text: Olaylar 14 Mayıs - Kütahya Antlaşması: 1831-1833 Osmanlı-Mısır Savaşı sona erdi. 8 Temmuz – Osmanlı İmparatorluğu ile Çarlık Rusyası arasında Hünkâr İskelesi Antlaşması imzalandı. 23 Ağustos – İngiliz parlamentosunun aldığı kararla tüm İngiliz kolonilerinde kölelik kaldırıldı Osmanlı döneminde Kıbrıs Adasında Kıbrıs ayaklanmaları gerçekleşti. Doğumlar 28 Şubat - Alfred Graf von Schlieffen, Alman general. 7 Mayıs, Alman besteci Johannes Brahms (ö. 1897) 11 Ağustos, Robert G. Ingersoll 21 Ekim , İsveçli kimyacı ve mühendis Alfred Berhard Nobel (ö. 1896) Ölümler ? - Abbas Mirza Kaçar, Kaçarlar hükümdarı (d. 1787)


source: wikipedia

text: Olaylar İlk biçerdöverin patenti alındı Doğumlar Ocak–Haziran 7 Şubat – Johann Philipp Reis, Alman fizikçi ve mucit (ö. 1874) 8 Şubat – Dmitri Mendeleev, Rus kimyacı (ö. 1907) 9 Şubat – Felix Dahn, Alman yazar (ö. 1912) 15 Şubat – Samuel Arza Davenport, Amerikalı politikacı (ö. 1911) 16 Mart – - Ernst Haeckel, Alman zoolog ve filozof (ö. 1919) - James Hector, İskoç jeolog (ö. 1907) 17 Mart – Gottlieb Daimler, Alman mühendis ve mucit (ö. 1900) 19 Mart – Charles Davis Lucas, Victoria Cross recipient (ö. 1914) 20 Mart – Charles W. Eliot, American President of Harvard University (d. 1926) 23 Mart – Julius Reubke, Alman besteci (d. 1858) 24 Mart – - William Morris, İngiliz şair, sanat yazarı ve desinatör (ö. 1896) – John Wesley Powell, Amerikalı kâşif (d. 1902) 1 Nisan – Big Jim Fisk, Amerikalı girişimci (d. 1872) 2 Nisan – Frédéric Bartholdi, French sculptor (d. 1904) 26 Nisan – Artemus Ward, Amerikalı humorist (d. 1867) 23 Mayıs – Carl Heinrich Bloch, Danimarkalı heykeltıraş (ö. 1890) Temmuz–Aralık 11 Temmuz – James McNeill Whistler, Amerikalı ressam (ö. 1903) 19 Temmuz – Edgar Degas, Fransız ressam (ö. 1917) 4 Ağustos – John Venn, Britanyalı matematikçi (ö. 1923) 22 Ağustos – Samuel Pierpont Langley, Amerikalı astronom, fizikçi ve havacılık öncüsü (ö. 1906) 31 Ağustos – Amilcare Ponchielli, İtalyan besteci (ö. 1886) 9 Eylül – Joseph Henry Shorthouse, İngiliz romancı (ö. 1903) 8 Ekim – Walter Kittredge, Amerikalı besteci (ö. 1905) 19 Kasım – Georg Hermann Quincke, Alman fizikçi (ö. 1924) 16 Aralık – Léon Walras, Fransız ekonomist (ö. 1910) Ölümler I. Pedro, Brezilya İmparatorluğu'nun kurucusu (d. 1798) Kaynakça Kara Harp Okulu Kuruldu(1834)


text: Olaylar Halley kuyruklu yıldızı, Dünya'nın yakınından geçti. (önceki: 1758 ; sonraki : 1910) Güney Afrika'da Hollanda asıllı çiftçiler İngilizlerin köleleri serbet bırakması sonucu Orange ve Vaal nehirlerini geçerek Transvaal Cumhuriyeti ve Özgür Orange Devleti’ni kurdular Avustralya'da Melbourne şehri kuruldu. İlk biçerdöver, ABD'de Hiram Moore tarafından icat edildi. Doğumlar Abdürrezzak Abdi Efendi, Osmanlı Devleti tuluat sahnesinin önemli temsilcisi (ö. 1914) 29 Kasım, İmparatoriçe Cixi, Çin Qing Hanedanlığı üyesi (ö. 1908) 21 Ekim, Christiana Haag, Gregoryen takvimine göre hayali bir günde öldüğü iddia edilen ilk insan (ö. 1869) Ölümler 2 Mart - Son Kutsal Roma İmparatoru ve Avusturya İmparatoru II. Francis öldü yerine I. Ferdinand (1793-1875) geçti


text: Olaylar Pepsin enzimi keşfedildi Martin Van Buren (1782-1862) ABD’nin 8. başkanı oldu 5 Ocak – Davy Crockett Teksas'a geldi. 12 Ocak Gemide Charles Darwin bulunan , Sidney'e ulaştı. Will County, Illinois kuruldu. 16 Şubat – Saint Petersburg'daki Lahaman Tiyatrosu'nda çıkan yangında 126 kişi öldü. 23 Şubat – Teksas Devrimi : Alamo Savaşı, Santa Anna komutasındaki Meksika Ordusu tarafından çevrili bir Amerikan yerleşimci ordusuyla başladı. 25 Şubat - Samuel Colt, ilk döner namlulu çok atışlı ateşli silah olan Colt revolver için Amerika Birleşik Devletleri patentini aldı. 6 Mart - Teksas Devrimi : Alamo Savaşı sona erdi; 182 Teksaslı yerleşimci asker, yaklaşık 5.000 Meksikalı askerle mücadelede öldü. 11 Mart - Sultan II. Mahmud, Reis ül-Küttab ve Kahya Bey'in makamlarını kaldırarak yerlerine Osmanlı Hariciye ve İçişleri bakanlıklarını kurdu. 21 Nisan – San Jacinto Savaşı ile Teksaslılar bağımsızlıklarını ilan etti. 15 Haziran - Arkansas, Amerika Birleşik Devletleri'ne kabul edilen 25. eyalet oldu. 27 Temmuz - Güney Avustralya'nın Adelaide yerleşim yeri kuruldu. 2 Ekim - Charles Darwin, daha sonra evrim teorisini geliştirmek için kullanacağı biyolojik verilerle ile İngiltere'ye döndü. 28 Kasım - Londra Üniversitesi, ilk bağlı kolejler olarak adlandırılan University College London ve King's College London ile Kraliyet imtiyaznamesi tarafından kuruldu. Doğumlar Ocak 8 Ocak – Lawrence Alma-Tadema, Hollandalı-İngiliz ressam (ö. 1912) 14 Ocak – Henri Fantin-Latour, Fransız ressam (ö. 1904) 27 Ocak - Leopold von Sacher-Masoch, Avusturyalı yazar (ö. 1895) Şubat 18 Şubat – Sri Ramakrishna, Hintli aziz (ö. 1886) 21 Şubat – Léo Delibes, Fransız besteci (ö. 1891) 24 Şubat – Winslow Homer, Amerikalı ressam (ö. 1910) Mart Nisan Mayıs 31 Mayıs - Jules Chéret, Fransız matbaacı (ö. 1932) Haziran 9 Haziran - Elizabeth Garrett Anderson, İngiliz doktor, kadın hakları savunucusu (ö. 1910) Temmuz 8 Temmuz – Joseph Chamberlain, İngiliz siyasetçi (ö. 1914) Ağustos 25 Ağustos – Bret Harte, Amerikalı yazar (ö. 1902) Eylül 7 Eylül - Henry Campbell-Bannerman, Birleşik Krallık Başbakanı (ö. 1908) 30 Eylül - Remigio Morales Bermúdez, Perulu politikacı, Peru'nun 56. Başkanı (ö. 1894) Ekim 15 Ekim – James Tissot, Fransız sanatçı (ö. 1902) Kasım Aralık Ölümler 1 Şubat – Marie-Anne Pierrette Paulze, Fransız kimyager (d. 1758) 9 Mart – Destutt de Tracy, Fransız filozof (d. 1754) 7 Nisan – William Godwin, İngiliz düşünür yazar (d. 1756) 10 Haziran – André-Marie Ampère, Fransız fizikçi (d. 1775) 20 Haziran – Emmanuel-Joseph Sieyès, Fransız din adamı, anayasa teorisyeni (d. 1748) 23 Haziran – James Mill, İngiliz tarihçi, ekonomist, siyaset teorisyeni ve filozof (d. 1773) 28 Haziran – James Madison, 85, Amerika Birleşik Devletleri'nin 4. Başkanı (d. 1751) 21 Ağustos – Claude-Louis Navier, Fransız mühendis, fizikçi (d. 1785) 14 Eylül - Aaron Burr, Amerika Birleşik Devletleri'nin 3. Başkan Yardımcısı (d. 1756) 17 Eylül – Antoine Laurent de Jussieu, Fransız botanikçi (d. 1748) 6 Kasım - Fransa Kralı X. Charles (d. 1757) 16 Kasım – Christiaan Hendrik Persoon, Hollandalı mikolog (d. 1761) Popüler Kültürde 1836 1836, Paradox Development Studio'nun büyük strateji video oyunları Victoria: An Empire Under the Sun, Victoria II ve Victoria 3 için başlangıç tarihi olarak hizmet ediyor. Kaynakça Artık yıllar


text: Olaylar 3 Mart – ABD Teksas'ın bağımsızlığını tanıdı. Michigan 26. eyalet olarak ABD birliğine katıldı. IV. William'ın ölümü üzerine Victoria, Birleşik Krallık tahtının başına geçti. Kanada'da Yukarı Kanada Ayaklanması gerçekleşti. Doğumlar Ocak 17 Ocak - Vasili Vasilyeviç Radlof 19 Ocak - William Williams Keen Şubat Mart 18 Mart - Grover Cleveland Nisan 17 Nisan - John Pierpont Morgan Mayıs 27 Mayıs - Wild Bill Hickok Haziran 7 Haziran - Alois Hitler 22 Haziran - Paul Morphy Temmuz 4 Temmuz - Carolus-Duran Ağustos 25 Ağustos - Bret Harte Eylül 14 Eylül - Nikolay Vasilyeviç Bugayev Ekim 28 Ekim - Tokugawa Yoşinobu Kasım 23 Kasım - Johannes Diderik van der Waals 26 Kasım - John Alexander Reina Newlands Aralık 24 Aralık - Elisabeth 25 Aralık - Cosima Wagner Doğum günü ve ayı bilinmeyenler Dikran Çuhacıyan Feride Hanım Hagop Balyan J. Cleaveland Cady Mübarek el-Sabah Ölümler 19 Şubat - Georg Büchner, Alman oyun yazarı (d. 17 Ekim 1813) Mayıs - Tsultrim Gyatso, 10. Dalay Lama (d. 1816) 6 Haziran - Diego Portales, Şili'yi diktatörlükle yöneten siyaset adamı (d. 1793). 20 Haziran – IV. William, Birleşik Krallık kralı. ? - Ōshio Chūsai, Neokonfüçyüsçü filozof (d. 1794)


text: Olaylar 6 Ocak - Samuel Morse kendi geliştirdiği Mors alfabesini ilan etti. 16 Aralık – Güney Afrika’da Boer’ler Zuluları yenilgiye uğrattılar. On dört bin çeroki Kızılderilisi Georgia’daki evlerinden batıya kızılderili bölgesine sürüldüler. Bu olaya Gözyaşı Yolu denir. Doğumlar 25 Ekim - Georges Bizet, Fransız besteci (ö. 1875) 7 Aralık - Mathias Villiers de l'Isle-Adam, Fransız yazar. Doğduğu gün ve ay bilinmeyenler José Ruiz y Blasco, İspanyol ressam (ö. 1913) Ali Suavi, Osmanlı düşünürü ve yazarı. (ö.1878) Ölümler


text: Olaylar 2 Ocak - Fotoğrafın mucitlerinden biri olan Fransız fotoğrafçı Louis Daguerre ayın ilk fotoğrafını çekti. 3 Kasım - Çin ile Birleşik Krallık arasında Afyon Savaşı başladı. 3 Kasım - Gülhane Hattı Hümayunu ilan edildi; Tanzimat Devri başladı. Doğumlar 9 Ocak - Paul Cézanne, Fransız ressam (ö. 1906) 11 Şubat - J. Willard Gibbs, Amerikalı bilim insanı (ö. 1903) 1 Kasım - Gazi Ahmet Muhtar Paşa - Osmanlı sadrazamı (ö. 21 Mart 1919) Ölümler 2 Temmuz - II. Mahmud, 30.Osmanlı Padişahı


text: 1840 (MDCCCXL) çarşamba günü başlayan bir artık yıldır. Olaylar Termokimya biliminin temeli Hess yasası açıklandı 7 Şubat - Hacı Karandıqo Berzeg komutasında ''Karadeniz Kıyı Hattına'' yönelik operasyonlar başladı Doğumlar Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs 7 Mayıs - Pyotr Ilyich Tschaikovsky, Rus besteci (ö. 1893) 13 Mayıs - Alphonse Daudet, Fransız yazar (ö. 1897) Haziran Temmuz Ağustos Eylül 7 Eylül - Kral Sisowath, Kamboçya Kralı (ö. 1927) 21 Eylül - V. Murat, 33. Osmanlı padişahı (ö. 1904) 30 Eylül - Jehan Georges Vibert, Fransız ressam (ö. 1902) Ekim Kasım 14 Kasım - Claude Monet, Fransız empresyonist ressam (ö. 1926) Aralık 21 Aralık - Namık Kemal, vatan şairi (ö. 1888) Tarihi bilinmeyenler: Sırpuhi Düsap, Ermeni yazar (ö. 1901) Ölümler 7 Haziran – Prusya kralı III. Friedrich Wilhelm öldü. Yerine IV. Friedrich Wilhelm (1795-1861) geçti. Kaynakça


text: Olaylar Charles Dickens'in Antikacı Dükkanı isimli romanının kitap olarak basılması. 4 Mart – William Henry Harrison (1773-1841) ABD’nin 9. başkanı oldu John Tyler (1790-1862) ABD'nin 10. başkanı oldu. 20 Nisan - İlk dedektif öyküsü Morgue Sokağı Cinayetleri yayımlandı. Edgar Allan Poe'nun eserinde Paris'li Bay C. Auguste Dupin'in seri cinayetleri ortaya çıkarmadaki çözümleyici zekası betimleniyordu. Yeni Zelanda Britanyalı kolonisi oldu. Afyon Savaşı'nda Birleşik Krallık Hong Kong'u eline geçirdi. Doğumlar Ocak Şubat Mart Nisan 1 Nisan - Arabi Paşa (ö. 1911) Mayıs Haziran 26 Haziran - Paul Wallot, Alman mimar (ö. 1912) Temmuz Ağustos Eylül 8 Eylül - Antonín Dvořák, Çek besteci (ö. 1904) Ekim Kasım Aralık Tarihi bilinmeyenler Ali Rıza Efendi, Atatürk'ün babası (ö. 1888) Şeker Ahmet Paşa, Osmanlı ressam Ölümler Konstantinos Nikolopoulos - Yunan besteci, arkeolojist, filolojist (d. 1768)


text: Olaylar Abdaliye Devleti'nin Afgan Devleti emiri Dost Muhammed Han tarafından ortadan kaldırılması. Ses dalgalarındaki Doppler etkisi açıklandı 9 Ağustos – Webster Ashburton Antlaşması ile Kanada ABD sınırı belirlendi 29 Ağustos – Nanking Antlaşması ile Hong Kong İngilizlere devredildi Türkiye'de veteriner hekimliği öğretiminin başlaması Doğumlar Ocak 11 Ocak - William James, Amerikalı yazar ve ruh bilimci (ö. 1910) Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül 7 Eylül - Johannes Zukertort, Leh-Alman-İngiliz satranç oyuncusu (ö. 1888) 21 Eylül - II. Abdülhamid, Osmanlı padişahı Ekim Kasım Aralık 2 Aralık - C. W. Alcock, İngiliz futbolcu, futbol hakemi, kriketçi, gazeteci, yazar ve spor yöneticisi (ö. 1907) Ölümler


text: Olaylar 19 Temmuz – Transatlantik olarak kabul edilebilecek ilk gemi SS Great Britain suya indirildi Osmanlıların "Kaime" adındaki ilk banknotu basıldı. Doğumlar 15 Nisan - Henry James, Amerikalı yazar. 21 Mayıs - Charles Albert Gobat, Nobel Barış Ödülü sahibi İsviçreli yazar. 15 Haziran - Edvard Grieg, Norveçli besteci. Abidin Paşa, Osmanlı Devleti veziri Mesnevi yorumcusu (ö. 1906). Ölümler 3 Mart - David Porter), Amerika Birleşik Devletleri Donanması'nda görev yapmış bir amiral (d. 1780). 4 Haziran - Ippolito Rosellini, İtalyan mısırbilimci (d. 1800).


