text: Olaylar MÖ 763 - Asurlular bir Güneş tutulmasını kayıtlarına geçirdiler. Bu özel gün, daha sonra Mezopotamya tarihinin zaman dizininin oluşturulmasında bir referans noktası olarak kullanıldı. 1215 - İngiltere Kralı John, Magna Carta sözleşmesini mühürledi. 1381 - İngiliz tarihinin ilk büyük köylü ayaklanması, lideri Wat Tyler'in ölümüyle son buldu. 1667 - Kayıtlara geçmiş ilk kan nakli Fransa Kralı XIV. Louis'nin de özel doktoru olan Jean-Baptiste Denys tarafından gerçekleştirildi. Dr. Denys, bir koyunun kanını 15 yaşında bir çocuğa nakletmiş ve çocuk yaşamıştı. 1752 - Benjamin Franklin, uçurtma deneyi ile yıldırımın elektrik akımı olduğunu ispatladı. 1808 - Joseph Bonaparte, İspanya Kralı oldu. 1826 - Sultan II. Mahmud, Yeniçeri Ocağı'nı kaldırdı. Yerine "Asakir-i Mansure-i Muhammediye" adıyla yeni bir askeri teşkilat kuruldu. Bu olay, Osmanlı tarihinde "Vaka-i Hayriye" (Hayırlı Olay) olarak anıldı. 1836 - Arkansas, 25. eyalet olarak ABD'ye katıldı. 1844 - Charles Goodyear, kauçuğun güçlendirilmesi işleminde kullanılan ve vulkanizasyon adı verilen bir yöntemin patentini aldı. 1865 - Yoksullar ve yetimlerin yatılı eğitimi için Darüşşafaka kuruldu. 1888 - II. Wilhelm, Almanya İmparatoru oldu. 1896 - Japonya'da meydana gelen bir tsunami, 22.000'den fazla kişinin ölümüne yol açarak Japon tarihine en ölümcül tsunami olarak geçti. 1903 - 11 dakikalık ilk Western filmi olan Great Train Robbery gösterime girdi. 1911 - Sonradan IBM adını alacak olan "Computing Tabulating Recording Corporation" adlı şirket kuruldu. 1920 - Almanya ile Danimarka arasında yapılan yeni bir sınır anlaşmasıyla kuzey Schleswig Danimarka'ya verildi. 1920 - Yozgat'ta Çapanoğu Ayaklanması başladı. 1920 - 15. Kolordu Komutanlığı, "Doğu Cephesi Komutanlığı" olarak adlandırıldı. Cephenin komutanlığına Kazım Karabekir Paşa getirildi. 1923 - Nezihe Muhiddin'in öncülüğünde Darülfünun Konferans Salonu'nda gerçekleşen toplantı sonucu Kadınlar Halk Fırkası'nın kurulması kararlaştırıldı. Fırka, yeni Türkiye'deki ilk siyasal parti girişimidir. Fakat parti kuruluşu için izin verilmediğinden, Türk Kadınlar Birliği adında bir derneğe dönüşmüştür. 1926 - İzmir Suikastı: Atatürk'e karşı yapılacak olan suikast, "Giritli" motorcu Şevki tarafından Vali Kazım Dirik'e bildirildi. 1927 - Türkiye'nin ilk modern akıl ve ruh hastalıkları hastanesi olan Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi açıldı. 1930 - Türkiye'nin ilk dış kredisi olan 10 milyon dolar, Amerikan Yardım Bankası'ndan alındı. 1936 - 1931'den beri Cumhuriyet Halk Partisi Genel Sekreterliği'ni yapmakta olan Recep Peker, Mustafa Kemal Atatürk tarafından görevinden alındı. Genel Sekreterlik görevi, Başvekil İsmet İnönü'ye verildi. 1938 - Medeni Kanun'daki evlenme yaşı; kadınlar için 15, erkekler için 17 olarak düzenlendi. 1941 - II. Dünya Savaşı: Savaş Baltası Harekâtı başladı. 1942 - Atatürk'ün Şişli'de oturduğu ev müze oldu. 1950 - Batı Almanya, Avrupa Konseyi'ne katılma kararı aldı. 1954 - UEFA (Union des Associations Européennes de Football) kuruldu. 1956 - Akis dergisi toplatıldı. 1969 - Georges Pompidou, Fransa Cumhurbaşkanı seçildi. 1970 - İşçiler, İzmit Gebze'den İstanbul'a doğru yürüyüşe geçtiler. Yürüyüş sırasında geçilen yerlerdeki işçiler de yürüyüşe katıldı. 15-16 Haziran işçi direnişi olarak adlandırılan bu olaylar, 16 Haziran'da 5 kişinin ölmesi ve İstanbul ve Kocaeli'de sıkıyönetim ilan edilmesi ile sona erdi. 1973 - Yünsa Yünlü Sanayi Anonim Şirketi kuruldu. 1975 - Soyuz 19, Baykonur Uzay Üssü'nden havalandı. 1977 - İspanya'da 41 yıl sonra ilk seçimler yapıldı. 1978 - İstanbul Tarabya'da bir belediye otobüsü denize uçtu; 35 yolcudan 4'ü kurtulabildi. 1978 - Ürdün Kralı Hüseyin, Amerikalı Lisa Halaby ile evlendi. Lisa Halaby, adını Nur olarak değiştirdi. 1981 - Mehmet Ali Ağca'yı hapisten kaçıran Bünyamin Yılmaz, 18 yıl hapse mahkûm oldu. 1985 - Hollandalı ressam Rembrandt'ın Danaë adlı tablosu, daha sonra akli dengesinin bozuk olduğuna hükmedilen bir adam tarafından saldırıya uğradı. Tuvalin üzerine sülfürik asit döken saldırgan, ayrıca tabloyu iki yerinden bıçakladı. 1990 - İstanbul'un ilk tüp bebeği doğdu. 1994 - İsrail ve Vatikan tam diplomatik ilişki anlaşmasına vardı. 1994 - İş insanı Vehbi Koç'a İsviçre'de, Birleşmiş Milletler Nüfus Faaliyetleri Ödülü verildi. 2002 - "2002 MN" adı verilen bir asteroid, Dünya'nın 121.000 km yakınından geçti. Bu uzaklık, Dünya ile Ay arasındaki mesafenin üçte biri kadardır. 2017 - Cumhuriyet Halk Partisi İstanbul Milletvekili Enis Berberoğlu'na yirmi beş yıl hapis cezası ve tutuklama kararı verilmesiyle, CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu'nun Ankara'dan İstanbul'a kadar sürecek olan "Adalet Yürüyüşü" başladı. Doğumlar 1479 - Lisa del Giocondo, Floransalı Gherardini ailesinin üyesi (Leonardo da Vinci tarafından Mona Lisa adıyla tablosu yapılan) (ö. 1542) 1594 - Nicolas Poussin, Fransız ressam (ö. 1665) 1763 - Kobayashi Iss, bir Japon şair (ö. 1828) 1767 - Rachel Jackson, Amerika Birleşik Devletleri'nin 7. Başkanı Andrew Jackson'ın eşidir (ö. 1828) 1769 - Adam Eckfeldt, Birleşik Devletler Darphanesinde işçi ve memur (ö. 1852) 1843 - Edvard Grieg, Norveçli besteci (ö. 1907) 1881 - Paul Cornu, Fransız mühendis ve mucit (ö. 1944) 1894 - Robert Russell Bennett, Amerikalı besteci ve aranjördü (ö. 1981) 1902 - Erik Erikson, Danimarka ve Alman kökenli Amerikalı psikolog (ö. 1994) 1906 - Léon Degrelle, Reksizm'i kuran ve sonra Waffen-SS'e katılan Belçikalı SS-Standartenführer ve politikacı (ö. 1994) 1907 - James Robertson Justice, İngiliz karakter oyuncusu (ö. 1975) 1914 - Yuri Andropov, Sovyet devlet adamı (ö. 1984) 1914 - Saul Steinberg, Amerikalı karikatürist (ö. 1999) 1915 - Thomas Huckle Weller, Amerikalı bakteriyolog, virolog ve parazitolog - Nobel Fizik Ödülü sahibi (ö. 2008) 1916 - Herbert Simon, ABD'li iktisatçı - 1978'de Nobel İktisat Ödülü kazanmıştır (ö. 2001) 1917 - John Fenn, analitik kimya profesörüdür - 2002 yılında kimya dalında Nobel Ödülünü aldı (ö. 2010) 1917 - Mihalis Yeniçaris, Yunan şarkıcı, söz yazarı ve bestecidir (d. 2005) 1918 - François Tombalbaye, Çad'ın ilk devlet başkanı olarak görev yapmış olan bir öğretmen ve sendika aktivisti (ö. 1975) 1919 - Muzaffer Tema, Türk sinema sanatçısı (ö. 2011) 1920 - Alberto Sordi, İtalyan oyuncu ve yönetmen (ö. 2003) 1923 - Erland Josephson, İsveçli aktör (ö. 2012) 1923 - Ninian Stephen, Avustralyalı hukukçu, devlet memuru ve siyasetçi (ö. 2017) 1924 - Ezer Weizman, İsrail'in 7. Cumhurbaşkanı (ö. 2005) 1925 - Attilâ İlhan, Türk şair ve yazar (ö. 2005) 1927 - Hugo Pratt, İtalyan çizer (ö. 1995) 1929 - Fakir Baykurt, Türk yazar (ö. 1999) 1932 - Hüseyin Baradan, Türk sinema oyuncusu (ö. 2004) 1932 - Mario Cuomo, Amerikalı politikacı ve yazar (ö. 2015) 1932 - Saltuk Kaplangı, Türk tiyatro ve sinema oyuncusu (ö. 2010) 1933 - Muhammed Ali Recai, İran'ın eski cumhurbaşkanı ve başbakanı (ö. 1981) 1933 - Sergio Endrigo, İtalyan şarkıcı (ö. 2005) 1936 - Claude Brasseur, Fransız oyuncu (ö. 2020) 1937 - Herbert Feuerstein, Alman gazeteci, komedyen ve aktör (ö. 2020) 1937 - Anna Hazare, Hint sosyal aktivist 1937 - Waylon Jennings, Amerikalı country müzik şarkıcısı, söz yazarı ve müzisyen (ö. 2002) 1940 - Zübeyde Servet, Mısırlı oyuncu (ö. 2016) 1941 - Neal Adams, Amerikalı çizgi roman sanatçısı (ö. 2022) 1941 - Harry Nilsson, Amerikalı şarkıcı ve söz yazarı (ö. 1994) 1942 - Peter Norman, Avustralyalı atlet (ö. 2006) 1943 - Johnny Hallyday, Fransız rock müzik bestecisi, söz yazarı ve oyuncu (ö. 2017) 1943 - Poul Nyrup Rasmussen, Danimarkalı siyasetçi 1946 - Brigitte Fossey, Fransız oyuncu 1946 - Demis Roussos, Yunan şarkıcı (ö. 2015) 1947 - Alain Aspect, Fransız fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi 1949 - Jim Varney, Amerikalı komedyen, oyuncu, müzisyen, yazar ve seslendirme sanatçısı (ö. 2000) 1950 - Uğur Erdener, Türk tıp profesörü 1950 - Lakshmi Mittal, Hindistan'lı iş adamı 1953 - Xi Jinping, Çinli siyasetçi 1954 - James Belushi, Amerikalı oyuncu 1954 - Paul Rusesabagina, Ruanda'lı siyasetçi 1955 - Polly Draper, Amerikalı oyuncudur 1958 - Ege Aydan, Türk yönetmen, tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu 1958 - Riccardo Paletti, eski İtalyan motor sporları yarışçısı (ö. 1982) 1959 - Eileen Davidson, Amerikalı oyuncudur 1959 - Tor Endresen, Norveçli şarkıcı ve besteci 1960 - Michèle Laroque, Fransız oyuncu, komedyen, yapımcı ve senarist 1961 - Laurent Cantet, Fransız yönetmen 1961 - Forest Whitaker, Amerikalı oyuncu ve En İyi Erkek Oyuncu Akademi Ödülü sahibi 1963 - Helen Hunt, Amerikalı oyuncu 1964 - Courteney Cox Arquette, Amerikalı oyuncu 1964 - Michael Laudrup, Danimarkalı eski millî futbolcu ve teknik direktör 1965 - Kerim Mesimov, eski Kazakistan Başbakanı ve eski Kazakistan Ulusal Güvenlik Kurulu Başkanı 1966 - Raimonds Vējonis, Letonyalı bir siyasetçi 1969 - Ice Cube, Amerikalı şarkıcı ve oyuncu 1969 - Oliver Kahn, Alman kaleci 1970 - Žan Tabak, Hırvat basketbolcu ve spor adamı 1973 - Tore André Flo, Norveçli eski futbolcudur 1973 - Neil Patrick Harris, Amerikalı oyuncu 1974 - Tevhidi Taberi, İranlı sanatçı ve ressam 1975 - Elizabeth Reaser, Amerikalı sinema oyuncusu 1978 - Wilfred Bouma, Hollandalı eski millî futbolcudur 1978 - Ahmet Çağıran, Türk futbolcu 1979 - Yulia Nestsiarenka, Belaruslu sprinter 1981 - Alou Diarra, Fransız futbolcu 1981 - John Paintsil, Ganalı eski profesyonel futbolcu 1983 - Julia Fischer, Alman keman virtüözü ve piyanist 1984 - Buray, Türk pop müzik şarkıcısı 1986 - Stoya, Sırp-İskoç orijinli Amerikalı porno yıldızı ve model 1988 - Ezgi Eyüboğlu, Türk oyuncu 1989 - Bayley, Amerikalı profesyonel güreşçi 1989 - Bryan Clauson, Amerikalı otomobil yarışçısı 1991 - Zlatan Alomerović, Alman futbolcu 1992 - Muhammed Salah, Mısırlı millî futbolcu 1992 - Dafne Schippers, Hollandalı atlet 1993 - Irfan Hadžić, Bosnalı futbolcudur 1994 Nevena Božović, Sırp şarkıcı Iñaki Williams, İspanya doğumlu Ganalı millî futbolcu Erdi Güncan, Türk futbolcu Vincent Janssen, Hollandalı futbolcu Ryo Matsumura, Japon futbolcu Yussuf Poulsen, Danimarkalı oyuncu Yevgeni Jerbayev, Rus güreşçi Alfonso González, Meksikalı futbolcu 1996 - Aurora Aksnes, Norveçli şarkıcı söz yazarı ve yapımcı 1998 - Hachim Mastour, İtalya doğumlu Fas asıllı futbolcu 2002 - Enis Destan, Türk futbolcu Ölümler 707 - Mommu, Japonya'nın geleneksel veraset düzenine göre 42. imparatoru (d. 683) 923 - Fransa Kralı I. Robert, 922'den 923'e kadar seçilmiş Batı Frank Kralı (d. 866) 948 - I. Romanos, 920-944 arasında tahtı damadı VII. Konstantinos'la paylaşan ve gerçek iktidarı elinde tutan Bizans imparatoru (d. 870) 1073 - İmparator Go-Sanjō, Japonya'nın geleneksel veraset düzenine göre 71. imparatoru (d. 1034) 1189 - Minamoto no Yoshitsune, Japon samuray ve komutan (d. 1159) 1341 - III. Andronikos, Bizans İmparatoru (d. 1296) 1381 - Wat Tyler, İngiliz devrimci lider (d.1341) 1383 - VI. İoannis, Bizans İmparatoru (d. 1292) 1785 - Jean-François Pilâtre de Rozier, ilk defa Manş denizini geçmeyi başaran havacı (d. 1754) 1849 - James Knox Polk, Amerikalı siyasetçi ve ABD'nin 11. Başkanı (d. 1795) 1876 - Hüseyin Avni Paşa, Osmanlı Sadrazamı ve devlet adamı (d. 1819) 1885 - Friedrich Karl, Prusya prensi (d. 1828) 1888 - III. Friedrich, Veliaht Prens Friedrich Wilhelm, 1888'de 99 gün süreyle Prusya kralı ve Alman imparatoru (d. 1831) 1889 - Mihai Eminescu, Rumen şair, romancı ve gazeteci (d. 1850) 1929 - Charles Francis Brush, Amerikalı buluşçu, girişimci ve iş insanı (d. 1849) 1934 - Alfred Bruneau, Fransız opera ve diğer müzik bestecisi ve müzik eleştirmeni (d. 1857) 1938 - Ernst Ludwig Kirchner, Alman dışavurumcu ressam ve grafiker (d. 1880) 1945 - Aris Velouchiotis, Yunan gazeteci, politikacı (d. 1905) 1961 - Peyami Safa, Türk yazar ve gazeteci (d. 1899) 1962 - Alfred Denis Cortot, Fransız-İsviçreli piyanist ve orkestra şefi (d. 1877) 1966 - İzzet Melih Devrim, Türk şair, romancı ve oyun yazarı (d. 1887) 1971 - Wendell Meredith Stanley, Amerikalı biyokimyager, virolog ve Nobel Kimya Ödülü sahibi (d. 1904) 1981 - Cihat Bilgehan, Türk siyasetçi ve hukukçu (d. 1923) 1989 - Ray McAnally, İrlandalı aktör (d. 1926) 1991 - William Arthur Lewis, Karayipler doğumlu iktisatçı (d. 1915) 1992 - Charles David Menville, Amerikalı animatör ve televizyon yazarı (d. 1940) 1993 - James Hunt, İngiliz F1 pilotu (d. 1947) 1994 - Manos Hacidakis, Yunan besteci (d. 1925) 1995 - John Vincent Atanasoff, bilgisayar devrini başlatan kişi (d. 1903) 1996 - Ella Fitzgerald, Amerikalı şarkıcı (d. 1917) 1996 - Hoyt Richard "Dick" Murdoch, Amerikalı profesyonel güreşçi (d. 1946) 1999 - Tahir Kutsi Makal, Türk gazeteci ve yazar (d. 1937) 2000 - Mina Urgan, Türk edebiyat kuramcısı (d. 1915) 2001 - Henri Alekan, Fransız görüntü yönetmeni (d. 1909) 2003 - Hume Cronyn, Kanadalı aktör (d. 1911) 2003 - Volker Kriegel, Alman caz müzisyeni (d. 1943) 2004 - Ahmet Piriştina, Türk siyasetçi (d. 1952) 2005 - Suzanne Flon, Fransız oyuncu (d. 1918) 2013 - Peride Celal, Türk yazar (d. 1916) 2013 - Heinz Flohe, Alman eski millî futbolcu (d. 1948) 2013 - Kenneth Geddes Wilson, Amerikalı teorik fizikçi (d. 1936) 2014 - Kemal Amin "Casey" Kasem, Amerikalı aktör (d. 1932) 2015 - Janna Friske, Rus şarkıcı, model ve aktris (d. 1974) 2015 - Kerkor Kirk Kerkorian, Amerikalı iş insanı, yatırımcı ve hayırsever (d. 1917) 2016 - Hakkı Devrim, Türk gazeteci ve yayımcı (d. 1929) 2017 Aleksey Batalov, Sovyet-Rus film yönetmeni ve oyuncu (d. 1928) P. N. Bhagwati, Hint bürokrat ve hakim (ö. 1921) Wilma de Faria, Brezilyalı siyasetçi (d. 1945) İbrahim Ebuleyş, Mısırlı iş insanı (d. 1937) 2018 - Enoch zu Guttenberg, Alman orkestra şefi (d. 1946) 2019 - Wilhelm Holzbauer, Avusturyalı mimar ve akademisyen (d. 1930) 2019 - Franco Zeffirelli, İtalyan yönetmen ve opera, film ve televizyon yapımcısı (d. 1923) 2020 - Mário Calixto Filho, Brezilyalı politikacı, gazeteci ve iş insanı (d. 1946) 2020 - Lilia Dizon, Filipinli aktris (d. 1928) 2020 - José Gentil Rosa, Brezilyalı politikacı ve iş insanı (d. 1940) 2020 - Giulio Giorello, İtalyan filozof, matematikçi ve epistemolog (d. 1945) 2020 - Renato de Jesus, Brezilyalı politikacı (d. 1963) 2020 - Badar Uddin Ahmed Kamran, Bangladeşli politikacı ve belediye başkanı (d. 1951) 2021 - Sanchari Vijay, Hint aktör (d. 1983) 2021 - Lily Weiding, Danimarkalı aktris (d. 1924) 2022 - Maureen Arthur, Amerikalı aktris ve şarkıcı (d. 1934) 2022 - Cho Min-ho, Güney Koreli profesyonel buz hokeyi oyuncusu (d. 1987) 2023 - Glenda Jackson, İngiliz politikacı, oyuncu ve En İyi Kadın Oyuncu Akademi Ödülü sahibi (d. 1936) Tatiller ve özel günler Küresel Rüzgâr Günü Millî Kurtuluş Günü (Azerbaycan) 0615 15


source: wikipedia

text: Olaylar 334 - İmparator Konstantin, dul ve yetimler için himaye yasası çıkardı. 1462 - Kont Drakula ya da Kazıklı Voyvoda veya Vlad Ţepeş adlarıyla da tanınan Eflak Prensi III. Vlad, gece karanlığından yararlanarak Fatih Sultan Mehmed'e (II. Mehmed) başarısız bir suikast teşebbüsünde bulunduktan sonra kaçtı. 1631 - Mümtaz Mahal doğum yaparken öldü. Eşi Hint-Türk-Moğol Babür İmparatoru Şah-ı Cihan, ertesi yıl başlattığı anıt mezar Tac Mahal'i 20 yıl içinde tamamlattı. 1641 - Emirgüneoğlu Yusuf Paşa, İran lehine bölücü ve yıkıcı propaganda yaptığı iddiasıyla Sultan İbrahim'in emriyle idam edildi. 1885 - Özgürlük Heykeli, New York Limanı'na ulaştı. 1921 - Sivas, Erzincan ve Tunceli yöresinde 3,5 ay süren Koçgiri İsyanı, Türk Ordusu tarafından bastırıldı. 1926 - Kadıköy Su Şirketi devletleştirildi. 1932 - Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu ile Milliyet gazetesince ilk kez düzenlenen otomobil yarışı, İstinye-Zincirlikuyu arasında yapıldı. 1939 - Fransa'da Giyotin'le "halka açık" son infaz, Versay şehrinde Saint-Pierre Hapishanesi'nin (şimdiki Adalet Sarayı) dışında gerçekleştirildi. Giyotinle son idam ise, 10 Eylül 1977'de yapıldı. 1944 - İzlanda, Danimarka'dan ayrıldı ve cumhuriyet ilan etti. 1946 - Türkiye İşçi ve Çiftçi Partisi, İstanbul’da kuruldu. Etem Ruhi Balkan, Selahattin Yorulmazoğlu, Mehmet Şükrü Sekban, Necmeddin Deliorman, İrfan Recep Nayal, Ali Esenkova ve İbrahim Tokay kurucular arasında yer alan isimlerdi. 1951 - Türkiye millî futbol takımı, Batı Almanya'yı Berlin Olimpiyat Stadyumu'nda 2-1 yendi. Başarılı kurtarışlar yapan kaleci Turgay Şeren'e, "Berlin panteri" denilmeye başlandı. 1967 - Çin, ilk hidrojen bombasını test etti. 1972 - Watergate skandalı: ABD Başkanı Richard Nixon'un partisi olan Cumhuriyetçi Parti ile bağlantılı 5 hırsız, Watergate İş Merkezi'ndeki bir büroya gizli mikrofon yerleştirirken Polis tarafından yakalanarak tutuklandı. Bu büronun, ABD'nin o zamanki ana muhalefet partisi olan Demokrat Parti'nin merkezi olduğu ortaya çıktı. 1980 - Cumhuriyet Halk Partisi Nevşehir İl Başkanı ve eski Milletvekili Mehmet Zeki Tekiner öldürüldü. Cenaze töreninde, aralarında Bülent Ecevit'in de bulunduğu Cumhuriyet Halk Partisi heyetine, Ülkü Ocaklılar tarafından taşlı ve sopalı saldırıda bulunuldu. 1987 - Son ferdi de ölen Esmer Kıyı Çintesi ("Ammodramus maritimus nigrescens") denen serçe türünün soyu tükenmiş oldu. 1991 - ANAP Genel Başkanı Mesut Yılmaz, Cumhurbaşkanı Turgut Özal tarafından yeni Hükûmeti kurmakla görevlendirildi. 1992 - Yeni Galata Köprüsü törenle hizmete açıldı. 1994 - Dünya Futbol Şampiyonası Amerika'da başladı. Finalde 17 Temmuz günü Brezilya ve İtalya karşılaştı. Şampiyon penaltılarla belirlendi; kupa Brezilya'nın oldu. 2010 - Sıklıkla blog sayfalar hazırlamak amacıyla kullanılan açık kaynak içerik yönetim sistemi Wordpress'in 3.0 versiyonu yayınlandı. 2016 - Türkiye Maarif Vakfı kuruldu. 2018 - Japonya'nın Hirakata şehrinde 5,5 şiddetinde deprem meydana geldi. 4 kişi öldü, 400'den fazla kişi yaralandı. Doğumlar 1239 - I. Edward, İngiltere Kralı (ö. 1307) 1571 - Thomas Mun, İngiliz yazar, ekonomist (ö. 1641) 1631 - Gauhara Begum, bir Babür prensesi ve Babür imparatoru Şah Cihan ile eşi Mumtaz Mahal'ın on dördüncü ve en küçük çocuğudur (ö. 1706) 1682 - XII. Karl, 5 Nisan 1697 – 30 Kasım 1718 tarihleri arasında İsveç kralı (ö. 1718) 1691 - Giovanni Paolo Pannini, İtalyan ressam ve mimar (ö. 1765) 1810 - Ferdinand Freiligrath, Alman çevirmen ve şair (ö. 1876) 1818 - Charles Gounod, Fransız opera bestecisi (ö. 1893) 1832 - William Crookes, İngiliz kimyacı ve fizikçi (ö. 1919) 1880 - Carl Van Vechten, Amerikalı yazar ve fotoğrafçı (ö. 1964) 1882 - İgor Stravinski, Rus besteci (ö. 1971) 1888 - Heinz Guderian, II. Dünya Savaşı'nda görev almış bir Alman generaldir (ö. 1954) 1898 - Latife Hanım (Uşaklıgil), Atatürk'ün eşi (ö. 1975) 1898 - Maurits Cornelis Escher, Hollandalı ressam ve grafik sanatçısı (ö. 1972) 1898 - Carl Hermann, Alman Kristalografi profesorü (ö. 1961) 1900 - Martin Bormann, Alman siyasetçi, Nazi Partisi sözcüsü ve Hitler'in özel sekreteri (ö. 1945) 1904 - Ralph Bellamy, Amerikalı aktör (ö. 1991) 1920 - Setsuko Hara, Japon oyuncu (ö. 2015) 1920 - François Jacob, Fransız biyolog (ö. 2013) 1921 - Aydın Boysan, Türk mimar ve gazeteci (ö. 2018) 1921 - İlhan Koman, Türk heykeltıraş (ö. 1986) 1925 - Alexander Shulgin, Amerikalı kimyager ve yazar (ö. 2014) 1927 - Martin Böttcher, Alman film müziği bestecisi, aranjör, söz yazarı ve orkestra şefi (ö. 2019) 1929 - Bud Collins, Amerikalı gazeteci ve spor yorumcusu ve sunucusu (ö. 2016) 1929 - Tigran Petrosian, Sovyet Ermeni satranç oyuncusu ve Dünya satranç şampiyonu (ö. 1984) 1930 - Adile Naşit, Türk sinema oyuncusu (ö. 1987) 1931 - John Baldessari, Amerikalı sanatçı (ö. 2020) 1936 - Ken Loach, İngiliz yönetmen (Ülke ve Özgürlük filmiyle tanınan) 1938 - Grethe Ingmann, Danimarkalı şarkıcı (ö. 1990) 1940 - George Akerlof, Amerikalı ekonomist ve Nobel Ekonomi Ödülü sahibi 1940 - Özdemir Erdoğan, Türk müzisyen, söz yazarı ve besteci 1942 - Doğu Perinçek, Türk politikacı 1942 - Muhammed el-Baradey, Mısırlı hukukçu ve Nobel Barış Ödülü sahibi 1943 - Newt Gingrich, Amerikalı siyasetçi 1943 - Barry Manilow, Amerikalı söz yazarı, müzisyen, aranjör ve şarkıcı 1945 - Ken Livingstone, 2000-2008 yılları arasında Londra'nın ilk belediye başkanı olarak görev yapmış Britanyalı solcu siyasetçi 1945 - Eddy Merckx, Belçikalı eski profesyonel yol bisikletçisi 1948 - Joaquín Almunia, İspanyol sosyalist siyasetçi 1952 - Sergio Marchionne, İtalyan-Kanadalı iş insanı (ö. 2018) 1955 - Cem Hakko, Türk modacı ve iş insanı 1957 - Joachim Król, Alman oyuncu 1958 - Abdullah Oğuz, Türk yönetmen, yapımcı ve senaryo yazarı 1959 - Baltazar, Brezilyalı millî futbolcu 1960 - Thomas Haden Church, Amerikalı oyuncu 1962 - Bap Kennedy, Kuzey İrlandalı müzisyen (ö. 2016) 1964 - Gürsel Tekin, Türk siyasetçi 1966 - Jason Patric, Amerikalı sinema oyuncusu 1968 - Derya Arbaş, Türk oyuncu (ö. 2003) 1969 - İlya Tsımbalar, Ukrayna asıllı eski bir Rus orta saha futbolcusu ve teknik direktör (ö. 2013) 1970 - Will Forte, Amerikalı oyuncu, yazar, komedyen ve yapımcı 1970 - Michael Showalter, Amerikalı komedyen, oyuncu, yönetmen, yazar ve yapımcıdır 1971 - José Emilio Amavisca, İspanyol millî futbolcu 1972 - Kıraç, Türk bestekâr ve müzisyen 1975 - Joshua Leonard, Amerikalı bir oyuncu, yazar ve yönetmen 1975 - Juan Carlos Valeron, İspanyol emekli futbolcudur 1976 - Scott Adkins, İngiliz aktör ve dövüş sanatçısı 1976 - Bülent Bölükbaşı, Türk futbolcu 1976 - Peter Svidler, Rus satranç ustası 1977 - Ahmed Azimov, Rusya Müftüler Konseyi Bilirkişi Komitesi Koordinatörü 1978 - Isabelle Delobel, Fransız buz patenci 1979 - Young Maylay, Amerikalı rapçi 1979 - Nick Rimando, Amerikalı millî futbolcudur 1980 - Sıla Gençoğlu, Türk pop şarkıcısı ve söz yazarı 1980 - Elisa Rigaudo, İtalyan yürüyüşçü 1980 - Venus Williams, Amerikalı tenisçi 1982 - Alex, Brezilyalı futbolcudur 1982 - Arthur Darvill, İngiliz bir aktördür 1982 - Jodie Whittaker, İngiliz oyuncu 1983 - Lee Ryan, İngiliz şarkıcı 1985 - Özge Gürler, Türk kısa mesafe koşucusu 1985 - Markos Pagdatis, Kıbrıs Rumu tenisçi 1985 - Rafael Sóbis, Brezilyalı futbolcudur 1987 - Kendrick Lamar, Amerikalı hip hop sanatçısı 1987 - Charm Osathanond, Taylandlı manken ve oyuncu 1988 - Andrew Ogilvy, Avustralya'lı basketbolcu 1988 - Stephanie Rice, Avustralyalı yüzücü 1989 - Simone Battle, Amerikalı şarkıcı ve oyuncu (ö. 2014) 1990 - Alan Dzagoyev, Oset asıllı Rus millî futbolcu 1990 - Jordan Brian Henderson, İngiliz millî futbolcudur 1991 - Grégoire Defrel, Fransız futbolcu 1992 Ecem Uzun, Türk oyuncu Maxime Lestienne, Belçikalı futbolcu 1994 İrina Kuraçkina, Belaruslu güreşçi Didier Ndong, Gabonlu futbolcu Kubilay Sönmez, Türk futbolcu Hidemasa Kobayashi, Japon futbolcu 1995 - Clément Lenglet, Fransız futbolcu 1997 - K. J. Apa, Yeni Zelandalı oyuncu ve şarkıcı Ölümler 656 - Osman bin Affan, III. Halife (d. 576?) 