title: Mai rùa

text:
Mai rùa là cấu trúc phức tạp bảo vệ phần bụng và phần lưng của các loài rùa, bao bọc hoàn toàn tất cả các cơ quan quan trọng của rùa và trong một số trường hợp ngay cả cái đầu của rùa. Mai rùa được hình thành từ các xương sống, xương sườn, xương chậu đã được biến đổi khá hoàn chỉnh được tiến gồm lớp giáp da vào lồng xương sườn và lộn ra ngoài bề mặt. Chiếc mai rùa được xem như là điều kỳ diệu khác thường của sự tiến hóa và là điểm đặc trưng của rùa.

Các loại động vật cùng loài với họ hàng rùa khác không có cấu trúc tương đồng như vậy, xương sườn của nhiều loài động vật khác đều giống nhau nhưng rùa là một ngoại lệ, xương sườn của rùa thay đổi rất nhiều để tạo thành phần lớn lớp mai rùa và mai rùa chính là bộ xương của rùa lộn ra bên ngoài. Giống như việc không thể lấy bộ xương ra khỏi cơ thể một người đang sống, thì cũng không thể lôi một con rùa ra khỏi mai của nó. Mai rùa gồm 3 phần, phần trên gọi là mu hay mai, phần dưới gọi là yếm, và phần nối liên kết 2 phần.

Cấu trúc

Cấu trúc xương của rùa rất phức tạp, rùa nói chung vốn cơ bản rất nhút nhát và chúng không bao giờ rời bỏ chiếc mai của mình, rùa không như các loài động vật có vỏ khác, chúng không dám hoàn toàn rời khỏi áo khoác ngoài của mình vì mai là phần cấu trúc xương của rùa còn bên trong đó thì cấu trúc nội tạng bên trong mai rùa được sắp xếp hoàn chỉnh. Kết cấu mai rùa gồm xương sống và xương sườn nên rùa có thể rút đầu vào vỏ.

Quá trình hình thành mai rùa có thể được ghi nhận bằng việc quan sát một phôi thai rùa đang phát triển. Mai độc đáo của loài rùa biển đã tiến hóa từ cách đây hàng triệu năm và được tạo nên từ khoảng 50 chiếc xương, trong đó có xương sườn, xương bả vai và các đốt sống hợp nhất lại với nhau để tạo thành lớp vỏ bên ngoài cứng chắc. Những chiếc xương sườn nhú ra đầu tiên, sau đó là sự mở rộng các đốt sống. Giai đoạn cuối cùng là sự phát triển của lớp da ngoài cùng ở khu vực bao quanh mai rùa.

Tiến hóa
Rùa sinh tồn trên hành tinh này đã 157 triệu năm, mai rùa có cấu trúc phức tạp mà biến đổi đầu tiên bắt đầu xuất hiện cách đây khoảng hơn 260 triệu năm trong kỷ Permi, mai rùa tiến hóa qua hàng triệu năm, và dần dần cải tiến thành hình dạng như ngày nay. Một di tích rùa hóa thạch 210 năm tuổi có lớp vỏ ngoài phát triển hoàn chỉnh tương tự như mai rùa ngày nay, một di tích hóa thạch khác cổ hơn 10 triệu năm tìm thấy ở Trung Quốc là Odontochelys semitestac có lớp vỏ ngoài cùng chưa hoàn thiện, được gọi là lớp giáp hay giáp mô. Tổ tiên của loài rùa ngày nay, Eunotosaurus, được cho là có niên đại khoảng 260 triệu năm.

Eunotosaurus có nhiều khác biệt quan trọng so với di tích hóa thạch của họ hàng chúng được tìm thấy gần. Giống như rùa hiện đại, loài rùa Eunotosaurus có 9 cặp xương sườn hình chữ T. Tuy nhiên, nó lại không có các xương sống mở rộng ra trên các đốt sống, điều mà loài rùa Odontochelys và rùa hiện đại đều có. Nó cũng bị thiếu các cơ quan sườn, là loại nhóm cơ có chức năng tạo hoạt động cho các xương sườn cũng như không có các mảng xương trên da và lớp vảy, các xương sườn đầu tiên được mở rộng, sau đó các gai thần kinh của đốt sống phát triển rộng ra, và cuối cùng các vảy trên mai rùa hình thành, tất cả các thành phần đó đan kết lại với nhau, tạo nên mai rùa như ngày nay.

Một trong những thay đổi quan trọng đầu tiên hướng tới việc hình thành mai là sự mở rộng của các xương sườn. Trong khi các xương sườn được mở rộng một cách rõ ràng có vẻ không phải là một sự thay đổi đáng kể, nó có tác động nghiêm trọng đến cả việc thở và tốc độ di chuyển của các loài động vật bốn chân. xương sườn được sử dụng để hỗ trợ cơ thể trong quá trình vận động và đóng vai trò quan trọng trong việc thông gió cho phổi. Xương sườn được mở rộng một cách rõ ràng làm phần thân của rùa cứng lại, chiều dài sải chân của rùa ngắn lại và làm cho nó di chuyển chậm lại do ảnh hưởng của việc thở.

Chức năng

Mai rùa hiện đại phần lớn được sử dụng để bảo vệ, không có nhiều loài động vật có xương sống nào lại thay đổi cơ thể của mình mạnh mẽ như vậy để hình thành một cấu trúc bảo vệ vững chắc như loài rùa, các loài rùa có lớp mai cứng để rụt cơ thể vào, co đầu, rút cổ, ẩn mình, khép mình, thu mình vào những cái mai, ví dụ rùa hộp có những chiếc mai rất đặc biệt, chúng có thể thu mình hoàn toàn vào trong mai để tránh kẻ thù khi cần thiết. Mai rùa được tiến hóa từ mô xương, còn gọi là vảy xương, những mô xương đơn giản này đã mở rộng, kết hợp với xương sườn và xương sống, tạo ra một vỏ bọc vững chắc cho mai rùa, chiếc mai cứng của rùa biển còn hạn chế những cú đớp của cá mập.

Ban đầu, mai rùa như một công cụ giúp rùa đào giỏi, sau đó đã tiến hóa thành như một bộ áo giáp, chiếc mai mang tính biểu tượng đặc trưng của loài rùa vốn không phải để bảo vệ cơ thể chúng, mà là để đào đất. Chiếc mai gắn liền với phần cánh tay mạnh mẽ để chuyển đất và cát và trước khi rùa đã trở thành pháo đài bất khả xâm phạm, chúng là những tay đào đất chuyên nghiệp. Rùa cổ đại với các sương sườn mở rộng chỉ có mai ở một phần của cơ thể và lớp mai này ban đầu chỉ là để thích nghi với việc đào hang dưới lòng đất, chứ không phải đơn thuần để bảo vệ, sự phát triển sớm nhất của mai rùa để thích nghi với việc đào hầm dưới lòng đất để thoát khỏi môi trường khắc nghiệt ở Nam Phi, nơi những con rùa cổ đại đầu tiên sinh sống. Rùa cổ đại Eunotosaurus đào hang trong bờ ao khô cạn để thoát khỏi môi trường khô cằn khắc nghiệt 260 triệu năm trước đây.

Hình ảnh

Tham khảo

Rùa
Động vật


title: Võ Danh Hải

text:
Tiến sĩ Võ Danh Hải (sinh ngày 15 tháng 5 năm 1972 tại Lệ Thủy, Quảng Bình) là một võ sư người Việt Nam. Hiện ông đảm nhiệm vai trò Phó Chủ tịch Hiệp hội Võ thuật Thế giới (World Martial Arts Union - WoMAU).

Tiểu sử
Xuất thân từ vùng đất Lệ Thủy, Quảng Bình, năm 18 tuổi ông Võ Danh Hải đã chọn ngành Ngữ Văn tại Đại học Tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh để khởi đầu sự nghiệp ở thành phố mang tên Bác. Mặc dù có năng khiếu ở "nghề văn" nhưng cơ duyên lại đưa đẩy để ông dấn thân vào và nổi tiếng nhờ "nghiệp võ".

Từ những năm 1990, ông đã đảm nhiệm vai trò HLV Vovinam quận Phú Nhuận (TP.HCM) và sau này là HLV trưởng của Bộ môn Vovinam Quân đội ở tuổi 26. Vào thời điểm đó, Võ Danh Hải không chỉ được biết đến với vai trò là 1 người thầy trẻ, năng nổ, giàu nhiệt huyết, tận tâm với nghề, giỏi chuyên môn, mà còn là một vị HLV "tân thời", luôn tìm tòi và cập nhật cho môn sinh những kiến thức võ thuật và thể thao mới mẻ.

Ông đảm nhiệm cương vị Tổng thư ký Liên đoàn Vovinam Việt Nam trong giai đoạn 2007-2012, và Tổng thư ký Liên đoàn Vovinam Thế giới trong giai đoạn 2008-2016.

Ngày 31 tháng 8 năm 2011, ông trúng cử vị trí Phó Chủ tịch Hiệp hội Võ thuật Thế giới (World Martial Arts Union - WoMAU).

Ngày 20 tháng 8 năm 2015, ông tái đắc cử vị trí Phó Chủ tịch cho WoMAU lần thứ 2.

Tháng 3 năm 2019, ông là đại diện duy nhất của thể thao góp mặt tại Diễn đàn Người Việt có tầm ảnh hưởng (VGLF). Tại đây, Tiến sĩ Võ Danh Hải đã chia sẻ những kinh nghiệm của mình trong suốt hơn 2 thập kỷ quảng bá hình ảnh của võ thuật Việt Nam ra thế giới.

Tiến sĩ Võ Danh Hải hiện còn là cố vấn cao cấp của nhiều liên đoàn võ thuật tại Việt Nam như Liên đoàn Taekwondo Việt Nam, Liên đoàn quyền Anh Việt Nam, Liên đoàn Võ thuật Quân đội… Ông cũng là thành viên Hội đồng Khoa học Khoa Khoa học Thể thao của Trường Đại học Tôn Đức Thắng, TP.HCM.

Những đóng góp cho võ thuật
Trong nhiều năm hoạt động với ngành thể thao nói chung và võ thuật nói riêng, Tiến sĩ Võ Danh Hải luôn trăn trở về việc võ thuật chưa được đánh giá cao trong bối cảnh xã hội, chưa có một sự quan tâm xứng tầm với sự quan trọng vốn có của nó, đặc biệt là giữa một dân tộc nổi tiếng với tinh thần thượng võ.

Xa hơn nữa, ông cũng luôn rằng võ thuật là một "thương hiệu" thực sự của hình ảnh người Việt, một khía cạnh mà ít người nhìn thấy hay quan tâm đến. Võ thuật mang theo hình ảnh văn hóa Việt Nam, mang theo bản lĩnh con người Việt Nam và cũng chính là nền móng của một dân tộc hùng mạnh cả trong thể chất lẫn tinh thần.

Cũng với tư duy đó, Tiến sĩ Võ Danh Hải đã dành hơn 20 năm hoạt động để góp phần quảng bá văn hoá Việt Nam thông qua môn võ thuật truyền thống Vovinam với số lượng môn sinh hàng triệu người trải hơn 70 quốc gia trên toàn thế giới.

Ông đã có nhiều đóng góp trong việc giới thiệu, quảng bá và thuyết phục để Hội đồng thể thao châu Á (OCA) đồng ý đưa Vovinam vào chương trình thi đấu chính thức của Đại hội Thể thao châu Á trong nhà ASIAN Indoor Games III (2009), SEA Games 26 tại Indonesia và 27 tại Myanmar.

Tháng 4/2016, ông tổ chức thành công Liên hoan Võ thuật Quốc tế lần đầu tiên tại Việt Nam, một Festival đầu tiên mang ý nghĩa lớn trong việc đưa hình ảnh võ thuật Việt Nam đến với bạn bè thế giới.

Tham khảo

Võ sư Việt Nam
Tiến sĩ Việt Nam


Bóng mềm tại Đại hội Thể thao châu Á 2022 được tổ chức tại Trung tâm Văn hóa Thể thao Bóng chày và Bóng mềm Thiệu Hưng ở Thiệu Hưng, Chiết Giang, Trung Quốc, từ ngày 26 tháng 9 đến ngày 2 tháng 10 năm 2023. Có một nội dung thi đấu duy nhất là nội dung bóng mềm nữ.

Quốc gia tham dự

Lịch thi đấu

Kết quả
 Thời gian các trận đấu đều là giờ Việt Nam (UTC+07:00)

Vòng bảng

Bảng A

Bảng B

Vòng xếp hạng 2

Vòng xếp hạng 1

Tranh hạng 3

Chung kết

Danh sách huy chương

Thứ hạng chung cuộc

Tham khảo

Môn thi đấu tại Đại hội Thể thao châu Á 2022


title: Ga Phố Vị

text:
Ga Phố Vị là một nhà ga xe lửa tại xã Hòa Thắng, huyện Hữu Lũng, tỉnh Lạng Sơn. Nhà ga là một điểm của đường sắt Hà Nội - Đồng Đăng và nối với ga Voi Xô với ga Bắc Lệ.

Chú thích

Nhà ga tại Lạng Sơn


title: Teluri monoxide

text:
Các phân tử telu oxit (tên gọi tắt của telu monoxit) hay telu suboxit là một hợp chất vô cơ có thành phần chính gồm hai nguyên tố là telu và oxy, với công thức hóa học được quy định là TeO. Hợp chất này là một hợp chất chỉ tồn tại thời gian ngắn. Các công trình nghiên cứu về hợp chất này, đều cho rằng sự tồn tại của hợp chất này ở trạng thái rắn là không tồn tại. Lớp phủ trên đĩa DVD được gọi là telu suboxit có thể là một hỗn hợp của telu dioxide và telu. Tuy vậy, nó vẫn được biết đến dưới dạng là chất bột màu xám không ổn định và không tan trong nước.

