text: Olaylar 1502 - Vasco da Gama, Lizbon'dan Hindistan'a doğru ikinci yolculuğuna çıktı. 1541 - Santiago, (Şili) Pedro de Valdivia tarafından kuruldu. 1818 - Şili, İspanya'dan bağımsızlığını ilan etti. 1859 - Mülkiye Mektebi, Sadrazam Âli Paşa ve Hükûmet üyelerinin katılımıyla açıldı. 1870 - Utah'ta kadınlar, oy kullanma haklarını elde ettiler. 1879 - New York'un Madison Square Garden kapalı spor salonunda, Kuzey Amerika Kıtasındaki ilk yapay buz pateni pisti açıldı. 1912 - 6 yaşındaki Çin İmparatoru Puyi, tahttan indirildi. Böylelikle iki bin senelik Çin İmparatorluğu ve 267 yıllık Mançu Hanedanı son bulmuş oldu. 1912 - Çin'de Gregoryen Takvimi kullanımı başladı. 1919 - Trabzon Muhâfaza-i Hukuk-ı Milliye Cemiyeti kuruldu. 1920 - Türk Kurtuluş Savaşı: Türk Silahlı Kuvvetleri, Fransa hakimiyeti altındaki Kahramanmaraş'ı aldı. 1929 - Stalin tarafından sürgün edilen eski savaş komiseri Troçki, "İlyiç" adlı bir şileple İstanbul'a geldi. 1934 - Avusturya'da iç savaş başladı. 1937 - Atatürk'ün Selanik'te doğduğu ev, Selanik Belediyesince sahibinden satın alınarak, Atatürk'ün emrine tahsis edildi. 1951 - 17 yaşındaki Süreyya İsfendiyari Bahtiyari, İran Şahı Muhammed Rıza Pehlevi ile Tahran'daki Gülistan Sarayı'nda evlendi. 1956 - Karikatürist Turhan Selçuk, Uluslararası "Bordighera Mizah Şenliği"'nde Platin Palmiye Ödülü'nü aldı. 1961 - SSCB, Venüs gezegenine Venera 1 uzay aracını gönderdi. 1971 - Türk Otomobil Fabrikası A.Ş.'nin (TOFAŞ) Bursa'daki otomobil fabrikası, Cumhurbaşkanı Cevdet Sunay ve Başbakan Süleyman Demirel'in de katıldığı bir törenle açıldı. Fabrika, Fiat lisansıyla "Murat 124" tipi otomobillerin üretimine başladı. 1975 - Türkiye Emekçi Partisi, Mihri Belli tarafından kuruldu. 1988 - Dr. Ziya Özel'in "zakkumla" kanser tedavisi iddiasının, TRT tarafından "haber" olarak verilmesi yankı uyandırdı. 1990 - Hükûmetin açıkladığı tütün fiyatlarını protesto eden üreticiler, Akhisar'da sokağa döküldü, 200 kişi gözaltına alındı. 1990 - Super Mario Bros. 3 adlı video oyunu ABD'de piyasaya sürüldü. 1993 - Birleşik Krallık'ta 10 yaşındaki iki çocuk, 2 yaşındaki James Bulger'i kaçırarak öldürdü. 1994 - Kış Olimpiyat Oyunları, Lillehammer'da (Norveç) başladı. 1994 - Tuzla tren istasyonunda çöp kutusuna yerleştirilen saatli bomba patladı: 5'i yedek subay, biri sivil 6 kişi öldü; aralarında sivillerin de bulunduğu 29 kişi yaralandı. 2001 - NEAR Shoemaker adlı uzay aracı, 433 Eros adı verilen asteroidin yüzeyine indi. 2002 - İran Havayollarına ait Tupolev Tu-154 tipi bir yolcu uçağı, inişe geçtiği sırada Hürremabad'da (İran) düştü: 119 kişi öldü. 2002 - Yugoslavya'nın eski Devlet Başkanı Slobodan Milošević'in yargılanmasına, BM savaş suçları mahkemesinde başlandı. Milošević, bu süreç sona ermeden öldü. 2010 - Kış Olimpiyatları, Vancouver'da (Kanada) başladı. Doğumlar 41 - Britannicus, Roma İmparatoru Claudius ve üçüncü karısı Roma İmparatoriçesi Messalina'nın oğlu (ö. 55) 1218 - Kujō Yoritsune, Kamakura şogunluğunun dördüncü şogunu (ö. 1256) 1536 - Leonardo Donato, Venedik Cumhuriyeti'nin 90'ıncı dükası (ö. 1612) 1644 - Jakob Ammann, Anabaptist önder ve Amişliğin kurucusu (ö. ?) 1756 - Joseph Chinard, Fransız heykeltıraş (ö. 1813) 1768 - II. Franz, Roma-Cermen İmparatoru (ö. 1835) 1800 - John Edward Gray, Britanyalı zoolog (ö. 1875) 1809 - Abraham Lincoln, Amerikalı hukukçu, siyasetçi ve ABD'nin 16. Başkanı (ö. 1865) 1809 - Charles Robert Darwin, İngiliz doğa bilimci (ö. 1882) 1814 - Jenny von Westphalen, Karl Marx'ın eşi (ö. 1881) 1841 - Gijsbert van Tienhoven, Hollandalı politikacı (ö. 1914) 1847 - Albert Gould, Avustralyalı politikacı ve avukat (ö. 1936) 1855 - Fannie Barrier Williams, Amerikalı toplumsal reformcu, hatip ve kadın örgütçü (ö. 1944) 1856 - Eduard von Böhm-Ermolli, Avusturya-Macaristan İmparatorluğu mareşali (ö. 1941) 1861 - Lou Andreas-Salomé, Rus asıllı psikanalist ve yazar (ö. 1937) 1870 - Jonas Smilgevičius, Litvanyalı ekonomist, yatırımcı ve politikacı (ö. 1942) 1874 - Auguste Perret, Fransız mimar (ö. 1954) 1877 - Louis Renault, Renault şirketini kuran Fransız iş insanı (ö. 1944) 1881 - Anna Pavlova, Rus balerin (ö. 1931) 1885 - James Scott, Afroamerikan besteci (ö. 1938) 1888 - Hans von Sponeck, Alman general, jimnastikçi ve futbol oyuncusu (ö. 1944) 1891 - Robert Patterson, Amerika Birleşik Devletleri 55. Savaş Bakanı (ö. 1952) 1892 - Theodor Plievier, Alman yazar (ö. 1955) 1893 - Omar Bradley, Amerikalı asker (ö. 1981) 1893 - Steingrímur Steinþórsson, İzlanda Başbakanı (ö. 1966) 1893 - Giovanni Muzio, İtalyan mimar ve akademisyen (ö. 1982) 1895 - Onn Cafer, Malay siyaset adamı (ö. 1962) 1900 - Vasili Çuykov, Sovyetler Birliği Mareşali (ö. 1982) 1904 - Rudolf Platte, Alman tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu ve rejisör 1915 - Lorne Greene, Amerikalı sinema oyuncusu (ö. 1987) 1926 - Irene Camber, İtalyan eskrimci 1927 - Aristeo Benavídez, Arjantinli kayak sporcusu (ö. 2019) 1927 - Niyazi Sayın, Türk neyzen, ebru sanatçısı ve fotoğrafçı 1931 - Francisco Mañosa, Filipinli mimar 1932 - Rami Garipov, Başkurt ulusal şair, yazar ve oyun yazar (ö. 1977) 1933 - Constantin Costa-Gavras, Yunan sinema yönetmeni 1933 - Elmira Hüseynova, Sovyet Azerbaycanlı heykeltıraş ve ressam (ö. 1995) 1934 - Bill Russell, Amerikalı basketbolcu 1936 - Oktay Arayıcı, Türk oyun ve senaryo yazarı (ö. 1985) 1939 - Ray Manzarek, Amerikalı klavyeci (The Doors) (ö. 2013) 1940 - Pablo Hernández, Kolombiyalı bisiklet sporcusu (ö. 2021) 1941 - Aydın Engin, Türk gazeteci, oyun yazarı, senarist ve politikacı 1941 - Selçuk Uluergüven, Türk sinema, tiyatro ve dizi oyuncusu (ö. 2014) 1942 - Ehud Barak, İsrail Başbakanı 1946 - Ajda Pekkan, Türk şarkıcı ve sinema oyuncusu 1953 - Nabil Shaban, İngiliz oyuncu 1955 - Arsenio Hall, Amerikalı TV program yapımcısı 1964 - Adnan Aybaba, Türk millî yelkenci ve futbol yorumcusu 1968 - Christopher McCandless, Amerikalı gezgin (ö. 1992) 1968 - Josh Brolin, Amerikalı film ve televizyon oyuncusu 1969 - Darren Aronofsky, Amerikalı film yönetmeni ve senarist 1969 - Alemayehu Atomsa, Etiyopyalı politikacı (ö. 2014) 1975 - Regla Torres, Kübalı voleybolcu 1976 - Silvia Saint, Çek pornografik film oyuncusu 1977 - Lerzan Mutlu, Türk şarkıcı ve sunucu 1979 - Jesse Spencer, Avustralyalı oyuncu 1980 - Christina Ricci, Amerikalı oyuncu 1982 - Bobi Wine sahne adıyla tanınan Robert Kyagulanyi Ssentamu, Ugandalı politikacı, şarkıcı, aktör ve iş insanı 1988 - Claudio Acosta, Arjantinli futbolcu 1990 - Michelle Bartsch-Hackley, Amerikalı voleybolcu 1991 - Earvin Ngapeth, Fransız voleybolcu 1993 - Jennifer Stone, Amerikalı aktris Ölümler 901 - II. Antonios, 893 ile 12 Şubat 901 tarihleri arası Rum Ortodoks patriği (d.?) 1554 - Jane Grey, İngiltere Kraliçesi (d. 1536) 1554 - Guilford Dudley, Northumberland Dükü John Dudley'in oğlu (d. 1535) 1627 - I. Karl, Lihtenştayn prensi (d. 1569) 1673 - Johann Philipp von Schönborn, Alman din adamı (d. 1605) 1713 - Cihandar Şah, Babür İmparatorluğu'nun sekizinci şahı (d. 1661) 1730 - Luca Carlevarijs, İtalyan ressam ve gravür sanatçısı (d. 1663) 1759 - I. Muhammed, Hüseyni Hanedanının ve Tunus Beyliğinin üçüncü beyi (d. 1710) 1771 - Adolf Frederick, İsveç kralı (d. 1710) 1798 - II. Stanisław August Poniatowski, Polonya'nın son kralı (d. 1732) 1799 - Lazzaro Spallanzani, İtalyan biyolog ve Katolik rahip (d. 1729) 1804 - Immanuel Kant, Alman düşünür (d. 1724) 1856 - Giuseppe Donizetti, İtalyan müzisyen ve ilk Türk bandosu Mızıka-yı Hümâyun'u kuran (d. 1788) 1860 - Johann Georg Christian Lehmann, Alman botanikçi (d. 1792) 1870 - Jacob de Kempenaer, Hollanda'nın ikinci Başbakanı (d. 1793) 1885 - Anthony W. Gardiner, Liberyalı hukukçu ve siyasetçi (d. 1820) 1894 - Hans von Bülow, Alman piyanist ve besteci (d. 1830) 1896 - Ambroise Thomas, Fransız opera bestecisi (d. 1811) 1899 - Âdile Sultan, Türk Divan edebiyatı şairi (d. 1826) 1912 - Gerhard Armauer Hansen, Norveçli doktor (d. 1841) 1916 - Richard Dedekind, Alman matematikçi (d. 1831) 1933 - Henri Duparc, Fransız besteci (d. 1848) 1934 - Cenap Şahabettin, Türk şair, yazar ve doktor (d. 1870) 1935 - Kai Donner, Fin dilbilimci, etnograf ve siyasetçi (d. 1888) 1939 - Søren Sørensen, Danimarkalı biyokimyacı (d. 1868) 1942 - Grant Wood, Amerikalı ressam (d. 1891) 1949 - Hasan el-Benna, Mısırlı siyasi ve dini lider (Müslüman Kardeşler hareketinin kurucusu) (d. 1906) 1954 - Dziga Vertov, Rus film yönetmeni ve sinema kuramcısı (d. 1896) 1969 - Vahi Öz, Türk tiyatro ve sinema sanatçısı (Türk sinemasının "Horoz Nuri"si) (d. 1911) 1974 - Willy Meller, Alman heykeltıraş (d. 1887) 1976 - Sal Mineo, Amerikalı oyuncu (d. 1939) 1976 - John Lewis, İngiliz Marksist düşünür (d. 1889) 1979 - Jean Renoir, Fransız sinema yönetmeni (d. 1894) 1983 - Eubie Blake, Amerikalı piyanist ve besteci (d. 1887) 1984 - Julio Cortázar, Arjantinli yazar (d. 1914) 1984 - Mahmut Sami Ramazanoğlu, Erenköy Cemaati Lideri (d. 1892) 1996 - Bob Shaw, Kuzey İrlandalı bilimkurgu yazarı (d. 1931) 1989 - Thomas Bernhard, Avusturyalı yazar (d. 1931) 2000 - Charles Schulz, Amerikalı karikatürist ve çizgi roman çizeri (Snoopy) (d. 1922) 2001 - Nezih Demirkent, Türk gazeteci ve Türkiye Gazeteciler Cemiyeti Başkanı (d. 1930) 2007 - Yavuz Sabuncu, Türk akademisyen ve anayasa hukukçusu (d. 1948) 2010 - Nodar Kumaritaşvili, Gürcü kızakçı (d. 1988) 2011 - Betty Garrett, Amerikalı şarkıcı, komedyen ve sinema oyuncusu (d. 1919) 2011 - Kenneth Mars, Amerikalı oyuncu ve seslendirme sanatçısı (d. 1935) 2012 - Zina Bethune, Amerikalı oyuncu, dansçı ve koreograf (d. 1945) 2012 - David Kelly, İrlandalı aktör (d. 1929) 2013 - Tekin Akmansoy, Türk tiyatro ve sinema sanatçısı (d. 1924) 2014 - Sid Caesar, Amerikalı oyuncu ve komedyen (d. 1922) 2014 - Maggie Estep, Amerikalı şair ve şarkıcı (d. 1963) 2015 - David Carr, Amerikalı köşe yazarı ve gazeteci (d. 1956) 2015 - Movita Castaneda, Amerikalı oyuncu (d. 1916) 2015 - Gary Owens, Amerikalı radyocu ve seslendirme sanatçısı (d. 1934) 2015 - Steve Strange, Galli pop şarkıcısı (d. 1956) 2016 - Dominique D'Onofrio, İtalya doğumlu Belçikalı teknik direktör ve eski futbolcu (d. 1953) 2017 - Herminio Bautista, Filipinli tanınmış komedyen, yönetmen, oyuncu ve siyasetçi (d. 1934) 2017 - Jay Bontatibus, Amerikalı aktör (d. 1964) 2017 - Barbara Carroll, Amerikalı caz piyanisti ve şarkıcısı (d. 1925) 2017 - Damian, İngiliz pop şarkıcısı (d. 1964) 2017 - Alwin Lopez "Al" Jarreau, Amerikalı caz müziği şarkıcısı (d. 1940) 2017 - Quentin Moses, Amerikan futbolu oyuncusu (d. 1983) 2017 - Krystyna Sienkiewicz, Polonyalı kadın şarkıcı ve oyuncu (d. 1935) 2018 - Marty Allen, Amerikalı oyuncu, komedyen, aktivist ve yazar (d. 1922) 2018 - Fethiye Mazali, Tunuslu eğitimci ve siyasetçi (d. 1927) 2018 - Françoise Xenakis, Fransız gazeteci, senarist ve roman yazarı (d. 1930) 2019 - Rolf Böhme, Alman siyasetçi (d. 1934) 2019 - Lyndon LaRouche, Amerikalı aktivist, siyasetçi ve yazar (d. 1922) 2019 - Olli Lindholm, Fin şarkıcı ve gitarist (d. 1964) 2019 - Pedro Morales, Porto Rikolu erkek profesyonel güreşçi (d. 1942) 2019 - Marisa Solinas, İtalyan oyuncu, şarkıcı ve söz yazarı (d. 1939) 2020 - Christie Blatchford, Kanadalı köşe yazarı, gazeteci, savaş muhabiri ve yayıncı (d. 1951) 2021 - Maurizio Mattei, İtalyan futbol hakemi ve spor yöneticisi (d. 1942) 2021 - Christopher Pennock, Amerikalı aktör (d. 1944) 2021 - Lynn Stalmaster, Amerikalı teknik yönetmen (d. 1927) 2022 - Zinaida Kiriyenko, Sovyet-Rus aktris ve şarkıcı (d. 1933) 2022 - Ivan Reitman, Kanadalı film yönetmeni ve yapımcısıdır (d. 1946) 2022 - Antoni Vadell Ferrer, İspanyol Roma Katolik piskopos (d. 1972) 2022 - Karl Voino, Eston siyasetçi (d. 1923) 2023 - Nilay Aydoğan, Türk basketbolcu (d. 1992) 2023 - Nadia Haşim, Ürdünlü matematikçi, gazeteci ve siyasetçi (d. ?) 2023 - Suat Türker, Türk futbolcudur (d. 1976) Tatiller ve özel günler Kahramanmaraş'ın Fransız işgalinden kurtuluşu (1920) 0212 12


source: wikipedia

