પ્રધાનમંત્રીનું કાર્યાલય
'વૃદ્ધિ અને મહત્વાકાંક્ષી અર્થવ્યવસ્થા માટે ધિરાણ' પર પોસ્ટ-બજેટ વેબિનારમાં પીએમના સંબોધનનો મૂળપાઠ
નમસ્કાર,
મારા તમામ મંત્રીમંડળના સાથીદારો, નાણા અને અર્થતંત્રના નિષ્ણાતો, હિસ્સેદારો, મહિલાઓ અને સજ્જનો!
સૌ પ્રથમ, આંતરરાષ્ટ્રીય મહિલા દિવસ, આપ સૌને શુભેચ્છાઓ અને એ પણ ગર્વની વાત છે કે આજે જ્યારે આપણે બજેટના સંદર્ભમાં ચર્ચા કરી રહ્યા છીએ, ત્યારે ભારત જેવા વિશાળ દેશના નાણામંત્રી પણ એક મહિલા છે, જેમણે આ વખતે દેશનું મોટું પ્રગતિશીલ બજેટ આપ્યું છે.
સાથીઓ,
100 વર્ષમાં સૌથી મોટી મહામારી વચ્ચે, ભારતની અર્થવ્યવસ્થા ફરી ઝડપ પકડી રહી છે. તે આપણા આર્થિક નિર્ણયોનું પ્રતિબિંબ છે અને આપણા અર્થતંત્રનો મજબૂત પાયો છે. આ બજેટમાં, સરકારે ઝડપી વૃદ્ધિની આ ગતિને ચાલુ રાખવા માટે ઘણા પગલાં લીધાં છે. વિદેશી મૂડીના પ્રવાહને પ્રોત્સાહિત કરીને, ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર રોકાણ પર ટેક્સ ઘટાડીને, NIIF, ગિફ્ટ સિટી અને નવા DFIs જેવી સંસ્થાઓ બનાવીને, અમે નાણાકીય અને આર્થિક વૃદ્ધિને વેગ આપવાનો પ્રયાસ કર્યો છે. ફાઇનાન્સમાં ડિજિટલ ટેક્નોલોજીના વ્યાપક ઉપયોગ માટે દેશની પ્રતિબદ્ધતા હવે આગલા સ્તરે પહોંચી રહી છે. 75 જિલ્લાઓમાં 75 ડિજિટલ બેન્કિંગ એકમો હોય કે સેન્ટ્રલ બેન્ક ડિજિટલ કરન્સી  હોય, તે આપણા વિઝનને પ્રતિબિંબિત કરે છે.
સાથીઓ,
21મી સદીની ભારતની પ્રગતિને વેગ આપવા માટે આપણે આપણા તમામ પ્રાથમિકતા ક્ષેત્રોમાં નાણાકીય વ્યવહારુ મોડલ્સને પ્રાથમિકતા આપવી પડશે. આજે દેશની આકાંક્ષાઓ, જે આકાંક્ષાઓના આધારે દેશ આગળ વધવા માટે ઉત્સાહિત છે, તે કઈ દિશામાં આગળ વધવા માંગે છે, દેશની પ્રાથમિકતાઓ, નાણાકીય સંસ્થાઓની ભાગીદારી આપણા માટે મહત્વપૂર્ણ છે. આજે દેશ આત્મનિર્ભર ભારત અભિયાન ચલાવી રહ્યો છે. જો આપણો દેશ અન્ય દેશો પર નિર્ભર છે, તો આને લગતા પ્રોજેક્ટ્સને ધિરાણ આપવાના વિવિધ મોડલ બનાવી શકાય તે અંગે વિચારણા કરવી ખૂબ જ જરૂરી છે. તેનું ઉદાહરણ પીએમ ગતિશક્તિ નેશનલ માસ્ટર પ્લાન છે. તેનાથી સંબંધિત પ્રોજેક્ટ્સની સફળતામાં તમારી કેન્દ્રીય ભૂમિકા છે. દેશના સમતોલ વિકાસની દિશામાં ભારત સરકારની યોજનાઓ જેવી કે એસ્પિરેશનલ ડિસ્ટ્રિક્ટ્સ પ્રોગ્રામમાં દેશમાં 100થી વધુ જિલ્લાઓ પસંદ કરવામાં આવ્યા છે, જે રાજ્યની સરેરાશ કરતા પણ પાછળ છે. તેથી અમે આ નાણાકીય સંસ્થાઓને કહી શકીએ કે, જો ત્યાં કોઈ પ્રોજેક્ટ હોય, તો તેમને પ્રાથમિકતા આપીને, આ અમારા મહત્વાકાંક્ષી જિલ્લાઓ છે જે હજુ પણ પાછળ છે, તેમને આગળ લાવવા. એ જ રીતે, આપણો દેશ, જો આપણે પશ્ચિમ ભારત તરફ નજર કરીએ, તો ઘણી બધી આર્થિક પ્રવૃત્તિ જોવા મળે છે. પૂર્વ ભારત છે, જ્યાં તમામ પ્રકારના કુદરતી સંસાધનો છે, પરંતુ આર્થિક વિકાસના દૃષ્ટિકોણથી ત્યાં પરિસ્થિતિમાં ઘણો સુધારો થઈ શકે છે. ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરમાં ઘણો સુધારો થઈ શકે છે. પૂર્વ ભારતના વિકાસ માટે, તે જ રીતે સમગ્ર ઉત્તર પૂર્વનો, તેનો વિકાસ, આ એવી બાબતો છે જેને જો આપણે ભૌગોલિક રીતે જોઈએ તો આપણા માટે પ્રાથમિકતાનો વિષય છે. આ ક્ષેત્રોમાં તમારી ભાગીદારી વધારવાની દિશામાં પણ વિચારવું જરૂરી છે. આજે, ભારતની આકાંક્ષાઓ આપણા MSMEની તાકાત સાથે જોડાયેલી છે. MSME ને મજબૂત કરવા માટે, અમે ઘણા મૂળભૂત સુધારા કર્યા છે અને નવી યોજનાઓ બનાવી છે. આ સુધારાઓની સફળતા તેમના ધિરાણને મજબૂત કરવા પર નિર્ભર છે.
સાથીઓ,
ઉદ્યોગ 4.0 ત્યાં સુધી, આપણે જે પરિણામ જોઈએ છે તે આવવામાં સમય લાગી શકે છે, તો તેનાથી બચવા માટે શું કરવું જોઈએ? જો આપણે ઇચ્છીએ છીએ કે જ્યારે વિશ્વનો ઉદ્યોગ 4.0 ની વાત કરે છે, તો તેના મુખ્ય સ્તંભ ફિનટેક, એગ્રીટેક, મેડીટેક છે, તે મુજબ કૌશલ્ય વિકાસ હોવો જોઈએ, એટલે કે, આપણને 4.0 કૌશલ્ય વિકાસની જરૂર છે. આ મુખ્ય સ્તંભો હોવાથી, આપણે 4.0ના પ્રકાશમાં વિકાસ કરવા માટે નાણાકીય સંસ્થાઓને કેવી રીતે પ્રાથમિકતા આપી શકીએ? આવા અનેક ક્ષેત્રોમાં નાણાકીય સંસ્થાઓની મદદ ભારતને ઈન્ડસ્ટ્રી 4.0માં નવી ઊંચાઈઓ પર લઈ જશે.