Lịch sử
Hợp chất telu oxit lần đầu tiên được báo cáo vào năm 1883 bởi E. Divers và M. Shimose. Hợp chất này được cho là tạo ra bởi sự phân hủy nhiệt của telu sunfoxit trong chân không và được cho là phản ứng với hydro chloride trong một báo cáo năm 1913. Sau đó công trình đã không chứng minh các yêu cầu được nêu thêm rằng đây là một hợp chất rắn tinh khiết. Đến năm 1984, công ty Panasonic đã làm việc trên một ổ đĩa quang có thể xóa được có chứa "telu oxit" (thực sự là một hỗn hợp của Te và TeO2).

Tính chất

TeO không ổn định. Nó dễ bị oxy hóa thành TeO2.
TeO có thể tác dụng với HCl tạo ra TeCl2:

TeO + 2HCl → TeCl2 + H2O

TeO có thể bị oxy hóa bởi H2SO4 tạo ra muối Te(IV):

2TeO + 3H2SO4 → Te(SO4)2 + TeSO3 + 3H2O

Xem thêm
Telu dioxide
Telu trioxit
Chì(II) carbide - ban đầu được cho là một hợp chất thuần túy, nhưng bây giờ được coi là có sự pha trộn của cacbon và chì.
Iod pentabromide - ban đầu được cho là một hợp chất thuần túy, nhưng bây giờ được coi là có thể là một hỗn hợp của iod bromide (iod monbromide) và dư lượng không phản ứng với brom.

Tham khảo

Hợp chất teluri


title: Kat Dahlia

text:
{{Infobox musical artist
| name = Kat Dahlia
| image = Kat Dahlia for Complex Magazine.jpg
| caption = Kat Dahlia chụp cho Complex năm 2014
| image_size =
| background = solo_singer
| birth_name = Katriana Sandra Huguet
| alias = Kat Hue
| birth_date =
| birth_place = Miami, Florida, Hoa Kỳ
| origin = Miami Beach, Florida, Hoa Kỳ
| genre =
| occupation =
| instrument = Giọng hát
| years_active = 2011–nay
| label =
| website =
}}

Katriana Sandra Huguet (sinh ngày 29 tháng 7 năm 1990), được biết đến rộng rãi hơn với nghệ danh Kat Dahlia (trước đây là Kat Hue), là nghệ sĩ phòng thu người Mỹ gốc Cuba đến từ Miami, Florida. Dahlia nổi tiếng với lời nhạc "dao cạo sắc bén" và "flow độc đáo, mạnh mẽ" của cô."Kat Dahlia Talks Musical Beginnings and Working With Sylvia Rhone", Vibe, ngày 26 tháng 1 năm 2013. Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2013 Cô phát hành đĩa đơn ra mắt "Gangsta" vào tháng 4 năm 2013, để chống lại các lời phê bình. Dahlia phát hành album phòng thu đầu tay của cô My Garden vào tháng 1 năm 2015, với Vested in Culture và Epic Records khi cô đã ký hợp đồng thu âm với công ty vào năm 2012. Năm 2013, Dahlia đứng vị trí thứ 8 trong danh sách "Next Big Sound" của Billboard.

Thời thơ ấu
Kat Dahlia với tên khái sinh là Katriana Sandra Huguet sinh ra vào ngày 29 tháng 7 năm với mẹ là người Cuba và cha là người Leban-Cuba tại Miami Beach, Florida. Cô bắt đầu rap khi chỉ mới 8 tuổi và tự viết lời khi mới 15, trích xuất nhạc cụ từ YouTube, thay cho một ban nhạc. Ở tuổi 18, sau khi tiết kiệm tiền từ công việc làm bồi bàn, Dahlia quyết định rời Miami, và chuyển đến New York City một tháng sau đó "vì thích thế." Sau đó, Dahlia đã tham gia vào những gì cô mô tả như là một "mối quan hệ tồi tệ" mà sau này cô sẽ coi đó là nguồn cảm hứng và là "tư liệu vàng." Cô chọn cái tên Kat Dahlia làm nghệ danh sau khi nghe nhà sản xuất đề nghị và cô vẫn giữ nó vì nó dễ nghe và đẹp nhưng vẫn có bí ẩn trong đó.

Sự nghiệp âm nhạc
Sau khi tự chi tiền cho đĩa EP (EP) và một music video, Dahlia đã được Vested In Culture VP phát hiện bởi A&R Amanda Berkowitz. Berkowitz nhanh chóng mang đến cho Dahlia sự chú ý của giám đốc điều hành kỷ lục kỳ cựu Sylvia Rhone. Năm 2012, Dahlia được mô tả là "có nhiều hơn là ca sĩ nhạc pop," Rhone đã kí hợp đồng và đưa cô đến công ty mới Vested in Culture (VIC) có liên doanh với Epic Records. Album ra mắt của Dahlia dự tính ra mắt vào năm 2014, trở thành sản phẩm âm nhạc được phát hành đầu tiên của VIC.Vena, Jocelyn (2013) "Kat Dahlia Is Prepping 'Swaggy' Follow-Up To 'Gangsta'", MTV, ngày 31 tháng 1 năm 2013. Truy cập ngày 3 tháng 3 năm 2013

Đĩa đơn đầu tay của Dahlia và video cho VIC, là ca khúc "Gangsta", được MTV gọi là "tràn ngập những cú đánh mạnh mẽ". Video được quay tại Miami, phản ánh những khó khăn của cuộc sống trước đây của cô. Video được đạo diễn bởi Samantha Lecca và được công chiếu qua Vevo vào ngày 5 tháng 3 năm 2013. Cũng trong tháng ba, Dahlia được chọn là nghệ sĩ "Quan hệ âm nhạc" BET. "Gangsta" được làm nhạc nền cho Buổi ra mắt mùa 16 của phim Law & Order: Special Victims Unit, Girls Disappeared vào ngày 24 tháng 9 năm 2014.

Dahlia phát hành 3 bài "Gangsta", "Money Party" và "Mirror" dưới dạng kĩ thuật số vào ngày 5 tháng 3 năm 2013. Ngày 17 tháng 12 năm 2013, cô phát hành ca khúc "Crazy" miễn phí trên trang web của mình. Bài hát ra mắt My Garden được phát hành ngày 15 tháng 1 năm 2015. Album ra mắt tại vị trí thứ 54 trên bảng xếp hạng US Billboard 200. My Garden nhận được đánh giá tích cực từ các nhà phê bình âm nhạc. Theo Metacritic, album nhận được số điểm trung bình là 63 trên thang điểm chuẩn 100, cho biết "đánh giá chung album ổn", dựa trên bốn nhà phê bình.

Kat Dahlia tung đĩa EP thứ ba mang tên 20s, 50s, 100s, thông qua SoundCloud vào ngày 9 tháng 5 năm 2016, gồm ba bài hát "Run It Up", "Voices in My Head" và "Lion".

Ngày 21 tháng 7 năm 2017, Kat phát hành đĩa đơn "Body and Soul" trên tất cả các nền tảng nhạc số cũng như đăng tải lyric video lên kênh YouTube VEVO của cô.

Ngày 4 tháng 5 năm 2018, sau khi tạo ra For the Culture Playlist bao gồm đĩa đơn gần đây của Miguel "Come through and Chill," Salaam Remi quay trở lại với South Beach Social Club – một EP kết hợp với Kat Dahlia.

Nghệ sĩ
Phong cách âm nhạc của Dahlia được miêu tả là lời như "dao cạo sắc bén" và flow độc đáo, mạnh mẽ của cô.
Dahlia chịu ảnh hưởng âm nhạc từ các nghệ sĩ BB King, Miles Davis, Led Zeppelin, The Doors, Bob Marley, Frank Sinatra, và Celia Cruz. Đồng thời, trong các cuộc phỏng vấn, Dahlia đã nhắc đến nghệ sĩ thu âm nhạc reggae huyền thoại Bob Marley đã tác động lớn đến phong cách âm nhạc của cô. Cô cho biết: "Tôi đã nghe rất nhiều nhạc của Bob Marley, đặc biệt là các bài hát dưới đây. Tôi đã từng đi đến Purdy Lounge vào tối thứ hai, ở đó luôn có các ban nhạc reggae. Reggae có ở khắp mọi nơi tại đó, dancehall ở khắp các hộp đêm. Họ không chỉ phát mỗi Hip Hop."
Danh sách đĩa nhạc

Album phòng thu

EP

Mixtapes

 Đĩa đơn

 Xuất hiện khách mới

 Champions''
| Common Kings, Kat Dhalia
|}

Video âm nhạc

Chú thích

Liên kết ngoài

Sinh năm 1990
Ca sĩ Mỹ thế kỷ 21
Nữ ca sĩ-người viết bài hát Mỹ
Ca sĩ-người viết bài hát Mỹ
Nghệ sĩ của Epic Records
Nhân vật còn sống
Nữ ca sĩ thế kỷ 21


title: Indy Aircraft

text:
Indy Aircraft Limited là một nhà sản xuất máy bay Hoa Kỳ đặt trụ sở tại Independence, Iowa. Công ty chuyên về mảng sản xuất máy bay siêu nhẹ dưới dạng kits lắp ráp cho lắp ráp tại nhà.

Công tay có nguồn gốc từ Teratorn Aircraft, vốn được thành lập năm 1976 tại Clear Lake, Iowa với các thiết kế máy bay là Teratorn Tierra và Teratorn Tierra II trong năm 1983. Khi Teratorn không còn hoạt động vào năm 1989 và thiết kế Tierra của họ được đưa vào sản xuất trở lại bởi công ty Golden Circle Air ở De Soto, Iowa với cái tên Golden Circle Air T-Bird. Golden Circle Air dừng hoạt động khoảng năm 2006 và Indy Aircraft được thành lập để cung ứng các bộ phận máy bay cho các máy bay đã sản xuất. Năm 2011, công ty khôi phục sản xuất T-Bird và T-Bird II. Có hơn 1500 Tierra/T-Bird Is và 2500 Tierra II/T-Bird IIs được chế tạo bởi tất cả các công ty này.

Indy aircraft đã đưa T-Bird I và T-Bird II vào sản xuất, nhưng không có loại máy bay Golden Circle Air ba ghế ngồi T-Bird III hay T-Bird Tandem TBT06. Công ty đã đưa ra kế hoạch lấy chứng nhận máy bay thể thao hạng nhẹ, nhưng đến tháng 4 năm 2017 không có thiết kế nào của hãng được US Federal Aviation Administration thông qua với SLSA.

Máy bay

Tham khảo

Liên kết ngoài

Công ty sản xuất máy bay Hoa Kỳ
Máy bay Ultralight
Máy bay Homebuilt


title: Megaloctena angulata

text:
Megaloctena angulata là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Megaloctena


title: Tầng Kimmeridge

text:
Tầng Kimmeridge trong niên đại địa chất là kỳ giữa của thế Jura muộn, và trong thời địa tầng học thì nó là bậc giữa của thống Jura trên. Kỳ Kimmeridge tồn tại từ ~  Ma đến  Ma (Ma: Megaannum, triệu năm trước).

Kỳ Kimmeridge kế tục kỳ Oxford, và tiếp sau là kỳ Tithon, đều của cùng thế Jura muộn.

Địa tầng
Kimmeridge được chia thành các phần phụ trên và dưới.
Trong đại dương Tethys, tầng Kimmeridge chứa bảy đới sinh vật ammonit:
 Đới có Hybonoticeras beckeri
 Đới có Aulacostephanus eudoxus
 Đới có Aspidoceras acanthicum
 Đới có Crussoliceras divisum
 Đới có Ataxioceras hypselocyclum
 Đới có Sutneria platynota
 Đới có Idoceras planula

Cổ sinh

Động vật lưỡng cư

†Ankylosauria

Chim

†Khủng long chân chim

†Thằn lằn đầu rắn

†Sauropods

†Stegosauria

†Thalattosuchian

†Khủng long chân thú (không bay)

Nautiloid

†Phân lớp Cúc đá

†Belemnite

Tham khảo

Văn liệu
; 2004: A Geologic Time Scale 2004, Cambridge University Press.
; 1832: Sur Les Soulèvemens Jurassiques Du Porrentruy: Description Géognostique de la Série Jurassique et Théorie Orographique du Soulèvement, Mémoires de la Société d'histoire naturelle de Strasbourg 1: pp 1–84, F. G. Levrault, Paris.

Liên kết ngoài

GeoWhen Database - Kimmeridgian
Jurassic-Cretaceous timescale, at the website of the subcommission for stratigraphic information of the ICS
Stratigraphic chart of the Upper Jurassic, at the website of Norges Network of offshore records of geology and stratigraphy

Kimmeridge
Jura muộn
Kỳ địa chất
Địa thời Jura


title: Horisme clarkei

text:
Horisme clarkei là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Horisme


title: Stirexephanes muticus

text:
Stirexephanes muticus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Stirexephanes


title: Bible Belt

text:
Bible Belt (Vành Đai Kinh Thánh) là tên thường gọi cho một vùng ở miền Nam Hoa Kỳ nơi Kitô giáo Kháng Cách phúc âm đóng vai trò đáng kể trong xã hội và chính trị, và nơi mà tỉ lệ dự lễ nhà thờ nói chung cao hơn so với bình quân cả nước.

Điều này gây ra một sự tương phản với vùng Midwest và Hồ Lớn đa dạng tôn giáo, với Hành lang Mormon ở Utah và nam Idaho, và với vùng Tây Hoa Kỳ và New England tương đối thế tục. Trong khi tiểu bang New England Vermont có tỷ lệ người phi tôn giáo đến 37%, tại tiểu bang Bible Belt Alabama con số này chỉ là 12%. Tennessee có tỷ lệ người theo Kháng Cách Phúc âm cao hơn cả, đạt 52%. Ảnh hưởng của chủ nghĩa phúc âm rõ rệt nhất ở bắc Georgia, Tennessee, Alabama, Mississippi, North Carolina, nam và tây Virginia, West Virginia, South Carolina, và hầu khắp Texas. Nhà báo, nhà bình luận xã hội người Mỹ H. L. Mencken là người đầu tiên dùng cụm từ "Bible Belt"; ông viết câu sau vào năm 1924, cho tờ Chicago Daily Tribune: "The old game, I suspect, is beginning to play out in the Bible Belt". Năm 1927, Mencken lên tiếng rằng ông là người sáng tạo cụm từ này.

