જળશક્તિ મંત્રાલય
આંતરદેશીય જળ પરિવહનને પ્રોત્સાહન આપવા માટે રાષ્ટ્રીય જળમાર્ગ વિકાસ
બંદરો, શિપિંગ અને જળમાર્ગ મંત્રાલય દ્વારા જાણ કરવામાં આવી છે તેમ, જ્યાં પણ શક્ય હોય ત્યાં, હાલના રેલ અને માર્ગ પરિવહનના પૂરક ઇનલેન્ડ વોટર ટ્રાન્સપોર્ટ ના પર્યાવરણ-મૈત્રીપૂર્ણ, ખર્ચ-અસરકારક અને સ્થાન-વિશિષ્ટ વૈકલ્પિક મોડને પ્રોત્સાહન આપવા માટે રાષ્ટ્રીય જળમાર્ગો વિકસાવવામાં આવ્યા છે.
ઈન્લેન્ડ વોટરવેઝ ઓથોરિટી ઓફ ઈન્ડિયા  તે મંત્રાલય હેઠળની એક સ્વાયત્ત સંસ્થા છે જે શિપિંગ અને નેવિગેશન માટે રાષ્ટ્રીય જળમાર્ગો ના નિયમન અને વિકાસ માટે જવાબદાર છે અને નદીના સૌથી ઊંડા ભાગમાં 200 T જહાજોના સંચાલન માટે 35 થી 45 મીટર પહોળાઈમાં અને 2 થી 3 મીટર ઊંડાઈ નેવિગેશન ચેનલ વિકસાવે છે. આ રીતે જળમાર્ગમાં વધુ પાણી ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવે છે, જે ઓછામાં ઓછી ઉપલબ્ધ ઊંડાઈ ને સુધારવામાં મદદ કરે છે જે નેવિગેશનને સરળ બનાવે છે અને તે પરિવહન ખર્ચ ઘટાડવામાં સીધું મદદરૂપ થાય છે.
વધુમાં, દેશમાં અંતર્દેશીય જળ પરિવહનને પ્રોત્સાહન આપવા માટે, 24 રાજ્યોમાં ફેલાયેલા 111 અંતર્દેશીય જળમાર્ગો ને રાષ્ટ્રીય જળમાર્ગ અધિનિયમ, 2016 દ્વારા રાષ્ટ્રીય જળમાર્ગો  તરીકે જાહેર કરવામાં આવ્યા છે. આ NWs ની યાદી જોડાયેલ છે.
વધુમાં, જળ સંસાધન, નદી વિકાસ અને ગંગા કાયાકલ્પ વિભાગે, રાજ્ય સરકારો/પ્રોજેક્ટ સત્તાવાળાઓ/અન્ય મંત્રાલયો દ્વારા કાંપના વ્યાપક અને સર્વગ્રાહી વ્યવસ્થાપન માટે સેડિમેન્ટ મેનેજમેન્ટ  પર રાષ્ટ્રીય માળખું તૈયાર કર્યું છે. અન્ય બાબતોની સાથે ફ્રેમવર્ક રાષ્ટ્રીય જળમાર્ગોમાં ડ્રેજિંગ અને ડિસિલ્ટિંગ પરની જોગવાઈઓને પ્રકાશિત કરે છે.
મંજૂર થયેલ NFSM દસ્તાવેજ સાર્વજનિક ડોમેનમાં છે અને તેને અહીંથી એક્સેસ કરી શકાય છે:
https://drive.google.com/file/d/1p4MQWIu9CDuDhL0Tatc5po4a1yO79b9q/view?usp=share_link
આ માહિતી જલ શક્તિ રાજ્ય મંત્રી શ્રી પ્રહલાદસિંહ પટેલે આજે લોકસભામાં એક લેખિત જવાબમાં આપી હતી.
