ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತು ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಚಿವಾಲಯ
ಸ್ವಚ್ಛ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷಿತ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಮೊಬೈಲ್ ಬಳಕೆದಾರರ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಎರಡು ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಲಾಗಿದೆ
SIM ಸ್ವಾಪ್/ಬದಲಿಗಾಗಿ KYC
ಹೆಬ್ಬೆರಳು ಮತ್ತು ಐರಿಸ್ ಆಧಾರಿತ ಬಯೋಮೆಟ್ರಿಕ್ ದೃಢೀಕರಣದ ಜೊತೆಗೆ ಮುಖ ಆಧಾರಿತ ಬಯೋಮೆಟ್ರಿಕ್ ದೃಢೀಕರಣವನ್ನು ಅನುಮತಿಸಲಾಗಿದೆ
ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಪರ್ಕಗಳಿಗಾಗಿ ಅಂತಿಮ ಬಳಕೆದಾರರ KYC ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ
ಪರವಾನಗಿದಾರರಿಂದ ಪಾಯಿಂಟ್-ಆಫ್-ಸೇಲ್  ನೋಂದಣಿ
ಮೋಸದ POS ಅನ್ನು 3 ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಕಪ್ಪುಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸುವುದು
ಪ್ರತಿ POS ನ ನಿರ್ವಿವಾದ ಪರಿಶೀಲನೆ, ಅಂದರೆ ಫ್ರಾಂಚೈಸಿ, ಏಜೆಂಟ್ಗಳು ಮತ್ತು ವಿತರಕರು
ಸಂಚಾರ ಸಾಥಿಯೊಂದಿಗೆ 52 ಲಕ್ಷ ಶಂಕಿತ ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ಕಡಿತಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ
ಸಂಚಾರ ಸಾಥಿಯೊಂದಿಗೆ 3 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮೊಬೈಲ್ ಹ್ಯಾಂಡ್ಸೆಟ್ಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲಾಗಿದೆ
ದೇಶದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ-ಆರ್ಥಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣದೊಂದಿಗೆ, ಆನ್ಲೈನ್ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಮೊಬೈಲ್ ಸೇವೆಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಟೆಲಿಕಾಂ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಬಳಕೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಂಪರ್ಕವು ಸಾಮಾಜಿಕ, ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಪರಿವರ್ತನೆಯ ಚಲನಶೀಲತೆಯನ್ನು ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಮೊಬೈಲ್ ಬಳಕೆದಾರರ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ಟೆಲಿಕಾಂ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಸುರಕ್ಷಿತ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಹಕರ ರಕ್ಷಣೆಯ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಂಡು ಡಿಜಿಟಲ್ ಅಂತರ್ಗತ ಸಮಾಜವನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವಲ್ಲಿ, ಸಂವಹನ, ರೈಲ್ವೆ ಮತ್ತು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಐಟಿ ಸಚಿವರಾದ ಶ್ರೀ ಅಶ್ವಿನಿ ವೈಷ್ಣವ್ ಅವರು ಇಂದು ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪಾಂತರ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಹಕರ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಎರಡು ಸುಧಾರಣೆ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು.
1. KYC ಸುಧಾರಣೆಗಳು
2. ಪಾಯಿಂಟ್ ಆಫ್ ಸೇಲ್  ನೋಂದಣಿ ಸುಧಾರಣೆ
ಈ ಎರಡು ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಸಂಚಾರ ಸಾಥಿಯ ಪ್ರಾರಂಭದೊಂದಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಲಾದ ಹಿಂದಿನ ಸುಧಾರಣೆಗಳ ಹಾದಿಯಲ್ಲೇ ಇವೆ. ಇದು ನಾಗರಿಕ ಕೇಂದ್ರಿತ ಪೋರ್ಟಲ್ ಆಗಿದ್ದು ಸೈಬರ್ ಅಪರಾಧಗಳು ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ವಂಚನೆಗಳ ಬೆದರಿಕೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಭಾರತದ ಹೋರಾಟವನ್ನು ಸಶಕ್ತಗೊಳಿಸಿದೆ.