સાથીઓ,
તમે જોયું હશે કે જ્યારે કોઈ ખેલાડી ઓલિમ્પિકમાં ગોલ્ડ મેડલ લઈને આવે છે તો કેવી રીતે દેશનું નામ દુનિયામાં રોશન કરે છે. દેશમાં પણ કેટલો આત્મવિશ્વાસ પેદા થાય છે. એક વ્યક્તિ મેડલ લાવે છે પરંતુ સમગ્ર વાતાવરણ બદલાઈ જાય છે. શું આપણે દેશના આવા અનુભવો પરથી વિચારી શકતા નથી કે આપણે આવા 8 કે 10 ક્ષેત્રોને ઓળખી શકીએ અને આપણે તેમાં તાકાત લગાવવી જોઈએ અને શું ભારત તે ક્ષેત્રોમાં પ્રથમ ત્રણમાં નંબર લઈ શકશે? આ ખાનગી ક્ષેત્રની ભાગીદારીથી થશે. હવે જેમ, ભારતમાં જૉ, શું એવી બાંધકામ કંપનીઓ ન હોઈ શકે કે જેનું નામ વિશ્વની ટોપ-3માં હોય? તો એ જ રીતે અમે અમારા સ્ટાર્ટ-અપ્સની દિશામાં આગળ વધી રહ્યા છીએ, સ્ટાર્ટ-અપ્સની સંખ્યા, પરંતુ તેમના ઉત્પાદનોની ગુણવત્તા, તેમની વિશિષ્ટતા, તેમનો તકનીકી આધાર, અમારા સ્ટાર્ટ-અપ્સ વ્યક્તિગત સ્ટાર્ટ-અપ્સ છે, શું આપણે તેમાં સ્થાન બનાવી શકીએ? ટોપ-3? અત્યારે આપણે ડ્રોન સેક્ટર, સ્પેસ સેક્ટર, જિયો-સ્પેશિયલ સેક્ટર ખોલ્યા છે. આ ઘણા મોટા નીતિગત નિર્ણયો છે, જે એક પ્રકારનો ગેમ ચેન્જર છે. શું ભારતની નવી પેઢી સ્પેસ સેક્ટરમાં આવી રહી છે, ડ્રોનમાં આવી રહી છે, શું આપણે આમાં પણ દુનિયાના ટોપ-3માં સ્થાન બનાવવાનું સપનું ન જોઈ શકીએ? શું આપણી બધી સંસ્થાઓ તેના માટે મદદ ન કરી શકે? પરંતુ આ બધું થાય તે માટે, તે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે કે જે કંપનીઓ, સાહસો આ ક્ષેત્રોમાં આગળ છે, તેઓને આપણા નાણાકીય ક્ષેત્ર પર સક્રિય, સંપૂર્ણ સમર્થન મળવું જોઈએ. આ પ્રકારની આવશ્યકતાઓને પૂર્ણ કરવા માટે નાણાકીય સંસ્થાઓ પાસે કેવી રીતે ક્ષમતા હોવી જોઈએ તેની પણ અમારી પાસે કુશળતા હોવી જોઈએ. નહીં તો આગળ ખબર નહીં પડે, તે લાવ્યો છે, તેને ખબર નથી, આપણે પહેલા શું કરતા હતા, તેમાં કોઈ મેળ નથી. અમારી કંપનીઓ, અમારા સ્ટાર્ટ-અપ્સ ત્યારે જ વિસ્તરશે જ્યારે અમે તેમની આંત્રપ્રિન્યોરશિપ ઇનિશિયેટિવ્સમાં વધારો કરીશું, નવીનતા, નવી તકનીક પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરીશું - નવા બજારો શોધીશું, નવા વ્યવસાયિક વિચારો પર કામ કરીશું. અને આટલું બધું કરવા માટે, તેમને નાણાં પૂરાં પાડનારાઓએ પણ ભવિષ્યના આ વિચારોની ઊંડી સમજ હોવી જરૂરી છે. અમારા ફાઇનાન્સિંગ સેક્ટરે પણ નવીન ફાઇનાન્સિંગ અને નવા ફ્યુચરિસ્ટિક આઇડિયાઝ અને ઇનિશિયેટિવ્સના ટકાઉ રિસ્ક મેનેજમેન્ટને ધ્યાનમાં લેવું પડશે.
સાથીઓ,
તમે બધા સારી રીતે જાણો છો કે આજે દેશની પ્રાથમિકતા ભારતની જરૂરિયાતમાં આત્મનિર્ભરતા છે અને સાથે સાથે આપણે નિકાસમાં પણ વધુને વધુ વિકાસ કેવી રીતે કરી શકીએ. નિકાસકારોની વિવિધ નાણાકીય જરૂરિયાતો હોય છે. આ જરૂરિયાતો અનુસાર, શું તમે નિકાસકારોની જરૂરિયાતોને પહોંચી વળવા માટે તમારા ઉત્પાદનો અને સેવાઓનો વિકાસ કરી શકો છો. જો તમે તેમને પ્રાથમિકતા આપશો તો તેમની શક્તિ વધશે અને જ્યારે તેમની શક્તિ વધશે ત્યારે દેશની નિકાસ પણ વધશે. હવે આ દિવસોમાં વિશ્વમાં ભારતના ઘઉં પ્રત્યે આકર્ષણ વધવાના અહેવાલો છે. તો શું આપણી નાણાકીય સંસ્થાઓ ઘઉંના નિકાસકારો પર ધ્યાન આપે છે? શું આપણો આયાત-નિકાસ વિભાગ તે તરફ ધ્યાન આપે છે? અમારી પાસે જે શિપિંગ ઉદ્યોગ છે, શું તેની પ્રાથમિકતા વિશે ચિંતા છે? એટલે કે એક રીતે વ્યાપક પ્રયાસ થશે. અને એવું છે કે દુનિયામાં આપણા માટે ઘઉંનો અવસર આવી ગયો છે, તો જો આપણે સમય પહેલાં તેને ગુણવત્તાયુક્ત, શ્રેષ્ઠ સેવા પ્રદાન કરીએ તો ધીમે ધીમે તે કાયમી બની જશે.
