Background: A correct diagnosis of chronic obstructive pulmonary disease (COPD) is critical to treatment. According to the criteria for the diagnosis of COPD, it is necessary to rely on the results of spirometry, but in Thailand there are limitations in spirometry as such tests cannot be performed in every hospital. Peak flow meters can be made easier and can be done in every hospital.Objective: To develop a scoring tool for the diagnosis of COPD based on questionnaires and peak expiratory flow rate (PEFR) of patients.Methods: This study was a cross-sectional analytical study with prospective data collection in which participants were assessed by questionnaires. PEFR and spirometry were examined. The data were then used to determine the predictor of COPD diagnosis by using multivariable logistic regression on the variables that were important for the diagnosis of COPD, and then used the lowest coefficient to create a diagnostic score. Then, the score was used to divide participants into two groups: those with COPD and those without COPD. The sensitivity, specificity, positive predictive value, and negative predictive value were then determined. Results: A total of 196 patients were enrolled, and 141 patients completed the study. Thirty-nine people (27.7%) were diagnosed with COPD, 100 (70.9%) with asthma, and 2 (1.4%) with bronchiectasis. The predictors that are important for the diagnosis of COPD are: age at onset of respiratory symptoms ≥40 years, past history of pulmonary tuberculosis, history of smoking, and a PEFR less than 80% of the norm for the same gender, age, and height (<80% predicted). When making a diagnosis of COPD, if the total score from the above predictors was ≥11, the sensitivity was 100.0% (91.0-100.0), the specificity was 66.7% (56.6-75.7), the positive predictive value was 53.4% (41.4-65.2), and the negative predictive value was 100.0% (94.7-100.0)Conclusions: Using the questionnaire-based history score together with a PEFR <80% predicted is a highly sensitive tool for diagnosing COPD. This is useful in helping with the screening of such disease in patients with respiratory symptoms. Especially in community hospitals that have limitations in spirometry.
หลักการและเหตุผล: การวินิจฉัยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังที่ถูกต้องมีความสำคัญต่อการรักษา ตามเกณฑ์การวินิจฉัยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังจำเป็นต้องอาศัยผลการตรวจ spirometry แต่ในประเทศไทยมีข้อจำกัดในการตรวจ spirometry เนื่องจากการตรวจดังกล่าวไม่สามารถทำได้ในทุกโรงพยาบาล ส่วนการตรวจ peak expiratory flow rate (PEFR) ด้วยเครื่อง peak flow meter สามารถทำได้ง่ายกว่าและทำได้ทุกโรงพยาบาลวัตถุประสงค์: เพื่อพัฒนาเครื่องมือการให้คะแนนเพื่อการวินิจฉัยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังโดยอาศัยข้อมูลจากแบบสอบถามร่วมกับค่า PEFR ของผู้ป่วย วิธีการศึกษา: งานวิจัยนี้มีรูปแบบเป็น cross sectional analytical study, prospective data collection โดยผู้เข้าร่วมวิจัยจะได้รับการประเมินโดยแบบสอบถาม ได้รับการตรวจ PEFR และ spirometry จากนั้นนำข้อมูลมาหาตัวแปร (predictor) ในการวินิจฉัยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง โดยอาศัย multivariable logistic regression ในตัวแปรที่มีความสำคัญต่อการวินิจฉัยการเกิดโรค แล้วใช้ค่า coefficient ที่ต่ำที่สุดมาหารรวบเพื่อสร้างคะแนนการวินิจฉัย แล้วตัดแบ่งกลุ่มคะแนนเพื่อจำแนกผู้ร่วมวิจัยออกเป็น 2 กลุ่มคือผู้ที่เป็นโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังและไม่เป็นโรค จากนั้นหาค่าความไว ความจำเพาะ ค่าพยากรณ์บวก และค่าพยากรณ์ลบผลการศึกษา: มีผู้เข้าร่วมโครงการวิจัยจำนวน 196 คน ได้รับคัดเลือกให้เข้าร่วมวิจัย 141 คน เป็นโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง 39 คน (ร้อยละ 27.7) โรคหืด 100 คน (ร้อยละ 70.9) โรคหลอดลมพอง 2 คน (ร้อยละ 1.4) ตัวแปรที่มีความสำคัญต่อการวินิจฉัยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังได้แก่ อายุที่เริ่มมีอาการระบบทางเดินหายใจ ≥40 ปี ประวัติเคยเป็นวัณโรคปอดในอดีต ประวัติสูบบุหรี่ และค่า PEFR น้อยกว่าร้อยละ 80 ของค่ามาตรฐานในเพศ อายุ และความสูงเดียวกัน (<80% predicted) เมื่อให้การวินิจฉัยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังถ้ามีคะแนนรวมจากตัวแปรดังกล่าว ≥11 คะแนน พบว่ามีความไวร้อยละ 100.0 (91.0-100.0) ความจำเพาะร้อยละ 66.7 (56.6-75.7) ค่าพยากรณ์บวกร้อยละ 53.4 (41.4-65.2) ค่าพยากรณ์ลบร้อยละ 100.0 (94.7-100.0)สรุป: การใช้คะแนนโดยอาศัยประวัติจากแบบสอบถามร่วมกับค่า PEFR <80% predicted เป็นเครื่องมือที่มีความไวสูงในการวินิจฉัยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง ซึ่งมีประโยชน์ในการช่วยคัดกรองโรคดังกล่าวเบื้องต้นในผู้ป่วยที่มีอาการระบบทางเดินหายใจ โดยเฉพาะในโรงพยาบาลชุมชนที่มีข้อจำกัดในการตรวจ spirometry