ಜಲ ಶಕ್ತಿ ಸಚಿವಾಲಯ
ಮಳೆಗಾಲಕ್ಕೆ ಸಜ್ಜಾದ ಜಲಶಕ್ತಿ ಅಭಿಯಾನ್
ಮಳೆಗಾಲಕ್ಕೆ ಸಜ್ಜಾದ ಜಲಶಕ್ತಿ ಅಭಿಯಾನ್
ಕೋವಿಡ್-19 ನಿಂದಾದ ಪ್ರಸ್ತುತ ಆರೋಗ್ಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಘಟಕಗಳ ಮೂಲಕ ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡಲು ಕೇಂದ್ರದ ‘ಜಲ ಶಕ್ತಿ ಅಭಿಯಾನ’ ಸಜ್ಜಾಗಿದೆ. ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಾರ್ಮಿಕ ಬಲದ ಲಭ್ಯತೆಯಿಂದಾಗಿ, ಅಭಿಯಾನ್ ಮುಂಬರುವ ಮುಂಗಾರುಗಾಗಿ ಸಜ್ಜಾಗಿದೆ.
ಕೇಂದ್ರ ಗ್ರಾಮೀಣಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಇಲಾಖೆ, ಜಲಸಂಪನ್ಮೂಲ ಇಲಾಖೆ, ನದಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಗಂಗಾ ಪುನಶ್ಚೇತನಗೊಳಿಸುವಿಕೆ, ಭೂ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಇಲಾಖೆ ಮತ್ತು ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಮತ್ತು ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಇಲಾಖೆಗಳ ಎಲ್ಲ ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಗಳಿಗೆ ಜಂಟಿ ಸಲಹೆಯನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ರಾಜ್ಯಗಳು/ ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳು, ಈ ವರ್ಷ ಮುಂಬರುವ ಮುಂಗಾರು ಮಳೆ ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಪುನರ್ಭರ್ತಿಗಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಸಿದ್ಧತೆಗಳ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ದೇಶಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ.
ಕಳೆದ ವರ್ಷ “ಜಲಶಕ್ತಿ ಅಭಿಯಾನ”ವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಇದು ದೇಶಾದ್ಯಂತ 256 ನೀರಿನ ಒತ್ತಡದ ಜಿಲ್ಲೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.ಈ ‘ಜಲಶಕ್ತಿ ಅಭಿಯಾನ್’ ಎಲ್ಲಾ ಪಾಲುದಾರರನ್ನು ನೀರಿನ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಉದ್ದೇಶದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ತರುವ ಬೃಹತ್ ಆಂದೋಲನವಾಗಿದ್ದು, ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಅದು ರಾಷ್ಟ್ರವ್ಯಾಪಿ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿತು. ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು, ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ, ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಪಂಚಾಯತಿ ರಾಜ್ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಈ ಅಭಿಯಾನದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಆರೂವರೆ ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. ಎಪ್ಪತ್ತೈದು ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮತ್ತು ಇತರ ಜಲಮೂಲಗಳು ಮತ್ತು ಟ್ಯಾಂಕ್ಗಳನ್ನು ನವೀಕರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಸುಮಾರು ಒಂದು ಕೋಟಿ ನೀರಿನ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಮಳೆನೀರು ಕೊಯ್ಲು ರಚನೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು.
ಈ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ವ್ಯಾಪಕ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ತೀವ್ರವಾದ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರವನ್ನು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಆರೋಗ್ಯ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಿಂದಾಗಿ, ಈ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ಅಭಿಯಾನದಲ್ಲಿ ನಿಯೋಜಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇದರ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ, ಈ ವರ್ಷದ ಮಾನ್ಸೂನ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಳೆ ನೀರು ಹಿಡಿಯಲು ಲಭ್ಯವಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ನಿಯೋಜಿಸಲಾಗುವುದು ಮತ್ತು ಪೂರ್ವಸಿದ್ಧತಾ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಹ ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಇರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ನೀರಾವರಿ ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುವುದರೊಂದಿಗೆ ಲಾಕ್ಡೌನ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಎಂಎನ್ಜಿಆರ್ಇಜಿಎಸ್ ಕಾರ್ಯಗಳು/ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಮತ್ತು ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯ ಅನುಮತಿ ನೀಡಿದೆ. ನೀರಾವರಿ ಮತ್ತು ಜಲ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿನ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ವಲಯದ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಎಂಎನ್ಆರ್ಇಜಿಎಸ್ ಕಾರ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ಡೊವೆಟೈಲಿಂಗ್ನೊಂದಿಗೆ ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಂತರವನ್ನು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸುವುದು, ಮುಖದ ಕವಚಗಳ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಅಗತ್ಯ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಮತ್ತಷ್ಟು ಖಚಿತಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜಲಮೂಲಗಳ ಪುನರ್ಯೌವನಗೊಳಿಸುವಿಕೆ, ಜಲಮೂಲಗಳಲ್ಲಿನ ಅತಿಕ್ರಮಣಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದು, ಸರೋವರಗಳು ಮತ್ತು ಕೊಳಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಿುಸುವುದು, ಒಳಹರಿವು / ಮಳಿಗೆಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ / ಬಲಪಡಿಸುವಿಕೆ, ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಆದ್ಯತೆಯ ಮೇರೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಅಂತೆಯೇ, ಸಮುದಾಯ ಚಾಲಿತ ನದಿ, ಜಲಾನಯನ ನಿರ್ವಹಣಾ ಪದ್ಧತಿಗಳ ಮೂಲಕ ಸಣ್ಣ ನದಿಗಳ ಪುನಶ್ಚೇತನನಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಸಹ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಬಹುದು. ಇಂತಹ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಮೂಲ ಸುಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಜಲ ಶಕ್ತಿ ಸಚಿವಾಲಯವು ಜಾರಿಗೆ ತರುತ್ತಿರುವ “ಜಲ ಜೀವನ್ ಮಿಷನ್ “ ಅನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮುದಾಯ “ಜಲ್ ಜೀವನ್ ಮಿಷನ್” ಗಾಗಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಗ್ರಾಮ ಕ್ರಿಯಾ ಯೋಜನೆ ಯು ಗ್ರಾಮೀಣ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ದೃಡವಾದ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.