Background and Objective: Khon Kaen University founded 21 research centers, since 2002 to which can be divided according to2006 into 3 groups: Science and Technology, Health Science, and Humanities and Social Sciences. Each center is excellent in its specialty and the every year, it is evaluated by the university based on the same criteria. This study is aimed to evaluate supporting facilities to enhance that effective outcome of each research center and the appropriate indicators for evaluating these criteria 3 research groups.Methods: This study was a cross sectional research of the Institutional research Project, Khon Kaen University, and fiscal year 2007. The research instruments were questionnaire and interview based on the conceptual framework of quality criteria of official administration. The interview was divided into 2 parts. Part 1: personal data; and part 2: The procedures management of research centers. Content validity was checked by the experts. Content analysis was used to analyze the data of questionnaire and interview, and the indicator was reported as percentage.Results: The important supporting facilities in enhancing research activity of the 3 research groups can be divided into 7 aspects which were personnel, leadership, financial, service, research network, being excellent center, and administration. The appropriate indicator and criteria to evaluate the efficiency of research centers in Health Science and Science and Technology groups were similar in terms of new indicators in 2009. Oral presentation in academic conference, Intellectual property, Amount of external fund, Arrangement of academic/ academic service conference, and Number of graduates in Master?s degree which were considered as 60% or more, For the research centers of Humanities and Social Sciences group, the appropriate indicator and criteria were Publication of research study in journals with sub-headings which were articles in journals with information based on Thailand Research Fund (TRF)/ Higher Education Commission (HEC) and articles in journals with information based on TCI which was considered as 100%.Conclusion: The information from this study may be benefit for in addition to enhance the effectiveness andfor the development of each research center, the common indicators which appropriate with the university to select or establish a new research center or present research centers enhance the context of each research center are needed.
หลักการและวัตถุประสงค์ : มหาวิทยาลัยขอนแก่นได้มีการจัดตั้งศูนย์วิจัยเฉพาะทางตั้งแต่ ปี พ.ศ.2545 ถึง 2549 จำนวน 21 ศูนย์โดยแบ่งเป็น 3 กลุ่มวิจัยตามความเฉพาะทาง คือ กลุ่มวิทยาศาสตร์เทคโนโลยี กลุ่มวิทยาศาสตร์สุขภาพ และกลุ่มมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ ซึ่งแต่ละศูนย์วิจัยมีการดำเนินงานและบริหารการวิจัยเป็นอิสระตามความเป็นเลิศเฉพาะด้าน โดยแต่ละปีมหาวิทยาลัยได้ใช้เกณฑ์เดียวกันในการประเมินผลงานศูนย์ดังนั้นเพื่อให้ทราบถึงกลไกสำคัญที่สนับสนุนและพัฒนางานวิจัยและความเหมาะสมของตัวชี้วัดและเกณฑ์การวัดผลของศูนย์วิจัยเฉพาะทางทั้ง 3 กลุ่ม คณะนักวิจัยได้ศึกษาถึงปัจจัยสนับสนุนและเกณฑ์ชี้วัดที่เหมาะสมเพื่อประเมินผลงานของศูนย์วิจัย จะนำผลการพิจารณามาใช้ประโยชน์ในการบริหารศูนย์วิจัยของมหาวิทยาลัยขอนแก่นต่อไปวิธีการศึกษา : เป็นการศึกษาแบบภาคตัดขวางของโครงการวิจัยสถาบัน มหาวิทยาลัยขอนแก่น ปีงบประมาณ 2550 โดยได้คัดเลือกศูนย์วิจัย 18 ศูนย์ ซึ่งได้รับการตอบรับทั้งแบบสอบถามและสัมภาษณ์รวม 15 ศูนย์ และได้รับแบบสอบถามอย่างเดียวรวม2 ศูนย์ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบสอบถามและแบบสัมภาษณ์ที่ผู้วิจัยสร้างขึ้นจากกรอบแนวคิดเกณฑ์คุณภาพการบริหารจัดการของภาครัฐ โดยแบ่งแบบสอบถามออกเป็น 2 ส่วน คือส่วนที่ 1 เป็นคำถามข้อมูลทั่วไป ส่วนที่ 2 เป็นคำถามด้านการจัดการกระบวนการของศูนย์วิจัยเฉพาะทาง ตรวจสอบความตรงของเนื้อหาโดยผู้ทรงคุณวุฒิ วิเคราะห์ข้อมูลแบบสอบถามและสัมภาษณ์โดยวิธี Content analysis และวิเคราะห์ผลตัวชี้วัดโดยคำนวณหาค่าร้อยละผลการศึกษา : ปัจจัยสำคัญในการสนับสนุนงานวิจัยของศูนย์วิจัยเฉพาะทางทั้งสามกลุ่มมี 7 ด้าน คือ ด้านบุคลากร ด้านผู้นำด้านการเงิน ด้านการบริการ ด้านเครือข่ายการวิจัย ด้านการเป็นศูนย์แห่งความเป็นเลิศ และด้านการบริหารจัดการความเหมาะสมของตัวชี้วัดและเกณฑ์การวัดผลของศูนย์วิจัยเฉพาะทางกลุ่มวิทยาศาสตร์สุขภาพ และกลุ่มวิทยาศาสตร์เทคโนโลยี ในด้านตัวชี้วัดใหม่ปี พ.ศ. 2552 คือ การนำเสนอผลงานในการประชุมวิชาการทรัพย์สินทางปัญญา จำนวนเงินทุนภายนอก การจัดประชุมวิชาการ/บริการวิชาการ และจำนวนบัณฑิตที่สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาโทเป็นเกณฑ์การวัดผลที่มีค่าคะแนน เท่ากับร้อยละ 60 หรือมากกว่าสำหรับศูนย์วิจัยในกลุ่มมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ความเหมาะสมของตัวชี้วัดและเกณฑ์การวัดผลของมหาวิทยาลัยที่ใช้ประเมินผลงานคือ การตีพิมพ์ผลงานวิจัยในวารสารซึ่งมีหัวข้อย่อยคือบทความในวารสารที่อยู่ในฐานข้อมูลของ สกว./สกอ.และบทความในวารสาร ที่อยู่ในฐานข้อมูลของ TCI มีค่าคะแนนร้อยละ 100สรุป : ผลการศึกษานี้ เป็นประโยชน์ต่อการบริหารการวิจัยของมหาวิทยาลัยเพื่อเตรียมความพร้อมและพิจารณาความเหมาะสมของการจัดตั้งศูนย์วิจัยใหม่หรือปรับปรุงศูนย์วิจัยเก่า การประเมินผลงานควรปรับตัวชี้วัดกลางให้มีความเหมาะสมในแต่ละบริบทของศูนย์วิจัยเฉพาะทาง จะเป็นการส่งเสริมการผลิตผลงานของแต่ละศูนย์วิจัยให้มีความต่อเนื่องและพัฒนามากขึ้น