સાથીઓ,
સાથીઓ,
ભારતની અર્થવ્યવસ્થાનો મોટો આધાર એટલે જ હું ગ્રામીણ અર્થતંત્ર કહું છું, આપણે તેને નકારી શકીએ નહીં, અને ગ્રામીણ અર્થતંત્ર એટલો મોટો વ્યાપક આધાર છે કે જ્યારે આપણે તેને ધીમે ધીમે સંકલિત કરીએ છીએ, ત્યારે તે ખૂબ મોટો બની જાય છે. ગ્રામીણ અર્થવ્યવસ્થાને મજબૂત કરવા માટે નાના પ્રયાસો જરૂરી છે પરંતુ તેના પરિણામો મોટા છે. સ્વ-સહાય જૂથોને પ્રમોટ કરવાની જેમ, શું આપણે સક્રિય રહીને સ્વ-સહાય જૂથો બની શકીએ, પછી ભલે તે ફાઇનાન્સ હોય, ટેક્નોલોજી હોય, માર્કેટિંગ હોય, મોટી વ્યાપક મદદ કરી શકીએ છીએ, હવે કિસાન ક્રેડિટ કાર્ડ્સના કામની જેમ, શું આપણે મિશન મોડ પર ખેડૂતો બની શકીએ તે કેવી રીતે મેળવી શકાય? દરેક ખેડૂતને ક્રેડિટ કાર્ડ, માછીમાર કેવી રીતે મેળવવું, પશુધન કેવી રીતે મેળવવું, શું આ અમારી વિનંતી છે? આજે દેશમાં હજારો ખેડૂત ઉત્પાદક સંગઠનો બની રહ્યા છે અને મોટી પહેલ પણ કરવામાં આવી રહી છે. કેટલાક રાજ્યોમાં સારા પરિણામો પણ જોવા મળી રહ્યા છે. શું આપણે એ દિશામાં કામ કર્યું છે... હવે ખેતીની જેમ પહેલાં મધ પર ધ્યાન આપવામાં આવતું ન હતું, હવે અમે મધ પર ખૂબ સારું કામ કરી રહ્યા છીએ. પણ હવે તેનું વૈશ્વિક બજાર, તેના માટે તેનું બ્રાન્ડિંગ, માર્કેટિંગ, તેની આર્થિક મદદ, આ બધી બાબતોમાં આપણે કેવી રીતે કામ કરી શકીએ? એ જ રીતે આજે દેશના લાખો ગામડાઓમાં કોમન સર્વિસ સેન્ટર બનાવવામાં આવી રહ્યા છે. જો તમે આને તમારી નીતિઓની પ્રાથમિકતામાં રાખશો તો દેશની ગ્રામીણ અર્થવ્યવસ્થાને ઘણી મજબૂતી મળશે. એક રીતે કહીએ તો, સર્વિસ સેન્ટર, આજે તેનો સૌથી મોટો ફાયદો ગામમાં રેલ્વે રિઝર્વેશન કરાવવાનો છે, જેમ કે ગામમાંથી કોઈને શહેરમાં જવું પડતું નથી. તે જાય છે, સેવા કેન્દ્રની મુલાકાત લે છે, તેનું રિઝર્વેશન કરાવે છે. અને તમે જાણો છો કે આજે અમે ઓપ્ટિકલ ફાઈબર નેટવર્ક બિછાવીને દરેક ગામડામાં બ્રોડબેન્ડ કનેક્ટિવિટી આપી રહ્યા છીએ. સરકારે એક રીતે ડીજીટલ હાઈવે બનાવ્યો છે અને હું સાદી ભાષામાં કહીશ કે ડીજીટલ રોડ કહીશ, ડીજીટલ રોડમાં કારણ કે મારે ગામડામાં ડીજીટલ લેવું છે. અને તેથી ડિજિટલ રોડ બનાવી રહ્યા છે. આપણે મોટા ડીજીટલ હાઈવેની વાત કરીએ છીએ, આપણે ઉતાર પર જવું છે, ગામડા સુધી પહોંચવાનું છે, સામાન્ય