text: Olaylar 1258 - Hülagû, Bağdat'ı işgal etti. 200 bin Bağdatlı öldü. 1633 - Galileo Galilei, engizisyon mahkemesinde yargılanmak üzere Roma'ya geldi. 1668 - İspanya, Portekiz'i ayrı bir devlet olarak tanıdı. 1894 - Auguste Lumière ve Louis Lumière, sinematograf'ın (bir film kamerası ve projektör'ün bir araya getirilmiş hali) patentini aldılar. 1925 - Şeyh Sait İsyanı: Lozan Konferansı'nda çözümü Türkiye ile Birleşik Krallık'a bırakılan Musul konusunda, Birleşik Krallık ile sorun yaşandığı günlerde, Bingöl'ün Genç ilçesinde Şeyh Sait önderliğinde, ayrılıkçı bir hareket başladı. Ayaklanma Diyarbakır'a da sıçradı. 1926 - Savurganlıkla mücadele amacıyla Men-i İsrafat Kanunu kabul edildi. 1934 - SSCB'ne ait "Çelyuskin" adlı buharlı gemi, Antarktik okyanusu'nda battı. 1945 - II. Dünya Savaşı: SSCB birlikleri, Budapeşte'yi Almanlardan geri aldı. Birleşik Krallık Kraliyet Hava Kuvvetleri, Almanya'nın Dresden kentini bombalamaya başladı. 1949 - Fenerbahçe'nin yeni stadı açıldı. 1960 - Fransa, BM ve Amerika Birleşik Devletleri'nin itirazlarına rağmen, Büyük Sahra'da atom bombası patlattı. 1961 - 7 yeni parti kuruldu. Yeni Türkiye Partisi, Türkiye İşçi Partisi, Millete Hizmet Partisi, Güven Partisi, Musavat Partisi, Muhafazakâr Parti ve Cumhuriyetçi Parti. Seçime katılabilmek için son gündü. Kemal Türkler, Rıza Kuas, Kemal Nebioğlu, İbrahim Denizcier gibi bir grup sendika yöneticisi tarafından kurulmuş olan Türkiye İşçi Partisi'nin Genel Başkanlığına Avni Erakalın getirildi. 1962 - Eski Adalet Bakanı Hüseyin Avni Göktürk ve eski Çalışma Bakanı Mümtaz Tarhan tutuklandı. Eski Bakanların Devlet Hazinesine ait dövizle, radyo pili ithal ettikleri ileri sürüldü. 2 Mart 1962'de tahliye edildiler. 1963 - İstanbul Savcılığı, İşçi Sigortaları Kanunu'na uymayan 2 bin işveren hakkında dava açtı. 1963 - Ankara Valiliği, taksilerde plak çalınmasını yasakladı; taksilerdeki pikaplar sökülüyor. 1965 - TBMM'de 1965 yılı bütçesi, 197'ye karşı 225 oyla reddedilince, Başbakan İsmet İnönü istifa etti. 1966 - Cemal Gürsel'in komaya girişinin 6. günü; Partiler, Genelkurmay Başkanı Orgeneral Cevdet Sunay'ın Cumhurbaşkanı adaylığı üzerinde anlaştı. 1967 - Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu (DİSK) kuruldu. Sendika Başkanları yaptıkları açıklamada; "Türk İşçi sınıfının çıkarları, hakları, özgürlükleri ve onuru için bir araya geldik" dediler. 1969 - İstanbul'da üniversiteli kız öğrenciler, Amerikan 6. Filo'sunu protesto yürüyüş ve mitingi düzenlediler. 1971 - Vietnam Savaşı: Amerikalı kuvvetleri desteğindeki Güney Vietnam güçleri, Laos'u ele geçirdi. 1974 - 1970 Nobel Edebiyat Ödülü sahibi Aleksandr Soljenitsin, "Gulag Takım Adaları, 1918-1956" adlı kitabı nedeniyle, SSCB dışına sürgüne gönderildi. 1975 - Kıbrıs Türk Federe Devleti ilan edildi. 1984 - SSCB Komünist Parti Genel Sekreterliğine, Yuri Andropov'un yerine Konstantin Çernenko getirildi. 1985 - Kapatılan Millî Selamet Partisi yöneticileri hakkında açılan kamu davası sona erdi. Partinin Genel Başkanı Necmettin Erbakan ve 22 arkadaşı beraat etti. Şubat 1981'den Şubat 1985'e kadar geçen bütün bu süre içinde Necmettin Erbakan, 10 ay tutuklu kaldı. 1988 - Kış Olimpiyat Oyunları, Calgary Alberta'da (Kanada) başladı. 1990 - 12 Eylül sonrasında görevlerinden alınan 1402'lik öğretim üyeleri, görevlerine dönmek için üniversitelerine başvurmaya başladılar. İlk başvuruyu Profesör Dr. Hüseyin Hatemi yaptı. 1993 - Cumhurbaşkanı Turgut Özal, Bosna-Hersek'te devam eden savaşı protesto için İstanbul Taksim Meydanı'nda bir miting düzenlenmesini istedi. Hükûmet ortakları Doğru Yol Partisi ve Sosyaldemokrat Halkçı Parti, mitinge katılmayacaklarını açıkladılar ve Turgut Özal'ın amacının şov yapmak olduğunu ileri sürdüler. Anavatan Partisi katılma kararı aldı. Miting sönük geçti. 1996 - Nepal'de Maoist gerillalar, Nepal Krallığı'na karşı ayaklanma başlattı. Ayaklanma sonucu Nepal İç Savaşı başladı. 1997 - Uzay mekiği Discovery'nin astronotları, Hubble teleskopu'nu tamir etmeye başladılar. 2001 - El Salvador'da 6,6 şiddetinde deprem: en az 400 kişi öldü. 2005 - Türkiye, Afganistan'daki Uluslararası Güvenlik ve Yardım Kuvvetinin komutasını 6 ay süreyle, Kabil'de düzenlenen törenle Avrupa Kolordusundan devraldı. 2007 - TBMM Genel Kurulunda, Türkçenin bozulma ve yabancılaşmasına ilişkin meclis araştırması açılması kabul edildi. 2008 - Danıştay 2. Daire üyeleri ve Cumhuriyet gazetesi'ne yönelik saldırılarla ilgili davada, Ankara 11. Ağır Ceza Mahkemesi, sanık Alparslan Arslan'ın 2 kez ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına çarptırılmasına karar verdi. Sanıklardan Osman Yıldırım, Erhan Timuroğlu ve İsmail Sağır müebbet hapisle cezalandırıldı. Sanık Süleyman Esen toplam 17 yıl 8 ay 15 gün, Tekin İrşi ise toplam 10 yıl 2 ay 15 gün hapse mahkûm edildi. 2012 - Avrupa'nın yeni taşıyıcı roketi Vega Güney Amerika'daki Fransız Guyanası'ndan fırlatıldı. Doğumlar 1599 - VII. Alexander, Papa (ö. 1667) 1672 - Étienne François Geoffroy, Fransız kimyacı (ö. 1731) 1719 - George Brydges Rodney, Büyük Britanya Kraliyet Donanması’nda deniz subayı (ö. 1792) 1766 - Thomas Robert Malthus, İngiliz iktisatçı (ö. 1834) 1768 - Édouard Mortier, Fransız general ve mareşal (ö. 1835) 1769 - İvan Krılov, Rus gazeteci, şair, oyun yazarı, çevirmen (ö. 1844) 1793 - Philipp Veit, Alman romantik ressam (ö. 1877) 1805 - Peter Gustav Lejeune Dirichlet, Alman matematikçi (ö. 1859) 1811 - François Achille Bazaine, Fransız mareşal (ö. 1888) 1821 - John Turtle Wood, İngiliz mimar, mühendis ve arkeolog (ö. 1890) 1835 - Mirza Gulâm Ahmed, Ahmedîlik dinî hareketinin kurucusu (ö. 1908) 1849 - Wilhelm Voigt, Alman sahtekar ve ayakkabı ustası (ö. 1922) 1852 - Ion Luca Caragiale, Alman senaryo, kısa öykü, şiir yazarı, tiyatro yöneticisi, siyaset yorumcusu ve gazeteci (ö. 1912) 1852 - John Louis Emil Dreyer, Danimarkalı-İrlandalı astronom (ö. 1926) 1855 - Paul Deschanel, Fransa'da Üçüncü Cumhuriyet'in 10. cumhurbaşkanı (ö. 1922) 1870 - Leopold Godowsky, Leh asıllı Amerikalı piyano virtüözü ve besteci (ö. 1938) 1873 - Fyodor Şalyapin, Rus opera şarkıcısı (ö. 1938) 1877 - Fehim Spaho, Bosnalı din adamı (ö. 1942) 1879 - Prens Sabahattin, Türk siyasetçi ve düşünür (ö. 1948) 1888 - Yorgo Papandreu, Yunan Siyasetçi ve Yunanistan'ın 162'inci Başbakanı (ö. 1968) 1891 - Grant Wood, Amerikalı ressam (ö. 1942) 1894 - Hambartsum Haçanyan, Ermeni sinema oyuncusu (ö. 1944) 1903 - Georges Simenon, Belçikalı polisiye yazarı (ö. 1989) 1910 - William B. Shockley, Amerikalı fizikçi, mucit ve Nobel Fizik Ödülü sahibi (ö. 1989) 1915 - Aung San, Birmanyalı milliyetçi önder (ö. 1947) 1916 - Samim Kocagöz, Türk yazar (ö. 1993) 1921 - Ulvi Uraz, Türk tiyatro ve sinema oyuncusu (ö. 1974) 1923 - Chuck Yeager, Amerikalı ses hızını aşan ilk pilot 1928 - Refik Erduran, Türk yazar (ö. 2017) 1929 - Kenan Erim, Türk arkeolog (ö. 1990) 1930 - Frank Buxton, Amerikalı oyuncu, seslendirme sanatçısı, yazar ve televizyon yönetmeni (ö. 2018) 1932 - Barbara Shelley, İngiliz aktris (ö. 2021) 1932 - Nail Güreli, Türk gazeteci ve yazar (ö. 2016) 1933 - Kim Novak, Amerikalı sinema oyuncusu 1937 - Oliver Reed, İngiliz aktör (ö. 1999) 1947 - Rüçhan Çalışkur, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu 1950 - Mazhar Alanson, Türk şarkıcı, gitarist, söz yazarı ve oyuncu 1950 - Peter Gabriel, İngiliz müzisyen (Genesis grubu) 1958 - Nilgün Marmara, Türk şair (ö. 1987) 1973 - Sibel Alaş, Türk şarkıcı ve söz yazarı 1974 - Robbie Williams, İngiliz müzisyen 1976 - Leslie Feist, Kanadalı şarkıcı ve söz yazarı 1976 - Nihat Doğan, Türk şarkıcı 1978 - Edsilia Rombley, Hollandalı müzisyen 1980 - Sebastian Kehl, Alman futbolcu 1984 - Apoño, İspanyol futbolcu 1986 - Besim Kunić, İsveçli futbolcu 1989 - Ali Balkaya, Türk futbolcu (ö. 2011) 1990 - Kevin Strootman, Hollandalı millî futbolcu 1995 - Tibor Linka, Slovak kanocu Ölümler 1021 - Hâkim, Fâtımî halifesi (d. 985) 1332 - II. Andronikos, Bizans İmparatoru (d. 1259) 1542 - Catherine Howard, İngiltere Kraliçesi (d. 1523) 1608 - Konstanty Wasyl Ostrogski, Lehistan-Litvanya Birliği'ne mensup Ortodoks prens (d. 1526) 1660 - X. Karl Gustav, İsveç kralı ve Bremen dükü (d. 1622) 1787 - Ruđer Bošković, Ragusalı bilim insanı (d. 1711) 1787 - Vergennes Kontu Charles Gravier, Fransız devlet adamı ve diplomat (d. 1717) 1789 - Paolo Renier, Venedik Cumhuriyeti Doçesi (d. 1710) 1791 - Rusçuklu Çelebizade Şerif Hasan Paşa, Osmanlı devlet adamı (d. ?) 1837 - Mariano José de Larra, İspanyol gazeteci ve yazar (d. 1809) 1883 - Richard Wagner, Alman opera bestecisi (d. 1813) 1909 - Julius Thomsen, Danimarkalı kimyager (d. 1826) 1920 - Otto Gross, Avusturyalı psikanalist (d. 1877) 1926 - Francis Ysidro Edgeworth, İrlandalı düşünür ve politik iktisatçı (d. 1845) 1943 - Neyyire Neyir (Münire Eyüp Ertuğrul), Türk tiyatro ve sinema oyuncusu (d. 1902) 1955 - Nubar Tekyay, Türk kemani (d. 1905) 1957 - Oszkár Jászi, Macar sosyal bilimci ve siyasetçi (d. 1875) 1967 - Füruğ Ferruhzad, İranlı şair, yazar, yönetmen ve ressam (d. 1935) 1980 - David Janssen, Amerikalı oyuncu (d. 1931) 1991 - Arno Breker, Alman heykeltıraş (d. 1900) 1992 - Nikolay Bogolyubov, Sovyet bilim insanı (d. 1909) 1996 - Martin Balsam, Amerikalı oyuncu (d. 1919) 2002 - Waylon Jennings, Amerikalı şarkıcı ve söz yazarı (d. 1937) 2004 - Zelimhan Yandarbiyev, Çeçen Cumhuriyeti 2. Cumhurbaşkanı, yazar (d. 1954) 2005 - Hüdai Oral, Türk siyasetçi ve eski Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı (d. 1925) 2005 - Lucia dos Santos, Portekizli karmelit rahibe (d. 1907) 2005 - Teoman Alpay, Türk bestekâr (d. 1932) 2006 - Andreas Katsulas, Yunan asıllı Amerikalı aktör (d. 1946) 2006 - Peter Frederick Strawson, Britanyalı filozof (d. 1919) 2009 - Bahtiyar Vahabzade, Azeri şair ve yazar (d. 1925) 2013 - Stefan Wigger, Alman oyuncu (d. 1932) 2014 - Ralph Waite, Amerikalı aktör ve seslendirme sanatçısı (d. 1928) 2014 - Richard Møller Nielsen, Danimarkalı millî futbolcu ve teknik direktör (d. 1937) 2017 - Kim Jong-nam, Kuzey Koreli asker, siyasetçi ve Kuzey Kore eski lideri Kim Jong-il'in en büyük oğlu (d. 1971) 2018 - Dobri Dobrev, Bulgar hayırsever kişilik (d. 1914) 2018 - Henrik, Danimarka kraliçesi II. Margrethe'nin kocası (d. 1934) 2018 - Agop Kotoğyan, Ermeni asıllı Türk dermatolog (d. 1939) 2019 - Idriz Ajeti, Kosovalı tarihçi (d. 1917) 2019 - Ozan Arif, Türk öğretmen, halk ozanı ve şair (d. 1949) 2019 - Jack Coghill, Amerikalı iş insanı ve siyasetçi (d. 1925) 2019 - Bibi Ferreira, Brezilyalı oyuncu ve şarkıcı (d. 1922) 2019 - Eric Harrison, İngiliz profesyonel eski futbolcu ve antrenör (d. 1938) 2019 - Connie Jones, Amerikalı caz trompetçisi ve kornetçi (d. 1934) 2019 - Vitali Hmelnitski, Sovyet-Ukraynalı eski profesyonel futbolcu ve antrenör (d. 1943) 2020 - Aleksey Botyan, Sovyetler Birliği casusu (d. 1916) 2020 - Des Britten, Yeni Zelandalı iş insanı, sunucu, yazar, yemek şefi ve Anglikan papazı (d. 1939) 2020 - Liu Shouxiang, Çinli suluboya ressamı ve profesör (d. 1958) 2021 - Xabier Agirre, İspanyol yönetici ve siyasetçi (d. 1951) 2021 - Louis Clark, İngiliz müzisyen (d. 1947) 2021 - Sydney Devine, İskoç şarkıcı (d. 1940) 2021 - Olle Nygren, İsveçli sürat motosikleti yarışmacısı (d. 1929) 2021 - Andon Qesari, Arnavut aktör ve tiyatro yönetmeni (d. 1942) 2021 - Kadir Topbaş, Türk mimar ve İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı (d. 1945) 2023 - Cemal Kütahya, Türk hentbolcu (d. 1990) Tatiller ve özel günler Dünya Radyo Günü Erzincan'ın Fransız işgalinden kurtuluşu (1918) Giresun'un Görele ilçesinin Rus ve Ermeni işgalinden kurtuluşu (1918) Kaynakça 0213 13