text: Olaylar 27 Şubat - Dominik Cumhuriyeti'nin Haiti'den bağımsızlığını ilan etmesi. Günümüzde kullanılan Türk Bayrağı, Sultan Abdülmecid tarafından Osmanlı Bayrağı olarak yürürlüğe konuldu. İsveçli bilim insanı Gustaf Erik Pasch kibriti icat etti. Bahai takviminin başlangıcı. Rutenyum Karl Klaus tarafından keşfedildi. Doğumlar Ocak–Haziran 9 Ocak – Julián Gayarre, İspanyol opera şarkıcısı (ö. 1890) 17 Şubat – Aaron Montgomery Ward, Amerikalı iş insanı (ö. 1913) 20 Şubat Ludwig Boltzmann, Avusturyalı fizikçi (ö. 1906) Joshua Slocum, Kanadalı denizci (ö. 1909) 21 Şubat – Charles-Marie Widor, Fransız besteci (ö. 1937) 10 Mart – Pablo de Sarasate, İspanyol keman sanatçısı (ö. 1908) 18 Mart – Nikolai Rimsky-Korsakov, Rus besteci (ö. 1908) 25 Mart – Adolf Engler, Alman bitkibilimci (ö. 1930) 30 Mart – Paul Verlaine, Fransız şair (ö. 1896) 16 Nisan – Anatole France, Fransız yazar, Nobel Edebiyat Ödülü sahibidir (ö. 1924) 17 Mayıs – Julius Wellhausen, Alman teolog ve oryantalist (ö. 1918) 21 Mayıs – Henri Rousseau, Fransız ressam (ö. 1910) 22 Mayıs – Mary Cassatt, Amerikalı ressam (ö. 1926) 23 Mayıs – Abdu'l Baha, İranlı Bahai lideri (ö. 1921) 3 Haziran – Garret A. Hobart, ABD'nin 24. başkanı (ö. 1899) Temmuz–Aralık 11 Temmuz – I. Peter (ö. 1921) 22 Temmuz – William Archibald Spooner, Britanyalı bilgin ve Anglikan rahibi (ö. 1930) 28 Temmuz – Gerard Manley Hopkins, İngiliz şair (ö. 1889) 30 Temmuz – Robert Jones Burdette, Amerikalı siyasetçi (ö. 1914) 5 Ağustos – Ilya Repin, Rus ressam ve heykeltıraş (ö. 1930) 17 Ağustos – II. Menelik, Etyopya kralı (ö. 1913) 22 Ağustos – George Washington DeLong, Amerikalı deniz subayı ve kâşif (ö. 1881) 23 Ağustos – Hamilton Disston (ö. 1896) 29 Ağustos – Edward Carpenter, İngiliz sosyalist şair (ö. 1929) 30 Ağustos – Emily Ruete, Zengibar prensesi (ö. 1924) 20 Eylül – William H. Illingworth, Amerikalı fotoğraf sanatçısı (ö. 1893) 5 Ekim – Francis William Reitz (ö. 1934) 15 Ekim – Friedrich Nietzsche, Alman filozof (ö. 1900) 22 Ekim – Louis Riel, Kanadalı lider (ö. 1885) 23 Ekim Sarah Bernhardt Fransız aktris (ö. 1923) Robert Bridges, İngiliz şair (ö. 1930) 27 Ekim – Klas Pontus Arnoldson, İsveçli yazar, Nobel Barış Ödülü sahibi (ö. 1916) 2 Kasım – V. Mehmed, Osmanlı padişahı (ö. 1918) 10 Kasım – Henry Eyster Jacobs, Amerikalı dinbilimcisi (ö. 1932) 23 Kasım – Karl Benz, Alman sanayici (ö. 1929) 8 Aralık – Émile Reynaud, Fransız fen öğretmeni ve mucit (ö. 1918) Tarihi bilinmeyen Abdurrahman Han, Afganistan emiri (ö. 1901) Ahmet Mithat Efendi, Türk yazar (ö. 1912) Ölümler Ocak–Haziran 25 Ocak – Jean-Baptiste Drouet, Fransız mareşal (d. 1765) 27 Ocak - Jean-Charles-Emmanuel Nodier, Fransız yazar (d. 1780). 15 Şubat – Henry Addington, Birleşik Krallık başbakanı (d. 1757) 8 Mart – XIV. Charles (d. 1763) 20 Mart – Claude Pierre Pajol, Fransız asker (d. 1772) 13 Nisan – Mamiya Rinzō, Japon kâşif (d. 1775) 18 Mayıs – Richard McCarty, Amerikalı siyasetçi (d. 1780) 13 Haziran – Thomas Charles Hope, İskoç bilim insanı, Strontiumu bulmuştur (d. 1766) 15 Haziran – Thomas Campbell, İskoç şair (d. 1777) 27 Haziran Hyrum Smith, Amerikalı dini lider (d. 1800) Joseph Smith, Jr., Mormonluk adıyla bilinen Latter Day Saint hareketinin kurucusudur (ö. 1805) Temmuz–Aralık 11 Temmuz – Evgeny Baratynsky, Rus şair ve düşünür (d. 1800) 27 Temmuz – John Dalton, İngiliz kimyacı ve fizikçi (d. 1766) 28 Temmuz – Joseph Bonaparte, I. Napolyon'un kardeşi ve Napoli ve İspanya kralı (d. 1768) 29 Temmuz – Franz Xaver Wolfgang Mozart, Avusturyalı besteci (d. 1791) 29 Kasım – Prenses Sophia (d. 1773) 2 Aralık – Eustachy Erazm Sanguszko, Polonyalı askeri lider (d. 1768)


text: Olaylar 29 Ocak - Amerikalı şair Edgar Allan Poe tarafından yazılan Kuzgun ilk defa New York kentinde yayınlandı. 3 Mart – Florida ABD birliğine 27. eyalet olarak katıldı 29 Aralık – Teksas ABD birliğine 28. eyalet olarak katıldı. 10 Nisan - Türk Polis Teşkilatı kuruldu. 23 Mayıs - New York Polis Teşkilatı kuruldu. Doğumlar Ocak Şubat 14 Şubat – Quintin Hogg, İngiliz hayırsever (ö. 1903) 15 Şubat – Elihu Root, Amerikalı devlet adamı ve diplomat, Nobel Barış Ödülü sahibi (ö. 1937) 25 Şubat – George Reid, Avustralya başbakanı (ö. 1918) Mart 3 Mart – Georg Cantor, Alman matematikçi (ö. 1918) 10 Mart – III. Alexander, Rus imparatoru (ö. 1894) 27 Mart – Wilhelm Conrad Röntgen, Alman fizikçi, Nobel Fizik Ödülü sahibidir (ö. 1923) Nisan 24 Nisan – Carl Spitteler, İsveçli yazar, Nobel Edebiyat Ödülü sahibidir (ö. 1924) Mayıs 12 Mayıs – Gabriel Fauré, Fransız besteci (ö. 1924) 16 Mayıs – Ilya Ilyich Mechnikov, Rus mikrobiyolojist, Nobel Tıp Ödülü sahibidir (ö. 1916) 17 Mayıs – Jacint Verdaguer, Katalan şair (ö. 1902) 25 Mayıs – Eugène Grasset, İsveç asıllı artist (ö. 1917) 30 Mayıs – I. Amadeo, İspanya kralı (ö. 1890) Haziran 7 Haziran – Leopold Auer, Macar kemancı ve bestekâr (ö. 1930) 16 Haziran – Heinrich Dressel, Alman arkeolog (ö. 1920) 18 Haziran – Charles Louis Alphonse Laveran, Fransız fizikçi, Nobel Tıp Ödülü sahibidir (ö. 1922) Temmuz 4 Temmuz – Thomas John Barnardo, İrlandalı hayırsever (ö. 1905) 18 Temmuz – Tristan Corbière, Fransız şair (ö. 1875) 19 Temmuz – Horatio Nelson Young, Amerikalı denizci (ö. 1913) Ağustos 10 Ağustos – Abay Kunanbayoğlu, Kazak şair (ö. 1904) 19 Ağustos – Edmond James de Rothschild, Fransız hayırsever (ö. 1934) 25 Ağustos – II. Ludwig (ö. 1886) Eylül Ekim 21 Ekim – William McKendree Carleton, Amerikalı şair (ö. 1912) Kasım 4 Kasım – Vasudev Balwant Phadke, Hindistanlı devrimci (ö. 1883) 10 Kasım – John Sparrow David Thompson, Kanada başbakanı (ö. 1894) Aralık 9 Aralık – Joel Chandler Harris, Amerikalı yazar (ö. 1908) Tarihi bilinmeyenler Henry Vaughan (mimar) İngiliz Gotik mimari tarzında kilise mimarisi üzerinde uzmanlaşmış Amerikalı mimar. (ö. 30 Haziran 1917) Ölümler Ocak Şubat 13 Şubat – Henrik Steffens, Norveçli filozof (d. 1773) Mart Nisan 10 Nisan – Thomas Sewall, Amerikalı anatomist (d. 1786) Mayıs 12 Mayıs – János Batsányi, Macar şair (d. 1763) Haziran 8 Haziran – Andrew Jackson, ABD'nin 7. devlet başkanı (d. 1767) Temmuz 12 Temmuz Friedrich Ludwig Persius, mimar (d. 1803) Henrik Wergeland, Norveçli yazar (d. 1808) 17 Temmuz – Charles Grey, Birleşik Krallık başbakanı (d. 1764) Ağustos 23 Ağustos – Rafael Urdaneta (d. 1788) Eylül Ekim Kasım 12 Kasım – Elizabeth Fry, İngiliz hümanist (d. 1780) 26 Kasım – Nairne, İskoç şarkı yazarı (d. 1766) Aralık


text: Olaylar 1 Eylül - Sultanahmet'te Darülfünun binasının temeli atıldı. 15 Haziran - Sainte-Pulchérie Fransız Lisesi, Şefkat Rahibeleri tarafından kuruldu. 23 Eylül - Neptün keşfedildi. Doğumlar 21 Ekim - Edmondo De Amicis, İtalyan yazar. (ö.1908) Kölemen Abdullah Paşa Osmanlı Devleti harbiye nazırı, müşir (ö.1937) Ölümler Hammâmîzâde İsmâil Dede Efendi Osmanlı Devleti bestekâr (d.1778) Abbas Kulu Ağa Azeri şair ve tarihçi (d.1794)


text: Olaylar Dersim'deki ilk ayaklanma başladı. 21 Mayıs - Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü (Defterhane-iş Amire Kalemi) kuruldu. 26 Temmuz - Liberya bağımsızliğını ilan etti. Komünist Manifesto yayınlandı. Doğumlar 5 Eylül - Jesse James, Amerikalı haydut (ö. 1882) 11 Şubat - Amerikalı mucit Thomas Alva Edison (ö. 1931) 3 Mart - Amerikalı mucit, sanayici Alexander Graham Bell (ö. 1922) 11 Nisan - Ebbe Hertzberg, Norveçli tarihçi. (ö. 1912) 26 Kasım - Maria Fyodorovna, Rusya'nın imparatoriçesi (ö. 1928) Ölümler 30 Mart - Jules Auguste Armand Marie de Polignac, Fransız siyasetçi (d. 1780). 4 Kasım - Avusturyalı besteci Felix Mendelssohn Bartholdy (d. 1809). Athanasios Kristopulos - Yunan şair (d. 1772)


text: Olaylar 2 Şubat – Meksika-Amerika Savaşı, Guadelupe-Hidalgo Antlaşması’nın imzalanması ile sona erdi. 22 Şubat - Paris Ayaklanması ve 1848 Devrimleri başladı. 26 Şubat - Fransa’da İkinci Cumhuriyet ilan edildi. 2 Aralık - I. Franz Joseph, Avusturya İmparatoru oldu. Zachary Taylor, ABD’nin 12. başkanı oldu Wisconsin ABD birliğine 30. eyalet olarak katıldı. Kaliforniya'da altına hücum başladı. Servet arayan Çinli göçmenlerle dolu ilk gemi San Francisco'ya vardı. Doğumlar Ocak Şubat 4 Şubat - Jean Aicard Fransız şair, yazar Mart 19 Mart - Wyatt Earp, Amerikalı kanun adamı. (ö. 1929) Nisan Mayıs Haziran 7 Haziran - Paul Gaugin, Fransız ressam (ö. 1903) Temmuz Ağustos Eylül 8 Eylül - Viktor Meyer, Alman kimyacı (ö. 1897) Ekim Kasım Aralık Tarihi bilinmeyen Ahmed Süreyya Emin Bey dünyada ilk olarak seri atışlı sahra topu mucidi. Ölümler 18 Aralık - Bernhard Bolzano İtalyan asıllı Çek filozof ve matematikçi.


text: Olaylar Doğumlar 14 Eylül - Ivan Pavlov, Rus fizyolog ve Nobel Tıp veya Fizyoloji Ödülü sahibi (ö. 1936) Ölümler 8 Şubat - France Prešeren, Sloven şair 15 Mart - Giuseppe Caspar Mezzofanti, İtalyan Katolik kardanali, ünlü dilbilimci ve hiperpoliglot (d. 1774) 23 Ağustos - Edward Hicks, Amerikalı ressam ve din adamı (d. 1780) 14 Eylül - Ivan Pavlov, Rus fizyolog (ö. 1936) 6 Ekim - Lajos Batthyány, Macar devlet adamı (d. 1806) 7 Ekim - Edgar Allan Poe, Amerikalı yazar 18 Ekim - Frédéric Chopin, Polonya asıllı Fransız besteci, piyanist (ö. 1810) 27 Aralık - Jacques-Laurent Agasse, İsviçreli ressam (d. 24 Nisan 1767) Yesarizade Mustafa İzzet, Türk hattat (d. 1776).


text: Olaylar Millard Fillmore, ABD'nin 13. başkanı oldu. Çin'de Taiping Ayaklanması başladı. Valide Sultan Mektebi adi ile ilk sivil lise kuruldu. Bugünkü adıyla Cağaloğlu Anadolu Lisesi (21 Mart) Jules Gabriel Verne yazmaya 1850 yılında başladı. Doğumlar 7 Mart - Tomáš Garrigue Masaryk, Çekoslovakya'nın kurucusu ve ilk cumhurbaşkanı (ö. 1937) 5 Ağustos - Guy de Maupassant, Fransız yazar. Ölümler 28 Mart - Bernt Michael Holmboe, Norveçli matematikçi (d. 1795) 16 Nisan - Marie Tussaud, Madame Tussaud Müzesi'nin Fransız asıllı kurucusu (d. 1761) 1 Mayıs - Henri Marie Ducrotay de Blainville, Fransız bilim insanı (d. 1777) 18 Ağustos - Honoré de Balzac, Fransız yazar (d. 1799)


text: Olaylar 17 Ocak - Şirket-i Hayriye kuruldu 1 Mart - Victor Hugo Fransa Ulusal Kongresi'nde ilk kez "Avrupa Birleşik Devletleri" terimini kullandı. 11 Mart – Giuseppe Verdi Rigoletto adlı operasının ilk gösterimini Venedik'te gerçekleştirdi. 1 Mayıs – Modern dünya fuarlarının ilki olan Büyük Sergi Londra’da açıldı. 18 Eylül - ABD gazetesi The New York Times yayın hayatına başladı. 2 Aralık – Louis Napolyon Fransa’da darbe yaptı. Süregelen olaylar Taiping Ayaklanması (1851–1864) Doğumlar 18 Ocak - Albert Aublet, Fransız sanatçı ve ressam (ö. 1938) 8 Mart - İsmail Gaspıralı (Gasprinskiy), Kırım Tatarı eğitimci, yayıncı ve politikacı (ö. 11 Eylül 1914). ? - Sadettin Paşa - 1896 yılında Doğu Anadolu'da önemli anılarını yazan ve devlete rapor sunmuş önemli Osmanlı paşası (ö. 1908). Ölümler ? - Basmacı Abdi Efendi, Osmanlı bestekârı. (d. 1787) 27 Ocak - John James Audubon, Amerikalı ressam (d. 26 Nisan 1785) 1 Şubat - Mary Shelley, İngiliz yazar. 18 Şubat - Carl Gustav Jacob Jacobi, Alman matematikçi. (d. 10 Aralık 1804) 9 Mart - Hans Christian Ørsted, Danimarkalı fizikçi ve kimyager. (d. 14 Ağustos 1777) 10 Temmuz - Louis Daguerre, Fransız sanatçı, kimyager ve dagerreyotipi yönteminin mucidi. (d. 18 Kasım 1787) 14 Eylül - James Fenimore Cooper, Amerikalı yazar. (d. 15 Eylül 1789) 4 / 7 Ekim - Manuel de Godoy, "Barış Prensi" olarak da bilinen İspanya başbakanı. (d. 12 Mayıs 1767) 19 Aralık - Joseph Mallord William Turner, İngiliz ressam. (d. 23 Nisan 1775)


text: 1852 (MDCCCLII) perşembe günü başlayan bir artık yıldır. Olaylar Tufts Üniversitesi kuruldu. Gazlardaki Joule Thomson Etkisi açıklandı Amerikalı mucit Elisha Graves Otis (1811-1861) yeterli koruyucu tertibata sahip ilk mekanik asansörü yaptı Franklin Pierce ABD’nin 14. başkanı oldu. 2 Aralık - Louis Napolyon kendisine III. Napolyon unvanını vererek II. İmparatorluğu ilan etti. Doğumlar Ocak 2 Ocak - Abdülhak Hamit Tarhan Türk şair ve oyun yazarı (ö.1937) Şubat Mart Nisan 1 Nisan - Edwin Austin Abbey, Amerikalı ressam (ö. 1911) Mayıs 31 Mayıs - Francisco Pascasio Moreno, kaşif, antropolog ve jeolog Haziran Temmuz Ağustos Eylül 8 Eylül - Gojong, Joseon Krallığı'nın 26. kralı ve Kore'nin ilk imparatoru (ö. 1919) Ekim Kasım Aralık 15 Aralık - Henri Becquerel, Fransız fizikçi (ö. 1908) Tarihi bilinmeyenler J. Elfreth Watkins, Amerikalı inşaat mühendisi (ö. 1903) Salih Butka, Arnavut şair (ö. 1938) Ölümler 6 Ocak - Louis Braille, Fransız mucit (d. 1809) 25 Şubat - Thomas Moore, İrlandalı şair. 4 Mart - Nikolay Gogol, Rus yazar (d. 1809) 23 Eylül - John Vanderlyn, Amerikalı ressam (d. 1775)


text: Olaylar 12 Ocak - Taiping Ayaklanması: Taiping ordusu Wuchang'ı işgal etti. İngiliz mühendis George Cayley aerodinamik olarak rüzgarla uçabilen planör’ü yaptı. 30 Aralık – Gadsden Alımı ile ABD Meksika sınırı bugünkü haline geldi. Doğumlar 28 Ocak - Jose Marti, Küba bağımsızlık mücadelesinin öncüsü, şair, yazar (ö. 1895) 6 Şubat - Ignacij Klemenčič, Sloven fizikçi (ö. 1901) 30 Mart - Vincent van Gogh, Hollandalı ressam (ö. 1890) 7 Temmuz - Albert Vandal, Fransız tarihçisi (ö. 1910) ? - Lucy Parsons, Amerikalı sendikacı (ö. 1942) Ölümler 2 Mayıs - Bezmiâlem Valide Sultan, Osmanlı Padişahı II. Mahmud'un ikinci eşi ve padişah Abdülmecid'in annesi


text: Olaylar 28 Mart – Kırım Savaşı başladı 31 Mart – Japonya Kanagawa Antlaşması’nı imzalayarak iki limanını Amerikan ticaretine açtı. 30 Mayıs – ABD’de Kansas-Nebrasya Kanunu kabul edildi ve 1820 Uzlaşması’na son verildi. 3 Aralık - Florence Nightingale Üsküdar'da. Osmanlı Devleti ilk dış borcunu aldı Doğumlar 7 Temmuz - Nikolay Morozov, Rus bilim insanı ve Yeni Kronoloji'nin kurucusu (ö. 1946) 24 Temmuz - Konstantin Josef Jireček, Çek tarihçi, diplomat ve Slavist (ö. 1918) ? - Çerkes Kabasakal Mehmed Paşa, Osmanlı paşası (ö.1909) Ölümler 31 Ocak - Silvio Pellico, İtalyan yurtsever, şair ve oyun yazarı (d. 1788).


