Background: Gestational diabetes mellitus (GDM) is the most common medical complication during pregnancy that poses complications to mother and fetus. GDM defined as any degree of glucose intolerance with onset or first recognition during pregnancy. Objective: This objective study to determine the optimal cut off point of glucose screening test values for diagnosing gestational diabetes mellitus. Methods: The study design was retrospective descriptive study in Sakon Nakhon Hospital. The 1,530 pregnant women with risks for GDM who visited the antenatal care unit in Sakon Nakhon Hospital between October 1st., 2016, and September 30th, 2019. Results: Pregnant women who were at risks for GDM, were screened using 50-gram glucose challenge test (50g.GCT) and 100 gram oral glucose tolerance test (OGTT). Gestational diabetes mellitus was diagnosed as abnormal when the blood glucose level is greater than normal FBS or 2 of 4 normal limits. Main outcome measure ; a receiver operating characteristic (ROC) curve analysis was used to determine the relationship between sensitivity and specificity of plasma glucose for GDM. The upper limit of the glucose screening test was established as the optimal cutoff point for diagnosing GDM. The result that optimal cutoff point or upper limit of the glucose screening test was determined to be180 mg./dl.,with a given sensitivity of 54.7%, specificity of 91.1%, accuracy of 80.8 %, positive predictive value of 71.0%, negative predictive value of 83.5 %, and false positive rate of 8.9 %. Conclusion: The pregnant women with a 50-gram glucose challenge test (50g.GCT)180 mg./dl. (or greater than) have a high probability of gestational diabetes mellitus as determined by ROC curve analysis and should be diagnosed as such. This approach allows for prompt initiation of therapy without the inconvenience and discomfort of the oral glucose tolerance test and is suggested for immediate clinical management of GDM.
หลักการและเหตุผล: โรคเบาหวานขณะตั้งครรภ์(Gestational Diabetes Mellitus : GDM) เป็น ภาวะแทรกซ้อนทางอายุรศาสตร์ที่สำคัญและพบบ่อยที่สุดในสตรีตั้งครรภ์เป็นภาวะเสี่ยงของการตั้งครรภ์ (Risks of pregnancy) ก่อให้เกิดอันตรายทั้งต่อมารดาและทารกการวิจัยครั้งนี้จะหาค่าน้ำตาลกลูโคสจากการตรวจคัดกรองโรคเบาหวานในการวินิจฉัยครั้งแรกของการตรวจคัดกรองสตรีตั้งครรภ์ที่มีความเสี่ยงที่จะเป็นเบาหวาน เพื่อสามารถใช้เป็นเกณฑ์ในการวินิจฉัยโรคเบาหวานขณะตั้งครรภ์ได้ถูกต้องและแม่นยำ รวมถึงให้การดูแลรักษาในระยะเริ่มแรกที่เหมาะสมและให้หญิงตั้งครรภ์ได้รับการรักษาที่รวดเร็วต่อไปวัตถุประสงค์: เพื่อหาค่าน้ำตาลกลูโคสจากการตรวจคัดกรองเบาหวานซึ่งสามารถใช้วินิจฉัยโรคเบาหวานขณะตั้งครรภ์ได้วิธีการศึกษา: เป็นการศึกษาวิจัยเชิงพรรณนาแบบย้อนหลัง (Retrospective descriptive study) ที่คลินิกฝากครรภ์ โรงพยาบาลสกลนคร กลุ่มตัวอย่างได้จากสตรีตั้งครรภ์ที่มีปัจจัยเสี่ยงต่อการเป็นโรคเบาหวานขณะตั้งครรภ์ ที่มาฝากครรภ์ที่โรงพยาบาลสกลนคร โดยการตรวจสอบรายชื่อสตรีตั้งครรภ์ที่ได้รับการตรวจคัดกรองเบาหวานขณะตั้งครรภ์ จากการเก็บข้อมูลทะเบียนผู้รับบริการในคอมพิวเตอร์ของห้องตรวจครรภ์ และวิเคราะห์ผลการตรวจจากประวัติเวชระเบียนผู้ป่วยนอก (ภาพ Scan OPD Card) ของสตรีตั้งครรภ์ ตั้งแต่ 1 ตุลาคม พ.ศ. 2559 ถึง 30 กันยายน พ.ศ. 2562 จำนวน 1,530 รายการสืบค้นหาโรคเบาหวานขณะตั้งครรภ์ปฏิบัติตามแนวทางการดูแลรักษาของกลุ่มงานสูติ-นรีเวชกรรมโรงพยาบาลสกลนคร จะได้รับการตรวจคัดกรองด้วยวิธี 50-gram glucose challenge test (50g.GCT) และตรวจยืนยันด้วยวิธี100 gram oral glucose tolerance test (OGTT) ถ้าผลการตรวจ OGTT ผิดปกติตั้งแต่สองค่าขึ้นไปจะได้รับการวินิจฉัยเป็นโรคเบาหวานขณะตั้งครรภ์ โดยมีตัววัดที่สำคัญคือ วิเคราะห์หาค่าความไว(Sensitivity), ความจำเพาะ (Specificity), หาความสัมพันธ์โดยสร้างกราฟ receiver operating characteristic curve (ROC curve) ของระดับน้ำตาลกลูโคสในเลือดจากหลอดเลือดฝอยเพื่อหาจุดตัดที่เหมาะสม (optimal cutoff point) ที่เป็นค่าสูงสุด (upper limit) ของการให้การวินิจฉัยโรคเบาหวานขณะตั้งครรภ์อย่างมีประสิทธิภาพด้วยการทดสอบ 50-gram glucose challenge test (50g.GCT)ผลการศึกษา: พบว่าค่าน้ำตาลกลูโคสจากหลอดเลือดฝอยจากการตรวจ 50-gram glucose challenge test (50g.GCT) เท่ากับหรือมากกว่า 180 มก./ดล.ขึ้นไปเป็นค่าสูงสุด (upper limit) ที่เหมาะสมในการตัดสิน (Optimal cut off point) ให้การวินิจฉัยว่าเป็นโรคเบาหวานระหว่างตั้งครรภ์โดยพบความไว (sensitivity) ร้อยละ 54.7, ความจำเพาะ (Specificity) ร้อยละ 91.1, ความแม่นยำ (accuracy) ร้อยละ 80.8, positive predictive value ร้อยละ 71.0 และ negative predictive value ร้อยละ 83.5 และมีค่า false positive rate เพียงร้อยละ 8.9สรุปผลการศึกษา: การตรวจคัดกรองโรคเบาหวานขณะตั้งครรภ์ด้วยวิธี 50-gram glucose challenge test (50g.GCT) พบว่าค่าน้ำตาลกลูโคสจากหลอดเลือดฝอยเท่ากับหรือมากกว่า 180 มก./ดล.ขึ้นไปถือว่ามีความเป็นไปได้สูงในการให้การวินิจฉัยโรคเบาหวานขณะตั้งครรภ์ มีประโยชน์ในการลดขั้นตอนที่ยุ่งยาก ไม่สะดวก สตรีตั้งครรภ์ไม่ต้องเสี่ยงต่อการเกิดผลข้างเคียงของขั้นตอนการตรวจ OGTT และสามารถเริ่มให้การดูแลรักษาที่เหมาะสมได้อย่างรวดเร็ว