text: Olaylar 496 - Sevgililer Günü, 14 Şubat günü birçok ülkede kutlanan özel gündür. Kökeni, Roma Katolik Kilisesi'nin inanışına dayanan bu gün, Valentine ismindeki bir din adamının adına ilan edilen bir bayram günü olarak ortaya çıkmıştır. 1779 - James Cook, Sandviç Adaları yerlileri tarafından öldürüldü. 1804 - Osmanlı İmparatorluğu'na karşı Birinci Sırp Ayaklanması, Kara Yorgi tarafından başlatıldı. 1859 - Oregon, Amerika Birleşik Devletleri'nin 33. eyaleti oldu. 1876 - Alexander Graham Bell, telefon patenti için başvurdu. 1876 - İstanbul Tramvay Şirketi işçileri greve çıktı. 1878 - II. Abdülhamid, Meclis-i Mebûsan'ı süresiz olarak tatil etti ve istibdat dönemi başladı. 1909 - Osmanlı Devleti'nde ilk güven oylaması yapıldı; Kâmil Paşa kabinesi düşürüldü. 1912 - Arizona, ABD'nin 48. eyaleti oldu. 1912 - ABD'nin ilk dizel motorlu denizaltısı, Connecticut'ta kullanılmaya başlandı. 1918 - SSCB'de Gregoryen Takvimi kullanımına geçildi. 1923 - Mustafa Kemal, Batı Anadolu gezisine çıktı. 1924 - International Business Machines (IBM) şirketi kuruldu. 1925 - TBMM'de 9 Şubat'ta vurulan Deli Halit Paşa öldü. 1929 - Al Capone'un rakibi yedi gangster, Chicago'da öldürüldü. Olay 14 Şubat'ta gerçekleştiği için "Sevgililer Günü Katliamı" olarak anılmaktadır. 1931 - Türkiye güzeli Naşide Saffet Esen, Avrupa'da "Güzel Göz Kraliçesi" seçildi. 1945 - Şili, Ekvador, Paraguay ve Peru, Birleşmiş Milletler'e katıldı. 1945 - II. Dünya Savaşı: Birleşik Krallık ve ABD uçakları, Dresden'in bombalanışının ikinci gününde yangın bombaları kullanmaya başladılar. 1946 - İlk genel amaçlı elektronik bilgisayar ENIAC (Electronic Numerical Integrator and Computer), Pensilvanya Üniversitesi'nde (ABD) tanıtıldı. 1946 - İngiltere'nin Merkez Bankası olan "The Bank of England" millileştirildi. 1949 - İsrail parlamentosu (Knesset), ilk toplantısını yaptı. 1949 - Kanada'da "Asbest Grevi" olarak adlandırılan direniş başladı. Grevin başladığı bu gün Québec'teki "Sessiz Devrim"in de başlangıcı olarak kabul edilir. 1951 - İdil Biret, 10 yaşında Paris'teki ilk piyano resitalini verdi. 1951 - Senaryosunu Behçet Kemal Çağlar'ın yazdığı ve Maraş'ın Türk Kurtuluş Savaşı sırasında düşman işgalinden kurtuluşunu anlatan "Kendini Kurtaran Şehir" adlı filmin çekimi olaylara neden oldu. Rejisör Faruk Kenç ve ekibi, senaryo gereği Maraş Kalesi'ne Fransız bayrağı çekince, yakalanarak mahkemeye sevk edildiler. 1952 - Kış Olimpiyat Oyunları Oslo'da (Norveç) başladı. 1955 - İzmir Alsancak Limanı'nın temeli, Başbakan Adnan Menderes tarafından atıldı. 1961 - Lavrensiyum elementi (103 numaralı element), Kaliforniya Üniversitesinde ilk defa sentezlendi. 1963 - İstanbul'da Kavel Kablo Fabrikası'nda işçiler 28 Ocak'ta iş bırakmış ve oturma eylemine başlamışlardı. Eylemin 17. günü Polis işçilere müdahale etti; 9 işçi yaralandı. 1963 - İngiltere'de Leeds General Infirmary Hastanesi'nde, Dünyada ilk kez insandan insana başarılı bir böbrek nakli yapıldı. 1971 - Türkiye İşçi Partisi'nin Genel Başkanı Mehmet Ali Aybar, Parti'den istifa etti. Amacının kendisini Haysiyet Divanı'na sevk etmek isteyen Yönetim Kurulu'nu protesto etmek olduğunu söyledi. 1974 - Gazeteci İsmail Cem (İpekçi), TRT Genel Müdürlüğü'ne atandı. 1977 - Ortadoğu Teknik Üniversitesi Rektörlüğü'ne, Hasan Tan atandı; öğrenciler dersleri boykot etti. 1979 - Türkiye, İran'daki Humeyni rejimini resmen tanıdı. 1980 - Kış Olimpiyatları Lake Placid'de (New York) başladı. 1980 - Türkiye'de 12 Eylül 1980 Darbesi'ne Giden Süreç (1979- 12 Eylül 1980): İstanbul'da dükkânlar önceki günlerde yapılan tehditler nedeniyle kapalı kaldı. Fırıncılar evlerinden asker zoruyla getirildi. Asker korumasıyla ekmek satıldı. 1980 - Genelkurmay Başkanı Orgeneral Kenan Evren, Erzurum'da orduevinde verilen yemek sonunda konuştu: "Biz dış düşmanlarla değil, iç düşmanlarla uğraşıyoruz. Yedi düvel ile savaşmış ve ülkesini düşmanlardan temizlemiş bu millet sıkıyönetime rağmen neden bu hainlerin hakkından gelemiyor, diye haklı olarak sual sorabiliriz. Kan dökmek istemiyoruz. Eğer kan dökmeyi göze alsak bir ayda bunların hakkından geliriz." 1980 - Tariş olayları: On bin jandarma komandosu ve çok sayıda polis, Tariş'e ait Çiğli İplik Fabrikası'ndaki işçi direnişine müdahale etti. Operasyona keşif uçakları ve helikopterler de katıldı. Gün boyu süren müdahale sonucunda Fabrika boşaltıldı, 1500 işçi gözaltına alındı. 1981 - Türk Vatandaşlığı Kanunu'nda bazı değişiklikler yapan yasa, Millî Güvenlik Konseyi'nce kabul edildi. 1981 - Dublin'de bir gece kulübünde çıkan yangında 48 kişi öldü. 1983 - Danıştay, ameliyat olarak cinsiyet değiştiren şarkıcı Bülent Ersoy'un hukuken erkek olduğuna ve dolayısıyla gazinolarda ancak erkek kıyafetiyle sahneye çıkabileceğine karar verdi. 1986 - Eski Devlet Bakanı İsmail Özdağlar, Yüce Divan'da "görevini kötüye kullandığı" gerekçesiyle 2 yıl hapse mahkûm edildi. İsmail Özdağlar, rüşvet aldığı iddiasıyla yargılanmaktaydı. 1987 - Tunceli iline bağlı 234 köyde yaşayan 50 bin kişinin; Mersin, Antalya, İzmir ve Muğla'ya yerleştirilmesi kararlaştırıldı. Karar 6931 sayılı Orman Kanunu'na ve Anayasa'nın 170. Maddesine dayanılarak alındı. 1989 - İranlı lider Humeyni, Şeytan Ayetleri kitabının yazarı Salman Rushdie'nin öldürülmesi emrini verdi. 1989 - Union Carbide, 1984'teki Bhopal felaketi'nde sebep olduğu zararlara karşılık Hindistan Hükûmetine 470 milyon dolar ödemeyi kabul etti. 1989 - GPS (Küresel Konumlandırma Sistemi)'ni oluşturacak 24 uydudan ilki yörüngesine oturtuldu. 1990 - Yılmaz Güney'in Umut filmi, İstanbul'da gösterime girdi. 1994 - Demokrasi Partisi'nin (DEP) Ankara il binasına bombalı bir saldırı yapıldı; bina ağır hasar gördü, 3 kişi yaralandı. 1994 - 52 kişiyi öldürmekten suçlu bulunan Ukraynalı seri katil Andrey Çikatilo, Rusya'nın Novoçerkassk şehrinde kurşuna dizilerek idam edildi. İdamı, Rusya Devlet Başkanı Boris Yeltsin tarafından açıklandı. 1996 - Emekli olduktan sonra Milliyetçi Hareket Partisi'ne (MHP) katılan eski Ankara Devlet Güvenlik Mahkemesi (DGM) Savcısı Nusret Demiral, "Ezan Türkçe okunmalı" deyince, partiden ihraç edildi. 2000 - Hizbullah cephaneliklerinin ortaya çıkışı ve varlığı, 1994'ten beri tartışılan JİTEM'i yeniden gündeme getirdi. Batman eski Valisi Salih Şarman "JİTEM var", Jandarma eski Komutanı Teoman Koman ise "yok" dedi. 2003 - Şartla salıverilme yasasından toplam 43.500 tutuklu ve hükümlünün yararlandığı açıklandı. 2004 - Hamburg doğumlu Türk yönetmen Fatih Akın'ın son filmi, "Gegen die Wand" (Duvara Karşı), Berlin Uluslararası Film Festivali'nde en iyi film seçilerek "Altın Ayı" ödülü aldı. 2004 - Moskova'da bir su parkının çatısı çöktü; 25 kişi öldü, 100'den fazla yaralı var. 2005 - Lübnan'ın eski Başbakanlarından Refik Hariri, düzenlenen bir suikast sonucu öldürüldü. 2006 - "Yeşil" kod adlı Mahmut Yıldırım'ın İstanbul'da bir evde kıstırıldığı ve son anda kaçtığı ileri sürülen operasyonda, oğlu Murat Yıldırım, "adam vurdurduğu" gerekçesiyle on beş kişiyle birlikte gözaltına alındı. 2007 - Telekomünikasyon yoluyla yapılan iletişimin denetlenmesi ve teknik araçlarla izlemeye ilişkin düzenlemelere ilişkin yönetmelik Resmi Gazete'de yayımlandı. Buna göre, soruşturmalarda gizli soruşturmacı görevlendirilebilecek. Gizli soruşturmacının elde ettiği kişisel bilgiler, görevlendirildiği ceza soruşturması ve kovuşturması dışında kullanılamayacak. 2008 - Danıştay 1. Dairesi, Mehmet Ağar'ın Emniyet Genel Müdürlüğü döneminde, "suç işlemek amacıyla örgüt kurma" suçundan, Susurluk Davası kapsamında yargılanmasına karar verdi. Daire, Ağar'ın Vali statüsünde bulunması nedeniyle, yargılanmasının Yargıtay'da yapılmasına hükmetti. Doğumlar 1404 - Leon Battista Alberti, İtalyan ressam, şair ve filozof (ö. 1472) 1468 - Johannes Werner, bir Alman matematikçi idi (ö. 1522) 1483 - Babür Şah, Babür İmparatorluğu'nun kurucusu ve ilk Hükümdarı (ö. 1531) 1602 - Francesco Cavalli, İtalyan besteci (ö. 1676) 1750 - René Louiche Desfontaines, Fransız botanikçi (ö. 1833) 1759 - Franz de Paula Adam von Waldstein, Avusturyalı asker, kaşif, bitki ve doğa bilimci (ö. 1823) 1763 - Jean Victor Marie Moreau, Fransız general (ö. 1813) 1819 - Christopher Latham Sholes, Amerikalı mucit (ö. 1890) 1828 - Edmond About, Fransız yazar, romancı ve yayıncı (ö. 1885) 1839 - Hermann Hankel, Alman matematikçi (ö. 1873) 1855 - Christian Bohr, Danimarkalı doktor (ö. 1911) 1866 - William Townley, İngiliz futbolcu ve teknik adam (ö. 1950) 1869 - Charles Thomson Rees Wilson, İskoç fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi (ö. 1959) 1877 - Edmund Landau, Alman matematikçi (ö. 1938) 1882 - John Blyth Barrymore, Amerikalı oyuncu (ö. 1942) 1888 - Hermann Reinecke, Nazi Almanyası generali (ö. 1973) 1891 - Vladimir Şileyko, Rus oryantalist (Asurolojist, Hebraist), Akmeist şair ve çevirmen (ö. 1930) 1892 - Radola Gajda, Çek komutan ve siyasetçi (ö. 1948) 1895 - Max Horkheimer, Alman düşünür ve toplum bilimci (ö. 1973) 1898 - Fritz Zwicky, İsviçreli fizikçi ve astronom (ö. 1974) 1899 - Onni Pellinen, Finlandiyalı Greko-Romen güreşçisi (ö. 1945) 1913 - Jimmy Hoffa, Amerikalı işçi sendikası lideri (kayboldu) (ö. 1975) 1914 - Boris Kraigher, Sloven komünist partizan, eski Slovenya Sosyalist Cumhuriyeti başbakanı (ö. 1967) 1927 - Sencer Divitçioğlu, Türk akademisyen (ö. 2014) 1928 - Mark Eden, İngiliz aktör (ö. 2021) 1929 - Barbara Elaine Ruth Brown, Amerikalı biyolog ve hayırsever (ö. 2019) 1932 - Peter Ball, İngiliz piskopos ve cinsel istismar hükümlüsü (ö. 2019) 1935 - Patricia Bredin, İngiliz oyuncu ve şarkıcı (ö. 2023) 1935 - Christel Adelaar, Hollandalı oyuncu (ö. 2013) 1938 - Anita Thallaug, Norveçli şarkıcı (ö. 2023) 1939 - Blowfly, Amerikalı müzisyen, şarkıcı-besteci, rapçi, komedyen ve yapımcı (ö. 2016) 1939 - Eugene Fama, Nobel Ödülü sahibi Amerikalı iktisatçı 1942 - Michael Bloomberg, Amerikalı politikacı, iş insanı ve hayırsever 1942 - Andrew Robinson, Amerikalı oyuncudur 1944 - Alan Parker, Britanyalı film yönetmeni (ö. 2020) 1944 - Ronnie Peterson, İsveçli eski Formula 1 pilotu (ö. 1978) 1945 - Hans-Adam II, Lihtenştayn Prensliği hükümdarıdır 1945 - Ladislao Mazurkiewicz, Uruguaylı eski millî futbolcu ve teknik direktör (ö. 2013) 1946 - Bernard Dowiyogo, Naurulu siyasetçi (ö. 2003) 1946 - Gregory Hines, Amerikalı aktör ve dansçı (ö. 2003) 1946 - Kemal Unakıtan, Türk bürokrat ve siyasetçi (ö. 2016) 1947 - Tim Buckley, Amerikalı şarkıcı, söz yazarı ve gitarist (ö. 1975) 1950 - Galip Boransu, Türk piyanist, keyboard ve vokal (ö. 2011) 1951 - Kevin Keegan, eski İngiliz futbolcudur 1952 - Sushma Swaraj, Hint siyasetçi ve bakan (ö. 2019) 1953 - Hans Krankl, Avusturyalı futbolcu 1957 - Veysel Güney, Türk devrimci ve Devrimci Yol'un İskenderun sorumlusu (ö. 1981) 1959 - Süleyman Seyfi Öğün, Türk akademisyen ve siyaset bilimcisi 1960 - Meg Tilly, Amerikalı-Kanadalı bir aktris 1967 - Stelio Hacı-İoannou, Kıbrıslı Rum kökenli ingiliz vatandaşı girişimcidir 1967 - Mark Rutte, Hollandalı siyasetçi 1968 - Scott McClellan, Amerikalı bürokrattır 1969 - Neslihan Acar, Türk sinema ve dizi oyuncusu 1970 - Simon Pegg, İngiliz aktör, yazar ve film yapımcısı 1970 - Antonia Truppo, İtalyan oyuncu 1971 - Gheorghe Mureşan, Romanyalı eski NBA oyuncusudur 1971 - Kerem Tüzün, Türk müzisyen 1972 - Najwa Nimri, Ürdün asıllı İspanyol şarkıcı ve oyuncu 1972 - Rob Thomas, Amerikalı şarkıcı 1974 - Gina Lynn, Porto Rikolu porno oyuncusu 1974 - Valentina Vezzali, İtalyan eskrimci ve politikacı 1975 - Mirka Francia, Kübalı voleybolcu 1976 - Aylin Aslım, Türk rock müzisyeni 1977 - Cadel Evans, Avustralyalı eski profesyonel yol bisikleti 1978 - Richard Hamilton, Amerikalı basketbolcudur 1978 - Darius Songaila, Litvan profesyonel basketbolcudur 1981 - Matteo Brighi, İtalyan eski futbolcudur 1982 - İbrahim Çelikkol, Türk dizi ve sinema oyuncusu 1982 - Özge Borak, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu 1983 - Bacary Sagna, Senegal asıllı Fransız futbolcudur 1984 - Eser Yenenler, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu 1985 - Karima Adebibe, İngiliz oyuncu ve manken 1985 - Philippe Senderos, İsviçreli eski millî futbolcu 1986 - Kang Min-soo, Güney Koreli futbolcu 1987 - Edinson Cavani, Uruguaylı millî futbolcudur 1988 - Ángel Di María, Arjantinli futbolcu 1989 - Néstor Calderón, Meksikalı futbolcudur 1989 - Adam Matuszczyk, Polonyalı millî futbolcudur 1990 - Chris Babb, Amerikalı profesyonel basketbolcu 1990 - Sefa Yılmaz, Türk futbolcu 1992 - Christian Eriksen, Danimarkalı millî futbolcudur 1992 - Freddie Highmore, İngiliz oyuncudur 1996 - Lucas Hernández, Fransız millî futbolcudur 1996 - Viktor Kovalenko, Ukraynalı futbolcu 1997 - Breel Embolo, İsviçreli futbolcu 1997 - Hung Hau-Hsuan, Tayvanlı e-sporcu 1997 - Jung Jae-hyun, Güney Koreli K-pop sanatçısı ve aktör 1999 - Antonina Skorobogatçenko, Rus hentbolcu 2000 - Aşkın Mert Şalcıoğlu, Türk rapçi, şarkıcı ve söz yazarı Ölümler 269 - St.Valentine, Roma rahiplerinden (İdam edildiği bu gün Sevgililer Günü olarak kutlanır) 869 - Kiril, Bizanslı Yunan Moravya ve Panonya'da Slavlar arasında Hristiyanlığın yayılmasını sağlayan misyoner (d. 826) 1140 - Kilikya Ermeni Lordu I. Levon (d. 1080) 1400 - II. Richard, İngiltere