811 - Sakanoue no Tamuramaro, bir Japon siyasetçi, general ve şogun (d. 758) 1025 - I. Bolesław Chrobry, 992'den 1025'e kadar Polonya dükü ve 1025'teki ilk Polonya dükü (d. 967) 1501 - I. John Albert, Polonya kralı (d. 1459) 1565 - Aşikaga Yoşiteru, Japon Hükümdar (d. 1536) 1631 - Mümtaz Mahal, Babür İmparatorluğu'nun 5. Hükümdarı Şah Cihan'ın en gözde eşi (d. 1593) 1696 - III. Jan Sobieski, Lehistan (Polonya) Kralı (d. 1629) 1719 - Joseph Addison, İngiliz deneme yazarı, şair ve siyasetçi (d. 1672) 1734 - Claude Louis Hector de Villars, Fransız asker (XIV. Louis döneminin son generali ve Fransa'nın 6 mareşalinden biri) (d. 1653) 1797 - Ağa Muhammed Han Kaçar, İran Şahı ve Kaçar Hanedanı'nın kurucusu (d. 1742) 1866 - Joseph Mery, Fransız yazar, gazeteci, romancı, oyun yazarı, şair (d. 1797) 1901 - Dilpesend Kadınefendi, II. Abdülhamid beşinci eşi (d. 1861) 1922 - Otto Lehmann, Alman fizikçi (d. 1855) 1936 - Henry B. Walthall, Amerikalı sanatçı ve film oyuncusu (d. 1878) 1940 - Arthur Harden, İngiliz kimyacı (d. 1865) 1944 - Dénes Berinkey, Macar siyasetçi ve hukukçu (d. 1871) 1968 - José Nasazzi, Uruguaylı eski futbolcudur (d. 1901) 1973 - Theodor Krancke, Nazi Almanyası Kriegsmarine Amirali (d. 1893) 1974 - Refik Koraltan, Türk siyasetçi ve TBMM Başkanlarından (d. 1889) 1974 - Ferdi Ştatzer, Avusturya asıllı Türk piyanist ve akademisyen (d. 1906) 1982 - Roberto Calvi, İtalyan bankacı (d. 1920) 1991 - Mehmet Aziz, Kıbrıs Türkü hekim ve akademisyen (d. 1893) 1996 - Thomas Kuhn, Amerikalı filozof ve bilim tarihçisi (d. 1922) 2000 - Ekrem Alican, Türk maliyeci ve siyasetçi (d. 1916) 2001 - Donald Cram, Amerikalı kimyacı ve Nobel Kimya Ödülü sahibi (d. 1919) 2002 - Fritz Walter, Alman futbolcu (d. 1920) 2005 - Cemal Gencer, Türk sinema ve dizi oyuncusu (d. 1952) 2005 - Recep Bilginer, Türk gazeteci ve yazar (d. 1922) 2008 - Cyd Charisse, Amerikalı dansçı ve aktris (d. 1922) 2009 - Ralf Dahrendorf, Alman-İngiliz sosyolog, filozof, siyaset bilimci ve liberal politikacı (d. 1929) 2012 - Rodney King, Los Angeles Polis Departmanı (LAPD) polisleri tarafından dövülerek linç edilmiştir (d. 1965) 2012 - Susan Tyrrell, Amerikalı oyuncu, ressam ve yazar (d. 1945) 2013 - Michael Baigent, Yeni Zelandalı psikolog, fotoğrafçı, tarihçi ve yazar (d. 1948) 2015 - Süleyman Demirel, Türk siyasetçi ve Türkiye Cumhuriyeti'nin 9. Cumhurbaşkanı (d. 1924) 2015 - Başar Sabuncu, Türk oyuncu, senaryo yazarı ve yönetmen (d. 1943) 2016 - Rubén Aguirre, Meksikalı aktör (d. 1934) 2016 - Ron Lester, Amerikalı oyuncu (d. 1970) 2017 - Iván Fandiño, İspanyol matador (d. 1980) 2017 - Józef Grudzień, Polonyalı boksör (d. 1939) 2017 - Venus Ramey, Amerikan güzellik kraliçesi olan eski model ve aktivist (d. 1924) 2019 - Knut Andersen, Norveçli film yönetmeni ve aktör (d. 1931) 2019 - Muhammed Mursi, Mısır eski cumhurbaşkanı (d. 1951) 2019 - Gloria Vanderbilt, Amerikalı sanatçı, iş insanı, oyuncu, moda tasarımcısı, yazar ve sosyoelit (d. 1924) 2020 - Marlene Ahrens, Şilili eski kadın atlet (d. 1933) 2020 - Dan Foster (DJ), Nijerya'da yaşayan Amerikalı DJ ve radyo yapımcısı (d. 1958) 2020 - Tran Ngoc Chu, Vietnamlı asker (yarbay), sivil yönetici (şehir belediye başkanı, il başkanı) ve siyasetçi (d. 1924) 2021 - Kenneth Kaunda, Zambiyalı öğretim görevlisi ve siyasetçi (d. 1924) 2021 - Tubilandu Ndimbi, Demokratik Kongolu millî futbolcudur (d. 1948) 2022 - Jean-Louis Trintignant, Fransız sinema oyuncusu (d. 1930) Tatiller ve özel günler İzlanda Bağımsızlık Günü 0617 17


text: Ahmet Piriştina (8 Nisan 1952, Buca, İzmir - 15 Haziran 2004, İzmir), Türk siyasetçi. 1999 ve 2004 yılları arasında İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı görevini sürdürmüştür. İlk yılları 8 Nisan 1952'de İzmir'in Buca ilçesinde doğdu. II. Dünya Savaşı sonrasında Kosova'dan göç etmiş Arnavut kökenli bir ailenin çocuğuydu. İlköğretimini Buca'da tamamlayan Piriştina, ortaokulu İzmir Saint Joseph'te, lise öğrenimini İzmir Atatürk Lisesi ve Türkay Koleji'nde tamamladı. 1976 yılında eşi Mine Piriştina ile evlendi. Bu evlilikten bir oğlu ve bir kızı dünyaya geldi. Oğlu Levent Piriştina, 2014 yerel seçimlerinde Buca Belediye Başkanı seçildi. Erken siyasi kariyeri 1992 yılından itibaren Ege Bölgesi Sanayi Odası Meclis Başkan Vekilliği görevini de yürüttü. Piriştina'nın siyasetle ilk somut ve sıcak teması, 1991 yılında DSP'den milletvekili adayı oldu. Ancak milletvekili seçilemedi. Politikaya attığı ilk adım, 1994 yerel seçimlerinde İzmir Büyükşehir Belediyesi Meclis Üyeliği oldu. Piriştina aynı zamanda bu görevini DSP grup sözcüsü olarak sürdürdü. 1995 yılında İzmir milletvekili oldu. KİT yan kuruluna (komisyon) daimi üye seçildi. TBMM genel kurul salonunun yenilenmesi ile ilgili yan kurulda başkanlık, Uğur Mumcu suikastini araştırma yan kurulu üyesi olarak görev yaptı. İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı Ahmet Piriştina'nın siyasi macerası 1999 yerel seçimlerinde DSP'den İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı seçilmesiyle yeni bir döneme girdi. Bu dönemde, kendisinden daha önce görev yapan büyükşehir belediye başkanlarınca başlatılan ve İzmir'i daha çağdaş bir konuma taşıyan İzmir Büyük Kanal Projesi, İzmir Kordonboyu Projesi ve İzmir metrosu gibi projeler, onun döneminde bitirildi ya da çalışmalar hızlandırıldı. Piriştina büyükşehir belediyesinin Fen İşleri bölümünün altyapısını kullanarak İzmir'deki birçok ilk ve orta dereceli okulun elden geçirilmesini sağlarken, Büyükşehir Belediyesine bağlı Eşrefpaşa Hastanesinin olanaklarıyla ilköğretim okullarında sağlık taraması yaptırdı. Sosyal güvencesi olmayan yoksul öğrencilerin ameliyat dahil tedavi masraflarını belediye bütçesinden ayrılan kaynakla gerçekleştirdi. Ahmet Piriştina, "Değişim Sürecek" sloganıyla girdiği 28 Mart 2004 yerel seçimlerini 2003'te katıldığı CHP'nin adayı olarak ikinci kez ve %45'lik oy oranıyla kazandı. 15 Haziran 2004'te ani bir kalp krizi sonucu öldü. İzmir'lilerin de katıldığı Konak Meydanı'ndaki törenin ardından Aşağı Narlıdere mezarlığında defnedildi. Yerine CHP'ye mensup olan Bornova belediye başkanı Aziz Kocaoğlu, İzmir Büyükşehir Belediye başkanı seçilmiştir. Dış bağlantılar Resmi ağ sitesi İzmir Büyükşehir Belediyesi Kaynakça 1952 doğumlular Buca doğumlular İzmir Atatürk Lisesinde öğrenim görenler 2004 yılında ölenler İzmir'de ölenler TBMM 20. dönem İzmir milletvekilleri Arnavut asıllı Türkler TBMM Kamu İktisadi Teşebbüsleri Komisyonu Cumhuriyet Halk Partisi mensubu siyasetçiler Demokratik Sol Parti mensubu siyasetçiler 20. yüzyıl Türk siyasetçileri İzmir doğumlu siyasetçiler İzmir Büyükşehir Belediyesi meclis üyeleri Aşağı Narlıdere Mezarlığı'na defnedilenler


text: Olaylar 1513 - İspanyol Konkistador Juan Ponce de León, Florida'yı keşfetti ve bu bölgeyi İspanya toprağı olarak ilan etti. 1730 - New York'ta ilk sinagog hizmete girdi. 1783 - 1441'den beri varlığını sürdüren Kırım Hanlığı, II. Katerina'nın emriyle Rus İmparatorluğu tarafından ilhak edildi. 1820 - Milo Venüsü heykeli, bir Ege adası olan Melos'ta bulundu. 1830 - Avrupa ülkeleri, Osmanlı İmparatorluğu'ndan Yunan Devleti'nin bağımsızlığını onaylamasını istedi. 1869 - 2. Darülfünun binasının inşası tamamlandı ve Darülfünun-ı Osmani kuruldu. 1899 - Martha Place, elektrikli sandalye ile idam edilen ilk kadın oldu. 1918 - I. Dünya Savaşı: Sinema oyuncuları Douglas Fairbanks ve Charlie Chaplin, New York sokaklarında savaş tahvili sattılar. 1920 - Salih Paşa'nın (Salih Hulusi Kezrak) istifası ile kurulan Damat Ferit Paşa Kabinesi'nin tanınmayacağı yolunda, Heyet-i Temsiliye genelgesi yayınlandı. 1923 - Mustafa Kemal 9 Umde’yi açıkladı. Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti'nin seçim bildirisi niteliğindeki bu ilkelerin başında, 'Egemenlik Ulusundur' maddesi gelmekteydi. 1924 - Şeriye mahkemelerini kaldıran yeni Mahkemeler Teşkilatı Kanunu TBMM'de kabul edildi. Kadıların yerini hakimler aldı. 1933 - Almanya'da ari ırktan olmadığı düşünülen memurlar emekli edildi. 1943 - Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Roosevelt, enflasyonu kontrol altında tutabilmek amacıyla tüm maaş ve ücretleri dondurduğunu ve işçilerin iş değiştirmesini yasakladığını açıkladı. 1946 - Milletler Cemiyeti son oturumunu yaptı. Bundan sonra örgütün adı Birleşmiş Milletler olacaktır. 1953 - Kenya bağımsızlık hareketinin önderi Jomo Kenyatta, Mau Mau Ayaklanması gerekçe gösterilerek İngiliz sömürge yönetimince tutuklandı. 1956 - Seyhan Barajı hizmete girdi. 1960 - İstanbul'a on saat çamur yağdı. 1968 - Ortadoğu Teknik Üniversitesi'nde öğrenciler Rektörlük binasını işgal etti. 1976 - Ankara'da çeşitli fakülte ve öğrenci yurtlarında çıkan olaylarda, aralarında Tabii Senatör Muzaffer Yurdakuler'in oğlu Hakan Yurdakuler'in de bulunduğu, Esari Oran ve Burhan Barın isimli 3 öğrenci öldürüldü, çok sayıda öğrenci yaralandı. 1992 - Uluslararası Atatürk Barış Ödülü'nün Güney Afrikalı lider Nelson Mandela'ya verilmesi kararlaştırıldı. Mandela, Türk Hükûmetine yönelik insan hakları ihlali suçlamaları nedeniyle ödülü kabul etmedi. 1992 - Ermeniler, Azerbaycan'nın Ağdaban köyünde 779 sivile işkence yapıp, 67'sini öldürerek Ağdaban Katliamı'nı gerçekleştirdi. 1993 - Fransa'nın Breton bölgesinde yapılan kazılarda, ünlü çizgi roman kahramanı Asteriks'in yaşadığı köyün bulunduğu öne sürüldü. 1994 - DenizTemiz Derneği (Turmepa) kuruldu. 1999 - Hakkâri Valisi Nihat Canpolat'a, Yüksekova ilçesinde bombalı saldırı düzenlendi. Canpolat, saldırıdan küçük sıyrıklarla kurtuldu; şoförü öldü, yedi kişi de yaralandı. 2022 - DHL’e ait B757 kargo uçağı Kosta Rika’nın başkenti San Jose Havalimanı’na acil inişi sırasında pistten çıkarken, meydanda büyük bir faciadan dönüldü.Ve kargo uçağı 2'ye bölündü. Doğumlar MÖ 563 - Gautama Buddha, Hindistanlı dini lider ve Budizmin kurucusu (ö. MÖ 483) 566 - Gaozu, Çin'in Tang Hanedanı'nın kurucusu ve ilk imparatoru (ö. 626) 1320 - I. Pedro, Portekiz kralı (ö. 1367) 1336 - Timur, Timur İmparatorluğu'nun kurucusu ve ilk hükümdarı (ö. 1405) 1605 - IV. Felipe, İspanya Kralı (ö. 1665) 1692 - Giuseppe Tartini, İtalyan besteci ve kemancı (ö. 1770) 1777 - Antoine Risso, Nissart doğa bilimci (ö. 1845) 1859 - Edmund Husserl, Alman filozof (ö. 1938) 1875 - I. Albert, Belçika Kralı (ö. 1934) 1880 - Herbert Adams Gibbons, Amerikalı gazeteci (ö. 1934) 1909 - John Fante, Amerikalı yazar (ö. 1983) 1911 - Emil Cioran, Rumen filozof ve deneme yazarı (ö. 1995) 1911 - Melvin Calvin, Amerikalı biyokimyacı (ö. 1997) 1912 - Sonja Henie, Norveçli buz patencisi ve sinema oyuncusu (ö. 1969) 1922 - Carmen McRae, Amerikalı caz şarkıcısı ve piyanist (ö. 1991) 1929 - Jacques Brel, Belçikalı söz yazarı, şarkıcı ve müzisyen (ö. 1978) 1938 - Kofi Annan, Ganalı diplomat ve Nobel Barış Ödülü sahibi (Birleşmiş Milletler'in 7. Genel Sekreteri) (ö. 2018) 1941 - Vivienne Westwood, İngiliz eğitimci, moda tasarımcısı, aktivist ve iş kadını (ö. 2022) 1942 - Mehmed Niyazi Özdemir, Türk tarihçi ve yazar (ö. 2018) 1944 - Odd Nerdrum, Norveçli figüratif ressam 1946 - Tim Thomerson, Amerikalı bir oyuncu 1947 - Ertuğrul Özkök, Türk gazeteci ve akademisyen 1949 - John Madden, İngiliz tiyatro, film, televizyon ve radyo yönetmenidir 1950 - Grzegorz Lato, Polonyalı futbolcu 1951 - Geir Haarde, İzlandalı siyasetçi ve eski başbakandır 1952 - Ahmet Piriştina, Türk politikacı ve eski İzmir Büyükşehir Belediyesi Başkanı (ö. 2004) 1955 - Ron Johnson, Amerikalı bir muhasebeci, iş insanı ve politikacı 1960 - John Schneider, Amerikalı oyuncu, şarkıcı, yazar ve film yapımcısıdır 1961 - Brian McDermott, İngiliz futbolcu ve teknik direktördür 1962 - Carme Pigem, Katalan kökenli mimar 1962 - Izzy Stradlin, Amerikalı müzisyen 1963 - Dean Norris, Amerikalı oyuncu 1964 - Biz Markie, ABD'li rap müzisyeni, beatbokxçı, DJ, yapımcı, komedyen, aktör ve televizyon kişiliği (ö. 2021) 1965 - Christophe