text: Հայաստանի դպրոցների ինտերնետային ցանցի բաժինն իրականացնում է հետեւյալ աշխատանքները. Հայաստանի կրթական ցանցը (ՀԿՑ) ներկայումս ընդգրկում է երկրի բոլոր մարզերում տեղաբաշխված 1420 ուսումնական հաստատություններ։ Այն Հայաստանի խոշոր տեխնոլոգիական համակարգերից է։ ՀԿՑ–ն կրթական տեղեկատվական միջավայր է, որն ապահովում է ինչպես ուսումնական հաստատությունների եւ կենտրոնական հանգույցի, այնպես էլ առանձին ուսումնական հաստատությունների միջեւ տեղեկատվության հուսալի փոխանակում, պարունակում է պաշտոնական, ուսումնամեթոդական եւ տեղեկատվական հսկայական նյութեր: Ցանցի շնորհիվ դպրոցներին հասանելի են նաեւ համացանցային կրթական եւ տեղեկատվական պաշարները: ՀԿՑ–ի առաջին մասը՝ Հայաստանի դպրոցների փոխկապակցման ծրագրի շրջանակներում (324 դպրոց) ստեղծվել է 2003-2007թթ. «Փրոջեքթ Հարմոնի» կազմակերպության կողմից՝ ԱՄՆ պետդեպարտամենտի հատկացրած ֆինանսական միջոցներով (2005-2007թթ. աշխատանքները համաֆինանսավորել է նաեւ Հայաստանի Հանրապետության կառավարությունը)։ 2007թ. հուլիսից ՀԴՓԾ–ն փոխանցվել է ՀՀ կառավարությանը՝ աշխատանքների շարունակականությունն ապահովելու պայմանով։ Վերանվանվել է Հայաստանի դպրոցների ինտերնետային ցանցի (ՀԴԻՑ)։ ՀԴԻՑ կենտրոնական հանգույցը տեղակայվել է Կրթության եւ գիտության նախարարության «Կրթական տեխնոլոգիաների ազգային կենտրոն» ՊՈԱԿ–ում (ԿՏԱԿ)։ ՀԴԻՑ–ի կառավարումն ու սպասարկումը 2007թ. հուլիսից իրականացրել է ԿՏԱԿ–ը՝ պետական բյուջեից հատկացված ֆինանսական միջոցներով։ ՀԴԻՑ–ի երկրորդ մասը (320 դպրոց) ստեղծվել է 2008թ. ընթացքում՝ Համաշխարհային բանկի վարկային ծրագրի շրջանակներում, «Կրթական ծրագրերի կենտրոն» ԾԻԳ–ի պատվերով։ Ծրագրի իրականացման շնորհիվ ոչ միայն ավելացել է ՀԴԻՑ–ում ընդգրկված դպրոցների քանակը, այլեւ ստեղծվել է նոր ենթակառուցվածք, հզորացվել է կենտրոնական հանգույցը։ ՀԴԻՑ–ի երրորդ մասը (300 դպրոց) կառուցվել է 2010 թվականին ՀՀ պետական բյուջեից հատկացված ֆինանսական միջոցներով. նոր մարզային հանգույցներ չեն ստեղծվել, օգտագործվել է գոյություն ունեցող ենթակառուցվածքը, հզորացվել են որոշ մարզային հանգույցներ։ 2010թ. վերջին «Կրթական ծրագրերի կենտրոն» ԾԻԳ–ը հայտարարել է մրցույթ Համաշխարհային բանկի վարկային ծրագրի շրջանակներում 459 դպրոց ՀԴԻՑ–ին միացնելու աշխատանքների կատարման համար։ Ստեղծվել են շուրջ 200 նոր մարզային հանգույցներ եւ 2012թ. վերջին նոր ենթակառուցվածքը հանձնվել է ԿՏԱԿ–ին։ ՀԴԻՑ–ում ընդգրկվել են Հայաստանի գրեթե բոլոր դպրոցները։ 2013 թվականի հունվարից ՀԴԻՑ–ը վերանվանվել է Հայաստանի կրթական ցանցի (ՀԿՑ)։ Այսօր ՀԿՑ–ի աշխարհագրությունն ամբողջ Հայաստանի Հանրապետությունն է։ ՀԿՑ–ն մի յուրահատուկ վիրտուալ տարածք է, որն աշխատունակ է նույնիսկ արտաքին ինտերնետային կապուղիների բացակայության պայմաններում։ ՀԿՑ–ի լայն աշխարհագրությունն է պատճառը, որ թեեւ անցած տարիների ընթացքում մրցույթում հաղթել եւ սպասարկումն իրականացրել են երկու տարբեր կազմակերպություններ՝ «Հարմոնիա» հիմնադրամ եւ «Յուքոմ» ՍՊԸ–ն սակայն նրանցից ոչ մեկն ի զորու չի եղել սպասարկումն իրականացնել միայնակ՝ առանց այլ կազմակերպությունների հետ համագործակցելու։ Այսօր ոչ մի ինտերնետ մատակարար չունի հասանելիություն Հայաստանի ամբողջ տարածքում։ ՀԿՑ կապի հանգույցները սպասարկելու համար միշտ էլ սպասարկող կազմակերպությունը վարձել է կապուղիներ Արմինկո, ՎԵԲ, Արմենտել, ՋիԷնՍի, ԷյԴիՍի, Յուքոմ ընկերություններից։ ՀԿՑ կենտրոնական հանգույցը այն բացառիկ վայրերից է, որտեղ չնայած միմյանց միջեւ առկա մեծ մրցակցության, հատվում են հինգ առաջատար մատակարարների օպտիկամանրաթելային կապուղիները։ 2013թ-ից ցանցը սպասարկող կազմակերպությունն իր նախաձեռնությամբ, իսկ այնուհետեւ նաեւ որպես պարտադիր պայման, որպես պահուստային կապի միջոց, ՀԿՑ բոլոր ուսումնական հաստատություններին բաժանել է 3G մոդեմներ։ Դրա շնորհիվ նույնիսկ այն դեպքում, երբ խափանվեն կապի հանգույցները եւ եղանակային պայմանները թույլ չտան փոխարինել սարքավորումները, ուսումնական հաստատությունները չեն զրկվում կապից։ Ընդ որում պահուստային կապի միջոցներն էլ ուսումնական հաստատությունների ելքը դեպի ինտերնետ իրականացնում են ՀԿՑ կենտրոնական հանգույցի սերվերներով։ 2013թ. հաջորդ փոփոխությունը վերաբերվում է Երեւանի ուսումնական հաստատություններին։ Այդ ուսումնական հաստատությունները ՀԿՑ կենտրոնական հանգույցին միացվել են օպտիկամանրաթելային մալուխով։ Դրա շնորհիվ Երեւանի ուսումնական հաստատությունները առնվազն 8 Մբ/վ արագությամբ կապուղով միացվել են կենտրոնական հանգույցին։ Վայոց ձորի մարզում «Մեկ աշակերտ – մեկ համակարգիչ» ծրագրի փորձնական փուլի իրականացման արդյունքում վերազինվել է մարզի ուսումնական հաստատությունների ենթացանցը եւ բոլոր դպրոցներում ապահովվել է անլար կապի ծածկույթ: Վայոց ձորի մարզի բոլոր ուսումնական հաստատությունները կապված են ՀԿՑ կենտրոնական հանգույցին 5 Մբ/վրկ թողունակությամբ կապուղով: Կրթական համակարգում օգտագործվող «Մայքրոսոֆթ» ընկերության համակարգչային ծրագրերի արտոնագրման գործընթացի կազմակերպման շրջանակներում Կրթական հաստատություններում «Մայքրոսոֆթ» ընկերության արտոնագրված ծրագրային համակարգեր օգտագործելու նպատակով ՀՀ կառավարության եւ «Մայքրոսոֆթ» ընկերության միջեւ ստորագրված պայմանագրով ձեռք բերված Windows եւ Office ծրագրային համակարգերի 18000 արտոնագրերը եւ անհրաժեշտության դեպքում համապատասխան խորհրդատվությունը ԿՏԱԿ-ը տրամադրում ՀՀ կրթական ուսումնական հաստատություններին:


source: fineweb

text: Միլիարդատեր Բիձինա Իվանիշվիլին բողոքարկում է իրեն Վրաստանի քաղաքացիությունից զրկելու` նախագահ Միխեիլ Սահակաշվիլիի որոշումը։ Մոտ մեկ ամիս առաջ Վրաստանում քաղաքական սկանդալ պայթեց. միլիարդատեր Բիձինա Իվանիշվիլին, ով համարվում է ամենահարուստ վրացին եւ, Forbes հանդեսի տվյալներով, աշխարհում ամենահարուստների ցանկում զբաղեցնում է 185-րդ տեղը, հայտարարեց, թե մուտք է գործում քաղաքական ասպարեզ։ Նա ասաց, որ մտադիր է հաջողության հասնել հաջորդ տարվա հոկտեմբերին կայանալիք խորհրդարանական ընտրություններում եւ դառնալ Վրաստանի վարչապետ։ Այդ նպատակով նա ստեղծել է «Վրացական երազանք» շարժումը։ Բիձինա Իվանիշվիլիի բիզնեսի մեծ մասը կապված է Ռուսաստանի հետ, ուստի նրան անվանում են ռուսաստանցի գործարար։ Բիզնեսից բարեգործությամբ զբաղվող լռակյաց Իվանիշվիլիի ֆինանսական ահռելի միջոցները բավական են Վրաստանում ուժերի դասավորությունը փոխելու համար, եւ զարմանալի չէ, որ անմիջապես իրարանցում սկսվեց թե՛ վեճերի մեջ ներքաշված ընդդիմության դաշտում եւ թե՛ ընտրություններում վարչական լծակները կիրառելուն պատրաստվող նախագահ Միխեիլ Սահակաշվիլիի ճամբարում։ «Այդ ընտրությունները բացառապես տարբեր կլինեն, թող նախագահ Սահակաշվիլին եւ նրա շրջապատը չկարծեն, թե հին պատմությունը կրկնվելու է։ Այսօր նույնիսկ Սահակաշվիլիի մայրը նրան ձայն չի տա», - ասել է 55-ամյա Իվանիշվիլին։ Իշխանությունները արագ արձագանքեցին` Իվանիշվիլիին զրկելով Վրաստանի քաղաքացիությունից, այն պատրվակով, որ նա դեռ չի հրաժարվել Ֆրանսիայի եւ Ռուսաստանի քաղաքացիությունից։ Ապա իշխանությունները սկսեցին ստուգումներ անցկացնել Իվանիշվիլիին պատկանող բանկերից մեկում։ Իշխանամետ պատգամավոր Գիորգի Գաբաշվիլին ասել է, թե միամտություն կլիներ կապ չտեսնել քաղաքական ակտիվության եւ Ռուսաստանում կուտակված հարստության միջեւ։ «Ռուսաստանում միլիարդներ դիզելը նշանակում է անձնական սերտ կապեր ունենալ Կրեմլի հետ», - հայտարարել է պատգամավորը։ Ինքը մեծահարուստը ասել է, որ հրաժարվելու է այլ երկրների քաղաքացիությունից եւ վաճառելու է իր բիզնեսի ռուսաստանյան բաժինը։ Մինչդեռ, այս խնդրում նոր զարգացում է արձանագրվել։ Իվանիշվիլիի քաղաքացիությունը վերականգնելու մասին է խոսել Վրաց ուղղափառ եկեղեցու կաթողիկոս-պատրիարք Իլիա երկրորդը։ «Շատ են խոսում այն մասին, թե արդյո՞ք Իվանիշվիլին պետք է Վրաստանի քաղաքացի լինի։ Իհարկե, պետք է լինի, որովհետեւ վրացի է, հուսով եմ, որ նախագահը կլուծի այդ հարցը», - ասել է Վրաստանի հոգեւոր առաջնորդը։


text: «Առավոտ»-ին տված հարցազրույցում անդրադառնալով հարկային եւ մաքսային ծառայությունների հետ Ռոբերտ Քոչարյանի անցկացրած աշխատանքային խորհրդակցությանը՝ «Այլընտրանք» նախաձեռնության անդամ Վահագն Խաչատրյանը ասել է. - «Խորհրդակցությանը հրավիրել էին ոստիկանության եւ Ազգային անվտանգության ծառայության ղեկավարներին, թեեւ կարող էր անհասկանալի թվալ` նրա՞նք ինչ անելիք ունեն այս ոլորտում: Բայց առավել զարմանալի է, որ պաշտպանության նախարարին էլ չէին հրավիրել: Այդ երեքն են որոշողը՝ մնացածը դեր չեն խաղում: Եվ նշանակություն չունի՝ ֆինանսների նախարարությունը քաղաքականություն կմշակի՞, թե՞ չի մշակի, կամ մեկ ուրիշն ինչ աշխատանքներ կկատարի»: «Հայկական ժամանակ»-ը, վկայակոչելով իր լավատեղյակ աղբյուրները, գրում է, թե Գիտությունների ազգային ակադեմիայի բարձրաստիճան ղեկավարներից մեկը 1960-ականների սկզբին հավաքագրվել է ԿԳԲ-ի կողմից եւ որպես գործակալ գործել է «Տիգրանյան» ծածկանունով: «ԿԳԲ-ի Էվոյան ազգանունով աշխատակցի կողմից հավաքագրված Տիգրանյանը պատմական իմաստով բավական արժեքավոր դանոսներ է հասցրել իր ղեկավարությանը», - գրում է թերթը եւ նկատում. - «Այդ տեղեկատվությունը ՀՀ իշխանությունները կարող են օգտագործել նաեւ ներքաղաքական նպատակներով»: «Հայկական ժամանակ» թերթի գլխավոր խմբագիրն այսօր շեշտադրել է. - «Ղարաբաղյան բանակցությունների եւ ընտրական պրոցեսի անհամատեղելիության մասին Քոչարյանի հայտարարությունը ոմանց ստիպեց մտածել, որ Քոչարյանը արդեն գերտերությունների հետ համաձայնություն է ձեռքբերել բանակցությունները շարունակել իշխանության «վերարտադրության» օպերացիան ավարտելուց հետո։ Եվ ահա Բրայզայի նախօրեի հայտարարությունը այս իմաստով որոշակի սրբագրումների կարիք է առաջացնում եւ ստիպում է մտածել, որ կա՛մ Քոչարյանի հայտարարությունները չեն մտնում Արեւմուտքի հետ նրա ձեռքբերած պայմանավորվածությունների մեջ, կա’մ էլ Արեւմուտքը որոշել է որոշակիորեն սրբագրել արդեն իսկ գոյություն ունեցող սցենարը»։ Ամեն դեպքում, ըստ խմբագրականի, «Բրայզայի հայտարարությունը ոչ թե նշանակում է, որ Ղարաբաղի հարցը կլուծվի կամ Ղարաբաղի հարցը չի լուծվի, այլ ընդամենը ազդակ է այն մասին, որ Արեւմուտքը ցանկանում է Լեռնային Ղարաբաղի հարցը ներքաղաքական օրակարգում թողնել անգամ Քոչարյանի համար գերլարված այս ժամանակահատվածում»։ Խորհրդարանական ընտրություններին ընդառաջ փաստելով, որ ներկայում «ողջ թափով ընթանում են կուսակցական ցուցակների կազմման ու համաձայնեցման» աշխատանքները` «Հայոց Աշխարհ» թերթի խմբագրականն այսօր նկատել է. - «Որ պատգամավորական տեղերը մեզանում գնվում ու վաճառվում են, ոչ մեկի համար գաղտնիք չէ, ըստ որում՝ մանդատի գինը մշտապես աճում է։ Կուսակցությունները աստիճանաբար դառնում են մոնոպոլիստներ, եւ շուկայական տնտեսության բոլոր օրենքների համաձայն պատգամավորական մանդատի գինը պետք է աճի», - փաստել է խմբագրականը։ Դաշնակցության «Երկիր» պաշտոնաթերթին տված հարցազրույցում ԱԺ հանրապետական խմբակցության անդամ Սամվել Նիկոյանը կարծիք է հայտնել, թե «ընտրությունները կեղծելու տերմինը շրջանառության մեջ սովորաբար դրվում է այն ուժերի կամ անհատների կողմից, որոնք ըստ էության մտածում են, որ իրենք կարող է եւ չհաղթահարեն համապատասխան նշաձողը»։ «Եվ որպեսզի բացատրեն իրենց պարտությունը, ընտրում են նման մարտավարություն», - բխեցրել է հանրապետական պատգամավորը։ «Մուծվելու են բոլորը» վերնագրի տակ «Չորրորդ իշխանություն» թերթն այսօր փոխանցել է, թե 2007 թվականի «գլխից դուրս մեծ բյուջեի եկամտային մասի ողջ ծանրությունն էլի երկրի շարքային քաղաքացիների ուսին է դրվելու». - «Բայց ինչպե՞ս։ Շատ պարզ. պետք է ավելի ինտենսիվորեն թալանել օտարերկրյա տրանսֆերտներով ապրողներին», - գրել է թերթն ու բացատրել. - «Ստեղծվել է մի վիճակ, երբ դոլարի փոխարժեքն ու ապրանքների գները համեմատաբար կայուն են։ Այս իրավիճակում, երբ Կենտրոնական բանկը ոչինչ չի ձեռնարկում, բնականաբար, դոլարի փոխարժեքը կամաց-կամաց բարձրանում է։ Եվ ինչ-որ պահից դա ազդում է նաեւ գների վրա՝ եւ գները նույնպես աճում են։ Այ հենց այդ ժամանակ էլ Կենտրոնական բանկը մի հարվածով նորից իջեցնում է դոլարի փոխարժեքը, իսկ գները չեն իջնում։ Այսինքն, օլիգարխների գերշահույթները նորից սկսեցին թռիչքաձեւ աճել։ Այնքան թռիչքաձեւ, որ մի մասը կարելի է որպես հարկ պետբյուջե մուծել։ Հասկանալի է՝ շարքային քաղաքացիների հաշվին»։ «Հայք» թերթի խմբագրականը, փոխանցելով, թե նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանի որդու` Սեդրակ Քոչարյանի անմիջական վերահսկողության տակ գործող կազմակերպությունը դարձել է «Տոյոտա» ճապոնական կոնցեռնի պաշտոնական դիստրիբյուտերը Հայաստանում, հավելել է. - «Սեդրակ Քոչարյանի վերահսկողությամբ գործող ֆիրմաներից մեկն էլ գերիշխող դիրք է զբաղեցնում Հայաստանի բջջային հեռախոսների շուկայում։ Այդ ֆիրման, ըստ հրապարակման, խուսափում է հարկային ու մաքսային պարտավորություններից։ Ավելին, բջջային հեռախոսներ ներկրող մյուս ֆիրմաները, չգիտես ինչու, հարկ են համարում իրենց գործունեության մանրամասների մասին պարբերաբար տեղեկացնել Ռոբերտ Քոչարյանի ավագ որդուն»։ Սա, ըստ թերթի, «հիմք է տալիս ենթադրել, որ նույնը կկատարվի ավտոմեքենաներ ներկրողների հետ»։ Ատոմ Մարգարյան


text: ԼՂՀ ԱԺ 9-րդ նստաշրջանի օրակարգի ձեւավորման հարցն է քննարկվել խոսնակի հրավիրած խորհրդատվության ընթացքում 17:35 26 Օգոստոսի 2009 ՍՏԵՓԱՆԱԿԵՐՏ, 26 օգոստոսի. /Նովոստի-Արմենիա/. ԼՂՀ ԱԺ 9-րդ նստաշրջանի օրակարգի ձեւավորման հարցն է քննարկվել չորեքշաբթի խորհրդարանի ամառային արձակուրդներից հետո առաջին անգամ, ԼՂՀ Ազգային ժողովի նախագահ Աշոտ Ղուլյանի կողմից հրավիրած աշխատանքային խորհրդակցության ընթացքում։ Ինչպես չորեքշաբթի «Նովոստի-Արմենիա» գործակալությանը հայտնեց ԼՂՀ Ազգային ժողովի մամուլի ծառայությունից, խորհրդակցության ընթացքում լսվեցին հաղորդումներ մեծ օրակարգում առկա օրենքների նախագծերի վերաբերյալ, նշվեցին դրանց թեմատիկ ընդգրկումներն ու պատրաստության վիճակը։ Նշվեց, որ կառավարությունից՝ օրենսդրական նախաձեռնության կարգով, ստացվել են նոր նախագծեր։ Կան նաեւ շրջանառության մեջ գտնվող օրինագծեր, որոնց մի մասն առաջին ընթերցմամբ քննարկվել են նախորդ նստաշրջանում, իսկ մյուսների քննարկումները տեղափոխվել են ընթացիկ նստաշրջան։ Խորհրդակցության ընթացքում տեղի ունեցավ մտքերի փոխանակություն, ճշտվեցին մշտական հանձնաժողովների եւ աշխատակազմի ծառայությունների առաջիկա անելիքները, տրվեցին համապատասխան հանձնարարականներ։ Խորհրդակցությունում, որին մասնակցեցին մշտական հանձնաժողովների նախագահների եւ աշխատակազմի ծառայությունների պատասխանատուները, քննարկվեցին նաեւ ներխորհրդարանական կյանքին վերաբերող հարցեր։ -0-