Kralı (öldürüldü) (d. 1367) 1676 - Abraham Bosse, Fransız sanatçı (d. 1604) 1695 - Georg von Derfflinger, Brandenburg-Prusya ordusu feldmareşali (d. 1606) 1779 - James Cook, İngiliz denizci ve kâşif (d. 1728) 1892 - Georgi Vılkoviç, Bulgar doktor, diplomat ve muhafazakâr politikacı (d. 1833) 1894 - Eugène Charles Catalan, Belçikalı matematikçi (d. 1814) 1910 - Giovanni Passannante, İtalyan anarşist (d. 1849) 1925 - Halit Karsıalan ("Deli" Halit Paşa), Türk asker ve Türk Kurtuluş Savaşı komutanlarından (TBMM'de hangi taraftan geldiği belli olmayan bir kurşunla vurularak öldü) (d. 1883) 1929 - Thomas Burke, Amerikalı atlet (d. 1875) 1942 - Fehim Spaho, Bosnalı din adamı (d. 1877) 1943 - David Hilbert, Alman matematikçi (d. 1862) 1947 - Martin Mutschmann, Nazi Bölgesel Lideri idi (d. 1879) 1966 - İngiliz Kemal (Ahmet Esat Tomruk), Türk ajan (d. 1887) 1969 - Vito Genovese, Amerikan mafyası'nın liderlerinden (d.1897) 1975 - Julian Huxley, İngiliz evrimsel biyolog (d. 1887) 1986 - Süheyl Ünver, Türk doktor, yazar ve minyatürcü (d. 1898) 1988 - Frederick Loewe, Avusturya asıllı Amerikalı besteci (d. 1901) 1994 - Andrey Çikatilo, Sovyet seri katil (d. 1936) 1996 - Bob Paisley, İngiliz futbolcu ve teknik direktör (d. 1919) 2002 - Domènec Balmanya, İspanyol futbolcu (d. 1914) 2002 - Nándor Hidegkuti, Macar eski millî futbolcu ve teknik direktör (d. 1922) 2003 - Dolly, Dünya'da klonlanan ilk memeli (d. 1996) 2004 - Marco Pantani, İtalyan yol bisikleti yarışçısı (d. 1970) 2005 - Refik Hariri, Lübnan'ın eski Başbakanı (d. 1944) 2008 - Atilla Kaya, Türk taverna müziği sanatçısı (d. 1964) 2011 - George Shearing, İngiliz caz piyanisti (d. 1919) 2012 - Cem Atabeyoğlu, Türk spor yazarı ve yöneticisi (d.1924) 2012 - Tonmi Lillman, Finlandiyalı müzisyen (d. 1973) 2013 - Ronald Dworkin, Amerikalı filozof ve anayasa hukukçusu (d. 1931) 2013 - Reeva Steenkamp, Güney Afrikalı model (d. 1983) 2014 - Durdy Bayramov, Turkmen akademisyen ve sanatçı (d. 1938) 2014 - Tom Finney, İngiliz millî futbolcu (d. 1922) 2014 - Ferry Hoogendijk, Hollandalı politikacı ve yazar (d. 1933) 2015 - Pamela Cundell, İngiliz karakter oyuncusu (d. 1920) 2015 - Michele Ferrero, İtalyan iş insanı (d. 1925) 2015 - Mahir Kaynak, Türk iktisatçı, yazar ve istihbarat analizcisi (d. 1934) 2015 - Louis Jourdan, Fransız oyuncu (d. 1921) 2015 - Willem Ruska, Hollandalı eski judocu (d. 1940) 2016 - Muriel Casals i Couturier, Fransa doğumlu İspanyol ekonomist, siyasetçi ve bilim insanı (d. 1945) 2016 - Ajun Kurter, Türk coğrafyacı, denizbilimci ve havacılık tarihçisi (d. 1930) 2016 - Wiesław Rudkowski, Polonyalı eski boksör (d. 1946) 2017 - Siegfried Herrmann, uzun mesafe koşucusu Alman atlet (d. 1932) 2017 - Paul Nguyěn Van Hoá, Vietnamlı Katolik papaz ve din adamı (d. 1931) 2017 - Odd Tandberg, Norveçli ressam ve grafik sanatçısı (d. 1924) 2017 - Hans Trass, Estonyalı çevre ve bitkibilimci (d. 1928) 2018 - Ebulfazl Envari, İranlı ağır siklet güreşçi (d. 1938) 2018 - Pyotr Boçek, Sovyetler Birliği'nin Kahramanı unvanı olan Ukraynalı-Sovyet askeri (d. 1925) 2018 - Don Carter, Amerikalı yatırımcı ve iş insanı (d. 1933) 2018 - Nuray Hafiftaş, Türk besteci ve Türk halk müziği sanatçısı (d. 1964) 2018 - Tuna Huş, Türk haber spikeri (d. 1942) 2018 - Antoni Krauze, Polonyalı senarist ve film yönetmeni (d. 1940) 2018 - Ruud Lubbers, Hollandalı siyasetçi (d. 1939) 2018 - Morgan Tsvangirai, Zimbabveli siyasetçi (d. 1952) 2019 - Michel Bernard, Fransız atlet (d. 1931) 2019 - Chun-Ming Kao, Çinli siyasetçi ve aktivist (d. 1929) 2019 - Andrea Levy, İngiliz romancı (d. 1956) 2020 - Alwin Brück, Alman siyasetçi (d. 1931) 2020 - Lynn Cohen, Amerikalı oyuncu (d. 1933) 2020 - Esther Scott, Amerikalı aktris (d. 1953) 2020 - John Shrapnel, İngiliz oyuncu ve dublaj sanatçısı (d. 1942) 2021 - Blanca Álvarez González, İspanyol gazeteci, yazar ve şair (d. 1957) 2021 - Ari Gold, Amerikalı şarkıcı, söz yazarı, müzik yapımcısı, dansçı, aktör ve model (d. 1974) 2021 - W. J. M. Lokubandara, Sri Lankalı siyasetçi (d. 1941) 2021 - Carlos Saúl Menem, lakabı El Turco, Arjantinli siyasetçi (d. 1930) 2021 - William Macpherson, Emekli İskoç Yüksek Mahkemesi yargıcı (d. 1926) 2023 - Viktor Aristov, Ukraynalı profesyonel futbolcu ve teknik adam (d. 1938) 2023 - Friedrich Cerha, Avusturyalı besteci, orkesta şefi ve eğitimci (d. 1926) 2023 - Charley Ferguson, Amerikan futbolu oyuncusu (d. 1939) 2023 - Shoichiro Toyoda, Toyota Motor Corporation Onursal Başkanı (d. 1925) Tatiller ve özel günler Sevgililer Günü Dünya Öykü Günü 0214 14


text: Olaylar MÖ 399 - Socrates, ölüm cezasına çarptırıldı. 360 - Ayasofya'nın öncülü olan Büyük Kilise, aynı noktada inşa edildi. 5. yüzyılın ilk yıllarına kadar ayakta kaldı. 1637 - III. Ferdinand, Kutsal Roma İmparatoru oldu. 1898 - İspanya-Amerika Savaşı: Bir Amerikan gemisi, Havana (Küba) limanında infilak ederek battı; 260'tan fazla kişi öldü. Olaydan İspanya'yı sorumlu tutan ABD, iki hafta sonra İspanya'ya savaş açtı. 1924 - İzmir’de harp oyunları yapıldı. 1933 - Giuseppe Zangara isimli bir kişi, Miami'de ABD Başkanı Franklin D. Roosevelt'e suikast yapmak istedi, ancak Chicago Belediye Başkanı Anton J. Cermak'ı yaraladı. Cermak, aldığı yaraların etkisiyle 6 Mart 1933'te öldü. 1947 - Rodos ve On İki Adalar Yunanistan'a verildi. 1949 - 1200 Musevi, Türkiye'den Filistin'e göç etmek için başvurdu; göç edenlerin sayısı 10.000'i geçti. 1950 - SSCB ve Çin, ortak savunma antlaşması imzaladı. 1961 - Belçika'da Sabena Havayollarına ait bir yolcu uçağı düştü, 73 kişi öldü. Uçakta, ABD buz pateni takımı da bulunuyordu. 1965 - Kanada'nın yeni bayrağı olarak, kırmızı beyaz yaprak tasarımı kabul edildi. 1969 - Türkiye Öğretmenler Sendikası (TÖS) tarafından düzenlenen "Büyük Eğitim Yürüyüşü" Ankara'da yapıldı ve binlerce öğretmen bozuk eğitim düzenini protesto etti. "Halkımızı sömürüden kurtaracağız" diye slogan attı. 1970 - Dominik Cumhuriyeti'ne ait DC-9 tipi bir yolcu uçağı, Santo Domingo'dan kalktıktan bir süre sonra denize düştü: 102 kişi öldü. 1971 - ABD'nin Ankara Balgat'taki tesislerinde görevli Çavuş James Finley kaçırıldı. Finley, 17,5 saat sonra serbest bırakıldı. 1971 - İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi sağ görüşlü bir grup öğrenci tarafından işgal edildi, İstanbul'daki Kadırga Yurdu'na patlayıcı madde atıldı, Ankara'da Ortadoğu Teknik Üniversitesi'ndeki Kennedy Anıtı havaya uçuruldu. 1975 - Tüm Öğretmenler Birleşme ve Dayanışma Derneği (Töb-Der), 7 ilde "hayat pahalılığı ve faşizmi protesto" toplantıları düzenledi. Toplantılar saldırıya uğradı; 1 kişi öldü, 60 kişi yaralandı. 1979 - Türkiye Hür İşçi Sendikaları Konfederasyonu kuruldu. 1982 - Bir petrol çıkarma platformu, Newfoundland açıklarında fırtına nedeniyle battı, 84 kişi öldü. 1989 - Sovyetlerin Afganistan'da 9 yıl süren askeri varlığı, son Sovyet Birliklerinin çekilmesiyle sona erdi. Savaşta, 15 bin kadar Rus askerinin yanı sıra, yaklaşık 1 milyon Afgan hayatını kaybetti, 5 milyon Afgan, ülkesinden göç etmek zorunda kaldı. 1995 - Hacker Kevin Mitnick, ABD'nin bazı en güvenli bilgisayar sistemlerine izinsiz girmek suçundan FBI tarafından tutuklandı. 1996 - Kardak kayalıklarına düzenledikleri operasyonla adlarını duyuran SAT komandolarını taşıyan bir helikopter, Ege Denizi'nde düştü; 5 asker öldü. 1999 - PKK lideri Abdullah Öcalan, Türk güvenlik güçleri tarafından Kenya'da yakalandı. 1999 - Ekşi sözlük kuruldu. 1999 - Eskişehir Cezaevi'nde "Karagümrük Çetesi" olarak tanınan bir grup Mustafa Duyar'ı öldürdü, Selçuk Parsadan'ı yaraladı. Mustafa Duyar Özdemir Sabancı'yı öldürmekten, Selçuk Parsadan ise örtülü ödenek davasından hüküm giymişti. 2002 - Uluslararası Güvenlik Destek Gücü'nde (ISAF), yer alacak olan Türk Kuvvetinin ilk bölümü Kabil'de göreve başladı. 2005 - Kültür ve Turizm Bakanı Erkan Mumcu, AKP'den ve Bakanlık görevinden istifa etti. 2005 - Video paylaşım sitesi, YouTube kuruldu. 2006 - Emeklilere vergi iadesi için fiş toplanmasına son veren kanun, Resmi Gazete'de yayımlandı. 2009 - İstanbul Kadıköy Meydanında, birçok sol parti ve sendika işsizliğe ve krize karşı yaklaşık 50.000 kişinin katılımıyla bir eylem düzenledi. 2012 - Honduras'ın Comayagua kentindeki ceza evinde çıkan yangında 357 kişi öldü, 80 mahkûm ağır yaralandı. Doğumlar 1564 - Galileo Galilei, İtalyan bilim insanı (ö. 1642) 1710 - XV. Louis, Fransa Kralı (ö. 1774) 1724 - Peter von Biron, Kurlandiya Dükalığı'nın son dükü (ö. 1800) 1725 - Abraham Clark, Amerikalı politikacı (ö. 1794) 1739 - Alexandre Théodore Brongniart, Fransız mimar (ö. 1813) 1748 - Jeremy Bentham, İngiliz filozof ve hukukçu (Pragmatizm'in kurucusu olarak kabul edilen) (ö. 1832) 1751 - Johann Heinrich Wilhelm Tischbein, Alman ressam (ö. 1828) 1780 - Alfred Edward Chalon, İsviçreli ressam (ö. 1860) 1782 - William Miller, Amerikalı Baptist vaiz (ö. 1849) 1811 - Domingo Faustino Sarmiento, Arjantinli aktivist, entelektüel, yazar, devlet adamı ve Arjantin'in altıncı devlet başkanı (ö. 1888) 1817 - Charles-François Daubigny, Fransız ressam (ö. 1878) 1820 - Susan B. Anthony, Amerikalı kadın hakları savunucusu (ö. 1906) 1826 - Johnstone Stoney, İngiliz-İrlandalı fizikçi (ö. 1911) 1836 - Matsudaira Katamori, Japon daimyō (ö. 1893) 1840 - Titu Maiorescu, Rumen akademisyen, avukat, edebiyat eleştirmeni, estetik akımcısı, felsefeci, çocuk eğitmeni, politikacı ve yazar (ö. 1917) 1841 - Campos Sales, Brezilyalı avukat, kahve çiftçisi ve siyasetçi (ö. 1913) 1845 - Elihu Root, Amerikalı hukukçu ve devlet adamı (ö. 1937) 1856 - Emil Kraepelin, Alman psikiyatrist (ö. 1926) 1861 - Charles Edouard Guillaume, Fransız fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi (ö. 1938) 1861 - Alfred North Whitehead, İngiliz matematikçi ve filozof (ö. 1947) 1873 - Hans von Euler-Chelpin, Alman kimyacı ve Nobel Kimya Ödülü sahibi (ö. 1964) 1874 - Ernest Shackleton, İrlandalı-İngiliz kâşif (ö. 1922) 1880 - Ali Sami Boyar, Türk ressam (ö. 1967) 1883 - Fritz Gerlich, Alman gazeteci ve arşivci (ö. 1934) 1885 - Rupen Sevag, Osmanlı Ermenisi hekim (ö. 1915) 1886 - Mustafa Sabri Öney, Türk bürokrat (ö. ?) 1890 - Robert Ley, Nazi Almanyası'nda politikacı (ö. 1945) 1891 - Georg von Bismarck, Alman asker (ö. 1942) 1895 - Wilhelm Burgdorf, Nazi Almanyası'nda piyade orgeneral (ö. 1945) 1897 - Bronislovas Paukštys, Litvanyalı Katolik rahip (ö. 1966) 1898 - Toto, İtalyan komedi ustası ve oyuncu (ö. 1967) 1899 - Georges Auric, Fransız besteci (ö. 1983) 1907 - Cesar Romero, Amerikalı aktör (ö. 1994) 1909 - Miep Gies, Hollanda vatandaşı (II. Dünya Savaşı sırasında Anne Frank ve ailesine yardım eden) (ö. 2010) 1923 - Kemal Karpat, Türk tarihçi ve akademisyen (ö. 2019) 1926 - Doğan Güreş, Türk asker ve Türk Silahlı Kuvvetleri'nin 21. Genelkurmay Başkanı (ö. 2014) 1928 - Pietro Bottaccioli, İtalyan piskopos ve din adamı (ö. 2017) 1932 - Seyyid Ahmet Arvâsî, Türk toplum bilimci, pedagog ve yazar (ö. 1988) 1938 - Vasıf Öngören, Türk oyun yazarı (ö. 1984) 1940 - İsmail Cem İpekçi, Türk siyasetçi (ö. 2007) 1944 - Cahar Dudayev, Çeçen asker ve siyasetçi (ö. 1996) 1944 - Zeynel Abidin Erdem, Türk iş insanı 1945 - Douglas Hofstadter, Amerikalı bilim insanı 1946 - Yves Cochet, Fransız yazar ve politikacı 1946 - Zeynep Oral, Türk yazar ve gazeteci 1946 - Matthieu Ricard, Nepal'deki Shechen Tennyi Dargyeling Manastırı'nda yaşayan Budist rahip 1947 - John Adams, Amerikalı günümüz klasik Batı müziği bestecisi, opera bestecisi ve orkestra şefi 1947 - Rusty Hamer, Amerikalı oyuncu (ö. 1990) 1947 - Wenche Myhre, Norveçli şarkıcı 1949 - Anneli Saaristo, Fin şarkıcı 1949 - Esat Oktay Yıldıran, Türk asker (ö. 1988) 1950 - Tsui Hark, Çinli senarist ve film yönetmeni 1951 - Jadwiga Jankowska-Cieslak, Polonyalı oyuncu 1951 - Jane Seymour, İngiliz sinema oyuncusu 1952 - Sezai Aydın, Türk tiyatro, sinema, dizi oyuncusu ve seslendirme sanatçısı 1953 - Miloslav Ransdorf, Çek politikacı (ö. 2016) 1954 - Matt Groening, Amerikalı karikatürist ve Simpsonlar'ın yaratıcısı 1960 - Armen Mazmanyan, Ermeni yönetmen (ö. 2014) 1962 - Milo Đukanović, Karadağlı siyasetçi 1963 - İsa Gök, Türk siyasetçi 1963 - Oğuz Çetin, Türk futbolcu ve teknik direktör 1964 - Chris Farley, Amerikalı oyuncu, komedyen, senarist ve yapımcı (d. 1997) 1965 - Metin