Tham khảo

Vùng văn hóa


title: Operophtera isaaki

text:
Operophtera isaaki là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Operophtera


title: Anomis pyrotherma

text:
Anomis pyrotherma là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Anomis


title: Gnophos mediorhenana

text:
Gnophos mediorhenana là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Gnophos


title: Perigrapha plumbeata

text:
Perigrapha plumbeata là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Perigrapha


title: Dias Toffoli

text:
José Antonio Dias Toffoli (sinh ngày 15 tháng 11 năm 1967) là một chính trị gia người Brasil, là luật gia và Tư pháp hiện hành và Chủ tịch Tòa án Liên bang Tối cao của Brasil.

Tiểu sử
Toffoli được sinh ra ở Marília, São Paulo vào năm 1967, là con trai của Luiz Toffoli và Sebastiana Seixas Dias Toffoli. Ông theo học trường luật của Đại học São Paulo từ năm 1986 đến năm 1990, tốt nghiệp cử nhân luật. Khi còn học đại học, Toffoli đã chủ trì hội sinh viên. Từ năm 1996 đến 2002, ông là giáo sư về luật hiến pháp và gia đình tại Trung tâm Đại học de Brasília.

Năm 1994 và 1995 Toffoli tham gia kỳ thi cho vị trí thẩm phán ở bang São Paulo, nhưng đã hai lần bị từ chối. Toffoli khi đó là đại diện hợp pháp cho Đảng Công nhân (PT) trong các chiến dịch tranh cử tổng thống của Luiz Inácio Lula da Silva vào năm 1998, 2002 và 2006.

Từ tháng 3 năm 2001 đến tháng 12 năm 2002 Toffoli là đồng sở hữu của công ty luật Toffoli & telesca Advogados, và từ năm 2005 đến 2007 đồng sở hữu công ty Toffoli & Rangel Advogados. Năm 2007 Toffoli được tổng thống Lula đề cử làm tổng cố vấn trong chính quyền của mình.

Đề cử của Tòa án tối cao
phải|nhỏ|Toffoli làm luật sư tổng hợp năm 2008
Vào ngày 17 tháng 9 năm 2009, tổng thống Lula đã đề cử Dias Toffoli, tổng cố vấn của ông, cho ghế của Tòa án Liên bang Tối cao bị bỏ trống trước cái chết của Công lý Carlos Alberto Menezes Direito hai tuần trước đó. Sau khi được đề cử, Toffoli đã từ chức tổng cố vấn và được thay thế bởi Evandro Costa Gama.

Sau khi được Thượng viện xác nhận lên Tòa án tối cao, Toffoli đã giữ chức vụ Tư pháp vào ngày 23 tháng 10 năm 2009, ở tuổi 41. Lúc đó, ông là người trẻ nhất trở thành thẩm phán của Tòa án tối cao kể từ năm 1988, và vẫn là một trong những người trẻ nhất nắm giữ chức vụ này. Ông là ứng cử viên thứ tám của Tòa án tối cao dưới thời Tổng thống Lula.

Chủ tịch của Tòa án Liên bang Tối cao
Vào ngày 13 tháng 9 năm 2018, Toffoli đã kế nhiệm Tư pháp Carmen Lúcia với tư cách là chủ tịch Tòa án Liên bang Tối cao. Phó chủ tịch của tòa án Liên bang Tối cao trong nhiệm kỳ này là Luiz Fux.

Xem thêm

 Tòa án Liên bang Tối cao

Tham khảo

Người São Paulo (bang)
Sinh năm 1967


title: Phùng Đình Thực

text:
Phùng Đình Thực (sinh ngày 12 tháng 5 năm 1954) là kĩ sư, tiến sĩ công nghệ dầu khí biển, doanh nhân người Việt Nam. Ông nguyên là Chủ tịch Hội đồng Thành viên Tập đoàn Dầu khí Việt Nam, Tổng giám đốc Tập đoàn Dầu khí Việt Nam.

Xuất thân và giáo dục
Phùng Đình Thực sinh ngày 12 tháng 5 năm 1954.

Ông có nguyên quán ở tỉnh Thanh Hóa, hiện cư trú tại phường Dịch Vọng, quận Cầu Giấy, Hà Nội.

Năm 1977, 23 tuổi, ông tốt nghiệp Học viện Hóa dầu Baku ở Liên Xô chuyên ngành khai thác dầu khí.

Sự nghiệp
Từ năm 1977 đến năm 1983, ông công tác tại Công ty Dầu khí I – Thái Bình. Ông đi lên từ kỹ sư, Kíp trưởng sản xuất, Đốc công khai thác khí, Phó quản đốc phụ trách kỹ thuật.

Từ năm 1983 đến năm 1987, ông là Phó trưởng phòng kỹ thuật khai thác dầu khí xí nghiệp liên doanh Vietsovpetro (VSP).

Từ năm 1987 đến năm 1996, ông công tác tại Xí nghiệp Khai thác Dầu khí Vietsovpetro.

Từ năm 1987 đến năm 1992, ông là Phó giám đốc Xí nghiệp Khai thác Dầu khí Vietsovpetro.

Từ năm 1993 đến năm 1996, ông là Giám đốc, Phó bí thư Đảng ủy, rồi Bí thư Đảng ủy Đảng Cộng sản Việt Nam tại Xí nghiệp Khai thác Dầu khí Vietsovpetro.

Từ năm 1997 đến năm 2001, ông là Chánh kỹ sư (Phó tổng giám đốc kỹ thuật khai thác) Vietsovpetro, Ủy viên Thường vụ Đảng ủy Đảng Cộng sản Việt Nam tại Vietsovpetro.

Từ năm 2001 đến năm 2006, ông là Giám đốc Công ty Thăm dò Khai thác Dầu khí.

Từ tháng 6 năm 2005 đến tháng 6 năm 2006, ông là Bí thư Đảng ủy Khối Dầu khí tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Từ năm 2006 đến năm 2009, ông là Phó tổng giám đốc Tập đoàn Dầu khí Việt Nam.

Từ năm 2008 đến năm 2009, ông là Ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy Tập đoàn Dầu khí Việt Nam.

Từ năm 2009 đến năm 2011, ông là Ủy viên Hội đồng Quản trị nay là Hội đồng Thành viên, Tổng giám đốc Tập đoàn Dầu khí Việt Nam, Phó bí thư Đảng ủy Tập đoàn Dầu khí Việt Nam.

Tháng 7 năm 2009, ông được bổ nhiệm chức vụ Tổng giám đốc Tập đoàn Dầu khí Việt Nam.

Từ tháng 11 năm 2010, ông là Ủy viên Thường vụ Đảng ủy Khối Doanh nghiệp Trung ương.

Ngày 16 tháng 9 năm 2011, ông được bổ nhiệm giữ chức ông là Chủ tịch Hội đồng Thành viên Tập đoàn Dầu khí Việt Nam.

Ông giữ chức vụ này cho đến khi nghỉ hưu vào ngày 1 tháng 6 năm 2014.

Bê bối

Bị khởi tố
Ngày 19 tháng 12 năm 2017, Cơ quan An ninh điều tra, Bộ Công an Việt Nam đã khởi tố bị can Phùng Đình Thực về tội: “Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng” quy định tại điều 165 bộ luật Hình sự Việt Nam do các sai phạm của ông Thực trong quá trình chỉ đạo thực hiện dự án nhà máy Nhiệt điện Thái Bình 2, đồng thời cấm ông Thực đi khỏi nơi cư trú. Trước đó, quyết định tố tụng của Cơ quan An ninh điều tra đã được Viện kiểm sát nhân dân tối cao (Việt Nam) phê chuẩn.

Phiên tòa sơ thẩm
Ngày 22 tháng 1 năm 2018, tại phiên tòa sơ thẩm Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội, Hội đồng xét xử đã tuyên án phạt ông Phùng Đình Thực 9 năm tù về tội "Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng", nhẹ hơn mức đề nghị từ 12 đến 13 năm tù của Viện kiểm sát.

Phiên tòa phúc thẩm

Tham khảo

Người họ Phùng tại Việt Nam
Tiến sĩ Việt Nam
Doanh nhân Việt Nam
Kỹ sư Việt Nam
Người Thanh Hóa
Chủ tịch Hội đồng Thành viên Tập đoàn Dầu khí Việt Nam
Tổng giám đốc Tập đoàn Dầu khí Việt Nam


title: Ngày Gà rán Quốc gia

text:
Ngày Gà rán Quốc gia được tổ chức hàng năm ở Hoa Kỳ vào ngày 6 tháng 7. Không thể biết chính xác được nguồn gốc của ngày này.. Trong ngày này, gà rán được chế biến theo nhiều cách khác nhau rồi sau đó thưởng thức.. Một số chuỗi nhà hàng gà rán như Church's Chicken và KFC, cùng với các chuỗi nhà hàng khác như Grandy's thường cung cấp các chương trình khuyến mãi vào Ngày Gà rán Quốc gia.

Ngoài Hoa Kỳ
Vào năm 2018, các hoạt động của KFC tại Úc đã mang đến cơ hội được ăn gà rán miễn phí trong suốt một năm. Cuộc thi được bắt đầu bằng cách đăng các bài đăng trên mạng xã hội, nêu lý do tại sao người dự thi xứng đáng nhận được giải thưởng. Bài dự thi chiến thắng là của một cô gái 19 tuổi cùng với bạn của cô ấy, khi họ xăm logo của công ty KFC lên bàn chân của mình. Theo truyền thống, ngày này được tổ chức vào ngày 7 tháng 7 ở Úc dựa trên múi giờ gốc.

Xem thêm

 Comfort food
 Danh sách ngày đồ ăn
 Danh sách tháng đồ ăn
 Danh sách các tuần lễ đồ ăn

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Công thức nấu gà rán

Gà rán
Ngày lễ và Ngày Hành động trong tháng Bảy


title: Vệ binh dải Ngân Hà (nhạc phim)

text:
Guardians of the Galaxy: Awesome Mix Vol. 1 (Original Motion Picture Soundtrack) là album nhạc phim của bộ phim điện ảnh cùng tên Vệ binh dải Ngân hà của hãng Marvel Studios. Một album bao gồm tất cả các ca khúc có trong cuốn băng cat-set của nhân vật Peter Quill trong phim, được hãng Hollywood Records phát hành vào ngày 29 tháng 7 năm 2014. Một album nhạc phim riêng biệt do Tyler Bates soạn nhạc cũng được Hollywood Records phát hành cùng ngày, cùng với một phiên bản deluxe có trong cả hai album trên. Album nhạc phim đã từng đoạt ngôi quán quân bảng xếp hạng Billboard 200, trở thành album nhạc phim đầu tiên trong lịch sử gồm toàn những ca khúc phát hành trước đó đạt được thành tích trên.

Album đã đứng đầu bảng xếp hạng Billboard 200 trong 11 tuần liên tiếp và 16 tuần tất cả. Tính đến tháng 1 năm 2015, album đã bán được 1.003.000 bản tại Hoa Kỳ và được RIAA chứng nhận bạch kim. Album là album nhạc phim bán chạy thứ hai tại Hoa Kỳ trong năm 2014, chỉ xếp sau nhạc phim của Nữ hoàng băng giá.

Bối cảnh
Vào tháng 8 năm 2013, đạo diễn phim James Gunn đã đăng trên trang Facebook cá nhân rằng Tyler Bates sẽ là người soạn nhạc nền cho phim. Gunn tuyên bố rằng Bates sẽ soạn một số bài hát đầu tiên để ông có thể quay phim dựa theo nhạc, trái ngược với cách soạn nhạc phim truyền thống. Tháng 2 năm 2014, Gunn tiết lộ phim sẽ kết hợp thêm những ca khúc từ thập niên 1970 và 1980, chẳng hạn như "Hooked on a Feeling" trong một mixtape trong Walkman của Quinn, hoạt động giống như một cách để anh ta kết nối với Trái Đất, quê hương và gia đình đã mất của mình. Tháng 5 năm 2014, Gunn cho biết thêm rằng việc sử dụng những ca khúc từ thập niên 70-80 là "những điểm liên kết văn hóa"; ông nói, "Nó tạo ra sự cân bằng trong suốt bộ phim, qua một thứ gì đó không chỉ rất độc đáo, mà còn dễ dàng tiếp cận với mọi người vào lúc đó. Chất liệu âm nhạc và Trái Đất là một trong số những tiêu chuẩn đó, nhắc nhở chúng ta rằng: Đúng, [Quill] là một con người thực đền từ hành tinh Trái Đất giống như các bạn và tôi. Ngoại trừ việc anh ta đang ở ngoài chuyến phiêu lưu không gian rộng lớn hơn này.

Guardians of the Galaxy: Awesome Mix Vol. 1 (Original Motion Picture Soundtrack)

Danh sách bài hát
Tất cả bài hát—ngoại trừ "Spirit in the Sky" chơi trong đoạn trailer, đều xuất hiện trong phim. "Never Been to Spain" của Three Dog Night, "Magic" của Pilot và "Livin' Thing" của Electric Light Orchestra đều được sử dụng trong quá trình quay phim; tuy nhiên, các cảnh những ca khúc này làm nền đã bị cắt khỏi bản cuối của phim. "Wichita Lineman" của Glen Campbell và "Mama Told Me (Not to Come)" của Three Dog Night đều được cân nhắc làm bài hát nền chính của phim thay vì "Moonage Daydream". "Fox on the Run" của Sweet và "Surrender" của Cheap Trick đều được cân nhắc làm nhạc nền trong phim.