ಪಾಯಿಂಟ್-ಆಫ್-ಸೇಲ್  ನೋಂದಣಿ ಸುಧಾರಣೆಗಳು: ಈ ಸುಧಾರಣೆಯು ಪರವಾನಗಿದಾರರಿಂದ ಫ್ರ್ಯಾಂಚೈಸೀ, ಏಜೆಂಟ್ ಮತ್ತು ವಿತರಕರ  ಕಡ್ಡಾಯ ನೋಂದಣಿಗಾಗಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತದೆ. ವಂಚನೆಯ ಅಭ್ಯಾಸಗಳ ಮೂಲಕ ಸಮಾಜವಿರೋಧಿ/ದೇಶ-ವಿರೋಧಿ ಅಂಶಗಳಿಗೆ ಸಿಮ್ಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಪಿಒಎಸ್ ಅನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕಲು ಇದು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
PoS ನೋಂದಣಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಪರವಾನಗಿದಾರರಿಂದ PoS ನ ನಿರ್ವಿವಾದದ ಪರಿಶೀಲನೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಪಿಒಎಸ್ ಮತ್ತು ಪರವಾನಗಿದಾರರ ನಡುವಿನ ಲಿಖಿತ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಪಿಒಎಸ್ ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡರೆ, ಅದನ್ನು 03 ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಗೆ ಕಪ್ಪುಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಪಿಒಎಸ್ಗಳನ್ನು ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಪ್ರಕಾರ 12 ತಿಂಗಳೊಳಗೆ ಪರವಾನಗಿದಾರರು ನೋಂದಾಯಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಇದು ಪರವಾನಗಿದಾರರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಅಕ್ರಮ PoS ಅನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು, ಕಪ್ಪುಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಲು ಮತ್ತು ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನೇರವಾದ PoS ಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
KYC ಸುಧಾರಣೆಗಳು- KYC ಎನ್ನುವುದು ಗ್ರಾಹಕರನ್ನು ಅನನ್ಯವಾಗಿ ಗುರುತಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ಟೆಲಿಕಾಂ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಮೊದಲು ಅವರ ಗುರುತು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವಿಕೆಯನ್ನು ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ KYC ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು ಟೆಲಿಕಾಂ ಸೇವೆಗಳ ಚಂದಾದಾರರನ್ನು ಯಾವುದೇ ಸಂಭವನೀಯ ವಂಚನೆಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುವ ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಆ ಮೂಲಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಮುದ್ರಿತ ಆಧಾರ್ ದುರ್ಬಳಕೆಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು, ಮುದ್ರಿತ ಆಧಾರ್ QR ಕೋಡ್ ಅನ್ನು ಸ್ಕ್ಯಾನ್ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ವಿವರಗಳನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಸೆರೆಹಿಡಿಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿತಗೊಂಡರೆ, 90 ದಿನಗಳ ಅವಧಿ ಮುಗಿಯುವವರೆಗೆ ಅದನ್ನು ಬೇರೆ ಯಾವುದೇ ಹೊಸ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಒಬ್ಬ ಚಂದಾದಾರನು ತನ್ನ ಸಿಮ್ ಅನ್ನು ಬದಲಿಸಲು ಸಂಪೂರ್ಣ KYC ಅನ್ನು ಒದಗಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಹೊರಹೋಗುವ ಮತ್ತು ಒಳಬರುವ SMS ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಮೇಲೆ 24 ಗಂಟೆಗಳ ಬಾರ್ ಇರುತ್ತದೆ.
ಆಧಾರ್ ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಬ್ಬೆರಳಿನ ಗುರುತು ಮತ್ತು ಐರಿಸ್ ಆಧಾರಿತ ದೃಢೀಕರಣದ ಜೊತೆಗೆ, ಮುಖ ಆಧಾರಿತ ಬಯೋಮೆಟ್ರಿಕ್ ದೃಢೀಕರಣವನ್ನು ಸಹ ಅನುಮತಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಘಟಕಗಳಿಗೆ ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ನೀಡಲು ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಪರ್ಕಗಳ ಪರಿಚಯ . ಅದರ ಎಲ್ಲಾ ಅಂತಿಮ ಬಳಕೆದಾರರ ಸಂಪೂರ್ಣ KYC ಗೆ ಒಳಪಟ್ಟು ಘಟಕಗಳು ಯಾವುದೇ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಅಂತಿಮ ಬಳಕೆದಾರರ ಯಶಸ್ವಿ KYC ಮತ್ತು ಘಟಕದ ಆವರಣ/ವಿಳಾಸದ ಭೌತಿಕ ಪರಿಶೀಲನೆಯ ನಂತರವೇ SIM ಅನ್ನು ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ದೂರಸಂಪರ್ಕ ಇಲಾಖೆ, ಪರಿಚಯಿಸಲಾದ ಪರಿವರ್ತಕ ಸುಧಾರಣೆಗಳ ಮೂಲಕ ದೇಶದ ನಾಗರಿಕರ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು ದೃಢವಾದ ಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಕಠಿಣ ಮತ್ತು ಸಮಗ್ರ ಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ, ಗ್ರಾಹಕರ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಮತ್ತು ಟೆಲಿಕಾಂ ವಂಚನೆಗಳ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಬೆದರಿಕೆಯ ವಿರುದ್ಧ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಇಲಾಖೆಯು ಮುಂದಾಗಿದೆ. ಜಾಗರೂಕ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸುರಕ್ಷಿತ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಸಂವಹನ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ದೂರಸಂಪರ್ಕ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಲ್ಲಿ ಇಲಾಖೆ ಮುಂದಡಿ ಇಟ್ಟಿದೆ.
