રેલવે મંત્રાલય
ભારતીય રેલવે દ્વારા તમામ મહત્વના કેન્દ્રોને જોડવા માટે 58 રૂટ ઉપર 109 સમયપત્રકવાળી પાર્સલ ટ્રેનની શરૂઆત કરવામાં આવી
સૌપ્રથમ વખત આટલી મોટી સંખ્યામાં પાર્સલ ટ્રેનો માટે સમયપત્રકવાળી યાદી તૈયાર કરવામાં આવી
સ્થાનિક ઉદ્યોગો, ઈ-કોમર્સ કંપનીઓ, રસ ધરાવતા જૂથો, વ્યક્તિગત લોકો અને અન્ય કોઇપણ સંભવિત ભારવાહકો પોતાના પાર્સલ નોંધાવી શકે છે
એનટીઈએસ - NTES વેબસાઈટ પર પણ માહિતી ઉપલબ્ધ
સમગ્ર દેશમાં પૂરવઠા શ્રુંખલાને પ્રોત્સાહન આપવાના એક મોટા પગલા તરીકે ભારતીય રેલવેએ જરૂરી ચીજવસ્તુઓ અને માલસામાનની રાષ્ટ્રવ્યાપીહેરફેર માટે સમયપત્રક ધરાવતી પાર્સલ ટ્રેનોનીવિના અવરોધ સેવાઓનો પ્રારંભ કર્યો છે. તેનાથી સામાન્ય નાગરિકો, ઉદ્યોગો અને કૃષિ માટે જરૂરી માલસામાનની ઉપલબ્ધતાને વેગ મળે તેવી શક્યતા છે.
લૉકડાઉન શરુ થયું ત્યારથી પાર્સલ વિશેષ ટ્રેનો માટે અંદાજે 58 રૂટ  નિર્દિષ્ટ કરવામાં આવી છે. 5 એપ્રિલ 2020 સુધી 27 રૂટ સૂચવવામાં આવ્યા હતા કે જેમાંથી 17 રૂટ નિયમિત યાદી મુજબની સેવાઓવાળા હતા જ્યારે બાકીની એકમાત્ર ટ્રીપ માટે હતી. ત્યારબાદ 40 નવા રૂટ શોધી કાઢવામાં આવ્યા અને નિર્દિષ્ટ કરવામાં આવ્યા . આ સાથે જ ભારતના લગભગ તમામ શહેરો ઝડપી ગતિએ જરૂરી સામાનની હેરફેર માટે જોડાઈ શકશે. અત્રે નોંધનીય છે કે આ સેવાઓને આગળ જતા વધારવામાં આવે તેવી શક્યતા છે.
સમયપત્રકવાળી પાર્સલ ટ્રેનોનું ગ્રાહકોની માંગ અનુસાર આયોજન કરવામાં આવ્યું છે. સમયપત્રકવાળી પાર્સલ ટ્રેનો દેશના મહત્વના કોરીડોરને જોડે છે, જેવા કે દિલ્હી, મુંબઈ, કોલકાતા, ચેન્નાઈ, હૈદરાબાદ અને બેંગલુરુ. આ ઉપરાંત દેશના ઉત્તર-પૂર્વ પ્રદેશમાં પૂરવઠો પૂરો પાડવાની ખાતરી કરવા માટે ગુવાહાટી સુધીના યોગ્ય સંપર્કની પણ ખાતરી કરવામાં આવી છે.
આ ટ્રેનો દ્વારા જોડાયેલા અન્ય મહત્વના શહેરોમાં ભોપાલ, અલાહાબાદ, દહેરાદૂન, વારાણસી, અમદાવાદ, વડોદરા, રાંચી, ગોરખપુર, તિરુવનંતપૂરમ, સાલેમ, વારાંગલ, વિજયવાડા, વિશાખાપટ્ટનમ, રુરકેલા, બિલાસપુર, ભુસાવલ, ટાટાનગર, જયપુર, ઝાંસી, આગ્રા, નાસિક, નાગપુર, અકોલા, જલગાંવ, સુરત, પુણે, રાયપુર, પટના, આસનસોલ, કાનપુર, જયપુર, બિકાનેર, અજમેર, ગ્વાલિયર, મથુરા, નેલ્લોર, જબલપુર વગેરેનો સમાવેશ થાય છે.
આ સમયગાળા દરમિયાન ગ્રાહકોની માંગ અનુસાર ભારતીય રેલવે અન્ય પાર્સલ ટ્રેનો પણ ચલાવી રહી છે, જેમાં નીચેનાનો સમાવેશ થાય છે:
- પાલનપુર થી પલવલ  અને રેનીગુન્તા થી દિલ્હી સુધી ‘દૂધ સ્પેશ્યલ’
- કાંકરિયા થી કાનપુર  અને સંકરેલ  સુધી દૂધના ઉત્પાદનો
- મોગા થી ચંગસારી  સુધી ખાદ્યાન્ન ઉત્પાદનો
સમયપત્રકવાળી પાર્સલ ટ્રેનો એવા રૂટ પર પણ ચલાવવામાં આવી રહી છે કે જ્યાં માંગ ઓછી છે જેથી કરીને દેશનો કોઇપણ હિસ્સો રહી ના જાય. કેટલીક ટ્રેનો માત્ર 2 પાર્સલ વાન અથવા 1 પાર્સલ વાન અને બ્રેક વાન સાથે ચાલી રહી છે.
જુદા-જુદા ક્ષેત્રોમાં કોવીડ-19 રોગચાળાના પગલે શરુ કરવામાં આવેલ પાર્સલ ટ્રેનો નીચે મુજબ છે:
|
|
ક્રમ
|
|
ઝોન
|
|
પાર્સલ વિશેષ ટ્રેનોની જોડીઓ
|
|
1
|
|
પશ્ચિમ રેલવે- WR
|
|
12 જોડી
|
|
2
|
|
મધ્ય રેલવે - CR
|
|
07 જોડી
|
|
3
|
|
પશ્ચિમ મધ્ય રેલવે - WCR
|
|
05 જોડી
|
|
4
|
|
ઉત્તર રેલવે - NR
|
|
08 જોડી
|
|
5
|
|
ઉત્તર પશ્ચિમ રેલવે - NWR
|
|
01 જોડી
|
|
6
|
|
દક્ષિણ રેલવે - SR/દક્ષિણ પશ્ચિમ રેલવે - SWR
|
|
10 જોડી
|
|
7
|
|
દક્ષિણ મધ્ય રેલવે - SCR
|
|
05 જોડી
|
|
8
|
|
દક્ષિણ પૂર્વ રેલવે - SER
|
|
03 જોડી
|
|
9
|
|
દક્ષિણપૂર્વ મધ્ય રેલવે - SECR
|
|
04 જોડી
|
|
10
|
|
ઉત્તર મધ્ય રેલવે - NCR
|
|
01 જોડી
|
|
11
|
|
પૂર્વકોરીડોર રેલવે -ECoR
|
|
02 જોડી
|
|
12
|
|
ઉત્તર પૂર્વ રેલવે - NER
|
|
01 જોડી
|
|
13
|
|
પૂર્વ રેલવે - ER
|
|
07 જોડી
|
|
14
|
|
પૂર્વ મધ્ય રેલવે - ECR
|
|
01 જોડી

રૂટની યાદી
|
|
ક્રમ
|
|
ક્યાંથી
|
|
ક્યાં સુધી
|
|
પાર્સલ ટ્રેન નંબર
|
|
|
|
મધ્ય રેલવે
|
|
1
|
|
છત્રપતિ શિવાજી ટર્મિનસ
|
|
નાગપુર
|
|
00109
|
|
નાગપુર
|
|
છત્રપતિ શિવાજી ટર્મિનસ
|
|
00110
|
|
2
|
|
છત્રપતિ શિવાજી ટર્મિનસ
|
|
વાડી
|
|
00111
|
|
વાડી
|
|
છત્રપતિ શિવાજી ટર્મિનસ
|
|
00112
|
|
3
|
|
છત્રપતિ શિવાજી ટર્મિનસ
|
|
શાલીમાર
|
|
00113
|
|
શાલીમાર
|
|
છત્રપતિ શિવાજી ટર્મિનસ
|
|
00114
|
|
4
|
|
છત્રપતિ શિવાજી ટર્મિનસ
|
|
મદ્રાસ
|
|
00115
|
|
મદ્રાસ
|
|
છત્રપતિ શિવાજી ટર્મિનસ
|
|
00116
|
|
5
|
|
ચાંગસરી
|
|
કલ્યાણ
|
|
00104
|
|
|
|
પૂર્વ રેલવે
|
|
1
|
|
હાવડા
|
|
નવી દિલ્હી
|
|
00309
|
|
નવી દિલ્હી
|
|
હાવડા
|
|
00310
|
|
2
|
|
સિયાલદાહ
|
|
નવી દિલ્હી
|
|
00311
|
|
નવી દિલ્હી
|
|
સિયાલદાહ
|
|
00312
|
|
3
|
|
સિયાલદાહ
|
|
ગુવાહાટી
|
|
00313
|
|
ગુવાહાટી
|
|
સિયાલદાહ
|
|
00314
|
|
4
|
|
હાવડા
|
|
ગુવાહાટી
|
|
00303
|
|
ગુવાહાટી
|
|
હાવડા
|
|
00304
|
|
5
|
|
હાવડા
|
|
જમાલપુર
|
|
00305
|
|
જમાલપુર
|
|
હાવડા
|
|
00306
|
|
6
|
|
સિયાલદાહ
|
|
માલદા ટાઉન
|
|
00315
|
|
માલદા ટાઉન
|
|
સિયાલદાહ
|
|
00316
|
|
7
|
|
હાવડા
|
|
છત્રપતિ શિવાજી ટર્મિનસ
|
|
00307
|
|
છત્રપતિ શિવાજી ટર્મિનસ
|
|
હાવડા
|
|
00308
|
|
|
|
પૂર્વ મધ્ય રેલવે
|
|
1
|
|
દિન દયાળ ઉપાધ્યાય જંકશન
|
|
સહરસા
|
|
00302
|
|
સહરસા
|
|
દિન દયાળ ઉપાધ્યાય જંકશન
|
|
00301
|
|
|
|
પૂર્વ કોસ્ટ રેલવે
|
|
1
|
|
વિશાખાપટ્ટનમ
|
|
કટક
|
|
00532
|
|
કટક
|
|
વિશાખાપટ્ટનમ
|
|
00531
|
|
2
|
|
વિશાખાપટ્ટનમ
|
|
સંબલપુર
|
|
00530
|
|
સંબલપુર
|
|
વિશાખાપટ્ટનમ
|
|
00529
|
|
|
|
ઉત્તર રેલવે
|
|
1
|
|
નવી દિલ્હી
|
|
ગુવાહાટી
|
|
00402
|
|
ગુવાહાટી
|
|
નવી દિલ્હી
|
|
00401
|
|
2
|
|
અમૃતસર
|
|
હાવડા
|
|
00464
|
|
હાવડા
|
|
અમૃતસર
|
|
00463
|
|
3
|
|
દિલ્હી
|
|
જમ્મુતવી
|
|
00403
|
|
જમ્મુતવી
|
|
દિલ્હી
|
|
00404
|
|
4
|
|
કાલકા
|
|
અંબાલા
|
|
00454
|
|
અંબાલા
|
|
કાલકા
|
|
00453
|
|
5
|
|
દહેરાદૂન
|
|
દિલ્હી
|
|
00434
|
|
દિલ્હી
|
|
દહેરાદૂન
|
|
00433
|
|
|
|
ઉત્તર મધ્ય રેલવે
|
|
1
|
|
પ્રયાગરાજ
|
|
ઝાંસી
|
|
00436
|
|
ઝાંસી
|
|
પ્રયાગરાજ
|
|
00435
|
|
|
|
ઉત્તર પૂર્વ રેલવે
|
|
1
|
|
મંદુઆદિહ
|
|
કઠગોદામ
|
|
00501
|
|
કઠગોદામ
|
|
મંદુઆદિહ
|
|
00502
|
|
|
|
ઉત્તર પૂર્વે ફ્રન્ટીયર રેલવે
|
|
1
|
|
ન્યુ ગુવાહાટી
|
|
અગરતલા
|
|
|
|
|
|
ઉત્તર પશ્ચિમ રેલવે
|
|
1
|
|
જયપુર-રેવાડી-જોધપુર-અમદાવાદ-જયપુર
|
|
00951
|
|
2
|
|
જયપુર-અમદાવાદ-જોધપુર-રેવાડી-જયપુર
|
|
00952
|
|
|
|
દક્ષિણ રેલવે
|
|
1
|
|
મદ્રાસ
|
|
નવીદિલ્હી
|
|
00646
|
|
નવીદિલ્હી
|
|
મદ્રાસ
|
|
00647
|
|
2
|
|
મદ્રાસ
|
|
કોઇમ્બતુર
|
|
00653
|
|
કોઇમ્બતુર