Xếp hạng và chứng nhận
Tính đến tháng 8 năm 2014, Guardians of the Galaxy: Awesome Mix Vol. 1 đã đạt vị trí quán quân trên bảng xếp hạng Billboard 200, trở thành album nhạc phim đầu tiên trong lịch sử bao gồm tất cả những bài hát được phát hành trước đây từng đạt thành tích này. Tính đến tháng 9 năm 2014, Guardians of the Galaxy: Awesome Mix Vol. 1 là album nhạc phim bán chạy thứ hai tại Hoa Kỳ (sau Nữ hoàng băng giá) với 426,000 bản tiêu thụ vào thời điểm đó. Album cũng là album nhạc phim thứ hai do Disney Music Group phát hành năm đó (cũng sau Nữ hoàng băng giá đạt vị trí số 1 trên bảng xếp hạng trên. Album được chứng nhận vàng bởi Hiệp hội Công nghiệp ghi âm Hoa Kỳ, tám tuần sau khi phát hành. Một ấn bản vinyl LP độc quyền cũng được phát hành vào ngày 16 tháng 9 năm 2014. Ngày 28 tháng 11 năm 2014, nhạc phim có thêm một cuốn băng cassette ấn bản giới hạn phát hành độc quyền cho các nhà bán lẻ liên quan đến Sự kiện Thứ sáu Đen của Record Store Day, và là đĩa cassette đầu tiên do Disney Music Group phát hành kể từ Classic Disney: 60 Years of Musical Magic năm 2003. Album nhạc phim cũng trở thành album bán chạy thứ năm trong năm 2014, tiêu thụ tổng cộng 898,000 bản năm đó. Tháng 1 năm 2015, album được chứng nhận bạch kim của RIAA. Album cũng bán tổng cộng hơn 1,003,000 bản tại Hoa Kỳ. Trên toàn cầu, Guardians of the Galaxy: Awesome Mix Vol. 1 đã bán hơn 2.5 triệu bản năm 2014.

Xếp hạng

Xếp hạng năm

Chứng nhận

Guardians of the Galaxy (Original Score)

Danh sách bài hát

Xem thêm
 Danh sách album quán quân năm 2014 (Mỹ)

Tham khảo

Nhạc phim năm 2014
Album chủ đề
Album của Hollywood Records
Nhạc phim Hollywood Records


title: Fabiola Letelier

text:
Fabiola Letelier del Solar (Temuco, ngày 17 tháng 7 năm 1929) là một luật sư người Chile, được ghi nhận vì hoạt động và bảo vệ nhân quyền của cô ở Chile và Mỹ Latinh. Bà là người sáng lập và chủ tịch của CODEPU (1980-1998), đồng thời là luật sư nguyên đơn trong "vụ án Letelier" (1980-1995). Vào ngày 23 tháng 7 năm 2018, cô đã được trao Giải thưởng Nhân quyền Quốc gia, do Viện Nhân quyền Quốc gia trao tặng.

Tham khảo

Nhân vật còn sống
Sinh năm 1929


title: Cobubatha paistion

text:
Cobubatha paistion là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Cobubatha


title: Cung đường tội lỗi

text:
Cung đường tội lỗi là một bộ phim truyền hình được thực hiện bởi MegaGS do Hoàng Tuấn Cường làm đạo diễn. Phim phát sóng vào lúc 14h00 từ thứ 7, Chủ Nhật hàng tuần bắt đầu từ ngày 21 tháng 7 năm 2018 và kết thúc vào ngày 30 tháng 12 năm 2018 trên kênh VTV3.

Nội dung
Cung đường tội lỗi xoay quanh những vướng mắc, hận thù và lầm lỡ của hai thế hệ. Tuy Tuyết (Xuân Văn) đem lòng yêu Hoà (Hồ Giang Bảo Sơn) nhưng vì sự sắp đặt của cha mẹ mà cô phải đi lấy Hải (Trương Nam Thành) – một người chồng giàu sang, thành đạt. Lỡ trao thân cho người mình yêu trước ngày cưới mà Tuyết không hề hay biết mình đang mang giọt máu của Hòa về làm vợ Hải. Chán ghét khi biết vợ mình không còn trong trắng, Hải sau đó đã sớm rơi vào quan hệ ngoài luồng với trợ lý của mình Tâm (Huỳnh Hồng Loan) và khiến cô mang bầu. Cơn ghen của người vợ đã xúi giục Tuyết tạo ra một vụ tai nạn khiến Tâm chết thảm và cướp đi đứa con. 20 năm sau, trong khi con của Tuyết, Phú Thịnh (Trọng Nhân) được chiều chuộng nên lớn lên nhu nhược bất tài; con của Tâm, Quân (Quốc Trường) tuy trưởng thành từ khu ổ chuột nhưng lại giàu nghĩa khí và thông minh, đồng thời cũng dần biết được sự thật về thân thế của mình và bị cuốn vào vòng xoáy hận thù...

Diễn viên
Quốc Trường trong vai Anh Quân
Bella Mai trong vai Minh Châu
Trọng Nhân trong vai Phú Thịnh
Võ Ngọc Trai trong vai Tèo
Thân Thúy Hà trong vai Bà Tuyết
Đức Sơn trong vai Ông Hải
Hải Băng trong vai Lan Khanh
Trương Nam Thành trong vai Hải
Huỳnh Anh Tuấn trong vai Ông Hòa
Xuân Văn trong vai Tuyết
Huỳnh Hồng Loan trong vai Tâm
NSƯT Mỹ Uyên trong vai Bà Yến
NSND Kim Xuân trong vai Bà Minh
Võ Hiệp trong vai Ông Phương
NSƯT Nguyễn Châu trong vai Ông Bảy
Khánh Nam trong vai Ông Bình
Lan Anh trong vai Nga
Ngân Quỳnh trong vai Bà Hiệp
Hữu Thạch trong vai Ông Tư
Ngọc Lan trong vai Bà Tư
Hồ Giang Bảo Sơn trong vai Hòa
Thư Nguyễn trong vai Yến
Mỹ Dung trong vai Bà Tư Lành
Lê Khâm trong vai Bảy
Cùng một số diễn viên khác...

Giải thưởng

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Cung đường tội lỗi trên VTV Giải trí
 Cung đường tội lỗi trên MEGA GS ENTERTAINMENT

Phim thập niên 2010
Phim truyền hình Việt Nam ra mắt năm 2018
Phim truyền hình Việt Nam phát sóng trên kênh VTV3


title: Catocala alticola

text:
Catocala alticola là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Catocala


title: Eois fasciata

text:
Eois fasciata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Eois


title: Sông Yarra

text:
Sông Yarra, hoặc gọi theo tên cũ là sông Yarra Yarra, (ngôn ngữ Kulin: Berrern, Birr-arrung, Bay-ray-rung, Birarang, Birrarung, và Wongete) là một con sông chảy quanh năm, chảy qua miền trung và nam của bang Victoria, Australia.

Vùng hạ lưu của sông Yarra là nơi đặt thủ phủ của bang Victoria (thành phố Melbourne) từ năm 1835, và ngày nay vùng đô thị Greater Melbourne đã phát triển và ảnh hưởng đến cảnh quan khu vực hạ lưu này. Bắt nguồn từ rặng núi Yarra, con sông chảy  về phía tây tới thung lũng Yarra, nơi nó tự do mở rộng khắp vùng bằng phẳng của Greater Melbourne trước khi đổ vào vịnh Hobsons ở cực bắc của vịnh Port Phillip.

Con sông luôn là nguồn thực phẩm chính và nơi gặp gỡ của các thổ dân châu Úc trong hàng nghìn năm. Ngay sau khi những người định cư châu Âu tới, việc khai khẩn đất đai đã buộc bộ lạc Wurundjeri di cư tới những vùng đất lân cận và ra xa khỏi con sông. Người Wurundjeri ban đầu gọi con sông là Birrarung, còn tên hiện nay là dịch sai từ một từ Wurundjeri khác trong tiếng Boonwurrung, đó là từ Yarro-yarro, nghĩa là "chảy mãi".

Dòng sông được những người định cư châu Âu đầu tiên sử dụng chủ yếu để làm nông nghiệp. Cảnh quan con sông đã thay đổi rõ rệt kể từ năm 1835. Dòng chảy ngày càng bị gián đoạn và con sông mở rộng ở nhiều nơi. Công trình giao thông vượt sông Yarra đầu tiên được xây dựng ở vị trí của cầu Princes ngày nay (cây cầu đầu tiên được xây năm 1844, cầu thứ hai năm 1850 và cầu hiện tại xây năm 1888). Khởi đầu với cơn sốt vàng Victoria, con sông bị khai thác mạnh, tạo ra cống Pound Bend ở Warrandyte, và các cống Bán đảo Lớn và Bán đảo Nhỏ phía trên Warburton. Nhờ việc mở rộng lòng sông và xây đập, ví dụ như hồ chứa Thượng Yarra đã giúp bảo vệ Melbourne khỏi những trận lụt lớn. Việc khai thác gỗ cũng tác động đến việc chứa nước ở thượng lưu. Quá trình công nghiệp hóa cuối cùng đã hủy hoại các vùng đầm lầy ở hợp lưu của sông Yarra và sông Maribyrnong trong khu vực xung quanh đảo Coode, Tây Melbourne.

Ngày nay ở cửa sông Yarra có bến cảng Swanson và Appleton được dùng để tiếp nhận tàu container vào cảng Melbourne, cảng bận rộn nhất châu Úc. Tàu thuyền cỡ lớn không thể đi qua khúc sông đoạn chảy qua thành phố, trong khi có ngày càng nhiều các phương tiện thủy sử dụng cho mục đích giao thông hoặc giải trí (bao gồm kayaking, canoeing, chèo thuyền và bơi lội). Tuy nhiên ngày nay, việc sử dụng con sông cho mục đích giải trí đang bị đe dọa bởi mức độ ô nhiễm cao ở vùng hạ lưu con sông. Vùng thượng lưu còn tương đối trong lành.

Lễ hội Moomba được tổ chức hàng năm để tôn vinh tầm quan trọng của sông Yarra với văn hóa của Melbourne.

Lịch sử

Khu vực bao quanh sông Yarra có những người định cư đầu tiên là người Boonwurrung và người Wurundjeri của đất nước Kulin. Khu vực này đã bị xâm chiếm bởi nhiều bộ lạc người bản địa khác nhau trong ít nhất 30.000 năm. Con sông, được người Wurundjeri gọi là Birrarung, từng là tài nguyên quan trọng cho người Wurundjeri; một số địa điểm dọc theo sông và các nhánh của nó là nơi tổ chức các buổi gặp mặt quan trọng giữa các cộng đồng thổ dân, được gọi là corroboree. Nguồn tài nguyên đến từ dòng sông đã được người Wurundjeri sử dụng bền vững cho đến khi những kẻ thực dân châu Âu tới vào đầu và giữa thế kỷ 19.

Người châu Âu khám phá và thuộc địa hóa

Những người châu Âu đầu tiên đi thuyền ngược dòng sông là một nhóm khảo sát do Charles Grimes, quyền Giám sát trưởng (Surveyor General) của New South Wales, dẫn đầu, vào năm 1803, họ đã chèo thuyền ngược dòng đến thác Dights, nơi họ không thể tiếp tục được nữa do địa hình. Trong 30 năm tiếp theo, các nhà thám hiểm châu Âu đã không đặt chân tới con sông, cho đến năm 1835, khu vực hiện là trung tâm và phía bắc Melbourne được khám phá bởi John Batman, một thành viên hàng đầu của Hiệp hội Port Phillip, người đã thương lượng mua bán 600.000 mẫu Anh (2.400 km2 ) đất của tám trưởng lão Wurundjeri. Anh ta chọn một địa điểm ở bờ bắc sông Yarra, tuyên bố rằng "đây sẽ là nơi dựng lên một ngôi làng". Tài liệu về việc này, thường được gọi là Hiệp ước của Batman, đã bị Thống đốc bang New South Wales Richard Bourke tuyên bố vô hiệu.

Chú thích


title: Tây Belorussia

text:
Tây Belorussia hoặc Tây Belarus (; ; ) là một khu vực lịch sử của Belarus hiện đại, từng thuộc về Cộng hòa Ba Lan thứ hai trong giai đoạn giữa hai thế chiến. Trong vòng hai mươi năm trước cuộc xâm lược Ba Lan năm 1939, đây là phần phía bắc của vùng vĩ mô Kresy của Ba Lan. Sau khi kết thúc Chiến tranh thế giới thứ hai tại châu Âu, phần lớn Tây Belorussia được Đồng minh nhượng lại cho Liên Xô, trong khi một số phần như Białystok được trao cho Cộng hòa Nhân dân Ba Lan. Cho đến trước khi Liên Xô giải thể vào năm 1991, Tây Belorussia hình thành nên phần phía tây của Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Byelorussia. Ngày nay, nó tạo thành phía tây của Belarus hiện đại.

Được tạo ra bởi Liên Xô sau khi chinh phục Ba Lan, các tỉnh mới phía tây của CHXHCNXV Byelorussia giành từ Ba Lan bao gồm Baranavichy, Belastok, Brest, Vileyka và Pinsk. Chúng được tổ chức lại một lần nữa sau khi Liên Xô giải phóng Belarus khỏi Đức, thành các tỉnh miền Tây hiện nay của Belarus, bao gồm toàn bộ tỉnh Grodno và Brest, cũng như một phần của tỉnh Minsk và Vitebsk ngày nay. Vilnius được Liên Xô trao cho Cộng hòa Litva, ngay sau đó nước này trở thành Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Litva.

Bối cảnh

Các lãnh thổ của Belarus, Ba Lan, Ukraina và các quốc gia Baltic hiện nay là một mặt trận chính trong Chiến tranh thế giới thứ nhất;  trong suốt thời gian đó, Đảo chính Bolshevik lật đổ Chính phủ lâm thời Nga và thành lập Nga Xô viết. Những người Bolshevik rút khỏi cuộc chiến với Liên minh Trung tâm khi ký kết Hiệp ước Brest-Litovsk, và nhượng Belarus cho Đức. Bộ chỉ huy cấp cao của Đức tận dụng cơ hội này để chuyển quân sang Mặt trận phía Tây cho Cuộc tấn công mùa xuân năm 1918, để lại khoảng trống quyền lực. Những dân tộc ngoài người Nga sinh sống trên những vùng đất được Liên Xô nhượng lại cho Đế quốc Đức nhìn nhận hiệp ước này là cơ hội để thành lập các quốc gia độc lập dưới bảo trợ của Đức. Ba tuần sau khi Hiệp ước Brest-Litovsk được ký vào ngày 3 tháng 3 năm 1918, Hội đồng Trung ương Belarus mới thành lập đã thành lập Cộng hòa Nhân dân Belarus. Ý tưởng này bị người Đức, Bolshevik và người Mỹ bác bỏ.  Woodrow Wilson bác bỏ nó bởi vì người Mỹ có ý định bảo vệ toàn vẹn lãnh thổ của phần lãnh thổ Nga thuộc châu Âu.