text: Olaylar 28 Şubat - "Küçük Kıyamet" olarak adlandırılan 1855 Bursa Depremi Doğumlar Ocak Şubat 17 Şubat - Otto Liman von Sanders Mart 12 Mayıs - Anatoli Lyadov, Rus besteci (ö. 1914) Nisan Mayıs 21 Mayıs - Émile Verhaeren, Belçikalı şair Haziran Temmuz Ağustos Eylül 7 Eylül - William Friese-Greene, İngiliz mucit ve profesyonel fotoğrafçı (ö. 1921) 9 Eylül - Houston Stewart Chamberlain, İngiliz yazar ve filozof (ö. 1927) Ekim Kasım Aralık Gün ve Ayı bilinmeyen ? - Mehmed Şemseddin Paşa, Osmanlı dönemi devlet adamı Ölümler 26 Ocak - Gerard de Nerval, Fransız şair (d. 1808) 2 Mart - Rus çarı I. Nikolay öldü. Yerine II. Aleksandr geçti


text: Olaylar 1 Şubat - Paris Antlaşması ile Kırım Savaşı sona erdi 18 Şubat - Islahat Fermanı ABD’de James Buchanan 15. başkan oldu 7 Haziran - Dolmabahçe Sarayı kullanıma açıldı. Gözleve Muharebesi'nın bitişi TCDD kuruldu. Gregor Mendel genetik üzerine yaptığı araştırmalara başladı. 12 Ekim - Girit'te 7,7 Mw ile 8,3 Mw arasında bir deprem meydana geldi. Süregelen olaylar İngiltere-İran Savaşı Kırım Savaşı II. Afyon Savaşı Taiping Ayaklanması Doğumlar 6 Mayıs - Sigmund Freud, Avusturyalı nörolog (ö. 1939) 10 Temmuz - Nicola Tesla, Sırp asıllı fizikçi, mucit, makine mühendisi ve elektrik mühendisi (ö. 1943). 29 Kasım - Theobald von Bethmann Hollweg, Alman şansölyesi (ö. 1921) 28 Aralık - Woodrow Wilson, ABD'nin 28. başkanı Ölümler 31 Ocak - Khedrup Gyatso, 11. Dalay Lama (d. 1838) 12 Şubat - Giuseppe Donizetti (Donizetti Paşa), İtalyan müzisyen (d. 1788). 24 Şubat - Nikolay İvanoviç Lobaçevski, Rus matematikçi (d. 1792). 3 Mayıs - Adolphe Adam, Fransız besteci (d. 1803) 21 Temmuz - Emil Aarestrup, Danimarkalı erotik şair (d. 1800) 29 Temmuz - Robert Schumann, Alman besteci (d. 1810) ? - Abdullah Paşa, Osmanlı Devleti valisi (d. 1795)


text: Olaylar 8 Mart - ABD'nin New York kentinde 40.000 dokuma işçisi insanca çalışma koşulları istemiyle greve başladı. Ancak polis grevcilere saldırdı ve çıkan yangında çoğu kadın 129 işçi can verdi. 10 Mayıs – Hindistan'da İngilizlere karşı Sepoy İsyanı başladı Doğumlar Ocak Şubat 22 Şubat - Heinrich Hertz, Alman fizikçi (ö. 1894) Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz 24 Temmuz - Henrik Pontoppidan, Danimarkalı yazar (ö. 1943) Ağustos Eylül 8 Eylül - Georg Michaelis, Almanya Şansölyesi (ö. 1936) Ekim Kasım 27 Kasım - Charles Scott Sherrington, İngiliz nörofizyolog, histolog, bakteriyolog ve patolog (ö. 1952) Aralık Doğduğu gün ve ay bilinmeyenler Zübeyde Hanım, Mustafa Kemal Atatürk'ün annesi (ö. 1923) Ölümler 26 Ocak - Trinley Gyatso, 12. Dalay Lama (ö. 1875) 5 Eylül - Auguste Comte, Fransız sosyolog, matematikçi ve filozof. Sosyolojinin babası olarak tanımlanmaktadır (d. 1798). 26 Kasım - Joseph Freiherr von Eichendorff (Joseph Karl Benedikt von Eichendorff), Alman romantizm'in önemli lirik şair ve düzyazı yazarlarındandır (d. 1788).


text: Olaylar 29 Temmuz - ABD ve Japonya Harris Antlaşması'nı imzaladı. Minnesota 32. eyalet olarak ABD birliğine katıldı. İlk başarılı Atlantik aşırı telgraf kablosunu döşeyen gemi olan Great Eastern suya indirildi. Babür İmparatorluğu, Birleşik Krallık tarafından yıkıldı ve yerine koloni olarak Britanya Hindistanı kuruldu. Osmanlı İmparatorluğu Eşcinselliği serbest bıraktı Doğumlar 18 Mart - Rudolf Diesel, Alman mucit (ö. 1913) 4 Nisan - Remy de Gourmont, Fransız şair (ö. 1915) 23 Nisan - Max Planck, Alman fizikçi, Nobel Ödülü sahibi (ö. 1947) 16 Haziran - John Peter Russell, Avustralyalı ressam. (ö. 1930) 27 Ekim - Theodore Roosevelt, ABD Başkanı 30 Ekim - Duiliu Zamfirescu, Rumen yazar 20 Kasım - Selma Lagerlöf, Alman Yazar. (ö. 16 Mart 1940) Mehmet Ubeydullah Hatipoğlu, Osmanlı ve Türk siyasetçi Kāng Yǒuwéi (), Neokonfüçyüsçü filozof, Kanton yakınlarında doğdu. Louise Abbema, Fransız ressam (ö. 1927) Hoca Ali Rıza (ö. 1930 Üsküdar), Türk ressam Kaynakça


text: Olaylar Charles Dickens'in ünlü romanı "İki Şehrin Hikayesi" yayımlandı. Charles Robert Darwin, doğal seçilim yoluyla evrim kuramını açıkladığı "Türlerin Kökeni" isimli kitabını yayımladı. Oregon 33. eyalet olarak ABD birliğine katıldı. 4 Aralık - Mekteb-i Mülkiye kuruldu. New York'ta Central Park açıldı. Kızıldeniz'le Akdeniz'i birbirine bağlayacak 101 mil uzunluğundaki Süveyş Kanalı'nın kazılmasına Akdeniz'deki kıyı kenti Port Said'de başlandı. İsviçreli iş insanı Henri Dunant, İtalya'da Solferino Muharebesi sonrası uluslararası Kızılhaç'ı kurmaya karar verdi. 27 Ağustos - Dünya'nın ilk petrol kuyusu ABD'de açıldı. Carrington Olayı: Güneş'teki büyük patlamalardan dolayı Dünya'ya gelen jeomanyetik fırtına bütün telgraf kablolarını bozmuş ve gece bu olayı yaşayan insanlara gazete okuyabilmelerini sağlayacak kadar ışık getirmiştir. Doğumlar 11 Ocak – George Nathaniel Curzon, İngiliz devlet adamı ve Viceroy of India (ö. 1925) 27 Şubat – Wilhelm II, Almanya'nın son imparatoru ve Prusya Kralı (ö. 1941) 1 Şubat Henry Miller, Aktör ve yapımcı (ö. 1926) Victor Herbert, Besteci (Babes In Toyland) (ö. 1924) 3 Şubat – Hugo Junkers, Alman sanayici ve uçak tasarımcısı (ö. 1935) 6 Şubat – Elias Disney, Amerikan çiftçi ve Walt Disney'in babası (ö. 1941) 8 Şubat - Gabriele Reuter, Alman kadın edebiyatçı (ö. 1941) 14 Şubat – Henry Valentine Knaggs, English physician and author (ö. 1954) 16 Şubat – George Washington Gale Ferris, inventor of the Ferris wheel (ö. 1896) 19 Şubat – Svante Arrhenius, İsveçli kimyacı ve fiziksel kimya biliminin kurucularından. (ö. 1927) 28 Şubat – Florian Cajori, Swiss historian of mathematics (ö. 1930) 2 Mart – Sholom Aleichem, Ukrayna doğumlu Yahudi yazar (ö. 1916) 4 Mart – Alexander Stepanovich Popov, Rus fizikçi (ö. 1905) 8 Mart – Kenneth Grahame, İngiliz yazar (ö. 1932) 12 Mart – Abraham H. Cannon, American Mormon apostle (d. 1896) 26 Mart – Alfred Edward Housman, İngiliz şair (ö. 1936) 8 Nisan – Edmund Husserl, Avuturyalı filozof (ö. 1938) 15 Mayıs – Pierre Curie, Fransız fizikçi, eşi Marie Curie ile beraber Nobel Fizik Ödülü aldı (ö. 1906) 22 Mayıs – Arthur Conan Doyle, İskoç yazar (ö. 1930) 21 Haziran – Henry Ossawa Tanner, Amerikalı sanatçı (ö. 1937) 6 Temmuz – Verner von Heidenstam, İsveçli yazar, 1916 yılı Nobel Edebiyat Ödülü sahibi (ö. 1940) 11 Temmuz (June 29 Julian Calendar) – Peter Verigin, Doukhobor leader (ö. 1924) 4 Ağustos - Knut Hamsun, Norveçli yazar (ö. 1952) 18 Ağustos – Anna Ancher, Dansk ressam (ö. 1935) 3 Eylül – Jean Jaurès, Fransız sosyalist politikacı (ö. 1914) 16 Eylül – Yuan Shikai, Çinli diktatör (ö. 1916) 18 Eylül – Lincoln Loy McCandless, Hawaili politikacı (ö. 1940) 21 Eylül – Francesc Macià i Llussà, Katalan politikacı (ö. 1933) 9 Ekim – Alfred Dreyfus, Fransız subayı (ö. 1935) 12 Ekim - Diana Abgar, Ermeni diplomat ve yazar (ö. 1937) 18 Ekim – Henri Bergson, Fransız filozof, Nobel Edebiyat Ödülüne layık görülmüştür (ö. 1941) 20 Ekim – John Dewey, Amerikalı filozof ve eğitim kuramcısı (ö. 1952) 21 Ekim – Francesc Macià, President of the Catalan Generalitat (ö. 1933) 14 Kasım – Alexandru Averescu, Romanyalı asker ve politikacı (ö. 1938) 19 Kasım – Mikhail Ippolitov-Ivanov, Rus besteci (ö. 1935) 23 Kasım – Billy the Kid, Amerikalı haydudu (ö. 1881) 2 Aralık – Georges Seurat, Fransız ressam (ö. 1891) 15 Aralık – L. L. Zamenhof, Esperanto'nun yaratıcısıdır (ö. 1917) 17 Aralık – Paul César Helleu, Fransız sanatçı (ö. 1927) tarihi bilinmeyen – William Bliss Baker, Amerikalı ressam (ö. 1886) Ölümler Satō Issai (), Neokonfüçyüsçü filozof (d. 1772) 28 Ocak : Carl Adolph Agardh, botaniste, mathématicien, économiste et homme politique suédois (d. 1785) 29 Ocak : William Cranch Bond, astronome américain 26 Şubat : Carl Ludwig Doleschall (ou Doleschal), naturaliste autrichien (d. 1827) 30 Mart : Philippe Musard, compositeur et chef d'orchestre français (d. ) 16 Nisan : Alexis de Tocqueville, Fransız siyasi düşünür ve tarihçi (d. 1805) 6 Mayıs - Alexander von Humboldt, Alman doğabilimci ve kâşif 11 Haziran : Klemens Wenzel von Metternich, Avusturyalı bir diplomat 5 Temmuz : Charles Cagniard de Latour, ingénieur et physicien français (d. ) 23 Temmuz : Marceline Desbordes-Valmore, poétesse française (d. 1786) 7 Eylül: Sidi Muhammed bin Ali es-Senusi, Senusiye olarak bilinen dinsel ve siyasal hareketin kurucusu. 15 Eylül : Isambard Kingdom Brunel, Fransız kökenli İngiliz bilim insanı ve mimar. (d. 1806) 15 Ekim : Pedro Parraga, matador espagnol (d. ). 31 Ekim : Allyre Bureau, homme politique, musicien (d. 1810) 22 Kasım : Abdallah Asbonne, mamelouk de la Garde impériale et Consul de France 8 Aralık : Thomas de Quincey, İngiliz deneme yazarı (d. 1785) 10 Aralık : Thomas Nuttall, botaniste et ornithologue américain (° 1786)


text: 1860 (MDCCCLX) pazar günü başlayan bir artık yıldır. Olaylar 21 Mayıs 1864'te Çerkes Sürgünü başladı. Sezyum elementi keşfedildi Çalışan bir içten yanmalı motor Jean Joseph Etienne Lenoir tarafından yapıldı Fransa'da Ren Nehri üzerindeki Karlsruhe'de ilk uluslararası bilimsel konferans kimyagerler tarafından düzenlendi. Konferansta Avogadro Hipotezi kabul edildi Abraham Lincoln ABD'nin 16. başkanı oldu 22 Ekim - Türkiye'nin ilk Gazetesi olan Tercüman-ı Ahval basıldı 20 Aralık – Güney Karolina, ABD birliğinden ayrıldı Doğumlar 3 Ocak - Kato Takaaki, Japonya başbakanı (d. 1926) 29 Ocak - Anton Çehov, Rus yazar (ö. 1904) 25 Mayıs - James McKeen Cattell, Amerikalı bilim insanı (ö. 1944) 29 Mayıs - Isaac Albéniz, İspanyol besteci ve piyanist (ö. 1909) Doğduğu gün ve ay bilinmeyenler Frédéric Courtois, Fransız misyoner ve doğa bilimci (ö. 1928) Miralay Sadık Bey, Türk asker ve siyaset adamı. (ö. 1941) Florence Esté, Amerikalı Ressam. (ö. 1926) Ölümler 29 Haziran - Thomas Addison, İngiliz hekim (d. 1793). 21 Eylül - Arthur Schopenhauer, Alman filozof ve düşünür (d. 1788). 24 Ekim - Élie Louis Decazes (ve Glücksberg Dükü), Fransız siyasetçi (d. 1780).


text: Olaylar Kuş olma sürecine girmiş yarı sürüngen yarı kuş dinozor fosili Archaeopteryx fosili bulundu. Talyum elementi keşfedildi. 29 Ocak – Kansas, ABD birliğine 34. eyalet olarak katıldı. 4 Şubat – ABD birliğinden ayrılan köleci eyaletler Montgomery, Alabama'da toplanarak Amerika Konfedere Devletleri birliğini kurdular. Jefferson Davis bu birliğin ilk başkanı oldu. 17 Mart – İtalya Krallığı ilan edildi. 12 Nisan – Amerikan İç Savaşı başladı. Doğumlar 4 Ocak – Vahidettin, son Osmanlı padişahı (ö. 1926) 10 Nisan – Edmund Allenby, Britanyalı mareşal (ö. 1936) 2 Kasım – Maurice Blondel, Fransız düşünür (ö. 1949) 29 Aralık – Necip Asım Yazıksız, Türk dilbilimci, tarihçi, siyasetçi (ö. 1935) Doğduğu gün ve ay bilinmeyenler Corci Zeydan, Mısırlı Arap yazar (ö. 1914) Ölümler 2 Ocak – Prusya kralı IV. Friedrich Wilhelm öldü, yerine I. Wilhelm geçti. 2 Haziran – Mehmet İskender Paşa 25 Haziran – Abdülmecid, 31. Osmanlı padişahı 14 Aralık - Albert, Kraliçe Victoria'nın eşi


text: Olaylar Emily Dickinson Massachusetts eyaletindeki Amherst kentinde bulunan evine kapanarak, 24 yıl sonraki ölümüne değin bir daha dışarı çıkmadı ve ölümünden sonra kendisini üne kavuşturan 1.800 şiiri yazdı. 1 Ocak – ABD'de Özgürlük Bildirisi yayınlandı. 19 Haziran - ABD'de kölelik resmi olarak kaldırıldı. Doğumlar 24 Ocak - Edith Wharton, Amerikalı yazar ve moda tasarımcısı. 22 Ağustos - Claude Debussy, Fransız besteci (ö. 1918) 11 Eylül - O. Henry, Amerikalı öykü yazarı (ö. 5 Haziran 1910) 9 Ekim - Fatma Aliye Hanım, Türk edebiyatının ilk kadın romancısı (ö. 1936) Doğduğu gün ve ay bilinmeyenler Nabizâde Nâzım, Tanzimat dönemi Osmanlı-Türk yazarı. (ö. 6 Ağustos 1893) Augustine Sackett, Alçıpanın yaratıcısı. Ölümler 10 Ocak - Samuel Colt, Amerikalı kâşif ve sanayici. 24 Temmuz - Martin Van Buren, 8. ABD başkanı (d. 5 Aralık 1782) 7 Kasım - Bahadır Şah II, Son Babür hükümdarı, şair, müzisyen ve hattat (d. 1775)