text: Երեւանում ընդունվել է քաղաքի արտաքին ձեւավորման ծրագիրը. գլխավոր ճարտարապետ 10:31 20 Նոյեմբերի 2007 Երեւանում ընդունվել է քաղաքի արտաքին ձեւավորման ծրագիրը, երկուշաբթի լրագրողներին տեղեկացրել է Երեւանի գլխավոր ճարտարապետ Սամվել Դանիելյանը։ «Քաղաքի իմիջը պայմանավորված է ոչ միայն առանձին շենքերի եւ ճանապարհների միասնությամբ, այլ առարկաների եւ օբյեկտների միասնությամբ, որոնք մարդկային գործունեության արդյունքն են», - ասել է նա։ Դանիելյանի խոսքերով, Երեւան քաղաքի տարածքի գեղարվեստական ձեւավորման սխեման մշակվել է՝ հաշվի առնելով այս ոլորտում միջազգային փորձը։ «Արտաքին ձեւավորման ծրագիրը սահմանում է որոշակի սկբունքներ եւ մոտեցումներ, ինչպես նաեւ որոշում է հետագա անելիքները», - ասել է գլխավոր ճարտարապետը։ «Քաղաքը չի ստեղծվում միայն ճարտարապետությամբ, նրա վրա ազդում են մարդկային գործունեության ամենատարբեր գործոնները՝ սկսած ցուցափեղկերից, ճանապարհային նշաններից, ցուցանակներից եւ մեքենաների ավտոկանգառներից, եւ բոլոր այս գործոնները պետք է կարգավորվեն սույն ծրագրի միջոցով», - նշել է Դանիելյանը։ Նա նաեւ տեղեկացրել է, որ փաստաթուղթը կներկայացվի համապատասխան օղակների քննարկմանը՝ նրա իրականացման համար անհրաժեշտ միջոցներ ստանալու համար։-0-


text: Գործարար պատգամավորները իրենց գործունեությունը առանց ռուսական շուկայի չեն պատկերացնում, հետեւաբար ճիշտ են համարում Մաքսային միությանը միանալու Հայաստանի որոշումը։ Խմիչքներ եւ պահածոներ արտադրող «ՄԱՊ» ընկերության գործադիր տնօրեն եւ խորհրդի նախագահ, հանրապետական պատգամավոր Ալեքսան Պետրոսյանը «Ազատություն» ռադիոկայանի հետ զրույցում նշեց, որ ռուսական շուկայում իրենց արդեն ճանաչում են, իսկ եվրոպական շուկա մուտք գործելու, այնտեղի սպառողին իրենց արտադրանքը ներկայացնելու համար իրենց տասնյակ տարիներ եւ միլիոնների ներդրումներ են պետք։ Հետեւաբար գործարար պատգամավորը պնդում է՝ առանց ռուսական շուկայի իրենց բիզնեսը չի կարող գոյատեւել։ «Միայն ես չէ, ամբողջ Հայաստանը իր բիզնեսների 90 տոկոսը արտահանում է Ռուսաստան։ Մենք արտահանում ենք Ամերիկա էլ, Եվրոպա էլ, Ռուսաստան էլ, Ուկրանիա էլ, բայց էդ բոլորն իրար հետ Ռուսաստանի 10 տոկոսը չարժե, 90 տոկոս [Ռուսաստան է արտահանվում]։ Արտադրանքի, ասենք, 50 տոկոսը Եվրոպայում վաճառելու համար ես պիտի ապրեմ մոտավորապես 200 տարի, էդ 200 տարվա մեջ չգիտեմ քանի 100 միլիոն դոլարի ներդրում պիտի անենք, որը չունենք։ Երկրորդը՝ մենք նախ պետք է կարողանանք եվրոպացիքին բացատրենք, թե Հայաստանը որտեղ է, որը կտեւի մոտ 50 տարի, հետո էլ մի 50 տարի պիտի ասենք՝ հլը փորձեք մեր արտադրանքը, երեւի համով է, մի 50 տարի փորձելուց հետո կարող է ասի՝ համով չէ»,- ասաց Պետրոսյանը՝ շարունակելով.- «Տնտեսությունը նենց բան է՝ եթե դու 15 օրով էլ հետ ես ընկնում շուկայից... դու մարդ ես պահում, ամիսը վերջացավ, պիտի աշխատավարձ ստանա, ես կարո՞ղ եմ մարդկանց ասել՝ սպասեք, մի 15 տարի հետո Եվրոպան մեր ապրանքը կառնի, ես ձեր աշխատավարձը կտամ։ Եթե ռուսական շուկան չլինի, ընդհանրապես չի կարելի մտածել արտադրության մասին, որովհետեւ դու եվրոպական շուկայում վաճառելով կարող ես ընդամենը գործարանի մի պահակ պահես, որ եղածը չգողանան»։ «Եվրոպական շատ արժեքներ կան, որ մենք պիտի ներմուծենք, եվրոպական շատ լավ տեխնոլոգիաներ կան, բայց դրա համար ժամանակ է պետք։ Մենք ռուսական շուկայում արդեն 90 տարի ենք, երբ որ Ռուսաստանում 250 ազգ է ապրում, էդ 250 ազգն էլ մեր ապրանքը գիտեն»,- ասաց գործարար պատգամավորը։ Հանրապետական մեկ այլ երիտասարդ պատգամավոր Արման Սահակյանը, ով մի շարք բիզնեսների, նաեւ խմիչքների եւ հրուշակեղենի ներկրմամբ զբաղվող «Սովրանո» ընկերության հիմնադիրն է, «Ազատություն» ռադիոկայանի հետ զրույցում նշեց, թե Մաքսային միությանը միանալու որոշումը Հայաստանի տնտեսության համար միակ ճիշտ լուծումն էր։ Ինչ վերաբերում է եվրոպական կես միլիարդանոց որակյալ շուկային, որտեղ Հայաստանը կարող էր անարգել մուտք ունենալ, եթե ստորագրվեր Եվրամիության հետ Խորը եւ համապարփակ ազատ առեւտրի պայմանագիրը, ապա 35-ամյա պատգամավորի համոզմամբ՝ դա ավելի շատ կենաց հիշեցնում։ Ըստ նրա՝ շատ լավ կլինի, որ Հայաստանը իր արտադրանքը վաճառի Անգլիայում կամ Ֆրանսիայում, բայց դա իրականում հնարավոր չէ անել։ «Ոնց որ կենաց լինի, էլի... Եվրոպական շուկա, ցավոք, Հայաստանը ապրանք չունի, որ կարողանա վաճառել։ Մեզ համար ավելի տրադիցիոն եւ ավելի հասկանալի է ռուսական եւ ԱՊՀ մյուս շուկաները։ Նրանք կայացած շուկաներ են եւ ավելի մրցակցային եւ ավելի ուժեղ, եւ ցավոք, Եվրոպայում մենք չենք կարող այնպիսի որակով եւ հզոր ապրանք արտադրենք, որ ֆրանսիական կամ անգլիական ցանցերում վաճառվի։ Մեր կոնյակի սեփականատերը՝ «Պեռնո Ռիկարը», ֆրանսիական ընկերություն է, եւ եվրոպական ոչ մի խանութում էս 20 տարվա մեջ մեր կոնյակը չկա։ Նախկինում լինելով մեծ առեւտրային ընկերությունների տեր՝ ես չեմ պատկերացնում, որ Շվեդիայում կամ Ավստրիայում պետք է ծախվի հայկական ջուր, կամ մեղր, կամ ծիրան։ Շատ ավելի հեշտ է այդ ապրանքները վաճառել Ռուսաստանում, Բելառուսում, Ուկրաինայում», - ասաց Սահակյանը։ Օլիգարխ պատգամավորները նույնպես չեն թաքցնում, որ իրենց ձեռնտու է անարգել մուտք ունենալ ռուսական շուկա։ Հայտնի գործարար պատգամավոր Սամվել Ալեքսանյանը Մաքսային միության եւ ԵՄ Ասոցացման համաձայնագրի մանրամասներին մեջ չխորացավ, բայց անկեղծացավ. - «Ռուսական շուկան, որովհետեւ մեր խմիչքը, մեր ամեն ինչը էնտեղ է վաճառվում»։ Մաքսային միության կողմնակից է նաեւ բնապահպանության հանրապետական նախարար Արամ Հարությունյանը։ Նա հրաժարվեց պարզաբանել, թե ինչու է Հայաստանի տնտեսության համար ձեռնտու այս միությունը, միաժամանակ չթաքցրեց, որ օրինակ, իր բիզնեսը եվրոպական շուկայի հետ առնչություն չունի։ Նկատենք, որ եթե իշխող Հանրապետականի, ինչպես նաեւ «Բարգավաճ Հայաստանի» գործարար շրջանակներ գովերգում են ռուսական շուկայի առավելությունները՝ ճիշտ համարելով Մաքսային միությանը միանալու որոշումը, ապա Եվրամիության պատվերով իրականացված Տնտեսական եւ սոցիալական հետազոտությունների անկախ կենտրոնի ուսումնասիրությունները ցույց են տալիս այն առավելությունները, որոնք կունենար Հայաստանը ԵՄ Խորը եւ համապարփակ ազատ առեւտրի պայմանագիրը ստորագրելու դեպքում։ Տնտեսական եւ սոցիալական հետազոտությունների անկախ կենտրոնը նշում է, որ ԵՄ-ի հետ այդ համաձայնագրի ստորագրման դեպքում Հայաստանը տարեկան շուրջ 146 միլիոն եվրոյի օգուտ է ունենալու, Հայաստանի ներքին համախառն արդյունքը ավելանալու է 2.3 տոկոսով, արտահանումը՝ ավելի քան 15 տոկոսով, ներմուծումը՝ մոտ 8 տոկոսով։ Ըստ կենտրոնի հաշվարկների՝ ԵՄ-ի հետ այս համաձայնագրի ստորագրման դեպքում աշխատավարձերը Հայաստանում կավելանան 2.6 տոկոսով, իսկ ապրանքների գները կնվազեն, որի արդյունքում բնակչության եկամուտները շոշափելիորեն կավելանան։


text: Լեռնային Ղարաբաղի նախագահ Բակո Սահակյանը երեկ ժամանել է Ֆրանսիա, իսկ այսօր՝ Ֆրանսիայի Վալանս քաղաքում, Ֆրանսիայի Դրոմի շրջանի եւ Լեռնային Ղարաբաղի միջեւ ստորագրվել է բարեկամության եւ համագործակցության հռչակագիր։ Այս մասին «Ազատության»-ը փոխանցեց Ղարաբաղի արտգործնախարար Կարեն Միրզոյանը, ով եւս այս օրերին Ֆրանսիայում է։ Միրզոյանի խոսքով, կողմերը քննարկել են նաեւ համագործակցության ուղիները։ «Մտադիր ենք զարգացնել նաեւ մշակութային համագործակցությունը այդ շրջանների հետ՝ ֆրանսիական մշակույթը եւ լեզուն ավելի շատ ներկայացնելով Արցախով», - ասել է Ղարաբաղի արտգործնախարարը։ Բակո Սահակյանը վաղը կլինի Փարիզում, կհանդիպի քաղաքական բարձրաստիճան պաշտոնյաներին, ինչպես նաեւ «Ֆրանսիա - Ղարաբաղ» բարեկամության խմբի անդամներին եւ համայնքի ներկայացուցիչներին։ Ռուզան Կյուրեղյան


text: ՀՀ փրկարար ծառայությունը եւ ՄԱԿ-ի հայկական գրասենյակի աղետների կառավարման խումբը կստորագրեն համագործակցության մասին համաձայնագիր 18:40 09 Հոկտեմբերի 2007 Հայաստանի փրկարար ծառայությունը եւ ՄԱԿ-ի հայկական գրասենյակի աղետների կառավարման խումբը հոկտեմբերի 10-ին կստորագրեն համագործակցության մասին համաձայնագիր։ Ինչպես երեքշաբթի «Նովոստի-Արմենիա» գործակալությանը տեղեկացրին ՄԱԿ-ի երեւանյան գրասենյակում, փաստաթուղթը կստորագրեն Հայաստանում ՄԱԿ-ի մշտական ներկայացուցիչ Կոնսուելլո Վիդալը եւ Հայաստանի փրկարար ծառայության տնօրեն, գեներալ-լեյտենանտ Էդիկ Բարսեղյանը։ Միջոցառման շրջանակներում նախատեսվում է պարգեւատրել «Աղետի վտանգի նվազեցումը սկսվում է դպրոցից» թեմայով Հայաստանի փրկարար ծառայության կողմից կազմակերպված նկարների ցուցահանդեսի եւ շարադրությունների դպրոցական մրցույթի հաղթողներին։ Լավագույն աշխատանքները ներկայացվելու են ՄԱԿ-ի հայկական գրասենյակի նախասրահում։ Հոկտեմբերի 10-ին նշվում է Բնական ազդեցությունների նվազեցման միջազգային օրը։–0--


text: «10 դպրոցական ծրագրեր» մրցույթի երկրորդ փուլն է մեկնարկել Հայաստանում 12:01 05 Սեպտեմբերի 2008 ՌՈՒՍԱԼ ընկերությունը, ՄԱԿ Զարգացման ծրագրի (ՄԱԶԾ) աջակցությամբ, Հայաստանում հայտարարում է դպրոցականների համար նախատեսված «10 դպրոցական ծրագրեր» մրցույթի երկրորդ փուլի մեկնարկի մասին։ Երկրորդ փուլի շրջանակներում աջակցություն կցուցաբերվի 7-11-րդ դասարանցիների սոցիալական ուղղվածություն ունեցող նոր նախաձեռնություններին, հինգշաբթի «Նովոստի-Արմենիա» գործակալությանը տեղեկացրեցին ՄԱԶԾ-ից, որը մրցույթի համակարգողն է։ Մրցույթի ընդհանուր դրամաշնորհային ֆոնդը 2008 թ.-ին կկազմի շուրջ 100 հազ. դոլար (30 մլն դրամ)։ Հաղթողները կարժանանան ՌՈՒՍԱԼ ընկերության դիպլոմներին եւ դրամաշնորհներին` յուրաքանչյուրը 1 մլն. դրամի չափով, դրամաշնորհ ստացած նախագծերը կիրականացվեն 2009թ.-ին: Այս կապակցությամբ ՌՈՒՍԱԼ-ԱՐՄԵՆԱԼ գործարանի տնօրենների խորհրդի նախագահ Գեորգի Ավետիքյանը ցանկություն է հայտնել, որպեսզի մանկական նախագծերը հանրօգուտ գործունեության մեջ ներգրավվեն այլ դպրոցների պատանիներին եւ տեղի բնակչությանը։ «Դպրոցականների նախագծերի մրցույթի իրագործման հաջողությունը 2008-2009 թթ. ուստարում հիմք դարձավ «10 դպրոցական ծրագրեր» երկրորդ մրցույթի հայտարարման համար», - ընդգծել է նա։ ՄԱԶԾ հայաստանյան գրասենյակի ծրագրերի ղեկավար Նարինե Սահակյանն իր հերթին նշել է, որ իրականացվող նախագիծը սոցիալական պատասխանատվության եւ կայուն զարգացման գաղափարների համադրման իդեալական օրինակ է, քանի որ տվյալ ծրագրի ռեսուրսները մեր երեխաների` մեր երկրի ապագայի համար արված ներդրումներ են: Միաժամանակ նա ասել է, որ տվյալ ծրագիրը ՄԱԿ-ի եւ պետական հաստատությունների հետ մասնավոր հատվածի արդյունավետ համագործակցության օրինակ է: «10 դպրոցական ծրագրեր» մրցույթն անցկացվում է 2007 թ.-ին Հայաստանում ՌՈՒՍԱԼ-ի եւ ՄԱԶԾ-ի միջեւ կնքված համագործակցության մասին համաձայնագրի շրջանակներում։ Փետրվարին այս նախաձեռնության շնորհիվ անցկացվել է շախմատի օլիմպիադա, կազմակերպվել է օգնություն «Օթեւան» ծերանոցին, դպրոցներից մեկում ստեղծվել է բուսաբանական այգի, կանաչապատվել է դպրոցի հարակից տարածքը, վերստեղծվել է դպրոցական թատերական ստուդիա։ Նմանատիպ մրցույթներ են իրականացվում Ռուսաստանում եւ Ուկրաինայում 2004 թ.-ից։ Այս ժամանակաշրջանում քննարկման է ներկայացվել ավելի քան 2500 նախագիծ, որոնցից 633-ը ստացել են դրամաշնորհային աջակցություն։-0-


text: «ԱՆՑՅԱԼՈՒՄ տեղի ունեցած բոլոր պատերազմները աննշան են թվում, երբ համեմատում ենք այժմ Եվրոպայում ծավալվող պատերազմի հետ»։ 1915 թ. սեպտեմբերի 1-ի «Դիտարանում» այսպես էր նկարագրվում Առաջին համաշխարհային պատերազմը, որում ժամանակի ընթացքում ներքաշվեցին մոտ 30 երկրներ։ Պատերազմական դրությունը պատճառ եղավ, որ «Դիտարանում» գրվի. «[Թագավորության] ծառայությունը որոշ չափով պասիվ է, հատկապես Գերմանիայում եւ Ֆրանսիայում»։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին Աստվածաշունչ ուսումնասիրողները լիովին չէին հասկանում քրիստոնեական չեզոքության սկզբունքը։ Սակայն նրանք վճռել էին հռչակել բարի լուրը։ Ցանկանալով մասնակցություն բերել Թագավորության գործին՝ Վիլհելմ Հիլդեբրանտը պատվիրեց «Աստվածաշունչ ուսումնասիրողների ամսագրի» օրինակներ ֆրանսերենով։ Բայց նա Ֆրանսիայում էր ոչ թե որպես գրքեր տարածող (լիաժամ քարոզիչ), այլ որպես գերմանացի զինվոր։ Այս կարծեցյալ թշնամին՝ զինվորական համազգեստով, խաղաղության լուր էր տարածում, ինչը զարմանք էր պատճառում ֆրանսիացի անցորդներին։ «Դիտարանում» տպագրված նամակները ցույց են տալիս, որ ուրիշ գերմանացի Աստվածաշունչ ուսումնասիրողներ էլ մեծ ցանկություն ունեին Թագավորության գործին մասնակցելու, չնայած որ գտնվում էին զինվորական ծառայության մեջ։ Եղբայր Լեմքին, որը ծառայում էր ռազմական նավատորմում, տեղեկացրեց, որ անձնակազմից հինգ հոգի հետաքրքրություն են ցույց տալիս։ Նա գրել էր. «Նույնիսկ այս նավի վրա պտուղ եմ բերում Եհովայի փառքի համար»։ Գեորգ Կայզերը գնաց ռազմաճակատ որպես զինվոր եւ վերադարձավ տուն որպես ճշմարիտ Աստծու ծառա։ Ինչպե՞ս դա եղավ։ Նրա ձեռքն էր ընկել Աստվածաշունչ ուսումնասիրողների մի գրականություն, եւ նա սրտանց ընդունել էր Թագավորության մասին ճշմարտությունը ու հրաժարվել էր կռվելուց։ Ուստի նա անցավ ոչ շարային՝ մարտական գործողությունների հետ կապ չունեցող ծառայության։ Պատերազմից հետո նա երկար տարիներ եռանդորեն ծառայեց որպես ռահվիրա։ Չնայած Աստվածաշունչ ուսումնասիրողները դեռ լիարժեքորեն չէին հասկանում չեզոքության հարցը, սակայն նրանց մտածելակերպն ու վարքը շատ էր տարբերվում այն մարդկանց տեսակետից ու գործելակերպից, ովքեր կողմ էին պատերազմին։ Մինչ քաղաքական գործիչները եւ կրոնական առաջնորդները աջակցում էին պատերազմին, Աստվածաշունչ ուսումնասիրողները կառչած էին «Խաղաղության Իշխանին» (Ես. 9։6)։ Թեեւ նրանցից ոմանք բացարձակ չեզոքություն չէին պահում, սակայն ունեին այն հիմնական համոզմունքը, որն արտահայտեց Աստվածաշունչ ուսումնասիրողներից մեկը՝ Քոնրատ Մորտեն։ Նա ասաց. «Աստծու Խոսքից հստակ հասկացել էի, որ քրիստոնյան չպետք է սպանի» (Ելք 20։13)։ * Գերմանիայում, որտեղ չկար օրենք, որը զինծառայությունից հրաժարվողներին կազատեր այդ պարտականությունից, Աստվածաշունչ ուսումնասիրողներից ավելի քան 20 հոգի հրաժարվեցին որեւէ ձեւ առնչվել զինվորական ծառայությանը։ Նրանցից ոմանց համարեցին հոգեկան հիվանդ, ինչպես օրինակ՝ Գուստավ Կույաթին, որին տարան հոգեբուժարան՝ բուժելու։ Հանս Հոլտերհոֆը, որը նույնպես հրաժարվել էր զինվորական ծառայությունից, բանտարկվեց։ Նա այնտեղ էլ մերժեց պատերազմին առնչվող որեւէ աշխատանք կատարել։ Հսկիչները նրան զսպաշապիկ հագցրին եւ այդպես պահեցին այնքան ժամանակ, մինչեւ նրա վերջույթները անզգայացան։ Տեսնելով, որ չեն կարողանում կոտրել նրա վճռականությունը՝ նրան նույնիսկ տարան իբրեւ թե գնդակահարելու։ Սակայն Հանսը ողջ պատերազմի ընթացքում անկոտրում մնաց։ Ուրիշ եղբայրներ էլ, որոնք զինակոչվեցին, հրաժարվեցին զենք կրել եւ խնդրեցին, որ իրենց ոչ շարային ծառայության նշանակեն։ * Յոհանես Ռաութեն նույնպես հրաժարվեց եւ ուղարկվեց աշխատելու երկաթգծում։ Քոնրատ Մորտեն նշանակվեց որպես բուժաշխատող, իսկ Ռայնհոլտ Վեբերը՝ բուժեղբայր։ Ավգուստ Կրաֆցիգը, ով ուղեբեռներ էր տեղափոխում, նույնպես ուրախ էր, որ իր նշանակումը ռազմադաշտի հետ չէր առնչվում։ Այս Աստվածաշունչ ուսումնասիրողները եւ նրանց նման ուրիշներ վճռել էին ծառայել Եհովային՝ հիմնվելով նրա նկատմամբ սիրո ու նվիրվածության վերաբերյալ իրենց հասկացողության վրա։ Պատերազմի ընթացքում իրենց այս դիրքորոշման պատճառով Աստվածաշունչ ուսումնասիրողները հայտնվեցին իշխանությունների ուշադրության կենտրոնում։ Պատերազմին հաջորդող տարիներին Գերմանիայում հազարավոր դատական գործեր բացվեցին Աստվածաշունչ ուսումնասիրողների դեմ նրանց քարոզչական գործունեության համար։ Գերմանիայի մասնաճյուղը նրանց աջակցելու համար Մագդեբուրգում գտնվող Բեթելում իրավաբանական բաժին բացեց։ Եհովայի վկաները աստիճանաբար հստակեցրին քրիստոնեական չեզոքության վերաբերյալ իրենց հասկացողությունը։ Երբ սկսվեց Երկրորդ համաշխարհային պատերազմը, նրանք չեզոք մնացին՝ բացարձակապես չառնչվելով ռազմական գործողություններին։ Այդ ընթացքում Գերմանիայում նրանց համարում էին երկրի թշնամիներ եւ դաժանաբար հալածում էին։ Այս թեմայի վերաբերյալ կխոսենք «Մեր արխիվից» հոդվածաշարի այլ հոդվածում։ (Կենտրոնական Եվրոպայի մեր արխիվներից) ^ պարբ. 7 Առաջին համաշխարհային պատերազմի ընթացքում Բրիտանիայի՝ Աստվածաշունչ ուսումնասիրողների մասին կարող եք կարդալ «Դիտարանի» 2013 թ. մայիսի 15-ի համարի «Մեր արխիվից. նրանք ամուր մնացին «փորձության ժամին»» հոդվածում։ ^ պարբ. 9 Այսպես վարվել առաջարկվում էր «Հազարամյակի արշալույս» ժողովածուի 6-րդ հատորում (1904 թ.) եւ 1906 թ. օգոստոսի «Սիոնի Դիտարանում» (գերմաներեն)։ 1915 թ. սեպտեմբերի «Դիտարանում» որոշ չափով հստակեցվեց եւ նշվեց, որ Աստվածաշունչ ուսումնասիրողները պետք է խուսափեն զինվորական ծառայությունից։ Սակայն այդ հոդվածը գերմաներեն հրատարակության մեջ լույս չէր տեսել։ Իմացիր ավելին ՀԱՃԱԽ ՏՐՎՈՂ ՀԱՐՑԵՐ Եհովայի վկաները իրենց չեզոքությամբ սպառնալի՞ք են երկրի անվտանգությանը։


text: Հիմնադիր խորհրդարանը հաղորդագրություն է տարածել՝ տեղեկացնելով, որ քիչ առաջ Հյուսիսային պողոտայի հարակից տարածքից բերման է ենթարկվել Հիմնադիր խորհրդարանի աջակից Վահրամ Պետրոսյանը, որն իր անձնական մեքենայով տեղափոխում էր Ազատության հրապարակում տեղի ունեցող խաղաղ հավաքի տեխնիկան։ «ՃՈ ոստիկանները բերման են ենթարկել Վահրամ Պետրոսյանին տեխնիկայի հետ միասին։ Ոստիկաններից մեկը նստել է վերջինիս մեքենայի ղեկին եւ հեռացել՝ տանելով տեխնիկան»,- ասվում է հաղորդագրությունում: Նույն հաղորդագրությունում նշվում է նաեւ, որ այս պահին խուզարկություն է տեղի ունենում Ալեք Ենիգոմշյանի բնակարանում։


text: Ճշմարտություն |Ուշադրություն, այս հոդվածն աղբյուրների կարիք ունի։ Դուք կարող եք օգնել նախագծին՝ գտնելով բերված տեղեկությունների հաստատումը վստահելի աղբյուրներում եւ ավելացնելով այդ աղբյուրներին հղումները հոդվածին։ Անհիմն հղումները ենթակա են հեռացման։ Ճշմարտությունը սուբյեկտի կողմից իրականության համապատասխան արտացոլումն է։ Ճշմարտությունն իրականության հենց այնպիսի վերարտադրումն է, ինչպիսին այն կա՝ գիտակցությունից դուրս եւ նրանից անկախ։ Ճշմարտության չափանիշները դիտարկվում են ճանաչողության տեսության՝ գնեսեոլոգիայի շրջանակներում։ Գնեսեոլոգիան փիլիսոփայության այն բաժինն է, որն ուսումնասիրում է ճանաչողական գործունեության ընթացքում սուբյեկտի եւ օբյեկտի փոխհարաբերությունները, գիտելիքի եւ իրականության հարաբերակցությունը, մարդու կողմից աշխարհի ճանաչման հնարավորությունները, ճշմարտության չափանիշներն ու գիտելիքի հավաստիությունը։ Իդեալիստական փիլիսոփայության համակարգերում ճշմարտությունը համարվել է իդեալական օբյեկտների հավերժ ու անփոփոխ հատկություն /Պլատոն/, բանականության բնածին հատկանիշ /Դեկարտ/ կամ մտքի ապրիորի ձեւ /Կանտ/։ Ըստ դիալեկտիկական ըմբռնման՝ ճշմարտությունը գիտելիքների ծավալուն գործընթաց է /Հեգել/։ Իսկ պրագմատիզմը ճշմարիտ է համարում այն գիտելիքը, որը գործնականորեն կիրառելի է եւ ապահովում է հաջողություն։ Փիլիսոփայության շրջանակներում քննարկվում է այնպիսի կատեգորիա, ինչպիսին է օբյեկտիվ ճշմարտությունը, ինչը մարդուց եւ մարդկությունից անկախ գիտելիքի բովանդակությունն է։ Կա նաեւ բացարձակ եւ հարաբերական ճշմարտություն, ինչը դիալեկտիկական մատերիալիզմի կատեգորիա է։ Ճշմարտություն տերմինն օգտագործվում է նաեւ ձեւական տրամաբանության մեջ։ Գոյություն ունի «տրամաբանական ճշմարտություն», որը հակադրվում է փաստական ճշմարտությանը։ Տրամաբանության մեջ ասույթը համարվում է ճշմարիտ, եթե նրա ձեւը համընկնում է կամ որոշ թույլատրելի գործողություններից հետո կարող է համընկնել տրամաբանական օրենքի հետ։


text: Հայաստանի կառավարությունն այսօրվա որոշմամբ արդյունաբերության եւ առեւտրի նախարարությանը թույլատրեց «Նաիրիտ 1» փակ բաժնետիրական ընկերության կանոնադրական կապիտալը ավելացնել 6 միլիարդ 600 միլիոն դրամով, իսկ թողարկված լրացուցիչ բաժնետոմսերը, որ կազմում են ընկերության բաժնետոմսերի 51 տոկոսը, հանձնել ուկրաինական «Ինտեր Կոնտակտ» ընկերությունը։ Որպես համասեփականատեր «Ինտեր Կոնտակտ» ընկերությունը պարտավորվում է ձեռնարկության զարգացման մեջ ներդնել 22 միլիոն դոլար։ Արդյունաբերության եւ առեւտրի նախարար Կարեն Ճշմարիտյանի հավաստմամբ, ուկրաինական ընկերությունը մտադիր է կաուչուկի արտադրությունը հասցնել տարեկան 25-30 հազար տոննայի՝ ապահովելով արտադրանքի ամբողջ տեսականին եւ սպառման շուկաները։ Նախարարի մատուցմամբ, «Ինտեր կոնտակտը» Բելայա-Ցերկովի ռետինատեխնիկական իրերի գործարանի սեփականատերն է: Այդ գործարանը տարեկան կարող է սպառել մինչեւ վեց հազար տոննա կաուչուկ: «Իրենք հիմնականում շուկայի տերն են: Բայց շատ լավ կապեր ունեն եւ հումքի բնագավառում, եւ փոխադրումների բնագավառում», - ավելացրեց Կարեն Ճշմարիտյանը: Նախարարն ասաց նաեւ, որ «Նաիրիտ»-ի հզորությունների զարգացման մեջ ներդրումային շահագրգռություններ ունեն նաեւ ռուսաստանյան եւ իտալական ընկերությունները, ինչին ուկրաինական ներդրողը ամենեւին դեմ չէ: «Ինտեր Կոնտակտ» ընկերությունն այստեղ շատ ճկուն է եւ համաձայն է ցանակացած այլ մասնակցության, եթե դրանք բերելու են «Նաիրիտ»-ի աշխատանքի բարելավմանը... Ինչքան կորպորատիվ լինի կառավարումը, այնքան այդ ձեռնարկությունը արդյունավետ կաշխատի», - ասաց նախարարը: Կարեն Ճշմարիտյանն ասաց նաեւ, որ մինչեւ «Նաիրիտ»- ի վերակառուցումը նրա ընդհանուր ակտիվները կազմում էին մինուս 47 միլիարդ դրամ: Դա նշանակում է, որ ձեռնարկության պարտքերը տասնապատիկ անգամ գերազանցում էին նրա գնահատված արժեքը։ Թերեւս, այս պայմաններում ընտրվել է իրապես սնանկ ձեռնարկությունը փրկելու ու պարտքերի անվերջ շղթային վերջ տալու առավել նախընտրելի տարբերակը։ Ատոմ Մարգարյան, Երեւան


text: Արտավազդ Բ (ծն. թ.անհայտ– մ.թ.ա.31), Հայոց թագավոր մ.թ.ա. 55-34-ին։ Հաջորդել է հորը՝ Տիգրան Մեծին։ Տիգրան Մեծի կառավարման վերջին տարիներին Արտավազդը եղել է նրա գահակիցը։ Գտնվելով հռոմեական եւ պարթեական պետությունների միջեւ, Հայաստանը հարկադրաբար մասնակցել է նրանց բախումներին, հարելով մերթ մեկին, մերթ մյուսին։ Արտավազդը նախապես ունեցել է հռոմեական կողմնորոշում, որովհետեւ Հռոմի հետ Հայստանը ունեցել է դաշնակցային պարտավորություններ, իսկ Պարթեւաց թագավորության հետ՝ թշնամական հարաբերություններ։ 54-ին Արտավազդը այցելել է Հռոմի եռապետ ու զորավար Մարկոս Կրասոսին, որը 42000 զինվորով ժամանել էր Ասորիք եւ առաջարկել արշավել Պարթեւաստան՝ Հայաստանի վրայով, քանի որ լեռնոտ տեղանքում նրա լեգեոնները կպաշտպանվեին պարթեւական հեծելազորի վտանգավոր գրոհներից, չէր խափանվի պարենավորումը, Հայաստանը կապահովվեր պարթեւական հարձակումներից, հայկական բանակը կմիանար հռոմեականին։ Սակայն Կրասոսը մերժել է Արտավազդի առաջարկը, գերադասելով հակառակորդի դեմ պատերազմել Միջագետքի անապատներում։ Վերադառնալով Հայաստան Արտավազդը ենթարկվել է պարթեւական զորքերի հարձակմանը։ Համոզվելով, որ Կրասոսի սխալ ռազմավարությունը հռոմեական բանակը դատապարտել է պարտության, Արտավազդը հաշտություն է կնքել Պարթեւաց Որոդես II թագավորի հետ։ Հաշտությունը վերածել է հայ–պարթեւական դաշնակցության, որն ամրապնդվել է Արտավազդի քրոջ եւ Որոդեսի գահաժառանգ որդի Բակուրի ամուսնությամբ։ Մ.թ.ա. 53-ին, Խառանի ճակատամարտում հռոմեական բանակի ջախջախումից եւ Կրասոսի սպանվելուց հետո, Արտավազդի ճկուն արտաքին քաղաքականության շնորհիվ պահպանվել է հայկական պետության անկախությունն ու հզորությունը։ Մ.թ.ա. 37-ին Արտավազդի դաշնակից Որոդես II թագավորի դավադրական սպանությունից, ինչպես նաեւ Ատրպատականի թագավոր Արտավազդի ու Պարթեւաց նոր թագավոր Հրահատ IV–ի հակահայկական դաշինքից հետո, հայ–պարթեւական հարաբերությունները դառնում են թշնամական։ Երբ մ.թ.ա. 36–ին հռոմեական նոր եռապետ եւ զորավար Մարկոս Անտոնիոսի բանակը Հայաստանի վրայով հարձակվել է Ատրպատականի վրա, Արտավազդը խոստացել է օգնել հռոմեացիներին։ Սակայն Անտոնիոսի անխոհեմ ռազմավորության պատճառով Ատրպատականում հռոմեական բանակի պետությունից հետո Արտավազդը գրավել է չեզոք դիրք, թեեւ ապահովել է հռոմեական պարտված ուժերի նահանջը Հայաստանի վրայով։ Հռոմի առջեւ արդարանալու նպատակով Անտոնիոսն արշավանքի ձախողման պատճառ է հայտարարել Արտավազդի դիրքորոշումը։ Անտոնիոսը քանիցս փորձել է խարդախորեն ձերբակալել Արտավազդին, բայց վերջինս չի արձագանքել նրա հրավերներին։ Իսկ մ.թ.ա. 34-ին, երբ Անտոնիոսը ներխուժել է Հայաստան եւ շարժվել Արտաշատի վրա, Արտավազդը հանձնվել է՝ ինքնազոհության գնով փորձելով երկիրը փրկել ավերածություններից ու արյունահեղություններից։ Անտոնիոսը շղթայակապել է Արտավազդին եւ տարել Ալեքսանդրիա՝ հաղթահանդեսի։ Արտավազդի հանդեպ Անտոնիասի նենգ վերաբերմունքը դատապարտել են նույնիսկ հռոմեացի պատմիչները։ Անտոնիոսի դեմ Հռոմի ծերակույտի հարուցած չորս մեղադրանքից մեկը համարվել է Հայոց թագավոր Արտավազդի ձերբակալումը։ Ակտիումի ճակատամարտից հետո Արտավազդը գլխատվել է Մարկոս Անտոնիոսի եւ Կլեոպատրայի հրամանով։ Արտավազդը ստացել է հելլենական կրթություն։ Պլուտարքոսը վկայում է, որ Արտավազդը գրել է ճառեր, պատմություններ ու ողբերգություններ, որոնք, սակայն, չեն հասել մեզ։


text: Մյունխենի դատարանում մարտի 20-ին սկսվել է Hypo Real Estate բանկի կառավարման նախկին նախագահ Գեորդ Ֆունկեի գործով դատավարությունը։ 2008-2009 թթ. համաշխարհային ֆինանսական ճգնաժամի ընթացքում բանկը հայտնվել էր սնանկացման շեմին ու փրկվել էր միայն պետության օգնությամբ։ Ֆունկեից բացի ամբաստանյալների նստարանին էր հայտնվել նաեւ HRE-ի տնօրենների խորհրդի անդամ Մարկուս Ֆելը, հայտնում է DW–ը։ Դատախազությունը նրանց մեղադրում է ճգնաժամի ամենաթեժ պահին ֆինանսական կառույցի բալանսը չափազանցված ներկայացնելու մեջ։ Դատախազը պահանջում է Ֆունկեին դատապարտել երեք տարվա ազատազրկման, փաստաբանն էլ պնդում է նրա անմեղությունը։ Իսկ Մարկուս Ֆելին մեղադրում են նաեւ շուկայական խաբեությունների մեջ։ HRE-ն երկրի խոշորագույն բաժենտիրական ընկերություններից է եղել, որի փրկության համար պետությունը 10 մլրդ եվրո ֆինանսական օգնություն էր հատկացրել։ Եւս 124 մլրդ եվրո էլ տրամադրվել էր երաշխիքներ ապահովելու համար։ Այդ որոշումը կայացվել էր, քանի որ բանկը համարվում էր համակարգի համար ձեւավորող նշանակություն ունեցող ֆինանսական կառույց ու դրա սնանկացումը կարող էր շուկայում դոմինոյի էֆեկտ առաջացնել։ 2008-ից բանկը փուլ առ փուլ անցել է պետության հսկողությանը։