Số phận của khu vực vẫn chưa được giải quyết trong ba năm rưỡi sau đó. Chiến tranh Ba Lan-Liên Xô nổ ra vào năm 1919 đặc biệt gay gắt; kết thúc với Hòa ước Riga năm 1921. Ba Lan và các nước Baltic nổi lên thành những quốc gia độc lập giáp ranh với Liên Xô. Lãnh thổ của Belarus ngày nay được hiệp ước chia thành Tây Belorussia do người Ba Lan cai trị, còn Liên Xô cai trị Đông Byelorussia, với thị trấn biên giới ở Mikaszewicze. Đáng chú ý, hiệp ước hòa bình được ký kết với sự tham gia tích cực đầy đủ của phái đoàn Byelorussia bên phía Xô viết. Theo các điều khoản, Ba Lan từ bỏ mọi quyền lợi và yêu sách đối với các lãnh thổ của Byelorussia thuộc Liên Xô, trong khi nước Nga Xô viết từ bỏ mọi quyền và yêu sách đối với Tây Belorussia thuộc Ba Lan.

Rada của Cộng hòa Dân chủ Belarus lưu vong

Ngay sau khi hiệp ước hòa bình Xô-Đức được ký vào tháng 3 năm 1918, Rada của Cộng hòa Dân chủ Belarus mới thành lập đã đưa ra yêu sách lãnh thổ đối với Belarus dựa trên các khu vực được quy định đơn phương trong Hiến chương Lập hiến thứ ba, là những nơi người Belarus chiếm đa số. Hiến chương tương tự của Rada cũng tuyên bố rằng Hiệp ước Brest-Litowsk tháng 3 năm 1918 là không hợp lệ, vì nó được các chính phủ nước ngoài ký kết để phân chia các lãnh thổ không phải của họ.

Trong Hiến chương Lập hiến thứ hai, Rada bãi bỏ quyền sở hữu tư nhân về đất đai phù hợp với Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản. Trong khi đó, đến năm 1919, những người Bolshevik nắm quyền kiểm soát phần lớn Belarus và buộc Rada của Belarus phải lưu vong tại Đức. Những người Bolshevik thành lập Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Byelorussia trong cuộc chiến với Ba Lan trên gần như cùng lãnh thổ mà Cộng hòa Belarus tuyên bố chủ quyền.

Hội Quốc Liên phê chuẩn biên giới Ba Lan-Liên Xô mới. Thỏa thuận hòa bình vẫn được duy trì trong suốt thời gian giữa hai thế chiến. Biên giới được thiết lập giữa hai nước vẫn có hiệu lực cho đến  và Liên Xô xâm lược Ba Lan . Theo sự kiên quyết của Joseph Stalin, các đường biên giới đã được vẽ lại trong các Hội nghị Yalta và Potsdam.

Cộng hoà Ba Lan thứ hai
Per Anders Rudling đã viết, bất chấp những nỗ lực của Liên Xô trong việc phong tỏa biên giới [với Ba Lan], nông dân - những người tị nạn từ Byelorussia Xô viết - đã vượt biên sang Ba Lan với số lượng hàng chục nghìn người. Theo điều tra nhân khẩu Ba Lan năm 1921, có khoảng 1 triệu người Belorussia ở nước này. Một số người ước tính số người Belorussia ở Ba Lan vào thời điểm đó có lẽ là 1,7 triệu người, hoặc thậm chí lên tới . Sau Hòa ước Riga, hàng nghìn người Ba Lan định cư trong khu vực, nhiều người trong số họ (bao gồm cả những cựu chiến binh đấu tranh vũ trang giành độc lập cho Ba Lan) được chính phủ trao đất.

Trong cuộc đàm phán với các nhà lãnh đạo Belarus tại Vilnius, Józef Piłsudski bác bỏ lời kêu gọi độc lập cho Tây Belorussia. Vào tháng 12 năm 1919, Rada bị Ba Lan giải tán, trong khi đến đầu tháng 1 năm 1920, một cơ quan mới được thành lập, Rada Najwyższa, không có khát vọng độc lập nhưng có các chức năng đề xuất về văn hóa, xã hội và giáo dục. Józef Piłsudski đàm phán với giới lãnh đạo Tây Belorussia, nhưng cuối cùng đã từ bỏ ý tưởng về Intermarium, là liên bang do chính ông đề xuất gồm các quốc gia tự trị cục bộ trên vùng đất của Thịnh vượng chung Ba Lan-Litva trước đây.

Trong cuộc bầu cử lập pháp Ba Lan năm 1922, đảng Belarus trong Khối thiểu số quốc gia giành được 14 ghế trong Nghị viện Ba Lan (11 tại Sejm). Vào mùa xuân năm 1923, Thủ tướng Ba Lan Władysław Sikorski ra lệnh báo cáo về tình hình của người thiểu số Belarus tại Ba Lan. Mùa hè năm đó, một quy định mới được thông qua cho phép tiếng Belarus chính thức được sử dụng trong tòa án và trường học. Việc dạy tiếng Belarus bắt buộc được áp dụng ở tất cả trường trung học Ba Lan ở các khu vực người Belarus sinh sống vào năm 1927.

Ba Lan hoá
Người dân Belarus ở Tây Belorussia phải đối mặt với việc Ba Lan hoá tích cực của chính quyền trung ương Ba Lan. Chính sách này gây áp lực cho việc học tiếng Belarus, phân biệt đối xử với ngôn ngữ Belarus và áp đặt bản sắc dân tộc Ba Lan đối với người Công giáo La Mã ở Belarus.

Vào tháng 1 năm 1921, starosta từ Wilejka đã viết về tâm trạng phổ biến là sự cam chịu và thờ ơ của nông dân Tây Belorussia, bị bần cùng hóa bởi việc trưng dụng lương thực của những người Bolshevik và quân đội Ba Lan. Ông nhấn mạnh rằng, mặc dù các trường học Belarus mới đang 'mọc lên khắp nơi' trong hạt của ông, nhưng chúng vẫn nuôi dưỡng thái độ chống Ba Lan.

Năm 1928 có 69 trường dạy bằng tiếng Belarus ở Tây Belorussia; số lượng người nhập học rất ít một phần do chất lượng giảng dạy thấp hơn. Sách giáo khoa ngữ pháp tiếng Belarus đầu tiên chỉ được viết vào khoảng 1918. Năm 1939, hơn 90% trẻ em tại Ba Lan được đến trường. Như những nơi khác, hệ thống giáo dục ở Tây Belorussia cũng khuyến khích tiếng Ba Lan. Trong khi đó, những kẻ kích động Belarus bị trục xuất về Liên Xô từ Ba Lan đã bị NKVD Liên Xô bỏ tù vì bị quy là thành phần theo chủ nghĩa dân tộc tư sản.

Hầu hết cư dân Ba Lan trong khu vực  ủng hộ chính sách đồng hóa văn hóa đối với người Belarus theo đề xuất của Dmowski. Động lực Ba Lan hóa được truyền cảm hứng và ảnh hưởng bởi Đảng Dân chủ Quốc gia Ba Lan của Dmowski, những người chủ trương từ chối quyền phát triển dân tộc tự do của người Belarus và người Ukraina. Władysław Studnicki, một quan chức có ảnh hưởng của Ba Lan, tuyên bố rằng sự tham gia của Ba Lan ở phương Đông tương đương với một cuộc thuộc địa hóa kinh tế rất cần thiết. Truyền thông chủ nghĩa dân tộc Belarus bị chính quyền Ba Lan gây áp lực và kiểm duyệt.

Người Belarus bị chia rẽ theo các tôn giáo với khoảng 70% theo Chính thống giáo và 30% theo Công giáo La Mã. Theo các nguồn tin của Nga, sự phân biệt đối xử nhằm mục đích đồng hóa những người Belarus theo Chính thống giáo Đông phương. Nhà chức trách giáo hội Ba Lan đã xúc tiến tiếng Ba Lan trong các nghi lễ Chính thống giáo, và khởi xướng việc thành lập Hiệp hội Chính thống giáo Ba Lan ở bốn thành phố bao gồm Slonim, Białystok, Vawkavysk và Novogrodek. Linh mục Công giáo La Mã người Belarus Fr. Vincent Hadleŭski là người quảng bá tiếng Belarus trong nhà thờ, và nhận thức dân tộc Belarus, đã bị áp lực bởi những người đồng cấp Ba Lan của ông. Giáo hội Công giáo Ba Lan ở Tây Belorussia đã ban hành tài liệu cho các linh mục về việc sử dụng tiếng Belarus thay vì tiếng Ba Lan trong các Nhà thờ và Trường Chúa nhật Công giáo. Hướng dẫn do Giáo hội Công giáo Ba Lan xuất bản ở Warszawa từ năm 1921 đã chỉ trích các linh mục thuyết giảng bằng tiếng Belarus trong các thánh lễ Công giáo.

Hramada

So với người thiểu số Ukraina sống ở Ba Lan (đông hơn), người Belarus có nhận thức và hoạt động chính trị kém hơn nhiều. Tổ chức chính trị lớn nhất của người Belarus là Liên minh Công nhân và Nông dân Belarus, còn được gọi là Hramada.  Hramada nhận được giúp đỡ về hậu cần từ Liên Xô và Quốc tế Cộng sản và đóng vai trò là vỏ bọc cho Đảng Cộng sản Tây Belorussia cấp tiến và có tư tưởng lật đổ. Do đó họ đã bị chính quyền Ba Lan cấm chỉ, các nhà lãnh đạo của họ bị kết án nhiều án tù và sau đó bị trục xuất về Liên Xô, tại đó họ bị chế độ Xô viết giết.

Chính phủ Ba Lan ngày càng theo chủ nghĩa dân tộc và các dân tộc thiểu số ngày càng theo hướng ly khai, do vậy quan hệ tiếp tục gia tăng căng thẳng, và nhóm thiểu số Belarus cũng không phải là ngoại lệ.  Tương tự như vậy, theo Marek Jan Chodakiewicz, Liên Xô coi Ba Lan là "kẻ thù số một". Trong Đại thanh trừng, khu dân tộc Ba Lan tại Dzyarzhynsk đã bị giải thể và NKVD của Liên Xô đã tiến hành cái gọi là "Chiến dịch Ba Lan" (từ khoảng 25 tháng 8 năm 1937 đến 15 tháng 11 năm 1938) – trong đó người Ba Lan ở Đông Byelorussia, tức là Byelorussia Xô viết, bị trục xuất và hành quyết. Chiến dịch này đã gây ra cái chết của tới 250.000 người - trong tổng số 636.000 người dân tộc Ba Lan theo chính thức - do sát hại chính trị, bệnh tật hoặc chết đói. Trong số này, ít nhất 111.091 người dân tộc thiểu số Ba Lan đã bị NKVD troika bắn. Theo Bogdan Musiał, nhiều người đã bị sát hại trong các vụ hành quyết trong tù. Ngoài ra, hàng trăm nghìn người dân tộc Ba Lan từ Byelorussia Xô viết và Ukraina Xô viết đã bị trục xuất sang các vùng khác của Liên Xô.

Liên Xô cũng thúc đẩy Byelorussia Xô viết là khu vực tự trị chính thức để thu hút người Belarus sống ở Ba Lan. Hình ảnh này đã thu hút nhiều nhà lãnh đạo dân tộc Tây Belorussia, và một số người trong số họ, như Frantsishak Alyakhnovich hoặc Uładzimir Žyłka đã di cư từ Ba Lan đến Byelorussia Xô viết, nhưng rất nhanh chóng trở thành nạn nhân của cuộc đàn áp của Liên Xô.

Liên Xô xâm lược Ba Lan, 1939

Ngay sau khi Đức-Xô xâm lược Ba Lan theo sau Hiệp ước Đức–Xô, khu vực Tây Belorussia chính thức được sáp nhập vào Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Byelorussia. Cảnh sát mật Liên Xô NKVD, được Hồng quân hỗ trợ, đã tổ chức các cuộc bầu cử dàn dựng trong bầu không khí đe dọa và khủng bố nhà nước. Chính quyền chiếm đóng của Liên Xô đã tổ chức bầu cử vào ngày 22 tháng 10 năm 1939, chưa đầy hai tuần sau cuộc xâm lược. Các công dân liên tục bị đe dọa rằng việc trục xuất họ đến Siberia sắp xảy ra. Các phong bì phiếu bầu được đánh số để dễ theo dõi và thường được giao đã được niêm phong. Cuộc trưng cầu dân ý bị gian lận. Các ứng cử viên không được biết đến trong khu vực bầu cử của họ, và đã được bảo vệ có vũ trang đưa đến điểm bỏ phiếu. Cái gọi là cuộc bầu cử vào Hội đồng Nhân dân Tây Ukraina và Tây Byelorussia được tiến hành bằng tiếng Nga.

Ngày 30 tháng 10, phiên họp của Hội nghị Nhân dân được tổ chức tại Belastok (Białystok thuộc Ba Lan) khẳng định quyết định của Liên Xô về việc gia nhập Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Belarus cũng như Liên Xô. Đơn thỉnh cầu được chính thức chấp nhận bởi Xô viết Tối cao Liên Xô vào ngày 2 tháng 11 và bởi Xô viết Tối cao CHXHCNXV Byelorussia vào ngày 12 tháng 11 năm 1939. Kể từ đó trở đi, tất cả công dân Ba Lan sẽ thấy mình đang sống ở CHXHCNXV Byelorussia với tư cách là dân chúng của Liên Xô và không được công nhận quốc tịch Ba Lan của họ.

