Background: Adherence is one of the factors contributing to success of therapy, especially in children, who are unable to take care of themselves and require caregiver. Adherence might be reduced in chronic disease patients who must take medication for a long period. There are other factors related to adherence in children including gender, age, treatment plan, and caregiver. Nephrotic syndrome is a chronic disease in those who receive continuously medication for control disease and recurrent prevention under patient’s adherence. Objectives: To analyze the adherence and factors affecting the adherence in children with nephrotic syndrome Methods: This research was a descriptive, prospective, study. The Classification of adherence into group mean by using score of combination methods (pill count and self-report). Results: From January through August 2016, a total of 105 children with nephrotic syndrome were included. Twenty children’s nephrotic syndrome withdrawn from this study. Of 85 children’s nephrotic syndrome, at the first followed up visit, the mean score for adherence of pill count and self-report were 88.11 and 92.57 respectively. The second followed up visit, the mean scores were 87.73 and 91.85 respectively. This study revealed the adherence in children’s nephrotic syndrome of 68.24%. When evaluating each visit, the adherence group at the first followed up visit was 77.65% and the second followed up visit was 82.35%. Factor affecting the adherence in first followed up was caregiver whose daily routines was not conductive to the medication of children were more likely to increase non-adherence than regular caregivers 7.84 times (p=0.008). Another factor was caregivers whose wrong administration given and confused about how to take medication were more likely to have non-adherence than regular caregivers 5.94 times. (p=0.041). Conclusions: This study indicated that children’s nephrotic syndrome adherence was approximately 70%. Two factors affecting the adherence were activity daily life of caregiver and caregivers whose wrong administered and confused how to take medication. Therefore, we should vigilant and prevent this problem and arrange a plan to facilitate drug administration in order to improve adherence.
บทนำ : ความร่วมมือการใช้ยาของผู้ป่วยเป็นปัจจัยหนึ่งที่จะ ส่งผลต่อความสำเร็จในการรักษาโดยเฉพาะในผู้ป่วยเด็กซึ่งเป็นวัยที่ไม่ สามารถดูแลตัวเองได้จำเป็นต้องมีผู้ดูแลในการรับประทานยา โรคเรื้อรัง จำเป็นต้องใช้ยาต่อเนื่อง อาจส่งผลให้ความร่วมมือการใช้ยาลดลงทำให้ ผลการรักษาไม่ถึงเป้าหมาย นอกจากนี้ยังมีปัจจัยอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องกับ ความร่วมมือการใช้ยาของผู้ป่วยเด็ก ได้แก่ ปัจจัยทางด้านผู้ป่วย เช่น อายุ เพศ ปัจจัยด้านแผนการรักษา ปัจจัยด้านผู้ดูแล เป็นต้น ผู้ป่วยเด็กกลุ่ม อาการเนโฟรติก จัดเป็นโรคเรื้อรังที่มีการรับประทานยาอย่างต่อเนื่องเพื่อ ป้องกันการกลับเป็นซ้ำของโรคซึ่งต้องอาศัยความร่วมมือการใช้ยาอย่าง สม่ำเสมอ วัตถุประสงค์: เพื่อวิเคราะห์ความร่วมมือการใช้ยาและปัจจัย ที่ส่งผลต่อความร่วมมือการใช้ยาของผู้ป่วยเด็กกลุ่มอาการเนโฟรติก วัตถุและวิธีการ : การศึกษาเชิงสำรวจแบบเก็บข้อมูลไปข้างหน้าเพื่อประเมิน ความร่วมมือการใช้ยาของผู้ป่วยเด็กกลุ่มอาการเนโฟรติกหรือผู้ดูแล โดยการติดตามต่อเนื่อง 2 ครั้ง ณ งานบริการเภสัชกรรมผู้ป่วยนอก สถาบันสุขภาพเด็กแห่งชาติ โดยใช้เครื่องมือวัด 2 วิธี คือ การนับจำนวน เม็ดยาคงเหลือโดยผู้ศึกษาและการรายงานการรับประทานยาด้วยตนเอง ใช้สถิติเชิงพรรณนาในการวิเคราะห์ข้อมูลทั่วไป และความร่วมมือการใช้ยา ของผู้ป่วยเด็ก การประเมินปัจจัยที่ส่งผลต่อความร่วมมือการใช้ยาของ ผู้ป่วยเด็กใช้สมการถดถอยโลจิสติก ผล : การศึกษานี้เก็บข้อมูลระหว่าง เดือนมกราคม – สิงหาคม พ.ศ. 2559 ผู้ป่วยเด็กที่ผ่านเกณฑ์คัดเข้า จำนวน 105 ราย พบผู้ป่วยเด็กจำนวน 20 ราย เข้าเกณฑ์การยุติการศึกษา คงเหลือผู้ป่วยเด็กในการศึกษาทั้งหมด 85 ราย การติดตามครั้งที่ 1 พบว่าคะแนนเฉลี่ยความร่วมมือการใช้ยาจากวิธีการนับจำนวนเม็ดยาคงเหลือ และวิธีการรายงานการรับประทานยาด้วยตนเองของผู้ป่วยเด็กเนโฟรติก หรือผู้ดูแล เท่ากับร้อยละ 88.11 และ 92.57 ตามลำดับ และในการ ติดตามครั้งที่ 2 มีคะแนนเฉลี่ยความร่วมมือการใช้ยา 2 วิธี เท่ากับร้อยละ 87.73 และ 91.85 ตามลำดับ เมื่อจัดระดับความร่วมมือการใช้ยาทั้ง 2 วิธี ร่วมกันจากการติดตามผลการรักษาทั้ง 2 ครั้ง พบว่าผู้ป่วยเด็กกลุ่มอาการ เนโฟรติกที่จัดอยู่ในกลุ่มที่มีความร่วมมือในการใช้ยา ร้อยละ 68.24 และเมื่อประเมินความร่วมมือการใช้ยาแต่ละครั้ง พบว่าผู้ป่วยเด็ก กลุ่มอาการเนโฟรติกที่ถูกจัดอยู่ในกลุ่มที่มีความร่วมมือการใช้ยาในการ มาติดตามผลการรักษาครั้งที่ 1 และ 2 เท่ากับร้อยละ 77.65 และ 82.35 ตามลำดับ ปัจจัยที่ส่งผลต่อความร่วมมือการใช้ยาในการติดตามครั้งที่ 1 ได้แก่ ผู้ดูแลที่มีกิจวัตรประจำวันไม่เอื้อต่อการรับประทานยาของผู้ป่วยเด็ก จะมีความไม่ร่วมมือการใช้ยามากกว่าผู้ดูแลที่ไม่มีปัญหาเรื่องกิจวัตร ประจำวัน 7.84 เท่า อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p=0.008) และผู้ดูแลที่ให้ ผู้ป่วยเด็กรับประทานยาผิดวิธีหรือสับสนวิธีการให้ยาผู้ป่วยเด็กจะมีความ ไม่ร่วมมือในการใช้ยา 5.95 เท่าของผู้ดูแลที่ให้ผู้ป่วยเด็กรับประทานยา อย่างถูกวิธีอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p=0.041) สรุป : ผู้ป่วยเด็กกลุ่ม อาการเนโฟรติก เกือบร้อยละ 70 จัดอยู่ในกลุ่มที่มีความร่วมมือในการ ใช้ยาและปัจจัยที่ส่งผลต่อความร่วมมือการใช้ยาคือกิจวัตรประจำวันของ ผู้ดูแลและผู้ดูแลที่ให้ผู้ป่วยเด็กรับประทานยาผิดวิธีหรือสับสนวิธีการให้ ยาผู้ป่วยเด็ก ดังนั้นควรเฝ้าระวังและป้องกันเพื่อให้ผู้ดูแลตระหนักและ เห็นความสำคัญของการรับประทานยา และรู้จักวางแผนการดำเนินชีวิต ประจำวันให้เอื้อต่อการรับประทานยาของผู้ป่วยเด็กกลุ่มอาการเนโฟรติก รวมถึงร่วมในการวางแผนการรับประทานยา