માણસ સુધી પહોંચવાનું છે અને તેથી ડીજીટલ રોડ, આપણે આ અભિયાનને વેગ આપી શકીએ છીએ. શું આપણે ફાઇનાન્શિયલ ઇન્ક્લુઝનની વિવિધ પ્રોડક્ટ્સ ગામડે ગામડે લઇ જઈ શકીએ? એ જ રીતે, ફૂડ પ્રોસેસિંગ એ કૃષિ ક્ષેત્ર સાથે સંકળાયેલું છે, વેરહાઉસિંગ, એગ્રી-લોજિસ્ટિક્સ પણ મહત્વપૂર્ણ છે. ભારતની મહત્વાકાંક્ષાઓ કુદરતી ખેતીથી લઈને ઓર્ગેનિક ખેતી સાથે સંબંધિત છે. જો કોઈ તેમનામાં નવું કામ કરવા માટે આગળ આવી રહ્યું છે, તો તે વિચારવું ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે કે આપણી નાણાકીય સંસ્થાઓ તેને કેવી રીતે મદદ કરી શકે.
સાથીઓ,
આજકાલ આરોગ્ય ક્ષેત્રે પણ ઘણું કામ થઈ રહ્યું છે. સરકાર હેલ્થ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પર ઘણું રોકાણ કરી રહી છે. મેડિકલ એજ્યુકેશનને લગતા પડકારોને દૂર કરવા માટે અહીં વધુ ને વધુ મેડિકલ સંસ્થાઓ હોવી ખૂબ જ જરૂરી છે. શું આપણી નાણાકીય સંસ્થાઓ, જે બેંકો છે, પણ તેમના વ્યવસાય આયોજનમાં આ ક્ષેત્રોને પ્રાથમિકતા આપી શકે છે?
સાથીઓ,
ગ્લોબલ વોર્મિંગ એ આજની તારીખમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ વિષય બની ગયો છે અને ભારતે 2070 સુધીમાં નેટ ઝીરોનું લક્ષ્ય નક્કી કર્યું છે. આ માટે દેશમાં કામ શરૂ થઈ ગયું છે. આ કામોને વેગ આપવા માટે પર્યાવરણને અનુકૂળ પ્રોજેક્ટને વેગ આપવો જરૂરી છે. ગ્રીન ફાઇનાન્સિંગ અને આવા નવા પાસાઓનો અભ્યાસ અને અમલીકરણ એ સમયની જરૂરિયાત છે. જેમ ભારત સૌર ઉર્જા ક્ષેત્રે ઘણું કરી રહ્યું છે તેમ ભારત અહીં ડિઝાસ્ટર રેઝિલિયન્ટ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર બનાવી રહ્યું છે. દેશમાં હાઉસિંગ સેક્ટરના 6 લાઇટ હાઉસ પ્રોજેક્ટ્સમાં પણ અમે ડિઝાસ્ટર રિસિલિયન્ટ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરને પ્રાથમિકતા આપી રહ્યા છીએ. આ વિસ્તારોમાં થઈ રહેલા કામો માટે તમારું સમર્થન, તે હાલમાં લાઇટ હાઉસ પ્રોજેક્ટ્સ મોડેલના રૂપમાં છે, પરંતુ આ પ્રકારના વિસ્તારમાં કામ કરનારાઓને નાણાકીય મદદ મળશે, તેથી તેઓ આ મોડેલની નકલ કરશે અને તેને નાના શહેરોમાં લઈ જશે. જશે તેથી અમારી ટેક્નોલોજી ખૂબ જ ઝડપથી ફેલાઈ જશે, કામની ગતિ વધશે અને મને લાગે છે કે આ પ્રકારનો સપોર્ટ ખૂબ જ જરૂરી છે.
