This research and development aimed to (1) study attitude and health promotion behavior among nursing students, (2) develop a model of student peer leader development for enhancing health promoting behaviors among nursing students, and (3) evaluate the effectiveness of developed model. Instruments consisted of open-ended questions, attitude of health promotion questionnaire, health promotion behavior questionnaire, and transformative leadership competency questionnaire. Reliability was reported as Cronbach’s alpha 0.86, 0.81, 0.89 consequently. The two-phase study consisted of qualitative and quantitative approaches. In Phase I, in-depth interviews and questionnaire administration were carried out to obtain information. Seventeen lecturers were interviewed. In addition, questionnaires were administered to 308 nursing students. Student peer leader development process for enhancing health promoting behaviors among nursing students consisted of 3 stages as follows: (1) developing transformational Leadership competencies of student leaders, (2) planning for health promotion projects, and (3) implementing and evaluating health promotion projects. Phase II, consisted of administration and evaluation of the developed model, via use of a pre-test /post-test one group design, with 50 student peer leaders and 150 nursing students. Data was analyzed by descriptive statistics (frequency, percentage, mean, standard deviation), paired t-test and content analysis. The developed model was found to enhance the nursing students’ transformational leadership competencies, attitude, health promoting behaviors and decrease body mass index of overweight nursing students with statistically significant differences at .01 level (p <.001).
การวิจัยและพัฒนานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ศึกษาเจตคติและพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพของนักศึกษาพยาบาล (2) พัฒนา รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของแกนนำนักศึกษาในการส่งเสริมสุขภาพของนักศึกษาพยาบาล และ (3) ประเมิน ประสิทธิผลของรูปแบบฯ ที่พัฒนาขึ้น เครื่องมือการวิจัย ประกอบด้วย แนวคำถามปลายเปิด แบบสอบถามเจตคติต่อการส่งเสริมสุข ภาพ แบบสอบถามพฤติกรรมการส่งเสริมสุขภาพ และแบบสอบถามสมรรถนะผู้นำการเปลี่ยนแปลง ซึ่งแบบสอบถามมีค่าความเชื่อ มั่นเท่ากับ 0.86, 0.81, 0.89 ตามลำดับ วิธีดำเนินการวิจัยมี 2 ระยะ ประกอบด้วย การวิจัยเชิงคุณภาพและเชิงปริมาณ ระยะที่ 1 สัมภาษณ์เจาะลึกอาจารย์พยาบาล 17 คน และใช้แบบสอบถามถามนักศึกษาพยาบาล 308 คน แล้วนำผลการวิจัยมาพัฒนารูปแบบ การพัฒนาสมรรถนะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของแกนนำนักศึกษาฯ ประกอบด้วยกระบวนการ 3 ขั้นตอน ได้แก่ (1) การพัฒนาสมรรถนะ ผู้นำการเปลี่ยนแปลง (2) การวางแผนการจัดกิจกรรมส่งเสริมสุขภาพ (3) การนำแผนไปสู่การปฏิบัติและการประเมินผล ระยะที่ 2 ทดลองใช้และประเมินประสิทธิผลของรูปแบบฯ ที่พัฒนาขึ้น โดยใช้แบบแผนการวิจัยแบบกลุ่มเดียววัดก่อนและหลังการทดลองใน แกนนำนักศึกษา 50 คน และนักศึกษาพยาบาล 150 คน การวิเคราะห์ข้อมูลใช้สถิติเชิงบรรยาย ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ส่วนเบี่ยง เบนมาตรฐาน การทดสอบค่าที และการวิเคราะเนื้อหา ผลการวิจัยพบว่ารูปแบบฯ ที่พัฒนาขึ้นสามารถพัฒนาสมรรถนะผู้นำการ เปลี่ยนแปลงของแกนนำนักศึกษา เจตคติและพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพของนักศึกษาพยาบาล รวมทั้งช่วยให้ดัชนีมวลกายของ นักศึกษาที่มีน้ำหนักเกินลดลงได้อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 (p< .001)