text: ՀՅԴ Հայաստանի Գերագույն մարմինը նախաձեռնում է քաղաքական քննարկումներ կուսակցությունների, հասարակական լայն շերտերի եւ մասնագիտական խմբերի հետ։ Դաշնակցականները ներկայանալու են իրենց 7 կետանոց օրակարգով, որում կարեւորում են անցումը 100 տոկոսանոց համամասնական ընտրակարգի եւ կառավարման խորհրդարանական համակարգի, ընդդիմությանը վերահսկողական լծակների տրամադրումը տարբեր հանձնաժողովներում ղեկավար պաշտոնների տեսքով, բիզնեսի ու քաղաքականության հստակ տարանջատումը, դատական իշխանության լիարժեք անկախություն, արտաքին քաղաքականության մասով Հայաստանի եւ Լեռնային Ղարաբաղի միջեւ ռազմաքաղաքական դաշինքի կնքում, հայ-թուրքական արձանագրություններից Հայաստանի ստորագրության հետ կանչում։ «Մենք համախմբման փորձ ենք անում», - այսօր հայտարարեց ՀՅԴ Հայաստանի ԳՄ ներկայացուցիչ Արմեն Ռուստամյանը։ Դաշնակցության առաջ քաշած օրակարգի առաջին երկու կետերը՝ 100 տոկոսանոց համամասնական ընտրակարգի եւ կառավարման խորհրդարանական մոդելի անցումը, համընկնում են «Բարգավաճ Հայաստան»-ի երկու օր առաջ ներկայացրած դրույթների հետ։ Ինչպես ԲՀԿ-ն՝ Դաշնակցությունը նույնպես անձերի խնդիր չի դնում, սակայն ինչպես նշեց Արմեն Ռուստամյանը, միայն երկու կետի շուրջ որեւէ կուսակցության հետ համաձայնության գալը իրենց չի բավարարի. Դաշնակցությունը համախմբում է ուզում բոլոր կետերի շուրջ։ «Փաթեթը ամբողջական է, մեկը մյուսով պայմանավորված։ Այս իմաստով է, որ մենք ասում ենք՝ սրան պետք է ամբողջապես միանալ», - նշեց նա։ Այս տարվա փետրվարին, երբ Դաշնակցությունը 100 տոկոսանոց համամասնական ընտրակարգի անցնելու օրինագիծ էր ներկայացրել խորհրդարան, «Բարգավաճ Հայաստան»-ը այն չպաշտպանեց, չնայած այսօր հայտարարում է, որ բացառապես ընտրացուցակներով ընտրությունների գնալն իր ծրագրային դրույթներից է։ Բայց Դաշնակցությունը, ինչպես այսօր Աղվան Վարդանյանի խոսքից պարզ դարձավ, ներել է ԲՀԿ-ին։ «Կյանքը հոսում է, զարգանում է, եւ կյանքը միշտ ավելի հարուստ է, քան տեսությունը», - մասնավորապես ասաց Աղվան Վարդանյանը։ Նախագահական ընտրություններին Դաշնակցության մասնակցության ձեւը այս քննարկումներով է պայմանավորված։ Կմասնակցեն սեփական թեկնածուով, կսատարեն միասնականին, թե ընդհանրապես ձեռնպահ կմնան նախագահական ընտրություններին մասնակցել՝ կորոշվի դեկտեմբերին Դաշնակցության գերագույն ժողովի ժամանակ, երբ կամփոփվեն ընդդիմադիր դաշտում գործող կուսակցության նախաձեռնած քննարկումների արդյունքները։ Նախագահական ընտրություններին 100 օր է մնացել։ Դաշնակցությունը, թեեւ անձերի խնդիր այս պահին չի դնում, բայց թեկնածուին պատկերացնում է. նա պետք է լինի պետական մտածելակերպով, ճանապարհ անցած մարդ, ամենակարեւորը՝ վստահություն ներշնչի։ Եթե այլ անձ չգտնվի, Դաշնակցությունն իր թեկնածուն միշտ ունի։ Արմեն Ռուստամյանն ասում է՝ մեկը չէ, նրանք շատ են, բայց անուններ չհնչեցրեց։ Դաշնակցությունը չի ազատվում նախկին նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանի ստվերից։ Լուրեր են շրջանառվում, որ հենց նա է ձեր գործողությունների հետեւում կանգնած, դաշնակցական գործիչներին հենց նման հարց ուղղեց լրագրողներից մեկը։ ՀՅԴ ներկայացուցիչները շտապեցին հերքել։ «Այստեղ [Քոչարյանի] որեւէ դերակատարություն տեսնելը ուղղակի ծիծաղելի է», - հայտարարեց Աղվան Վարդանյանը։ Արմեն Ռուստամյանն էլ ասաց՝ իրենք վաղուց են բարձրացնում այս հարցերը, բայց անգամ Ռոբերտ Քոչարյանը, ում Դաշնակցությունը սատարել է նախագահության 10 տարիներին, չի լսել իրենց։ «Եթե, օրինակ, Ռոբերտ Քոչարյանը համաձայներ ժամանակին մեզ հետ, խորհրդարանական համակարգ կունենայինք արդեն, մենք կունենայինք 100 տոկոս համամասնական ընտրակարգ՝ արդեն, կունենայինք ընդդիմության դերի շատ ավելի մեծացում եւ բազմաթիվ այլ հարցեր», - նշեց դաշնակցական գործիչը։


text: Հայ ազգային կոնգրեսի (ՀԱԿ) փոխնախագահ, խորհրդարանական խմբակցության ղեկավար Լեւոն Զուրաբյանը երեկ հանդիպել է Եվրոպական միության դեսպան Պյոտր Սվիտալսկուն։ ՀԱԿ գրասենյակի հաղորդագրության համաձայն՝ հանդիպման ընթացքում քննարկվել են տեղի ունեցած ՏԻՄ ընտրությունների հետ կապված խնդիրները, Հայաստանում ընտրությունների նկատմամբ վստահության վերականգնման եւ ժողովրդավարության հաստատման հետ կապված հարցերը, քննարկվել է նաեւ ղարաբաղյան խնդրի կարգավորման գործընթացը։


text: Հայաստանը Հումանիտար համագործակցության միջպետական հիմնադրամի ամենահուսալի գործընկերներից է. Մեդվեդեւ 15:42 21 Հոկտեմբերի 2008 ԵՐԵՎԱՆ, 21 հոկտեմբերի. /Նովոստի-Արմենիա/. Հայաստանը Հումանիտար համագործակցության միջպետական հիմնադրամի ամենաակտիվ ու հուսալի գործընկերներից է, երեքշաբթի Երեւանում ասաց ՌԴ նախագահ Դմիտրի Մեդվեդեւը։ «Մեր երկրների հումանիտար կապերն ավելի ու ավելի շատ են ամրանում, եւ երկկողմ նախագծերից բացի, մենք համատեղ աշխատում ենք նաեւ ԱՊՀ հումանիտար համագործակցության խորհրդում»,- ասաց նա ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանի հետ համատեղ մամուլի ասուլիսի ժամանակ։ Նա նշեց, որ վառ օրինակ է օրերս Երեւանում կայացած ԱՊՀ եւ Բալթյան երկրների թարգմանիչների, գրողների ու հրատարակիչների երկրորդ համաժողովը։ «Համոզված եմ, որ Համագործակցությունում 2009 թվականը երիտասարդության, իսկ 2010-ը գիտության ու նորարարությունների տարի հայտարարելը կընդլայնի նոր հեռանկարային նախագծերի ու ծրագրերի թողարկման հնարավորությունները»,- ընդգծեց ռուսական պետության ղեկավարը։ Իր հերթին հայկական պետության ղեկավար Սերժ Սարգսյանն ասաց, որ մեծ նշանակություն ունի նաեւ երկու երկրների միջեւ հումանիտար համագործակցությունը, կապերը գիտության, մշակույթի ու կրթության ոլորտներում։ «Այս բնագավառում հատկապես հաջող օրինակ է Ռուս-հայկական (Սլավոնական) պետական համալսարանի գործունեությունն ու «Կուլտուրա» հեռուստաալիքի հեռարձակումը»,- ասաց Սարգսյանը։ --0--


text: 1 Սիօնի պատճառովը ես չեմ լռելու, եւ Երուսաղէմի համար չեմ հանգստանալու, մինչեւ որ ծագէ նորա արդարութիւնը արշալուսի պէս, եւ նորա փրկութիւնը՝ բոցավառ ջահի պէս։ 2 Եւ ազգերը պիտի տեսնեն քո արդարութիւնը, եւ բոլոր թագաւորութիւնները՝ քո փառքը. Եւ քեզ նոր անունով պիտի կոչեն, որ Տիրոջ բերանը կանուանէ։ 3 Եւ դու փառաւոր պսակ կլինես Տիրոջ ձեռքումը, եւ արքայական թագ՝ քո Աստուծոյ ափումը։ 4 Այլ եւս քեզ չեն ասիլ՝ Թողուած, եւ քո երկրին այլ եւս չեն ասիլ՝ Աւերակ, այլ քեզ պիտի ասուի՝ Իմ հաւանածը, եւ քո երկրին՝ Ամուսին ունեցող, որովհետեւ Տէրը քեզ հաւանելու է, եւ քո երկիրն ամուսնանալու է։ 5 Որովհետեւ երիտասարդը կոյսի հետ ամուսնանալու պէս՝ պէտք է քո որդիները քեզ հետ ամուսնանա, եւ փեսան հարսի վերայ ուրախանալու պէս՝ պէտք ՝ քեզ վերայ ուրախանայ քո Աստուածը։ 6 Քո պարիսպների վերայ, ով Երուսաղէմ, պահապաններ եմ դրել. Նորանք բոլոր օրը եւ բոլոր գիշերը բնաւ պիտի չլռեն. Դուք ով Տիրոջը յիշողներ, մի լռէք, 7 Եւ նորան դադար մի տաք, մինչեւ որ նա հաստատէ, եւ մինչեւ որ նա Երուսաղէմը օրհնութիւն շինէ երկրումը։ 8 Տէրը երդում է արել իր աջովը եւ իր զօրութեան բազուկը, թէ Քո ցորենը միւսանգամ չեմ տալու քո թշնամիներին իբրեւ կերակուր, եւ օտարների որդիքը պիտի չխմեն գինին, որի վերայ դու վաստակեցիր։ 9 Այլ նորա հնձողները պիտի ուտեն նորան, եւ Տիրոջը օրհնաբանեն, եւ նորա ժողովողները պիտի խմեն իմ սրբարանի սրահներումը։ 10 Անցէք՝ անցէք դռներիցը, պատրաստեցէք ժողովրդի ճանապարհը, ուղղեցէք՝ ուղղեցէք ուղին, քարերը միջիցը հանեցէք, դրօշակ բարձրացրէք ազգերի համար։ 11 Ահա Տէրը լսել է տուել մինչեւ երկրի ծայրը. ասեցէք Սիօնի աղջկանը՝ Ահա քո Փրկիչը գալիս է, ահա նորա վարձքը նորա հետն է, եւ նորա հատուցումը նորա առաջին։ 12 Եւ նորանց պիտի ասեն. Սուրբ ժողովուրդ, Տիրոջ փրկուածներ. Եւ քեզ պիտի կոչեն. Ուզուած, Չթողուած քաղաք։


text: Copy and paste the embed code below. The code changes based on your selection. The code has been copied to your clipboard. Video size Բաքվում ընդդիմադիր եւ անկախ երիտասարդների «Ղարաբաղ» կարգախոսով ցույցը վերածվել է սոցիալական բողոքի, որի արդյունքում բախումներ են տեղի ունեցել ցուցարարների եւ ոստիկանության միջեւ: Մի քանի մարդ ոստիկանություն բերման է ենթարկվել:


text: Բաքվի «սեւ ցուցակը» առաջիկայում կարող է նոր անուններով համալրվել։ Ադրբեջանի արտգործնախարարությունը ուսումնասիրում է ռուսաստանցի լրագրողների անունները, ովքեր մասնակցել են Լեռնային Ղարաբաղ տեղափոխված ռուսաստանցի գործարար Գերման Ստերլիգովի՝ Շուշիում կազմակերպած մամուլի ասուլիսին։ «Ինտերֆաքս-Ազերբայջանի» հետ զրույցում Ադրբեջանի ԱԳՆ խոսնակ Հիմքեթ Հաջիեւն ասել է՝ «չի բացառվում, որ այդ լրագրողները անունները կընդգրկվեն ԱԳՆ ոչ ցանկալի անձանց ցուցակում»։


text: Այց ծննդատուն Ս. Աստվածածնի տոնին ընդառաջ Օգոստոսի 13 -ին՝ Ս. Աստվածածնի Վերափոխման տոնի առթիվ, Արարատյան Հայրապետական թեմի մի խումբ երիտասարդներ երիտասարդաց միությունների համակարգող Տ. Պետրոս ավագ քահանա Մալյանի գլխավորությամբ այցելեցին «Աստղիկ» բժշկական կենտրոն: Այցելուները կենտրոնի նորածինների եւ մայրության բերկրանքին սպասող 35 կանանց մկրտության սրբիչներ, օրհնված խաչեր, նարոտներ եւ թերթոններ նվիրեցին: Տեր հայրը երիտասարդների հետ շրջեց սենյակներով, ներկայացրեց Վերափոխման տոնի եւ Մկրտության խորհուրդը, օրհնեց բոլոր նորածիններին, նրանց մայրերին ու հղի կանանց՝ հորդորելով չհետաձգել մանուկների մկրտությունը։ «Այստեղ մայրերը ֆիզիկական ծնունդ են տալիս իրենց զավակներին, սակայն գոյություն ունի նաեւ հոգեւոր ծնունդ, որը Մկրտությունն է։ Շնորհավորում եմ բոլոր մայրերին: Վաղը մենք նշելու ենք Աստվածամոր վերափոխման տոնը, ով բոլոր մայրերի մայրն է, թող Աստվածամոր բարեխոսութունը լինի մեր մայրերի եւ մեր ազգի հետ»,- ասաց Տեր Պետրոս ավագ քահանա Մալյանը։ Արարատյան Հայրապետական թեմի առաջնորդական փոխանորդ Գերաշնորհ Տ. Նավասարդ արքեպիսկոպոս Կճոյանի օրհնությամբ թեմի երիտասարդաց միությունների անդամներն այս նախաձեռնությամբ ծրագրել են Ս. Տիրամորը նվիրված բոլոր տոներին այցելել ծննդատներ ու պոլիկլինիկաներ՝ Մկրտության խորհուրդը փոխանցելով նորածիններին ու նրանց ընտանիքներին: Արարատյան Հայրապետական թեմի տեղեկատվական բաժին


text: ՌԴ ԱԻՆ աշխատակիցները փրկել են ջերմանավից Մոսկվա գետը նետված հարբած կնոջը 13:17 04 Օգոստոսի 2010 ՌԴ ԱԻՆ աշխատակիցները փրկել են հարբած կնոջը, ով երեքշաբթի «Մոսկվա» ջերմանավից նետվել է մայրաքաղաքի կենտրոնական գետը, չորեքշաբթի «ՌԻԱ Նովոստիին» հաղորդեց մայրաքաղաքային ԱԻՆ մամուլի ծառայության ներկայացուցիչը։ Ըստ նրա՝ միջադեպը տեղի է ունեցել Պուշկինյան գետափին՝ Կրիմսկի կամուրջից ոչ հեռու, ժամը մոտավորապես 12.00-ին։ «Որոնողափրկարարական կայանի փրկարարները ափից 30 մետրից ջրից դուրս են բրել 36-ամյա մի կնոջ, ում առաջին բուժօգնություն ցուցաբերելուց հետո հանձնել են շտապ օգնության բրիգադին։ Պատահարի պատճառն է ՝ «Մոսկվա» ջերմանավի նավեզրից գետ է նետվել ալկոհոլով հարբած վիճակում»,- ասաց գործակալության զրուցակիցը։ -0-


text: Մեքսիկական ծոց Այն բանից հետո, երբ 2010թ. ապրիլին վթար տեղի ունեցավ նավթային պլատֆորմի վրա, մոտ երեք ամիս հսկայական քանակությամբ նավթ ու գազ թափվեց ծով։ Մի խումբ հետազոտողներ հայտնաբերեցին, որ դրանից երկուսուկես ամիս անց որոշ աղտոտող գործոններ անհետացել են։ Նրանք եզրակացրին, որ մեթանի համ ունեցող բակտերիաները խժռել են դրանք։ Սակայն որոշ մասնագետներ վատատես են։ Նրանք մտածում են, որ նավթի մեծ մասը օվկիանոսի հատակին է նստել։ Ռուսաստան Ըստ մի հետազոտության՝ 18-ից 35 տարեկան ռուսների 59 տոկոսը կարծում է, որ «կյանքում հաջողության հասնելու համար երբեմն պետք է բարոյական սկզբունքներիդ ու չափանիշներիդ դեմ գնաս»,— նշում է «Ռոսիսկայա գազետան»։ Պերու Գտնված ամենահին եգիպտացորենի կողրը (ցուցադրված է այստեղ) ցույց է տալիս, որ Պերուի հյուսիսային մասի բնակիչները ադիբուդի եւ եգիպտացորենի ալյուր պատրաստել են դեռեւս 3000 տարի առաջ։ Իտալիա Լուչո Սորավիտո դե Ֆրանչեսկին՝ Ադրիա-Ռովիգոյի կաթոլիկ եպիսկոպոսը, կարծում է, որ կրոնական պատգամը պետք է «մարդկանց հայտնել՝ անձամբ նրանց հետ խոսելով»։ Նա ասում է. «Մեր հովվական հոգատարությունը պետք է երեւա եկեղեցու զանգերից մինչեւ մարդկանց դռների զանգերը»։ Հարավաֆրիկյան հանրապետություն Սեւ շուկայում բժշկական նկատառումներով օգտագործվող ռնգեղջյուրի եղջյուրի գինը շատ է բարձրացել. մի կիլոգրամն արժե 65000 ամերիկյան դոլար։ 2011-ին Հարավաֆրիկյան Հանրապետությունում միայն, ըստ տեղեկագրության, 448 ռնգեղջյուր է սպանվել որսորդների կողմից։ Եվրոպայի թանգարանները եւ աուկցիոն տները թալանվել են բանդաների կողմից, որոնք եղջյուրների հետեւից էին եկել։ Անգամ Եվրոպայի գազանանոցների ռնգեղջյուրներն են վտանգի տակ։


text: Հայ ծանրամարտիկը Եվրոպայի պատանիների առաջնությունում նվաճել է երեք ոսկե մեդալ 19:45 04 Սեպտեմբերի 2007 Հայ ծանրամարտիկ Ռուբեն Ալեքսանյանը օգոստոսի 27-ից սեպտեմբերի 2-ը իտալական Պավիա քաղաքում անցկացված Եվրոպայի պատանիների առաջնությունում նվաճել է երեք ոսկե մեդալ։ Այդ մասին «Նովոստի-Արմենիա» գործակալությանը տեղեկացրեց Հայաստանի Ծանրամարտի ֆեդերացիայի նախագահ, սպորտի եւ երիտասարդության հարցերի փոխնախարար Սամվել Խաչատրյանը։ «17-ամյա հայ մարզիկը երկամարտում բարձրացրել է 386 կգ.՝ սահմանելով եվրոպական ութ ռեկորդ։ Մենք հպարտ ենք Ալեքսանյանի ձեռքբերումներով եւ հույս ունենք, որ նա հետագայում եւս հաջողություններ կունենա»,- ասել է Ծանրամարտի ֆեդերացիայի նախագահը։—0-


text: Սպորտի եւ երիտասարդության հարցերի նախարարը դեռ չի որոշել՝ կհետեւի՞ արդյոք մյուս նախարարի օրինակին՝ անդամակցելով Հանրապետական կուսակցությանը։ Այս մասին Հրաչյա Ռոստոմյանը նշեց իր պաշտոնավարման 100 օրը ամփոփող ասուլիսի ժամանակ։ Անկուսակցական նախարարին վրդովվեցրեցին լրագրողների հարցերը կուսակցությունների մասին։ «Եկեք վերջ տանք այս հարցերին, սպորտը ապաքաղաքական ոլորտ է», - հորդորեց Ռոստոմյանը: Լրագրողները նախարարից հետաքրքրվում են՝ արդյոք վարչապետը ճիշտ կընկալի իր ասածը։ Վարչապետ Կարեն Կարապետյանի անդամակցությունից հետո 5 նախարար համալրեց իշխող կուսակցության շարքերը։ «Ինձ թվում է՝ պարոն վարչապետին որ հարցնեք՝ ինքը կարող է անկեղծ ասի», - նշեց նա: «Ազատությունը» Ռոստոմյանից հետաքրքրվեց՝ Հանրապետականին անդամակցելու հարցում իր դանդաղկոտությունը պայմանավորվա՞ծ է արդյոք Գագիկ Ծառուկյանի՝ քաղաքականություն վերադառնալու հնարավորությամբ, արդյո՞ք իր նախապատվությունը կկանգնի ԲՀԿ-ի վրա։ Բացի սպորտի նախարար լինելուց Ռոստոմյանը նաեւ ՀԱՕԿ գլխավոր քարտուղարն է։ «Մենք պարոն Ծառուկյանի հետ քաղաքական հարց չենք քննարկել: Մեր հանդիպումների ընթացքում բացառապես սպորտային հարցեր են եւ նեղ անձնական», - նշեց նախարարը ու հետաքրքրվեց. - «Ինչո՞ւ, պարոն Ծառուկյանը ԲՀԿ է վերադարձե՞լ»: Այլ հարցերի շարքին էր պատկանում Հրաչյա Ռոստոմյանի եւ Ֆուտբոլի ֆեդերացիայի նախագահ Ռուբեն Հայրապետյանի հեռակա կոնֆլիկտը։ Նախարարի այն խոսքից հետո, որ ինքը պատրաստվում է որակյալ ֆուտբոլային մասնագետներով համալրել թիմը, Հայրապետյանը նրան խորհուրդ էր տվել զբաղվել ատամնաբուժությամբ։ Նախարարից հետաքրքրվեցինք՝ ի՞նչն է պատճառը, որ իր եւ Հայրապետյանի ջուրը մեկ առվով չի հոսում։ «Ջրեր չունենք, որ մի առվով գնան: Ինքն ա ջրի բիզնես անում, ես ջրի բիզնես չունեմ, որ մի առվով գնա կամ չգնա: Դա՝ մեկ: Ես իմ գործընթացը եւ իմ իրավունքները լավ գիտեմ, եւ ես շարունակելու եմ իմ ասած բոլոր խոսքերը, որ ասել եմ Ֆուտբոլի ֆեդերացիայի վերաբերյալ՝ դա տանել առաջ», - պատասխանեց Ռոստոմյանը: Ճշտող հարցին՝ հանդիպե՞լ է արդյոք Ռուբեն Հայրապետյանի հետ՝ քննարկելու, թե ինչպես կարող է նախարարությունը աջակցել ֆուտբոլին, նախարարն ասաց՝ ոչ, ցանկություն չունի: Հասնելով արդեն սպորտին՝ Ռոստոմյանը խոսեց 2016-ից, այն բնորոշելով որպես օլիմպիական ձեռքբերումների տարի։ Հիշեցմանը, թե նախկին չեմպիոններից 2-ը՝ ծանրամարտիկներ Տիգրան Մարտիրոսյանը եւ Հռիփսիմե Խուրշուդյանը արգելված խթանիչների օգտագործման պատճառով պետք է ետ վերադարձնեն օլիմպիական մեդալները, նախարարը պատասխանեց. - «Մենք հանձնաժողով ենք ստեղծել, որը կպարզի, թե ինչպես եւ ովքեր են մեղավոր, որ այդ դեղը հայտնվել է մեր սպորտսմենների օրգանիզմի մեջ: Իհարկե, ցավում ենք, որ պետք է վերադարձնենք, բայց միջազգային օլիմպիական օրենքին մենք դեմ չենք գնա»: Սա, ըստ Ռոստոմյանի, վնաս չի հասցնի հայ ծանրորդների վարկանիշին եւ չի վտանգի հաջորդ օլիմպիադային նրանց մասնակցությունը։ Ռոստմյանը նաեւ նշեց, որ ոսկե մեդալակիր Արթուր Ալեքսանյանի դպրոցը, որտեղ վերջինս մարզվել է, շուտով կվերանորոգվի: Նախագիծը, նախարարի խոսքով, գրեթե պատրաստ է, մնում է Գյումրիում շինարարության համար անհրաժեշտ եղանակային պայմաններ լինեն։ «Ապրիլին սկսելու ենք», - վստահեցրեց Ռոստոմյանը: Նշենք, որ 2006 թվականից ի վեր խիստ անմխիթար պայմաններում գտնվող դպրոցի վերանորոգման նախագծեր են կազմվել, նախագիծ-նախահաշիվ է ներկայացվել, սակայն այդպես էլ բյուջեից ֆինանսական հատկացումներ չեն արվել:


text: Հայաստանի վարչապետ Սերժ Սարգսյանի այցը Ռուսաստան շատ հագեցած էր. Հայաստանում Ռուսաստանի դեսպան 13:12 04 Հոկտեմբերի 2007 ԵՐԵՎԱՆ, 4 հոկտեմբերի. /Նովոստի-Արմենիա/. Հայաստանի վարչապետ Սերժ Սարգսյանի այցը Ռուսաստան շատ հագեցած էր, «Գոլոս Արմենիա» թերթին տված հարցազրույցում հայտարարել է Հայաստանում ՌԴ արտակարգ եւ լիազոր դեսպան Նիկոլայ Պավլովը՝ մեկնաբանելով Հայաստանի վարչապետի Մոսկվա պաշտոնական այցի արդյունքները։ Նա նշել է, որ Ռուսաստանի վարչապետ Վիկտոր Զուբկովի հետ հիմնական բանակցությունները շարունակվել են մոտավորապես երկու ժամ։ «Քննարկվել են մեր երկկրողմանի համագործակցության համար կարեւոր խնդիրներ։ Բանակցությունների արդյունքներով՝ պատրաստվել է 18 կետերից բաղկացած Ռուսաստանի կառավարության հանձնարարականների նախագիծը, որը պարունակում է Հայաստանի հետ փոխգործունեությանը վերաբերող Ռուսաստանի նախարարներին եւ գերատեսչություններին ուղղված կոնկրետ հանձնարարականներ», - ասել է Պավլովը։ Նա նշել է, որ առաջին հերթին խոսքը գնում է Կովկաս-Փոթի լաստանավային կանոնավոր կապի կազմակերպման մասին եւ Կովկաս նավահանգստում մաքսատան միջոցով Հայաստանից Ռուսաստան ակցիզային հարկին ենթարկվող ապրանքների ներկրման խնդրի լուծմն մասին։ Դեսպանի խոսքերով, մինչեւ տարեվերջ Ռուսաստանի տրանսպորտի նախարարությունը կկատարի իրեն տված հանձնարարությունը եւ բոլոր միջոցները կձեռնարկի, որպեսզի լաստնավային կապը կանոնավոր գործի, ինչը շահավետ կլինի ինչպես հայկական, այնպես էլ ռուսական կողմի համար։ Պավլովը ասել է, որ 2014 թ.-ին Սոչիում կայանալիք Օլիմպիական խաղերի կապակցությամբ ռուսական կողմին «օգտակար կլինի հայկական շինանյութը՝ ցեմենտը, խճաքարը, երեսպատման նյութերը» Հայաստանի վարչապետ Սերժ Սարգսյանը սեպտեմբերի 24-26-ը աշխատանքային պաշտոնական այցով եղել է Մոսկվայում։-0-


text: Երկնաքար |Ուշադրություն, այս հոդվածն աղբյուրների կարիք ունի։ Դուք կարող եք օգնել նախագծին՝ գտնելով բերված տեղեկությունների հաստատումը վստահելի աղբյուրներում եւ ավելացնելով այդ աղբյուրներին հղումները հոդվածին։ Անհիմն հղումները ենթակա են հեռացման։ Երկնաքարեր. միջմոլորակային տարածությունից Երկրի վրա ընկնող երկաթային կամ քարային մարմիններ։ Տարածված է այն տեսակետը, որ երկնաքարերը փոքր մոլորակների բեկորներ են, որոնք էլիպսաձեւ ուղեծրով շարժվում են միջմոլորակային տարածությունում եւ Երկրի ուղեծրի հետ հանդիպելիս ներխուժում մթնոլորտ։ Երկնաքարի անկումն ուղեկցվում է լուսային, ձայնային եւ մեխանիկական երեւույթներով, ընդ որում երկնքում երեւում է թռչող կրակի գունդ՝ ասուպ, բոլիդ։ Մթնոլորտով անցնելիս երկնաքարը հաճախ մասնատվում է տասնյակ, հարյուրավոր եւ նույնիսկ հազարավոր մանր բեկորների, ընկնում երկնաքարային կամ ասուպային անձրեւի` աստղաթափի տեսքով։ Մեծ արագությամբ (2-5 կմ/վրկ) Երկրի մթնոլորտ ներխուժելով՝ երկնաքարն անկման վայրում առաջացնում է մի քանի մմ-ից մինչեւ մի քանի կմ տրամագծով փոսեր՝ երկնաքարային խառնարաններ։ Սովորաբար, երկնաքարը կոչվում է այն բնակավայրի կամ աշխարհագրական տեղանքի անվամբ, որտեղ ընկել է։ Ի տարբերություն երկրային քարերի, երկնաքարն ունի ողորկ ելուստներ, մակերեւութային փոսիկներ եւ պատված է հալված բարակ կեղեւով։ Երկնաքարի չափերը միլիմետրի մասերից մինչեւ մի քանի մ են, իսկ զանգվածը՝ միլիգրամի մասերից մինչեւ մի քանի տոննա։ Հայտնի է մեկ տոննայից ավելի ծանր մոտ 35 երկնաքար։ Ամենամեծը հայտնաբերվել է Աֆրիկայում (Հոբա, 1920), մոտ 60 տ է։ Մեծությամբ երկրորդը (մոտ 30 տ) Քեյփ-Յորք երկնաքարն է, որը հայտնաբերվել է 1818 թ., Գրենլանդիայում։ Հայերենը շատ հարուստ է մետեոր (μετέωρος – հուն.` երկնային) բառի հոմանիշներով, որոնք ճշգրիտ են եւ իմաստալից` շանթաքար, օդաքար, օդերկաթ, շողաձիգ, երեւութաքար, պոչաստղ, թռչող աստղ, ընկնող աստղ, սելաս, սելք, վերամբարծեալք, աստղինք եւ այլն։ Հայ մատենագրության մեջ կա ասուպի եւ աստղաթափի (ասուպային անձրեւ) երեւույթների ութ նկարագրություն։ 902 թ. եղել է աստղաթափ. աստեղք երեւեցան յերկինս ի ձեւ հրեղէն նետից (Հեթում Պատմիչ)։ 1023 թ. հոկտեմբերին ցոլացեալ աստղ է երեւացել. յառաջ քան զնուաղել լուսոյն եղեւ գոչիւն եւ թընդիւն ահաւոր (Հովհաննես Կոզեռն)։ 1070 թ. նոյեմբերին դիտվել է աստղաթափ. ամենայն աստեղք յերկիր հեղուին (Մատթեոս Ուռհայեցի)։ 1109 կամ 1110 թ. ձմռանը Վանա լճի մեջ խոշոր երկնաքար է ընկել. ի յամս ՇԾԹ... ի մթին գիշերին կտրեալ եղեւ հուր ի վերնական հաստատութենէ երկնից եւ ի բարձրութենէ անտի ցոլացեալ եղեւ եւ հարեալ զարկանէր զծովն Վասպուրականայ (Մատթեոս Ուռհայեցի)։ Նույնը հիշատակել է նաեւ Սմբատ Սպարապետը. ի թուին ՇԾԷ... հուր ցոլաց յերկնից, եւ անկաւ ի ծովն Վասպուրականի մեծ որոտմամբ: 1265 թ. երկնաքարի հարված է եղել. երեւեցաւ... նշան զարմանալի լոյս պայծառ իբրեւ զթուրն եւ երկայն զըռումպ եւ լայնքն թիզ Ա. (Հեթում Պատմիչ)։ 1347-62 թթ. միջեւ հավի մեծության, մոտ 1,5 կգ զանգվածով, պողպատից ամուր երկնաքարը հարվածել է նավին եւ մնացել ներսում. յերկնից քար մի, չափ հաւանո միոջ... կոտրեալ ծակեաց զվեր առաստաղ նաւին, եւ էանց ի ներս եւ մնաց անդ (Ներսես Պալիենց)։ 1358 թ. Անանուն Լիվոռնացին նկարագրել է խոշոր ասուպ. երեւեցաւ սիւն մի հրեղէն եւ եղեւ շարժ մի ահագին: 1641 թ. սեպտեմբերին Զաքարիա Քանաքեռցին ականատես է եղել դանդաղ շարժվող (հետեւաբար` բարձրաթռիչ) երկնաքարի անկման. եւ էջ լոյս սաստիկ ու ահագին, լայն եւ երկայն, եւ էջ մինչեւ ի մերձենալ յերկիր... որպէս անիւ երթար դէպ ի հիւսիս... հանդարտութեամբ եւ մեղմով, վկայելով միաժամանակ, որ այն տեսել են նաեւ Ախալցխայում։ Գեղարքունիքի մարզի Սեւսարի երկնադիտարանում պատկերված է հազվադեպ խոշոր ասուպի երեւույթ։ |Ընթերցե՛ք «երկնաքար» բառի բացատրությունը Հայերեն Վիքիբառարանում։|


text: Համաշխարհային բանկը, որը տաս տարվա ընթացքում Հայաստանին ավելի քան 600 միլիոն դոլարի արտոնյալ վարկեր է հատկացրել, փորձում է պարզել, թե ինչպես են ծախսվում մեր երկրի պետական բյուջեի փողերը։ Ուսումնասիրություն կատարած փորձագետները իրենց վերլուծության մեջ եզրակացրել են, որ Հայաստանի վերջին հինգ տարիների բյուջեները եղել են ոչ իրատեսական եւ ծախսերով գերծանրաբեռնված, իսկ կատարողականը՝ շատ ցածր: «Կոնգրես» հյուրանոցի նիստերի դահլիճում այսօր տեղի ունեցավ ՀԲ-ի ծավալուն ուսումնասիրության քննարկումը, որին մասնակցում էին բարձրաստիճան պաշտոնյաներ եւ փորձագետներ: Ըստ փորձագիտական խմբի եզրակացության, հատկապես առողջապահության եւ կրթության ոլորտների խրոնիկ թերֆինանսավորման հետեւանքով տեղի է ունեցել երկրի մարդկային ռեսուրսների քայքայում: Զեկույցում ուշագրավ համեմատություններ են արված ԱՊՀ անդամ այլ երկրների առողջապահական ծախսերի հետ: Ըստ այդմ, Հայաստանում 1 շնչին բաժին ընկնող պետական առողջապահական ծախսերը կազմում են ընդամենը 7 դոլար, մինչդեռ, ասենք, Մոլդովան իր բյուջեից մեկ մարդու հաշվով ծախսում է 36 , Վրաստանը՝ 16, Ղրղզստանը՝ 15, Ղազախստանը՝ 62, Ռուսաստանը՝ 133 դոլար։ Ստացիոնար բուժօգնություն ստացողների ցուցանիշով Հայաստանը ԱՊՀ երկրների շարքում վերջին տեղերում է։ Այսօրվա քննարկումից պարզվեց, որ պաշտոնյաների եւ փորձագետների համոզմամբ, բուժսպասարկման ոլորտում իրավիճակը կշտկվի ու բուժումը կդառնա մատչելի, եթե շուտափույթ ներդվի պարտադիր բժշկական ապահովագրության համակարգը: Պետական առողջապահական գործակալության տնօրեն Արա Տեր- Գրիգորյանը, շեշտեց, որ պետպատվերով բժշկությունը հասցեատերերին չի հասնում:Համաշխարհային բանկի փորձագետները եզրակացրել են, որ պետպատվերից դուրս մարդիկ բժիշկներին վճարում են բուժման ընդհանուր ծախսերի 55 տոկոսը։ «Տնտեսական իրավունքի կենտրոն» հասարակական կազմակերպության նախագահ Մովսես Արիստակեսյանի գնահատականներով, ավելին՝ մարդիկ իրենց գրպանից վճարում են առողջապահական ծախսերի մինչեւ 70 տոկոսը: Պետպատվերով հիվանդանոցներին ու պոլիկլինիկաներին փոխանցված 30 տոկոս գումարը հասցեատիրոջը չի հասնում, այլ հաշվանցումներով անցնում է կոմունալ ծախսերի վճարմանը կամ հասնում է միայն գլխավոր բժշկին: «Այդ պատճառով, պարտադիր բժշկական ապահովագրության համակարգի ներդրումը այլընտրանք չունի», - համոզված է փորձագետը. Մինչդեռ, Համաշխարհային բանկի Հայաստանի գծով ավագ տնտեսագետ Լեւ Ֆրենկմանի համոզմամբ, մեր պայմաններում առավել նախընտրելի է առողջապահության ֆինանսավորման գործող համակարգի պահպանումը, սակայն, զգալիորեն ավելացնելով այդ բնագավառին հատկացվող գումարները. «Կառավարությունը պետք է վերաբաշխի միջոցները հօգուտ առողջապահության ոլորտի։ Եթե նա ի վիճակի չէ, վերաբաշխել այդ փողերը,անպայման պետք է ավելի շատ հարկեր հավաքի, ու հավելյալ փողերը նպատակաուղղի առողջապահությանը, - ասաց Ֆրենկմանը եւ հավելեց, - տպավորություն է ստեղծվում, թե ոչ ոք չի կամենում դրանով զբաղվել, ոչ ոք պատրաստ չէ ավելի շատ հարկեր հավաքել, պայքարել հարկերի բարձրացման համար, ու դրանք վերաբաշխել հոգուտ առողջապահության»։ Ի դեպ, ԱՊՀ անդամ երկրների շարքում հարկերի հավաքման մակարդակով եւս Հայաստանը վերջին տեղում է։ Համաշխարհային բանկի փորձագետները առաջարկել են կառավարությանը առաջիկա 2-3 տարիներին հարկահավաքման մակարդակը ներկայիս Համախառն ներքին արդյունքի 15 տոկոսից հասցնել 20 տոկոսի, իսկ բյուջեի դեֆիցիտը կրճատել մինչեւ ՀՆԱ-ի 3,5 տոկոսը։ Ատոմ Մարգարյան, Երեւան


text: Human Rights Watch իրավապաշտպան հեղինակավոր կազմակերպությունը դիմել է Վերակառուցման եւ զարգացման եվրոպական բանկի (ՎԶԵԲ) նախագահ Սումա Չակրաբարտիին՝ հորդորելով, որ նա Բաքվում բարձրացնի քաղաքական հայացքներով դատապարտվածներին, լրագրողներին, այդ թվում՝ «Ազատություն» ռադիոկայանի հետաքննող լրագրող Խադիջա Իսմայիլովային ազատ արձակելու հարցերը։ Եվրոպական բանկի նախագահն այսօր արդեն ժամանել է Բաքու։ Երկօրյա այցի ընթացքում նա բազմաթիվ հանդիպումներ է ունենալու Ադրբեջանի իշխանությունների, բանկային համակարգի, ֆինանսական կազմակերպությունների ներկայացուցիչների եւ ղեկավարների հետ։ Ադրբեջանի կառավարության բռնաճնշումներն ընդդեմ անկախ ձայների չեն համապատասխանում ՎԶԵԲ-ի՝ միջազգային միակ ֆինանսական կազմակերպության կանոնադրությանը, որը քաղաքական մանդատ ունի՝ պաշտպանելու բազմակուսակցական ժողովրդավարությունը եւ բազմակարծությունը, նշված է Human Rights Watch-ի նամակում։ «Ադրբեջանի կառավարությունը դրամատիկ հարձակումներ է իրականացնում լրագրողների, լրատվամիջոցների, քաղաքացիական ակտիվիստների եւ անկախ կազմակերպությունների դեմ», - ասել է Human Rights Watch-ի ավագ փորձագետ Ջեսիկա Էվանսը՝ նշելով, որ Ադրբեջանի կառավարությունը խախտում է Եվրոպական բանկի կանոնադրությամբ պահանջվող քաղաքացիական եւ քաղաքական իրավունքները։ Human Rights Watch-ի Եվրոպայի եւ Կենտրոնական Ասիայի հարցերով փոխտնօրեն Ռեյչըլ Դենբերի նամակում կետ առ կետ նշված են մի շարք կոնկրետ հարցեր, որոնք իրավապաշտպան կազմակերպությունը Եվրոպական բանկի նախագահին հորդորում է բարձրացնել Բաքվում՝ ազատ արձակել ակտիվիստներին, լրագրողներին եւ կառավարությանը քննադատած մյուսներին, որոնք բանտարկված են քաղաքական ենթատեքստ ունեցող մեղադրանքներով՝ ներառյալ Խադիջա Իսմայիլովային, ձեռնպահ մնալ քաղաքացիական ակտիվիստներին եւ կառավարությանը քննադատողներին ձերբակալելուց եւ հետապնդելուց, մասնավորապես՝ ովքեր պահանջում են կառավարության թափանցիկություն եւ հաշվետվություն, դադարեցնել ոչ կառավարական կազմակերպությունների եւ նրանց անդամների նկատմամբ շարունակվող ճնշումները, վերացնել նրանց բանկային հաշիվների վրա դրված արգելափակումը, չեղարկել ոչ կառավարական կազմակերպությունների եւ լրատվամիջոցների գործունեությունը սահմանափակող օրենքները, թույլատրել նրանց արտասահմանյան ֆինանսավորումը։ Human Rights Watch-ը մի քանի օր առաջ եւս՝ մայիսի 20-ի նամակով դիմել էր Եվրոպական բանկի նախագահին՝ հորդորելով Բաքվում բարձրացնել նմանատիպ հարցեր։


text: Երեկ երեկոյան նախագահ Սերժ Սարգսյանի անունից` ի պատիվ պետական այցով Հայաստանում գտնվող Ֆրանսիայի նախագահ Նիկոլա Սարկոզիի, տրվել է պետական ընթրիք: Հայաստանի նախագահի մամլո գրասենյակի փոխանցմամբ` ընթրիքի ժամանակ Սերժ Սարգսյանը, մասնավորապես, ասել է. - «Ուրախ եմ այսօր ողջունել պետական այցով Հայաստանի Հանրապետությունում գտնվող Ֆրանսիայի Հանրապետության Նախագահ պարոն Նիկոլա Սարկոզիին, Հայաստանի եւ նաեւ իմ բարեկամին, ով մշտապես հետեւել եւ անհրաժեշտության դեպքում սատար է կանգնել մեր երկրին եւ մեր ժողովրդին»։ «Ֆրանսիայի հասարակությունը երբեք անհաղորդ չի մնացել Հայաստանի եւ հայ ժողովրդի ճակատագրին, նրան հուզող խնդիրներին։ Ֆրանսիան ապավեն է դարձել մեզ անկախ պետականության վերականգնման առաջին իսկ օրվանից՝ շարունակաբար աջակցելով ամրապնդել մեր պետականության հիմքերը, սատար կանգնել մեր ամենադժվարին օրերին։ Հայ ժողովուրդը եւ Հայաստանը շնորհակալ են բարեկամ Ֆրանսիային Հայոց ցեղասպանությունը օրենքի ուժով ճանաչելու համար», - հայտարարել է Հայաստանի նախագահը։ «Մեր երկու ժողովուրդներին միահյուսած պատմության կամուրջներն աներեր հիմքերի վրա են դրված եւ ստեղծել են փոխադարձ բարեկամության համար առանձնաշնորհյալ կարգավիճակ Հայաստան - Ֆրանսիա միջպետական հարաբերություններում։ Մեր միջեւ ձեւավորվել է բարձր մակարդակի քաղաքական երկխոսություն, որն ամենադրական կերպով է անդրադառնում համագործակցության բազմաթիվ ոլորտների վրա», - նշել է Սերժ Սարգսյանը` հավելելով. - «Ֆրանսիան հանդիսանում է երկրորդ խոշոր ներդրողը Հայաստանում, մեր տնտեսությունում շոշափելի ներգրավվածություն ունեն հարյուրից ավելի ֆրանսիական ընկերություններ, այդ թվում համաշխարհային մեծության այնպիսի ընկերություններ, ինչպիսիք են «Կրեդիտ Ագրիկոլ»-ը, «Օրանժ»-ը, «Պեռնո Ռիկար»-ը: Ես լիահույս եմ, որ մոտ ժամանակներում այս ցանկին կարող ենք ավելացնել ուրիշ անուններ եւս»: «Ցանկանում եմ նաեւ շնորհակալություն հայտնել Լեռնային Ղարաբաղի հիմնախնդրի խաղաղ կարգավորման ուղղությամբ Ֆրանսիայի եւ անձամբ Ձեր, պարո ́ն նախագահ, հետեւողական ջանքերի համար, որոնք նպաստում են մեր տարածաշրջանում տեւական խաղաղության հաստատմանը եւ համագործակցության խթանմանը։ Ֆրանսիան համաշխարհային խոշորագույն դերակատար է, եւ Ֆրանսիայի արդար ու անաչառ մոտեցումն այս խնդրում կենսական կարեւորություն ունի մեզ համար», - ընդգծել է Հայաստանի նախագահը։ Երեկոյան երկու երկրների ղեկավարները զբոսնել են Հանրապետության հրապարակում, դիտել «Երգող շատրվանները», ունկնդրել հատուկ Ֆրանսիայի նախագահի պետական այցի պատվին հնչող ֆրանսիական եւ հայկական երաժշտություն, այդ թվում՝ Շառլ Ազնավուրի կատարումներից: Հրապարակում գտնվող երեւանցիները ողջունել են երկու երկրների նախագահներին:


text: ՀԻՍՈՒՍԸ ՀԱՅՏՆՎՈՒՄ Է ԷՄՄԱՈՒՍԻ ՃԱՆԱՊԱՐՀԻՆ ՆԱ ՄԻ ՔԱՆԻ ԱՆԳԱՄ ԱՇԱԿԵՐՏՆԵՐԻՆ ԲԱՑԱՏՐՈՒՄ Է ՍՈՒՐԲ ԳՐՔԵՐԸ ԹՈՎՄԱՍՆ ԱՅԼԵՎՍ ՉԻ ԿԱՍԿԱԾՈՒՄ Այժմ նիսանի 16-ն է՝ կիրակի։ Աշակերտները վշտացած են։ Նրանք չեն հասկանում, թե ինչու է Հիսուսի գերեզմանը դատարկ (Մատթեոս 28։9, 10; Ղուկաս 24։11)։ Այդ օրը ավելի ուշ Կլեոպասն ու մեկ ուրիշ աշակերտ հեռանում են Երուսաղեմից ու գնում Էմմաուս, որը մոտ 11 կիլոմետր հեռավորության վրա է գտնվում։ Ճանապարհին նրանք քննարկում են այդ օրվա պատահած դեպքերը։ Այդ ընթացքում մի անծանոթ մարդ է մոտենում նրանց։ Նա հարցնում է. «Այդ ինչի՞ մասին եք իրար հետ քննարկում»։ Կլեոպասը պատասխանում է. «Մի՞թե պանդուխտ ես Երուսաղեմում եւ ոչ մեկի հետ չես շփվում։ Ի՞նչ է, չգիտե՞ս, թե ինչ պատահեց Երուսաղեմում այս օրերին»։ Անծանոթը հարցնում է. «Ի՞նչ է պատահել» (Ղուկաս 24։17–19)։ Նրանք պատմում են «այն, ինչ պատահել էր Հիսուս նազովրեցու հետ»։ Ապա ասում են. «Իսկ մենք հույս ունեինք, թե այս մարդը նա էր, ով պետք է ազատեր Իսրայելը» (Ղուկաս 24։19–21)։ Այնուհետեւ Կլեոպասն ու մյուս աշակերտը պատմում են այն ամենը, ինչ տեղի է ունեցել հենց այդ օրը։ Նրանք ասում են, որ մի քանի կանայք գնացել են Հիսուսի գերեզման եւ տեսել են, որ գերեզմանը դատարկ է։ Այդ կանայք նաեւ տեսել են հրեշտակների, որոնք ասել են, որ Հիսուսը կենդանի է։ Կլեոպասն ու նրա ընկերակիցը նաեւ պատմում են, որ մյուս աշակերտները նույնպես գնացել են գերեզման եւ «տեսել են, որ ամեն ինչ այնպես է, ինչպես որ կանայք պատմել են» (Ղուկաս 24։24)։ Այս երկու աշակերտները շփոթված են ու չեն հասկանում, թե այդ ամենը ինչ է նշանակում։ Անծանոթը, ցանկանալով ուղղել նրանց սխալ մտածելակերպը, այնպիսի ազդեցիկ կերպով է պատասխանում, որ նրանք տպավորվում են մինչեւ սրտի խորքը. «Ո՜վ անմիտներ, որ դանդաղում եք հավատալ մարգարեների բոլոր ասածներին։ Չէ՞ որ Քրիստոսը պետք է կրեր այս չարչարանքները եւ հասներ իր փառքին» (Ղուկաս 24։25, 26)։ Նա շարունակում է բացատրել նրանց Սուրբ Գրքերից բազմաթիվ հատվածներ, որոնք վերաբերում են Քրիստոսին։ Վերջապես նրանք մոտենում են Էմմաուսին։ Երկու աշակերտները ուզում են ավելին իմանալ, ուստի նրանք խնդրում են անծանոթին. «Մնա մեզ հետ, որովհետեւ երեկոյան դեմ է, եւ օրն էլ արդեն ավարտվում է»։ Նա համաձայնում է մնալ, եւ նրանք միասին ընթրում են։ Երբ նա սեղանի շուրջ աղոթում է, կոտրում է հացը ու տալիս նրանց, աշակերտները ճանաչում են նրան, սակայն այդ ժամանակ նա անհետանում է (Ղուկաս 24։29–31)։ Այժմ նրանք վստահ են, որ Հիսուսը կենդանի է։ Աշակերտները ոգեւորությամբ ասում են իրար. «Մի՞թե չէին վառվում մեր սրտերը, երբ նա ճանապարհին խոսում էր մեզ հետ եւ բացատրում Սուրբ Գրքերը» (Ղուկաս 24։32)։ Նրանք շտապ վերադառնում են Երուսաղեմ եւ տեսնում են, որ առաքյալներն ու մյուս աշակերտները հավաքվել են այնտեղ։ Սակայն մինչ Կլեոպասն ու մյուս աշակերտը կպատմեն իրենց հետ պատահածը, մյուսներն ասում են. «Իսկապես որ Տերը հարություն է առել եւ երեւացել է Սիմոնին» (Ղուկաս 24։34)։ Ապա Կլեոպասն ու մյուս աշակերտն են պատմում, որ Հիսուսը երեւացել է իրենց։ Այդ պահին մի անսպասելի բան է տեղի ունենում. Հիսուսը հայտնվում է սենյակում։ Աշակերտների համար սա անհավանական է. չէ՞ որ նրանք կողպել են դուռը՝ վախենալով հրեաներից։ Սակայն փաստ է, որ Հիսուսը կանգնած է այստեղ՝ նրանց մեջտեղում։ Նա հանդարտորեն ասում է. «Խաղաղությո՛ւն ձեզ»։ Սակայն աշակերտները վախենում են։ Նրանք «կարծում են, թե ոգի են տեսնում», ինչպես որ մի անգամ նախկինում են մտածել, երբ Հիսուսին տեսել են ծովի վրայով քայլելիս (Ղուկաս 24։36, 37; Մատթեոս 14։25–27)։ Հիսուսը աշակերտներին ցույց է տալիս իր ձեռքերն ու ոտքերը, որ նրանք հասկանան, որ ինքը ուրվական չէ, ոչ էլ տեսիլք, այլ որ ֆիզիկական մարմին ունի։ Նա ասում է. «Ինչո՞ւ եք խռովված, եւ ինչո՞ւ են ձեր սրտերում կասկածներ առաջանում։ Տեսե՛ք իմ ձեռքերն ու ոտքերը, այդ ե՛ս եմ. շոշափե՛ք ինձ եւ տեսե՛ք, որովհետեւ ոգին մարմին ու ոսկոր չունի, իսկ ես ունեմ, ինչպես եւ տեսնում եք» (Ղուկաս 24։36–39)։ Աշակերտները զարմանում են ու անչափ ուրախանում, սակայն նրանք դեռ կասկածներ ունեն։ Որպեսզի աշակերտները համոզվեն, որ ինքն իրական է, Հիսուսն ասում է. «Ուտելու բան ունե՞ք այստեղ»։ Նա վերցնում է մի կտոր խորոված ձուկ եւ ուտում։ Ապա ասում է. «Հիշո՞ւմ եք, երբ դեռ ձեզ հետ էի [իմ մահից առաջ], ասացի, որ Մովսեսի օրենքում, Մարգարեների գրվածքներում եւ Սաղմոսներում իմ մասին գրված բոլոր բաները պետք է կատարվեն» (Ղուկաս 24։41–44)։ Հիսուսն օգնել է Կլեոպասին ու մյուս աշակերտին հասկանալու Սուրբ Գրքերը։ Այժմ նա նույնն է անում այդ տանը հավաքվածների համար։ Հիսուսն ասում է. «Նույն ձեւով էլ գրված է, որ Քրիստոսը պետք է չարչարվի եւ երրորդ օրը հարություն առնի, եւ նրա անունով բոլոր ազգերին զղջում պիտի քարոզվի, որպեսզի Աստված ների նրանց մեղքերը։ Երուսաղեմից մինչեւ մյուս վայրերը՝ դուք այս բաների վկաները կլինեք» (Ղուկաս 24։46–48)։ Ինչ-որ պատճառով Թովմաս առաքյալը ներկա չէ այդ օրը։ Հաջորդ օրերին մյուս աշակերտները ոգեւորությամբ պատմում են նրան. «Մենք տեսա՛նք Տիրոջը»։ Թովմասն ասում է. «Մինչեւ նրա ձեռքերի վրա չտեսնեմ մեխերի հետքերը, մատս չմտցնեմ մեխերի տեղը ու ձեռքս չմտցնեմ նրա կողը, չեմ հավատա» (Հովհաննես 20։25)։ Ութ օր անց աշակերտները նորից են հավաքվում եւ դուռը կողպում։ Այս անգամ Թովմասն էլ է ներկա։ Հիսուսը հայտնվում է սենյակում ֆիզիկական մարմնով եւ ողջունում է նրանց. «Խաղաղությո՛ւն ձեզ»։ Ապա դիմելով Թովմասին՝ ասում է. «Մատդ դիր այստեղ եւ նայիր ձեռքերիս։ Ձեռքդ իմ կողը մտցրու եւ այլեւս մի՛ եղիր անհավատ, այլ հավատ ունեցիր»։ Թովմասը բացականչում է. «Տե՛ր իմ եւ աստվա՛ծ իմ» (Հովհաննես 20։26–28)։ Այո՛, այժմ Թովմասը լիովին համոզված է, որ Հիսուսը կենդանի է որպես հզոր ոգեղեն անձնավորություն՝ Եհովա Աստծու ներկայացուցիչ։ Հիսուսն ասում է նրան. «Ինձ տեսար, դրա համա՞ր հավատացիր։ Երջանիկ են նրանք, ովքեր չեն տեսնում, բայց հավատում են» (Հովհաննես 20։29)։ Իմացիր ավելին ԴԻՏԱՐԱՆ Քանի որ Հիսուսի հարությունը աստվածաշնչյան գլխավոր ուսմունքներից է, մենք պետք է համոզվենք, թե արդյո՞ք այն իրականություն է։


text: Միկրոսպոր |Ուշադրություն, այս հոդվածն աղբյուրների կարիք ունի։ Դուք կարող եք օգնել նախագծին՝ գտնելով բերված տեղեկությունների հաստատումը վստահելի աղբյուրներում եւ ավելացնելով այդ աղբյուրներին հղումները հոդվածին։ Անհիմն հղումները ենթակա են հեռացման։ ||Այս հոդվածը կարող է վիքիֆիկացման կարիք ունենալ Վիքիպեդիայի որակի չափանիշներին համապատասխանելու համար։ Դուք կարող եք օգնել հոդվածի բարելավմանը՝ ավելացնելով համապատասխան ներքին հղումներ եւ շտկելով բաժինների դասավորությունը, ինչպես նաեւ վիքիչափանիշներին համապատասխան այլ գործողություններ կատարելով։ Միկրոսպորը կամ հասունացած ծաղկափոշու բջիջը միակորիզ է եւ ունի կրկնակի թաղանթ։ Արտաքին թաղանթը կոչվում է էքզին։ Նա հաստացած, երբեմն շերտավոր թաղանթ Է զանազան ելուստներով բշտիկների, թմբիկների եւ դրանց նման տեղական հաստացումների ձեւով կամ, ընդառակն, ունի փոսիկներ։ Այս գոյացությունների նշանակությունը հանդես է գալիս ծաղկափոշու փոխադրվելու ժամանակ։ Այս ռելյեֆային գույացությունների շնորհիվ նա ավելի հեշտ Է պահվում վարսանդների սպիների վրա։ Հազվագույտ չեն, սակայն, հարթ թաղանթները։ Էքզինը, որը սկզբում կազմված է պեկտիններից, ներծծվում է կուտինին մոտ կանգնած մի ինչ որ նյութով, որից տարբերվում է նրանով, որ ջրի համար թափանցելի է մնում։ Հենց կուտինի թափանցելիության հետեւանքով է, որ որոշ բույսերի (հացազգիների) ծաղկափոշին խոնավ միջավայրում պայթում է։ Բացի դրանից, նրա մեջ ներծծվում է յուղ՝ կարոտինոիդների հետ միասին, որ մեծ նշանակություն ունի ծաղկափոշու ծլման համար։ Նորմալ ծաղկափոշու էքզինը հաճախ հոծ չի լինում, այլ ունենում է մեկից մինչեւ մի քանի անցք՝ ծակոտիներ կամ ճեղքեր։ Թաղանթի հիմնական նյութը հանդիսանում է պոլլենին ածխաջուրը, որի բանաձեւն C90H144O24։ Ածխածնի մեծ պարունակությունը սպորների, մանավանդ պտերանմանների սպորների թաղանթներում՝ բացատրում է, թե ինչու սպորների կուտակումից կազմված քարածուխը բարձր որակ ունի։ Բացի պոլլենից, թաղանթում կա շատ ցելյուլոզ։ Միկրոսպորի ծլման հետեւանքով ստացվում է արական գամետոֆիտ, որը կազմված է դեռեւս միկրոսպորի թաղանթի մեջ պարփակված մեկ վեգետատիվ եւ մեկ գեներատիվ բջիջներից։ Շատ բույսերի գեներատիվ, բջիջը դեռեւս միկրոսպորի թաղանթում բաժանվում առաջացնում եւ երկու սերմնաբջիջ կամ սպերմներ է։ Նրանց ձեւը բազմազան Է՝ ձգված, սպիրալաձեւ, գնդաձեւ եւ այլն։ Սպիրալաձեւ սերմնաբջիջը շատ հիշեցնում է սպերմատոզոիդը։ Ֆունկցիորեն սերմնաբջիջը նույն սպերմատոզոիդն է, բայց մտրակեր չունի, այնուամենայնիվ սովորաբար շարժունություն ունի, ինչպես եւ ընդհանրապես բջջակորիզները, բայց սերմնաբջիջների կորիզներն ավելի շարժուն են։ Ծածկասերմների ծաղկափոշին կարող է լինել երկկորիզ կամ եռակորիզ։ Գեներատիվ բջջի կորիզը դեռեւս ծաղկափոշու մեջ բաժանվում է եւ երկու սերմնաբջիջ է տալիս։ Շատ բույսերի գեներատիվ կորիզը բաժանվում է ծաղկափոշու խողովակում։ Եռակորիզ ծաղկափոշին հատուկ է հացազգիների, բարդածաղիկների, մեխակազգիների, թելուկազգիների եւ այլ ընտանիքներին։ Երկկորիզ ծաղկափոշին հատուկ է ոլորձազգիներին, խլածաղկազգիներին, ճրագախոտազգիներին եւ այլ ընտանիքներին։ Ծածկասերմների մեծ մասի սերմնորդները բջիջներ են, այսինքն ունեն իրենց ցիտոպլազման։ Բջիջները կենդանի վիճակում ներկելու նոր մեթոդները ցույց են տալիս, որպես կանոն, ցիտոպլազմայի առկայությունը սերմնորդների մեջ (Ֆինն, Կոստրյուկովա)։ Յուրաքանչյուր փոշեպարկի երկու մասերում մակերեսի տակ ոչ խոր հետզհետե սկսում է փոշանոթի բների (սպորանգիումների) հիմնադրումը։ Այս բները կազմում են ավելի խոշոր բջիջներից՝ խոշոր կորիզակներով։ Այդ բջիջներն իրենցից ներկայացնում են արքեոսպորիումը։ Նրա յուրաքանչյուր բջիջ բաժանվում է տանգենտալ միջապատով առաջացնելով, արտաքին պարիետալ եւ ներքին սպորոգեն բջիջներ։ Պարիետալ բջիջները հաջորդական տանգենտալ բաժանումների միջոցով սկիզբ են տալիս՝ - ա. Բջիջների ենթաէպիդերմալ ֆիբրոզային - բ. Նրան հաջորդող անհայտ նշանակություն ունեցող ետզարգացող բջիջների շերտին, - գ. Պատող շերտին կամ տապետիումին։ Տապետիումն ամենաներքին շերտն է, որը կազմված է սպորոգեն բջիջների բների վրա հագցված մի շարք խոշոր, աղյուսաձեւ բջիջներց։ Տապետիումի բջիջներն սկզբում միակորիզ են, հետո դառնում են բազմակորիզ, ըստ որում կորիզները կարող են միանալ՝ կազմելով պատող պոլիպլոիդ հյուսվածք։ Բջիջները սովորաբար խիստ վակուոլանում են։ Տապետիումի բջիջները շատ ճարպայուղ են պարունակում, որի կաթիլները գունավորված են նրա մեջ լուծված արտապլաստիդային կարոտինոիդներով։ Այս նյութերը էական դեր են կատարում սպորների եւ գամետների առաջացման մեջ։ Շատ բույսերի տապետիումի բջիջների պատերը լորձանում են, պրոտոպլաստները միաձուլվում են առաջացնելով այսպես կոչված՝ պերիպլազմոդիում՝ բազմակորիզ սիմպլաստ, որը ծաղկափոշու ձեւավորման ժամանակ մասամբ թափանցում է սպորոգեն հյուսվածքի մեջ։ Տապետիումի այսպիսի տիպը կոչվում է ամեոբոիդ։ Այլ բույսերի մեջ սիմպլաստ չի կազմվում՝ բջջաթաղանթները նորմալ վիճակում են պահպանվելու հետեւանքով, եւ այն ժամանակ այսպիսի տապետիումը կոչվում է սեկրետոր (արտաթորական)։ Սպորոգեն հյուսվածքի բջիջները բաժանվելով բազմանում են։ Նրանք դառնում են ծաղկափոշու մայրական բջիջներ։ Այդ բջիջներից յուրաքանչյուրն առաջացնում է միկրոսպորների (ծաղկափոշու բջիջների)՝ տետրադ։ Եթե յուրաքանչյուր բաժանման ժամանակ տեղի է ունենում ցիտոկինեզ, այսինքն՝ նախ առաջանում է դիադ եւ հետո տետրադ, ապա մեյոզի այսպիսի տիպը կոչվում է հաջորդական։ Եթե ցիտոկինեզը կատարվում է միայն տետրադ առաջանալուց հետո, այսինքն՝ միջնապատերը հանդես են գալիս միանգամից, միայն երկրորդ բաժանումից հետո, ապա մեյոզի այսպիսի տիպը կոչվում է միաժամանակյա։ Պերիպլազմոդիումը բաշխվում է տետրադի բջիջների միջեւ, նպաստելով նրանց սնմանը։ Նորմալ միկրոսպորոգենեզի ժամանակ բնի սահմաններում տետրադեների առաջացումը տեղի է ունենում նույնաժամանակի (սինխրոն)։ Տապետումի քայքայման հետեւանքով բնի խորշը մեծանում է, միկոսպորները փխրունանում, կլորանում են, բայց որոշ ժամանակ մնում են քառյակներով։ Երկշաքիլների տետրադը տետրաեդրի ձեւ ունի, այնպես որ միկրոսկոպով դիտելիս, տետրադի դիրքը որոշելու ժամանակ, երեք միկրոսպոր երեւում են եռանկյան ձեւով, իսկ չորրորդ միկրոսպորը այլ հարթության վրա է գտնվում։ Ըստ որում երկշաքիլներին սովորաբար հատուկ Է ցիտոկինեզի միաժամանակյա տիպը։ Միաշաքիլ բույսերի բոլոր չորս միկրոսպորները մի հարթության վրա են գտնվում, իսկ ցիտոկինեզի տիպը նրանց մոտ առավելապես հաջորդական է։ Հետագայում տետրադները քայքայվում են, եւ բնում գտնվում է ծաղկափոշու անկանոն զանգված, որը կազմված է ինքնուրույն բջիջներից միկրոսպորներից։ Երբեմն տետրադները չեն քայքայվում, այլ մնում են իրար հետ միացած եւ իրար կպչում են որպես ծաղկակափոշու ընդհանուր մի գունդ պոլինիում (օրինակ խոլորձների մեջ), կամ մնում են ամբողջ տետրադներով ինչպես կեռոնի մեջ է։ Այստեղ նկարագրված է միկրոսպորոգենեզի առավել տարածված տիպը։ Իհարկե, կան զանազան շեղումներ։ Այսպես, օրինակ, բոշխազգիների ընտանիքում ծաղկափոշու մայրական բջիջը տետրադ չի առաջացնում, այլ հենց փոխարկվում է միկրոսպորի։ Նրա մեջ կորիզը կրկնակի բաժանվում է առանց ցիտոկինեզի, այդ չորս կորիզներից մնում է մեկը, մնացած երեքը ետ զարգանում, այնպես որ միկրոսպորը մնում է միաբջիջ։ Այս երեւույթը, իհարկե, ըստ ծագման երկրորդային է։