Üstündağ, Türk karikatürist 1969 - Birdman, Amerikalı rapçi ve yapımcı 1971 - Alex Borstein, Amerikalı oyuncu, şarkıcı, ses sanatçısı, yazar ve komedyen 1971 - Renée O'Connor, Amerikalı oyuncu 1974 - Miranda July, Amerikalı yazar, film yönetmeni, oyuncu, şarkıcı ve senarist 1974 - Alexander Wurz, Avusturyalı Formula 1'de Williams'ın yarış pilotu 1975 - Natik Ahund, Azeri sinema yönetmeni, yapımcısı ve senaristi 1984 - Francesca Ferretti, İtalyan voleybolcu 1986 - Valeri Bojinov, Bulgar futbolcu 1986 - Ami Koshimizu, Japon seslendirme sanatçısı 1986 - Michelle Lewin, Venezuela'lı sporcu 1987 - Nail Tilbaç, Türk futbolcu 1987 - Yasin Çam, Türk oyuncu 1988 - Rui Patrício, Portekizli millî futbolcu 1989 - Ziomara Morrison, Şilili basketbolcu 1990 - Callum Turner, İngiliz aktör ve model 1991 - Ángel Sepúlveda, Meksikalı futbolcu 1992 - İdo Tatlıses, Türk şarkıcı 1993 - Ravi, Güney Koreli rapçi, şarkıcı, söz yazarı ve prodüktör 1995 - Megan Thee Stallion, Amerikalı rapçi ve söz yazarı Ölümler 705 - Leontios, 695 ile 698 döneminde Bizans imparatorluğu imparatoru olmuştur 706 - III. Tiberios, 698 ile 705 döneminde Bizans imparatoru. Hanedansız imparator olarak Leontios'a karşı bir isyanla ile imparator olmuştur 1634 - Wilhelm Fabry, Alman cerrah (d. 1560) 1637 - II. Ferdinand, Kutsal Roma imparatoru (d. 1578) 1731 - María de León Bello y Delgado, Katolik rahibe ve mistik (d. 1643) 1740 - III. Abbas, Safevi hükümdarı (d. 1732) 1781 - Gotthold Ephraim Lessing, Alman yazar (d. 1729) 1844 - Henry Addington, İngiliz devlet adamı (d. 1757) 1857 - Mihail Glinka, Rus asıllı klasik müzik bestecisi (d. 1804) 1864 - Adam Wilhelm Moltke, Danimarka Başbakanı (d. 1785) 1869 - Mirza Esedullah Han Galib, Babür Dönemi şairi (d. 1797) 1871 - Jean-Marie Chopin, Fransız-Rus gezgin (d. 1796) 1905 - Lewis Wallace, Amerikalı asker siyasetçi ve yazar (Amerikan İç Savaşı Birlik Kuvvetleri Generali) (d. 1827) 1928 - Herbert Henry Asquith, İngiliz siyasetçi ve Birleşik Krallık Başbakanı (d. 1852) 1936 - Alf Victor Guldberg, Norveçli matematikçi (d. 1866) 1946 - Malik Buşati, Arnavutluk Başbakanı (d. 1880) 1958 - Numan Menemencioğlu, Türk diplomat, siyasetçi ve eski Dış İşleri Bakanlarından (d. 1893) 1959 - Owen Willans Richardson, İngiliz fizikçi, akademisyen ve Nobel Fizik Ödülü sahibi (d. 1879) 1965 - Nat King Cole, Amerikalı müzisyen (d. 1919) 1967 - Toto, İtalyan komedi ustası ve oyuncu (d. 1898) 1979 - Zbigniew Seifert, Polonyalı müzisyen (d. 1946) 1987 - Malik Aksel, Türk ressam ve yazar (d. 1901) 1988 - Richard Feynman, Amerikalı fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi (d. 1918) 1999 - Big L, Amerikalı rapçi (d. 1974) 1999 - Henry Way Kendall, Amerikalı fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi (d. 1926) 2001 - Orhan Asena, Türk oyun yazarı (d. 1922) 2002 - Sabih Şendil, Türk şair ve yazar (d. 1926) 2003 - Faik Türün, Türk asker, siyasetçi ve 12 Mart dönemi komutanlarından emekli orgeneral (d. 1913) 2010 - Fuat Seyrekoğlu, Türk futbolcu (d. 1949) 2011 - İsmail Gülgeç, Türk karikatürist (d. 1947) 2013 - Todor Kolev, Bulgar oyuncu ve komedyen (d. 1939) 2014 - Christopher Malcolm, İskoç oyuncu (d. 1946) 2015 - Sergio y Estíbaliz, İspanyol ikili (d. 1948) 2015 - Eileen Essell, İngiliz oyuncu (d. 1922) 2015 - Steve Montador, Kanadalı profesyonel buz hokeyi oyuncusu (d. 1979) 2016 - George Gaynes, Fin asıllı Amerikalı şarkıcı, tiyatro, sinema, televizyon ve ses sanatçısı aktör (d. 1917) 2016 - Salman Natour, Filistin doğumlu İsrailli yazar, şair ve gazeteci (d. 1949) 2016 - Vanity, Kanadalı şarkıcı, model, söz yazarı ve aktris (d. 1959) 2017 - Margareta Kjellini İsveçli politikacı (d. 1948) 2017 - Manfred Kaiser, Doğu Alman eski millî futbolcu ve teknik direktör (d. 1929) 2018 - Abdilaqim Ademi, Makedon siyasetçi (d. 1969) 2018 - Lassie Lou Ahern, Amerikalı oyuncu (d. 1920) 2018 - Pier Paolo Capponi, İtalyan oyuncu ve senarist (d. 1938) 2019 - Ellis Avery, Amerikalı yazar ve romancı (d. 1972) 2019 - Kofi Burbridge, Amerikalı müzisyen (d. 1961) 2019 - Gene Littler, Amerikalı golfçü (d. 1930) 2019 - Al Mahmud, Bangladeşli şair, romancı, kısa hikâye yazarı ve gazeteci (d. 1936) 2019 - Lee Radziwill, Amerikalı oyuncu, soylu, halkla ilişkiler yöneticisi ve iç mimar (d. 1933) 2020 - Caroline Louise Flack, İngiliz oyuncu, televizyon ve radyo sunucusu (d. 1979) 2020 - Hilmi Ok, eski Türk futbol hakemi (d. 1932) 2020 - Duan Zhengcheng, Çinli mucit ve endüstri mühendisi (d. 1934) 2021 - Doris Bunte, Amerikalı siyasetçi (d. 1933) 2021 - Alberto Canapino, Arjantinli yarış arabası mühendisi (d. 1963) 2021 - Sandro Dori, İtalyan oyuncu ve seslendirme sanatçısı (d. 1938) 2021 - Lucía Guilmáin, Meksikalı aktris (d. 1938) 2021 - Andréa Guiot, Fransız opera sanatçısı (d. 1928) 2021 - Vincent Jackson, Amerikan futbolu oyuncusu (d. 1983) 2021 - Leopoldo Luque, Arjantinli futbolcu (d. 1949) 2021 - Rowsch Shaways, Iraklı Kürt siyasetçi (d. 1947) 2022 - Arnaldo Jabor, Brezilyalı film yapımcısı, senarist, film ve TV yönetmeni ve yazar (d. 1940) 2022 - Onur Kumbaracıbaşı, eski Türk siyasetçi (d. 1939) 2022 - Tamaz Mechiauri, Gürcü siyasetçi, mühendis ve ekonomist (d. 1954) 2022 - P. J. O'Rourke, Amerikalı siyasi yorumcu ve gazeteci (d. 1947) 2022 - Arif Şentürk, Türk halk müziği sanatçısı (d. 1941) 2022 - Tayana Tüdegeş, Rus şair (d. 1957) 2023 - Vural Savaş, hukukçu ve yazar (d. 1938) 2023 - Raquel Welch, Amerikalı aktris (d. 1940) 2023 - Paul Berg, Amerikalı biyokimyacı ve Nobel Kimya Ödülü sahibi (d. 1926) Tatiller ve özel günler Dünya Çocukluk Çağı Kanser Günü Trabzon'un Maçka ilçesinin Rus ve Ermeni işgalinden kurtuluşu (1918) Gümüşhane'nin Rus ve Ermeni işgalinden kurtuluşu (1921) 0215 15


text: Olaylar 600 - Papa I. Gregorius, hapşıran kişiye "Tanrı seni kutsasın" denebileceğine karar verdi. 1872 - Beyoğlu Telgrafhanesi işçileri greve çıktı. 1916 - Rus İmparatorluğu, Erzurum'u işgal etti. 1918 - Litvanya, hem Rusya (Sovyetler Birliği) hem de Almanya'dan bağımsızlığını ilan etti. 1920 - Balıkesir'in kuzeyinde, Manyas ve Gönen bölgelerinde ikinci Ahmet Anzavur isyanı başladı. (İsyan 16 Nisan'da bastırıldı.) 1925 - Türkiye'de sivil ve askeri havacılığı desteklemek amacıyla, sonraları "Türk Hava Kurumu" adını alacak olan, "Türk Tayyare Cemiyeti" kuruldu. 1926 - Mustafa Kemal'in de olduğu heyet, Ankara'da Hâkimiyet-i Milliye gazetesinin yeni binasını açtı. 1937 - Wallace Carothers, naylonun patentini aldı. 1948 - Pertev Naili Boratav, Muzaffer Şerif Başoğlu ve Niyazi Berkes sosyalist oldukları gerekçesiyle üniversiteden uzaklaştırılmışlardı. Danıştay, görevlerine iade etti. 1959 - Fidel Castro, Fulgencio Batista'nın Küba Devrimi sonucu 1 Ocak'ta Başkanlıktan uzaklaştırılmasının ardından, Küba Devlet Başkanı oldu. 1961 - Explorer 9, NASA tarafından uzaya fırlatıldı. 1968 - Haleyville'de (Alabama, ABD) ilk "911" acil telefon sistemi çalışmaya başladı. 1969 - 6. Filoyu protesto için düzenlenen "Amerikan Emperyalizmine Karşı İşçi Mitingi"nde gösteri yapanlara, sağcı militanların "Müslüman Türkiye" sloganlarıyla saldırmasıyla başlayan olaylarda; Ali Turgut Aytaç ve Duran Erdoğan öldürüldü, yaklaşık 200 kişi yaralandı. Bu olay tarihe "Kanlı Pazar" diye geçti. 1973 - Rauf Denktaş, Kıbrıs Cumhurbaşkanı Yardımcılığına seçildi. 1974 - Isparta'da Ahmet Mehmet Uluğbay adlı bir kişi, parasını almak için arkadaşı Fikri Tokgöz'ü başına ateş ederek öldürdü. 12 Eylül döneminde idam edildi. 1976 - Türkiye'nin Beyrut Büyükelçiliği Başkatibi Oktar Cirit, tabancayla vurularak öldürüldü. Saldırıyı ASALA üstlendi. (Bknz. 1976 Beyrut saldırısı) 1978 - Maliye Bakanı Ziya Müezzinoğlu, yabancı kaynaklı eşyaların satışının yasaklandığını açıkladı. 1979 - İran'da İran İslam Devrimi sonrası Humeyni karşıtları, ardı ardına idam edildi. 1979 - Vakıf Gureba Hastanesi, İstanbul'un üçüncü tıp fakültesi oldu. 1986 - Portekiz'de seçimler yapıldı. Mario Soares, 60 yıl sonra Portekiz'in ilk sivil Başkanı oldu. 1988 - Türkiye'de 65 yaşındaki bir kanser hastası, TRT'deki "Zakkumla Kanser Tedavisi" programından etkilenerek, bahçesindeki zehirli zakkum bitkisini kaynatıp içince öldü. 1989 - Danimarka'da yapılan karşılaşmada, İskoç rakibi Pat Clinton'u yenen boksör Eyüp Can, Avrupa Profesyonel Boks Şampiyonu oldu. 1990 - Türkiye İnsan Hakları Vakfı (TİHV) kuruldu. Vakfın başkanlığına Yavuz Önen seçildi. 1991 - 7 bin homoseksüel Londra Hyde Park'ta büyük bir miting düzenledi. 1998 - Çin Havayollarına ait bir yolcu uçağı, Çan Kay Şek Uluslararası Havaalanı yakınlarında düştü: 202 kişi öldü. 1999 - Özbekistan'nın başkenti Taşkent'te, Cumhurbaşkanı İslam Kerimov'a suikast girişimi yapıldı. Kerimov, saldırıdan şans eseri kurtuldu. Fakat 15 Özbek asker hayatını kaybetti, onlarca kişi yaralandı. Saldırıyı Hizb ut-Tahrir üstlendi. 2005 - İklim değişikliği ile mücadele alanında hazırlanan en kapsamlı anlaşma olan Kyoto Protokolü, yürürlüğe girdi. 2006 - Çadırlardan oluşan Seyyar Ordu Cerrahi Hastaneleri'nin (Mobile Army Surgical Hospital, MASH) sonuncusu da, ABD ordusunda hizmetten kaldırıldı. Doğumlar 1222 - Niçiren, Japon Budist keşiş ve Niçiren Budizmi'nin kurucusu (ö. 1282) 1331 - Coluccio Salutati, İtalyan hümanist (ö. 1406) 1497 - Philipp Melanchthon, Alman filolog, filozof, Hümanist, teolog, ders kitabı yazarı ve şair (ö. 1560) 1620 - Friedrich Wilhelm, Brandenburg elektörü ve Prusya Dükü (ö. 1688) 1727 - Nikolaus Joseph von Jacquin, Hollanda-Avusturyalı hekim, kimyager ve bitki bilimci (ö. 1817) 1731 - Marcello Bacciarelli, İtalyan ressam (ö. 1818) 1763 - Augustin Miletić, Bosna-Hersekli Fransisken Katolik rahibi ve apostolik vekili (ö. 1831) 1811 - Béla Wenckheim, Macar siyasetçi (ö. 1879) 1812 - Henry Wilson, 18. Amerika Birleşik Devletleri başkan yardımcısı (ö. 1875) 1816 - Kaspar Gottfried Schweizer, İsviçreli gök bilimci (ö. 1873) 1821 - Heinrich Barth, Alman kaşif ve bilim insanı (ö. 1865) 1822 - Francis Galton, İngiliz bilim insanı (ö. 1911) 1826 - Julius Thomsen, Danimarkalı kimyager ve akademisyen (ö. 1909) 1831 - Nikolay Leskov, Rus gazeteci, romancı ve kısa öykü yazarı (ö. 1895) 1834 - Ernst Haeckel, Alman zoolog (evrim teorisinin savunucularından ve evrime ilişkin yeni kuramların kurucusu) (ö. 1919) 1841 - Armand Guillaumin, Fransız izlenimci ressam ve taşbaskıcı (ö. 1927) 1847 - Arthur Kinnaird, Britanyalı futbolcu (ö. 1923) 1848 - Octave Mirbeau, Fransız yazar (ö. 1917) 1852 - Charles Taze Russell, Amerikalı restorasyoncu yazar ve pastör (ö. 1916) 1852 - Charles Webster Leadbeater, İngiliz yazar (ö. 1934) 1868 - Wilhelm Schmidt, Avusturyalı dil bilimci, antropolog ve etnolog (ö. 1954) 1873 - Radoje Domanović, Sırp yazar, gazeteci ve öğretmen (ö. 1908) 1876 - G. M. Trevelyan, İngiliz tarihçi ve akademisyen (ö. 1962) 1876 - Mack Swain, Amerikalı tiyatro ve sinema oyuncusu (ö. 1935) 1884 - Robert Joseph Flaherty, Amerikalı film yönetmeni ve yapımcı (ö. 1951) 1888 - Ferdinand Bie, Norveçli atlet (ö. 1961) 1891 - Hans F. K. Günther, Alman yazar, bilimsel ırkçılığın savunucusu (ö. 1968) 1893 - Mihail Tuhaçevski, Sovyet mareşal (II. Dünya Savaşı öncesinde Kızıl Ordu'nun modernleştirilmesini gerçekleştiren) (ö. 1937) 1901 - Chester Morris, Amerikalı bir sahne, film, televizyon ve radyo oyuncusuydu (ö. 1970) 1904 - George F. Kennan, Amerikalı diplomat ve tarihçiydi (ö. 2005) 1909 - Richard McDonald, McDonald's'ın kurucusu (ö. 1998) 1913 - Keriman Halis, Türk piyanist, model ve Türkiye'nin ilk Dünya güzeli (ö. 2012) 1918 - Patty Andrews, Amerikalı şarkıcı ve oyuncu (ö. 2013) 1920 - Anna Mae Hayes, Amerikalı asker (ö. 2018) 1922 - Heinz-Wolfgang Schnaufer, II. Dünya Savaşında görev almış Alman gece avcı pilotu (ö. 1950) 1926 - Margot Frank, Hatıra Defterile tanınan Anne Frank'ın ablasıydı (ö. 1945) 1926 - John Schlesinger, İngiliz yönetmen ve En İyi Yönetmen Akademi Ödülü sahibi (ö. 2003) 1926 - Memet Fuat, Türk eleştirmen, yazar, eğitimci ve voleybol antrenörü (ö. 2002) 1927 - June Brown, İngiliz aktris (ö. 2022) 1929 - Zihni Küçümen, Türk tiyatro sanatçısı, çevirmen ve yazar (ö.1996) 1932 - Aharon Appelfeld, İsrailli romancı ve yazar (ö. 2018) 1932 - Ahmad Tejan Kabbah, Sierra Leoneli siyasetçi (ö. 2014) 1933 - Yoshishige Yoshida, Japon film yönetmeni (ö. 2022) 1935 - Brian Bedford, İngiliz oyuncu (ö. 2016) 1935 - Sonny Bono, Amerikan şarkıcı, oyuncu ve politikacı (ö. 1998) 1936 - Fernando Solanas, Arjantinli film yönetmeni, senaryo yazarı ve politikacı (ö. 2020) 1937 - Valentin Bondarenko, 1960'ta kozmonot eğitimi için seçilen bir Sovyet savaş pilotuydu (ö. 1961) 1938 - Claude Jorda, Fransız hâkim 1941 - Kim Jong-il, Kuzey Kore'nin eski ulusal lideri (ö. 2011) 1942 - Richard Williams, eski bir Amerikan tenis koçu ve tenis oyuncuları Venus Williams ve Serena Williams'ın hem babası hem de ilk antrenörüdür 1944 - Richard Ford, Amerikalı romancı ve kısa öykü yazarı 1944 - António Mascarenhas Monteiro, Yeşil Burunlu siyasetçi (ö. 2016) 1947 - Jaroslav Kubera, Çek siyasetçi (ö. 2020) 1949 - Marc de Jonge, Fransız aktör (ö. 1996) 1952 - James Ingram, Amerikalı soul müzik sanatçısı ve yapımcısıdır (ö. 2019) 1954 - Iain Banks, İskoç yazar (ö. 2013) 1954 - Margaux Hemingway, Amerikalı model ve sinema oyuncusu (ö. 1996) 1955 - Emine Erdoğan, Türkiye Cumhuriyeti'nin 12. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın eşi 1958 - Ice-T, Amerikalı rapçi ve oyuncu 1959 - John McEnroe, Amerikalı profesyonel tenisçi 1959 - Hakan Oruçkaptan, Türk beyin ve sinir cerrahisi uzmanı (ö. 2017) 1962 - Levent İnanır, Türk sinema ve dizi oyuncusu 1963 - Dodë Gjergji, Arnavutluk Katolik Kilisesi rahibi ve Prizren bölgesi yöneticisi 1964 - Bebeto, Brezilya millî futbol takımının eski forvet oyuncusu 1964 - Christopher Eccleston, İngiliz aktördür 1965 - Dave Lombardo, Küba asıllı ABD'li bir müzisyen 1968 - Warren Ellis, İngiliz yazardır 1970 - Angelo Peruzzi, İtalyan futbol kalecisi 1970 - Serdar Ortaç, Türk şarkıcı 1972 - Sarah Clarke, Amerikalı oyuncu 1973 - Cathy Freeman, Avustralyalı kısa mesafe koşucusu 1974 - Mahershala Ali, Amerikalı oyuncu ve En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Akademi Ödülü sahibi 1978 - Faik Ergin, Türk oyuncu ve manken 1978 - Tia Hellebaut, Belçikalı atlet 1979 - Stéphane Dalmat, Fransız eski futbolcu 1979 - Valentino Rossi, İtalyan motosiklet yarışçısı 1981 - Susanna Kallur, İsveçli bir eski atlet 1982 - Rickie Lambert, İngiliz eski futbolcu 1982 - Lupe Fiasco, Amerikalı rapçi 1983 - Aslıhan Gürbüz, Türk tiyatro sanatçısı 1985 - Simon Francis, eski İngiliz futbolcu 1986 - Diego Godín, Uruguaylı millî futbolcu 1986 - Nevin Yanıt, Türk atlet 1987 - Hasheem Thabeet, Tanzanyalı profesyonel basketbol oyuncusu 1988 - Diego Capel, İspanyol futbolcu 1988 - Denílson, Brezilyalı futbolcu 1988 - Andrea Ranocchia, İtalyan futbolcu 1988 - Kim Soo-hyun, Güney Koreli aktör 1989 - Elizabeth Olsen, Amerikalı sinema oyuncusu 1990 - Abel Makkonen "The Weeknd" Tesfaye, Kanadalı R&B ve pop şarkıcısı 1991 - Sergio Canales, İspanyol futbolcu 1994 - Federico Bernardeschi, İtalyan millî futbolcu 1994 - Ava Max, Arnavut asıllı Amerikalı şarkıcı ve söz yazarı 1996 - Nana Komatsu, Japon oyuncu ve manken 1999 - Girl in Red, Norveçli şarkıcı Ölümler 1391 - V. İoannis, Bizans İmparatoru (d. 1332) 1459 - Akşemseddin, Türk âlimi ve II. Mehmed'in hocası (d. 1389) 1659 - Sarı Kenan Paşa, Osmanlı devlet adamı (d. ?) 1665 - Stefan Czarniecki, Polonyalı asilzade, general ve askeri komutan (d. 1599) 1868 - Adamo Tadolini, İtalyan heykeltıraş (d. 1788) 1892 - Henry Walter Bates, İngiliz doğabilimcisi ve kâşif (d. 1825) 1899 - Félix Faure, Fransa'da Üçüncü Cumhuriyet'in altıncı cumhurbaşkanı (d. 1841) 1901 - Édouard Delamare-Deboutteville, Fransız sanayici ve mühendis (d. 1856) 1907 - Giosuè Carducci, İtalyan şair, eğitimci ve Nobel Edebiyat Ödülü sahibi (d. 1835) 1917 - Octave Mirbeau, Fransız yazar (d. 1848) 1919 - Mark Sykes, İngiliz yazar, diplomat, asker ve gezgin (d. 1879) 1932 - Ferdinand Buisson, Fransız, akademisyen, eğitim bürokratı, pasifist ve Radikal-Sosyalist (sol liberal) politikacı (d. 1841) 1934 - Kaptanzade Ali Rıza Bey, Türk söz yazarı ve besteci (d. 1881) 1963 - Salih Tozan, Türk oyuncu (d. 1914) 1980 - Erich Hückel, Alman fizikçi ve fiziksel kimyagerdir (d. 1896) 1989 - Ida Ehre, Avusturyalı-Alman oyuncu, eğitimci ve tiyatro yönetmeni (d. 1900) 1990 - Keith Haring, Amerikalı ressam, Graffiti sanatçısı ve sosyal aktivist (d. 1958) 1991 - Bülent Tarcan, Türk beyin cerrahı ve besteci (d. 1914) 1992 - Jânio Quadros, Brezilyalı avukat ve siyasetçi (d. 1917) 1993 - Mahir Canova, Türk tiyatro yönetmeni (d. 1914) 1997 - Chien-Shiung Wu, Çin kökenli Amerikalı bir deneysel fizikçidir (d. 1912) 1999 - Necil Kazım Akses, Türk senfonik müzik bestecisi (d. 1908) 2000 - Lila Kedrova, Rus asıllı Fransız oyuncu (d. 1918) 2001 - Ali Artuner, Türk futbolcu (d. 1944) 2011 - Len Lesser, Amerikalı tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu, seslendirmen (d. 1922) 2011 - Justinas Marcinkevičius, Litvanyalı şair, yazar, oyun yazarı, çevirmen (d. 1930) 2013 - John Ayldon, İngiliz opera şarkıcısı (d. 1943) 2015 - Lesley Gore, Amerikalı şarkıcı (d. 1946) 2015 - Lorena Rojas, Meksikalı aktris ve şarkıcı (d. 1971) 2015 - Fikret Şeneş, Türk şarkı sözü yazarı (d. 1921) 2016 - Butros Butros-Gali, Mısırlı diplomat ve Birleşmiş Milletler'in 6. Genel Sekreteri (d. 1922) 2017 - Josef Augusta, Çek eski buz hokeyi sporcusu ve çalıştırıcı (d. 1946) 2017 - Dick Bruna, Hollandalı yazar, animatör ve grafik sanatçısı (d. 1927) 2017 - Jannis Kounellis, Yunan-İtalyan çağdaş eserler üreten sanatçı (d. 1936) 2017 - George Steele, Amerikalı profesyonel güreşçi ve oyuncu (d. 1937) 2018 - Jim Bridwell, Amerikalı dağ kaya tırmanıcısı ve yazar (d. 1944) 2019 - Sam Bass, Amerikalı çizer (d. 1961) 2019 - Don Bragg, Amerikalı eski atletizm sporcusu (d. 1935) 2019 - Patrick Caddell, Amerikalı danışman, yazar ve siyaset yorumcusu (d. 1950) 2019 - Bruno Ganz, İsviçreli ünlü sinema oyuncusu (d. 1941) 2019 - Richard N. Gardner, Amerikalı siyasetçi, hukukçu ve diplomat (d. 1927) 2019 - Serge Merlin, Fransız oyuncu ve film yönetmeni (d. 1932) 2020 - Graeme Allwright, Yeni Zelanda doğumlu Fransız şarkıcı ve şarkı sözü yazarı (d. 1926) 2020 - Zoe Caldwell, Avustralyalı emektar oyuncu (d. 1933) 2020 - Pearl Carr, İngiliz şarkıcı (d. 1921) 2020 - Jason Davis, Amerikalı oyuncu (d. 1984) 2020 - Corinne Lahaye, Fransız aktris (d. 1947) 2020 - Kellye Nakahara, Amerikalı aktris ve ressam (d. 1948) 2020 - Larry Tesler, Amerikalı bilgisayar bilimcisi (d. 1945) 2021 - Irit Amiel, İsrailli şair, yazar ve çevirmen (d. 1931) 2021 - Carman, Amerikalı gospel şarkıcısı, söz yazarı, televizyon sunucusu, yaşam koçu, aktör ve evanjelist (d. 1956) 2021 - Doğan Cüceloğlu, Türk psikolog ve iletişim psikolojisi uzmanı (d. 1938) 2021 - Jan Sokol, Çek filozof, çevirmen ve siyasetçi (d. 1936) 2022 - Pa Ko, Tayvanlı aktör (d. 1954) 2022 - Vasilis Botinos, Yunan millî futbolcu (d. 1944) 2022 - Cristina Calderón, Şilili bir etnograf, zanaatkar, yazar ve kültürel aktivisi (d. 1928) 2022 - Jack Smethurst, İngiliz aktör ve komedyen (d. 1932) 2023 - Alparslan Arslan, Türk avukat (Danıştay saldırısının faili) (d. 1977) 2023 - Michel Deville, Fransız senarist ve yönetmen (d. 1931) 2023 - Timothy McCarver, Eski Amerikalı beyzbol oyuncusu ve spor muhabiri (d. 1941) 2023 - Güngör Mengi, Türk gazeteci (d. 1940) 2023 - Alberto Radius, İtalyan gitarist, şarkıcı-söz yazarı, aranjör ve albüm yapımcısı (d. 1942) Tatiller ve özel günler Bitlis'in Tatvan ilçesinin Rus ve Ermeni işgalinden kurtuluşu (1918). Kaynakça 0216 16


text: Olaylar 1600 - İtalyan filozof Giordano Bruno, aykırı görüşler savunduğu için Roma Katolik Kilisesi'nin Engizisyon mahkemesinde yargılanıp sapkın ilan edildi ve Roma'da diri diri yakılarak idam edildi. 1864 - Amerikan İç Savaşı sırasında H.L. Hunley adlı denizaltı, USS Housatonic adlı savaş gemisini batırdı ve bir savaş gemisi batıran ilk denizaltı oldu. 1867 - Süveyş Kanalı'ndan ilk gemi geçti. 1895 - Müziğini Çaykovski'nin bestelediği Kuğu Gölü Balesi, ilk gösterisini Sankt-Peterburg'da (Rusya) yaptı. 1915 - Barbaros Hayreddin ve Turgut Reis muharebe gemileri, savunmaya katılmak üzere Nara'ya geldi. 1916 - Doğu cephesinde Ruslar, Muş'u işgal etti. 1917 - Hicaz Seferi Kuvvetler Komutanlığı'na atanan Mustafa Kemal, bu görevi kabul etmedi. 1920 - Osmanlı Mebuslar Meclisi, kabul ettiği Misak-ı Millî'nin basında yayınlanmasını ve bütün yabancı parlamentolara bildirilmesini kararlaştırdı. 1921 - Ankara dışındaki İstiklal Mahkemeleri kaldırıldı. 1923 - İzmir'de, Cumhuriyetin 1. iktisat kongresi olan İzmir İktisat Kongresi düzenlendi. 1923 - Mustafa Kemal, ikinci defa Büyük Millet Meclisi Başkanlığı'na seçildi. Meclis'e 7 işçi, 1 çiftçi kadın katıldı. Kapanış konuşmasını Rukiye Hanım yaptı. 1924 - Johnny Weissmuller, 100 yarda (91,4 m) serbest stil yüzmede 52-2/5 saniye ile dünya rekoru kırdı. 1925 - Aşar Vergisi kaldırıldı. Basın, aşarın kaldırılmasını büyük bir devrim olarak sundu. 1926 - Türk Medeni Kanunu kabul edildi. 1926 - Ankara'da Devlet Resim Sergisi açıldı. Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal, sergiyi ziyaret etti. 1930 - Türk Gazeteciler Birliği kuruldu. 1933 - Newsweek dergisi yayımlanmaya başladı. 1934 - Avusturya'da sosyal demokratlar gösteri düzenlediler. Güvenlik güçleri göstericilere müdahale etti; birçok gösterici öldürüldü. Hükûmet sıkıyönetim ilan etti. 1935 - İstanbul'da kartopu oynanması yasaklandı. 1936 - Kızılmaske, Lee Falk tarafından yaratıldı ve ABD'de yayınlanmaya başladı. 1939 - Hatay Meclisi, Türkiye Cumhuriyeti kanunlarını, Hatay Devleti kanunları olarak kabul etti. 1949 - Türkiye, Avrupa Kalkınması İcra Konseyi'ne katıldı. 1956 - Çoruh ilinin adı Artvin olarak değiştirildi. 1957 - Missouri'de (ABD) bir yaşlılar evinde çıkan yangında 72 kişi öldü. 1957 - Ordular arası futbol karşılaşmalarında Türk takımı rekor kırdı; Amerikan ordu takımını 19-0 yendi. 1959 - Başbakan Adnan Menderes ve beraberindekileri Londra'ya götüren THY'nin SEV uçağı, Gatwick Havalimanı yakınlarında düştü; Menderes kurtuldu, aralarında Anadolu Ajansı Genel Müdürü Şerif Arzık'ın da bulunduğu 14 kişi öldü. 1961 - Eski Sağlık Bakanı, İstanbul Valisi ve Belediye Başkanı Lütfi Kırdar, Yassıada'da ifade verirken kalp krizi geçirdi ve öldü. 1961 - Türk ve Alman İş ve İşçi Bulma Kurumları arasında yapılan anlaşmaya göre, her yıl Almanya'ya çeşitli iş kollarında çalıştırılmak üzere Türk işçileri gönderilmesi kararlaştırıldı. 1962 - Hamburg'da çıkan fırtınada 300'den fazla kişi öldü. 1967 - Türkiye Cumhuriyeti Millî Eğitim Bakanlığı, Türkiye Öğretmenler Sendikası (TÖS) Genel Başkanı Feyzullah Ertuğrul'u Elazığ'ın bir köyüne atadı. 1967 - Kimi milletvekilleri, Meclis'e gelen mini etekli kadınlardan şikâyetçi olduklarını bildirdiler. 1967 - Radyo sanatçılarının yürüyüş ve boykot olaylarından sonra TRT, sanatçı ücretlerine yüzde 150-200 arasında zam yaptı. 1968 - Türkiye İşçi Partisi (TİP) milletvekili Çetin Altan, TBMM'de Adalet Partililere "Çoğunluğunuz var ama ağırlığınız yok" dedi. Bunun üzerine kavga çıktı. 1973 - Petrol Ofisi Genel Müdürlüğü'ne bir kadın atandı. Şeyda Odyakmaz Türkiye'de ilk kez bu düzeye yükseltilen kadın yönetici oldu. 1977 - Ankara'da 50. Yıl Lisesi öğrencilerine ateş açıldı; bir kız öğrenci kalp krizi geçirip öldü. 1979 - Vietnam Savaşı'ndan sonra SSCB ile yakınlaşan Vietnam, Çin tarafından işgal edildi. 1983 - Dört Filistinli gerilla, Ankara 1. Ağır Ceza Mahkemesi'nce yeniden ikişer kez ölüme mahkûm edildi. Filistinli gerillalar, Mısır'ın Ankara Büyükelçiliği'ni basarak iki güvenlik görevlisini öldürüp, içeridekileri 45 saat rehin tutmuşlardı. 1984 - İş yerlerinden işçi çıkarmak, Sıkıyönetim Komutanlığı'nın iznine bağlandı. 1984 - Avusturya'da yapılan Avrupa güzellik yarışmasını, Türkiye güzeli Neşe Erberk kazandı. 1986 - Barış Derneği davasından tutuklu 6 kişi tahliye edildi. Tahliye edilenler arasında Reha İsvan ve Gencay Şaylan da yer alıyordu. Ali Sirmen, Erdal Atabek, Ali Taygun, Ergun Elgin, Hüseyin Baş ve Orhan Taylan'ın ise tahliye talebi reddedildi. 1987 - 12 Eylül askerî darbesinden sonra toplatılan 39 ton ağırlığındaki kitap, dergi ile günlük ve haftalık gazete, SEKA'da imha edildi. 