Farnaud, Fransız büyükelçi 1966 - Iveta Bartošová, Çek şarkıcı (ö. 2014) 1966 - Mark Blundell, eski Formula 1 ve CART yarışçısı 1966 - Charlotte Dawson, Yeni Zelanda doğumlu Avustralyalı manken ve Tv sunucusu (ö. 2014) 1966 - Armağan Çağlayan, Türk televizyon yapımcısı, avukat ve akademisyen 1966 - Mazinho, Brezilyalı futbolcu ve teknik direktör 1966 - Harri Rovanperä, Finlandiyalı bir ralli sürücüsüdür 1966 - Robin Wright, Amerikalı aktris 1968 - Patricia Arquette, Amerikalı oyuncu ve En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu Akademi Ödülü sahibi 1968 - Patricia Girard, Fransız eski atlet 1970 - Didem Madak, Türk şair (ö. 2011) 1972 - Paul Gray, Amerikalı müzisyen ve metal müzik grubu Slipknot'ın bas gitaristi (ö. 2010) 1973 - Emma Caulfield, Amerikalı oyuncu 1974 - Batuhan Mutlugil, Türk müzisyen 1975 - Anouk Teeuwe, Hollandalı şarkıcı 1975 - Funda Arar, Türk şarkıcı 1979 - Alexi Laiho, Fin solist, gitarist ve söz yazarı 1980 - Manuel Ortega, Avusturyalı şarkıcı 1980 - Katee Sackhoff, Amerikalı oyuncu 1982 - Gennadiy Golovkin, Kazak profesyonel boksör 1983 - Natalia Doussopoulus, Yunan şarkıcı ve dizi oyuncusu 1984 - Ezra Koenig, Amerikalı şarkıcı ve söz yazarı 1984 - Nemanja Tubić, Sırp futbolcu 1986 - İgor Akinfeyev Rus futbolcu 1987 - Royston Drenthe, Hollandalı futbolcu 1990 - Kim Jonghyun, Güney Koreli şarkıcı (ö. 2017) 1991 - Mathew Ryan, Avustralyalı millî futbolcu 1995 - Cedi Osman, Türk basketbolcu 1996 - Anna Korakaki, Yunan atıcı 1997 - Diosdado Mbele, Ekvator Güneşli futbolcu Ölümler 217 - Caracalla, Roma İmparatoru (d. 186) 622 - Prens Shōtoku, Asuka Dönemi Japonya İmparatorluk Ailesi üyesi ve devlet adamı (d. 574) 1143 - II. İoannis Komninos ya da Comnenus, 1118 ile 1143 yılları arasında Bizans imparatoru (d. 1087) 1162 - Eudes de Deuil ya da Odo, Odon, Fransız tarihçi ve İkinci Haçlı Seferi (1147-1149) katılımcısı (d. 1110) 1364 - II. Jean, İyi (Fransızca: le Bon) olarak adlandırılır - Fransa Kralı (d. 1319) 1450 - Büyük Kral Sejong, Joseon Hanedanlığı′na hükmetmiş bir kral (d. 1397) 1492 - Lorenzo de' Medici ya da Lorenzo il Magnifico, İtalyan devlet adamı (d. 1449) 1551 - Oda Nobuhide, Sengoku döneminde bir daimyō (d. 1510) 1735 - II. Ferenc Rákóczi, Macar bağımsızlık hareketinin önderi (d. 1676) 1835 - Friedrich Wilhelm Christian Carl Ferdinand von Humboldt, Alman filozof, dilbilimci ve devlet adamı (d. 1767) 1848 - Gaetano Donizetti, İtalyan besteci (d. 1797) 1918 - Ludwig Georg Courvoisier, Basel, İsviçre'den bir cerrah (d. 1843) 1919 - Loránd Eötvös, Macar fizikçi (d. 1848) 1922 - Erich von Falkenhayn, Alman general ve Osmanlı mareşali (d. 1861) 1931 - Erik Axel Karlfeldt, İsveçli şair ve Nobel Edebiyat Ödülü sahibi (d. 1864) 1936 - Robert Bárány, Avusturyalı otolojist. 1914 yılında Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü'nü aldı (1876) 1949 - Wilhelm Adam, Adolf Hitler'den önce Reichswehr'in kadro şefliğinde hizmet veren Alman generalidir (d. 1877) 1950 - Vaclav Nijinski, Polonyalı balet (d. 1889) 1958 - Mehmet Kâmil Berk, Türk tıp doktoru (Mustafa Kemal Atatürk'ün doktorlarından) (d. 1878) 1959 - Şefik Hüsnü, Türk tıp doktoru ve siyasetçi (d. 1887) 1971 - Fritz von Opel, Alman otomotiv sanayicisi (d. 1899) 1973 - Pablo Picasso, İspanyol ressam ve kübizmin öncüsü (d. 1881) 1976 - Hakan Yurdakuler, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi öğrencisi (öldürüldü) 1981 - Omar Bradley, Amerikalı asker (d. 1893) 1984 - Pyotr Leonidovich Kapitsa, Nobel Fizik Ödülü sahibi Sovyet fizikçi (d. 1894) 1985 - Vedat Nedim Tör, Türk yazar ve Kadro dergisinin kurucularından (d. 1897) 1991 - Per Yngve Ohlin, aynı zamanda sahne adı ile Dead olarak bilinir (d. 1969) 1992 - Daniel Bovet, İsviçreli farmakolog (d. 1907) 1993 - Marian Anderson, Amerikalı şarkıcı (d. 1897) 1996 - Ben Johnson, Amerikalı aktör ve En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Akademi Ödülü sahibi (d. 1918) 1996 - León Klimovsky, Arjantinli senarist ve film yapımcısı (d. 1906) 2000 - İbrahim Ahmed ya da İbrahîm Ehmed, Kürt yazar ve çevirmen (d. 1914) 2000 - Claire Trevor, Amerikalı aktris (d. 1910) 2002 - María Félix, Meksikalı sinema oyuncusu ve şarkıcıydı (d. 1914) 2002 - Savaş Yurttaş, Türk tiyatro sanatçısı (d. 1944) 2004 - Doğan Baran, Türk tıp doktoru, siyasetçi ve eski Sağlık Bakanı (d. 1929) 2004 - Süleyman Çakır, Mafya Babası (d. 1964) 2006 - Dick Alban, Amerikalı futbolcu (d. 1929) 2007 - Sol LeWitt, Amerikalı heykeltıraş ve ressam (d. 1928) 2008 - Stanley Kamel, Amerikalı oyuncu (d. 1943) 2010 - Antony Garrard Newton Flew, İngiliz filozof (d. 1923) 2010 - Malcolm McLaren, İngiliz rock şarkıcısı, müzisyen ve menajeri (d. 1946) 2010 - Jean-Paul Proust, Fransız vali (d. 1940) 2010 - Dorothea Margaretha Scholten-van Zwieteren, Hollandalı şarkıcı (d. 1926) 2012 - Jack Tramiel, Polonya kökenli Amerikalı iş insanı (d. 1928) 2013 - Annette Joanne Funicello, Amerikalı oyuncu ve şarkıcı (d. 1942) 2013 - Sara Montiel (bilinen adı: Sarita Montiel, doğum adı: Maria Antonia Abad), İspanyol oyuncu ve şarkıcı (d. 1928) 2013 - Margaret Thatcher, Britanyalı siyasetçi ve eski Başbakan (d. 1925) 2013 - Yasuhiro Yamada, Japon eski futbolcu (d. 1968) 2014 - James Brian Hellwig (bilinen adlarıyla: Warrior, The Ultimate Warrior ve Dingo Warrior), WWE'de mücadele etmiş Amerikalı profesyonel güreşçi (d. 1959) 2015 - Jayakanthan, Hint gazeteci eleştirmen ve yazar (d. 1934) 2016 - Erich Rudorffer, II. Dünya Savaşı boyunca Alman ordusuna hizmet etmiş avcı uçağı pilotu (d. 1917) 2017 - Georgi Mihayloviç Greçko, Sovyet kozmonot (d. 1931) 2018 - Leila Abaşidze, Gürcü-Sovyet oyuncu, film yönetmeni ve senarist (d. 1929) 2018 - Juraj Herz, Çek yönetmen, aktör, senarist ve sahne tasarımcısı (d. 1934) 2018 - Vyaçeslav Koleyçuk, Rus ses sanatçısı, müzisyen, mimar ve görsel sanatçı (d. 1941) 2018 - Charles Jonathan Thomas "Chuck" McCann, Amerikalı oyuncu, seslendirme sanatçısı, kukla sanatçısı ve komedyen (d. 1934) 2018 - Ali Haydar Öner, Türk bürokrat ve siyasetçi (d. 1948) 2019 - Josine Ianco-Starrels, Romanya doğumlu Amerikalı sanat yönetmeni ve akademisyen (d. 1926) 2020 - Richard L. Brodsky, Amerikalı avukat ve politikacı (d. 1946) 2020 - Jaroslava Brychtová, Çek çağdaş sanatçı (d. 1924) 2020 - Robert "Bob" Lynn Carroll, Amerikalı-Kanadalı omurgalı paleontoloğu (d. 1938) 2020 - Miguel Jones Castillo, İspanyol futbolcu (d. 1938) 2020 - Martin S. Fox, Amerikalı yayıncı (d. 1924) 2020 - Miguel Jones, İspanyol futbolcu (d. 1938) 2020 - Bernaie Juskiewicz, Amerikalı politikacı (d. 1943) 2020 - Joel J. Kupperman, Amerikalı felsefe profesörü (d. 1936) 2020 - Francesco La Rosa, İtalyan futbolcu (d. 1926) 2020 - Henri Madelin, Fransız Cizvit rahip ve ilahiyatçısı (d. 1936) 2020 - Rick May, Amerikalı seslendirme sanatçısı ve tiyatro performansçısı, yönetmeni ve öğretmeni (d. 1940) 2020 - Valeriu Muravschi, 28 Mayıs 1991 - 1 Temmuz 1992 tarihleri arasında Moldova Başbakanı olarak görev yapan Moldovalı politikacı ve iş insanı (d. 1949) 2020 - Norman I. Platnick, Amerikalı araknolog ve taksonomist (d. 1951) 2020 - Robert Poujade, Fransız siyasetçi (d. 1928) 2020 - Donato Sabia, 800 metrede uzmanlaşmış İtalyan orta mesafe koşucusu (d. 1963) 2021 - Margaret Wander Bonanno, Amerikalı yazar ve tarihçi (d. 1950) 2021 - Jovan Divjak, Bosnalı ordu generali (d. 1937) 2021 - Diána Igaly, Macar atıcı (d. 1965) 2021 - Roseli Aparecida Machado, Brezilyalı uzun mesafe koşucusu (d. 1968) 2022 - Psalm Adjeteyfio, Ganalı aktördür (d. 1948) 2022 - Peng Ming-min, Tayvanlı demokrasi aktivisti, siyasetçi ve hukukçu (d. 1923) Tatiller ve özel günler Dünya Romanlar Günü Fırtına: Kırlangıç Fırtınası 0408 08


text: Voleybol, file ile ikiye bölünmüş bir oyun alanı üzerinde altı kişilik iki takım ile oynanan, voleybol topuna eller ve kollarla vurarak file üzerinden karşı tarafın oyun alanına gönderme ve yere değmesini sağlama esasına dayalı bir takım sporudur. Oyun, tam orta çizgisi üzerinden bir file ile ayrılmış olan bir sahada oynanır. Oyun esnasında her takımın oyuncuları sahanın kendine ait olan yarısında bulunur ve asla rakip alana geçmezler. Oyunun amacı, voleybol topunu en fazla üç pas yaparak rakip takımın sahasına göndererek yere çarpmasını sağlamak ve rakip takımın aynı amaca ulaşmasını önlemektir. Topa yalnızca eller ve kollarla değil, bütün vücutla dokunulabilir. Oyuncular topu sabit olarak ellerinde tutamazlar ve topa üst üste iki kez vuramazlar. Oyuncuların saha içinde durdukları yerler hemen hemen sabittir: Üç oyuncu fileye yakın durarak atak yapar, diğer üç oyuncu ise atak oyuncularının arkasında durarak savunma yapar. Bir yarı sahanın arka çizgisinin sağ tarafında ayrılan üçte birlik bölüme “Servis Alanı” adı verilir. Oyun, servis atışı ile başlar. Servis atışı, topu servis alanından atarak bir seferde rakip tarafa gönderme hedefiyle yapılan atıştır. Bu atış, topa el içi, kol ya da yumrukla vurularak yapılabilir. Karşı takım, servisle gelen topu karşılayarak, en fazla üç vuruşla tekrar diğer yarı sahaya göndermeye çalışır. Oyun; topun oyun alanına değmesi, harice gitmesi veya bir takımın faul yapmasına kadar devam eder. Bu üç durumdan biri olduğunda, yeniden servis atışı yapılır. Topa üç kereden fazla dokunmak, rakip sahaya basmak, fileyi tutmak, fileye temas etmek, topa kuraldışı bir müdahalede bulunmak ya da topu tutmak faul olarak kabul edilir ve faullerde top karşı takıma geçer. Takımlardan biri, topu diğer takımın yarı sahasına veya rakip çizgisine değdirmeyi başardığında 1 puan kazanır. Eğer atılan top, rakip takımın yarı sahasının dışına değerse, rakip takım 1 puan kazanır. Bir voleybol maçı toplam beş setten oluşur. İlk dört sette hedef, en az iki fark ile 25 puana ulaşmaktır, son sette ise hedef yine en az iki farkla 15 puana ulaşmaktır. Bir takım üst üste 3 set kazanırsa, maç sona erer. Tarihi ABDnin Massachusetts eyaletinde, Genç Erkekler Hristiyan Birliği (YMCA) adındaki spor kulübünde çalışan beden eğitimi öğretmeni William G. Morgan tarafından 9 Şubat 1895'te tasarlandı. Bir kapalı alan sporu olarak 1895’te oynanmaya başlandı. Morgan, bu oyunu "mintonette" olarak adlandırmıştı; daha sonraları topa yere değmeden vurma ilkesinden (vole) yola çıkılarak "voleybol" adı önerildi ve oyun bu adla tanındı. İlk kez Morgan tarafından kaleme alınan voleybol kuralları, YMCA ile Üniversiteler Ulusal Spor Birliği'nin (NCAA) ortak çalışması sonunda 1916’da yeniden düzenlendi. ABD'de kısa sürede tutulan voleybol, I. Dünya Savaşı sırasında ABD askerleri aracılığıyla Avrupa’ya da geçti. Sporun, çeşitli ülkelerde uzun bir dönem bağımsız bir çizgide gelişmesinden sonra, 1947’de Paris'te Uluslararası Voleybol Federasyonu (FIVB) kuruldu. İlk Dünya Şampiyonası 1949 yılında erkekler, 1952'de kadınlar tarafından oynanmıştır. Günümüzde, merkezi İsviçre'nin Lozan kentinde bulunan FIVB'ye 169'tan fazla ülke üyedir. Tokyo'da oynanan 1964 Yaz Olimpiyatlarından bu yana bu yana voleybol bir olimpiyat oyunudur. Atlanta'da oynanan 1996 Yaz Olimpiyatları'ndan bu yana ise plaj voleybolu, bir olimpiyat oyunu olmuştur. Oyunun oturarak oynanan bir başka versiyonu da, Paralimpik Oyunlarına dahildir. Erkekler Oturarak Voleybol ilk kez 1980 Paralimpik Oyunları’nda oynanmışken, Kadınlar için olan versiyonu 2004 yılında Paralimpik Oyunlara dahil olmuştur. Oyuncular ve yerleri Pasör Smaçörlere pas kaldıran oyuncudur. Pasör oyun sistemine göre farklı bölgelerden "2" ve "3" arasındaki bölgeye gelerek oynar. Oyunu asıl yönlendiren oyuncudur. Pasörün kötü pas atması halinde smaçöre daha çok görev düşer ve hücumdaki etki azalır. Pasör oyun süresince birçok farklı yerde yer alabilir. Pasör Çaprazı Pasör servise geçtiğinde öne gelen ve genellikle uzun pasla hücum eden oyuncu. "2" numara oyuncusu da denilebilir. Bu oyuncu 4-2 taktiğinde görev almaz. Smaçör "4" numarada oynayan ve genellikle uzun pasla hücum eden oyunculara denir. Sahada bu görevde oynayan iki oyuncu bulunur. Birisi servise geçtiğinde çaprazı öne geçer, bu sayede "4" numaradan sürekli olarak hücum yapılabilir. Orta Oyuncu 3 numaradan oynayan ve kısa, kurşun paslarla hücum eden oyunculara denir. Bu görevde 2 oyuncu sahada yer alır. Birisi servise geçtiğinde çaprazı öne geçer, bu nedenle "3" numaralı bölge de sürekli hücum bölgesidir. Libero Takımın altıncı oyuncusudur. Farklı renkli (genellikle takım formasının tam zıt renginde) forma giyer, diğer oyunculardan farklı olarak oyuncu listesinde adının yanında bir "L" ibaresi bulunur ve bu ibare bu oyuncunun o maç sırasında başka bir görevde kullanılamayacağını gösterir. Takımın savunma oyuncusudur. Oyun sırasında servis atılmadan önce, takımının o sırada savunmada olan oyuncularından biriyle yer değiştirebilir. Bu yer değiştirme, sahanın arka alanından gerçekleştirilir. Arka alanda parmak pas ve manşet alabilirken, topu 3 metre içinde parmak pasla alamaz. Yerine geçtiği oyuncu "4" numaraya geldiğinde ya da başka bir oyuncuyla değişmesi gerekiyorsa oyundan çıkar. Her iki durumda da oyuna tekrar girebilmesi için bir sayı beklemelidir. Servis atamaz ve 3 metre içinden hücum yapamaz. Arka alandan hücum yapabilir, ancak zıplayamaz. 