YP/GP/JD
Annexure
List of 111 National Waterways
|
|
S. No.
|
|
National Waterway No.
|
|
Length 
|
|
Details of Waterways
|
|
State
|
|
1
|
|
National Waterway 1
|
|
1620
|
|
Ganga-Bhagirathi-Hooghly River System 
|
|
Uttar Pradesh, Bihar, Jharkhand & West Bengal
|
|
2
|
|
National Waterway 2
|
|
891
|
|
Brahmaputra River 
|
|
Assam
|
|
3
|
|
National Waterway 3
|
|
205
|
|
West Coast Canal , Champakara and Udyogmandal Canals
|
|
Kerala
|
|
170
|
|
West Coast Canal 
|
|
4
|
|
National Waterway 4
|
|
50
|
|
Kakinada Canal 
|
|
Andhra Pradesh, Telangana, Chhattisgarh, Karnataka, Tamil Nadu, Pondichery and Maharashtra
|
|
171
|
|
Godavari river 
|
|
139
|
|
Eluru Canal 
|
|
157
|
|
Krishna river 
|
|
113
|
|
Commamur Canal 
|
|
316
|
|
North Buckingham Canal 
|
|
110
|
|
South Buckingham canal 
|
|
22
|
|
Marakanam to Puducherry through Kaluvelly tank
|
|
1202
|
|
River Godavari 
|
|
636
|
|
River Krishna 
|
|
5
|
|
National Waterway 5
|
|
256
|
|
East Coast Canal and Matai river
|
|
Odisha and West Bengal
|
|
265
|
|
Brahmani-Kharsua-Dhamra rivers
|
|
67
|
|
Mahanadi delta rivers 
|
|
6
|
|
National Waterway 6
|
|
68
|
|
Aai River
|
|
Assam
|
|
7
|
|
National Waterway 7
|
|
90
|
|
Ajoy  River
|
|
West Bengal
|
|
8
|
|
National Waterway 8
|
|
29
|
|
Alappuzha- Changanassery Canal
|
|
Kerala
|
|
9
|
|
National Waterway 9
|
|
40
|
|
Alappuzha- Kottayam – Athirampuzha Canal
|
|
Kerala
Alternate route: 11.5km
|
|
10
|
|
National Waterway 10
|
|
45
|
|
Amba River
|
|
Maharashtra
|
|
11
|
|
National Waterway 11
|
|
99
|
|
Arunawati - Aran River System
|
|
Maharashtra
|
|
12
|
|
National Waterway 12
|
|
5.5
|
|
Asi River
|
|
Uttar Pradesh
|
|
13
|
|
National Waterway 13
|
|
11
|
|
Avm Canal
|
|
Kerala & Tamil Nadu
|
|
14
|
|
National Waterway 14
|
|
48
|
|
Baitarni River
|
|
Odisha
|
|
15
|
|
National Waterway 15
|
|
135
|
|
Bakreswar - Mayurakshi River System
|
|
West Bengal
|
|
16
|
|
National Waterway 16
|
|
121
|
|
Barak River
|
|
Assam
|
|
17
|
|
National Waterway 17
|
|
189
|
|
Beas River
|
|
Himachal Pradesh & Punjab
|
|
18
|
|
National Waterway 18
|
|
69
|
|
Beki River
|
|
Assam
|
|
19
|
|
National Waterway 19
|
|
67
|
|
Betwa River
|
|
Uttar Pradesh
|
|
20
|
|
National Waterway 20
|
|
95
|
|
Bhavani River
|
|
Tamil Nadu
|
|
21
|
|
National Waterway 21
|
|
139
|
|
Bheema River
|
|
Karnataka & Telangana
|
|
22
|
|
National Waterway 22
|
|
156
|
|
Birupa - BadiGenguti - Brahmani River System
|
|
Odisha
|
|
23
|
|
National Waterway 23
|
|
56
|
|
BudhaBalanga
|
|
Odisha