text: Olaylar 10 Ocak - Dünyanın ilk metro sistemi olan Londra Metrosu, Metropolitan hattı Paddington ile Farringdon arasında ilk kez hizmete girdi. 13 Ocak - Darülfünun, Kimyager Derviş Paşa'nın verdiği halka açık fizik dersi ile eğitim hayatına başladı. 1 Temmuz -3 Temmuz – ABD birliği ile Konfedere birlik arasında Gettysburg Savaşı 16 Eylül - Robert Koleji dört öğrenci ile eğitime başladı. Ziraat Bankası'nın kuruluşu Londra metrosu açıldı. Alman kimyager Adolf von Baeyer barbitürik asiti keşfetti Doğumlar 1 Ocak - Pierre de Coubertin, Fransız Olimpiyat Oyunları kurucusu (ö. 1937) 19 Ocak - Werner Sombart, Alman iktisatçı ve sosyolog (ö. ?) 1954) ? - Hans Aanrud, Norveç'li yazar (ö. 1953 Eylül 8 Eylül - Mary of the Divine Heart, Almanya doğumlu, soylu kadın ve Katoliktir 22 Eylül - Ferenc Herczeg, Macar oyun yazarı (ö. Ölümler 9 Haziran - Dost Muhammed Han, Afganistan hükümdarı (1826-1863) ve Barakzay hanedanının kurucusu (d. 1793). 13 Ağustos - Eugène Delacroix, Fransız ressam (d. 26 Nisan 1798) 17 Eylül - Alfred de Vigny, Fransız şair, oyun ve roman yazarı 21 Aralık - Giuseppe Gioacchino Belli, Romalı şair


text: Olaylar Nevada ABD birliğine 36. eyalet olarak girdi 7 Mart 1864, Ruslara yenilen ve Türkiye'ye gönderilmekte olan Adige Şapsığlara verilen süre doldu ve Şapsığ köyleri istisnasız Rus askerlerince ateşe verilip yakılmaya başlandı. 8 Ekim - Osmanlının yeni vilayet sistemine geçmesi Tuna Vilayeti'nin kurulması Çin'de Taiping Ayaklanması bastırıldı. 21 Mayıs - Çerkes Sürgünü Doğumlar Ocak 1 Ocak - Alfred Stieglitz, Amerikalı fotoğrafçı (ö. 1946) Şubat Mart Nisan 2 Nisan - Max Weber, ünlü Alman sosyolog ve ekonomist (ö. 1920) Mayıs 15 Mayıs - Vilhelm Hammershøi, Danimarkalı ressam Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim 30 Ekim - Theodor Wiegand, Alman arkeolog (ö. 1936) Kasım Aralık 14 Aralık - Frank Campeau, Amerikalı sinema oyuncusu (ö. 1943) Doğum ay ve günü bilinemeyenler Einar Benediktsson, İzlandalı şair ve avukat (ö. 1940) Salih Zeki, Osmanlı- Türk matematik bilgini (ö. 1921) Ölümler 8 Aralık - George Boole, İngiliz matematikçi ve filozof.


text: Olaylar 15 Nisan - Andrew Johnson ABD’nin 17. başkanı oldu Karamuklu köyü kuruldu Amerikan İç Savaşı sona erdi Maxwell Denklemleri geliştirildi Möbius Şeridi Dolunay ilk kez semada görülmedi. (Şubat) Doğumlar 17 Mart - Gabriel Narutowicz, seçilen ilk Polonya devlet başkanı (ö. 16 Aralık 1922) 13 Haziran - William Butler Yeats, İrlandalı şair, Nobel Edebiyat Ödülü sahibi (ö. 1939) 24 Eylül - Mollie McConnell, Amerikalı sinema oyuncusu (ö. 1920) Ölümler 15 Nisan – Abraham Lincoln ABD başkanı suikast sonucu öldürüldü (d. 1809) 30 Nisan - Robert FitzRoy İngiliz meteorolog ve denizci (d. 1805) 12 Kasım - Elizabeth Gaskell, İngiliz romancı (d. 29 Eylül 1810)


text: Olaylar Prusya ve İtalya, Avusturya'ya saldırarak Yedi Hafta Savaşı'nı başlattılar 11 Mart - İlk özel Türkçe gazete olan Tercüman-ı Ahval yayınına son verdi. 7 Haziran - İzmir-Aydın arasında kurulan ilk demiryolu hattı açıldı 3 Temmuz – Sadowa Muharebesi (veya Königgrätz Muharebesi) ile Yedi Hafta Savaşı sona erdi. 23 Ağustos'ta Prag Antlaşması imzalandı. Avrupa ile Amerika arasındaki ilk başarılı telgraf kablosu atlantiğe Great Eastern gemisi tarafından döşendi. Rus yazar Dostoyevski'nin en büyük romanı kabul edilen Suç ve Ceza yayımlandı. Norveçli tiyatro yazarı Henrik İbsen'in Brand adlı eseri yayımlandı. Doğumlar 26 Nisan - Adelheid Steinmann, Alman politikacı ve kadın hakları aktivisti (ö. 1925) 10 Haziran - Arthur Castrén, Fin siyasetçi (ö. 1946) 10 Eylül - Jeppe Aakjær, Danimarkalı yazar (ö. 1930) 9 Ekim Philippe Berthelot, Fransız diplomat (ö. 1934) Emine Nazikeda, VI. Mehmed'in eşi (ö. 1941) 12 Kasım - Sun Yat-sen, modern Çin'in kurucusu, devrimci lider (ö. 12 Mart 1925) Ölümler 15 Ocak - Massimo d'Azeglio 3 Şubat - François-Xavier Garneau 9 Mart - Alphonse-Marie-Marcellin-Thomas Bérenger 5 Nisan - Thomas Hodgkin 21 Nisan - Jane Welsh Carlyle 26 Nisan - Hermann Goldschmidt 13 Mayıs - Ippolito Caffi 7 Haziran - Şef Seattle 20 Temmuz - Bernhard Riemann 1 Ağustos - John Ross 11 Ağustos - Philippe Buchez 26 Ağustos - Joseph Weydemeyer 26 Eylül - Carl Jonas Love Almqvist 25 Eylül/7 Ekim - Aleksandr Filippoviç Kaşevarov 18 Ekim - Manuel Bulnes ?? Kasım - Sabah II Al-Sabah 19 Kasım - Francesco Della Suda 18 Aralık - Salomon Rafael Kamondo 31 Aralık - Ateş Mehmet Paşa ??? Garabet Amira Balyan Han Mahmud Âşık Seyrani


text: Olaylar 30 Ocak - Mutsuhito Japonya'nın İmparatoru oldu. 17 Şubat - Süveyş Kanalı'ndan ilk gemi geçti. 1 Mart - Nebraska, ABD'ye 37. eyalet olarak katıldı. 30 Mart – Alaska, Rus Çarı II. Aleksandr tarafından ABD’ye 7.2 milyon dolara satıldı 1 Nisan - Singapur, Britanyalı kolonisi oldu. 29 Mayıs - Avusturya-Macaristan İmparatorluğu kuruldu. 1 Temmuz - Kanada Konfederasyonu kuruldu. 28 Ağustos – ABD Hawainin batısındaki Midway Adaları’nı topraklarına kattı 18 Ekim - ABD, Alaska'yı Rusya'dan alarak topraklarına kattı. Doğumlar Ocak 11 Ocak - Edward Bradford Titchener, İngiliz, psikolog (ö. 1927) Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran 28 Haziran - Luigi Pirandello, İtalyan oyun yazarı ve romancı (ö. 1936) 28 Haziran - Lightner Witmer, Amerikalı psikolog (ö. 1956) Temmuz 31 Temmuz - Axel Ohlin, İsveçli zoolog; Arktik ve Antarktika kaşifi (ö. 1903) Ağustos Eylül 7 Eylül - J.P. Morgan Jr., Amerikalı bankacı, finans yöneticisi ve hayırsever (ö. 1943) 8 Eylül - Aleksandr Parvus, Alman aktivist (ö. 1924) Ekim Kasım 7 Kasım - Marie Curie Nobel Fizik Ödülü fizik'çi (ö.1934) Aralık 27 Aralık - Tevfik Fikret Türk şair ve yazar (ö. 1915) Tarihi bilinmeyenler Hüseyin Suat Yalçın, Türk şair ve yazar (ö. 1942) Dürrizade Abdullah Beyefendi, Osmanlı Devleti şeyhülislamı (ö. 1923) Halit Ziya Uşaklıgil, Türk şair ve yazar (ö. 1945) Ken'an Rifâî, Türk mutasavvıf (ö. 1950) Ölümler 14 Ocak - Jean Auguste Dominique Ingres, Fransız ressam (d. 1780). 25 Ağustos - Michael Faraday, İngiliz fizikçi 31 Ağustos - Charles Baudelaire, Fransız şair (d. 1821) ? - İsmail Selim Paşa, Yunan asıllı Mısırlı general ve siyasetçi (d. 1809)


text: Olaylar 18 Ocak - Japonya da İmparator Mutsuhito, Parlamenter monarşiyi ilan etti. 11 Haziran - "Hilal-i Ahmer Cemiyeti" adıyla Kızılay kuruldu 1 Ağustos - Alaska ABD tarafından Rus İmparatorluğu'ndan satın alındı. 18 Ağustos - Fransız astronom Pierre Jules César Janssen, helyum elementini keşfetti. 1 Eylül - Sultan Abdülaziz tarafından Galatasaray Lisesi kuruldu. 26 Ekim - İmparator Mutsuhito'nun talimatıyla Japonyada rönesans ve reform hareketleri kapsamında Avrupa'nın çeşitli ülkelerinden mimar, mühendis, fizikçi, matematikçi, doktor gibi çeşitli meslek dallarında uzmanlar getirtilerek Japon uzmanlara eğitim verilmeye başlandı. 28 Ekim - Thomas Edison geliştirdiği elektrikli bir oy kayıt makinasının patentini aldı. ? - Ahmed Süreyya Emin Bey dünyada ilk olarak seri atışlı bir sahra topu icad etti. Amerikalı mühendis George Westinghouse insan kası yerine sıkıştırılmış havayı kullanan havalı freni icat etti Helyum elementi keşfedildi İmparator Mutsuhitonun talimatıyla Japonya'nın başkenti Kyoto'dan Tokyo'ya taşındı. Doğumlar 9 Ocak - Søren Sørensen, Danimarkalı biyokimyacı (ö. 1939) 1 Şubat - Ovannes Kaçaznuni, Ermeni siyasetçi ve Ermenistan'ın ilk başbakanı (ö. 1938) 4 Şubat - Constance Markievicz, İrlandalı devrimci ve yurtsever görüşe sahip süfrajet (ö. 1927) 28 Mart - Maksim Gorki, Rus yazar (ö. 1936) 10 Nisan - George Arliss, İngiliz aktör (ö. 1946) 6 Mayıs - Gaston Leroux, Fransız gazeteci, yazar (ö. 1927) 29 Mayıs - Abdülmecid Efendi, son Osmanlı halifesi (ö. 1944) 6 Eylül - Axel Hägerström, İsveçli filozof (ö. 1939) 21 Eylül - Olga Knipper, Sovyet aktris (ö. 1959) 28 Ekim - James Brendan Connolly, Amerikalı atlet (ö. 1957) Doğduğu gün ve ay bilinmeyenler Abdullah Azmi Efendi, Osmanlı devlet adamı (ö. 1937) Ali Galip Pasiner, Türk asker (ö. 1939) Ölümler 11 Şubat - Léon Foucault, Fransız fizikçi (d. 1819). 13 Kasım - Gioacchino Rossini, İtalyan besteci (d. 1792)


text: Olaylar 6 Mart – Rus kimyager Dimitriy İvanoviç Mendeleyev Elementlerin periyodik tablosunu yayınladı. 3 Ağustos - Büyük Samsun yangını meydana geldi. 125.000 m2'lik alan yangından birinci derecede etkilendi. 23 Aralık - İlk gülmece dergisi Diyojen yayımlandı. Tarihi bilinmeyenler Mısır'da Süveyş kanalı açıldı. İlk Çocuk dergisi "Mümeyyiz", aynı adı taşıyan gazetenin eki olarak yayınlanmaya başladı. Japon İmparatoru Mutsuhito çeşitli sanayi ve finans kuruluşlarıyla üniversitelerin gelişmesi için gerekli adımların atılmasını sağladı. Hiroşima, Tokyo ve Kyoto gibi büyük şehirlerde tersane, fabrika ve üniversiteler kuruldu. Japonya da ilk Gazete basıldı, Demiryolu ağı yapımına başlandı. İlk banka kuruldu ve Genel Nüfus sayımı yapıldı. Maarif Nezareti adı altında Türkiye Cumhuriyeti Millî Eğitim Bakanlığı kuruldu. Doğumlar Ocak 22 Ocak - Grigori Yefimoviç Rasputin, Rus mistik (ö. 1916) Şubat Mart Nisan Mayıs 16 Mayıs - Albert Cuny, Fransız dilbilimci (ö. 1947) Haziran 27 Haziran - Emma Goldman, anarko-komünist yazar (ö. 1940) Temmuz Ağustos Eylül 4 Eylül - Karl Seitz, Avusturyalı siyasetçi ve devlet adamı (ö. 1950) 9 Eylül - Abdullah Cevdet, Jön Türkler hareketinin önderlerinden, düşünür (ö. 1932) Ekim 2 Ekim - Mohandas Karamçand Gandi Hindistan ve Hindistan Bağımsızlık Hareketi'nin siyasi ve ruhani lideri Kasım 22 Kasım - André Gide, Fransız yazar (ö. 1951) Aralık 31 Aralık - Henri Matisse, Fransız ressam (ö. 1954) Doğduğu ay ve gün bilinmeyenler Rakım Elkutlu, Klâsik Türk mûsıkisi bestekârı (ö. 1948) Abdullah Atıf, Osmanlı Devleti divan şairi lugatçı (ö. ?) Abdullah Zühdü, Osmanlı Devleti gazeteci (ö. 1925) Ahmet Ağaoğlu, yazar ve siyaset adamı (ö. 1939) Mehmet Emin Kalmuk (ö. 20 Mart 1954), hendese (Geometri) muallimi, telgraf ve telefon müderrisi (Medrese hocası). Ölümler 28 Şubat - Alphonse de Lamartine (Alphonse-Marie-Louis de Prat de Lamartine), Fransız yazar, şair ve politikacı (d. 1790). 31 Mart - Allan Kardec, Fransız yazar, Deneysel Spiritüalizm'in kurucusu (d. 1804). 1 Mayıs - (Prens) Aleksandr Menşikov, Kırım Savaşı'nın ilk iki yılında Rus kuvvetlerinin komutanı (d. 1787). 16 Eylül - Thomas Graham, İskoç kimyacı (d. 1805). 8 Ekim - Franklin Pierce, 14. Amerika Birleşik Devletleri başkanı (d. 1804). 26 Aralık - Jean Louis Marie Poiseuille, Fransız doktor. Öldüğü ay ve gün bilinmeyenler Barutçubaşı Hovannes Bey Dadyan, Osmanlı döneminde yaşamış Ermeni asıllı mühendis ve müteşebbis (d. 1799).


text: Olaylar Şubat - Artvin'in Borçka ilçesinde Lazistan Yangını başladı. 24 Kasım - Türkiye'nin ilk mizah gazetesi Diyojen yayımlandı 12 Aralık - Güney Karolinalı Joseph H. Rainey, ABD Kongresi'ne seçilen ilk siyahi oldu. Doğumlar 22 Nisan - Vladimir İlyiç Ulyanov Lenin, SSCB'nin kurucusu Annibale Rigotti, İtalyan mimar (ö. 1968) Ölümler 9 Haziran - Charles Dickens, İngiliz yazar ve toplum eleştirmeni (d. 1812)


text: Olaylar 18 Ocak – Alman İmparatorluğu 2. Reich adı ile kuruldu 1 Mart – Fransa’nın son kralı III. Napolyon sürgüne gönderildi. Adolphe Thiers’in başkan olmasıyla üçüncü cumhuriyet kuruldu. 18 Mart - Paris Komünü ilan edildi 29 Haziran - İlk sendikacılık yasası, Birleşik Krallık Parlamentosu’nda onaylandı. 1871 Versay Antlaşması Tarihi bilinmeyenler Charles Darwin İnsan Soyunun Aslı kitabını yayınladı Doğumlar 15 Ocak - Ahatanhel Krımski, Ukraynalı bilim insanı ve akademisyen (ö. 1942) 22 Haziran - William McDougall, İngiliz psikolog (ö. 1938) 10 Temmuz - Marcel Proust, Fransız yazar. 29 Ağustos - Jack Butler Yeats, İrlandalı ressam (ö. 1957). 17 Ekim - Dénes Berinkey, Macar siyasetçi, hukukçu. (ö. 1944) Doğduğu ay ve gün bilinmeyenler Sütçü İmam, Türktür. Türk Bağımsızlık Savaşının kahramanlarındandır (ö. 25 Kasım 1922). Mehmet Güneşdoğdu (ö. 23 Şubat 1946) TBMM 4. ve 5. dönem Samsun milletvekili. Vahan Şahinyan, Osmanlı Ermenisi tiyatro oyuncusu (ö. 1946) Ölümler 17 Şubat - Şeyh Şamil, Kuzey Kafkasya halklarının, Avar kökenli politik ve dini önderi 13 Eylül - Şinasi, Türk yazar ve gazeteci