3 metre içinde hoplayabilir. Arkaya gelen topları parmakla alamaz. Farklı renkte forma giymesinin sebebi voleyboldaki estetik algı ile ilgilidir. Bazen karşı takımın formasını giyebilirler. 2021 yılında FIVB tarafından yapılan kural değişikliğinden önce liberoların takım kaptanı olmalarına izin verilmemekteydi. Oyuncular Oyuncunun malzemeleri forma, şort, çorap ve spor ayakkabısıdır. Oyuncuların formaları 1’den 18’e kadar değişiklik gösterebilir. Takım kaptanının formasında, göğüs numarasının altında bir şerit olmalıdır. Diğer oyunculardan farklı renkte olan (libero oyuncuları haricinde) ve/veya kurallara uygun numarası bulunmayan formaların giyilmesi yasaktır. Oyuncular riski kendisine ait olmak kaydıyla gözlük ve lens takabilirler. Oyunda olmayan oyuncular oyun esnasında ısınma sahasında, molalarda ve teknik molalarda kendi oyun alanlarının arkasındaki serbest bölgede topsuz olarak, set aralarında serbest bölge içinde top kullanarak ısınabilirler. Filenin önünde bulunan üç oyuncu ön hat oyuncusudur ve "4" (ön-sol), "3" (ön-orta), "2" (ön-sağ) numaralı alanlarda dururlar. Diğer üç oyuncu geri hat oyuncusudur ve "5" (geri-sol), "6" (geri-orta), "1" (geri-sağ) numaralı alanlarda dururlar. Pas Çeşitleri Uzun Pas Genellikle "4" ve "2" numaralı oyunculara atılan yüksek pastır.,, Kurşun Pas "4" ve "2" numaralı oyuncuların hücumlarını hızlandırmak amacıyla atılan, file köşelerine doğru ve fileye paralel olarak atılan kısa ve hızlı pastır. Kısa Pas "3" numara oyuncularına atılan pastır, hızlı hücumu sağlar ve karşı takımı savunması yerine yerleşmeden yakalama amacı taşır. Yüksekliği ve zamanlamasına göre üç çeşidi vardır. Erken kısa "3" numara oyuncusu, top pasöre ulaşmadan önce hareketlenir ve top pasörle buluştuğunda havada olur. Normal kısa "3" numara oyuncusu, top pasöre giderken hareketlenir ve top pasörle buluştuğunda zıplar, topla en yüksek noktada buluşup topa vurur. Geç kısa "3" numara oyuncusu, topa düşmeye başladığı noktada vurur. Taktikler 4–2 İki pasör, iki smaçör ve iki orta oyuncu ile sahaya çıkılan taktiktir. Pasörler arka alanda savunma oyuncusu olarak sayılırken öne geldiklerinde pas atmakla görevlidirler. Hücum görevinin sürekli olarak iki oyuncuda olması, bu taktiğin zayıf yönüdür. 5-1 Tek pasör, iki smaçör, iki orta oyuncu ve bir pasör çaprazıyla sahaya çıkılan taktiktir. Pasör arka alana geçtiğinde, öncelikli olarak bir savunma oyuncusudur. Top pasöre gelirse, pasör topu karşılar ve pası atmakla yükümlü olan oyuncu pasör çaprazı olur, aksi takdirde pasör 3 metre içine kaçarak pasını atar ve yeniden savunma pozisyonunu alır. Pasörün arkada olduğu pozisyon takımın üç oyuncusunun hücum edebildiği, dolayısıyla da güçlü oldukları pozisyondur. Modern 4-2 İki pasör, iki smaçör, iki orta oyuncu ile oynanır. "4-2"den farkı, pasörlük görevinin arka alanda bulunan pasöre ait olmasıdır. Öne geçen pasör; pasör çaprazı gibi oynar ve takım sürekli olarak üçlü hücum yapabilir. Voleybol sahası Oyun alanı, 18x9 m2 ölçülerinde bir dikdörtgendir ve her yönde en az 3 m genişliğinde olan bir serbest bölge ile çevrilmiştir. Oyun sahasının üzerinde bulunan serbest oyun boşluğu, her türlü engelden arındırılmış olmalıdır. Serbest oyun boşluğu, oyun sahası yüzeyinden ölçüldüğünde en az 7 m yüksekliğinde olmalıdır. Sahayı çevreleyen çizgiler 5cm kalınlığındadır. Sahanın yüzeyi düz, yatay ve yeknesak olmalıdır. Oyuncular için sakatlanmaya yol açacak herhangi bir tehlike teşkil etmemelidir. Pürüzlü ve kaygan yüzeylerde oynanması yasaktır. FIVB Dünya ve Resmi Müsabakalarında sadece tahta veya sentetik bir yüzeyin kullanılmasına izin verilir. Bu yüzey daha önce FIVB tarafından onaylanmış olmalıdır. Kapalı salonlarda oyun alanının yüzeyi açık renkte olmalıdır. FIVB Dünya ve Resmi Müsabakalarında çizgiler için beyaz, oyun alanı ve serbest bölge için farklı renkler kullanılmalıdır. Açık hava sahalarında drenaj amacıyla her metre için 5mm’lik eğime müsaade edilir. Saha çizgilerinin sert bir maddeden oluşturulması yasaktır. Oyun alanının üzerindeki çizgiler Bütün çizgiler 5cm genişliğindedir. Çizgiler, zeminin ve diğer çizgilerin renklerinden farklı ve açık renkte olmalıdır. Sınır çizgileri İki yan ve iki dip çizgi oyun alanını belirler. Yan ve dip çizgilerin her ikisi de oyun alanının boyutlarına dahil olarak çizilir. Orta çizgi Orta çizginin tam ortası oyun alanını 9x9 m2 boyutlarında iki eşit alana böler; bununla beraber orta çizgi kalınlığının, bütünüyle, her iki oyun alanının da sınırları içerisinde olduğu kabul edilir. Bu çizgi filenin altından iki yan çizgi arasında uzanır. Hücum çizgisi Her oyun alanında, arka kenarı, orta çizginin tam ortasından 3 m geride çizilmiş bir hücum çizgisi, ön bölgeyi belirler. Bölgeler Ön bölge Her oyun alanında ön bölge orta çizginin tam ortası ve hücum çizgisinin arka kenarıyla sınırlıdır. Ön bölgenin yan çizgiler dışında serbest bölgenin sonuna kadar uzandığı varsayılır. Servis bölgesi Servis bölgesi, her dip çizginin gerisinde 9 m genişliğindeki sahadır. Bu bölgenin yan sınırları, dip çizgilerden 20cm geriye, yan çizgilerin uzantısı olarak çizilen 15cm uzunluğunda iki kısa çizgiyle belirlenir. Her iki kısa çizgi de servis bölgesinin genişliğine dahildir. Servis bölgesinin derinliği serbest bölgenin sonuna kadar devam eder. Oyuncu değiştirme bölgesi Oyuncu değiştirme bölgesi, her iki hücum çizgisinin yazı hakemi masasına kadar olan uzantısı ile sınırlıdır. Libero değişim bölgesi Libero değişim bölgesi, serbest bölgenin, takım sıraları tarafındaki bir bölümü olup, hücum çizgisi uzantısından dip çizgiye kadar olan alanla sınırlandırılmıştır. Isınma sahası FIVB Dünya ve Resmi Müsabakalarında ısınma sahaları yaklaşık 3x3 m2 boyutlarında, serbest bölgenin dışında ve oturma sıralarının bulunduğu taraftaki köşelerde yer alır. Ceza sahası Yaklaşık 1x1 m2 boyutlarında olan ve iki sandalye bulundurulan bir ceza sahası, her bir dip çizgi uzantısının dışında olacak şekilde, kontrol sahası içinde yer alır. Bu sahalar 5 cm genişliğinde kırmızı bir çizgiyle sınırlandırılabilirler. File File, düşey olarak orta çizginin üstünde yer alır ve erkekler için 2,43 m; kadınlar için 2,24 m yüksekliğindedir. File, 1 m genişliğinde, 9,50 ile 20 m uzunluğundadır ve 20 cm2lik karelerden oluşan siyah iplerden yapılmıştır. Anten, 1,80 m uzunluğunda ve 10 mm çapındadır. Antenlerin her birinin 80 santimetrelik üst kısımları filenin üzerinde devam eder. Antenler filenin bir parçası sayılır ve geçiş boşluğunun yan sınırlarını belirler. Voleybol kuralları Voleybol topu Top, içinde lastik veya benzeri bir maddeden bir kesenin bulunduğu esnek deri ya da sentetik deriden yapılmış ve küresel şekildedir. Tek bir açık renk ya da renk kombinasyonu kullanılabilir. Uluslararası resmi müsabakalarda kullanılan topların sentetik deri maddesinin ya da renk kombinasyonlarının FIVB standartlarına uyması gereklidir. Çevresi 65–67cm ve ağırlığı 260-280 gr’dır. İç basıncı 0.30-0.325kg/cm2’dir. (294.3-318.82 mbar veya hPa) Yasaklı malzemeler Herhangi bir sakatlığa sebep olacak veya rakibe oranla avantaj sağlayacak her türlü eşya yasaktır. Oyuncular gözlük veya lens takabilir ancak sorumluluk oyuncunun kendisine aittir. Kaptanlar Kaptanlar kendi takımlarından sorumludurlar. Maç öncesi ve sonrası takım cetvelini imzalar ve kurada takımını temsil eder. Sayı kazanmak Bir takım 4 şekilde sayı elde edebilir: Rakip sahanın zeminine top temas ettiği zaman, top en son rakip sahanın oyuncusuna değip dışarı çıktığı zaman, rakip takımın bir hatası sonucu (oyun kurallarına aykırı bir davranış yapılması) veya rakip takım herhangi bir ihtar (uyarı) aldığında. Setler Bir takım en az 2 sayı farkla 25 sayıda olduğu zaman seti kazanmış olur. 24-25 olduğu durumlarda set 2 sayı fark oluşana kadar devam eder. Üç set alan takım maçı kazanmış olur. 2-2’lik durum eşitliğinde beşinci set oynanır. Beşinci set 2 sayı farkı kuralıyla birlikte 15 sayı üzerinden oynanır. Saha seçimi ve ilk servisi atacak takımın seçilmesi Oyunun başında başhakem tarafından kura atışı yapılır. Bu şekilde saha ve ilk servisi atacak takım belirlenir. Kurayı kazanan takımın iki seçeneği vardır: Ya ilk servisi kullanmayı seçer ya da sahayı seçer. İlk servisi kullanacak takım filede ilk ısınacak takımdır. Oyundaki Oyuncu Sayısı Her takımın oyunda altı oyuncusu bulunur. Dönüşler Dönüşteki sıraya başlangıç dizilişi ile başlanır. Set bitene kadar ve oyuncuların pozisyonları ile kontrol edilir. Bir takım servis karşılıyorsa, eğer servis atma hakkı kazanırsa o takımın oyuncuları saat yönünde bir pozisyon dönerler. Seyirciler Türkiye'de bilhassa mahallî voleybol müsabakalarında bir oyuncu servis kullanmaya hazırlanırken o takımın taraftarları "hoooop" diye tezahürata başlar, oyuncu kullandığı anda da "güüüm" diyerek bitirirler. Fotoğraflar Dış bağlantılar Dünya Voleybol Federasyonu Türkiye Voleybol Federasyonu Kaynakça Ayrıca bakınız Voleybolda Olimpiyat madalyası kazananlar listesi Dünya Erkekler Voleybol Şampiyonası Dünya Kadınlar Voleybol Şampiyonası Voleybol Dünya Kupası Voleybol Dünya Ligi Kadınlar Voleybol Dünya Kupası Erkekler Voleybol Dünya Kupası Uluslararası Voleybol Federasyonu Türkiye kadın millî voleybol takımı Türkiye erkek millî voleybol takımı Yaz Olimpiyatları'nda voleybol Oturarak voleybol Plaj voleybolu Türkiye Voleybol Federasyonu Top oyunları Kısmi çömelme pozisyonu Amerika Birleşik Devletleri kökenli sporlar Spor türevleri Takım sporları Yaz Olimpiyatları sporları Spor etkinlikleri Spor kuralları ve yönetmelikleri