|
|
24
|
|
National Waterway 24
|
|
61
|
|
Chambal River
|
|
Uttar Pradesh
|
|
25
|
|
National Waterway 25
|
|
33
|
|
Chapora River
|
|
Goa
|
|
26
|
|
National Waterway 26
|
|
51
|
|
Chenab River
|
|
Jammu & Kashmir
|
|
27
|
|
National Waterway 27
|
|
17
|
|
Cumberjua River
|
|
Goa
|
|
28
|
|
National Waterway 28
|
|
45
|
|
Dabhol Creek -Vashishti River System
|
|
Maharashtra
|
|
29
|
|
National Waterway 29
|
|
132
|
|
Damodar River
|
|
West Bengal
|
|
30
|
|
National Waterway 30
|
|
109
|
|
Dehing River
|
|
Assam
|
|
31
|
|
National Waterway 31
|
|
114
|
|
Dhansiri / Chathe
|
|
Assam
|
|
32
|
|
National Waterway 32
|
|
63
|
|
Dikhu River
|
|
Assam
|
|
33
|
|
National Waterway 33
|
|
61
|
|
Doyans River
|
|
Assam
|
|
34
|
|
National Waterway 34
|
|
137
|
|
Dvc Canal
|
|
West Bengal
|
|
35
|
|
National Waterway 35
|
|
108
|
|
Dwarekeswar River
|
|
West Bengal
|
|
36
|
|
National Waterway 36
|
|
119
|
|
Dwarka River
|
|
West Bengal
|
|
37
|
|
National Waterway 37
|
|
296
|
|
Gandak River
|
|
Bihar & Uttar Pradesh
|
|
38
|
|
National Waterway 38
|
|
62
|
|
Gangadhar River
|
|
Assam & West Bengal
|
|
39
|
|
National Waterway 39
|
|
49
|
|
Ganol River
|
|
Meghalaya
|
|
40
|
|
National Waterway 40
|
|
354
|
|
Ghaghra River
|
|
Bihar & Uttar Pradesh
|
|
41
|
|
National Waterway 41
|
|
112
|
|
Ghataprabha River
|
|
Karnataka
|
|
42
|
|
National Waterway 42
|
|
514
|
|
Gomti River
|
|
Uttar Pradesh
|
|
43
|
|
National Waterway 43
|
|
10
|
|
Gurupur River
|
|
Karnataka
|
|
44
|
|
National Waterway 44
|
|
63
|
|
Ichamati River
|
|
West Bengal
|
|
45
|
|
National Waterway 45
|
|
650
|
|
Indira Gandhi Canal
|
|
Punjab , Haryana &Rajashtan
|
|
46
|
|
National Waterway 46
|
|
35
|
|
Indus River
|
|
Jammu & Kashmir
|
|
47
|
|
National Waterway 47
|
|
131
|
|
Jalangi River
|
|
West Bengal
|
|
48
|
|
National Waterway 48
|
|
590
|
|
Jawai-Luni-Rann Of Kutch River System
|
|
Gujarat & Rajasthan
|
|
49
|
|
National Waterway 49
|
|
110
|
|
Jhelum River
|
|
Jammu & Kashmir
|
|
50
|
|
National Waterway 50
|
|
43
|
|
Jinjiram River
|
|
Assam & Meghalaya
|
|
51
|
|
National Waterway 51
|
|
23
|
|
Kabini River
|
|
Karnataka
|
|
52
|
|
National Waterway 52
|
|
53
|
|
Kali River
|
|
Karnataka
|
|
53
|
|
National Waterway 53
|
|
145
|
|
Kalyan-Thane-Mumbai Waterway, Vasai Creek And Ulhas River System
|
|
Maharashtra
|
|
54
|
|
National Waterway 54
|
|
86
|
|
Karamnasa River
|
|
Bihar & Uttar Pradesh
|
|
55
|
|
National Waterway 55
|
|
311
|
|
Kaveri - Kollidam River System
|
|
Tamil Nadu
|
|