text: Olaylar 6 Nisan - Pertevniyal Lisesi, Mahmudiye Rüştiyesi adı altında eğitim-öğretime başladı. 23 Aralık - Vefa Lisesinde eğitime başlandı. Tarihi bilinmeyenler Dünya futbol tarihinin ilk resmi maçı İngiltere - İskoçya arasında oynandı. İnsanlığın günümüze kalan en eski edebi eseri olan Gılgamış Destanı arkeolojik bir kazıda ortaya çıkarıldı Mısır'da, Thebes yıkıntılarında Ebers Papirüsü bulundu. Türkiye'de ilk defa Türkçe eğitim veren lise olan Vefa Lisesi kuruldu. Kasım - İlk Türk romanı Şemseddin Sami'nin Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat'ı Hadîka gazetesinde tefrika edilmeye başlandı. Doğumlar 22 Nisan - Henning Berger, İsveçli yazar (ö. 1924) 6 Mayıs - Ahmet Cemal Paşa, Osmanlı asker ve siyaset adamı (ö. 1922). 15 Temmuz - Arşak Çobanyan, Osmanlı Ermenisi şair, yazar, dilbilimci ve çevirmen (ö. 9 Haziran 1954) Hattat Aziz Efendi, Türk hattat (ö. 1934). Ölümler


text: Olaylar 1873 ekonomik krizi 1 Nisan - Namık Kemal'in Vatan Yahut Silistre adlı tiyatro oyununun ilk temsili Gedikpaşa Tiyatrosu'nda yapıldı. Tarihi bilinmeyenler San Francisco’da kablo ile çekilen ilk tramvaylar hizmete girdi Doğumlar Ocak 31 Ocak - İsmail Saip Sencer, Türk kütüphaneci (ö. 1940) Şubat Mart Nisan 1 Nisan - Rus besteci Sergey Rahmaninov (ö. 1943) Mayıs Haziran Temmuz 1 Temmuz - Alice Guy-Blaché, Fransız film yönetmeni ve yapımcısı (ö. 1968) Ağustos Eylül 1 Eylül - İvan Kliun, Rus ressam (ö. 1943) 8 Eylül Alfred Jarry, Fransız oyun yazarı, romancı ve şair (ö. 1907) David O. McKay, İsa Mesih'in Son Zaman Azizler Kilisesi'nin 9. başkanı (ö. 1970) Ekim 4 Ekim - Gheorghe Țițeica, Rumen matematikçi (ö. 1939) 14 Ekim - Jules Rimet, Fransız FIFA başkanı (ö. 1956) Kasım Aralık 20 Aralık - Mehmet Âkif Ersoy (ö. 1936) Ölümler 9 Ocak – III. Napolyon (Birleşik Krallık'ta sürgünde öldü) 14 Aralık - Louis Agassiz, Amerikalı zoolog, glasiyolog ve jeolog


text: Olaylar Galyum elementi keşfedildi Bandırma'da büyük yangın oldu İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi kuruldu Doğumlar Ocak 25 Ocak - W. Somerset Maugham, İngiliz oyun, roman ve hikâye yazarı (ö. 16 Aralık 1965) Şubat Mart 24 Mart - illüzyonist Harry Houdini (ö.1926) Nisan 24 Nisan - John Russell Pope Amerikalı mimar. (ö. 27 Ağustos 1937) Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül 13 Eylül - Avusturyalı besteci Arnold Schönberg (ö. 1951) Ekim Kasım 30 Kasım - İngiliz siyaset adamı Sir Winston Churchill (ö. 1965) Aralık Doğduğu gün ve ay bilinmeyenler Ahmet Mazhar Müfit Kansu, Türk devlet adamı, vali, milletvekili ve yönetici. (ö. 1948, İstanbul) Abdulla Avlani, Özbek şair (ö. 1934). Louis Allyn, Amerikalı kimyager (ö. 1940) Savarş Boğos Karakaş, Türkiye Ermenisi tiyatro sanatçısı (ö. 3 Mart 1941) Ölümler 9 Şubat - Jules Michelet, Fransız tarihçisi (d. 1798). 12 Temmuz - Fritz Reuter, Alman romancı (d. 1810). Ferik Abdullah Paşa Osmanlı Devleti asker ve haritacı (d. ?)


text: Olaylar 17 Ocak - Karaköy - Beyoğlu arasındaki Tünel hizmete girdi. Tünel dünyanın en eski ikinci ve en küçük metrosuydu. Tarihi bilinmeyenler Demiryolları ve tramvaylarda ırk ayrımını benimseyen ilk yasa olan Jim Crow yasaları Tennessee'de (ABD) kabul edildi. Osmanlı İmparatorluğu'nun hazinesinin iflas ettiği açıklandı. Doğumlar 2 Şubat - Fritz Kreisler, Avusturyalı besteci (ö. 1962) 2 Mart - Oszkár Jászi, Macar sosyal bilimci ve siyasetçi (ö. 1957) 20 Mart - Gottfried Bernhardy, Alman filolog ve tarihçi (ö. 1875) 26 Mart - Aleksey Uhtomskiy, Rus devrimci ve Sosyalist Devrimci Parti önderlerinden (ö. 1905) 22 Eylül - Mikalojus Konstantinas Čiurlionis, Litvan ressam, besteci ve yazar (ö. 1911) 29 Ekim - Rebeca Matte Bello, Şilili heykeltıraş (ö. 1929) 4 Aralık - Rainer Maria Rilke, Alman şair (ö. 1926) 19 Aralık - Mileva Marić, Sırp fizikçi (ö. 1948) Doğduğu gün ve ay bilinmeyenler İskilipli Mehmed Âtıf, Türk din adamı (ö. 4 Şubat 1926) Maurice Ravel, Fransız besteci (ö. 1937) Ölümler 23 Ocak - Charles Kingsley, İngiliz yazar (d. 1819). 25 Nisan - Trinley Gyatso, 12. Dalay Lama (d. 1933) 3 Haziran - Georges Bizet, Fransız besteci (d. 1838)


text: Olaylar 14 Şubat Amerikalı bilim insanı Alexander Graham Bell, telefonu icat etti 30 Mayıs - Padişah Abdülaziz tahttan indirildi, yerine V. Murat getirildi. 25 Haziran – ABD ile Kızılderililer arasında Little Big Horn Savaşı oldu Alman mühendis Nikolaus August Otto, dört zaman ilkesine göre çalışan motoru yaptı 31 Ağustos - Akıl sağlığı yerinde olmayan V. Murat tahttan indirildi, yerine II. Abdülhamit padişah oldu. 23 Aralık - İlk Osmanlı anayasası olan Kanun-i Esasi ilan edildi. 23 Aralık - Osmanlı İmparatorluğu'nda I. Meşrutiyet ilan edildi. Tarihi bilinmeyenler Rutherford Birchard Hayes ABD'nin 19. başkanı oldu Kraliçe Victoria Hindistan İmparatoriçesi unvanını aldı Amerikalı kütüphaneci Melvil Dewey kütaphanedeki kitapları sınıflandırmak ve düzenlemek için Dewey Onlu Sınıflama Sistemi'ni geliştirdi. Ahmet Mithat Efendi'nin Felatun Bey ile Rakım Efendi romanı yayımlandı. Osmanlı İmparatorluğu'nda I. Meşrutiyet ilan edildi. Falkland tilkisinin soyu tükendi Doğumlar 12 Ocak - Jack London, Amerikalı yazar (ö. 1916) 12 Şubat - Thubten Gyatso, 13. Dalay Lama (ö. 1933) 26 Şubat - Agustín Pedro Justo, Arjantin'in devlet başkanlarından (ö. 1943) 10 Mart - Faik Ali Ozansoy, Türk şair (ö. 1950) 21 Mart - Risale-i Nur Külliyatı'nın yazarı Said Nursî (ö. 1960) 23 Mart - Ziya Gökalp, ünlü Türk düşünürü (ö. 1924) 7 Ağustos - Mata Hari 25 Aralık - Muhammed Ali Cinnah, Nobel Barış Ödülü sahibi Pakistan'ın kurucusu.(ö.1948) Doğduğu gün ve ay bilinmeyenler André Alwal, Fransız heykeltıraş (ö. 1953). Behiç Erkin, Türk asker, siyasetçi, diplomat. Hüseyin Nazmi Solok, Türk Kurtuluş Savaşı'nda görev yapmış komutan. (ö 1956) Mustafa Durak Sakarya, Türk siyasetçi. (ö. 21 Ekim 1942) Ölümler 4 Haziran - Abdülaziz, 32. Osmanlı padişahı. 8 Haziran - George Sand, Fransız yazar ve romancı. (d.1804) 16 Kasım - Kazasker Mustafa İzzet Efendi, Türk hattat, bestekâr, devlet adamı.


text: Olaylar 29 Ocak - Japonya'da yeni imparatorluk hükûmetine karşı Satsuma Ayaklanması başladı. 4 Mart Emile Berliner mikrofonu icat etti . Pyotr İlyiç Çaykovski'nin Kuğu Gölü balesi sahnelendi Rutherford B. Hayes, ABD'nin 19. başkanı oldu. 5 Şubat - Mithat Paşa, sadrazamlıktan azledildi. Daha sonra Arabistan'da Taif zindanında boğduruldu. 24 Nisan - Rusya'nın Osmanlı Devleti'ne savaş açmasıyla, 93 Harbi başladı. 9 Mayıs Romanya Osmanlı Devleti'nden bağımsızlığını ilan etti. Iquique Depremi ve tsunamisi: Güney Amerika'nın batı kıyısında en az 8,5 Ms büyüklüğünde bir deprem meydana geldi ve Pasifik kıyısı çevresinde 2.541 kişi öldü. 20 Haziran - Graham Bell dünyanın ilk ticari telefon hizmetini Hamilton, Kanada'da kurdu. 26 Haziran - Ekvador'daki Cotopaxi yanardağının patladı. Çevresindeki şehirleri yok eden ve 1.000 kişinin ölümüne neden olan şiddetli çamur akışlarına neden oldu. 19 Temmuz - Plevne Savunması: Rus birlikleri Plevne'yi kuşattı. 12 Ağustos - Amerikalı gök bilimci Asaph Hall, Mars'ın uydusu Deimos'u keşfetti. 18 Ağustos - Asaph Hall, Mars'ın uydusu Phobos'u keşfetti. 1 Eylül - Plevne kuşatmasının üçüncü savaşı olan Lofça Muharebesi yapıldı. Rus birlikleri, Lofça'daki Osmanlı kalesini aldı. 21 Kasım - Thomas Edison pikapı icat etti. 9 Aralık - Plevne kuşatması sona erdi. 13 Aralık - 2. Meclis-i Mebusan çalışmalarına başladı. Tarihi bilinmeyenler Stephan Beşlisi Édouard Stephan tarafından bulundu. Doğumlar Ocak 3 Ocak - Josephine Hull, Amerikalı aktris (ö. 1957) 22 Ocak - Hjalmar Schacht, Alman ekonomist, politikacı ve bankacı (ö. 1970) 26 Ocak – Kees van Dongen, Hollandalı-Fransız ressam (ö. 1968) Şubat 7 Şubat - G. H. Hardy, İngiliz matematikçi (ö. 1947) 12 Şubat - Louis Renault, Fransız sanayici, Renault'nun kurucusu (ö. 1944) 14 Şubat – Edmund Landau, Alman matematikçi (ö. 1938) 17 Şubat – André Maginot, Fransız siyasetçi (ö. 1932) Mart 12 Mart - Wilhelm Frick, Alman Nazi siyasetçisi (ö. 1946) Nisan Mayıs 5 Mayıs - Georgiy Sedov, Ukraynalı-Sovyet kâşif (ö. 1914) Haziran 14 Haziran - Jane Bathori, Fransız opera şarkıcısı (ö. 1970) Temmuz 1 Temmuz - Recep Sıtkı Efendi, Türk. Mülazım-ı Evvel (Yüzbaşı) (ö. 1915) 2 Temmuz - Hermann Hesse, Alman Yazar (ö. 1962) Ağustos 5 Ağustos - Tom Thomson, Kanadalı ressam. (ö. 1917) Eylül 7 Eylül - Milan Nedić, Sırp general ve politikacı (ö. 1946) Ekim Kasım Aralık Doğduğu gün ve ay bilinmeyenler Fatin Gökmen, Kandili Gözlemevi'nin kurucusu Türk gök bilimci (d.1955) Şahin Bey, Türk Kurtuluş Savaşı kahramanı Türk asker (ö. 1920) Cafer Tayyar Eğilmez, Türk asker ve siyaset adamı. Trakya bölgesi Kuvâ-yi Milliye yöneticisi ve milletvekili. (ö. 3 Ocak 1958, İstanbul) Ölümler 6 Mayıs - Johan Ludvig Runeberg, Finlandiyalı şair 31 Aralık - Gustave Courbet, Fransız ressam (d. 1819).


text: Olaylar 2 Şubat - Bugünkü Yunanistan topraklarında yaşayan Yunan Halkı, Osmanlı İmparatorluğu'na karşı ayaklanma başlattı. 13 Şubat - II. Abdülhamit, I. Meşrutiyet'i kaldırdı. 3 Mart – Ayastefanos Antlaşması imzalandı. 4 Haziran - Kıbrıs'ın idaresinin geçici olarak Birleşik Krallık’a bırakıldığı antlaşma imzalandı. 13 Temmuz - Berlin Antlaşması imzalandı. Tarihi bilinmeyenler Namık Kemal'in İntibah romanı yayınlandı. Manchester United takımı kuruldu. Avusturya Bosna-Hersek'i işgal etti. Doğumlar 9 Ocak - John B. Watson, Amerikalı psikolog (ö. 1958) 16 Ocak - Harry Carey Amerikalı oyuncu (ö. 1947) 25 Ocak - Ernst Alexanderson - İsveçli elektrikçi (ö. 1975) 8 Şubat - Martin Buber - Avusturya asıllı İsrailli filozof (ö. 1965) 14 Şubat - Kōki Hirota, Japonya başbakanı (ö. 1948) 12 Mart - Said Nursi tasavvuf yazarı (ö. 23 Mart 1960) 15 Mart - Rıza Şah Pehlevi - İran şahı (ö. 1944) 7 Nisan - Ivar Tengbom, İsveçli mimar (ö. 1968) 4 Mayıs - Aleksandr Tamanian, Ermeni mimar ve kentbilimci. (ö. 1936) 5 Haziran - Meksikalı devrimci köylü lideri Pancho Villa. (ö. 1923) 18 Aralık - Josef Stalin, Gürcü asıllı Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği Komünist Partisi genel sekreteri, mareşal. (ö. 5 Mart 1953) Doğduğu gün ve ay bilinmeyenler Ali Çetinkaya, Kurtuluş Savaşı kahramanlarından. (ö. 1949) Tuğbay Şevki Savaşçı, Kurtuluş Savaşı gazisi. (ö. 9 Eylül 1942) Władysław Dziewulski, Polonyalı gök bilimci ve matematikçi. (ö. 1962) Ölümler 9 Ocak – İtalya kralı II. Victor Emmanuel öldü, yerine I. Umberto geçti. 7 Kasım - Józef Kowalewski, Polonyalı doğubilimci (d. 1801) Öldüğü gün ve ay bilinmeyenler Ali Suavi, Osmanlı düşünürü ve yazarı. (d.1838) Abdullah Ramiz Paşa Osmanlı İmparatorluğu asker ve dilci. (d. 1818)


text: Olaylar 11 Ocak - İngiliz-Zulu Savaşı başladı. 22 Ocak - İngiliz-Zulu Savaşı - Isandlwana Muharebesi: 1.200 İngiliz askerinden oluşan bir kuvvet, 20.000'den fazla Zulu savaşçısı tarafından yok edildi. 3 Mart - Amerika Birleşik Devletleri Jeoloji Araştırmaları Kurumu kuruldu. 5 Nisan - Pasifik Savaşı: Şili, Bolivya ve Peru'ya savaş ilan etti. 1 Temmuz - Çin'in Kansu eyaletinde meydana gelen 8.0 büyüklüğündeki depremde 22.000 kişi öldü. 21 Ekim - Thomas Edison, karbon filamanlı elektrik ampulünü icat etti. 31 Aralık - Thomas Edison elektrik ampulunu kamuya tanıttı. Tarihi bilinmeyenler Kiros Silindiri, Asur bilgini Hormuzd Rassam tarafından Babil'deki Marduk Tapınağı'nda bulunmuştur. Ali Rana Tarhan, siyasetçi (ö. 1956) Doğumlar 1 Ocak - Edward Morgan Forster, İngiliz roman, öykü ve deneme yazarı (ö. 1970) 3 Ocak - Grace Coolidge - İlk ABD lady'si (ö. 1957) 22 Şubat - Johannes Nicolaus Brønsted - Danimarkalı kimyacı (ö. 1947) 8 Mart - Otto Hahn - Nobel ödülünü alan Alman kimyacı (ö. 1968) 14 Mart - Albert Einstein, Alman kökenli fizikçi (ö. 1955) 26 Nisan - Owen Willans Richardson - Nobel ödülünü alan İngiliz fizikçi (ö. 1959) 28 Mayıs - Milutin Milanković - Sırp bilim insanı (ö. 1958) 14 Haziran - Neyzen Tevfik, Türk neyzen, şair (ö. 1953) 1 Temmuz - Léon Jouhaux - Nobel ödülü alan Fransız lider (ö. 1954) 15 Ağustos - Ethel Barrymore, Amerikalı tiyatro ve sinema oyuncusu (ö. 1959) 21 Ağustos - Henry Ainley, İngiliz sahne ve sinema oyuncusu (ö. 1945) 31 Ağustos - Taişo - 123'üncü Japon imparatoru (ö. 1926) 5 Ekim - Francis Peyton Rous - Nobel ödülünü alan Amerikan patolojist (ö. 1970) Doğduğu gün ve ay bilinmeyenler Nadir Mutluay, İstiklâl Savaşı'nda Anadolu'da çıkan iç isyanları bastırmada ve işgale direnen Türk güçlerine silah temin etmede önemli hizmetleri geçmiş Müftü. (ö. 4 Mayıs 1945) Albay Reşat Bey, Türk asker. Sadri Maksudi Arsal, Türk-Tatar hukukçu, tarihçi, düşünüri siyasetçi (ö. 20 Şubat 1957) Adaviye Efendiyeva, Sovyet Kırım Tatarı dokuma ustası, sanatçısı. (ö. 1944) Ölümler Ayrıca 1879'da Osmanlı İmparatorluğu


text: Olaylar Şubat – Science dergisi ilk olarak ABD'de Thomas Edison'un mali desteğiyle yayınlandı. 2 Şubat - Cadde ve sokakların gece aydınlatılması uygulamasına ilk defa ABD'nin Wabash şehrinde başlandı. 24 Şubat - Ampulün ilk kullanımına SS Columbia gemisinde başlandı. 29 Haziran - Fransa Tahiti'yi ilhak etti. 22 Temmuz - Abdurrahman Han, Afganistan emiri oldu. 1 Temmuz - O Canada Kanada'da ilk kez söylendi. 4 Kasım - İlk yazar kasanın patenti ABD'nin Dayton şehrinde alındı. 9 Kasım - Zagreb'de büyük bir deprem meydana geldi ve Zagreb Katedrali dahil birçok binayı yıkıldı. 1 Aralık - Manuel González Flores (1833-1893) Meksika'nın 31. cumhurbaşkanı oldu. Tarihi bilinmeyenler Gadolinyum elementi keşfedildi ABD’de James Abram Garfield 21. başkan oldu Thomas Alva Edison 40 saat dayanabilen ampulü icat etti Doğumlar 12 Ocak - Fahrettin Altay, Kurtuluş Savaşı komutanı 27 Haziran - Helen Keller, Amerikalı pedagog 23 Ağustos - Aleksandr Grin, Rus yazar (ö. 1932) 6 Eylül - Aleksandr Şotman, Sovyet devlet adamı (ö. 1937) 1 Kasım - Alfred Luthar Wegener, kıta kayması kuramını ortaya koyan Alman yerbilimci 5 Kasım - Mihail Sadoveanu, Rumen yazar, şair ve politikacı (ö. 1961) 8 Kasım - Miheil Cavahişvili, Gürcü yazar 30 Kasım - Adam Czerniaków, Polonyalı mühendis ve senatör (ö. 1942) Ölümler 8 Mayıs - Gustave Flaubert Fransız romancı 17 Mayıs - Ziya Paşa, Türk edebiyatı öncülerinden 5 Ekim - Jacques Offenbach, Alman asıllı Fransız müzisyen (d. 1819).


