Background : Tenofovir (TDF) is an effective nucleotide reverse transcriptase inhibitor (NtRTIs) for the treatment of HIV disease.TDF is generally considered safe; however, renal toxicity has been reported with its use. Objectives : To compare renal toxicity between HIV patients treated TDF with non-nucleoside reverse transcriptase inhibitors (NNRTIs) and TDF with Protease inhibitors (PIs) at Rajavithi Hospital. Methods : A retrospective cohort study was conducted among HIV infected patients at Rajavithi Hospital. All patients who used TDF in a first time with NNRTIs-based (Nevirapine, Efavirenz) and used TDF in a first time with PIs-based (Ritonavir, Lopinavir, Atazanavir, Indinavir) from January 2013 to December 2014 were recruited. The eGFR were evaluated at baseline and the third visit. Data were analyzed using descriptive statistics and Chi-square test. Results : Eight hundred and eleven patients were included into this study, 733 and 78 were on NNRTI-based and PIs-based regimens respectively. The baseline characteristics of patients were no statistical significant different between groups at p>0.05 (mean age, sex, CD4 count and eGFR). The number of patients who had the eGFR less than 60 mL/min/1.73 m2 at the 3rd visit was significantly different between groups (10 patients (1.8%) in NNRTIs group vs 4 patients (6.3%) in PIs group; p=0.001). There was no significant difference for decreasing in eGFR from baseline more than 25.0 percent between groups (236 patients (32.2%) in NNRTIs group vs 27 patients (34.6%) in PIs group). Relative risk of decrease eGFR from baseline more than 25% in PIs-based is 1.037 time higher than that of NNRTI-based. Conclusions : Patients receiving TDF with PIs-based are higher risk of renal toxicity than that of NNRTI-based in this study, but this difference was not significant. Clinicians should be advised to have intensive renal function monitoring by calculating eGFR levels at baseline and during follow up with TDF use
ภูมิหลัง : ยา Tenofovir เป็นยาในกลุ่ม nucleotide analogue reverse transcriptase inhibitors (NtRTIs) ที่นำ มาใช้รักษาผู้ป่วยติดเชื้อเอชไอวี ซึ่งพิจารณาแล้วว่ามีความปลอดภัยในการใช้ยา แต่อย่างไรก็ตามมีรายงานการเกิดพิษต่อไต จากการใช้ยา Tenofovir วัตถุประสงค์ : เพื่อเปรียบเทียบการเกิดพิษต่อไตระหว่างการใช้ยา Tenofovir ร่วมกับยากลุ่ม Non-nucleoside Reverse Transcriptase Inhibitors (NNRTIs) กับการใช้ยา Tenofovir ร่วมกับ ยากลุ่ม Protease Inhibitors (PIs) ในผู้ป่วยติดเชื้อเอชไอวี ของโรงพยาบาลราชวิถี วิธีการ : เป็นการศึกษาเชิงวิเคราะห์โดยดำเนินการศึกษา แบบย้อนหลังในผู้ป่วยติดเชื้อเอชไอวีโรงพยาบาลราชวิถีที่ได้รับยาต้านไวรัสเอชไอวีที่มียา Tenofovir ร่วมกับยากลุ่ม NNRTIs (Nevirapine, Efavirenz) และยา Tenofovir ร่วมกับยากลุ่ม PIs (Ritonavir, Lopinavir, Atazanavir, Indinavir) โดย เป็นผู้ป่วยที่ได้รับการรักษาด้วยยา Tenofovir ครั้งแรก ทำการรวบรวมข้อมูลของผู้ป่วยตั้งแต่เดือนมกราคม พ.ศ.2556 ถึง ธันวาคม พ.ศ.2557 แล้วนำมาวิเคราะห์ข้อมูลของผู้ป่วยจากค่าเริ่มต้นและครั้งที่ 3 ของการติดตามระดับค่า Estimated glomerular filtration rate (eGFR) และค่า Serum creatinine (Scr) การวิเคราะห์ข้อมูลใช้สถิติเชิงพรรณนา และใช้ ไคสแควร์ ที่ระดับความเชื่อมั่น 95% (p-value > 0.05) ผล : ผู้ป่วยที่ได้รับการวินิจฉัยว่าติดเชื้อไวรัสเอชไอวีที่ได้รับยา Tenofovir เป็นครั้งแรก มีจำนวน 811 ราย โดยจำแนกผู้ป่วยออกเป็น 2 กลุ่ม ได้แก่ กลุ่มที่ได้รับ NNRTIs ร่วมกัน มีจำนวน 733 ราย และกลุ่มที่ได้รับ PIs ร่วมกัน มีจำนวน 78 ราย เมื่อเปรียบเทียบข้อมูลพื้นฐานของทั้ง 2 กลุ่ม (ค่าเฉลี่ยอายุ เพศ ค่า CD4 และ eGFR) พบว่าทั้งสองกลุ่มไม่มีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p-value > 0.05) การติดตามค่า eGFR ครั้งที่ 3 ซึ่งห่างจากครั้งที่ 1 ประมาณ 6-7 เดือนที่ผู้ป่วยมารับยา พบว่าผู้ป่วยที่มีค่า eGFR ลดลงต่ำกว่า 60 mL/min/1.73 m2 ในกลุ่มที่ได้รับ Tenofovir ร่วมกับ NNRTIs มีจำนวน 10 รายคิดเป็นร้อยละ 1.8 ส่วนกลุ่มที่ได้รับ Tenofovir ร่วมกับ PIs มีจำนวน 4 รายคิดเป็นร้อยละ 6.3 ซึ่งมีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p = 0.0001) และพบว่าผู้ป่วยที่มีค่า eGFR ลดลง ร้อยละ 25.0 เมื่อได้รับ Tenofovir ร่วมกับ NNRTIs มีจำนวน 236 รายคิดเป็นร้อยละ 32.2 ส่วนกลุ่ม Tenofovir ร่วมกับ PIs มีจำนวน 27 รายคิดเป็นร้อยละ 34.6 ซึ่งไม่มีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p = 0.66) อย่างไรก็ตาม พบว่าความสัมพันธ์ของค่า eGFR ที่ลดลงร้อยละ 25.0 ในผู้ป่วยที่ได้รับ Tenofovir ร่วมกับ PIs ลดลงมากกว่าผู้ป่วยที่ได้รับ Tenofovir ร่วมกับ NNRTIs 1.037 เท่า สรุป : ผู้ป่วยที่ได้รับ Tenofovir ร่วมกับ PIs มีความเสี่ยงในการเกิดพิษต่อไต มากกว่าผู้ป่วยที่ได้รับ Tenofovir ร่วมกับ NNRTIs แต่ไม่มีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ อย่างไรก็ตามแพทย์ ผู้ตรวจควรมีการติดตามเฝ้าระวังการใช้ยาสองกลุ่มโดยดูระดับค่า eGFR ตั้งแต่เริ่มต้นใช้ยาและตลอดระยะเวลาการรักษา