1993 - Jandarma Genel Komutanı Orgeneral Eşref Bitlis'in bulunduğu askerî uçak Ankara Güvercinlik alanından havalandıktan kısa süre sonra, Ankara Yenimahalle'deki (PTT) İşleme Merkezinin bahçesine düştü. Kazada; Bitlis ile 3 subay, 1 astsubay ve 1 PTT görevlisi öldü. 1993 - Dev-Sol ve TİKKO (Türkiye İşçi Köylü Kurtuluş Ordusu) üyesi 18 siyasi tutuklu, kazdıkları 35 metre uzunluğundaki tünelden yararlanarak Nevşehir E Tipi Kapalı Cezaevi'nden firar etti. 1993 - Somali'de görev yapan BM Barış Gücü UNISOM'un Komutanlığına, Korgeneral Çevik Bir atandı. 1994 - Demokrasi Partisi (DEP) Suruç İlçe Yönetim Kurulu Üyesi Ömer Akpolat, kimliği belirsiz kişilerce öldürüldü. 1994 - TBMM Anayasa ve Adalet Komisyonu, Refah Partili Hasan Mezarcı'nın dokunulmazlığının kaldırılmasını kararlaştırdı. 1996 - Dünya satranç şampiyonu Garry Kasparov, Deep Blue adlı bilgisayarı yendi. 1999 - Fransa'nın başkenti Paris'in 50 km yakınındaki tarihî Kraliyet Köşkü Rambouillet'de Belgrad Hükûmeti ile Kosovalı Arnavutlar arasında barış görüşmeleri yapıldı. 2000 - Microsoft, Windows 2000 işletim sistemini piyasaya sürdü. 2001 - IMF Başkan Yardımcısı Stanley Fischer ile kurumun Avrupa Sorumlusu Michael Deppler, G-20 toplantıları çerçevesinde Türkiye'ye geldi. 2006 - Filipinler'in Güney Leyte bölgesinde meydana gelen bir seri toprak kayması sonucu, yaklaşık 1800 kişinin toprak altında kalarak öldüğü tahmin ediliyor. Yörede, son 10 gündür yağan şiddetli yağmurların ve hemen öncesinde meydana gelen 2,3 büyüklüğündeki küçük ölçekli bir depremin faciayı tetiklemiş olabileceği öne sürülüyor. 2008 - Kosova, Sırbistan'dan ayrılarak tek taraflı bağımsızlık ilan etti. 2016 - Ankara'da Devlet Mahallesi'nde asker ve personeli taşıyan servis araçlarına, bombalı intihar saldırısı düzenlendi. 28 kişi öldü, 61 kişi yaralandı. Başbakan Ahmet Davutoğlu, saldırının YPG tarafından gerçekleştirildiğini açıkladı. Doğumlar 624 - Wu Zetian, Çin tarihinin tek kadın İmparatoru (ö. 705) 1028 - Cüveynî, İranlı fıkıhçı, kelamcı (ö. 1085) 1591 - Jusepe de Ribera, İspanyol ressam ve gravürcü (ö. 1652) 1650 - Yevdokiya Alekseyevna, Rus çarı (ö. 1712) 1653 - Arcangelo Corelli, İtalyan besteci (ö. 1713) 1732 - François de Robespierre, Fransız avukat ve Maximilien, Charlotte ve Augustin Robespierre'in babası (ö. 1777) 1742 - Dositej Obradović, Sırp yazar, filozof, linguist, gezgin, poligot ve Sırbistan'ın ilk eğitim bakanı (ö. 1811) 1754 - Nicolas Baudin, Fransız kâşif (ö. 1803) 1781 - René Laennec, Fransız doktor ve stetoskopun mucidi (ö. 1826) 1794 - Karel Bořivoj Presl, Çek botanikçi (ö. 1852) 1796 - Giovanni Pacini, İtalyan müzisyen ve opera bestecisi (ö. 1867) 1796 - Frederick William Beechey, İngiliz deniz subayı ve coğrafyacı (ö. 1856) 1796 - Josua Heilmann, Fransız mucit ve sanayici (ö. 1848) 1836 - Gustavo Adolfo Bécquer, İspanyol post-romantik, şiir ve kısa öyküler yazarı (ö. 1870) 1849 - Ebüzziya Tevfik Bey, Türk gazeteci, yazar, yayıncı ve hattat (ö. 1913) 1854 - Friedrich Alfred Krupp, Alman sanayici (ö. 1902) 1855 - Otto Liman von Sanders, Alman general ve Osmanlı mareşali (ö. 1929) 1862 - Mori Ōgai, Japon asker ve yazar (ö. 1922) 1874 - Thomas J. Watson, Amerikalı sanayici ve IBM şirketinin kurucusu (ö. 1956) 1874 - Aleksandr Hatisyan, Ermeni siyasetçi ve gazeteci (ö. 1945) 1877 - André Maginot, Fransız devlet adamı (Majino Hattı'na adını veren) (ö. 1932) 1879 - Lou Marsh, Kanadalı hakem ve gazeteci (ö. 1936) 1884 - Hans Lange, Amerikalı orkestra şefi (ö. 1960) 1886 - Andreas Bertalan Schwarz, Alman hukuk bilimcisi (ö. 1953) 1887 - Joseph Bech, Lüksemburg eski başbakanı (ö. 1975) 1888 - Otto Stern, Alman fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi (ö. 1969) 1889 - H. L. Hunt, Amerikalı petrol kralı ve Cumhuriyetçi politik aktivist (ö. 1974) 1890 - Ronald Fisher, İngiliz istatistikçi, biyolog ve genetik bilimci (ö. 1962) 1891 - Džafer-beg Kulenović, Boşnak siyasetçi (ö. 1956) 1895 - Aliağa Vahid, Azerbaycanlı şair (ö. 1965) 1898 - Eero Berg, Fin atlet (ö. 1969) 1898 - Gregor Wentzel, Alman fizikçi ö. 1978) 1903 - Sadık Hidayet, modern İran edebiyatının önde gelen düzyazı ve kısa hikâye yazarı (ö. 1951) 1904 - Hans Morgenthau, Alman-Amerikalı akademisyen (ö. 1980) 1908 - Bo Yibo, Çinli siyasetçi ve askerî lider (ö. 2007) 1914 - Arthur Kennedy, Amerikalı oyuncu (ö. 1990) 1916 - Şahap Kocatopçu, Türk iş insanı ve siyasetçi (ö. 2012) 1920 - Annie Glenn, Amerikalı aktivist ve hayırsever (ö. 2020) 1925 - Hal Holbrook, Akademi Ödülü adayı, Emmy ve Tony Ödülleri sahibi, Amerikalı oyuncu (ö. 2021) 1929 - Alejandro Jodorowsky, Şilili aktör, besteci ve film yönetmeni 1929 - Patricia Routledge, İngiliz oyuncu ve şarkıcı 1930 - Ruth Rendell, İngiliz yazar (ö. 2015) 1931 - Jiřina Jirásková, Çek oyuncu (ö. 2013) 1932 - Turan Oflazoğlu, Türk oyun yazarı, şair ve eleştirmen 1933 - Tahsin Yücel, Türk akademisyen, öykü ve roman yazarı, denemeci, eleştirmen ve çevirmen (ö. 2016) 1934 - Alan Bates, İngiliz aktör (ö. 2003) 1934 - Barry Humphries, Avustralyalı komedyen, yazar, aktör ve drag sanatçısı (ö. 2023) 1942 - Huey P. Newton, Amerikalı siyasi aktivist (ö. 1989) 1945 - Zina Bethune, Amerikalı oyuncu, dansçı ve koreograf (ö. 2012) 1945 - Brenda Fricker, Oscar Ödülü sahibi İrlandalı aktris 1948 - José José, Meksikalı şarkıcı, müzisyen ve aktör (ö. 2019) 1949 - Engin Varol, Türk ressam 1951 - Amado Batista, Brezilyalı şarkıcı, besteci, müzik yapımcısı ve oyuncu 1954 - Rene Russo, Amerikalı oyuncu 1955 - Mo Yan, Çinli yazardır 1957 - Loreena McKennitt, Kanadalı müzisyen 1956 - Susumu Katsumata, Japon futbolcu 1959 - Aryeh Deri, İsrailli siyasetçi, siyasi parti lideri ve bakan 1960 - Lindy Ruff, Kanadalı buz hokeyi oyuncusu ve koç 1961 - Andrey Korotayev, Rus iktisatçı ve tarihçi 1962 - Lou Diamond Phillips, Amerikalı oyuncu 1963 - Larry Lawrence Whitney, Amerikalı komedyen ve oyuncu 1963 - Michael Jordan, Amerikalı basketbolcu 1965 - Michael Bay, Amerikalı film yönetmeni ve yapımcı 1966 - Quorthon, İsveçli müzisyen (ö. 2004) 1968 - Giuseppe Signori, İtalyan millî futbolcu 1969 - David Douillet, Fransız siyasetçi ve judocu 1970 - Dominic Purcell, Avustralyalı aktör 1971 - Denise Richards, Amerikalı sinema oyuncusu 1972 - Billie Joe Armstrong, Amerikalı söz yazarı, gitarist ve Green Day grubunun vokalisti 1974 - Jerry O'Connell, Amerikalı oyuncu 1974 - Dir En Gray, Japon müzisyen 1981 - Paris Hilton, Amerikalı sinema oyuncusu ve Hilton otellerinin varisi 1981 - Joseph Gordon-Levitt, Amerikalı oyuncu 1982 - Adriano Leite Ribeiro, Brezilyalı futbolcu 1985 - Cemre Kemer, Türk şarkıcı ve Hepsi grubunun üyesi 1990 - Mamadou Samassa, Malili millî futbolcu 1990 - Yakub el-Kasımi, Ummanlı futbolcu 1991 - Bonnie Wright, İngiliz aktris 1991 - Burak Deniz, Türk oyuncu 1991 - Ed Sheeran, İngiliz şarkıcı, söz yazarı ve albüm yapımcısı 1993 - Nicola Leali, İtalyan futbolcu 1993 - Marc Marquez, İspanyol Grand Prix motosiklet yol yarışçısı Ölümler 364 - Jovianus, Roma İmparatoru (d. 332) 440 - Mesrop Maştots, Ermeni rahip ve dil uzmanı (d. 361) 647 - Seondeok, Silla Krallığı 27. hükümdarı ve ilk kadın hükümdar (d. ?) 923 - Taberî, din ve tarih bilgini (d. 839) 1371 - İvan Aleksandr, 1331-1371 yılları arasında hüküm süren İkinci Bulgar İmparatorluğu çarı 1600 - Giardano Bruno, İtalyan filozof (idam) (d. 1548) 1673 - Molière, Fransız yazar (d. 1622) 1680 - Denzil Holles, İngiliz asıllı yazar ve devlet adamı (d. 1599) 1715 - Antoine Galland, Fransız şarkiyatçı ve arkeolog (d. 1646) 1788 - Maurice Quentin de La Tour, Fransız, Rococo tarzlı portreci ressam (d. 1704) 1826 - Johann Philipp Gabler, Alman protestan teolog ve ahit eleştirmeni (d. 1753) 1827 - Johann Heinrich Pestalozzi, İsviçreli pedagog, hayırsever, filozof ve politikacı (d. 1746) 1856 - Heinrich Heine, Alman yazar (d. 1797) 1890 - Christopher Latham Sholes, Amerikalı mucit (d. 1819) 1909 - Geronimo, Apaçi reisi (d. 1829) 1924 - Augustin Boué de Lapeyrère, Fransız Koramiral ve Denizcilik Bakanı (d. 1852) 1934 - I. Albert, Belçika Kralı (d. 1875) 1937 - Hugo Meisl, Avusturyalı futbolcu ve spor adamı (d. 1881) 1941 - Claud Buchanan Ticehurst, İngiliz ornitolog (d. 1881) 1946 - Dorothy Gibson, Amerikalı oyuncu ve şarkıcı (d. 1889) 1948 - Enrique Finochietto, Arjantinli akademisyen, doktor ve mucit (d. 1881) 1961 - Lütfi Kırdar, Türk hekim, asker, Sağlık Bakanı ve İstanbul Valisi ve Belediye Başkanı (d. 1887) 1970 - Alfred Newman, Amerikalı film müziği bestecisi ve En İyi Özgün Müzik Akademi Ödülü sahibi (d. 1901) 1970 - Shmuel Yosef Agnon, İsrailli yazar ve Nobel Edebiyat Ödülü sahibi (d. 1888) 1982 - Lee Strasberg, Amerikalı tiyatro yönetmeni ve aktör (d.1901) 1986 - Jiddu Krishnamurti, Hindistan asıllı düşünür, konuşmacı ve yazar (d. 1895) 1993 - Eşref Bitlis, Türk asker ve eski Jandarma Genel Komutanı (d. 1933) 1998 - Marie-Louise von Franz, İsviçreli analitik psikolog ve araştırmacı (d. 1915) 2001 - Matild Manukyan, Ermeni kökenli Türk genelev patroniçesi ve vergi rekortmeni (d. 1914) 2005 - Dan O'Herlihy, İrlandalı sinema oyuncusu (d. 1919) 2005 - Omar Sivori, Arjantinli futbolcu (d. 1935) 2007 - Mehmet Altınsoy, Türk siyasetçi, eski Devlet Bakanı ve Ankara Büyükşehir Belediye başkanlarından (d. 1924) 2008 - Aysel Gürel, Türk söz yazarı ve tiyatro oyuncusu (d. 1929) 2009 - Gazanfer Özcan, Türk tiyatro ve sinema sanatçısı (d. 1931) 2010 - Kathryn Grayson, Amerikalı aktris ve opera sanatçısı (d. 1922) 2010 - Abdülhakim İsmailov, Sovyetler Birliği Kızıl Ordu'sunun Nazi Almanyası'nı yenilgiye uğratmasının simgesi olarak Berlin Parlamento Binası'na (Reichstag) Kızıl Bayrağı diken 3 askerden biri olan (d. 1916) (bknz. Berlin Muharebesi) 2011 - Emel Say, Türk ressam 2013 - Mindy McCready, Amerikalı country müzik şarkıcısı (d. 1975) 2016 - Aleksandr Gutman, Rus yönetmen (d. 1945) 2016 - Andrzej Zulawski, Polonya doğumlu film yönetmeni (d. 1940) 2017 - Alan Aldridge, İngiliz çizer, grafiker ve afiş sanatçısı (d. 1943) 2017 - Warren Frost, Amerikalı oyuncu (d. 1925) 2017 - Tom Regan, Amerikalı ahlak felsefecisi (d. 1938) 2017 - Peter Skellern, İngiliz şarkıcı, piyanist ve söz yazarı (d. 1947) 2019 - Eduardo Bauzá, Arjantinli siyasetçi (d. 1939) 2019 - Ethel Ennis, Amerikalı caz şarkıcısı (d. 1932) 2019 - Paul Flynn, Galli-Britanyalı siyasetçi (d. 1935) 2019 - Alberto Gutman, Kübalı-Amerikalı siyasetçi (d. 1959) 2019 - Antons Justs, Leton Roma Katolik piskopos (d. 1931) 2019 - Šaban Šaulić, Sırp şarkıcı (d. 1951) 2020 - Ja'Net DuBois, Amerikalı oyuncu, şarkıcı, söz yazarı ve dansçı (d. 1932) 2020 - Kizito Mihigo, Ruandalı gospel şarkıcısı, söz yazarı, orgcu ve besteci, televizyon sunucusu (d. 1981) 2020 - Mustafa Yücedağ, Türk millî futbolcu (d. 1966) 2021 - Özcan Arkoç, Türk futbolcu ve teknik direktör (d. 1939) 2021 - Seif Sharif Hamad, Tanzanyalı siyasetçi (d. 1943) 2021 - Rush Limbaugh, Amerikalı radyo kişiliği, muhafazakar siyasi yorumcu, yazar ve televizyon şovu sahibi (d. 1951) 2021 - Gianluigi Saccaro, İtalyan eskrimci (d. 1938) 2021 - Martha Stewart, Amerikalı oyuncu ve şarkıcı (d. 1922) 2022 - David Brenner, Amerikalı senarist ve kurgucu (d. 1962) 2022 - Fausto Cigliano, İtalyan şarkıcı, gitarist ve aktör (d. 1937) 2022 - Máté Fenyvesi, Macar millî futbolcudur (d. 1933) 2022 - Giuseppe Ros, İtalyan ağır siklet boksör (d. 1942) 2023 - Moisis Elisaf, Yunan hekim, siyasetçi ve akademisyen (d. 1954) 2023 - Shahnawaz Pradhan, Hintli televizyon ve sinema oyuncusu, dublaj sanatçısı (d. 1966) 2023 - Stella Stevens, Amerikalı oyuncu, film yönetmeni (d. 1938) Tatiller ve özel günler Erzincan'ın Tercan ilçesinin Rus ve Ermeni işgalinden kurtuluşu (1918) Trabzon'un Akçaabat ilçesinin Rus ve Ermeni işgalinden kurtuluşu (1918) Trabzon'un Tonya ilçesinin Rus ve Ermeni işgalinden kurtuluşu (1918) 0217 17