text: 1800 (MDCCC) yılı Gregoryen takvimine göre çarşamba ve Jülyen takvimine göre Pazar günü ile başlayan bir yıldır. Olaylar Dünya nüfusu 978 milyon kişiydi. 1 milyar kişi sınırı 1802 yılına kadar aşılamadı. Nüfusun bölgelere göre dağılımı: Afrika: 107,000,000 Asya: 635,000,000 Çin:300-400,000,000 Avrupa: 203,000,000 Latin-Amerika: 24,000,000 Kuzey Amerika: 7,000,000 Okyanusya: 2,000,000 Ocak - Mart 18 Ocak - Fransa Bankası'nın kuruluşu 14 Mart - Papa VII. Pius (Kardinal Barnaba Chiaramonti) 251'inci papa olarak seçildi. Nisan - Haziran 24 Nisan - ABD Kongre Kütüphanesi kuruldu. 15 Mayıs - Napolyon Bonapart, Alpleri geçerek İtalya'yı işgal etti. 2 Haziran - İlk çiçek aşısı Trinity, Newfoundland'de uygulandı. 14 Haziran – Fransa ile Avusturya arasında Marengo Muharebesi meydana geldi. - Marengo Muharebesinde Napolyon Avusturya kuvvetlerini Marengo, İtalya yakınlarında mağlup etti. 27 Haziran - Trablusgarp Paşası Yusuf ibn Ali Karamanlı İsveç'e savaş açtı. Temmuz - Eylül 20 Eylül - Mortefontaine Anlaşması (:en:Convention of 1800), Fransa, Büyük Britanya ve ABD arasında imzalandı. Böylece Quasi Savaşı sona erdi. Ekim - Aralık 1 Kasım - ABD Başkanı John Adams Beyaz Saray da yaşamaya başlayan ilk ABD Başkanı oldu. 3 Aralık - Hohenlinden Muharebesinde, Fransa ordusu Avusturya kuvvetlerini mağlup etti. 24 Aralık - Napolyon Bonapart'a karşı Paris'te düzenlenen suikast başarısız oldu. Tarihlenemeyenler Alessandro Volta tarafından galvanik pil icat edildi: ilk kimyasal pil. Wilhelm Herschel tarafından kızılötesi keşfedildi. Anthony Carlisle ve William Nicholson tarafından suya voltaik akım verilerek hidrojen ve oksijen üretilmiş, suyun Eloktrolizi keşfedilmiştir. Thomas Jefferson ABD seçimlerinde John Adams'ı mağlup etti. Downing College, Cambridge kuruldu. Doğumlar Ocak-Haziran 7 Ocak - Millard Fillmore, ABD'nin 13'üncü başkanı (ö. 1874) 14 Ocak - Ludwig von Köchel, Avusturyalı müzikolojist (ö. 1877) 1 Şubat - Brian Houghton Hodgson, İngiliz sivil devlet memuru (ö. 1894) 12 Şubat - John Edward Gray, İngiliz zoolog (ö. 1875) Temmuz - Aralık 13 Ağustos - Ippolito Rosellini, İtalyan mısırbilimci (ö. 1843) 3 Aralık - France Prešeren, Sloven şair (ö. 1849) 4 Aralık - Emil Aarestrup, Danimarkalı erotik şair (ö.1865) Ölümler 11 Ocak - Kira Frosini Yanya valisi Tepedelenli Ali Paşa'nın eşi (d. 1773) 13 Ocak - Peter von Biron, Kurlandiya Dükalığı'nın son dükü (d. 1724) 19 Mart - Joseph de Guignes, Fransız doğubilimci, Sinolog ve Türkolog (d. 1721) 25 Nisan William Cowper, İngiliz şair ve Hümanist (d. 1731) Israel Acrelius, Lüterci misyoner ve papaz (d. 1714) 7 Mayıs - Niccolo Piccinni, İtalyan besteci. (d. 1728) 18 Mayıs - Aleksandr Suvorov, Rus mareşal, Rymik Kontu ve Smolensk Prensi (d. 1729) 17 Haziran - Süleyman Halebi, Kürt kökenli teoloji öğrencisi. (d. 1777) 20 Haziran - Abraham Gothelf Kästner, Alman matematikçi ve vecize yazarı (d. 1719) Eylül - Gabriel Prosser, Afrika-Amerikalı bir köle. Etnik kökenli isyanı başlattı. (d. 1776) 8 Ekim - Salavat Yulayev, Başkurdistan istiklal savaşcısı ve şairi. (d. 1776) Kaynakça


text: Olaylar 10 Mayıs - Cezzar Ahmed Paşa komutasındaki Osmanlı ordusu, Akka'da Napolyon Bonapart'ın komutasındaki Fransız ordusunu yenilgiye uğrattı. 15 Temmuz - Mısır'da Reşit (Rosetta) Taşı bulundu. Osmanlı-İngiliz ittifak antlaşması imzalandı. Alaska, Rusya tarafından alındı. Napolyon, Fransa'da askerî darbeyle yönetime el koydu. Doğumlar 22 Nisan - Jean Louis Marie Poiseuille, Fransız doktor 20 Mayıs - Honoré de Balzac, Fransız yazar (ö. 1850) Doğduğu ay ve gün bilinmeyenler Barutçubaşı Hovannes Bey Dadyan, Ermeni asıllı mühendis ve müteşebbis (ö. 1869) Ölümler 3 Ocak - Şeyh Galip, Türk divan edebiyatı şairi, mutasavvıf (d. 1757) 24 Şubat - Georg Christoph Lichtenberg, Alman doğa bilimleri, astronomi ve matematik profesörü, yazar, eleştirmen (d. 1742) 14 Aralık - George Washington, ABD eski başkanı


text: Olaylar Fransız orduları İsviçreyi işgal etti. Doğumlar 19 Ocak - Auguste Comte, Fransız sosyolog, matematikçi ve filozof. Sosyolojinin babası olarak tanımlanmaktadır (ö. 1857). 17 Şubat - 26 Nisan - Eugène Delacroix, Fransız ressam (ö. 13 Ağustos 1863). 21 Ağustos - Jules Michelet, Fransız tarihçisi (ö. 1874). 12 Ekim - I. Pedro, Brezilya İmparatorluğu'nun kurucusu (ö. 1834). Ölümler 4 Haziran - Giacomo Casanova, İtalyan yazar (d. 1725) 4 Aralık - Luigi Galvani, İtalyan fizikçi (d. 1737). Öldüğü gün ve ay bilinmeyenler Abdullah Birri Efendi, Osmanlı Devleti devlet adamı (d. 1743)


text: Olaylar 17 Ekim – Fransa ile Avusturya arasında Campo Formio Antlaşması imzalandı Venedik Cumhuriyeti yıkıldı. Doğumlar 31 Ocak - Franz Schubert, Avusturyalı besteci (ö.1828) ? - Şeyh Şamil'in doğumu 3 Mart - Gotthilf Heinrich Ludwig Hagen, Alman fizikçi ve mühendis (ö. 1884) 27 Mart - Alfred de Vigny, Fransız şair, oyun ve roman yazarı 30 Ağustos - Mary Shelley, İngiliz yazar. 13 Aralık - Heinrich Heine, Alman romantik şair ve yazar (ö. 1856) Ölümler 10 Eylül - Mary Wollstonecraft, İngiliz yazar (d. 1759) 27 Mayıs - François-Noël Babeuf, Fransız şair ve yazar (d. 1760) 10 Kasım – Rusya Çariçesi II. Yekaterina öldü. Yerine I. Paul (1754-1801) geçti. 16 Kasım – Prusya kralı II. Friedrich Wilhelm öldü yerine III. Friedrich Wilhelm (1770-1840) geçti Öldüğü ay ve gün bilinmeyenler Tatarcık Abdullah Efendi Osmanlı Devleti devlet adamı (d.1730)


text: Olaylar 1 Haziran – Tennessee onaltıncı eyalet olarak ABD birliğine katıldı. 4 Kasım – Osmanlı Devleti, Trablus Antlaşması sonucunda Amerika Birleşik Devletleri'nden vergi almaya başladı. (Bitişi:1812) Doğumlar Ölümler 8 Aralık - Petro Aleksandroviç Rumyantsev, (d. 4 Ocak 1725) Çariçe II. Katerina'nın emrinde 1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşına kumandanlık etmiş Rus generali


text: Olaylar Fransız Ordusu Hollanda’yı istila etti, Hollanda donanmasını esir aldı ve Batavia Cumhuriyetini kurdu. Polonya (Lehistan)'nın Rusya, Prusya ve Avusturya arasında bölünmesi. Doğumlar Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül 7 Eylül - John William Polidori, İngiliz yazar ve doktor (ö.1821) Ekim Kasım Aralık Ölümler Abdullah Paşa Osmanlı Devleti valisi (ö.1856)


text: Olaylar 4 Şubat - Birinci Fransız Cumhuriyeti meclisi köleliği kaldırdı. Haziran-Temmuz - İtalya'da Vezüv Yanardağı patladı; Torre del Greco kasabasını yok etti. Doğumlar Abbad Kulu Ağa Azeri şâir ve târihçi (ö. 1846) Ōshio Chūsai (), Neokonfüçyüsçü filozof (ö. 1837) Ölümler 25 Ağustos - Leopold August Abel, Alman kemancı ve besteci (d. 1717)


text: Olaylar 21 Ocak - Fransa Kralı XVI. Louis giyotinle idam edildi. Bunun sonucunda Büyük Britanya, Hollanda ve İspanya Fransa’ya savaş açtı. 23 Ocak - Rusya ve Prusya, Polonya'yı bölüştü. 1 Şubat - Fransa, Büyük Britanya ve Hollanda'ya savaş ilan etti. 24 Şubat - Nizam-ı Cedit ordusunun kurulmasına karar verildi. 13 Mayıs - Fransa'da Devrimci Cumhuriyetçi Kadın Yurttaşlar Kulübü kuruldu. 2 Haziran - Fransa'da Maximillian Robespierre öncülüğünde Jakobenler iktidarı ele geçirdi. 13 Temmuz - Fransız Devrimi önderlerinden Jean-Paul Marat,muhalifi Charlotte Corday tarafından bıçaklanarak öldürüldü. 21 Eylül - Fransa'da cumhuriyet ilan edildi 16 Ekim - Marie Antoinette idam edildi. 8 Kasım - Paris'te Louvre Müzesi açıldı. 20 Kasım - Fransız fizikçi Jean Francois Pilatre de Rozier ve arkadaşı balonu kullanan ilk pilot oldular. Philadelphia'da sarı humma salgını yaşandı. Salgında 5.000 veya daha fazla insanın öldüğü resmi olarak belgelendi. Tarihi bilinmeyenler Daimi elçiliklerin ıslahı ve Londra, Paris ve Viyana'da daimi elçilik kurulması. Hasköy'de Humbaracı ve Lağımcı Ocağı Kışlası'nda Mühendishane-i Cedide'nin açılması. Doğumlar Nisan - Thomas Addison, İngiliz hekim (ö. 1860). 15 Nisan - Friedrich Georg Wilhelm von Struve, Alman - Rus gök bilimci. 26 Haziran - Diego Portales, Şili'yi diktatörlükle yöneten siyaset adamı (ö. 1837). 24 Temmuz - Simón Bolívar, Güney Amerikalı devrimci, önder. ? - Dost Muhammed Han, Afganistan hükümdarı (1826-1863) ve Barakzay hanedanının kurucusu (ö. 1863). Sam Houston, Amerikalı politikacı, Teksas Cumhuriyeti başkanı. I. Ferdinand, Avusturya imparatoru. Charles Paul de Kock, Fransız roman yazarı. Thomas Doughty, Amerikalı ressam. Ölümler 6 Şubat - Carlo Goldoni, İtalyan oyun yazarı. 2 Mart - Carl Gustaf Pilo, İsveçli ressam (d. 1711). 24 Eylül - Baron de Tott, Macar kökenli aristokrat, Fransız subayı. 16 Ekim - Marie Antoinette, Fransa kraliçesi (d. 1755). 3 Kasım - Olympe de Gouges, Fransız feminist yazar (d. 1748).


text: Olaylar 9 Ocak - Osmanlı İmparatorluğu ve Rusya arasında 5 yıllık savaşın ardından Yaş Anlaşması imzalanmıştır. Osmanlı Devleti Kırım'ın Rusya'ya ait olduğunu resmen kabul etmiştir. Yaş Anlaşması ile Osmanlı Devleti'nin yıkılış dönemi başladı. Doğumlar 28 Şubat - Gioacchino Rossini, İtalyan besteci (ö. 1868). 1 Aralık - Nikolay İvanoviç Lobaçevski, Rus matematikçi (ö. 1856). Ölümler Richard Arkwright Denis Fonvizin Ange-Jacques Gabriel John Paul Jones Joshua Reynolds George Brydges Rodney Kalafat Mehmed Paşa II. Leopold (Kutsal Roma İmparatoru) Mekkî Mehmet Efendi


text: Olaylar 4 Mart – Vermont On dördüncü eyalet olarak ABD birliğine katıldı 12 Haziran - Kafkasya - Çerkesya'da bulunan Osmanlı kalesi Anapa ve kalede bulunan İmam Mansur Rusların eline geçti. Ziştovi Anlaşması, Osmanlı-Avusturya arasında imzalandı. Doğumlar Ocak 15 Ocak – Franz Grillparzer, Avusturyalı yazar (ö. 1872) 28 Ocak – Louis Joseph Ferdinand Herold, Fransız besteci (ö. 1833) Şubat 12 Şubat – Peter Cooper, Amerikan sanayici, mucit and philanthropist (ö. 1883) 21 Şubat Carl Czerny, Avusturyalı besteci (ö. 1857) John Mercer, bilim insanı (ö. 1866) Mart 23 Nisan – James Buchanan, ABD'nin 15. başkanı (ö. 1868) Nisan 27 Nisan – Samuel Morse, American mucit (ö. 1872) Mayıs Haziran Temmuz 26 Temmuz – Franz Xaver Wolfgang Mozart, Avusturyalı besteci ve piyanist(ö. 1844) Ağustos Eylül 5 Eylül – Giacomo Meyerbeer, Alman besteci(ö. 1864) 7 Eylül - Giuseppe Gioacchino Belli, İtalyan şair (ö. 1863) 21 Eylül – István Széchenyi, Macar politikacı ve yazar(ö. 1860) 22 Eylül – Michael Faraday, İngiliz bilim insanı (ö. 1867) 26 Eylül – Théodore Géricault, Fransız ressam (ö. 1824) Ekim Kasım Aralık 26 Aralık – Charles Babbage, İngiliz matematikçi ve mucit (ö. 1871) Ölümler 5 Aralık - Wolfgang Amadeus Mozart, Avusturyalı besteci (d. 1756) Öldüğü ay ve gün bilinmeyenler John Jones - Hekim (d. 1729) [[de Madde işaretli liste ögesi 1791]]


text: Olaylar Amerika kolonileri bir araya gelerek ABD'yi kurup, İskoçya ile dostluk antlaşması imzalandı. Osmanlı İmparatorluğu ve Prusya Krallığı arasında Osmanlı-Prusya İttifakı imzalandı. Doğumlar 21 Nisan - Manuel Blanco Encalada, Şili'nin ilk devlet başkanı (ö. 1876) 21 Ekim - Alphonse de Lamartine (Alphonse-Marie-Louis de Prat de Lamartine), Fransız yazar, şair ve politikacı (ö. 1869). 23 Aralık - Jean-François Champollion, Fransız eski Yunan ve Latin edebiyatı âlimi, filolog, doğu bilimci ve mısırbilimci. Ölümler 20 Şubat – II. Joseph, Kutsal Roma İmparatoru (Yerine kardeşi II. Leopold (1747-1792) geçti). 17 Nisan - Benjamin Franklin, Philadelphia ABD (d. 1706) 17 Temmuz - Adam Smith, İskoç ahlak felsefesi, mantık, hukuk profesörü (d. 1723) Öldüğü ay ve gün bilinmeyenler Gelenbevi İsmail Efendi, Osmanlı Devleti matematikçi (d. 1730)