56
|
|
National Waterway 56
|
|
22
|
|
Kherkai River
|
|
Jharkhand
|
|
57
|
|
National Waterway 57
|
|
50
|
|
Kopili River
|
|
Assam
|
|
58
|
|
National Waterway 58
|
|
236
|
|
Kosi River
|
|
Bihar
|
|
59
|
|
National Waterway 59
|
|
19
|
|
Kottayam-Vaikom Canal
|
|
Kerala
|
|
60
|
|
National Waterway 60
|
|
80
|
|
Kumari River
|
|
West Bengal
|
|
61
|
|
National Waterway 61
|
|
28
|
|
Kynshi River
|
|
Meghalaya
|
|
62
|
|
National Waterway 62
|
|
86
|
|
Lohit River
|
|
Assam & Arunachal Pradesh
|
|
63
|
|
National Waterway 63
|
|
336
|
|
Luni River
|
|
Rajasthan
|
|
64
|
|
National Waterway 64
|
|
426
|
|
Mahanadi River
|
|
Odisha
|
|
65
|
|
National Waterway 65
|
|
80
|
|
Mahananda River
|
|
West Bengal
|
|
66
|
|
National Waterway 66
|
|
247
|
|
Mahi River
|
|
Gujarat
|
|
67
|
|
National Waterway 67
|
|
94
|
|
Malaprabha River
|
|
Karnataka
|
|
68
|
|
National Waterway 68
|
|
41
|
|
Mandovi River
|
|
Goa
|
|
69
|
|
National Waterway 69
|
|
5
|
|
Manimutharu River
|
|
Tamil Nadu
|
|
70
|
|
National Waterway 70
|
|
245
|
|
Manjara River
|
|
Maharashtra & Telangana
|
|
71
|
|
National Waterway 71
|
|
27
|
|
Mapusa / Moide River
|
|
Goa
|
|
72
|
|
National Waterway 72
|
|
59
|
|
Nag River
|
|
Maharashtra
|
|
73
|
|
National Waterway 73
|
|
226
|
|
Narmada River
|
|
Maharashtra & Gujarat
|
|
74
|
|
National Waterway 74
|
|
79
|
|
Netravathi River
|
|
Karnataka
|
|
75
|
|
National Waterway 75
|
|
142
|
|
Palar River
|
|
Tamil Nadu
|
|
76
|
|
National Waterway 76
|
|
23
|
|
Panchagangavali  River
|
|
Karnataka
|
|
77
|
|
National Waterway 77
|
|
20
|
|
Pazhyar River
|
|
Tamil Nadu
|
|
78
|
|
National Waterway 78
|
|
262
|
|
Penganaga - Wardha River System
|
|
Maharashtra & Telangana
|
|
79
|
|
National Waterway 79
|
|
28
|
|
Pennar River
|
|
Andhra Pradesh
|
|
80
|
|
National Waterway 80
|
|
126
|
|
Ponniyar River
|
|
Tamil Nadu
|
|
81
|
|
National Waterway 81
|
|
35
|
|
Punpun River
|
|
Bihar
|
|
82
|
|
National Waterway 82
|
|
58
|
|
Puthimari River
|
|
Assam
|
|
83
|
|
National Waterway 83
|
|
31
|
|
Rajpuri Creek
|
|
Maharashtra
|
|
84
|
|
National Waterway 84
|
|
44
|
|
Ravi River
|
|
Jammu & Kashmir, Himachal Pradesh & Punjab
|
|
85
|
|
National Waterway 85
|
|
31
|
|
Revadanda Creek - Kundalika River System
|
|
Maharashtra
|
|
86
|
|
National Waterway 86
|
|
72
|
|
Rupnarayan River
|
|
West Bengal
|
|
87
|
|
National Waterway 87
|
|
210
|
|
Sabarmati River
|
|
Gujarat
|
|
88
|
|
National Waterway 88
|
|
14
|
|
Sal River
|
|
Goa
|
|
89
|
|
National Waterway 89
|