Tuyên truyền của Liên Xô miêu tả việc Liên Xô xâm lược Ba Lan là "sự thống nhất với Tây Byelorussia và Ukraina". Nhiều người dân tộc Belarus và người Do Thái hoan nghênh việc thống nhất với Byelorussia Xô viết. Hầu hết các nhóm công dân giàu có đã thay đổi thái độ sau khi trực tiếp trải nghiệm phong cách của hệ thống Xô Viết.

Ngược đãi

Liên Xô nhanh chóng bắt đầu tịch thu, quốc hữu hóa và phân phối lại tất cả tài sản tư nhân và nhà nước. Trong hai năm sau khi sáp nhập, Liên Xô bắt giữ khoảng 100.000 công dân Ba Lan trên khắp Kresy. Do thiếu quyền tiếp cận các kho lưu trữ bí mật của Liên Xô và Belarus, trong nhiều năm sau chiến tranh, ước tính số công dân Ba Lan bị trục xuất từ các khu vực của Tây Belorussia đến Siberia, cũng như số người thiệt mạng dưới sự cai trị của Liên Xô, chỉ là ước tính. Vào tháng 8 năm 2009, nhân dịp kỷ niệm 70 năm cuộc xâm lược của Liên Xô, Viện Tưởng niệm Quốc gia Ba Lan có thẩm quyền đã thông báo rằng các nhà nghiên cứu của họ đã giảm ước tính số người bị trục xuất đến Siberia xuống còn 320.000 người.  Khoảng 150.000 công dân Ba Lan đã thiệt mạng dưới sự cai trị của Liên Xô.

Chiến tranh Xô-Đức 1941–1945
Các điều khoản của Hiệp ước Molotov–Ribbentrop được ký trước đó ở Moskva đã sớm bị phá vỡ, khi Quân đội Đức tiến vào khu vực chiếm đóng của Liên Xô vào ngày 22 tháng 6 năm 1941. Sau Chiến dịch Barbarossa, hầu hết Tây Belorussia trở thành một phần của Reichskommissariat Ostland (RKO) của Đức, với vị thế gọi là Generalbezirk Weißruthenien (tổng vùng Ruthenia Trắng). Nhiều người dân tộc Belarus ủng hộ Đức Quốc xã. Đến cuối năm 1942, Ivan Yermachenka thân Đức thành lập tổ chức BNS thân Quốc xã với 30.000 thành viên. Cảnh sát Phụ trợ Belarus được thành lập. Được người Đức biết đến với cái tên Schutzmannschaft, cảnh sát dân tộc Belarus đóng một vai trò không thể thiếu trong Holocaust tại Belarus, đặc biệt là trong làn sóng thanh lý ghetto thứ hai, bắt đầu vào tháng 2–3 năm 1942.

Năm 1945, Bộ ba lớn gồm Anh, Hoa Kỳ và Liên Xô thiết lập biên giới mới cho Ba Lan. Phần lớn Tây Belorussia vẫn là một phần của CHXHCNXV Byelorussia sau khi kết thúc Thế chiến thứ hai ở châu Âu;  chỉ có khu vực xung quanh Białystok (Belostok) được trả lại cho Ba Lan. Cư dân Ba Lan nhanh chóng bị cưỡng bức tái định cư về phía Tây. Tây Belorussia được được sáp nhập hoàn toàn vào CHXHCNXV Byelorussia.

Ban đầu Liên Xô dự định chuyển thủ đô của CHXHCNXV Byelorussia tới Vilna. Tuy nhiên, cùng năm đó Joseph Stalin ra lệnh chuyển thành phố và khu vực xung quanh cho Litva, và vài tháng sau đó nước này bị Liên Xô sáp nhập và trở thành một nước cộng hòa xô viết mới. Do đó, Minsk vẫn là thủ đô của CHXHCNXV Byelorussia đã mở rộng. Biên giới của Byelorussia Xô viết một lần nữa bị thay đổi phần nào sau chiến tranh (đáng chú ý là khu vực xung quanh thành phố Białystok (Vùng Belastok) được trả lại cho Ba Lan). Tuy nhiên, nhìn chung, chúng trùng với biên giới của Cộng hòa Belarus hiện đại.

Xô viết hóa
Các đảng chính trị Belarus và xã hội ở Tây Belorussia thường thiếu thông tin về các cuộc đàn áp ở Liên Xô và chịu ảnh hưởng mạnh mẽ từ tuyên truyền của Liên Xô. Do điều kiện kinh tế tồi tệ và sự phân biệt dân tộc đối với người Belarus ở Ba Lan, nhiều người dân Tây Belorussia hoan nghênh việc sáp nhập vào Liên Xô.

Tuy nhiên, ngay sau khi Liên Xô sáp nhập Tây Belorussia, các nhà hoạt động chính trị Belarus không ảo tưởng về sự thân thiện của chế độ Xô Viết. Dân cư ngày càng ít trung thành hơn khi điều kiện kinh tế ngày càng trở nên tồi tệ hơn và khi chế độ mới tiến hành các cuộc đàn áp và trục xuất hàng loạt nhắm vào người Belarus cũng như người dân tộc Ba Lan.

Ngay sau khi sáp nhập, chính quyền Liên Xô đã tiến hành quốc hữu hóa đất nông nghiệp thuộc sở hữu của các địa chủ lớn ở Tây Belorussia. Tập thể hóa và thành lập các trang trại tập thể (kolkhoz) được lên kế hoạch  để thực hiện với tốc độ chậm hơn so với ở Đông Byelorussia vào những năm 1920. Đến năm 1941, ở các vùng phía tây Byelorussia Xô viết, số lượng trang trại cá thể giảm chỉ còn 7%; 1115 trang trại tập thể được thành lập. Đồng thời, áp lực và thậm chí đàn áp đối với những nông dân lớn (được tuyên truyền của Liên Xô gọi là kulaki) bắt đầu: quy mô đất nông nghiệp cho một trang trại cá thể bị giới hạn ở 10ha, 12ha và 14ha tùy thuộc vào chất lượng của đất. Họ bị cấm thuê lao động và cho thuê đất.

Dưới sự chiếm đóng của Liên Xô, công dân Tây Belorussia, đặc biệt là người Ba Lan, phải đối mặt với thủ tục "lọc" của bộ máy NKVD, dẫn đến hơn 100.000 người bị ép buộc trục xuất đến các vùng phía đông của Liên Xô (như Siberia) ngay trong đợt đầu tiên. Tổng cộng, trong hai năm tiếp theo, khoảng 1,7 triệu công dân Ba Lan bị đưa lên các chuyến tàu chở hàng và bị đưa từ Kresy của Ba Lan đến các trại lao động Gulag.

Cộng hoà Belarus

Phần lớn người Ba Lan sống ở các khu vực phía Tây của Belarus, bao gồm 230.000 người ở tỉnh Grodno. Ngoài ra, Sapotskin và selsoviet của nó có đa số là người Ba Lan. Tổ chức lớn nhất của người Ba Lan ở Belarus là Liên minh người Ba Lan tại Belarus (Związek Polaków na Białorusi), với hơn 20.000 thành viên.

Xem thêm
 Tây Ukraina
 Liên Xô tấn công Stołpce
 Quân đoàn Bảo vệ blBiên giới
 Siarhei Prytytski

Chú thích

Tham khảo

 Żarnowski, Janusz (1973), Społeczeństwo Drugiej Rzeczypospolitej 1918-1939 (in Polish), Warszawa.

Lịch sử địa lý Ba Lan
Đệ Nhị Cộng hòa Ba Lan
Belarus trong Thế chiến thứ hai
Phân cấp hành chính cũ Litva
Lịch sử địa lý Belarus
Địa lý Belarus


title: Pothyne ochracea

text:
Pothyne ochracea là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.

Chú thích

Tham khảo

Pothyne


title: Hemyda conopoides

text:
Hemyda conopoides là một loài ruồi trong họ Tachinidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Hemyda


title: Grypocentrus truncatus

text:
Grypocentrus truncatus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Grypocentrus


title: Hypena rudolfi

text:
Hypena rudolfi là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Hypena


title: Oraesia metallescens

text:
Oraesia metallescens là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Oraesia


title: Rubin Colwill

text:
Rubin James Colwill (sinh ngày 27 tháng 4 năm 2002) là một cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp người xứ Wales hiện thi đấu ở vị trí tiền vệ cho câu lạc bộ Cardiff City và đội tuyển quốc gia Wales.

Thống kê sự nghiệp

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sinh năm 2002
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá Wales
Tiền vệ bóng đá
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Wales
Cầu thủ Giải vô địch bóng đá thế giới 2022


title: Hư Vân (Thiền sư)

text:
Hư Vân (zh. 虛雲; Xūyún; 17 tháng 8 năm 1840 - 13 tháng 10 năm 1959), còn có hiệu là Đức Thanh Diễn Triệt, là một Thiền sư Trung Quốc thời cận đại. Sư là vị Thiền sư có ảnh hưởng nhất trong thế kỷ 19 và thế kỷ 20 tại Trung Quốc và có vai trò rất lớn trong việc phục hưng Thiền tông và Phật Giáo Trung Quốc. Cuộc đời sư khôi phục và nối tiếp pháp mạch của Ngũ Gia Thất tông - Thiền tông.

Tiểu sử
Thiền sư Hư Vân tên khai sinh là Tiêu Trai, quê ở huyện Tương Lương, tỉnh Hồ Nam, sinh ra tại tỉnh Phúc Kiến. Sư thuộc dòng dõi hậu duệ vua Lương Vũ Đế, họ gốc ở Lan Lăng. Cha là Tiêu Ngọc Đường, làm quan ở Phúc Kiến. Mẹ là Nhan Thị, bà mất khi vừa mới sinh sư xong.

Cơ duyên xuất gia
Năm 11 tuổi, bà nội có ý muốn cưới hai cô vợ cho sư để gia đình có người nối dõi. Cùng năm, bà nội sư mất và tại đám tang này có mời các vị sư ở chùa đến tụng kinh cầu siêu, nhờ đó mà sư biết đến Phật Pháp lần đầu tiên. Không lâu sau đó, sư bắt đầu nghiên cứu Kinh Phật và hành hương đến núi Hành Sơn - một trong những danh lam Phật Giáo tại Trung Quốc.

Năm 14 tuổi, sư có ý muốn cạo tóc xuất gia nhưng cha sư không cho và bắt sư học các kinh điển của Nho Giáo, Đạo Giáo. Sư cảm thấy không có hứng thú. Nhân đọc quyển Hương Sơn - kể về sự tích thành đạo của Bồ Tát Quán Thế Âm, quyết tâm xuất gia tu hành của sư càng mãnh liệt, vững vàng hơn.

Năm 17 tuổi, sư trốn nhà đến núi Hành Sơn để xuất gia nhưng bị chú ruột bắt về. Sau đó, sư bị cha ép kết hôn với 2 cô gái. Mặc dù gần nữ sắc nhưng sư vẫn giữ trai giới và thường giảng Phật pháp cho hai người vợ ấy nghe, khiến họ phát tâm Bồ đề. Sư có sáng tác Bài Ca Túi Da để tiễn biệt họ trước khi đi tu.

Tu hành
Năm 19 tuổi, sư theo lão hoà thượng Thiện Từ Thường Khai - trụ trì đương nhiệm tại Dũng Tuyền Thiền tự núi Cổ sơn, tỉnh Phúc Kiến xuất gia và thụ giới sa-di.

Năm 20 tuổi, sư thụ giới Cụ túc với hoà thượng Diệu Liên tại núi Cổ Sơn và được ban pháp hiệu là Cổ Nham, cùng Diễn Triệt, pháp tự là Đức Thanh. Sau đó, sư đến ẩn tu tại một hang động nọ ở núi Cổ Sơn thực hành hạnh đầu-đà (tu khổ hạnh) suốt 3 năm.

Năm 25 tuổi, cha sư qua đời, người mẹ kế và hai người vợ cũ của sư cũng đã xuất gia tu Phật. Sư tiếp tục tu tập khổ hạnh.

Năm 31 tuổi, sư đến yết kiến pháp sư Dung Kính - vị đại sư tông Thiên Thai - cả về Thiền tông lẫn giáo môn (chỉ chung cho các tông phái không phải Thiền tông) pháp sư đều thông thạo. Từ lời chỉ dạy của pháp sư Dung Kính, sư bỏ con đường tu khổ hạnh và thực hành trung đạo. Tại đây, sư cũng được dạy tham câu thoại: " Ai là người kéo cái tử thi này?".

Năm 36 tuổi, theo lời khuyên của Pháp sư Dung Kính, sư đi hành hương trong 7 năm đến núi Phổ Đà, và tiếp tục hành hương đến nhiều danh sơn khác như A Dục Vương Sơn....

Năm 43 tuổi, sư thấy bản thân mình dù đã xuất gia tu hành hơn 20 năm nhưng đạo nghiệp vẫn chưa thành bèn xấu hổ. Để báo đáp ơn sinh thành dưỡng dục của cha mẹ, sư phát nguyện đến núi Phổ Đà, Nam Hải ở phía Đông rồi từ đó triều bái lên Ngũ Đài Sơn - nơi đạo tràng của Bồ Tát Văn-Thù-Sư-Lợi. Ngày đầu tháng 7, từ am Pháp Hoa núi Phổ Đà, sư bắt đầu thực hành tam bộ nhất bái (ba bước một lạy) với lòng nguyện cầu hồi hướng công đức cho cha mẹ được tái sinh nơi cõi Tịnh Độ, cùng tham gia với sư có 4 vị tăng sĩ khác. Trên hành trình tam bộ nhất bái đến núi Ngũ Đài, do những điều kiện thời tiết khắc nghiệt, đường đi gian nan, khổ cực, thiếu thốn, cả 4 vị tăng kia đều thối lui, chỉ còn mình sư tiếp tục. Sư cũng gặp những khó khăn, bệnh tật trên đường đi và được một người ăn xin tên Văn Cát cứu mạng 2 lần. Sư tin rằng Văn Cát chính là hóa thân của bồ tát Văn-Thù-Sư-Lợi đến cứu giúp sư.