text: «Դժվար է ասել, թե ում եմ համակրում». Արոնյանը՝ Կարլսեն - Կարյակին պայքարի մասին 00:40, հինգշաբթի, 24 նոյեմբերի, 2016 թ. Այսօր Երեւանի շախմատի տանը Լեւոն Արոնյանը շախմատային սեանս անցկացրեց հաշմանդամություն ունեցող 20 երեխաների հետ՝ «Սպորտը` հանուն հավասար հնարավորությունների» ծրագրի շրջանակներում: Սեանսից հետո Արոնյանը խոսեց նաեւ Նյու Յորքում ընթացող շախմատի աշխարհի չեմպիոնի համար ընթացող պայքարի մասին. «Շատ հետաքրքիր պահ է հիմա: Կարլսենը մի քանի պարտիա պետք է հաղթող դուրս գար, բայց ոչ-ոքի ավարտեց խաղերն, իսկ 8-րդ պարտիայում պարտվեց: Կարլսենը հայտնի է նրանով, որ կարողանում է վերականգնել ուժերը եւ պայքարել: Հիմա պետք է համարենք, որ Կարյակինի հնարավորություններն ավելի մեծ են, բայց ամեն ինչ էլ կարող է լինել։ Երկուսին էլ լավ ճանաչում եմ: Դժվար է ասել, թե ում եմ համակրում: Գուցե շախմատի համար լավ կլինի, որ Կարյակինը հաղթի, որովհետեւ ինտրիգ կառաջանա։ Բայց դժվար է ասել։ Մենք էլ հիմա չգիտենք՝ թե ինչ կլինի։ Կարող է վատ սցենար գնա՝ եթե Կարլսենը պարտվի. խնդիրներ սկսվեն, ինչպես տեղի ունեցավ Լոնդոնի մրցաշարից հետո, երբ Գարի Կասպարովը պարտվեց Վլադիմիր Կրամնիկին (2000 թ.)։ Շախմատից դուրս խաղ էր, դա մեզ պետք չէ։ Թող մեր խաղերը շախմատի մեջ մնան»,- նշեց Արոնյանը՝ MAMUL.am-ի թղթակցի հետ զրույցում։


text: I disagree with Babken on few points, especially re his proposition or theory of “types of homosexuality”. But overall, good one and worth a read. Pay attention to comments below the article. *** Միասեռականների միջեւ էլ անկեղծ սեր կա Երեւանաբնակ Բաբկեն Գրիգորյանը, որը 27 տարեկան է, միասեռական է, չի թաքցնում իր ոչ ավանդական կողմնորոշումը, չի ամաչում դրանից, չի վախենում ոչնչից: Նա մշտապես իր անուն-ազգանունով մեկնաբանություններ է թողնում «Առավոտի» այն նյութերի տակ, որոնք վերաբերում են ԼԳԲՏ համայնքին: «Առավոտի» հետ ունեցած զրույցում, թե ի՞նչ խնդիրներ են ծառացած Հայաստանում ԼԳԲՏ համայնքի ներկայացուցիչների առաջ, Բաբկենը նշեց, որ ունեն շատ մեծ խնդիրներ, ինչն էլ իրենց խանգարում է պաշտպանել ԼԳԲՏ համայնքը, հետո էլ հավելեց. «Իրենք շատ թույլ են իրենց պահում, չեն համախմբվում, որպեսզի մի թիմ լինեն, վախենում են, ու դա շատ վատ է, չեն ստեղծում մի վայր, որտեղ կարելի է հավաքվել ու լինել միասին, ընկերական մթնոլորտում մտածել, թե ինչպես լավացնել այս կյանքը, ստեղծել նորմալ ԼԳԲՏ համայնք, այլ ոչ թե միայն սեքսի կլուբներ կամ այգիներ։ Պետք է համարձակ լինել ու կարողանալ պաշտպանվել, թույլ չտալ, որ ինչ-որ մեկը խանգարի առաջ տանելու նշածս աշխատանքները»։ Ունի՞ միասեռական ընկերներ, որոնց հետ առանց որեւէ կոմպլեքսի, վախի հանդիպում է հասարակական վայրերում: Եղե՞լ են դեպքեր, երբ, օրինակ, որեւէ սրճարանում կամ այլ վայրում «նկատել» են իր տարբեր լինելը եւ ուրիշ վերաբերմունքի արժանացրել հարցերին Բաբկենն այսպես պատասխանեց. «Այո, շատ միասեռական ընկերներ ունեմ... շատ է պատահել, երբ նկատել են մեր ոչ ավանդական կողմնորոշումը, բայց, բարեբախտաբար, ագրեսիվ վերաբերմունքի չենք արժանացել, իսկ եթե այդպիսի բան լինի՝ հաստատ կդիմեմ օրենքի՝ պաշտպանվելու համար, եւ եթե հրաժարվեն պաշտպանել՝ կդիմեմ Հայաստանում արտասահմանյան կազմակերպությունների»։ Հայաստանում հաճախ միասեռականությունը իբրեւ հիվանդություն է ընկալվում կամ ոչ ճիշտ դաստիարակության արդյունք, նույնիսկ ոստիկանները չեն հանդուրժում միասեռականներին, եւ եթե անգամ որեւէ մեկը ոստիկանի աչքի առաջ նեղացնի որեւէ միասեռականի եւ ուժ գործադրի նրա հանդեպ, ոստիկանները հաստատ միասեռականին բաժին կտանեն: Մեր այս դիտարկմանն էլ զրուցակիցս այսպես արձագանքեց. «Մարդը հիվանդ չի ծնվում, չհաշված այն հիվանդությունները, որոնք ապացուցված են բժշկության կողմից, օրինակ՝ հաշմանդամությունը, կուրությունը, համր լինելը եւ այլն։ Իսկ միասեռականությունը լինում է երկու տեսակի, ի ծնե եւ ձեռքբերովի։ Ի ծնե միասեռական լինելը այն է, երբ, օրինակ, տղան հասունության շրջանում սեռական հարաբերությունների կարիք է զգում ու հասկանում, բացահայտում է, որ իրեն դուր է գալիս ոչ թե աղջիկը, այլ տղան։ Իսկ ձեռքբերովին այն է, երբ տղան մշտապես սեռական հարաբերություններ է ունենում աղջկա հետ, բայց մեկ էլ մի օր, ասենք՝ 24 տարեկանում ուզում է սեռական հարաբերություն ունենալ տղայի հետ, փորձում է ու հասկանում, որ իրեն ավելի շատ դուր է գալիս տղան, այսինքն՝ ձեռք է բերում համասեռամոլություն։ Իսկ միասեռականությունը հիվանդություն որակելու հետ կապված էլ ասեմ, որ դա սուտ է եւ սխալ»։ Մեր զրուցակիցը նշեց, որ ոչ հայաստանցի միասեռական ընկերներ էլ ունի՝ ռուսաստանցիներ ու ամերիկահայեր։ Իսկ ի՞նչ տարբերություններ է նկատել նրանց ու հայաստանցիների միջեւ. «Ռուսաստանցի տղաները հայաստանցիներից շատ են տարբերվում, նախեւառաջ կոմպլեքսներ չունեն, ավելի բաց են, ազատ։ Իրենք իրենց կյանքի տերն են, իսկ հայ տղաների մեջ կոմպլեքսներ կան, վախենում են պաշտպանվել... ասում են՝ բա մամաս ի՞նչ կասի, ախպերս ի՞նչ կասի, բա ընկերներս։ Բայց սիրող մարդը եւ իրեն կսիրի, եւ կհարգի մյուսի անձնական կյանքը։ Արտասահմանում տղան, որը ավանդական կողմնորոշում ունի, երբեք չի ասի՝ ո՞վ է էս պեդիկը, գոմիկը, այնտեղ հարգում են միմյանց, եւ միասեռականների իրավունքները պաշտպանված են։ Վերջերս մի ֆիլմ դիտեցի, շատ էի զարմացել. սյուժեն հետեւյալն էր. մի տղա հանդիպում է մեկ այլ երիտասարդի, սիրահարվում է նրան, բայց անպատասխան։ Նրանք պարբերաբար հանդիպում են, միասին ժամանակ անցկացնում, մի օր էլ այնպես է ստացվում, որ տղաները սեռական հարաբերություն են ունենում ու դրանից հետո այն մեկը, որը չէր սիրում իրեն սիրահարվածին՝ եւս սիրահարվում է: Ու զուգընկերոջն ասում է՝ «քո սիրտը ինձ դուր եկավ, որը շատ ընկերական ու եղբայրական է, իմ սիրտը ուզեց լցվի հենց այդ սրտով...»: Գիտե՞ք այդ ֆիլմն ինչ է ուզում ասել՝ այն, որ տղաների սեր եւս գոյություն ունի»։ Իրեն եվրոպացի համարող հայ հանրույթին էլ Բաբկենը մաղթեց, որ միշտ լինի սեր, մեկը մյուսի հանդեպ հարգանք, ագրեսիա չցուցաբերվի, ու ոչ մեկը չփորձի մյուսին կառավարել։ ԵՎԱ ՀԱԿՈԲՅԱՆ «Առավոտ» օրաթերթ


text: Իսկական հաքը՝ ինչ֊որ անկապ ու անպէտք բան կոտրելը չէ։ Իսկական հաքը իմաստ պիտի ունենայ, խնդիր լուծի։ Հիմա պատմեմ ինչպէս եմ ես լուծել մի խնդիր։ Ժամանակին, 2000֊2001 թուերին կար հաւէս բառարան, որ բոլորը իրենց պարտքն էին համարում իրենց համակարգերում ունենալ, կոչւում էր՝ armdicto։ Պատրաստել էր ոմն Տրոյը, իսկ նրան օգնել էին երկու աղջիկ, ում անունները «էբաութ» բաժնում նշել էր։ Այդ բառարանը անցեալ դարի բառարան է։ Նախ, որովհետեւ այսօր արդեն ընդունուած չէ ազատ ԾԱ֊ի տարածման շնորհիւ (բարեբախտաբար) որ բառարանի հետ աշխատող ծրագիրը, եւ բառարանի նիշքերը իրենք, կապուած լինեն։ Նաեւ, այս բառարանը աշխատում էր Windows ՕՀ֊ում x86֊ի վրայ։ Իսկ ի՞նչ անել GNU/Linux կամ MacOSX օգտագործողների՞ն։ Օկեյ, սա դեռ լուծելի է։ wine֊ի օգնութեամբ լինում է աշխատեցնել որոշ windows ԾԱ GNU/Linux եւ MacOS X համակարգերում։ Ահա եւ աղջիկների անունները՝ Իսկ ի՞նչ եթէ ես ուզում եմ այլ բառարանի ծրագրի հետ աշխատեցնել այս բառարանի բառերի բազա՞ն։ Իսկ ի՞նչ եթէ ես չեմ վստահում ոչ ազատ ԾԱ֊՞ին։ Ի դէպ, Տրոյ անունը լաւ յոյսեր չի ներշնչում։ Ի՞նչ իմանաս ինչ է անում այս ծրագիրը։ Իսկ ի՞նչ, եթէ ես ուզում եմ պատճենել փակցնել թարգմանուած բառը, իսկ այն, փաստօրէն, armscii-8 կոդաւորումով է։ Բայց լաւ, մենք արդեն իրօք 21֊երորդ դարում ենք, եւ ոչ միայն Յունիկոդ ենք օգտագործում,այլ եւ ոչ միայն Ինթել պրոցեսորներ։ Ասենք ես երեւի աւելի շատ ARM ունեմ քան Intel։ Բացի դրանից ես ունեմ PowerPC պրոցեսորով երկու համակարգիչ, իսկ ոմանք ունեն MIPS պրոցեսորներով լափթոփներ։ Իսկ ի՞նչ, եթէ ես ուզում եմ օգտուել այս աշխատանքով իմ խելախօսի վրայ։ Ասենք դուք կարող է ունէք Անդրոիդ կամ ԻՕՍ, իսկ ես ասենք ունեմ Սեյլֆիշ։ Այսինքն մեզ պէտք է այս բառարանը ARM֊ի վրայ։ Ի՞նչ անել։ Նախ կարողանալ հանել այդ բառարանը ծրագրից։ Ես գտել եմ (գուգլի օգնութեամբ) այս ծրագիրը համացանցում՝ http://users.freenet.am/~osprog1/ArmDicto%20v1.1.rar Չգիտեմ ով է այս osprog1֊ը, բայց շնորհակալութիւն նրան։ Քաշեցինք՝ wget -c http://users.freenet.am/~osprog1/ArmDicto%20v1.1.rar Հիմա բացենք ռառ֊ով։ rar x "ArmDicto v1.1.rar" Օկեյ, ոչ մի բառարանի նիշք էլ չկայ։ Այն ինչ֊որ տեղ թաքցուած է։ Ո՞րտեղ։ Այստեղ՝ data1.cab նիշքում։ unshield x data1.cab Այո, այսպիսի հաւէս ծրագրեր կան ԻնսթալՇիլդ ցաբ նիշքեր բացելու համար։ Հիմա գտնում ենք main.dat նիշքը Program_Executable_Files/Data պանակում։ Օկ, եթէ փորձենք հասկանալ ի՞նչ ֆորմատի է, բան պարզ չէ։ $ file main.dat main.dat: data Օկեյ, նայենք այն հեքս խմբագրիչով։ Ահա, տեսնում ենք, ինչ֊որ զրօներ են, յետոյ ինչ֊որ “(null)” յետոյ՝ BB EF 2C 20 BBEF BB ED C7 F3 ... Սա հաստատ ARMSCII-8 է։ Ստուգում ենք՝ այո, թարգմանութեան տեքստն է։ Յետոյ էլի գնում են զրօներ, իսկ յետոյ յաջորդ բառը՝ abandon, եւ ամէնը կրկնւում է։ Լաւ, իսկ ի՞նչ է մեզ պէտք վերջում։ Մեզ պէտք է ասենք tab separated նիշք, ուր սկզբից բառն է, յետոյ ԹԱԲ է գնում, յետոյ բառի թարգմանութիւնը։ Կարծես կարելի է փորձել կոտրել։ Դէ, ամէն ինչ այդքան պարզ չէր։ Նախ, զրօներ անկապ յայտնւում են, պարզւում է, եւ բառերի, եւ թարգմանութիւնների արանքում։ Բաւական ջանք է պահանջում, ահա այսպէս է արւում՝ https://github.com/norayr/armdicto-hack/blob/master/armdictohack.Mod Արանքում պէտք է քոնուերտել արմսքի֊ից դէպի յունիկոդ՝ https://github.com/norayr/armdicto-hack/blob/master/ArmsciiUTF.Mod լաւ, կարծես լինում է։ Սա իրականում ամենաբարդ մասերից էր, չնայած այնքան պարզ անցանք այստեղ։ բայց եւ կոդը ամէն ինչ բացատրում է։ Ինչ֊որ սխալ armscii-8 շարուածք են օգտագործել, այդ պատճառով եւ֊ը սխալ է, a2֊ի տեղը a8 է, սխալ տառատեսակներ էլ կային, յիշում եմ։ Նախ սա ուղղում ենք՝ sed 's/xa8/xa2/g' main.dat > maintest.dat Հիմա կարծես թէ նորմալ ելքային նիշք է տալիս, բայց ինչ֊որ անկապ նիշեր կան, ասենք minor բառը նորմալ չի երեւում։ Օկ, նայում ենք մութքային նիշքը։ Էս ի՞նչ «FB» է, ինչո՞ւ ոչ նորմալ, լատինատար «o»։ Պարզւում է, fb֊ն armscii֊ի «օ»֊ն է։ Երեւի աղջիկները հաւաքելիս շփոթուել են, կամ սխալ շարուածք ունէին։ Ինչեւէ։ Իսկ ո՞նց է ինքը արմդիկտո֊ն սա ցոյց տալիս։ Պարզւում է՝ ոչ մի ձեւ չի կարողանում։ minor բառը պարզապէս չի կարողանում գտնել, ու բաց է թողնում։ Լաւ, մենք գտանք տուեալների բազայի սխալ։ Ուղղենք, եւ հասանելի դարձնենք այս բառը մեր ազատ ծրարգրերում։ Ինչպէ՞ս բայց։ Ես չեմ ուզում ձեռքով նիշք խմբագրել։ Համ էլ, կարող է էլի՞ նման խնդիրներ լինեն։ Աւտոմատացնում ենք։ function replaceByte() { printf "$(printf '\x%02X' $3)" | dd of="$1" bs=1 seek=$2 count=1 conv=notrunc &> /dev/null } Ափդեյթ. հիմա մտածում եմ, ինչքան աւելի էլեգանտ կը լիներ նոյնը անել Օբերոնով՝ Files.Set(r, f, offset); Files.WriteByte(r, 111); Պարզապէս գիշերը չէի մտածել, որ ծրագիրը կարելի է ոչ միայն կոնուերտելու համար օգտագործել։ եւս մի ափդեյթ. իրականացրի ամէնը Օբերոնով, եւ ուղղեցի եւ֊երը եւ փոխեցի հայերէն տեքստի մէջ հանպիդող սխալ «~» նիշերը ճիշտ «՜» երկարացման նշաններով։ այսպէս, ահա։Ճ հիմա այսպէս՝ replaceByte maintest.dat 2191531 111 111֊ը 6f֊ն է, այսինքն լատինատառ օ֊ն։ Այո՛, փոխուեց։ Է՞լ ինչ կայ ուղղելու։ Փաստօրէն, այստեղ, gyve բառից յետոյ ինչ֊որ սխալ բառ է՝ Ահա, եւ կրկին ինքը արմդիկտո֊ն չի կարողանուց ցոյց տալ՝ Ի դէպ, ինձ թւում է, ես փորձում էի այս բառը փնտրել, ուզում էի իմանալ, ինչո՞ւ էր իմ սիրած խաղերից մէկը gobbler կոչւում։ Ինչեւէ։ Ֆիքսում ենք՝ replaceByte maintest.dat 2999763 111 Իսկ սա՞ ինչ է, իմ ստացած նիշքում flance֊ից յետոյ ինչ֊որ b0 կայ, ահա եւ մուտքում էլ էր՝ Ի՞նչ է անում, ինչո՞ւ համար՝ Ֆիքսում ենք՝ replaceByte maintest.dat 1815116 0 Հիմա կրկին աշխատացնում ենք հաքը, ու նայում ինչ է լինում՝ ./armdictohack ահա, հիմա եթէ տալիս ենք ասենք ինտերակտիւ stardict_stardict-editor ծրագրին, ասում է որ կրկնւող բառեր կան։ իրօք, դբ֊ի մէջ կան։ եւս մի սխալի տեսակ, որը գտանք։ օկ, սա արդեն հեշտ է լուծւում՝ cat out.txt | sort | uniq > armdicto.txt եւ հիմա անելով stardict_tabfile armdicto.txt ստանում ենք ելքային բառարաններ։ Դրանք կարելի է տեղադրել ~/.stardict/dic պանակի մէջ եւ օգտագործել դեսքթոփի վրայ՝ իսկ կարելի է լցնել ~/.local/share/harbour-sidudict պանակի մէջ եւ օգտուել Սեյլֆիշի վրայ՝ Անդրոիդի համար էլ նման բառարաններ կան, դրանք են՝ GoldenDict, ColorDict, Wordmate Fora Dictionary եւ AntTek Dict, կարճ ասած՝ շնից շատ են։ Յոյսով եմ, մարդիկ կան, ով հասկանում են, որ առցանց ծրագրերը, եւ մասնաւորապէս բառարանները, ինչքան էլ լաւը չʼլինեն, մենք չենք վերահսկում, ու դրանք մնում են ՍԱԱՍ, ի տարբերութիւն ծրագրերի ու տուեալների, որ մենք օգտագործում ենք լոկալ։ Ամբողջ նախագիծը՝ հաք անող ծրագրի ելատեքստը եւ սկրիպտը ազատ լցուած են գիթհաբում՝ https://github.com/norayr/armdicto-hack իսկ բառարանների պանակը՝ այստեղ է http://norayr.am/armdicto/ նաեւ հասանելի է գիթհաբում։ ի դէպ, այդ ելատեքստը կարելի է եւ հետ ստանալ բառարանի նիշքերը դեքոմփայլ անելով։ Կրկնում եմ շնորհակալութիւնն անծանօթ Լուսինէ Յարութիւնեանին եւ Աննա Մխիթարեանին, ենթադրում եմ որ իրենք են կազմել այս բառարանը։ բարի գալուստ XXI֊րդ դար, ահա։ ու տենց


