This descriptive qualitative research aimed to explain perspectives on the situation of inequities in accessing essential health care services among older people in Phayao Province. The data was collected through in-depth interviews. The participants included older people, elderly caregivers, health personnel, community leaders, public health volunteers, and local government organization. A total of 18 people were selected by the purposive method. Semi-structured interviews were conducted in depth until the information was saturated. The data were transcribed word for word and analyzed using the thematic analysis method.
The results revealed that the situation of inequalities in accessing essential health services for the elderly provided four main perspectives: 1) the definition and characteristics of access to essential health care services for the elderly; 2) characteristics of inequities; 3) related factors of inequities; and 4) the methods to reduce inequities.
Recommendations: focusing on the situations of inequities in accessing essential health care services for the elderly leads to their problems and both internal and external related factors that are specific to each context, especially ethnic elderly people, and could be used to develop a model of health care services for reducing inequities appropriate to each area.
การวิจัยเชิงคุณภาพแบบบรรยายนี้มีวัตถุประสงค์เพื่ออธิบายมุมมองเกี่ยวกับสถานการณ์ความเหลื่อมการเข้าถึงบริการ สุขภาพที่จำเป็นสำหรับผู้สูงอายุ จังหวัดพะเยา เก็บข้อมูลด้วยวิธีการสัมภาษณ์เชิงลึก ผู้ให้ข้อมูลเป็นผู้สูงอายุ ผู้ดูแลผู้สูงอายุ บุคลากร สุขภาพ ผู้นำชุมชน อาสาสมัครสาธารณสุข และองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จำนวนทั้งสิ้น 18 คน คัดเลือกแบบเจาะจง ใช้แบบ สัมภาษณ์เชิงกึ่งโครงสร้างแบบเจาะลึกจนข้อมูลอิ่มตัว นำข้อมูลมาถอดคำต่อคำ และวิเคราะห์ข้อมูลด้วยวิธีวิเคราะห์แก่นสาระ
ผลการวิจัย พบว่า สถานการณ์ความเหลื่อมล้ำการเข้าถึงบริการสุขภาพที่จำเป็นสำหรับผู้สูงอายุให้มุมมอง 4 ประเด็นหลัก ประกอบด้วย 1) ลักษณะของการเข้าถึงบริการสุขภาพที่จำเป็นสำหรับผู้สูงอายุ 2) ความหมายและลักษณะของความเหลื่อมล้ำ การเข้าถึงบริการสุขภาพที่จำเป็นสำหรับผู้สูงอายุ 3) ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับความเหลื่อมล้ำการเข้าถึงบริการสุขภาพที่จำเป็นสำหรับ ผู้สูงอายุ และ 4) วิธีการลดความเหลื่อมล้ำการเข้าถึงบริการสุขภาพที่จำเป็นสำหรับผู้สูงอายุ
ข้อเสนอแนะ การศึกษาสถานการณ์ความเหลื่อมล้ำการเข้าถึงบริการสุขภาพที่จำเป็นสำหรับผู้สูงอายุทำให้ทราบถึงปัญหา และปัจจัยที่เกี่ยวข้องทั้งปัจจัยภายในและภายนอกของบริบทในพื้นที่ โดยเฉพาะผู้สูงอายุกลุ่มชาติพันธุ์ และสามารถนำไปใช้เพื่อ ปรับรูปแบบการให้บริการสุขภาพเพื่อลดปัญหาความเหลื่อมล้ำดังกล่าวที่เหมาะสมแต่ละพื้นที่