text: Hentbol, altısı saha içinde, biri kalede olmak üzere yedi oyuncuyla oynanan bir takım sporudur. Oyun süresi otuz dakikalık iki devreden oluşur. İlk yıllarında futbol stadyumlarında 11 kişilik takımlar halinde çim üzerinde oynanan hentbol, 1950'lerden sonra yaygın bir salon sporu haline dönüşmüştür. Saha hentbolu, plaj hentbolu ve tekerlekli sandalye hentbolu türleri bulunur. Danimarkalı beden öğretmeni Holger Nielsen 1848'de Ortrup'daki okulunda kuralları ve metotları belirlenmiş ve adına "Handball spiel" dediği bir oyunun oynanmasına izin vermiştir.1915-1917 yılları arasında Berlinli spor okulu müdürü olan Max Heiser bu oyunun gerçek yapısını düşünen ve kuran ilk kişi oldu. Defanstaki takım, hücum eden takımı ceza sahasının önünde kalelerine yaklaştırmamaya çalışır. D şeklindeki 6 m uzaklıktaki ceza sahasına kaleci dışındaki oyuncuların girmesi yasaktır. Savunma sırasında, defans oyuncuları belirli ölçüde rakip oyunculara temasta bulunabilirler. Aşırı faullü temaslarda oyuncu iki dakikalık oyundan çıkma cezası ile cezalandırılır ve ceza alan oyuncunun yerine oyuncu giremez. Cezası biten oyuncu yerine başka oyuncu girebilir. Hentbol sahası 40 metre uzunluğunda ve 20 m genişliğinde dikdörtgen bir alandır. Kaleye 9 m uzaklıkta kesik çizgiler serbest atış çizgisidir. Bu çizgi ile kale sahası çizgisi arasındaki fauller bu çizgiden kullanılır ve kullanılırken hücum oyuncuları bu alanın dışında durmak zorundadır.Penaltı kararı kale sahasında atış halindeki oyuncuya yapılan faullerde ve kale atışını kale sahası içinde engelleyen savunma oyuncusu varsa kullanılır. Penaltı atışları kalenin tam 7 m karşısından yapılır. Bu atışlara 7 m atışı da denir. Her takım sahaya 14 oyuncu ile çıkar. Maç başlarken oyun alanı içinde, bir takımdan 6' sı oyuncu, biri kaleci olmak üzere toplam 7 oyuncu bulunur. Kenarda 7 yedek oyuncu oturur. Oyun süresi içerisinde çizgi ile belirlenen bölümde, kendi aralarında her an istedikleri kadar oyuncu değiştirilebilirler. Oyunda amaç, rakip kaleye gol atmaktır. Eğer bir oyuncu kurallar içinde topu rakip kaleye atar ve sokabilirse bu "gol" olarak kabul edilir. Takımlar, birbirlerinin kalelerine topu atıp gole çevirmeye çalışırken, gol olmaması için de savunma ile kendi kalelerini korurlar. Hentbolda oyuncular topu elle tutabilir, yumruklayabilir ya da atabilir. Topa vücudun dizden aşağı herhangi bir bölümüyle dokunmak yasaktır. Sadece kaleci kalesini vücudunun tümüyle koruyabilir. Oyuncu, topu elinde en fazla 3 saniye tutabilir ve topla sadece 3 adım atabilir. İki devre sonunda en çok gol kaydeden takım galip gelir. Gol sayıları eşitse karşılaşma beraberlikle son bulur. Galibiyette 2 puan, beraberlikte 1 puan alınırken, yenilgide puan alınmaz. Oyun para atışı ile başlar. Para atışını kazanan takım oyuna top ile mi başlamak istediğini yoksa önce hangi kalede savunma yapmak istediğini seçer. Topun çevresi bayanlar müsabakalarında 54-56 iken erkeklerde 58–60 cm.dir. Topun ağırlığı erkeklerde 425 ile 475 gr bayanlarda ise 325 ile 400 gramı geçmemesi gerekir. Oyuncular topu sürerken iki kez tutabilirler ancak tuttuktan sonra üç saniye içinde ellerinden çıkarmak zorundalar ve topla en fazla üç adım atabilirler. Oyun iki hakemle yönetilir. Günümüzde oynanan modern hentbolun temelleri 1920′lerde Almanya, Danimarka ve İsveç’te oynanan el topuna dayanır. 1936 ve 1952 Olimpiyatlarında gösteri amacıyla yer alan hentbol, 1972 Olimpiyatlarında resmî olarak yer almıştır. Günümüzde hentbol özellikle Avrupa kıtasında büyük ilgi çekmektedir. İspanya'da ASOBAL Liga, Almanya'da Handball Bundesliga, İsveç'te Handbol ElitSerien, Danimarka'da TDC Ligaen sporun en üst düzeyde oynandığı yerel ligler olarak nitelendirilmektedir. Dış bağlantılar Uluslararası Hentbol Federasyonu (IHF) Avrupa Hentbol Federasyonu (EHF) EHF Şampiyonlar Ligi Kaynakça Ayrıca bakınız Dünya Erkekler Hentbol Şampiyonası Dünya Kadınlar Hentbol Şampiyonası Avrupa Kadınlar Hentbol Şampiyonası Türkiye kadın millî hentbol takımı Türkiye erkek millî hentbol takımı Yaz Olimpiyatları'nda hentbol Türkiye Kadınlar Hentbol Süper Ligi Türkiye Erkekler Hentbol Süper Ligi Türkiye Hentbol Federasyonu Top oyunları Takım sporları Yaz Olimpiyatları sporları Salon sporları


text: Surinam veya resmî adıyla Surinam Cumhuriyeti (Felemenkçe: Republiek Suriname, ), Güney Amerika'nın Atlantik kıyısında egemen bir devlettir. Güneyde Brezilya, batıda Guyana ve doğuda Fransız Guyanası ile sınırı vardır. 165.000 km2'lik yüzölçümü ile Güney Amerika'nın en küçük ülkesidir. Surinam'ın nüfusu yaklaşık 575.990'dır ve çoğunluğu ülkenin kuzey kıyısında yaşamaktadır. Paramaribo ülkenin başkenti olup, en yüksek nüfusa sahip kentidir. Başlangıçta Aravak ve Karayipler gibi yerli kabileler ile meskun edilen Surinam'ın Avrupalılar tarafından keşfi 16. yüzyılda gerçekleşti. Bölge ilk defa 17. yüzyılın ortasında İngiltere tarafından kolonileştirildi, ancak kısa bir süre sonra Surinam Hollanda hakimiyetine girdi. Surinam Cemiyeti adlı özel şirket yönetimi altında nehirler etrafında plantasyonlar kuruldu ve burada işgücü olması için Afrika'dan köleler getirildi, bu kölelerden bazıları ise koloninin iç kesimlerine kaçarak kendi toplumlarını kurdu. Koloni 1795'te millileştirildi, 1863'te ise kölelik yasaklandı. Plantasyonlardaki işgücü açığının giderilmesi için başta Doğu Hint Adaları ve Hindistan'dan olmak üzere senetli işçiler getirildi. Surinam'a 1954'te ülke statüsü verilmesiyle Hollanda ve Hollanda Antilleri ile birlikte Hollanda Krallığı'nı oluşturan üç ülkeden biri haline geldi. 25 Kasım 1975'te Surinam Hollanda Krallığı'ndan ayrılıp bağımsızlığını kazandı, yine de Hollanda ile ekonomik diplomatik ve kültürel bağlarını sürdürdü. Surinam halkı çok sayıda, etnik, dini ve dilsel grubu kapsar. Ülkede soyları senetli işçilere dayanan Hintler en büyük etnik grup olurken, soyları Afrikalı kölelere dayanan Marunlar ikinci sırada yer almaktadır. Bunlara ek olarak Afrikalı ve Beyaz ataya sahip Kreollar, Cavalılar ve birden fazla etnik gruba ait melez bireyler önemli diğer grupları oluşturmaktadır. Çoğunluk tarafından konuşulan Felemenkçe resmî statüye sahip olup ülkedeki prestij dil olurken, halkın önemli bir kısmı ayrıca Sranan Tongo adlı kreol dili konuşmaktadır. Ülkede Hristiyanlık en yaygın dindir, Hinduizm ve İslam ise büyük azınlıklarca inanılmaktadır. Surinam, kültürel Karayip ülkesi olarak kabul görmüş olup, aynı zamanda Karayip Ortak Pazarı'nın (CARİCOM) da bir üyesidir. Etimoloji Surinam isminin kökeninin, bölgenin Avrupalılar tarafından keşfi sırasında bölgede yaşamış Surinen adlı yerli halka dayandığı düşünülmektedir. Ülke adının sonunda yer alan -am eki, ülkede konuşulan Lokono dilinde nehir veya nehir ağzı anlamına gelmektedir ve ülke adına bu şekilde girdiği düşünülmektedir. İlk olarak bu isim Surinam Nehri için kullanılmış, daha sonra nehir etrafındaki bölge ve koloniler için kullanılır hale gelmiştir. Tarihçe Surinam'da insan yaşamına dair izler MÖ 3000 yılına dayanmaktadır. Bölgede Avrupalılar tarafından ele geçirilmesinden önce Aravakların yaşamış olup, bu halk daha sonra bölgeye gelen Karayiplerin himayesine girmiştir. Koloni dönemi Surinam'ın Avrupalılar tarafından keşfi ilk olarak 16. yüzyılda İspanyol İmparatorluğu'na bağlı denizciler tarafından gerçekleştirildi. Bölgeye 17. yüzyılın ortasında İngilizlerin yerleşmesiye bir koloni kuruldu, 1667'de ise İkinci Hollanda-İngiltere Savaşı sonucunda imzalanan Breda Antlaşması nezdinde Surinam Hollanda İmparatorluğu himayesine girdi, İngiltere'ye ise Yeni Hollanda devredildi. Koloni, ele geçirilmesinin ardından Amsterdam şehri, Van Aerssen van Sommelsdijck ailesi ve Hollanda Batı Hindistan Şirketi tarafından kurulmuş Surinam Cemiyeti adlı özel şirket tarafından yönetilmeye başlandı. Koloni yönetimi altında bölgedeki nehirler etrafında kakao, kahve, şeker kamışı ve pamuk tarımı yapan plantasyonlar oluşturuldu ve işgücü ihtiyacı için Afrika'dan köleler getirildi. Kölelerin yaşadığı kötü koşullar kölelerin bölgenin iç kesimlerine kaçarak burada kendi toplumlarını oluşturmalarına sebep oldu. 1795'te Batavya Cumhuriyeti koloniyi özel şirket yönetiminden çıkartarak millileştirdi. 1799 ve 1802 ile 1804 ve 1816 arasındaki Britanya işgalleri dışında koloni Batavya Cumhuriyeti ile ardılı Bonapartist Hollanda Krallığı ve Hollanda Krallığı tarafından yönetildi. 1863 yılında koloni köleliği aşamalı olarak yasakladı. Plantasyon sahiplerine tazminat olması adına kölelerin düşük bir ücret karşılığında 10 sene boyunca plantasyonlarda çalışması, sonra ise tamamen özgürleştirilmeleri kararlaştırıldı. 1873'te özgürleşen kölelerin büyük bir kısmı plantasyonlarda çalışmayı bıraktı, bazıları ise çalıştıkları çiftlikleri satın aldı. Koloninin mali gücü yüksek işgücü isteyen plantasyon ekonomisine dayandığından ötürü ilk başta Hollanda Doğu Hint Adaları'ndan (modern Endonezya), daha sonra ise Britanya Hindistanı'ndan senetli işçiler getirildi. 19. yüzyıl sonu ve 20. yüzyıl başlarında koloniye daha küçük ölçekli Çinli ve Orta Doğulu işçiler de sevk edildi. II. Dünya Savaşı sırasında, 1941'de Hollanda hükûmetinin isteğiyle Amerika Birleşik Devletleri Surinam'ı işgal etti. 1954 yılında ülke statüsü verilen Surinam, Hollanda Antilleri ve Hollanda ile birlikte Hollanda Krallığı'nın oluşturan üç ülkeden biri haline gelerek savunma ve dış ilişkiler dışındaki konularda yerel yönetime sahip oldu. 1974 yılında yerel hükûmet ve Hollanda hükûmeti arasında bağımsızlık hakkında konuşmalar gerçekleştirildi. Bağımsızlık sonrası dönem 1975 yılında Surinam Hollanda'dan bağımsızlığını kazandı. Ülkenin ilk cumhurbaşkanı Johan Ferrier, ilk başbakanı Henck Arron olmuştur. Bağımsızlığı takip eden yıllarda nüfusun üçte biri Hollanda'ya göç etti. Ülkede yolsuzluk olayları ve etnik polarizasyon yaygın hale geldi. 1980'de Arron'un sivil hükûmeti Dési Bouterse liderliğindeki bir darbe vasıtasıyla devrildi ve askeri cunta yönetimi başladı. Cunta yönetimi her ne kadar resmî açıdan bitse de sivil yönetim üzerinde 1987'ye kadar kontrol sağladı, ancak bu tarihten sonra uluslararası baskı sonucu demokratik seçimler gerçekleştirildi. 1990 yılında tekrar bir askerî darbe yaşandı, ancak 1991'de 4 partiden oluşan ve demokratik seçimler vasıtasıyla seçilmiş koalisyon hükûmeti ülke kontrolünü tekrar sağladı. Koalisyon hükûmeti 2005'te 8 partiyi kapsar hâle geldi ve 2010 yılına kadar ülkeyi yönetti. Ağustos 2010'da yapılan seçimlerde eski askerî lider Dési Bouterse'in muhalefet ile kurduğu iktidar hükûmeti kurdu. 2015 yılında Başkan Bouterse tekrar seçildi, ancak 2019'da 1982 yılında gerçekleştirdiği infaz olayları nedeniyle 20 sene hapis cezasına çarptırıldı. 2020 seçimlerinde Chan Santokhi ülke yönetimine geldi. Siyaset ve yönetim Surinam Cumhuriyeti, 1987 Anayasası'na göre temsili demokrasidir. Ülkenin yasama organı, 51 kişiden oluşan tek meclisli Surinam Millet Meclisi'dir. Meclis üyeleri her 5 senede bir popüler oy baz alınarak seçilmektedir. İdarî yapılanma Demografi Surinam halkı çok sayıda, etnik, dini ve dilsel grubu kapsar. Kökenleri bölgeye 19. yüzyıl sonunda Kuzey Hindistan'dan gelen göçmenlere dayanan Hintler toplumun %27,4'ünü oluşturur ve ülkedeki en büyük etnik gruptur. Afrikalı ataları 17. ve 18. yüzyılda köle ticareti sonucu ülkeye getirilmiş ve daha sonra ülkenin iç kesimlerine kaçmış Marunlar toplumun %21,7'sini oluşturmaktadır. Beyaz ve siyahîlerin karışması sonucu oluşmuş ve kendilerini Kreol olarak adlandıran halkın genel nüfusa oranı %15,7'dir. Cavalılar toplumun %13,7'sini oluşturur. Halkın %13,4'ü kendi etnik grubunu melez olarak nitelendirmiştir. %7,6'sı diğer gruplara mensup olduğunu belirtmiş, %0,6'sı ise etnik grubunu belirtmemiştir. Dil Felemenkçe toplumun %60'ının anadili, geri kalan önemli bir kısmının da ikinci dilini oluşturmaktadır. Dil, devletin, iş dünyasının ve eğitimin resmî dili olmasına rağmen, İngilizce temelli Kreolce bir dil olan Sranan Tongo dili de geniş ölçüde halk dili olarak kullanıma sahiptir ve halk büyük ölçüde iki dillidir. Surinam, dünyada Avrupa dışında nüfusun yoğunlukla Felemenkçe konuştuğu birkaç bölgeden biridir. Hindustânî, Cavaca ve Hakka ve Kantonca gibi Çince değişkeleri ülkede konuşulan diğer dillerdir. Ülkede yaşayan ve Marun olarak adlandırılan Afrika kökenli grup çeşitli İngilizce bazlı Kreol dilleri konuşmaktadır. Din 2020 verilerine göre ülkenin %52,3'ü Hristiyan, %18,8'i Hindu, %14,3'ü Müslümandır, %5,6'sı yerel halk dinlerine inanmaktadır. Budizm ve Yahudilik inancına mensup birey sayısı her biri için %1'in altındadır, %1,9'u ise geriye kalan diğer dinlere mensuptur. Herhangi bir dine bağlı olmayanların nüfusa oranı %6,2'dir. Hristiyanlar arasında Protestanlık (Pentikostalizm ve Morovya Kilisesi) ve Katoliklik baskın mezheplerdir. Kaynakça