text: «Սասունցի Ղավիթ» էպոսը հայ ժողովրդական ավանդության մեջ, բանասացների բերանում կրում է մի քանի անուն, որոնք եւ ընդգծում են նրա միասնությունն ու ամբողջականությունը։ Էպոսը կոչվում է «Սասնա ծռեր»։ «Ծուռ» բառը հայերենում ունի մի քանի նշանակություն՝ դիվահար, խենթավուն, խելահեղ քաջ, եւ իմաստային այս տարբերակներից յուրաքանչյուրը էպոսի հերոսների համար բնորոշ է նրանց կյանքի այս կամ այն պարագայում։ Նկարները տես ...>>>


text: Նախագահ Սերժ Սարգսյանի այսօրվա հրամանագրով Ալվինա Գյուլումյանը նշանակվել է Սահմանադրական դատարանի անդամ։ Հրամանագրի տեքստը հրապարակված է Հայաստանի նախագահի պաշտոնական կայքէջում։ Ալվինա Գյուլումյանը Սահմանադրական դատարանի անդամ էր 1996-2003 թվականներին, 2003-ի ապրիլից Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանում Հայաստանի դատավորն է։ Սերժ Սարգսյանը այսօր հրամանագիր է ստորագրել նաեւ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի դատավորի պաշտոնում Հայաստանի կողմից առաջադրվող թեկնածուների ընտրությունն իրականացնող մրցութային հանձնաժողով ստեղծելու, հանձնաժողովի գործունեության եւ թեկնածուների ընտրության կարգը հաստատելու մասին։


text: Տրանսիլվանիա Տրանսիլվանիա (լատ.՝ Transsilvania «Անտառի հետեւները», նաեւ՝ Արդյալ, ռում.՝ Transilvania (Ardealul), գերմ.՝ Siebenbürgen («Յոթ քաղաքների երկիր»), հունգ.՝ Erdély), պատմական շրջան Ռումինիայի հյուսիս-արեւմուտքում։ Տրանսիլվանիայի սահմանամերձ մի մասը (Պարցիումը) բաժանվում է հետեւյալ պատմական շրջանների՝ Բանատ (հարավ), Կրիշանա (կենտրոն) եւ Մարամուրեշ (հյուսիս)։ Տրանսիլվանիայում այժմ հիմնականում բնակվում են ռումինացիները եւ հունգարացիները։ Տրանսիլվանիայի տարածքում մարդու բնակության հնագույն հետքերը հին քարի դարի ժամանակաշրջանից են։ Մ.թ.ա. I հազարամյակի 2-րդ կեսից Տրանսիլվանիայում բնակվել են գետա-դակերի թրակիական ցեղեր, որոնք մ.թ.ա. IV-II դդ. միավորվել են ցեղային միությունների մեջ։ Մ.թ.ա. III դ. Տրանսիլվանիա ներթափանցել են կելտերը։ Մ.թ.ա. I դ. ձեւավորվել է դակերի վաղ ստրկատիրական պետություն։ Մ.թ.ա. II դ. սկզբից մինչեւ 271-ը Տրանսիլվանիայի տարածքը ենթարկվել է Հռոմին, մտել հռոմեական Դակիա պրովինցիայի կազմի մեջ։III-VI դդ. Տրանսիլվանիայի տարածքով անցել են գոթերը, հոները, գեպիդները, ավարները։VI-VII դդ. Տրանսիլվանիայի տարածքում բնակություն են հաստատել սլավոնները,IX դ. վերջին առանձնացել է ռոմանականացված բնակչությունը՝ վլախները(վոլոխներ)։X դ. Տրանսիլվանիայում նստակեցության են անցել հունգարական ցեղերի մի մասը։XI-XII դդ. Տրանսիլվանիան անցել է Հունգարիայի թագավորերի, հետագայում՝ այդտեղ հաստատված հունգար-սեկենների (սեկլերներ, հունգարների ազգագրական խումբ) եւ սաքսերի տիրապետության տակ, Տրանսիլվանիայում սկսվել է ֆեոդալական ընթացքը։1241 թ.-ին Տրանսիլվանիան ենթարկվել է մոնղոլների հարձակմանը։XIIդ.-XVI դ. սկզբին Տրանսիլվանիայում իշխանությունը գտնվել է վոյեվոդների(սովորաբար՝ հունգար խոշոր հողատեր) ձեռքին։XIIIդ. կեսին առաջացել են քաղաքներ, XIV դ.՝ արհեստավորների կազմակերպություններ։XV-XVI դդ. տեղի են ունեցել հակաֆեոդալական ելույթներ։ XVII դ. եղել է Հաբսբութգների եւ Օսմանյան կայսրության պայքարի առարկա, կարեւոր դեր է խաղացել Հաբսբութգների դեմ հունգարական թագավորության պայքարում։ Ավստրո-Հունգարիայի միապետության ստեղծումից(1867 թ.) հետո Տրանսիլվանիան հունգարական թագավորության կազմի մեջ էր։ Ավստրո-Հունգարիայի տրոհումից հետո, 1918-ի նոյեմբերի 18(դեկտեմբերի 1)-ին Ալբա Յուլիայում Կայացած ժողովրդական ժողովը արտահայտվեց Տրանսիլվանիան Ռումինիայի հետ միավորելու մասին։1920 թ.-ի Տրիանոնի հաշտության պայմանագրով Տրանսիլվանիան տրվեց Ռումինիային։1940 թ.-ին Տրանսիլվանիայի մի մասը միացվեց Հունգարիային։1944 թ.-ի հոկտեմբերին սովետական բանակը եւ ռումինական զորքերը Տրանսիլվանիան ազատագրեցին ֆաշիստական զորքերից։ Փարիզի հաշտության պայմանագրով 1947 թ.-ին վերականգնվեց ռումինա-հունգարական սահմանը՝ 1938-ի հունվարի 1-ի դրությամբ։


text: Ռուսաստանյան Ստավրոպոլ քաղաքում անհայտ անձինք զինված հարձակում են իրականացրել ոստիկանական բաժանմունքի վրա: Պայթյունը, որը տեղի է ունեցել այսօր առավոտյան, իրականացրել են երկու մահապարտներ, ովքեր փորձել են ներխուժել ոստիկանական բաժանմունք: Հարձակվողներից մեկը սպանվել է ոստիկանատան շենքի մուտքի մոտ, իսկ մյուսը ինքնապայթեցում է իրականացրել: Նախնական տեղեկություններով՝ հարձակման հետեւանքով ոչ ոք չի տուժել։


text: Ապրիլի 15-ի լույս 16-ի գիշերը Լեռնային Ղարաբաղի եւ Ադրբեջանի հակամարտ զորքերի շփման գծում օպերատիվ իրադրության փոփոխություններ չեն արձանագրվել, փոխանցում է Լեռնային Ղարաբաղի պաշտպանության նախարարությունը։ Հաղորդագրության համաձայն՝ հակառակորդը առաջնագծի ողջ երկայնքով ավելի քան 70 անգամ խախտել է կրակի դադարեցման շուրջ ձեռք բերված բանավոր պայմանավորվածությունը` հիմնականում կիրառելով տարբեր տրամաչափի հրաձգային զինատեսակներ: Կրակի դադարեցման շուրջ ձեռք բերված բանավոր պայմանավորվածության խախտման արդյունքում` շփման գծի հյուսիսային (Թալիշ) ուղղությամբ ժամը 2:15-ի սահմաններում տեղի է ունեցել միջադեպ, որի հետեւանքով հակառակորդի կողմից արձակված կրակոցից ձախ բազկի շրջանում հրազենային գնդակային միջանցիկ վիրավորում է ստացել զինծառայող Գագիկ Վյաչեսլավի Խուրշուդյանը: «Ադրբեջանական զինուժի նախահարձակ գործողություններին ի պատասխան` Պաշտպանության բանակի առաջապահ ստորաբաժանումները դիմել են կանխարգելիչ քայլերի եւ ճնշել հակառակորդի ակտիվությունը: Ղարաբաղյան ուժերը շարունակում են վստահորեն իրականացնել իրենց առջեւ դրված մարտական խնդիրը եւ ապահովել սահմանային բնագծի հուսալի պաշտպանությունը», - հաղորդում է Լեռնային Ղարաբաղի պաշտպանության նախարարության մամուլի ծառայությունը։


text: Ուկրաինայի վարչապետ Արսենի Յացենյուկը հայտարարել է, որ Ռուսաստանը խախտում է Մինսկի համաձայնագիրը: «Ուկրաինան խաղաղության կարիք ունի, եւ Ուկրաինայի նախագահը, կառավարությունը կատարում են իրենց պարտավորությունները՝ Ուկրաինայի արեւելքում խաղաղության հասնելու համար», - հայտարարել է Յացենյուկը Գերմանիայի արտգործնախարար Ֆրանկ-Վալտեր Շտայնմայերի հետ համատեղ ասուլիսի ժամանակ։ Սեպտեմբերին Մինսկում ստորագրված հրադադարի մասին համաձայնագիրը ուկրաինական ճգնաժամի կարգավորմանն ուղղված միակ փաստաթուղթն է, որին աջակցել են բոլոր կողմերը՝ Ուկրաինան, Ռուսաստանը, Միացյալ Նահանգներն ու Եվրամիությունը:


text: Կինոռեժիսոր Լեւոն Մինասյանի «Բրավո, վիրտուոզ» խաղարկային լիամետրաժ ֆիլմը, որի նկարահանումները սկսվել են դեռեւս 2015 թվականին, արդեն կինոէկրաններին է։ Ֆիլմը Հայաստան-Ֆրանսիա-Բելգիա համարտադրությամբ է ստեղծվել։ Մինչեւ այժմ մեր երկրում նկարահանված ամենաթանկարժեք կինոնախագիծն է, որի վրա ծախսվել է 1միլիոն 200 հազար եվրո։ Նկարահանումները տեղի են ունեցել միայն Հայաստանում. տեւել են 39 օր։ Ֆիլմին ֆինանսական աջակցություն է ցուցաբերել նաեւ Հայաստանի ագային կինոկենտրոնը։ «Կինոպարկում» տեղի ունեցավ ֆիլմի փակ դիտումը, որից հետո ստեղծագործական կազմը ներկայացրեց մանրամասներ նկարահանումների ընթացքից։ Ֆիլմի սցենարիստն է ակունքներով գյումրեցի Լեւոն Մինասյանը։ Նա համագործակցել է ֆրանսահայ կինոռեժիսոր Ռոբեր Գեդիկյանի ղեկավարած «Ագաթ» ֆիլմարտադրող ընկերության հետ։ Ռոբեր Գեդիկյանը Հրաչ Քեշիշյանի ու Մարկ Բորդյուրի հետ հանդիսանում է ֆիլմի պրոդյուսերը։ Կոմպոզիտորներն են Տիգրան Համասյանն ու Միշել Պետրոսյանը, օպերատորը՝ Մկրտիչ Մալխասյանը։ Ֆիլմում նկարահանվել են Արման Նավասարդյանը, Ռուդոլֆ Ղեւոնդյանը, Վրեժ Հակոբյանը, Արամ Կարախանյանը, Մկրտիչ Արզումանյանը։ Գլխավոր հերոսուհու դերում նկարահանվել է ռուս դերասանուհի Մարիա Ախմետյանովան։


text: Տուլայի մարզում Մոսկվա-Երեւան ավտոբուսի վթարը տեղի է ունեցել վարորդի՝ ղեկին քնելու պատճառով։ Այս մասին նոյեմբերի 5-ին ՌԴ Պետդումայի անվտանգության եւ կոռուպցիայի հակազդեցության հանձնաժողովի լսումներում ասել է ՌԴ ՆԳ փոխնախարար, քննչական դեպարտամենտի պետ Ալեքսանդր Սավենկովը։ «Ուղեւորա- եւ բեռնափոխադրումների ոլորտում վթարի ռիսկերի պատճառներից մեկը վարորդների կողմից աշխատանքի եւ հանգստի ռեժիմի խախտումն է։ Անգամ, եթե դիտարկենք վերջին օրերի դեպքերը, ապա Տուլայի մարզում Հայաստանի Հանրապետություն ուղեւորվող ավտոբուսի մեծ վթարը տեղի է ունեցել նույն պատճառով. վարորդը պարզապես քնել էր ղեկին»,- ասել է նա, մեջբերում է «ՌԻԱ Նովոստի»-ն։ Հիշեցնենք, որ նոյեմբերի 3-ի գիշերը Մոսկվա-Երեւան ավտոբուսի վթարի հետեւանքով մի քանի տասնյակ մարդ է տուժել, զոհվել է 8 մարդ, եւս մեկը մահացել է հիվանդանոցում։ Վթարի հետ կապված դատական գործ է հարուցվել «ճանապարհային երթեւեկության եւ տրանսպորտային միջոցների շահագործման կանոնների խախտում» հոդվածով։ Համանման դատական գործ է հարուցված նաեւ Հայաստանում։ Նախնական տվյալների համաձայն, վարորդը ղեկի մոտ քնել է։ Վարորդ Գառնիկ Հարությունյանը կալանավորված է։


text: Հոկտեմբերի 31-ին Սինայի թերակղզում ռուսական «Կոգալիմավիա» ընկերության A321 օդանավի կործանման պատճառը ահաբեկչությունն է: Այդ մասին Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինին զեկուցել է Անվտանգության դաշնային ծառայության տնօրեն Ալեքսանդր Բորտնիկովը: ՏԱՍՍ լրատվական գործակալության փոխանցմամբ՝ նա հայտնել է, որ կործանված օդանավի բեկորների վրա հայտնաբերվել են արտասահմանյան արտադրության պայթուցիկ նյութերի հետքեր: Բորտնիկովը նշել է, որ ավիաաղետի պատճառ է դարձել տրոտիլային համարժեքով մինչեւ 1 կիլոգրամ հզորությամբ ինքնաշեն սարքի պայթյունը: Պուտինը հայտարարել է, որ Ռուսաստանը կգտնի ահաբեկիչներին մոլորակի ցանկացած կետում եւ կպատժի: Նա վստահեցրել է, որ ռուսական օդանավի նկատմամբ ահաբեկչության մեղավորները հայտնաբերվելու եւ պատժվելու են, եւ հանձնարարել է հատուկ ծառայություններին կենտրոնանալ այդ ոճրագործությանն առնչություն ունեցած անձանց որոնումների վրա: Ռուսաստանի նախագահը նաեւ պահանջել է ուժեղացնել ռազմական գործողությունը Սիրիայում: «Սիրիայում օդուժի մեր մարտական աշխատանքը ոչ թե պարզապես շարունակվելու է, այն ուժեղացվելու է այնպես, որպեսզի հանցագործները հասկանան, որ հատուցումն անխուսափելի է» - հայտարարել է Պուտինը երեկ ուշ երեկոյան անցկացրած խորհրդակցության ժամանակ: Հիշեցնենք՝ Շարմ էլ-Շեյխից Սանկտ Պետերբուրգ չվերթ իրականացնող ինքնաթիռի պայթյունի հետեւանքով զոհվել է 224 մարդ: Ռուսաստանը մինչ այժմ դեռ պաշտոնապես չէր հաստատում, որ ավիաաղետի պատճառը ահաբեկչությունն է, թեեւ մասնավորապես բրիտանական եւ ամերիկյան հատուկ ծառայությունները ամենահավանականը համարում էին հենց այդ վարկածը։ Առաջին անգամ պաշտոնական Մոսկվան ահաբեկչական գործողությունը օդանավի կործանման հավանական պատճառ համարեց աղետից տասն օր անց՝ նոյեմբերի 10-ին. այդ մասին ասել էր Ռուսաստանի վարչապետ Դմիտրի Մեդվեդեւը «Ռոսիյսկայա գազետա»-ին տված հարցազրույցում։


text: Ճամայկայի մայրաքաղաք Քինգսթոնի «Ազգային» մարզադաշտի հարեւանությամբ մոտ ժամանակներս տեղադրվելու է արագավազորդ Ուսեյն Բոլթի արձանը։ Հիշեցնենք, որ Ռիոյի օլիմպիական խաղերին Բոլթը ոսկե մեդալներ է նվաճել 100 մ, 200 մ եւ 4x100 մ մրցատարածքներում։ Ավելի վաղ Բոլթը հայտարարել է, թե երբ կավարտի կարիերան։ Դա տեղի կունենա 2017 թվականի առաջին կեսին՝ Ճամայկայում կայանալիք «Racers Grand Prix»-ից հետո։