text: Olaylar 4 Şubat - George Washington, ABD'nin ilk başkanı olarak seçildi. 7 Mayıs - III. Selim Osmanlı tahtına çıktı. 14 Temmuz - Paris hapishanesi Bastille düştü. Bu olay Fransız Devrimi'nin başlangıcı kabul edilir. 26 Ağustos - Fransa Meclisi, İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirgesi'ni kabul etti. 21 Kasım - Kuzey Karolina, Amerika Birleşik Devletleri anayasasını onaylayan 12. eyalet oldu. Tarihi bilinmeyenler İlk anayasa ABD'de kabul edildi. Lavoisier'nin, 33 elementi sıraladığı ve bu elementlerin adlandırılması ile ilgili modern sistemi sunduğu Traité Élémentaire de Chimie yayımlandı. Doğumlar 6 Ağustos - Friedrich List, Alman ekonomist (ö. 1849) Kavalalı İbrahim Paşa, Mısır ve Sudan valisi (ö. 1848) Ölümler 28 Mart - I. Abdülhamid, Osmanlı padişahı (d. 1725)


text: Olaylar 1 Ocak - Londra'nın en eski gazetesi The Times yayımlanmaya başladı. 2 Ocak - Georgia Amerika Birleşik Devletleri anayasasını onaylayan 4. eyalet oldu. 9 Ocak - Connecticut Amerika Birleşik Devletleri anayasasını onaylayan 5. eyalet oldu. 6 Şubat - Massachusetts Amerika Birleşik Devletleri anayasasını onaylayan 6. eyalet oldu. 28 Nisan - Maryland Amerika Birleşik Devletleri anayasasını onaylayan 7. eyalet oldu. 23 Mayıs - Güney Karolina Amerika Birleşik Devletleri anayasasını onaylayan 8. eyalet oldu. 21 Haziran - New Hampshire Amerika Birleşik Devletleri anayasasını onaylayan 9. eyalet oldu. 25 Haziran - Virginia Amerika Birleşik Devletleri anayasasını onaylayan 10. eyalet oldu. 26 Temmuz - New York (eyalet) Amerika Birleşik Devletleri anayasasını onaylayan 11. eyalet oldu. Doğumlar 22 Ocak - George Gordon Byron, daha sonra Noel, 6. Baron Byron FRS, Anglo-İskoç şair ve romantizm akımının önde gelen figürlerindendi (ö. 1824). 22 Şubat - Arthur Schopenhauer, Alman filozof ve düşünür (ö. 1860). 10 Mart - Joseph Freiherr von Eichendorff (Joseph Karl Benedikt von Eichendorff), Alman romantizm'in önemli lirik şair ve düzyazı yazarlarındandır (ö. 1857). 24 Haziran - Silvio Pellico, İtalyan yurtsever, şair ve oyun yazarı (ö. 1854). 6 Kasım - Giuseppe Donizetti (Donizetti Paşa), İtalyan müzisyen (ö. 1856). Ölümler 8 Mart - Carl Philipp Emanuel Bach, Alman besteci (d. 1714). Öldüğü ay ve gün bilinmeyenler Esma Sultan (III. Ahmet'in kızı), Osmanlı padişahı III. Ahmet'in kızıydı (d. 1726). Süleyman Sadeddin Efendi, Osmanlı bilgini (d. 1719).


text: Olaylar Bağımsızlıklarını ilan eden koloniler, içişlerinde serbest eyaletlerden oluşan ABD'yi (Amerika Birleşik Devletleri) kurmuşlardır. 7 Aralık - Delaware Amerika Birleşik Devletleri anayasasını onaylayan 1. eyalet oldu. 12 Aralık - Pensilvanya Amerika Birleşik Devletleri anayasasını onaylayan 2. eyalet oldu. 18 Aralık - New Jersey Amerika Birleşik Devletleri anayasasını onaylayan 3. eyalet oldu. Doğumlar 26 Ağustos - (Prens) Aleksandr Menşikov, Kırım Savaşı'nın ilk iki yılında Rus kuvvetlerinin komutanı (ö. 1869). Doğduğu ay ve gün bilinmeyenler Abbas Mirza Kaçar, Kaçarlar hükümdarı (ö. 1833). Basmacı Abdi Efendi, Osmanlı Devleti bestekârı (ö. 1851). Ölümler Şahin Giray, Son Kırım hanı.


text: Olaylar 27 Nisan - İngiliz astronom William Herschel keşiflerinin ilk listesini içeren Bin Yeni Nebula Kataloğu ve Yıldız Kümeleri'ni yayınladı. 1 Mayıs – Mozart'ın Figaro'nun Düğünü operasının galası Viyana'da yapıldı. 10 Haziran - Çin'in Siçuan eyaletindeki Dadu Nehri üzerindeki bir baraj, bir depremin neden olduğu heyelan nedeniyle çökerek 100.000 kişinin ölümüne neden oldu. 23 Ekim - Hicri 13. yüzyıl, hicri takvime göre 1 Muharrem 1201'de başladı. Yapıtlar 22 Haziran - Kıbrıs'ta Bellapais Kilisesi, Papa 3. Seneus tarafından açıldı. Doğumlar 21 Mayıs - Carl Wilhelm Scheele, İsveç asıllı Alman eczacı ve kimyager (d. 1742) Ölümler 17 Ağustos – II. Friedrich, Prusya kralı


text: Olaylar 7 Ocak - Fransız Jean-Pierre Blanchard ve Amerikalı John Jeffries, bir hidrojen gazı balonuyla İngiltere'nin Dover kentinden Fransa'nın Calais kentine seyahat ederek Manş Denizi'ni hava yoluyla geçen ilk kişiler oldular. 28 Aralık - NGC 2022 bulutsusu Frederick William Herschel tarafından keşfedildi. Doğumlar 4 Ocak - Jacob Grimm, Alman hukukçu ve dil bilimci. 10 Şubat - Claude-Louis Navier, Fransız mühendis ve fizikçi. 27 Mart - XVII. Louis, Kral XVI. Louis ile Kraliçe Marie Antoinette'nin ikinci oğlu. XVI. Louis'in idam edilmesinin ardından kralcılar tarafından tahtın varisi olarak ilan edilmiş ve 1793'ten ölümüne değin Fransa Kralı unvanı taşımıştır (ö. 1795) 26 Nisan - John James Audubon, Amerikalı ornitolog, doğa bilimci, avcı, ve ressam. 20 Temmuz - II. Mahmut, 30. Osmanlı padişahı (ö. 1839) 17 Ekim - José Miguel Carrera, Güney Amerikalı millî kahraman ve Şilili politikacıdır. Tarihi bilinmeyenler Nicholas Aylward Vigors, Zoological Society of London'ın ortak-kurucusu. Ölümler 3 Ocak – Baldassare Galuppi, İtalyan besteci (d. 1706) 20 Şubat - Halil Hamid Paşa, Osmanlı sadrazamı (d. 1736) 28 Ağustos – Jean-Baptiste Pigalle, Fransız heykeltıraş (d. 1714) Ölüm günü ve ayı bilinmeyenler Denis Çiçerin - Çiçerin ailesi mensubu Rus korgeneral, Sibirya Krallığı valisi. (d. 1720) Faustina Pignatelli, İtalyan matematikçi (d. 1705)


text: 17. yüzyıl | 18. yüzyıl | 19. yüzyıl | 1779 | 1780 | 1781 | 1782 | 1783 | 1784 | 1785 | 1786 | 1787 | 1788 | 1789 Olaylar 6 Ocak - Osmanlı İmparatorluğu, Rusya'nın Kırım'ı ilhakını kabul etti . Doğumlar 24 Kasım – Zachary Taylor, 12. Amerika Birleşik Devletleri başkanı (ö. 1850) Ölümler


text: Olaylar 8 Nisan – 1441'den beri varlığını sürdüren Kırım Hanlığı, II. Katerina'nın emriyle Rus İmparatorluğu tarafından ilhak edildi. 27 Ağustos - Jacques Charles ile Robert kardeşler tarafından tasarlanan hidrojenle dolu ilk gaz balonunun ilk uçuşu gerçekleştirildi. 3 Eylül – Paris Antlaşması ile Büyük Britanya, Amerika Birleşik Devletleri'nin bağımsızlığını tanıdı. Doğumlar Ocak Şubat Mart Nisan 3 Nisan - Washington Irving, Amerikalı yazar Mayıs Haziran Temmuz 24 Temmuz - Simón Bolívar, Güney Amerikalı El Liberdator -veya Liberator- lakaplı aristokrat, devrim önderi, on bir yıl boyunca yönettiği Büyük Kolombiya'nın kurucusu ve ilk devlet başkanı Ağustos Eylül 8 Eylül - N. F. S. Grundtvig, Danimarkalı filozof, din bilgini, öğretmen, tarihçi ve şair (ö. 1872) Ekim Kasım Aralık Ölümler 18 Eylül - Leonhard Euler, İsviçreli matematikçi ve fizikçi. 27 Temmuz - Johann Kirnberger, Alman besteci ve kuramcı.(d. 1721)


text: Olaylar 18 Haziran - İsviçre'de Anna Göldi büyücülükten ölüm cezasına çarptırıldı (bu son yasal büyücülük cezasıdır). 16 Temmuz – Mozart'ın Saraydan Kız Kaçırma operası ilk olarak Viyana'da icra edildi. 21 Ağustos - İstanbul'da akşam saatlerinde çıkan ve iki buçuk gün süren bir yangın binlerce binayı ve şehrin yarısını yok etti. Yüzlerce insan öldü. 14 Aralık - Montgolfier Kardeşler ilk kez Fransa'da bir sıcak hava balonunu yaklaşık 2 km uçurdu. Doğumlar 5 Aralık - Martin Van Buren, 8. ABD başkanı (ö. 24 Temmuz 1862). Ölümler


text: Olaylar 5 Ocak - Amerikan Bağımsızlık Savaşı: Richmond-Virginia, Benedict Arnold komutasındaki İngiliz deniz kuvvetleri tarafından yakıldı. 13 Mart - Astronom William Herschel, İngiltere'nin Bath şehrinde, kendi inşa ettiği teleskobuyla yeni bir gök cismi keşfetti. Gördüğünün yeni bir Kuyruklu yıldız olduğunu düşündü, fakat daha sonraki gözlemler, bu cismin yeni bir gezegen olduğunu ortaya çıkardı. Gezegene Uranüs adı verildi. Mason'luğun bu yılda doğduğu kabul edilmektedir. 9 Nisan - Astronom Charles Messier Sombrero Gökadası'nı keşfetti. Doğumlar 5 Ekim - Bernhard Bolzano, İtalyan asıllı bir Çek filozof ve matematikçi Ölümler Abılay Han, Kazak Türkleri önderi Orta Cüz Hanı


text: Olaylar 10-16 Ekim - Karayipler'de gerçekleşen kasırgada en az 22.000 kişi öldü. 16 Aralık - Kōkaku Japonya imparatoru oldu. Doğumlar Atçalı Kel Mehmet Efe Yeoryos Karaiskakis Mehmed Emin Rauf Paşa Karl Nesselrode Miloš Obrenović José Joaquín de Olmedo Pierre-Jean de Béranger Reşid Mehmed Paşa Tudor Vladimirescu Şüca Şah Dürrani 29 Nisan - Jean-Charles-Emmanuel Nodier, Fransız yazar (ö. 1844). 1 Şubat - David Porter), Amerika Birleşik Devletleri Donanması'nda görev yapmış bir amiral (ö. 1843). 4 Nisan - Edward Hicks, Amerikalı ressam ve din adamı (ö. 1849). 1 Haziran - Carl Philipp Gottlieb von Clausewitz, Prusyalı general ve entelektüel (ö. 1831). 14 Mayıs - Jules Auguste Armand Marie de Polignac, Fransız siyasetçi (ö. 1847). 18 Eylül - Élie Louis Decazes (ve Glücksberg Dükü), Fransız siyasetçi (ö. 1860). 29 Ağustos - Jean Auguste Dominique Ingres, Fransız ressam (ö. 1867). Ölümler Damat Abdullah Paşa, Osmanlı Devleti valisi ve hattat (d. ?) Feyzullah Abid, Osmanlı Devleti Divan edebiyatı şair'i (d. ?) 22 Haziran - Erzurumlu İbrahim Hakkı, Osmanlı Devleti fikir adamı (d. 18 Mayıs 1703)


text: Olaylar 14 Şubat - James Cook, Hawaii Adaları'nda öldürüldü. 10 Mart - Osmanlı ve Rusya imparatorlukları arasında Kırım Hanlığı'na ilişkin Aynalıkavak Antlaşması imzalandı. 21 Haziran - İspanya Kralı III. Carlos, Büyük Britanya'ya savaş ilan etti. Doğumlar Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs 28 Mayıs - Thomas Moore, İrlandalı şair (ö. 1852) Haziran Temmuz Ağustos Eylül 8 Eylül - Osmanlı padişahı IV. Mustafa (ö. 1808) Ekim Kasım Aralık Ölümler 20 Ocak - David Garrick, İngiliz oyuncu, oyun yazarı, tiyatro yöneticisi ve yapımcısı (d. 19 Şubat 1717) 14 Şubat - James Cook, denizci kâşif (d. 1728)


text: 1778 (MDCCLXXVIII) perşembe günü başlayan bir yıldır. Olaylar 18 Ocak - İngiliz kâşif James Cook, Hawaii'ye ulaştı. 6 Şubat – Fransa, Amerika Birleşik Devletleri’ni tanıdı ve dostluk anlaşması yaptı. Doğumlar Ocak 9 Ocak - Hammâmîzâde İsmâil Dede Efendi - Türk besteci Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül 9 Eylül - Clemens Brentano, Alman yazar (ö. 1842) Ekim Kasım Aralık Doğduğu Gün ve Ay belli olmayanlar George Drouillard, Amerikalı çevirmen (ö. 1809) Luigi Zandomeneghi, İtalyan heykeltıraş (ö. 1850) Ölümler 2 Temmuz - Jean-Jacques Rousseau, Cenevreli filozof ve yazar


text: 17. yüzyıl | 18. yüzyıl | 19. yüzyıl | 1772 | 1773 | 1774 | 1775 | 1776 | 1777 | 1778 | 1779 | 1780 | 1781 | 1782 Olaylar 21 Haziran - Encyclopædia Britannica'nın ikinci baskısı Edinburgh'da yayınlanmaya başladı. 24 Aralık - İngiliz kaşif James Cook, Kiritimati'yi (Christmas Adası) keşfetti. Doğumlar 12 Eylül - Henri Marie Ducrotay de Blainville, Fransız bilim insanı (ö. 1850) 18 Ekim - Heinrich von Kleist, Alman yazar (ö. 1811) 23 Aralık - I. Aleksandr, Rus çarı (ö. 1825) Ölümler İvazzade Halil Paşa, Osmanlı devlet adamı (d. 1724).


text: Olaylar 1 Mayıs - İlluminati'nin kuruluşu. 4 Temmuz - Amerikan Bağımsızlık Bildirgesi. Doğumlar Ölümler Kral Yeongjo 25 Ağustos – David Hume, İskoç filozof (d. 1711).


text: Olaylar Doğumlar 10 Şubat - Ádám Récsey, 1848 Macar Devrimi sırasında 4 gün başbakanlık görevi yürüten Macar politikacı ve general 20 Ocak - André-Marie Ampère, Fransız fizikçi 18 Ekim - John Vanderlyn, Amerikalı ressam (ö. 1852) 24 Ekim - Bahadır Şah II, Son Babür hükümdarı, şair, müzisyen ve hattat (ö. 1862) tarihi bilinmeyen John Augustus Atkinson, İngiliz sanatçı, oymacı ve suluboya ressamı (ö. 1830) Ölümler


text: Olaylar 21 Ocak - I. Abdülhamid'in tahta geçişi 31 Mart - Amerikan Bağımsızlık Savaşı: Büyük Britanya hükûmeti Boston, Massachusetts limanını kapattı. 10 Mayıs – Fransa kralı XV. Louis öldü. Yerine XVI. Louis ile Kraliçe Marie Antoinette geçti 21 Temmuz - Küçük Kaynarca Antlaşması, Osmanlı ve Rusya İmparatorlukları arasında imzalandı 1 Ağustos - Oksijenin varlığı kesin olarak kanıtlandı 5 Eylül - Birinci Kıtasal Kongre, Philadelphia'da toplandı Doğumlar Eylül 8 Eylül - Anne Catherine Emmerich, Alman Augustinian kanonluğu, mistik, Marian vizyon sahibi, kendinden geçmiş ve damgalayıcı 17 Eylül - Giuseppe Caspar Mezzofanti, İtalyan Katolik kardanali, ünlü dilbilimci ve hiperpoliglot Ölümler 21 Ocak - Osmanlı padişahı III. Mustafa, (d. 1717) 4 Nisan - Oliver Goldsmith İrlandalı şair, yazar 10 Mayıs - XV. Louis, Fransa kralı ? - Giambattista Vico, İtalyan düşünür


text: Olaylar 16 Aralık - Boston Çay Partisi - Boston’da Samuel Adams (1722-1803) ve John Hancock (1737-1793) tarafından örgütlenmiş bir grup radikal Kızılderililer gibi giyinerek çay taşıyan gemilere çıkıp 342 sandık çayı denize attılar . Mühendishane-i Bahr-i Hümayun (İstanbul Teknik Üniversitesi, Deniz Harp Okulu ve Deniz Lisesi) kuruldu. Doğumlar 13 Haziran - Thomas Young, İngiliz fizikçi 9 Şubat - William Henry Harrison, ABD devlet başkanı Ölümler Abdaliye Devleti hükümdarlarından Ahmed Han'ın ölümü.