સાથીઓ,
મને ખાતરી છે કે તમે બધા આ વિષયો પર ગંભીર વિચાર-મંથન કરશો અને આ વેબિનારમાંથી આપણે આજે વિચારો નહીં, બહુ મોટા વિઝન અને 2023નું બજેટ નક્કી કરવાના છે. આજે, હું માર્ચ 2022-2023 મહિનાના બજેટને કેવી રીતે અમલમાં મૂકું, કેવી રીતે વહેલું અમલીકરણ કરવું, કેવી રીતે પરિણામ મેળવવું અને સરકારને તમારા રોજિંદા અનુભવનો લાભ મળવો જોઈએ જેથી અમને પૂર્ણવિરામ મળી શકે, અલ્પવિરામ અહીં બીજી તરફ, અમારી સાથે આવું ન થવું જોઈએ, જેના કારણે આ નિર્ણય 6-6 મહિના લટકી રહ્યો છે, જો આપણે તે કરતા પહેલા તેની ચર્ચા કરીએ તો ફાયદો થશે. અમે એક નવી પહેલ કરી છે. અને જેને હું દરેકનો પ્રયાસ કહું છું, આ દરેકના પ્રયાસનું ઉદાહરણ છે, કે ભારતમાં બજેટ આવે તે પહેલાં તમે બધા ચર્ચા કરો, બજેટ રજૂ થયા પછી, તે ચર્ચા, અમલીકરણ માટેની ચર્ચા, તે પોતે જ લોકશાહી છે. એક અદ્ભુત પ્રયોગ નાણાકીય જગતમાં આ પ્રકારનો લોકશાહી પ્રયાસ, તમામ હિતધારકો સાથે મળીને કામ કરીને, આ બજેટની વિશેષતાઓ ગમે તે હોય, ગમે તેટલી તાકાત હોય, તેની ખૂબ પ્રશંસા કરવામાં આવી છે. પણ હું તાળીઓ પાડીને અટકવા માંગતો નથી. આ વખતે બજેટને ચારે બાજુથી વધાવી લેવામાં આવ્યું છે. પરંતુ હું તેને રોકવા માંગતો નથી. મારે તારી મદદની જરૂર છે તમારી સક્રિય ભૂમિકા જરૂરી છે. હું રાજ્ય સરકારોને પણ કહીશ કે આ માટે તેમણે નક્કી કરવું પડશે કે તેમની નીતિગત બાબતો શું છે, તેમણે નીતિઓ બનાવવી પડશે, શું તે 1 એપ્રિલ પહેલા બનાવી શકાય? તમે જેટલા જલ્દી માર્કેટમાં આવશો, તમારા રાજ્યમાં વધુ લોકો આવશે, તો તમારા રાજ્યને ફાયદો થશે. રાજ્યો વચ્ચે ભારે સ્પર્ધા થવી જોઈએ કે આ બજેટનો સૌથી વધુ લાભ કયા રાજ્યને મળે છે? કયું રાજ્ય આવી પ્રગતિશીલ નીતિઓ સાથે આવે છે જેથી તમામ નાણાકીય સંસ્થાઓમાં, તેઓ ત્યાં રોકાણ કરનારાઓને મદદ કરવાનું મન કરે. અમે એક મોટી પ્રગતિશીલ ઇકોસિસ્ટમ વિકસાવીએ છીએ. ચાલો આપણે કંઈક નવું કરવાનો પ્રયાસ કરીએ. મને ખાતરી છે કે તમે અનુભવી લોકો છો, તમે રોજિંદા મુશ્કેલીઓ જાણો છો, તમે રોજિંદા સમસ્યાઓના ઉકેલો જાણો છો. તે ઉકેલ માટે અમે તમારી સાથે બેઠા છીએ. તેથી જ હું ઈચ્છું છું કે આ ચર્ચા બજેટ ચર્ચા કરતાં વધુ પોસ્ટ-બજેટ હોય અને આ ચર્ચા અમલીકરણ માટે છે. અમલીકરણ માટે અમને તમારી પાસેથી સૂચનોની જરૂર છે. મને ખાતરી છે કે તમારા યોગદાનથી ઘણો ફાયદો થશે. તમારો ખુબ ખુબ આભાર !
ખૂબ ખૂબ અભિનંદન!
SD/GP/JD
સોશિયલ મીડિયા પર અમને ફોલો કરો : @PIBAhmedabad /pibahmedabad1964 /pibahmedabad pibahmedabad1964[at]gmail[dot]com
(