text: Olaylar 1451 - Fatih Sultan Mehmet, ikinci kez tahta çıktı. 1695 - Osmanlı donanması, Sakız Adası'nı Venedikliler'den geri aldı. 1856 - Islahat Fermanı yayınlandı. 1885 - Mark Twain'in Huckleberry Finn'in Maceraları adlı kitabı, ilk kez yayımlandı. 1913 - Raymond Poincaré, Fransa Devlet Başkanı oldu. 1930 - Amerikalı astronomi tutkunu Clyde Tombaugh, 33 cm'lik bir teleskopla Plüton cüce gezegenini keşfetti. 1932 - Japon İmparatoru, Manzhouguo'nun (Mançurya'nın eski Çince adı) Çin'den bağımsızlığını ilan etti. 1937 - İstanbul'da eşekle nakliyat yasaklandı. 1941 - 16 yaşın üzerindeki erkek çocukların maden ocaklarında, 12 yaşın üzerindekilerin tekstil sanayiinde çalıştırılmasına ilişkin kararname çıktı. 1941 - Anıtkabir için mimari yarışma açıldığı resmen ilan edildi. 1941 - Petrol Ofisi kuruldu. 1943 - Naziler, Beyaz Gül hareketi üyelerini tutukladılar. 1943 - Joseph Goebbels, Sportpalast konuşmasını yaptı. 1952 - TBMM, Türkiye'nin NATO üyeliğini onayladı. Türkiye, 21 Şubat günü NATO üyesi oldu. 1957 - BM'de Kıbrıs görüşmelerine başlandı. BM, 26 Şubat'ta sorunun öncelikle ilgili taraflar arasında görüşülmesine karar verdi. 1960 - 7 ülke, Latin Amerika Serbest Ticaret Birliğini (LAFTA) kurdu. 1980'de imzalanan yeni bir anlaşma ile ALADI adını aldı. 1965 - Gambiya, Birleşik Krallık'tan bağımsızlığını kazandı. 1967 - Millî Eğitim Bakanlığı bütçesi görüşüldü; 35.000 köyden 15.000'inde okul olmadığı açıklandı. 1971 - Elazığ Senatörü Profesör Celal Ertuğ, "Bir dikta ortamına adım adım yaklaşılmaktadır. Ordunun mesajı açıktır. Demirel derhal istifa etmelidir" dedi. Başbakan Süleyman Demirel ise, "Meşru yollardan geldim. Bulurlar 226'yı, bizi devirirler" dedi. 1974 - Kiss müzik grubu, kendi adlarını taşıyan ilk albümlerini yayımladılar. 1977 - Uzay mekiği Enterprise, bir Boeing 747'nin üstünde ilk yolculuğuna çıktı. 1977 - İstanbul Yükseköğrenim Derneği, (İYÖD) "amaç dışı faaliyet" gösterdiği gerekçesiyle süresiz kapatıldı. İYÖD, Dev-Genç'in (Devrimci Gençlik Dernekleri Federasyonu) İstanbul Bölge Yürütme Kurulu'nu oluşturuyordu. 1979 - Sahra Çölü'ne kar yağdı. 1980 - Türkiye'de 12 Eylül 1980 Darbesi'ne Giden Süreç (1979- 12 Eylül 1980): CHP'li Kemal Kayacan ile görüşen Genelkurmay Başkanı Orgeneral Kenan Evren, CHP ve AP'nin uzlaşmasını istedi: "Bizim dileğimiz, bizi istemediğimiz yollara itmemenizdir. İki büyük parti anlaşıp problemleri hâlle başlarsa büyük bir ferahlık duyacağız. Onlardan bu fedakârlığı bekliyoruz ve bunu beklemek de hakkımızdır." 1985 - Bakanlar Kurulu ilk defa bir grev kararını erteledi. Tarım Koruma İlaçları A.Ş'nin İstanbul Kartal ve İzmit Derince'deki iş yerlerinde alınan grev kararının, 60 gün ertelenmesi kararlaştırıldı. 1985 - Başbakanlık Yüksek Denetleme Kurulu, Ziraat Bankasının hamamcılara tarım kredisi verdiğini saptadı. 1987 - Türkiye'de 12 Eylül sonrası yaşanan en büyük grev olan NETAŞ grevi, bugün anlaşmayla sonuçlandı. 1988 - İstanbul'daki Spor ve Sergi Sarayı'nın adı, "Lütfi Kırdar" olarak değiştirildi. 1993 - Gazeteci Kemal Kılıç öldürüldü. Kılıç, İnsan Hakları Derneği'nin Urfa Şubesi Yönetim Kurulu üyesiydi. 1994 - Demokrasi Partisinin (DEP) Genel Merkezi bombalandı, bir kişi öldü, 2'si ağır 16 kişi yaralandı. Demokrasi Partisi (DEP) yılbaşından beri 4 kez saldırıya uğramıştı. Olayı İslami Cihat Örgütü üstlendi. 1995 - Sosyaldemokrat Halkçı Parti ve Cumhuriyet Halk Partisi, CHP çatısı altında birleşti. SHP’li Hikmet Çetin oy birliğiyle Genel Başkan seçildi. 1997 - Tansu Çiller, TEDAŞ ve TOFAŞ soruşturmalarından aklandı. Refah Partisi milletvekilleri Tansu Çiller'in aklanmasından yana oy kullandılar. 2003 - Güney Kore'nin Daegu metrosunda çıkan yangında, yaklaşık 200 kişi öldü. 2004 - İran'ın Nişabur kenti yakınlarda kontrolden çıkan bir yük treninde meydana gelen patlama ve yangında, 200'ü kurtarma personeli olmak üzere 295 kişi öldü. Tren; kükürt, petrol ve gübre taşıyordu. 2005 - SEKA İzmit Fabrikası çalışanlarının, iş yerine kapanma eyleminin 30. gününde polis panzerlerle fabrika bahçesine girdi. İşçiler bu gelişme üzerine kendilerini mekanik atölyesine kilitledi. 2007 - NBA'de oynayan en iyi oyunculardan oluşan iki takımın karşılaşması şeklinde, her yıl gösteri amaçlı yapılan 2007 NBA All-Star Maçı, Las Vegas'ta yapıldı. 2008 - Amerika Birleşik Devletleri, Afganistan ve Türkiye; Kosova'nın tek taraflı bağımsızlığını tanıdığını açıkladı. 2021 - NASA'nın keşif aracı Perseverance Mars'a indi. Doğumlar 1201 - Nasîrüddin Tûsî, Fars bilim insanı ve İslam filozofu (ö. 1274) 1372 - İbn Hacer el-Askalanî, Arap hadis, fıkıh ve tefsir bilgini (ö. 1449) 1374 - Polonyalı Jadwiga, Polonya Krallığı'nın ilk kadın hükümdarı (ö. 1399) 1404 - Leon Battista Alberti, ressam, şair, dilbilimci, filozof, kriptograf, müzisyen, mimar, Katolik azizlerin biyografi yazarı ve İtalyan matematikçi (ö. 1472) 1515 - Valerius Cordus, Alman botanikçi ve kimyager (ö. 1544) 1516 - I. Mary, İngiltere ve İrlanda Kraliçesi (ö. 1558) 1609 - Edward Hyde, İngiliz devlet adamı ve tarihçi (ö. 1674) 1626 - Francesco Redi, İtalyan doktor (ö. 1697) 1677 - Jacques Cassini, Fransız astronom (ö. 1756) 1745 - Alessandro Volta, İtalyan fizikçi (ö. 1827) 1807 - Kostaki Musurus Paşa, Rum asıllı Osmanlı paşası (ö. 1891) 1826 - Julius Thomsen, Danimarkalı kimyager (ö. 1909) 1836 - Sri Ramakrishna, Hindu aziz (ö. 1886) 1838 - Ernst Mach, Avusturya-Çek kökenli fizikçi ve felsefeci (ö. 1916) 1848 - Louis Comfort Tiffany, Amerikalı sanatçı ve tasarımcı (ö. 1933) 1849 - Alexander Kielland, Norveçli yazar (ö. 1906) 1854 - Jan Jakob Maria de Groot, Hollandalı Dilbilimci, Türkolog, Sinolog ve Din Tarihçisi (ö. 1921) 1855 - Jean Jules Jusserand, Fransız diplomat, tarihçi ve yazar (ö. 1932) 1857 - Max Klinger, Alman sembolist ressam ve heykeltıraş (ö. 1920) 1860 - Anders Zorn, İsveçli ressam, oymacı, heykeltıraş ve fotoğrafçı (ö. 1920) 1871 - Harry Brearley, İngiliz metalürji uzmanı (ö. 1948) 1878 - Mariya Ulyanova, Rus kadın devrimci (ö. 1937) 1880 - Ernst von Aster, Alman filozof (ö. 1948) 1881 - Ferenc Keresztes-Fischer, Macar avukat ve siyasetçi (ö. 1948) 1882 - Petre Dumitrescu, Rumen Üst-orgeneral (ö. 1950) 1883 - Nikos Kazancakis, Yunan yazar (ö. 1957) 1895 - Semyon Timoşenko, Sovyet komutan (ö. 1970) 1898 - Enzo Ferrari, İtalyan yarış arabaları sürücüsü ve üreticisi (ö. 1988) 1903 - Nikolay Podgorni, SSCB Devlet Başkanlarından (ö. 1983) 1906 - Hans Asperger Avusturyalı çocuk doktoru, Asperger sendromunu keşfetti (ö. 1980) 1919 - Jack Palance, Amerikalı sinema oyuncusu (ö. 2006) 1920 - Eddie Slovik, Amerikalı er rütbesinde asker (2. Dünya Savaşı sırasında firardan dolayı idam edilen tek ABD askeri) (ö. 1945) 1925 - Halit Kıvanç, Türk sunucu (ö. 2022) 1925 - Marcel Barbeau, Kanadalı sanatçı (ö. 2016) 1926 - Rita Gorr, Belçikalı mezzosoprano (ö. 2012) 1929 - Ertem Eğilmez, Türk sinema yönetmeni (ö. 1989) 1929 - Kamran İnan, Türk diplomat, hukukçu ve siyasetçi (ö. 2015) 1929 - Roland Minson, Amerikalı basketbol oyuncusu (ö. 2020) 1931 - Toni Morrison, Amerikalı yazar ve Nobel Edebiyat Ödülü sahibi (ö. 2019) 1932 - Milos Forman, Çekoslovak göçmeni Amerikalı film yönetmeni ve En İyi Yönetmen Akademi Ödülü sahibi (ö. 2018) 1933 - Bobby Robson, İngiliz teknik direktör (ö. 2009) 1933 - Yoko Ono, Japon müzisyen 1936 - Jean Marie Auel, Amerikalı yazar 1936 - Jozef Vengloš, Çekoslovak futbolcu ve teknik direktör (ö. 2021) 1942 - Tolga Aşkıner, Türk oyuncu (ö. 1996) 1950 - John Hughes, Amerikalı film yönetmeni, film yapımcısı ve senarist (ö. 2009) 1950 - Cybill Shepherd, Amerikalı sinema oyuncusu 1954 - John Travolta, Amerikalı sinema oyuncusu 1964 - Matt Dillon, Amerikalı sinema oyuncusu 1967 - Abbas Lisani, Güney Azerbaycanlı gazeteci 1967 - Roberto Baggio, İtalyan futbolcu 1968 - Molly Ringwald, Amerikalı oyuncu 1976 - Chanda Rubin, Amerikalı profesyonel tenis oyuncusu 1983 - Roberta Vinci, İtalyan tenisçi 1985 - Anton Ferdinand, İngiliz futbolcu 1985 - Song Jae-in, Koreli aktör 1985 - Park Sung Hoon, Koreli aktör 1988 - Bibras Natho, İsrailli futbolcu 1988 - Şükrü Özyıldız, Türk oyuncu 1989 - Aleksey İonov, Rus millî futbolcu 1990 - Park Shin Hye, Koreli oyuncu 1990 - Kang Sora, Koreli oyuncu 1991 - Jeremy Allen White, Amerikalı oyuncu 1994 - J-Hope, Güney Koreli şarkıcı, dansçı ve söz yazarı Ölümler 901 - Sabit bin Kurre, Arap Matematikçi, astronomi, mekanik ve tıp bilgini (d. 821) 999 - V. Gregorius, 996'dan 999 yılındaki ölümüne kadar Papa olarak görev yapmıştır (d. 972) 1139 - II. Yaropolk, Kiev büyük prensi (d. 1082) 1294 - Kubilay Han, Moğol İmparatoru (d. 1215) 1405 - Timur, Timur İmparatorluğu'nun kurucusu ve ilk hükümdarı (d. 1336) 1455 - Fra Angelico, İtalyan Dominikan rahibi ve ressam (d. 1395) 1535 - Heinrich Cornelius Agrippa, Alman astrolog ve simyacı (d. 1486) 1546 - Martin Luther, Alman dini reformist (d. 1483) 1564 - Michelangelo, İtalyan sanatçı (d. 1475) 1585 - Takiyüddin, Türk hezârfen, gök bilimci, mühendis ve matematikçi (d. 1521) 1799 - Johann Hedwig, Alman botanikçi (d. 1730) 1851 - Carl Gustav Jacob Jacobi, Alman matematikçi (d. 1804) 1899 - Sophus Lie, Norveçli matematikçi (d. 1842) 1902 - Albert Bierstadt, Amerikalı ressam (d. 1830) 1920 - Köprülü Hamdi Bey, Türk asker, Kuvâ-yi Milliye komutanlarından ve kaymakam (d. 1888) 1925 - Abdurrahman Şeref Bey, Osmanlı Devleti'nin son vakanüvisi ve tarihçi (d. 1853) 1937 - Grigol Orconikidze, SSCB Politbüro üyesi ve "Koba" lakaplı komünist lider (d. 1886) 1956 - Gustave Charpentier, Fransız besteci (d. 1860) 1957 - Şükrü Onan, Türk asker ("Atatürk'ün Amirali") 1957 - Henry Norris Russell, Amerikalı astronom, astrofizikçi ve akademisyen (d. 1877) 1960 - Bedri Ruhselman, Türk hekim, keman virtüözü ve deneysel Neo-spiritüalizm'in kurucusu (d. 1898) 1963 - Fernando Tambroni, İtalyan politikacı (d. 1882) 1966 - Robert Rossen, Amerikalı yönetmen, senarist ve yapımcı (d. 1908) 1967 - J. Robert Oppenheimer, Amerikalı fizikçi (d. 1904) 1981 - Şerif Yüzbaşıoğlu, Türk besteci ve orkestra şefi (d. 1932) 1986 - Tezer Özlü, Türk yazar (d. 1943) 1998 - Melahat Togar, Türk çevirmen (d. 1909) 2001 - Dale Earnhardt, Amerikalı otomobil yarışçısı ve takım sahibi (d. 1951) 2005 - Mustafa Güzelgöz, Türk kütüphaneci (eşekli kütüphaneci) (d. 1921) 2007 - Barbara Gittings, Amerikalı gey eşitlik eylemcisi (d. 1932) 2008 - Alain Robbe-Grillet, Fransız yazar, yönetmen ve senarist (d. 1922) 2009 - Miika Tenkula, Fin müzisyen gitarist (d. 1974) 2015 - Asuman Baytop Türk botanikçi ve eczacı (d. 1920) 2015 - Jerome Kersey, Amerikalı profesyonel basketbolcu (d. 1962) 2016 - Pandelis Pandelidis, Yunan şarkıcı-şarkı yazarı (d. 1983) 2016 - Angela Raiola, Amerikalı televizyon kişiliği ve aktris (d. 1960) 2017 - Ömer Abdurrahman, Mısırlı İslami önder (d. 1938) 2017 - Ivan Koloff, Kanadalı profesyonel güreşçi (d. 1942) 2017 - Michael Ogio, Papua Yeni Gine'nin dokuzuncu Genel Valisi (d. 1942) 2017 - Nadejda Olizarenko, Sovyet eski atlet (d. 1953) 2017 - Richard Schickel, Amerikalı yazar, gazeteci ve belgesel film yapımcısı (d. 1933) 2017 - Pasquale Squitieri, İtalyan film yönetmeni ve senarist (d. 1938) 2017 - Clyde Stubblefield, Amerikalı davulcu (d. 1943) 2017 - Daniel Vickerman, Avustralyalı profesyonel rugby oyuncusu (d. 1979) 2018 - Günter Blobel, Alman-Amerikalı biyolog (d. 1936) 2018 - Didier Lockwood, Fransız caz kemancısı (d. 1956) 2018 - Georgi Markov, Bulgar futbolcu (d. 1972) 2018 - Idrissa Ouédraogo, Burkina Fasolu film yönetmeni, yapımcısı ve senarist (d. 1954) 2019 - O'Neal Compton, Amerikalı oyuncu, yönetmen, iş insanı ve seslendirme sanatçısı (d. 1951) 2019 - Toni Myers, Kanadalı belgesel film yapımcısı, yönetmeni, kurgucu ve senarist (d. 1943) 2020 - Kishori Ballal, Hint aktris (d. 1938) 2020 - Seda Vermişeva, Ermeni-Rus şair, yazar, ekonomist ve insan hakları aktivisti (d. 1932) 2021 - Emir Aslan Afşar, İranlı siyasetçi ve diplomat (d. 1919) 2021 - Sergo Karapetyan, Ermeni siyasetçi (d. 1948) 2021 - Andrey Myagkov, Sovyet-Rus aktör ve tiyatro yönetmeni (d. 1938) 2022 - Boris Nevzorov, Sovyet-Rus aktör ve film yönetmeni (d. 1950) 2022 - Lindsey Pearlman, Amerikalı oyuncu (d. 1978) 2022 - Gennadi Yukhtin, Sovyet-Rus aktör (d. 1932) 2023 - Clemens Arvay, Avusturyalı biyolog ve yazar (d. 1980) 2023 - Christian Atsu, Ganalı futbolcu (d. 1992) 2023 - Jim Broyhill, Amerikalı iş adamı ve siyasetçi (d. 1927) 2023 - Huang Da, Çinli ekonomist ve akademisyen (d. 1925) 2023 - Petar Jekov, Bulgar millî futbolcu ve teknik direktör (d. 1944) 2023 - David G. O'Connell, İrlandalı başpiskopos (d. 1953) 2023 - Ahmet Suat Özyazıcı, Türk eski futbolcu ve teknik direktör (d. 1936) Tatiller ve özel günler Dünya Asperger Sendromu Farkındalık Günü Leh Günü (Amami Adaları, Japonya) Bağımsızlık Günü, Gambiya'nın 1965'te Birleşik Krallık'tan bağımsızlığını kutlar. Kürt Öğrenciler Birliği Günü (Irak Kürdistanı) Ulusal Demokrasi Günü, Rana hanedanının (Nepal) 1951'de devrilmesini kutluyor. Eşler Günü (Konudagur) (İzlanda) Kaynakça 0218 18