ಗಣಿ ಸಚಿವಾಲಯ
ಕಡಲಾಚೆಯ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಖನಿಜ  ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ, 2023 ಅನ್ನು ಸಂಸತ್ತು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು
ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಬಿಡ್ಡಿಂಗ್ ಮೂಲಕ ಹರಾಜಿನ ಮೂಲಕ ಖಾಸಗಿ ವಲಯಕ್ಕೆ ಎರಡು ರೀತಿಯ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗುವುದು, ಅವುಗಳೆಂದರೆ ಉತ್ಪಾದನಾ ಗುತ್ತಿಗೆ ಮತ್ತು ಸಂಯೋಜಿತ ಪರವಾನಗಿ
ಕಡಲಾಚೆಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಹಕ್ಕುಗಳ ಹಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಸುಧಾರಣೆ ತರಲು ತಿದ್ದುಪಡಿ
ಉತ್ಪಾದನಾ ಗುತ್ತಿಗೆಗಳ ನವೀಕರಣ ನಿಬಂಧನೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಗಿದೆ; ಎಂಎಂಡಿಆರ್ ಕಾಯ್ದೆಯಂತೆಯೇ ಅವಧಿಯನ್ನು 50 ವರ್ಷಗಳಿಗೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ
ಪರಮಾಣು ಖನಿಜಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪಿಎಸ್ ಯುಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ಹಕ್ಕುಗಳು
ಕಡಲಾಚೆಯ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಖನಿಜ  ಕಾಯ್ದೆ, 2002  ಗೆ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವ ಕಡಲಾಚೆಯ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಖನಿಜ  ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ, 2023 ಅನ್ನು ರಾಜ್ಯಸಭೆ ಇಂದು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು. ಈ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಲೋಕಸಭೆಯು 01.08.2023 ರಂದು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು. ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಈಗ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ಅಂಕಿತಕ್ಕಾಗಿ ಕಳುಹಿಸಲಾಗುವುದು.
ಕಾಯ್ದೆಯಲ್ಲಿನ ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ತಿದ್ದುಪಡಿಯು ಕಡಲಾಚೆಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡುವ ವಿಧಾನವಾಗಿ ಹರಾಜನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪ್ರಮುಖ ಸುಧಾರಣೆಯನ್ನು ತರುತ್ತದೆ.
ಒಎಎಂಡಿಆರ್ ಕಾಯ್ದೆ, 2002 2010 ರಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕಡಲಾಚೆಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಕಡಲಾಚೆಯ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ತರಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಪ್ರಸ್ತುತ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದೆ.
ಒಎಎಂಡಿಆರ್ ಕಾಯ್ದೆಯು ಅದರ ಪ್ರಸ್ತುತ ರೂಪದಲ್ಲಿ ವಿವೇಚನೆಗೆ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಕಡಲಾಚೆಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ಹಕ್ಕುಗಳ ನ್ಯಾಯಯುತ ಮತ್ತು ಪಾರದರ್ಶಕ ಹಂಚಿಕೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಗಣಿ ಮತ್ತು ಖನಿಜಗಳ  ಕಾಯ್ದೆ, 1957  ಅನ್ನು ಜನವರಿ 2015 ರಲ್ಲಿ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು, ಇದು ಹರಾಜಿನ ಮೂಲಕ ಕಡಲತೀರದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಖನಿಜ ರಿಯಾಯಿತಿಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಾಗಿನಿಂದ, ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಗುತ್ತಿಗೆ ಅಥವಾ ಸಂಯೋಜಿತ ಪರವಾನಗಿ ನೀಡಲು 286 ಖನಿಜ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳನ್ನು ಹರಾಜು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಪಾರದರ್ಶಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಹರಾಜು ಪ್ರೀಮಿಯಂ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಆದಾಯದ ಮೂಲವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ. ಒಎಎಂಡಿಆರ್ ಕಾಯ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ತಿದ್ದುಪಡಿಯ ಮೂಲಕ ಹರಾಜು ಆಡಳಿತವನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವುದು ಈ ವಲಯಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಪ್ರಚೋದನೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಭಾರತವು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಕಡಲ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಎರಡು ದಶಲಕ್ಷ ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾರತದ ವಿಶೇಷ ಆರ್ಥಿಕ ವಲಯ  ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಮರುಪಡೆಯಬಹುದಾದ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಕಡಲಾಚೆಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಖನಿಜಗಳ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಜಿಎಸ್ಐ ವಿವರಿಸಿದೆ:
- ಗುಜರಾತ್ ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಕರಾವಳಿಯ ಇಇಜಡ್ ಒಳಗೆ 1,53,996 ಮಿಲಿಯನ್ ಟನ್ ಸುಣ್ಣದ ಮಣ್ಣು.
- ಕೇರಳ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿ 745 ಮಿಲಿಯನ್ ಟನ್ ನಿರ್ಮಾಣ ದರ್ಜೆಯ ಮರಳು.
- ಒಡಿಶಾ, ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ, ಕೇರಳ, ತಮಿಳುನಾಡು ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಒಳ-ಶೆಲ್ಫ್ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯ-ಶೆಲ್ಫ್ನಲ್ಲಿ 79 ಮಿಲಿಯನ್ ಟನ್ ಭಾರವಾದ ಖನಿಜ ಸ್ಥಳಗಳು.
- ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಭೂಖಂಡದ ಅಂಚುಗಳಲ್ಲಿ ಫಾಸ್ಫರೈಟ್.
- ಅಂಡಮಾನ್ ಸಮುದ್ರ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷದ್ವೀಪ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಪಾಲಿಮೆಟಾಲಿಕ್ ಫೆರೋಮ್ಯಾಂಗನೀಸ್  ನಾಡ್ಯೂಲ್ ಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ರಸ್ಟ್ ಗಳು.
ಭಾರತವು ಹೆಚ್ಚಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಾಗುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ, ಅದು ತನ್ನ ಕಡಲ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಅದರ ಗರಿಷ್ಠ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿದೆ. ಈ ಕಡಲ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ. ಇಇಝಡ್ ನಲ್ಲಿರುವ ಖನಿಜ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಅನ್ವೇಷಿಸಲು ಮತ್ತು ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಲು ಖಾಸಗಿ ವಲಯವು ಅಗತ್ಯ ಪರಿಣತಿ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ತರುತ್ತದೆ.
ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ:
- ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಬಿಡ್ಡಿಂಗ್ ಮೂಲಕ ಹರಾಜಿನ ಮೂಲಕ ಮಾತ್ರ ಖಾಸಗಿ ವಲಯಕ್ಕೆ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ಎರಡು ರೀತಿಯ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗುವುದು, ಅವುಗಳೆಂದರೆ. ಉತ್ಪಾದನಾ ಗುತ್ತಿಗೆ ಮತ್ತು ಸಂಯೋಜಿತ ಪರವಾನಗಿ.
- ಕಾಯ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾದ ಸಂಯೋಜಿತ ಪರವಾನಗಿಯು ಪರಿಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಉತ್ಪಾದನಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲಾದ ಎರಡು ಹಂತದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ಹಕ್ಕು.
- ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಕಾಯ್ದಿರಿಸಿದ ಖನಿಜ ಹೊಂದಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿನ ಪಿಎಸ್ ಯುಗಳಿಗೆ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗುವುದು.
- ಪರಮಾಣು ಖನಿಜಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಪಿಎಸ್ ಯುಗಳಿಗೆ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೀಡಲು ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
- ಉತ್ಪಾದನಾ ಗುತ್ತಿಗೆಗಳ ನವೀಕರಣದ ನಿಬಂಧನೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಅವಧಿಯನ್ನು ಎಂಎಂಡಿಆರ್ ಕಾಯ್ದೆಯಂತೆಯೇ 50 ವರ್ಷಗಳಿಗೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
- ಕಡಲಾಚೆಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಪಡೆಯಬಹುದಾದ ಒಟ್ಟು ಪ್ರದೇಶದ ಮೇಲೆ ಮಿತಿಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈಗ, ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಯಾವುದೇ ಖನಿಜ ಅಥವಾ ಸಂಬಂಧಿತ ಖನಿಜಗಳ ನಿಗದಿತ ಗುಂಪಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ 45 ನಿಮಿಷಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಅಕ್ಷಾಂಶವನ್ನು 45 ನಿಮಿಷಗಳ ರೇಖಾಂಶದಿಂದ ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ .
- ಅನ್ವೇಷಣೆ, ಕಡಲಾಚೆಯ ಗಣಿಗಾರಿಕೆಯ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುವುದು, ವಿಪತ್ತು ಪರಿಹಾರ, ಸಂಶೋಧನೆ, ಪರಿಶೋಧನೆ ಅಥವಾ ಉತ್ಪಾದನಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳಿಂದ ಬಾಧಿತರಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಆಸಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಯೋಜನ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಿಗೆ ಹಣದ ಲಭ್ಯತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು, ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳ್ಳದ ಕಡಲಾಚೆಯ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಖನಿಜ ಟ್ರಸ್ಟ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದು ಭಾರತದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಖಾತೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನಿಧಿಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಖನಿಜಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ತೆರಿಗೆಯಿಂದ ಧನಸಹಾಯ ನೀಡಲಾಗುವುದು, ಇದು ರಾಯಲ್ಟಿಯ ಮೂರನೇ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಮೀರುವುದಿಲ್ಲ. ಹೆಚ್ಚುವರಿ ತೆರಿಗೆಯ ನಿಖರ ದರವನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ನಿಗದಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
- ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ಸುಲಭಗೊಳಿಸಲು, ಸಂಯೋಜಿತ ಪರವಾನಗಿ ಅಥವಾ ಉತ್ಪಾದನಾ ಗುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ವರ್ಗಾಯಿಸಲು ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
- ಗುತ್ತಿಗೆಗಳಿಂದ ಸಕಾಲದಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು, ಉತ್ಪಾದನಾ ಗುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ ಉತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ಮತ್ತು ರವಾನಿಸಲು ಸಮಯವನ್ನು ಮಸೂದೆ ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತದೆ.
- ಕಡಲಾಚೆಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಖನಿಜಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆಯಿಂದ ರಾಯಲ್ಟಿ, ಹರಾಜು ಪ್ರೀಮಿಯಂ ಮತ್ತು ಇತರ ಆದಾಯಗಳು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಸೇರುತ್ತವೆ.