|
45
|
|
Savitri River 
|
|
Maharashtra
|
|
90
|
|
National Waterway 90
|
|
29
|
|
Sharavati River
|
|
Karnataka
|
|
91
|
|
National Waterway 91
|
|
52
|
|
Shastri River - Jaigad Creek System
|
|
Maharashtra
|
|
92
|
|
National Waterway 92
|
|
26
|
|
Silabati River
|
|
West Bengal
|
|
93
|
|
National Waterway 93
|
|
63
|
|
Simsang River
|
|
Meghalaya
|
|
94
|
|
National Waterway 94
|
|
141
|
|
Sone River
|
|
Bihar
|
|
95
|
|
National Waterway 95
|
|
106
|
|
Subansiri River
|
|
Assam
|
|
96
|
|
National Waterway 96
|
|
311
|
|
Subarnrekha River
|
|
Jharkhand, West Bengal & Odisha
|
|
97
|
|
National Waterway 97
|
|
172
|
|
Sunderbans Waterway
|
|
West Bengal
|
|
56
|
|
Bidya River
|
|
West Bengal
|
|
15
|
|
ChhotaKalagachi  River
|
|
West Bengal
|
|
7
|
|
Gomar River
|
|
West Bengal
|
|
16
|
|
Haribhanga River
|
|
West Bengal
|
|
37
|
|
Hogla -Pathankhali River
|
|
West Bengal
|
|
9
|
|
Kalindi  River
|
|
West Bengal
|
|
22
|
|
Katakhali River
|
|
West Bengal
|
|
99
|
|
Matla River
|
|
West Bengal
|
|
28
|
|
Muri Ganga  River
|
|
West Bengal
|
|
53
|
|
Raimangal River
|
|
West Bengal
|
|
14
|
|
Sahibkhali  River
|
|
West Bengal
|
|
37
|
|
Saptamukhi River
|
|
West Bengal
|
|
64
|
|
Thakurran River
|
|
West Bengal
|
|
98
|
|
National Waterway 98
|
|
377
|
|
Sutlej River
|
|
Himachal Pradesh & Punjab
|
|
99
|
|
National Waterway 99
|
|
62
|
|
Tamaraparani River
|
|
Tamil Nadu
|
|
100
|
|
National Waterway 100
|
|
436
|
|
Tapi River
|
|
Maharashtra & Gujarat
|
|
101
|
|
National Waterway 101
|
|
42
|
|
Tizu - Zungki Rivers
|
|
Nagaland
|
|
102
|
|
National Waterway 102
|
|
87
|
|
Tlwang 
|
|
Assam & Mizoram
|
|
103
|
|
National Waterway 103
|
|
73
|
|
Tons River
|
|
Uttar Pradesh
|
|
104
|
|
National Waterway 104
|
|
232
|
|
Tungabhadra River
|
|
Karnataka, Telangana & Andhra Pradesh
|
|
105
|
|
National Waterway 105
|
|
15
|
|
Udayavara River
|
|
Karnataka
|
|
106
|
|
National Waterway 106
|
|
20
|
|
Umngot  River
|
|
Meghalaya
|
|
107
|
|
National Waterway 107
|
|
46
|
|
Vaigai River
|
|
Tamil Nadu
|
|
108
|
|
National Waterway 108
|
|
53
|
|
Varuna River
|
|
Uttar Pradesh
|
|
109
|
|
National Waterway109
|
|
166
|
|
Wainganga - Pranahita
River System
|
|
Maharashtra &Telangana
|
|
110
|
|
National Waterway 110
|
|
1080
|
|
Yamuna River
|
|
Delhi, Haryana & Uttar Pradesh
|
|
111
|
|
National Waterway 111
|
|
50
|
|
Zuari River
|
|
Goa
સોશિયલ મીડિયા પર અમને ફોલો કરો : @PIBAhmedabad /pibahmedabad1964 /pibahmedabad pibahmedabad1964[at]gmail[dot]com
(Visitor Counter : 180