Sư cũng hành hương đến phía Tây, Nam Trung Quốc và tham bái các di tích như núi Nga Mi ở Tứ Xuyên - nơi được coi là đạo tràng của Bồ Tát Phổ Hiền. Sau đó, sư đến Tây Tạng viếng thăm cung điện Potala, Lhasa (đây từng là nơi cư trú và hoạt động của Đức Đại Lai Lạt Ma) và tu viện Tashi Lhunpo - nơi cư trú của Ban Thiền Lạt Ma. Tiếp đến, sư đi qua Ấn Độ, Tích Lan chiêm bái các thánh tích Phật Giáo nổi tiếng rồi sau đó qua Miến Điện hành hương. Trong thời gian này, sức khỏe sư dần hồi phục và sư có sáng tác khá nhiều thơ, kệ.

Sau khi trở lại Trung Quốc, sư tiếp tục tu hành và nghiên cứu Kinh sách. Sư cùng các vị cao tăng khác như Phổ Chiếu, Nguyệt Hà, Ấn Liên cùng nhau chuyên tâm tu tập, Thiền định tại am Túy Phong, núi Cửu Hoa. Tại đây, có Thiền sư Phổ Chiếu giảng kinh Hoa Nghiêm thu hút rất nhiều tăng sĩ đến nghe pháp. Ngoài ra cũng có Pháp sư Đế Nhàn - Thiên Thai tông đến cùng an cư kết hạ.

Chứng ngộ
Năm 56 tuổi (1895), vị trụ trì Cao Mân Thiền tự ở Dương Châu là Thiền sư Nguyệt Lãng đến am Túy Phong mời sư cùng các vị cao tăng khác đến tham dự, hộ trì kỳ đả Thiền Thất khéo dài 20 tuần. Khi thời kỳ Thiền Thất sắp đến, tăng chúng thúc dục sư xuống núi trước. Tới cảng Địch Câu, Đại Thông, khi đi dọc theo bờ sông, gặp lúc nước lớn, sư muốn đi thuyền qua sông nhưng vì không có tiền nên người lái đò từ chối. Sư tiếp tục men theo dọc bờ sông mà đi, vì không cẩn thận nên té xuống sông, bị trôi chìm cả 1 ngày, dạt đến vùng phụ cận bến đá Thái Thạch. Ngư dân kéo lưới thấy sư và nhờ vị trụ trì chùa Bảo Tích đến nhận. Sư được khiêng về chùa cứu sống.

Mặc dù thân đang mang bệnh nhưng sư vẫn vội đến chùa Cao Mân để kịp kỳ Thiền Thất. Tại đây, sư gặp Thiền sư Nguyệt Lãng và được thỉnh làm thiện tri thức khai thị cho đại chúng trong thời gian diễn ra Thiền thất. Sư bèn khéo léo từ chối mà không tiết lộ bệnh tình của mình đồng thời bày tỏ mong muốn được cùng chúng đả Thiền Thất tiến tu. Quy củ của Chùa Cao Mân rất nghiêm khắc, theo thông lệ của chùa, nếu ai được tăng chúng đề cử làm chức sự mà không nhận chức sẽ phải chịu phạt đánh Thiền-bản. Vì bị phạt nên bệnh tình của sư càng nặng thêm.

Trong nhiều ngày liên tiếp, sư chuyên tâm tọa Thiền, khán thoại đầu, cùng tăng chúng tinh tấn đả Thiền Thất cầu đại ngộ, liễu thoát sinh tử. Qua hơn 20 ngày đả thất thì mọi bệnh tật trong thân sư đều hết. Trong thời gian này, sự tu tập của sư có rất nhiều tiến bộ, như trong khi ngồi Thiền sư gặp nhiều cảnh giới lạ như có thể nghe và thấy các cảnh ở xa... Tuy vậy, sư không để tâm đến nó mà hướng sự tập trung vào việc tham Thiền. Đến ngày thứ 3 tuần Thiền thất thứ 8, vào giờ nghỉ giải lao, thầy hộ thất theo thường lệ rót trà cho chúng tăng trong Thiền Thất dùng. Khi đưa ly trà cho sư, vì sơ ý, ly trà bị rơi xuống đất. Sư nghe tiếng ly nước vỡ thì bỗng nhiên đại ngộ, minh tâm kiến tính, mọi nghi tình trước kia đều thông suốt, thân tâm thoát mê. Sư cảm động tự nghĩ: "Nếu không bị té sông bịnh nặng, không nhẫn cảnh nghịch cảnh thuận, không nghe sự giáo hóa của tri thức, chắc uổng phí một đời!". Sư có làm bài kệ nói về sự chứng ngộ của mình:

Nguyên văn

Bối tử phát lạc địa

Hưởng thanh minh lịch lịch

Hư không phấn toái dã

Cuồng tâm đương hạ hưu

Năng khán thủ, đả phấn toái

Gia phá nhân vọng ngữ nan khai

Xuân chí hoa hương xú xứ tú

Sơn hà đại địa thị Như Lai.

Dịch nghĩa

Cốc nước rơi xuống đất

Tiếng vang thật rõ ràng

Hư không tan thành bụi

Tâm cuồng liền thôi dứt

Tay thả lỏng, cốc nước rơi

Nhà tan người mất thật khó nói

Xuân đến hoa hương nơi nơi đều nở rộ

Núi sông đất rộng là Như Lai.

Hoằng pháp

Năm 61 tuổi, theo lời mời của vua nhà Thanh và Từ Hy thái hậu, sư đến phía Tây Trung Quốc chủ trì pháp hội Chúc Thánh Hộ Quốc Tiêu Tai. Sư đã tổ chức pháp hội thành công và cảm ứng được điềm lành. Sau, sư đến ẩn tu ở núi Chung Nam và đổi tên thành Hư Vân, hiệu là Huyễn Du lão nhân.

Năm 68 tuổi, sư vân du qua Thái Lan. Trong thời gian ở đây có lần sư nhập định liên tục 9 ngày, gây xôn xao cả thủ đô Bangkok. Sau khi quay trở lại Trung Quốc, sư đến trụ tại núi Kê Túc, Vân Nam (khoảng 18 năm) và khôi phục lại các di tích của Quy Ngưỡng tông. Tại đây sư đã có nhiều hoạt động đóng góp cho Phật giáo và xã hội như thuyết phục vị tướng quân tên Lí Căn Nguyên chấm dứt việc đuổi tăng phá chùa. Ngoài ra, sư cũng chủ động sang Tây Tạng đàm phán hòa bình để ngăn chặn chiến tranh giữa Trung quốc và Tây tạng. Sư cũng dùng Phật Pháp để khuyên dụ bọn trộm cướp ở Vân Nam trở về con đường lương thiện.

Năm 90 tuổi, sư về trụ trì, trùng tu và hoằng pháp tại Dũng Tuyền Thiền tự (đạo tràng thuộc Lâm Tế tông và Tào Động tông), núi Cổ Sơn, Phúc Kiến.

Năm 101 tuổi, sư đến trùng tu và xây cất thêm các điện đường tại chùa Tào Khê (Nam Hoa Thiền tự) - tổ đình Thiền tông, gắn liền với cuộc đời Lục Tổ Huệ Năng. Sau khi hoàn thành, sư giao lại cho đệ tử là pháp sư Phục Nhân đảm nhiệm chức trụ trì.

Năm 104 tuổi, sư đến trùng tu lại Vân Môn Thiền tự - tổ đình của Vân Môn tông.

Năm 109 tuổi, sư đến hoằng pháp ở Hương Cảng (Hồng Kông). Khoảng 1 năm sau sư trở về đại lục.

Năm 112 tuổi, khi sư đang hoằng pháp ở Vân Môn Thiền tự, Hồng quân Trung Quốc bất ngờ đến bao vây chùa Vân Môn với lý do vô căn cứ là chùa cất giấu vũ khí và châu báu. Nhiều vị tăng trong chùa bị chúng đánh đập dã man, đại đệ tử của sư là Pháp sư Diệu Vân cũng bị đánh đến chết. Ngay cả sư cũng bị đánh đến hôn mê, bệnh rất nguy kịch. Sư nhịn ăn ngồi Thiền liên tục 9 ngày cơn bạo bệnh mới thuyên giảm. Đám quân lính thấy sư không chết bèn lấy làm lạ không dám quấy phá chùa nữa.

Những năm tháng cuối đời, sư đến hoằng pháp và trùng tu lại Chân Như Thiền tự - tổ đình của Tào Động tông (do Thiền sư Vân Cư Đạo Ưng sáng lập).

Thị tịch
Năm 1959 (120 tuổi), bệnh tình của sư ngày càng nặng. Tuy nhiên, sư vẫn đứng ra trông coi việc trùng tu Chân Như Thiền tự và hướng dẫn, sách tấn tứ chúng tu tập. Tháng 8 cùng năm, đến ngày sinh nhật, sư vẫn gắng gượng nói chuyện Phật Pháp với tứ chúng. Đến tháng 10, bệnh tình sư nguy kịch, dù vậy sư vẫn tiếp tục thuyết pháp và căn dặn về những điều cốt yếu trong tu tập cho chúng đệ tử. Khi họ thỉnh sư nói di chúc, sư nhấn mạnh: "Cần tu giới định huệ, tiêu diệt tham sân si".

Đến 1 giờ 40 phút ngày 13 tháng 10 năm 1959, sư nằm tư thế cát tường an nhiên thị tịch, thọ 120 tuổi, hạ lạp 101 năm. Chúng môn đệ ngậm ngùi tổ chức tang lễ và cử hành lễ trà tỳ, thu được hơn 100 viên xá lợi tinh khiết, đủ năm màu, lớn nhỏ đủ loại. Đây là minh chứng cho cuộc đời tu tập và chứng ngộ cũng như những công hạnh diệu kỳ của sư. Đại chúng chia xá lợi sư ra thành nhiều phần và xây tháp thờ ở các chùa khác nhau. Trong đó, một phần xá lợi an trí tại tháp Hải Hội núi Vân Cư.

Trong suốt cuộc đời mình, Thiền sư Hư Vân đã thể hiện nhiều đức tính đáng khâm phục như từ, bi, hỷ, xả, hiếu, vô úy, bất phóng dật, kham nhẫn, giới luật thanh tịnh... Tổng cộng, Hư Vân trùng tu hơn 80 ngôi chùa lớn, nhỏ ở khắp Trung Quốc, mỗi nơi sau khi hoàn thành sư đều giao cho một vị sư nào đó có đức hạnh làm trụ trì, rồi lại đến nơi khác tiếp tục công cuộc trùng tu chùa chiền, hoằng dương Phật pháp. Bên cạnh việc truyền bá Thiền tông, sư cũng dạy người chân thật niệm Phật.

Tác phẩm
Những tác phẩm do sư sáng tác gồm có: Lăng Nghiêm Kinh Huyền Yếu, Pháp Hoa Kinh Lược Sớ, Di giáo Kinh Chú Thích, Viên Giác Kinh Huyền Nghĩa, Tâm Kinh Giải... nhưng đã bị Hồng quân Trung Quốc đốt phá, lấy đi hết trong vụ cướp chùa Vân Môn năm 1951 dưới thời Mao Trạch Đông. Các tác phẩm còn lại cho đến nay là: Hư Vân Thiền Sư Pháp Ngữ, Khai Thị Thiền Thất, Vấn Thư, Thi Ca...

Xem thêm

 Hành trạng tự thuật của Thiền sư Hư Vân

Nguồn tham khảo

__LUÔN_MỤC_LỤC__
__CHỈ_MỤC__
__LIÊN_KẾT_MỤC_MỚI__

Thiền sư Trung Quốc
Lâm Tế tông
Tào Động tông
Vân Môn tông
Pháp Nhãn tông
Quy Ngưỡng tông
Người thọ bách niên Trung Quốc
Sinh năm 1840
Mất năm 1959


title: Ma vui vẻ

text:
Ma vui vẻ là một bộ phim điện ảnh hài hước Hong Kong 1984 của đạo diễn Clifton Ko. Phim do Hoàng Bách Minh sản xuất và viết kịch bản

Chú thích

Liên kết ngoài

Phim tiếng Quảng Đông
Phim Hồng Kông
Phim hài thập niên 1980
Phim hài Hồng Kông
Phim ma


title: USS Dragonet (SS-293)

text:
USS Dragonet (SS-293) là một  từng phục vụ cùng Hải quân Hoa Kỳ trong Chiến tranh Thế giới thứ hai. Nó là chiếc tàu chiến duy nhất của Hải quân Hoa Kỳ được đặt cái tên này, theo tên họ Cá đàn lia. Nó đã phục vụ trong suốt Thế Chiến II và thực hiện được ba chuyến tuần tra trước khi được cho ngừng hoạt động sau khi xung đột chấm dứt vào năm 1946. Con tàu cuối cùng bị đánh chìm như một mục tiêu ngoài khơi vịnh Chesapeake vào năm 1961. Dragonet được tặng thưởng hai Ngôi sao Chiến trận do thành tích phục vụ trong Thế Chiến II.

Thiết kế và chế tạo

Thiết kế của lớp Balao được cải tiến dựa trên  dẫn trước, là một kiểu tàu ngầm hạm đội có tốc độ trên mặt nước cao, tầm hoạt động xa và vũ khí mạnh để tháp tùng hạm đội chiến trận. Khác biệt chính so với lớp Gato là ở cấu trúc lườn chịu áp lực bên trong dày hơn, và sử dụng thép có độ đàn hồi cao (HTS: High-Tensile Steel), cho phép lặn sâu hơn đến . Con tàu dài  và có trọng lượng choán nước  khi nổi và  khi lặn. Chúng trang bị động cơ diesel dẫn động máy phát điện để cung cấp điện năng cho bốn động cơ điện, đạt được công suất  khi nổi và  khi lặn, cho phép đạt tốc độ tối đa  và  tương ứng. Tầm xa hoạt động là  khi đi trên mặt nước ở tốc độ  và có thể hoạt động kéo dài đến 75 ngày.

