نہادند .چناچہ برہمہ آشکاراست سرزمین کہنسال ما از دوران پیش از اسکندر تاعصر کوشانی ہا یکی از مراکزعمدۂ تجارت جہان باستان بود وجادۂ مشہور اپریشم ازآن میگذشت .از آنعہد تا ادوار اسلامی ، سرزمین ما بہ گواہی تاریخ مہد مدنیت ہای غنامندی بودہ است .آثار و آبدات ادوار اسلامی افغانستان با مساجدی عظیم مزین با کاشیکاری ہای ظریف ، منارہ ہای رفیع ، قصور و کاخہای پرصلابت و حصارہا و قلعہ ہای باستانی یکی از غنی ترین ممالک جہان از نگاہ داشتہ ہای تاریخی میباشد ؛ واین حق ملت افغانستان است کہ حکومات آیندۂ آن آثار وآبدات تاریخی شکوہمند و باعظمت کشور را حفاظت و پاسداری نماید تا نسل جوان افغان بتواند مزایای تاریخی خودرا درک کند ، بیاموزد و بہ ہویت ملی خویش ببالد .میراثہای فرہگی کشور ما درحقیقت گنجینہ ہای نہایت ارزشمند ، وپربہای اند کہ مارا بہ درک و شناخت دست آوردہای علمی و فرہنگی نیکان ما رہنمون میسازد واین برماست تا درحراست و پاسداری آن بکوشیم .ګران ہېواد افغانستان تہ د سولې د راتګ د ہیلہ مندۍ پہ څرګندولو سرہ ، د دغہ لیک یواځینۍ موخہ د ہېواد د تاریخی آثارو ، آبداتواو فرہنګی میراثونو ساتنې او پاملرنې تہ د مذاکراتی پلاوی د دواړو اړخونو د پام راګرځول دی .دا څرګندہ دہ چې د افغانستان تاریخی او فرہنګی اثار نہ یواځې د ہېواد ملی شتمنی دہ بلکې د نړۍ د ثقافت یوہ برخہ ہم شمېرل کېږی .افغانستان یو داسې ہېواد دی چې د فرہنګی ویاړونو ډک دی او د نړۍ د ټولو ہغو ہېوادونو سرہ پہ یوہ ردیف کې قرار لری چې د فرہنګی میراثونو ، ادبی آثارو ، معمارۍ او صنعت پہ برخہ کې خورا شتمن بلل کېږی .لکہ څرنګہ چې ټولو تہ څرګندہ دہ افغانستان پہ نړۍ کې یوہ لرغونی سیمہ دہ چې د اسکندر مقدونی لہ وختہ تر کوشانی دولت او بیا لہ ہغہ مہالہ تر اسلامی دورې پورې د نړۍ د بډایہ مدنیتونو زانګو ګرځېدلې دہ .د اسلامی دورو څخہ راپاتې آثار او آبدات لکہ ستر ستر مسجدونہ چې پہ ظریفو ، ښایستہ او زړہ راښکوونکو تیږو باندې پوښل شوې، ہسک او لوړې منارې، پہ زړہ پورې ودانۍ د دې ښکارندوی دی چې دغہ سیمہ د تاریخی آثارو او پاتې شونو لہ مخې د نړۍ لہ ترټولو بډایہ ہېوادونو څخہ شمېرل کېږی .او دا د افغان ملت مسلم حق دی چې دغہ ویاړمن ، با عظمتہ او لوړ تاریخی اثار او آبدات یې وساتل شی او پاملرنہ ورتہ وشی ترڅو وکولی شی خپل تاریخی مزایاوې درک کړی ، زدہ کړہ ورڅخہ وکړی او پہ خپل ملی ہویت ویاړ وکړی .زمونږ د ہېواد فرہنګی میراثونہ پہ حقیقت کې لوی او با ارزښتہ خزانې دی چې مونږ سرہ د خپلو مشرانو او تیرو نسلونو د علمی او فرہنګی لاستہ راوړنو پہ درک کې مرستہ کوی ، نو دا زمونږ مسولیت دی چې باید ترې ساتنہ وکړو .د یادونې وړ دہ چې مونږ ټول افغانان پہ خپل ملی ہویت ، فرہنګی میراثونو او پتمن تاریخ ویاړو او دغہ فزیکی واټن ہېڅکلہ د دې باعث کېدای نشی چې لہ ہېواد سرہ زمونږ ژورہ مینہ راکمہ کړی .خو دا خبرہ مونږ درک کړې دہ چې افغانانو او د افغانستان خاورې ګڼ شمېر ستونزې او ناخوالې تجربہ کړی دی او د دغہ وضعیت بدلون نہ یواځې دا چې د افغانانو پہ پیاوړو ارادو سرہ شونی دی بلکی پدغہ برخہ کې د نړیوالی ټولنې تعہد او مشارکت ہم اړین دی چې اوس یې د پخوا پہ نسبت ونډہ خورا کم رنګہ شوې دہ .دا نو اوس زمونږ مسولیت دی چې نوښتونہ وکړو او لہ مختلفو لارو چارو پہ ګټې اخیستنې سرہ د پہ دغہ برخہ کې د نړېوالو توجو راجلب کړو ترڅو د خپلو ملی عوایدو یوہ برخہ د افغانستان پراختیایې پروژو تہ ځانګړې کړی .پہ دغہ برخہ کې یو اړین کار دا دی چې د افغانستان لرغونی تاریخی آثار ، آبدات او فرہنګی میراثونہ ییا راژوندی او د تورېزم او سیاحت لپارہ زمینہ سازی وشی .دغہ چارہ بہ د ہېواد داخلی عایدات فوق العادہ لوړ او پہ راتلوونکی کې بہ بې شمېرہ کاری فرصتونہ رامنځتہ کړی .ہمدا علت دی چې د نړۍ اسلامی ہېوادونو خپلو فرہنګی میراثونو تہ ډېرہ پاملرنہ کړې او پہ خپل اقتصادی سیاست کې یې ورتہ ځای ورکړی .ښہ بېلګی یې د سعودی عربستان او د قطر ہېوادونہ دی .