|
|
મદ્રાસ
|
|
00654
|
|
3
|
|
ચેન્નાઈ એગ્મોર
|
|
નાગરકોઇલ
|
|
00657
|
|
નાગરકોઇલ
|
|
ચેન્નાઈ એગ્મોર
|
|
00658
|
|
4
|
|
તિરુવનંતપુરમ
|
|
કોઝીકોડે
|
|
00655
|
|
કોઝીકોડે
|
|
તિરુવનંતપુરમ
|
|
00656
|
|
|
|
દક્ષિણ મધ્ય રેલવે
|
|
1
|
|
સિકંદરાબાદ
|
|
હાવડા
|
|
|
|
હાવડા
|
|
સિકંદરાબાદ
|
|
|
|
2
|
|
રેનીગુન્તા
|
|
સિકંદરાબાદ
|
|
00769
|
|
સિકંદરાબાદ
|
|
રેનીગુન્તા
|
|
00770
|
|
3
|
|
રેનીગુન્તા
|
|
સિકંદરાબાદ
|
|
00767
|
|
સિકંદરાબાદ
|
|
રેનીગુન્તા
|
|
00768
|
|
4
|
|
કાકીનાડા
|
|
સિકંદરાબાદ
|
|
00765
|
|
સિકંદરાબાદ
|
|
કાકીનાડા
|
|
00766
|
|
5
|
|
રેનીગુન્તા
|
|
નિઝામુદ્દીન
|
|
00761 
|
|
|
|
દક્ષિણ પૂર્વ રેલવે
|
|
1
|
|
શાલીમાર
|
|
રાંચી
|
|
00801
|
|
રાંચી
|
|
શાલીમાર
|
|
00802
|
|
2
|
|
શાલીમાર
|
|
ચાંગસરી
|
|
00803
|
|
ચાંગસરી
|
|
શાલીમાર
|
|
00804
|
|
|
|
દક્ષિણ પૂર્વ મધ્ય રેલવે
|
|
1
|
|
દુર્ગ
|
|
છાપરા
|
|
00875
|
|
છાપરા
|
|
દુર્ગ
|
|
00876
|
|
2
|
|
દુર્ગ
|
|
અંબિકાપુર
|
|
00873
|
|
અંબિકાપુર
|
|
દુર્ગ
|
|
00874
|
|
3
|
|
દુર્ગ
|
|
કોરબા
|
|
00871
|
|
કોરબા
|
|
દુર્ગ
|
|
00872
|
|
4
|
|
ઈટવારી
|
|
ટાટા
|
|
00881
|
|
ટાટા
|
|
ઈટવારી
|
|
00882
|
|
દક્ષિણ પશ્ચિમ રેલવે
|
|
1
|
|
યેશવંતપુર
|
|
ગોરખપુર
|
|
00607
|
|
ગોરખપુર
|
|
યેશવંતપુર
|
|
00608
|
|
2
|
|
યેશવંતપુર
|
|
નિઝામુદ્દીન
|
|
00605
|
|
નિઝામુદ્દીન
|
|
યેશવંતપુર
|
|
00606
|
|
3
|
|
યેશવંતપુર
|
|
હાવડા
|
|
00603
|
|
હાવડા
|
|
યેશવંતપુર
|
|
00604
|
|
4
|
|
ગુવાહાટી
|
|
યેશવંતપુર
|
|
00610
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
પશ્ચિમ રેલવે
|
|
1
|
|
બાંદ્રા ટર્મિનસ
|
|
લુધિયાણા
|
|
00901
|
|
લુધિયાણા
|
|
બાંદ્રા ટર્મિનસ
|
|
00902
|
|
2
|
|
મદ્રાસ
|
|
કાંકરિયા
|
|
00908
|
|
3
|
|
અમદાવાદ
|
|
ગુવાહાટી
|
|
00915
|
|
ગુવાહાટી
|
|
અમદાવાદ
|
|
00916
|
|
4
|
|
સુરત
|
|
ભાગલપુર
|
|
00917
|
|
ભાગલપુર
|
|
સુરત
|
|
00918
|
|
5
|
|
મુંબઈ સેન્ટ્રલ
|
|
ફિરોઝપુર
|
|
00911
|
|
ફિરોઝપુર
|
|
મુંબઈ સેન્ટ્રલ
|
|
00912
|
|
6
|
|
પોરબંદર
|
|