text: Olaylar 1787 - Mozart'ın Don Giovanni operası ilk kez olarak Prag Ulusal Tiyatro'da sahnelendi. 1859 - İspanya, Fas'a savaş ilan etti. 1863 - Cenevre'de toplanan 16 ülke, Uluslararası Kızılhaç'ın kurulmasına karar verdi. 1888 - Britanya İmparatorluğu, Alman İmparatorluğu, Avusturya-Macaristan İmparatorluğu, İspanyol İmparatorluğu, Fransa, İtalya, Hollanda, Rus İmparatorluğu ve Osmanlı İmparatorluğu arasında, İstanbul Antlaşması'nın (Convention of Constantinople) nihai metni imzalandı. Buna göre, ilgili devletlerin gemileri hem savaş hem de barış zamanında Süveyş Kanalından geçebilecekler. 1901 - Amerika Birleşik Devletleri Başkanı William McKinley'in suikastçısı Leon Czolgosz elektrikli sandalyede idam edildi. 1913 - Batı Trakya Bağımsız Hükûmeti yıkıldı. 1914 - Amiral Souchon liderliğindeki Goeben (Yavuz), Breslau (Midilli) ve dokuz Osmanlı savaş gemisinden oluşan bir donanma Rus liman ve gemilerini bombalayarak Osmanlı'nın I. Dünya Savaşı'na girmesine neden oldu. 1919 - Britanya birlikleri Antep'i Fransızlara teslim edilerek geri çekildi. 1923 - Türkiye'de cumhuriyetin ilanı: Mustafa Kemal Atatürk ilk Türkiye cumhurbaşkanı seçildi. 1924 - Milletler Cemiyeti Konseyinde, Türkiye-Irak sınırı, Musul'u Irak'ta bırakacak biçimde saptandı. 1927 - Irak'ta yapılan kazılarda, Ur kenti yakınlarında 5 bin yıl öncesine ait olduğu belirlenen bir molekül takımı bulundu. 1929 - New York Menkul Kıymetler Borsası çöktü; Amerika Birleşik Devletleri'nde ekonomik depresyonun başlangıcı. 1930 - Ankara'daki Cumhuriyet Bayramı törenlerine Yunanistan başbakanı Venizelos da katıldı. 1933 - Türkiye cumhurbaşkanı Mustafa Kemal, Cumhuriyet'in ilanının 10. yılı münasebetiyle nutkunu okudu. 1954 - Dr. Hikmet Kıvılcımlı, Vatan Partisi'ni kurdu. 1956 - İsrail Ordusu, Mısır sınırını geçerek Sina Yarımadasını işgal etti. 1960 - Cassius Clay (daha sonra Muhammet Ali) Louisville, Kentucky'de ilk profesyonel maçını kazandı. 1960 - Millî Birlik Komitesi'nin 147 öğretim üyesini görevden almasına tepkiler sürüyor. Ankara Üniversitesi rektörü Suut Kemal Yetkin istifa etti. 1961 - Suriye, Birleşik Arap Cumhuriyeti'nden ayrıldı. 1961 - İlk Türk yapımı otomobil Devrim, Cumhurbaşkanı Cemal Gürsel'e armağan edildi. 1967 - Montreal'deki Expo 67 Dünya Fuarı kapandı. Fuarı 50 milyonun üzerinde insan ziyaret etmişti. 1969 - İki bilgisayar arasındaki ilk bağlantı gerçekleştirildi. Bu bağlantı İnternet'in öncüsü olan ARPANET üzerinden yapıldı. 1992 - Türkiye ile Irak'ın kuzeyi arasında stratejik öneme sahip Sinhat Boğazı, TSK'nın eline geçti. Çatışmalarda 90 silahlı militan öldürüldü. 1992 - Kazakistan ve Türkmenistan, ilk Büyük Elçiliklerini Ankara'da açtılar. 1998 - THY'nin Adana-Ankara seferini yapan Boeing 737 tipi uçağı, 33 yolcu ve 6 kişilik mürettebatıyla kaçırıldı. Uçağı kaçıran Erdal Aksu, öldürüldü. Aksu'nun Diyarbakır'da 4 öğretmeni katletmekten arandığı belirlendi. 1998 - Azerbaycan, Gürcistan, Kazakistan, Özbekistan ve Türkiye, Hazar ve Orta Asya petrollerinin Batı pazarlarına Bakü Tiflis Ceyhan Petrol Boru Hattı'yla ulaştırılmasına ilişkin Ankara Deklarasyonu'nu imzaladılar. 1998 - Amerikalı astronot John Glenn 36 yıl aradan sonra 77 yaşında, Discovery mekiğiyle yeniden uzaya gitti. 2006 - Nijerya'nın başkenti Abuja'da Boeing 737 tipi bir yolcu uçağı kalkıştan hemen sonra 104 yolcusuyla düştü: 6 kişi kurtuldu. 2013 - Marmaray açıldı ve ilk sefer Üsküdar'dan Yenikapı'ya düzenlendi. 2016 - Ankara Yüksek Hızlı Tren Garı hizmete açıldı. 2018 - İstanbul Havalimanı açıldı. 2018 - Endonezya'da Cakarta'dan Sumatra Adası'ndaki Pangkal Pinang şehrine gitmek üzere olan Boeing 737 tipi yolcu uçağı havalandıktan kısa bir süre sonra denize düştü. 189 kişi öldü. Doğumlar 1017 - III. Heinrich, Kutsal Roma İmparatoru (ö. 1056) 1504 - Shin Saimdang, Koreli filozof, sanatçı, ressam, yazar ve şair (ö. 1551) 1562 - George Abbot, Canterbury başpiskoposu (ö. 1633) 1875 - Rebeca Matte Bello, Şilili heykeltıraş (ö. 1929) 1875 - Marie, Kral I. Ferdinand'ın eşi olarak son Romanya konsort kraliçesi (ö. 1938) 1879 - Franz von Papen, Alman siyasetçi ve diplomat (ö. 1969) 1880 - Abram İoffe, Sovyet Rus fizikçi (ö. 1960) 1891 - Fanny Brice, Amerikalı oyuncu ve model (ö. 1951) 1897 - Joseph Goebbels, Alman siyasetçi (ö. 1945) 1897 - Billy Walker, İngiliz futbolcu ve teknik direktör (ö. 1964) 1899 - Akim Tamiroff, Rus asıllı sinema oyuncusu (ö. 1972) 1900 - Andrej Bagar, Slovak sinema oyuncusu (ö. 1966) 1910 - Alfred Jules Ayer, İngiliz filozof (ö. 1989) 1918 - Diana Serra Cary, Amerikalı sessiz film oyuncusu, yazar ve tarihçi (ö. 2020) 1920 - Baruj Benacerraf, Venezuela doğumlu Amerikalı immünolog (ö. 2011) 1922 - Neal Hefti, Amerikalı caz trompetçisi, besteci ve aranjör (ö. 2008) 1923 - Nazan İpşiroğlu, Türkiye'nin ilk sanat tarihi ve felsefe öğretmenlerinden biri (ö. 2015) 1923 - Carl Djerassi, Avusturya doğumlu Bulgar-Amerikalı kimyger, yazar ve senarist. Oral doğum kontrol hapının icadına katkısıyla tanınır (ö. 2015) 1925 - Robert Hardy, İngiliz oyuncu (ö. 2017) 1926 - Necmettin Erbakan, Türk siyasetçi, mühendis, akademisyen ve Türkiye Cumhuriyeti Başbakanı (ö. 2011) 1929 - Yevgeni Primakov, Rus politikacı ve diplomat (ö. 2015) 1930 - Niki de Saint Phalle, Fransız ressam, görsel sanatçı ve heykeltıraş (ö. 2002) 1932 - Füruzan, Türk yazar 1933 - Muzaffer İzgü, Türk yazar ve öğretmen (ö. 2017) 1937 - Ayla Algan, Türk tiyatro sanatçısı, sinema oyuncusu ve şarkıcı 1938 - Ralph Bakshi, Amerikalı film yönetmeni 1938 - Ellen Johnson-Sirleaf, Liberya Cumhurbaşkanı ve Nobel Barış Ödülü sahibi 1938 - Sezen Cumhur Önal, Türk şarkı sözü yazarı, radyo-TV programcısı ve sunucusu 1942 - Bob Ross, Amerikalı ressam ve televizyoncu 1943 - Müjdat Gezen, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu, şair ve eğitmen 1944 - Mehmet Haberal, Türk tıp profesörü ve Başkent Üniversitesi Rektörü 1947 - Richard Dreyfuss, Amerikalı oyuncu ve En İyi Erkek Oyuncu Akademi Ödülü sahibi 1948 - Kate Jackson, Amerikalı oyuncu 1948 - Frans de Waal, Hollandalı-Amerikalı etolog ve primatolog 1950 - Abdullah Gül, Türk siyasetçi ve Türkiye'nin 11. Cumhurbaşkanı 1955 - Kevin DuBrow, Amerikalı müzisyen (ö. 2007) 1955 - Etsuko Shihomi, Japon oyuncu 1957 - Dan Castellaneta, Amerikalı seslendirmeci, oyuncu ve komedyen 1959 - John Magufuli, Tanzanyalı öğretim görevlisi ve siyasetçi (ö. 2021) 1960 - Mustafa Koç, Türk iş insanı (ö. 2016) 1961 - Randy Jackson, Michael Jackson'ın kardeşi, şarkıcı ve müzisyen 1967 - Joely Fisher, Amerikalı oyuncu 1967 - Rufus Sewell, İngiliz oyuncu 1968 - Johann Olav Koss, Norveçli eski sürat patencisi 1970 - Phillip Cocu, Hollandalı eski millî futbolcu ve teknik direktör 1970 - Edwin van der Sar, Hollandalı futbolcu 1970 - Toby Smith, İngiliz müzisyen ve söz yazarı (ö. 2017) 1971 - Aistė Smilgevičiūtė, Litvan şarkıcı 1971 - Winona Ryder, Amerikalı oyuncu 1972 - Tracee Ellis Ross, Amerikalı aktris, şarkıcı, televizyon sunucusu, yapımcı ve yönetmen 1972 - Gabrielle Union, Amerikalı oyuncu, şarkıcı, aktivist ve yazar 1973 - Robert Pirès, Portekiz ve İspanya kökenli eski Fransız futbolcu 1973 - Mahsa Vahdet, İranlı sanatçı 1980 - Ben Foster, Amerikalı oyuncu 1981 - Yorgo Fotakis, Yunan eski millî futbolcu 1982 - Nicolas Gob, Belçikalı oyuncu 1983 - Malik Fathi, Alman futbolcu 1983 - Jérémy Mathieu, Fransız eski futbolcu 1983 - Nurcan Taylan, Türk kadın halterci (Avrupa, Dünya ve Olimpiyat Şampiyonu) 1985 - Janet Montgomery, İngiliz televizyon ve film oyuncusu 1986 - Italia Ricci, Kanadalı oyuncu 1987 - Jessica Dubé, Kanadalı buz patenci 1987 - Tove Lo, İsveçli şarkıcı ve söz yazarı 1988 - Florin Gardoș, Romanya vatandaşı futbolcu 1989 - Primož Roglič, Sloven yol bisikleti yarışçısı 1989 - Leyla Lydia Tuğutlu, Türk oyuncu ve model 1990 - Vanessa Crone, Kanadalı buz patenci 1990 - Eric Saade, İsveçli pop şarkıcısı 1991 Hüseyin Atalay, Türk futbolcu Simon Deli, Fildişi Sahilli millî futbolcu 1993 - India Eisley, Amerikalı oyuncu 1994 - Åke Ödmark, İsveçli yüksek atlayıcı Ölümler 1321 - II. Stefan Uroš Milutin, 1282 yılından 1321 yılına kadar Sırbistan Kralı (d. 1253) 1618 - Sir Walter Raleigh, İngiliz kâşif (idam edildi) (d. 1554) 1783 - Jean le Rond d'Alembert, Fransız matematikçi (d. 1717) 1784 - Giuseppe Zais, İtalyan Peyzaj ressamı (d. 1709) 1799 - Domenico Cirillo, İtalyan doktor, böcek bilimci, botanikçi (d. 1739) 1829 - Maria Anna Mozart, Avusturyalı piyanist (Wolfgang Amadeus Mozart'ın ablası) (d. 1751) 1877 - Nathan Bedford Forrest, Amerikan İç Savaşı'nda Konfederasyon Ordusu generali ve 1867'den 1869'a kadar Ku Klux Klan'ın ilk Büyücüsü (d. 1821) 1880 - Peter Johann Nepomuk Geiger, Avusturyalı ressam (d. 1805) 1884 - Ohannes Çamiç Efendi, Ermeni asıllı Osmanlı Ticaret ve Ziraat nâzırı (d. bilinmiyor) 1901 - Leon Czolgosz, Amerikalı çelik işçisi ve anarşist (William McKinley'e suikast düzenleyen) (d. 1873) 1911 - Joseph Pulitzer, Macaristan doğumlu Amerikalı gazeteci (d. 1847) 1924 - Frances Hodgson Burnett, İngiliz yazar (d. 1849) 1932 - Joseph Babinski, Polonyalı nörolog (d. 1857) 1933 - Albert Calmette, Fransız bakteriyolog (d. 1863) 1933 - Paul Painlevé, Fransız siyasetçi ve matematikçi (d. 1863) 1934 - Lou Tellegen, Amerikalı sinema ve tiyatro oyuncusu (d. 1883) 1935 - Thomas McIntosh, İngiliz futbolcu (d. 1879) 1949 - İbrahim Alaettin Gövsa, Türk siyasetçi (d. 1889) 1949 - Georgi Gürciyev, Rus öǧretmen, guru ve yazar (d. 1866 1950 - V. Gustav, İsveç Kralı (d. 1858) 1951 - Robert Grant Aitken, Amerikalı gök bilimci (d. 1864) 1957 - Louis B. Mayer, Amerikalı film yapımcısı (d. 1884) 1971 - Arne Tiselius, İsveçli kimyacı ve Nobel Kimya Ödülü sahibi (d. 1902) 1981 - Georges Brassens, Fransız şarkıcı (d. 1921) 1981 - Rıza Kuas, Türk sendikacı, siyasetçi ve DİSK'in kurucusu (d. 1926) 1986 - Abel Meeropol, Amerikalı öğretmen (d. 1903) 1997 - Anton Szandor LaVey, Amerikan okültist yazar (günümüz Satanizm'inin başbuğu ve Şeytan Kilisesini kuran) (d. 1930) 1998 - Paul Misraki, İstanbul doğumlu Fransız film müzikleri bestecisi (d. 1908) 2004 - Alice, Kral V. George ve Kraliçe Mary'nin üçüncü oğlu Gloucester Dükü Prens Henry'nin karısı (d. 1901) 2004 - Ordal Demokan, Türk bilim insanı (d. 1946) 2004 - Edward Oliver LeBlanc, Dominikalı siyasetçi (d. 1923) 2009 - Jürgen Rieger, Alman avukat ve neo-Nazi siyasetçi (d. 1946) 2013 - Graham Stark, İngiliz komedyen, oyuncu yazar ve yönetmen (d. 1922) 2014 - Klas Ingesson, İsveçli eski millî futbolcu ve teknik direktör (d. 1968) 2016 - Pen Sovan, Kamboçyalı siyaset adamı (d. 1936) 2017 - Muhal Richard Abrams, Amerikalı klarnetçi, grup lideri, besteci ve caz piyanisti (d. 1930) 2017 - Dennis J. Banks, Kızılderili lider, öğretmen, konuşmacı, aktivist ve yazar (d. 1937) 2017 - Metin Ersoy, Türk müzisyen ve şarkıcı (d. 1934) 2017 - Władysław Kowalski, Polonyalı oyuncu (d. 1936) 2017 - Tony Madigan, Eski Avustralyalı ragbi oyuncusu ve boksör (d. 1930) 2017 - Manfredi Nicoletti, İtalyan mimar (d. 1930) 2017 - Linda Nochlin, Amerikalı sanat tarihçisi, küratör, yazar ve kadın hakları savunucusu (d. 1931) 2017 - Ninian Stephen, Avustralyalı hukukçu, devlet memuru ve siyasetçi (d. 1923) 2018 - Gérald Bloncourt, Haitili ressam ve fotoğrafçısı (d. 1926) 2019 - John Witherspoon, Amerikalı komedyen ve oyuncu (d. 1942) 2020 - Karim Akbari Mobarakeh, İranlı film yönetmeni ve aktör (d. 1953) 2020 - Angelika Amon, Avusturyalı-Amerikalı moleküler hücre biyoloğu (d. 1967) 2020 - Amir Ishemgulov, Rus biyolog ve siyasetçi (d. 1960) 2020 - Yuri Ponomaryov, Rus siyasetçi ve ekonomist (d. 1946) 2020 - Arturo Rivera, Meksikalı ressam (d. 1945) 2023 - Jeyan Mahfi Tözüm, Türk seslendirme sanatçısı ve oyuncu (d. 1928) Tatiller ve özel günler Türkiye'de Cumhuriyet Bayramı Kızılay Haftası (29 Ekim - 4 Kasım) 1029 29