text: Olaylar 27 Temmuz - Polonya ilk kez bölündü. Doğumlar 2 Mayıs - Novalis, Alman yazar (ö. 25 Mart 1801) ? - Athanasios Kristopulos, Yunan şair (ö. 1847) ? - Satō Issai (), Neokonfüçyüsçü filozof (ö. 1859) Ölümler


text: Olaylar Britannica Ansiklopedisi’nin ilk baskısı üç cilt olarak çıktı Doğumlar 13 Nisan - Richard Trevithick, İngiliz mucit ve maden mühendisi. 15 Ağustos - Walter Scott, İskoç tarihi roman yazarı,şair. Ölümler


text: Olaylar 5 Mart – İngiliz askerlerinin Boston’da kolonicilere ateş açması sonucu Boston Katliamı adı verilen olay yaşandı 16 Mayıs – Marie Antoinette ve Louis-Auguste ile evlendi. (daha sonra Fransa kralı XVI.Louis olacaktır) 12 Temmuz – Ruslar Çeşme'yi ve limanı bastılar. 14 Temmuz – Çeşme'de Osmanlı donanması yakıldı. Doğumlar 27 Ağustos - Georg Wilhelm Friedrich Hegel, Alman felsefeci (ö. 1831) 16 Aralık - Ludwig van Beethoven, Alman besteci (ö. 1827) Ölümler 27 Mart - Giovanni Battista Tiepolo, İtalyan ressam (d. 1696) 13 Kasım - George Grenville, Britanyalı politikacı, başbakan.


text: Olaylar Doğumlar 15 Ağustos - Napolyon Bonapart, Fransız asker, devlet adamı (ö. 1821) 14 Eylül - Alexander von Humboldt, Doğabilim'ci ve kâşif (ö. 1859) ? - Dürrizade Seyit Abdullah Efendi, Osmanlı Devleti şeyhülislam (ö. 1828) ? - Yağlıkçızade Nişancı Hacı Mehmed Emin Paşa, Osmanlı devlet adamı (d. 1724). Ölümler ? - Altunizade Abdi, Osmanlı Devleti divan şairi (d. ?) ? - Abdi İstanbullu, Osmanlı Devleti divan şairi (d. 1706)


text: Olaylar 25 Ağustos - James Cook ilk yolculuğuna başladı. 1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı başladı ve 1768-74 yılları arasında sürdü ve Küçük Kaynarca Antlaşması ile son buldu. Doğumlar 21 Mart - Jean-Baptiste Joseph Fourier ? - Konstantinos Nikolopoulos, Yunan besteci, arkeolojist, filolojist (ö. 1841) ? - Nakşidil Sultan, Osmanlı padişahı II. Mahmut'un annesi, Valide Sultan ve I. Abdülhamit'in eşi (ö. 22 Ağustos 1817). Ölümler 25 Kasım - Franz Georg Hermann, Alman ressam (d. 1692) ? - Haşmet, Türk şair


text: Olaylar İngiliz astronom Charles Mason (1728-1786) ve harita uzmanı Jeremiah Dixon (ö. 1777) Pensilvanya ile Maryland arasındaki sonradan Mason-Dixon Çizgisi adı verilen sınırın haritasını tamamladılar. Doğumlar Ocak Şubat Mart Nisan 24 Nisan - Jacques-Laurent Agasse, İsviçreli ressam (ö. 27 Aralık 1849) Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül 8 Eylül - August Wilhelm Schlegel, Alman edebiyat tarihçisi, çevirmen ve yazar (ö. 1845) Ekim Kasım Aralık Ölümler 25 Haziran, Alman besteci Georg Philipp Telemann (d. 1681)


text: Olaylar 22 Mayıs - 1766 Büyük İstanbul Depremi Doğumlar 13 Şubat - Thomas Robert Malthus, İngiliz nüfusbilimci ve ekonomi politik teorisyeni 22 Nisan - Anne Louise Germaine de Staël, Fransız yazar Ölümler 3 Kasım - Thomas Abbt, Alman yazar (d. 1738)


text: Olaylar Doğumlar 8 Aralık - Elias (Eli) Whitney, Amerikalı mucit ve sanayiciydi (ö 8 Ocak 1825, Connecticut). Ölümler


text: Olaylar Doğumlar 22 Ağustos - Josef Abel, Avusturyalı ressam (ö. 4 Ekim 1818) 28 Mart - Nikolay Rezanov, Rusya'nın Alaska ve Kaliforniya'yı kolonileştirmesi projesini destekleyen Rus soylusu ve devlet adamı (ö. 1807). Ölümler 26 Ekim - William Hogarth, İngiliz ressam (d. 10 Kasım 1697) 12 Eylül - Jean-Philippe Rameau, Avrupa'da barok müzik dönemine Fransız besteci ve müzik teorisyenidir (d. 1683) Mühürdar Abdi Efendi Osmanlı Devleti devlet adamı ve şair (d.1699)


text: Olaylar Yedi Yıl Savaşı'nın bitmesi için 10 Şubat'ta Paris Antlaşması 15 Şubat'ta Hubertusburg Antlaşması imzalandı. 28 Haziran - Macaristan'da deprem oldu. Ön üç koloni kuruldu ve ABD'nin temelleri atılmaya başladı. Rus-Çerkes Savaşı başladı. Doğumlar 9 Mart - William Cobbett, İngiliz gazeteci. 23 Mart - Fyodor Rostopçin, Rus subay,devlet adamı. 27 Mayıs - Osman bin Ali, Tunus Beyi 23 Haziran - Josephine de Beauharnais, Napolyon Bonapart'nın eşi. 25 Aralık - Claude Chappe, Fransız mucit. Tarihi bilinmeyen doğumlar Antoine Ignace Melling, Fransız seyyah, mimar, ressam. Jose Bonifacio de Andrada e Silva, Brezilyalı devlet adamı, doğabilimci, jeolog Ölümler 8 Nisan - Koca Mehmed Ragıp Paşa Cao Xueqin Feth Ali Han Afşar Yi Ik


text: 1762 (MDCCLXII) cuma günü başlayan bir yıldır. Olaylar 4 Ocak - Britanya Yedi Yıl Savaşı'na girdi. Doğumlar 29 Nisan - Jean-Baptiste Jourdan, Fransız asker (ö. 1833) Ölümler 12 Temmuz - Sado, Joseon veliaht prensi (d. 1735) Günü bilinmeyen İbrahim Has, Osmanlı mutasavvıfı


text: Olaylar Faber-Castell'in kuruluşu Doğumlar 1 Aralık - Marie Tussaud, Londra'da, balmumundan figürlerin yer aldığı Madame Tussaud Müzesi'nin Fransız asıllı kurucusu (ö. 16 Nisan 1850). 24 Aralık - III. Selim, 28. Osmanlı padişahı Ölümler ? - Boynueğri Seyyid Abdullah Paşa, Osmanlı Devleti sadrazam (d. ?) ? - Abdullah Vassaf Efendi, Osmanlı Devleti Şeyhülislam şair hattat (d. 1662)


text: Olaylar 25 Ekim – İngiltere kralı II. George öldü yerine torunu III. George geçti Safevi Devleti yıkıldı. İran'da istikrarsızlık oluştu. Doğumlar 26 Haziran- I. Johann, Lihtenştayn Prensi (ö. 1836) 23 Kasım - François-Noël Babeuf, Fransız şair ve yazar (ö. 1797) Ölümler ? - Çeteci Abdullah Paşa, Osmanlı Devleti vezir ve hattat (d. ?) 25 Ekim - II. George, tam adı George Augustus, Cambridge Markisi ve Dükü, Büyük Britanya kralı ve Hannover elektörü (d. 1683).


text: Olaylar Doğumlar Mary Wollstonecraft, İngiliz yazar (ö. 1797). Ölümler 14 Nisan, Alman besteci Georg Friedrich Händel (d. 1685)


text: Olaylar Halley kuyruklu yıldızı, Dünya'nın yakınından geçti. (önceki: 1682 ; sonraki : 1835) 1 Ocak - Zoolojik isimlendirme sisteminin başlangıç tarihi. 25 Ağustos – Prusya kralı II. Friedrich, Zorndorff Savaşı’nda Rusları yendi. Doğumlar 28 Nisan - James Monroe, 5. ABD Başkanı. 20 Eylül - Jean-Jacques Dessalines, Haiti imparatoru (ö. 1806) ? - Bostancıbaşı Hafız İsmail Paşa, III. Selim saltanatında bir yıl altı ay yirmi gün sadrazamlık yapmış bir Osmanlı devlet adamıdır (ö. 1807). ? - Jamphel Gyatso, 8. Dalay Lama (ö. 1815) Ölümler Naili Abdullah Paşa Osmanlı Devleti Sadrazam ve şair (d.1698)


text: Olaylar Yedi Yıl Savaşı kapsamında Plassey Muharebesi gerçekleşti. Doğumlar Şeyh Galip - Türk divan edebiyatı şairi ve mutasavvıf (ö. 1799) Ölümler 30 Ekim - III. Osman, Osmanlı padişahı (d. 1699)


text: Olaylar Fransa Krallığı'nın Kuzey Amerika'daki sömürgelerini kaybettiği Yedi Yıl Savaşı başladı. Doğumlar 27 Ocak, Avusturyalı besteci Wolfgang Amadeus Mozart (ö. 1791) 6 Mayıs - Everard Home, İngiliz cerrah (ö. 1832) Ölümler


text: Olaylar 4 Ocak - Haliç'in donması 1 Kasım – Lizbon şehri deprem sonucu yıkıldı. Doğumlar 2 Kasım - Marie Antoinette, Fransa kraliçesi (ö. 1793) 3 Aralık - Gilbert Stuart, Amerikalı ressam (ö. 1828) Ölümler


text: Olaylar 3 Eylül - Büyük İstanbul Depremi 13 Aralık - Osmanlı padişahı III. Osman tahta çıktı Doğumlar 2 Şubat - Charles Maurice de Talleyrand-Périgord, Fransız siyaset adamı, Dışişleri Bakanı (ö. 1838) 23 Ağustos - XVI. Louis, Fransa Kralı. Marie Antoinette'nin kocası (ö. 1793) Ölümler 13 Aralık - Osmanlı padişahı I. Mahmut (d.1696)


text: Olaylar İsveç Gregoryen Takvimi'ne geçti. Büyük Britanya ve kolonileri, 1 Ocak tarihinin yeni yılın ilk günü olmasını kabul etti. Britanya parlamentosu Yahudilere de vatandaşlık hakkı tanıdı. Doğumlar Ölümler


text: Olaylar 1 Temmuz - Çorlulu Köse Bahir Mustafa Paşa sadrazam oldu. Çeteci Abdullah Paşa Anadolu Eyaleti valisi oldu. Kuveyt'i günümüze kadar devam edecek olan Es-Sabah Hanedanı yönetmeye başladı. Gökbilim Yay takımyıldızı yönünde bulunan küresel yıldız kümesi Messier 55 keşfedildi. Suyılanı takımyıldızı bölgesinde yaklaşık 15 milyon ışık yılı uzaklıkta bulunan bir ara sarmal gökada olan Messier 83 keşfedildi. Vela takımyıldızı yönünde bulunan bir açık yıldız kümesi olan IC 2391 keşfedildi. Yeni Genel Katalog'da yer alan bir açık yıldız kümesi NGC 3532 keşfedildi. Sinek takımyıldızı yönünde bulunan bir küresel yıldız kümesi olan NGC 4833 keşfedildi. Güneyhaçı takımyıldızı bölgesinde bulunan bir açık yıldız kümesi olan Mücevher Kutusu keşfedildi. Doğumlar Barnaba Oriani, İtalyan papaz, jeodezist, gökbilimci ve bilim insanı (ö. 1832) Johann Friedrich Blumenbach, Alman hekim, doğa bilimci, fizyolog ve antropolog (d. 1840) Muzio Clementi, modern piyano tekniğinin babası olarak anılan İtalyan asıllı İngiliz besteci (ö. 1832) Joseph Marie Jacquard, Fransız mucit (ö. 1834) Jeanne-Louise-Henriette Campan, Fransız eğitimci ve yazar (ö. 1822) Kral Jeongjo, Joseon Hanedanlığı'nın 22. hükümdarı (ö. 1800) Adrien-Marie Legendre, Fransız matematikçi (ö. 1833) Louis Pierre de Chastenet de Puységur, Canlısal manyetizma üzerine deneyleriyle tanınan topçu albay (ö. 1825) Karl Mack von Leiberich, Ulm Muharebesi ve Austerlitz Muharebesi'nde Napoléon orduları karşısında yenilgiye uğrayan Avusturyalı komutan (ö. 1828) Maria Karolina, Avusturya Arşidüşesi, müteakiben Napoli ve İki Sicilya Kraliçesi (ö. 1814) John Nash, İngiliz mimar ve kent tasarımıcısı (ö. 1835) Louis-Marie Prudhomme, Fransız devrimci, yazar ve yayımcı (ö. 1830) François Isaac de Rivaz, İsviçreli mucit (ö. 1828) Torii Kiyonaga, Japon ukiyo-e ustası (ö. 1815) Salavat Yulayev, ünlü Başkurdistan istiklal savaşcısı ve şairi, halk kahramanı (ö. 1800) Eylül 8 Eylül - Carl Stenborg, İsveç opera sanatçısı (ö. 1813) Ölümler 4 Ocak – Gabriel Cramer, İsviçreli matematikçi (d. 1704) 29 Haziran - Antonio Corradini, İtalyan heykeltıraş (d. 1668) Johann Christoph Pepusch, İngiltere'de yaşayıp çalışmış olan Alman besteci (d. 1667) Jean François de Troy, Fransız Rokoko ressamı ve duvar halısı tasarımcısı (d. 1679)


text: Olaylar 30 Ekim - Osmanlı İmparatorluğu'ğu tahtına III. Osman'ın ölümü üzerine III. Mustafa çıktı. Doğumlar James Madison Maria Anna Mozart Parmalı Maria Luisa George Shaw Ölümler Petro Lassi Julien Offray de La Mettrie


text: Olaylar Doğumlar 29 Ocak - Bailey Bartlett, Amerikalı siyasetçi (ö. 1830) Hayvan doğumları Adwaitya(?) - 256 yıllık ömrü ile en uzun yaşayan hayvan (ö. 22 Mart 2006) Ölümler 17 Mayıs - Georg Engelhard Schröder, İsveçli ressam (d. 1684) 28 Temmuz - Johann Sebastian Bach, Alman besteci (d. 1685)


text: Olaylar Doğumlar Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs 17 Mayıs - Edward Jenner, İngiliz hekim (ö. 1823) Haziran Temmuz Ağustos 28 Ağustos - Johann Wolfgang von Goethe, Alman yazar (ö. 1809) Eylül 8 Eylül Yolande de Polastron, Fransa Çocukları Mürebbiyesi (ö. 1793) Marie-Thérèse-Louise de Savoie, İtalyan asıllı Fransız soylu ve prens (ö. 1792) Ekim Kasım 17 Kasım - Nicolas Appert (ö. 1841) Aralık Ölümler Muhsinzade Abdullah Paşa Osmanlı Devleti sadrazamı (d. ?) Joseph van Aken, Flaman ressam (d. 1699)


text: Olaylar 18 Ekim – Avusturya Taht Savaşı, Aix-la-Chapelle Antlaşmasının imzalanmasıyla sona erdi. Doğumlar 6 Şubat - Adam Weishaupt, Illuminati'nin kurucusu. 7 Mayıs - Olympe de Gouges, Fransız feminist yazar (ö. 1793) 30 Ağustos - Jacques-Louis David, Fransız ressam (ö. 1825) Ölümler 1 Ocak - Johann Bernoulli, İsviçreli matematikçi (d. 1667)


text: Olaylar Abdaliye Devleti hükümdarı Ahmed Hanın Kandahar'ı ele geçirerek hükümdarlığını ilan etmesi. Doğumlar Ölümler 19 Haziran - Nadir Şah, 1736-1747 yılları arasında İran şahı ve Afşar Hanedanı'nın kurucusu (d. 1688) 4 Ekim - Amaro Rodríguez Felipe, İspanyol korsan (d. 1678)


text: Olaylar 16 Nisan – Kuzeybatı İskoçyada Culloden Moor Savaşı yapıldı. Bu İngiliz topraklarındaki son kara savaşıdır. Kerden Antlaşması (II. Kasr-ı Şirin Antlaşması) Doğumlar Ölümler


text: Olaylar Doğumlar 18 Şubat Alessandro Volta İtalyan Fizik ve Kimya Bilgini (ö. 5 Mart 1827) Ölümler Mart 18 Mart - Robert Walpole, İngiliz politikacı, ilk İngiltere başbakanı. Ekim 19 Ekim - Jonathan Swift, İrlandalı şair, yazar ve siyasetçi (d. 1667).


text: Olaylar Doğumlar Ölümler Miwa Shissai (), Neokonfüçyüsçü filozof (d. 1669) 30 Mayıs - Alexander Pope, İngiliz şair (d. 1688)


text: Olaylar 27 Haziran – II. George Dettingen Savaşı’nda Fransızları yendi. Doğumlar 11 Eylül - Nikolaj Abraham Abildgaard, Danimarkalı ressam (ö. 4 Haziran 1809) Abdullah Birri Efendi Osmanlı Devleti devlet adamı (ö.1798) Ölümler Yenişehirli Abdullah Efendi Osmanlı Devleti şeyhülislam (d. ?)


text: Olaylar 1742-1746 Osmanlı-İran Savaşı başladı. 1742 İzmir Yangını Silezya, Prusya'nın eline geçti. Doğumlar 1 Haziran - Georg Christoph Lichtenberg, Alman doğa bilimleri, astronomi ve matematik profesörü, yazar, eleştirmen (ö. 1799). 6 Aralık - Nicolas Leblanc, Fransız fizikçi, cerrah ve kimyacı (ö. 1806). 9 Aralık - Carl Wilhelm Scheele, İsveç asıllı Alman eczacı ve kimyager (ö. 1786). Ölümler 14 Temmuz - Richard Bentley, İngiliz ilahiyatçı ve eleştirmen (d. 1662).


text: Olaylar Doğumlar 21 Mayıs, İtalyan besteci Andrea Luchesi (ö. 1801) Ölümler 28 Temmuz, İtalyan besteci Antonio Vivaldi (d. 1678)