શાલીમાર
|
|
00913
|
|
શાલીમાર
|
|
પોરબંદર
|
|
00914
|
|
7
|
|
લીંચ
|
|
સાલ્ચાપ્રા
|
|
00909
|
|
સાલ્ચાપ્રા
|
|
લીંચ
|
|
00910
|
|
8
|
|
ભુજ
|
|
દાદર
|
|
00924
|
|
દાદર
|
|
ભુજ
|
|
00925
|
|
9
|
|
બાંદ્રા ટર્મિનસ
|
|
ઓખા
|
|
00921
|
|
ઓખા
|
|
બાંદ્રા ટર્મિનસ
|
|
00920
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
પશ્ચિમ મધ્ય રેલવે
|
|
1
|
|
ભોપાલ
|
|
ગ્વાલિયર
|
|
|
|
ગ્વાલિયર
|
|
ભોપાલ
|
|
|
|
2
|
|
ઇટારસી
|
|
બીના
|
|
|
|
બીના
|
|
ઇટારસી
|
|
|
|
3
|
|
ભોપાલ
|
|
ખાંડવા
|
|
|
|
ખાંડવા
|
|
ભોપાલ
|
|
|
|
4
|
|
રેવા
|
|
અનુપપુર
|
|
|
|
અનુપપુર
|
|
રેવા
|
|
|
|
5
|
|
રેવા
|
|
સિંગરૌલી
|
|
|
|
સિંગરૌલી
|
|
રેવા
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
કુલ રૂટ્સ: 58
|
||
||
||
||
||
||
|
અત્યાર સુધીમાં ઇન્ટર રેલવે  તરીકે પાર્સલ વિશેષ ટ્રેનોની 32 જોડીઓને નિર્દિષ્ટ કરવામાં આવી છે જ્યારે બાકીની ઇન્ટ્રા રેલવે  છે.
આ પાર્સલ વિશેષ ટ્રેનો માટેના કેટલાક લાંબા અંતર નીચે મુજબ છે:
- કલ્યાણ – સંતરાગાચી
- કલ્યાણ – ચાંગસરી
- નવી દિલ્હી– ચેન્નાઈ
- સાલેમ – ભટીંડા
- સાલેમ – હિસ્સાર
- યેશવંતપુર– હઝરત નિઝામુદ્દીન
- યેશવંતપુર– હાવડા
- યેશવંતપુર– ગોરખપુર
- યેશવંતપુર– ગુવાહાટી
- અમદાવાદ – ગુવાહાટી
- કારાંબેલી– ચાંગસરી
- કાંકરિયા – સંકરેલ
આ ટ્રેનોના માધ્યમથી પાર્સલ પહોંચાડવાની સુવિધા કોઇપણ વ્યક્તિ અથવા કંપની દ્વારા ઉઠાવી શકાય છે. ઉપલબ્ધ પ્રવાહો અનુસાર નીચેનો માલસામાન સમગ્ર દેશના ખૂણાઓમાં પહોંચાડવામાં આવી રહ્યો છે:
- નાશ પામે તેવી વસ્તુઓ 
- દવાઓ, દવાના સાધનો, માસ્ક
- દૂધ અને દૂધના ઉત્પાદનો
- બિયારણ 
- અન્ય સામાન્ય વસ્તુઓ જેવી કે ઈ-કોમર્સ કન્સાઈન્મેન્ટ, પેકેજીંગવાળા ખાદ્યાન્ન પદાર્થો, પુસ્તકો, સ્ટેશનરી, પેકિંગ સામગ્રી વગેરે.
- ટ્રેનોને અનુકુળ હોય તેવા તમામ સ્ટેશનો ઉપર રોકાણ સ્ટોપેજ આપવામાં આવી રહ્યું છે જેથી કરીને મહત્તમ શક્ય હોય તેટલું પાર્સલ કલીયરન્સ કરી શકાય.તમામ ઝોનલ રેલવે મુખ્ય સમાચાર પત્રોમાં આ ટ્રેનોના સમયપત્રક છાપી રહી છે. આ ઉપરાંત, નિયમિત ગ્રાહકો અને સરકારી સંસ્થાઓને પણ સંપર્ક કરવામાં આવી રહ્યો છે.
RP