text: Olaylar 1816 - Indiana, 19. eyalet olarak Amerika Birleşik Devletleri'ne katıldı. 1901 - İlk masa tenisi turnuvası, Birleşik Krallık'ta düzenlendi. 1917 - I. Dünya Savaşı: Britanya İmparatorluğu Kudüs'ü ele geçirdi. 1927 - Doğu illerinde Birinci Genel Müfettişlik kurulmasına karar verildi; Müfettişliğe İbrahim Tali Bey (Öngören) atandı. 1928 - Türkiye İkinci İktisat Şûrası toplandı. 1931 - Güney Afrika Cumhuriyeti, Birleşik Krallık'tan bağımsızlığını kazandı. 1931 - Westminster Tüzüğü 1931 ile Birleşik Krallık, dominyonlarına kendini yönetme hakkı verildi. 1936 - VIII. Edward, Wallis Simpson ile evlenebilmek için Birleşik Krallık tahtından çekildiğini açıkladı. 1937 - II. İtalya-Habeşistan Savaşı: İtalya Krallığı, Milletler Cemiyeti'nden çekildi. 1940 - II. Dünya Savaşı: Kuzey Afrika'da İngiliz birlikleri Sidi Barrani'yi ele geçirdi. İtalyan birlikleri teslim oldu. 1941 - Adolf Hitler ve Benito Mussolini’nin açıklamasıyla, Nazi Almanyası ve İtalya Krallığı, Amerika Birleşik Devletleri'ne savaş ilan etti. 1946 - Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu (UNICEF) kuruldu. 1949 - Birleşmiş Milletler, Filistinli mültecilerin kendi topraklarına dönme hakkını kabul etti. 1952 - Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nda ilk uygulama: Telif hakkı Yelpaze mecmuasına ait olan bir resimli romanı yayınlayan, Hürriyet gazetesi aleyhine dava açıldı. 1962 - Türkiye'de Millî Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği kuruldu. 1962 - Kanada'da son kez bir mahkûma idam cezası uygulandı. 1964 - Che Guevara, New York'taki Birleşmiş Milletler Genel Kurulunda bir konuşma yaptı. Konuşma sırasında binaya dışarıdan havanla ateş edildi, faili bulunamadı. 1971 - İstanbul Televizyonu yayınlarını haftada iki günden dört güne çıkardı. 1976 - Ankara Üniversitesi süresiz kapatıldı. 1976 - İstanbul'da Bebek Maksim Gazinosu yandı. 1977 - Türkiye'de yerel seçimler yapıldı. Cumhuriyet Halk Partisi seçimlerden birinci parti olarak çıktı. 1987 - Necatigil Şiir Ödülü Ahmet Oktay'a verildi. Şair ödülü, “Yol Üstünde Semender” adlı yapıtıyla aldı. 1991 - Avrupa Birliği ülkeleri, 1999’un para birliği için son tarih olacağını açıkladı. 1993 - Türkiye'nin Bağdat Büyükelçiliği İdare Ataşesi Çağlar Yücel, Bağdat'ta aracının içinde uğradığı silahlı saldırı sonucu öldürüldü. 1994 - Tek yanlı olarak bağımsızlığını ilan eden Çeçenistan'a, Rusya yüzlerce tank ve askerle girdi. 1997 - Kyoto Protokolü imzaya açıldı. 1999 - Avrupa Birliği Devlet ve Hükûmet Başkanları Zirvesi sona erdi. Sonuç belgesinde Türkiye'nin adaylığı kesinleşti. 2001 - Çin, Dünya Ticaret Örgütü'ne katıldı. 2002 - Amerikan Temsilciler Meclisi ve Senatosu, istihbarat faaliyetlerinin eşgüdümünün daha iyi sağlanabilmesi için iç istihbarat örgütü kurulmasını tavsiye etti. 2004 - İstanbul Modern Sanat Müzesi açıldı. 2009 - Demokratik Toplum Partisi, Anayasa Mahkemesi kararıyla kapatıldı. 2010 - İsveç'in başkenti Stockholm'da bombalı saldırı gerçekleşti. Patlamada saldırgan hayatını kaybetti ve iki kişi yaralandı. Doğumlar 1465 - Ashikaga Yoshihisa, Ashikaga şogunluğunun dokuzuncu şogunu (ö. 1489) 1475 - X. Leo, 9 Mart 1513 - 1 Aralık 1521 döneminde papalık yapmıştır (ö. 1521) 1746 - Jacques Charles, Fransız mucit ve bilim insanı (ö. 1823) 1781 - David Brewster, İskoç bilim insanı, mucit ve yazar (ö. 1868) 1803 - Hector Berlioz, Fransız besteci (ö. 1869) 1810 - Alfred de Musset, Fransız yazar (ö. 1857) 1826 - William Henry Waddington, Fransız arkeolog ve siyasetçi (ö. 1894) 1843 - Robert Koch, Alman kimyager ve Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü sahibi (ö. 1877) 1856 - Georgi Plehanov, Rus devrimci ve Marksist teorisyen (ö. 1918) 1863 - Annie Jump Cannon, Amerikalı astronom (ö. 1941) 1866 - Jack Southworth, İngiliz futbolcu (ö. 1956) 1882 - Fiorello Henry La Guardia, Amerikalı politikacı (ö. 1947) 1882 - Max Born, Alman fizikçi (ö. 1970) 1890 - Carlos Gardel, Arjantinli müzisyen, besteci ve şarkıcı (ö. 1935) 1890 - Mark Tobey, Amerikalı ressam (ö. 1976) 1908 - Amon Leopold Göth, Alman Schutzstaffel subayı (II. Dünya Savaşı sırasında Polonya'daki Kraków-Płaszów toplama kampı'nın kumandanı) (ö. 1946) 1908 - Manoel de Oliveira, Portekizli film yönetmeni (ö. 2015) 1911 - Necip Mahfuz, Mısırlı yazar ve Nobel Edebiyat Ödülü sahibi (ö. 2006) 1912 - Carlo Ponti, İtalyan film yapımcısı (ö. 2007) 1913 - Jean Marais, Fransız oyuncu ve yönetmen (ö. 1998) 1916 - Elena Garro, Meksikalı yazar (ö. 1998) 1918 - Alexandr Soljenitsin, Rus romancı ve Nobel Edebiyat Ödülü sahibi (ö. 2008) 1922 - Dilip Kumar, Hint aktör ve film yapımcısı (ö. 2021) 1922 - Maila Nurmi, Fin asıllı Amerikalı oyuncu ve manken (ö. 2008) 1923 - Betsy Blair, Amerikalı sinema ve tiyatro oyuncusu (ö. 2009) 1925 - Paul Greengard, Amerikalı nörolog (ö. 2019) 1926 - Big Mama Thornton, Amerikalı ritim ve blues şarkıcısı ve söz yazarı (ö. 1984) 1930 - Chus Lampreave, İspanyol oyuncu (ö. 2016) 1930 - Jean-Louis Trintignant, Fransız sinema oyuncusu (ö. 2022) 1931 - Ronald Myles Dworkin, Amerikalı filozof ve anayasa hukukçusu (ö. 2013) 1931 - Chandra Mohan Jain, Hint mistik guru ve spiritüel (ö. 1990) 1931 - Rita Moreno, Porto Rikolu aktris, dansçı ve şarkıcı 1935 - Pranab Mukherjee, Hint siyasetçi (ö. 2020) 1936 - Hans van den Broek, Hollandalı politikacı 1938 - Enrico Macias, Fransız şarkıcı 1940 - Donna Mills, Amerikalı oyuncu 1941 - Elizabeth Brackett, Amerikalı gazeteci, televizyon sunucusu ve yazar (ö. 2018) 1941 - Jean Paul Parise, Kanadalı buz hokeyi oyuncusu (ö. 2015) 1943 - John Ayldon, İngiliz opera şarkıcısı (ö. 2013) 1943 - John Denver, Amerikalı şarkıcı (ö. 1997) 1943 - John Forbes Kerry, Amerikalı siyasetçi 1948 - Stamatis Spanudakis, Yunan klasik müzik bestecisi 1950 - Christina Onassis, Amerikalı iş insanı (ö. 1988) 1953 - Bess Armstrong, Amerikalı oyuncu 1954 - Jermaine Jackson, Amerikalı şarkıcı 1958 - Chris Hughton, İrlandalı millî futbolcu 1958 - Nikki Sixx, Amerikalı müzisyen, söz yazarı, radyo sunucusu ve fotoğrafçı 1961 - Fatih Aksoy, Türk yapımcı ve yönetmen 1961 - Steve Nicol, İskoç emekli futbolcu 1961 - Macky Sall, Senegalli politikacı 1963 - Nigel Winterburn, emekli İngiliz futbolcu 1964 - Carolyn Waldo, Kanadalı senkronize yüzücü 1966 - Leon Lai, Hong Konglu oyuncu 1967 - Mo'Nique, Amerikalı oyuncu ve komedyen 1968 - Emmanuelle Charpentier, Fransız kimyager ve Nobel Kimya Ödülü sahibi 1968 - Fabrizio Ravanelli, İtalyan eski millî futbolcu 1969 - Viswanathan Anand, Hint satranç büyük ustası 1970 - Erkan Petekkaya, Türk oyuncu 1972 - Sami el-Cabir, Suudi millî futbolcu ve teknik direktör 1972 - Darío Barrio, İspanyol yemek uzmanı TV programcısı (ö. 2014) 1973 - Mos Def, Amerikalı rapçi, şarkıcı, oyuncu ve aktivist 1973 - Anita Caprioli, İtalyan tiyatro ve sinema oyuncusu 1974 - Rey Mysterio, Amerikalı güreşçi 1976 - Shareef Abdur-Rahim, Amerikalı basketbolcu 1981 - Javier Saviola, Arjantinli futbolcu 1981 - Zacky Vengeance, Amerikalı rock müzisyeni 1982 - Ece Gürsel, Türk manken ve şarkıcı 1984 - Leighton Baines, İngiliz eski millî futbolcu 1984 - James Morris, Amerikalı profesyonel güreşçi 1985 - Yekta Kurtuluş, Türk millî futbolcu 1986 - Zeynep Çamcı, Türk oyuncu 1986 - Roy Hibbert, Jamaika asıllı Amerikalı profesyonel basketbolcu 1987 - Alex Russell, Avustralyalı oyuncu 1990 - Hasan el-Heydus, Katarlı futbolcu 1992 - Tiffany Alvord, Amerikalı şarkıcı ve söz yazarı 1992 - Rodrigo Maranhão, Brezilyalı futbolcu 1993 - Yalitza Aparicio, Meksikalı oyuncu ve öğretmen 1994 - Gevorg Garibyan, Ermeni grekoromen stil güreşçisi 1996 - Hailee Steinfeld, Amerikalı oyuncu 2002 - Deha Tuzcu, Türk şarkıcı ve söz yazarı Ölümler 384 - I. Damasus, Papa (d. 305) 969 - II. Nikiforos, 963-969 arasında Bizans imparatoru (d. 912) 1121 - El-Efdâl Şehinşâh, 1094-1121 döneminde Fâtımîler Hâlifeliği'nin veziri (d. 1066) 1241 - Ögeday Han, Moğol İmparatoru (Cengiz Han'ın oğlu) (d. 1186) 1282 - Llywelyn ap Gruffudd, son Galller Prensi (d. 1223) 1282 - VIII. Mihail, 1259-1282 arasında Bizans İmparatorluğunu yönetmiştir (d. 1223) 1610 - Adam Elsheimer, Alman Barok ressam (d. 1578) 1757 - Colley Cibber, İngiliz tiyatro oyuncusu ve yazarı (d. 1671) 1840 - Kōkaku, Japonya'nın geleneksel veraset düzenine göre 119. imparatoru (d. 1771) 1909 - Innokentiy Annensky, Rus şair (d. 1855) 1918 - Ivan Cankar, Sloven yazar, oyun yazarı, denemeci, şair ve politik aktivist (d. 1876) 1938 - Christian Lange, Norveçli tarihçi, öğretmen ve siyaset bilimci (d. 1869) 1941 - Émile Picard, Fransız matematikçi (d. 1856) 1942 - Séraphine Louis, Fransız ressam (d. 1864) 1945 - Charles Fabry, Fransız fizikçi (d. 1867) 1951 - Mustafa Muğlalı, Türk asker ve Türk Kurtuluş Savaşı komutanlarından (d. 1882) 1951 - Nahit Hilmi Özeren, Türk edebiyatçı ve güfte yazarı (d. 1897) 1953 - Sedat Simavi, Türk gazeteci (d. 1896) 1964 - Sam Cooke, Amerikalı şarkıcı (d. 1931) 1967 - Asım Us, Türk gazeteci ve siyaset adamı (d. 1884) 1975 - Nihal Atsız, Türk tarihçi, yazar, şair ve Türkolog (d. 1905) 1978 - Vincent du Vigneaud, Amerikalı biyokimyager (d. 1901) 1987 - Adile Naşit, Türk sinema sanatçısı (d. 1930) 1993 - Çağlar Yücel, Türk diplomat ve Türkiye'nin Bağdat Büyükelçiliği İdare Ataşesi 2002 - André Roch, İsviçreli dağcı (d. 1906) 2004 - José Luis Cuciuffo, Arjantinli millî futbolcu (d. 1961) 2005 - Nihat Aybars, Türk tiyatro sanatçısı (d. 1916) 2008 - Bettie Page, Amerikalı model (d. 1923) 2008 - Ali Alatas, Endonezyalı siyasetçi (d. 1932) 2012 - Mücap Ofluoğlu, Türk tiyatro oyuncusu, seslendirme sanatçısı, yönetmen ve yazar (d. 1923) 2012 - Galina Vişnevskaya, Rus soprano (d. 1926) 2012 - Ravi Shankar, Hint müzisyen, sitar ustası ve besteci (d. 1920) 2013 - Nadir Afonso, Portekizli mimar ve ressam (d. 1920) 2017 - Mustafa Kemal Uzun, Türk oyuncu ve film yönetmeni (d. 1959) 2018 - Bill Siegel, Amerikalı belgesel film yapımcısı ve yönetmeni (d. 1962) 2019 - David Bellamy, İngiliz botanikçi, yazar, sunucu, çevre aktivisti ve yazar (d. 1933) 2019 - Guy Laporte, Fransız oyuncu ve komedyen (d. 1948) 2020 - Đurđa Ivezić, Hırvat tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu (d. 1936) 2020 - Kim Ki-duk, Güney Koreli yönetmen, senarist ve yapımcı (d. 1960) 2020 - Joseph Nyagah, Kenyalı siyasetçi (d. 1948) 2020 - Irena Veisaitė, Litvanyalı tiyatro bilgini, entelektüel ve insan hakları aktivisti (d. 1928) 2021 - Anne Rice, Amerikalı yazar (d. 1941) Tatiller ve özel günler Dünya Dağ Günü Dünya Tango Günü 1211 11