ಸಂಚಾರ ಸಾಥಿ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳು
ಸಂಚಾರ ಸಾಥಿಯ ಪರಿಣಾಮ- ಮೊಬೈಲ್ ಬಳಕೆದಾರರ ರಕ್ಷಣೆಯ ನಾಗರಿಕ ಕೇಂದ್ರಿತ ಪೋರ್ಟಲ್
1. ಮೊಬೈಲ್ ಬಳಕೆದಾರರ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ 'ಸಂಚಾರ್ ಸಾಥಿ' ಪೋರ್ಟಲ್ ಅನ್ನು ವಿಶ್ವ ದೂರಸಂಪರ್ಕ ದಿನದಂದು  ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು.
2. “ಸಂಚಾರ್ ಸಾಥಿ” ಪೋರ್ಟಲ್ ಮೊಬೈಲ್ ಚಂದಾದಾರರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಅಧಿಕಾರ ನೀಡುತ್ತದೆ
a. ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿಸಲಾದ ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಿರಿ,
b. ಮೋಸದಿಂದ ನೋಂದಾಯಿಸಲಾದ ಯಾವುದಾದರೂ ಇದ್ದರೆಅಂಥ ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡಿ,
c ಕದ್ದ/ಕಳೆದ ಮೊಬೈಲ್ ಹ್ಯಾಂಡ್ಸೆಟ್ಗಳನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡಿ ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸಿ.
3. “ಸಂಚಾರ್ ಸಾಥಿ” ಪೋರ್ಟಲ್ ಮತ್ತು ASTR ಟೂಲ್ ಸಹಾಯದಿಂದ ಸುಮಾರು 114 ಕೋಟಿ ಸಕ್ರಿಯ ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲಾಗಿದೆ.
a. 66 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಶಂಕಿತ ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಪರ್ಕಗಳು ಪತ್ತೆಯಾಗಿವೆ
b.ಮರು ಪರಿಶೀಲನೆ ವಿಫಲವಾದ ನಂತರ 52 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ಕಡಿತಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ
c. 67000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಾರಾಟದ ಪಾಯಿಂಟ್ಗಳನ್ನು  ಕಪ್ಪುಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ
d. ಸುಮಾರು 17000 ಮೊಬೈಲ್ ಹ್ಯಾಂಡ್ ಸೆಟ್ ಗಳನ್ನು ಬ್ಲಾಕ್ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ
e. 1,700 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಾರಾಟದ  ವಿರುದ್ಧ 300 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಎಫ್ಐಆರ್ಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ.
f. 66000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಖಾತೆಗಳನ್ನು ಬ್ಲಾಕ್ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ
g. ವಂಚಕರು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದ ಸುಮಾರು 8 ಲಕ್ಷ ಬ್ಯಾಂಕ್/ವಾಲೆಟ್ ಖಾತೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ
4. ಸುಮಾರು 18 ಲಕ್ಷ ಚಂದಾದಾರರು ಮೋಸದಿಂದ ನೋಂದಾಯಿಸಲಾದ ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಪರ್ಕಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಬಂದ ದೂರುಗಳ ಪೈಕಿ 9.26 ಲಕ್ಷ ದೂರುಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲಾಗಿದೆ.
5. ಕಳುವಾದ/ಕಳೆದುಹೋದ ಮೊಬೈಲ್ ಹ್ಯಾಂಡ್ಸೆಟ್ಗಳ ಬಗ್ಗೆ 7.5 ಲಕ್ಷ ದೂರುಗಳಲ್ಲಿ 3 ಲಕ್ಷ ಮೊಬೈಲ್ ಹ್ಯಾಂಡ್ಸೆಟ್ಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲಾಗಿದೆ.
6. ಜನವರಿ 2022 ರಿಂದ, 114 ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಟೆಲಿಕಾಂ ಸೆಟಪ್ಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು LEA ಗಳು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಂಡಿವೆ