Background and Objective: Atorvastatin has one of the highest rate of prescribed medications at Queen Sirikit Heart Center of the Northeast, Khon Kaen University. When generic drugs that were equivalent to the original drugs pharmaceutically produced, the generic was included in the list of Hospital medicines at Queen Sirikit Heart Center. However, the original atorvastatin was still available. The original drug was in crystalline form whereas the generic form was in amorphous form. The main objective of this study was to estimate the cost-effectiveness of crystalline and amorphous atorvastatin for the secondary prevention of cardiovascular disease at Queen Sirikit Heart Center of the Northeast, Khon Kaen University.
Methods: This was a retrospective study. We reviewed the database and medical record of patients whose treatment regimen had been switched from crystalline atorvastatin to amorphous atorvastatin and who had undergone treatment with each polymorph for at least six weeks. Effectiveness was determined based on the proportion of patients in whom the treatment goals were achieved according to ESC/EAS 2016 guidelines (LDL-C goal < 70 mg/dL). The cost-effectiveness ratio target achievement rate (CER-TA) was determined for analysis of cost-effectiveness.
Results: Of the 2,185 patients who had received amorphous atorvastatin, 951 had been changed from crystalline atorvastatin to amorphous atorvastatin for secondary cardiovascular prevention. The mean LDL-C of amorphous atorvastatin was less than that of patients using crystalline atorvastatin (mean ± SD: 92.24 ± 40.2, 96.92 ± 40.8 respectively), a result which was statistically significant (p <0.001). The proportion of patients in whom treatment goals were achieved through treatment with amorphous atorvastatin was 26.3 % and crystalline atorvastatin was 21.4%, which was also a statistically significant finding (p =0.001). Results of cost-effectiveness analysis found that CER-TA of amorphous atorvastatin was lower than that of crystalline atorvastatin (136.4 and 440.4 baht per proportion of patients who achieved treatment goals).
Conclusion: The CER-TA of amorphous atorvastatin in the secondary prevention of cardiovascular disease was lower than that of crystalline atorvastatin.
 
หลักการและวัตถุประสงค์: ยาอทอร์วาสเตติน (Atorvastatin) เป็นยาที่ถูกสั่งใช้เป็นจำนวนมากในผู้ป่วยที่ศูนย์หัวใจสิริกิติ์ฯ มหาวิทยาลัยขอนแก่น เมื่อมีการผลิตยาชื่อสามัญ ซึ่งเป็นยาที่มีความเท่าเทียมกับยาต้นแบบทางด้านเภสัชกรรม ศูนย์หัวใจสิริกิติ์ฯ จึงได้นำยาชื่อสามัญ เพิ่มเข้ามาในบัญชียา โดยยังคงมียาต้นแบบไว้ด้วย แต่เนื่องจากยาต้นแบบเป็นยาที่อยู่ในรูปแบบผลึก (crystalline form) ส่วนยาชื่อสามัญอยู่ในรูปแบบอสัณฐาน (amorphous form) การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาต้นทุนประสิทธิผลของยาอทอร์วาสเตตินรูปแบบผลึก และอสัณฐานในการป้องกันการเกิดโรคหัวใจและหลอดเลือดแบบทุติยภูมิในผู้ป่วยศูนย์หัวใจสิริกิติ์ ฯ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
วิธีการศึกษา: เป็นการศึกษาแบบย้อนหลังโดยเก็บข้อมูลจากระบบฐานข้อมูลและแฟ้มประวัติการรักษา ในผู้ป่วยที่ได้รับการเปลี่ยนยาอทอร์วาสเตตินจากรูปแบบผลึก เป็นรูปแบบอสัณฐาน โดยผู้ป่วยต้องได้รับยาทั้งสองรูปแบบอย่างน้อย 6 สัปดาห์ ประเมินผลลัพธ์การรักษาจากสัดส่วนผู้ป่วยที่ควบคุมระดับ LDL-C ได้ตามเป้าหมาย อ้างอิงแนวทางของ ESC/EAS ปี ค.ศ. 2016 (ระดับ LDL-C เป้าหมาย < 70 mg/dL) คำนวณหาอัตราส่วนต้นทุนต่อประสิทธิผล 1 หน่วย (Cost-effectiveness ratio target achievement rate; CER-TA) ร่วมกับต้นทุนค่ายา
ผลการศึกษา: ผู้ป่วยที่ได้รับยาอทอร์วาสเตตินรูปแบบอสัณฐาน ทั้งหมด 2,185 ราย มี 951 ราย ที่ได้ยาสำหรับการป้องกันการเกิดโรคหัวใจและหลอดเลือดแบบทุติยภูมิ แล้วได้รับการเปลี่ยนรูปแบบยามาจากรูปแบบผลึก ค่าเฉลี่ยระดับ LDL-C ของผู้ป่วยหลังเปลี่ยนยาเป็นรูปแบบอสัณฐาน น้อยกว่าขณะได้รับยารูปแบบผลึก แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (mean ± SD: 92.24 ± 40.2, 96.92 ± 40.8, p <0.001) และหลังเปลี่ยนยาเป็นรูปแบบอสัณฐาน มีสัดส่วนของผู้ป่วยที่บรรลุเป้าหมายการรักษามากกว่า ก่อนเปลี่ยนรูปแบบยา แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (ร้อยละ 26.3 และ 21.4 ตามลำดับ, p =0.001) โดยมีค่า cost-effectiveness ratio (target achievement rate); CER-TA ในกลุ่มรูปแบบอสัณฐาน ต่ำกว่ารูปแบบผลึก (136.4 และ 440.4 บาทต่อสัดส่วนของผู้ป่วยบรรลุเป้าหมายการรักษา)
สรุป: การใช้ยาอทอร์วาสเตตินรูปแบบอสัณฐาน ในการป้องกันการเกิดโรคหัวใจและหลอดเลือดแบบทุติยภูมิ มีต้นทุนประสิทธิผลโดยประเมินจากค่า CER-TA ต่ำกว่ารูปแบบผลึก