Tương tự như lớp Gato dẫn trước, lớp Balao được trang bị mười ống phóng ngư lôi , gồm sáu ống trước mũi và bốn ống phía phía đuôi tàu, chúng mang theo tối đa 24 quả ngư lôi. Vũ khí trên boong tàu gồm một hải pháo 4 inch/50 caliber, một khẩu pháo phòng không Bofors 40 mm nòng đơn và một khẩu đội Oerlikon 20 mm nòng đôi, kèm theo hai súng máy .50 caliber. Trên tháp chỉ huy, ngoài hai kính tiềm vọng, nó còn trang bị ăn-ten radar SD phòng không và SJ dò tìm mặt biển. Tiện nghi cho thủy thủ đoàn bao gồm điều hòa không khí, thực phẩm trữ lạnh, máy lọc nước, máy giặt và giường ngủ cho hầu hết mọi người, giúp họ chịu đựng cái nóng nhiệt đới tại Thái Bình Dương cùng những chuyến tuần tra kéo dài đến hai tháng rưỡi.

Dragonet được đặt lườn tại xưởng tàu của hãng Cramp Shipbuilding Company ở Philadelphia, Pennsylvania vào ngày 28 tháng 4, 1942. Nó được hạ thủy vào ngày 18 tháng 4, 1943, được đỡ đầu bởi bà John E. Gingrich, và được cho nhập biên chế cùng Hải quân Hoa Kỳ vào ngày 6 tháng 3, 1944 dưới quyền chỉ huy của Hạm trưởng, Thiếu tá Hải quân Jack Hayden Lewis.

Lịch sử hoạt động

1944
Sau khi hoàn tất việc chạy thử máy huấn luyện tại các vùng biển ngoài khơi New London, Connecticut và Newport, Rhode Island, Dragonet tham gia một loạt các cuộc thử nghiệm mìn sâu ngoài khơi Portsmouth, New Hampshire từ tháng 4 đến tháng 6, 1944. Sau đó nó chuẩn bị để được điều động sang khu vực Mặt trận Thái Bình Dương. Nó khởi hành từ Căn cứ Tàu ngầm Hải quân New London băng qua kênh đào Panama và đi đến Trân Châu Cảng vào ngày 9 tháng 10.

Chuyến tuần tra thứ nhất
Dragonet lên đường vào ngày 1 tháng 11 cho chuyến tuần tra đầu tiên tại khu vực quần đảo Kuril và biển Okhotsk. Vào sáng sớm ngày 15 tháng 12, đang khi di chuyển ngầm dưới nước về phía Nam đảo Matsuwa, nó va phải một dãi đá ngầm không được thể hiện trên hải đồ, làm thủng lườn tàu chịu áp lực tại phòng ngư lôi phía trước khiến ngăn này hoàn toàn bị ngập nước. Nó buộc phải trồi lên mặt nước lúc 08 giờ 45 phút tại vị trí chỉ cách một sân bay tại Matsuwa , và phải nhanh chóng rút lui ra khỏi khu vực nguy hiểm. Sau khi sửa chữa khẩn cấp, nó lên đường quay trở về căn cứ, về đến Midway vào ngày 20 tháng 12.

1945

Chuyến tuần tra thứ hai
Sau khi được đại tu tại Xưởng hải quân Mare Island, Vallejo, California, Dragonet quay trở lại Trân Châu Cảng vào ngày 2 tháng 4, 1945. Nó lên đường vào ngày 19 tháng 4 cho chuyến tuần tra thứ hai, ghé đến Guam từ ngày 1 đến ngày 3 tháng 5 để được tiếp thêm nhiên liệu, rồi làm nhiệm vụ tìm kiếm và giải cứu hỗ trợ cho các chiến dịch không kích xuống các đảo chính quốc Nhật Bản. Nó đã cứu vớt bốn thành viên đội bay Không lực Lục quân bị bắn rơi trước khi quay trở về Guam để được tái trang bị từ ngày 10 tháng 6 đến ngày 8 tháng 7.

Chuyến tuần tra thứ ba
Trong chuyến tuần tra thứ ba từ ngày 8 tháng 7 đến ngày 17 tháng 8, Dragonet phục vụ kết hợp nhiệm vụ tìm kiếm và giải cứu với hoạt động đánh phá tàu bè đối phương trong eo biển Bungo. Tuy nhiên nó không tìm thấy mục tiêu nào phù hợp, nên chỉ cứu vớt được một phi công bị bắn rơi gần Okino Shima trước khi Nhật Bản chấp nhận đầu hàng vào ngày 15 tháng 8, giúp chấm dứt vĩnh viễn cuộc xung đột. Nó quay trở về Saipan trước khi tiếp tục đi đến Trân Châu Cảng, rồi tiếp tục đi về vùng bờ Tây, đến San Francisco.

1946 - 1961

Dragonet được cho xuất biên chế tại Xưởng hải quân Mare Island vào ngày 16 tháng 4, 1946, và được đưa về Hạm đội Dự bị Thái Bình Dương, neo đậu tại Trân Châu Cảng. Vào đầu năm 1961, nó được chiếc tàu kéo  kéo sang Norfolk, Virginia, rồi được rút tên khỏi danh sách Đăng bạ Hải quân vào ngày 1 tháng 6, 1961. Con tàu cuối cùng bị loại bỏ như một mục tiêu thử nghiệm, bị đánh chìm bởi chất nổ trong vịnh Chesapeake vào ngày 17 tháng 9, 1961.

Phần thưởng
Dragonet được tặng thưởng hai Ngôi sao Chiến trận do thành tích phục vụ trong Thế Chiến II.

Tham khảo

Chú thích

Thư mục

Đọc thêm

Liên kết ngoài
  NavSource Online: Submarine Photo Archive - SS-293 Dragonet

Lớp tàu ngầm Balao
Tàu ngầm của Hải quân Hoa Kỳ
Tàu ngầm trong Thế chiến II
Tàu bị đánh chìm như mục tiêu
Xác tàu đắm trong vịnh Chesapeake
Sự cố hàng hải năm 1961
Tàu thủy năm 1943


title: Copicucullia jemezensis

text:
Copicucullia jemezensis là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Copicucullia


title: Vườn quốc gia Sayram-Ugam

text:
Vườn quốc gia Sayram-Ugam (Kazakh: Сайрам-Өгем ұлттық паркі) (còn được gọi là: Sairam-Ugam) là một vườn quốc gia nằm tại khu vực miền núi phía tây của dãy Thiên Sơn thuộc Nam Kazakhstan, trên khu vực biên giới với Uzbekistan. Vườn quốc gia giáp với hai khu bảo tồn khác là Khu bảo tồn thiên nhiên Aksu-Zhabagly về phía đông bắc dọc theo biên giới, trong khi ngay bên kia biên giới là Vườn quốc gia Ugam-Chatkal của Uzbekistan. Khu vực này có mức độ đa dạng loài cao, bao gồm các cộng đồng hoa trên khu vực thảo nguyên cho đến vùng núi cao. Nó đặc biệt được biết đến với đài vòng rừng bách xù, cây thân cột và cây ăn quả. Về mặt hành chính, vườn quốc gia Sayram-Ugam nằm ở các huyện Kazygurt, Tole Bi và Tulkibas thuộc Nam Kazakhstan. Vườn quốc gia nằm cách  về phía đông nam của thành phố Shymkent và 50 km về phía đông bắc của thủ đô Tashkent. Năm 2016, vườn quốc gia trở thành một phần của Di sản thế giới Tây Thiên Sơn được UNESCO công nhận.

Địa hình
Sayram-Ugam nằm trên sườn núi các đỉnh phía bắc của dãy Tây Thiên Sơn, bao gồm dãy Ugam, Karatau, Boraldaytau và Talas Alatau. Tên của vườn quốc gia được ghép từ thành phố lịch sử Sayram gần đó và dãy núi Ugam. Vườn quốc gia được chia thành bốn khu vực: khu bảo vệ môi trường (55%), khu vực hoạt động kinh tế hạn chế, khu vực dành cho hoạt động giải trí và du lịch (13%) và khu vực ổn định môi trường (9%).

Mô tả
Sayram-Ugam nằm trong vùng sinh thái rừng mở Gissaro-Alai, bao gồm khu vực miền núi tại các nút giao của miền Nam Kazakhstan, Tây Kyrgystan, Tajikistan và Uzbekistan, trong dãy núi Pamir và Thiên Sơn. Vùng sinh thái được biết đến với khí hậu phù hợp cho các loài cây ăn quả và lấy hạt như quả óc chó, hồ trăn, lê, hạnh nhân, táo và mận anh đào.

Khí hậu ở Sayram-Ugam là khí hậu lạnh, bán khô hạn. Đây là kiểu khí hậu đặc trưng của khí hậu thảo nguyên giữa sa mạc và khí hậu ẩm ướt. Thông thường lượng mưa chỉ ở mức trên sự thoát hơi nước. Ở Sayram-Ugam, nhiệt độ có thể dao động từ  trong tháng 1 đến vào tháng 7. Lượng mưa trung bình năm là 362 mm, với sự thay đổi giữa vị trí và độ cao.

Vườn quốc gia có bảy vùng độ cao tự nhiên, từ thảo nguyên núi đến núi cao và đỉnh núi phủ đầy băng tuyết. Khoảng một phần ba diện tích là những cánh rừng bao gồm cả những cánh rừng bách xù thưa thớt. Khu vực không có rừng chỉ có những đỉnh núi đá và 11 km vuông của các sông băng. Về thực vật, các nhà khoa học đã ghi nhận có 1.635 loài thực vật tại đây, 35 trong số đó là loài đặc hữu. Sayram-Ugam là nơi được biết đến với nhiều loài cây ăn quả và lấy hạt nổi tiếng ở Kazakhstan như táo, lê, óc chó, mận và nho. Về động vật, đây là nhà của 59 loài động vật có vú, trong đó có 22 loài gặm nhấm. Một số loài hiện hữu có thể kể đến cáo, sói, chó rừng, sơn dương, lợn rừng, hươu nai, chuột đồng đuôi dài, chuột Turkestan.

Du lịch
Mặc dù phần lớn diện tích được bảo vệ để phục vụ công tác bảo tồn, nhưng có 10 tuyến du lịch trong vườn quốc gia. Các tuyến đường hỗ trợ cho các hoạt động đi bộ đường dài, cưỡi ngựa và một số là tuyến đường xe buýt. Những con đường mòn đi bộ dài từ 7 đến 72 km. Tại vườn quốc gia có các khu cắm trại, đường mòn đi bộ đường dài, khu vực ngắm cảnh, phòng tắm và tắm hơi, các nhà yurt truyền thống, một khách sạn, và trung tâm du khách.

Xem thêm
 Danh sách các vườn quốc gia tại Kazakhstan

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Video toàn cảnh về Vườn quốc gia Sayram-Ugam (tiếng Anh)

Sayram-Ugam
Sayram-Ugam


title: Acronicta superans

text:
Acronicta superans là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Acronicta
Bướm đêm Bắc Mỹ


title: Grammia shastaensis

text:
Grammia shastaensis là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Grammia


title: Bảo tàng Khu vực ở Łęczna

text:
Bảo tàng Khu vực ở Łęczna (tiếng Ba Lan: Muzeum Regionalne w Łęcznej) là một bảo tàng tọa lạc tại số 17 Phố Bożnicza, Łęczna, Ba Lan. Bảo tàng Khu vực ở Łęczna từng là một chi nhánh của Bảo tàng Lublin ở Łęczna.

Lược sử hình thành
Bảo tàng Khu vực ở Łęczna được thành lập vào năm 1966. Cho đến ngày 30 tháng 4 năm 2014, trụ sở của Bảo tàng là tòa Giáo đường Do Thái Lớn lịch sử ở Łęczna. Sau đó, trụ sở này bị đóng cửa vì Cộng đồng tôn giáo Do Thái tiếp quản tòa nhà. Các bộ sưu tập của Bảo tàng được chuyển đến các phòng tạm thời trong một tòa nhà khác để lưu giữ.

Triển lãm
Bộ sưu tập của Bảo tàng Khu vực ở Łęczna hiện đang bao gồm hàng nghìn đối tượng dân tộc học, hóa tệ học, địa chất, khảo cổ học, nghệ thuật (triển lãm các tác phẩm của Bartłomiej Michałowski) cũng như các hiện vật và kỷ vật liên quan đến lịch sử của thành phố và khu vực xung quanh.

Triển lãm thường trực:

 Cánh cổng thời gian: giới thiệu các di tích nghi lễ và thiêng liêng của người Do Thái
 Dấu vết của quá khứ. Từ lịch sử và văn hóa của Łęczna
 Mizrach: trưng bày những ảnh cắt ra về người Do Thái của Marta Gołąb

Ngoài các triển lãm thường trực, Bảo tàng còn tổ chức nhiều cuộc triển lãm tạm thời.

Tham khảo

Bảo tàng Ba Lan


title: Eupithecia winnata

text:
Eupithecia winnata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

W


title: Laticoleus sokokei

text:
Laticoleus sokokei là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Laticoleus


title: Lưu Huy

text:
Lưu Huy có thể là tên của:

 Lưu Huy, nhà toán học thời Tam Quốc trong lịch sử Trung Quốc
 Lưu Huy, phò mã nhà Bắc Ngụy thời Nam Bắc triều trong lịch sử Trung Quốc


title: Cyclophora subroseata

text:
Cyclophora subroseata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

S


title: Scopula radiata

text:
Scopula radiata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

R


title: Pseudocoremia cremnopa

text:
Pseudocoremia cremnopa là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Pseudocoremia


title: Etha longipetiolata

text:
Etha longipetiolata là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Etha


title: Trachyderes steinhauseni

text:
Trachyderes steinhauseni là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.

Chú thích

Tham khảo

Trachyderes


title: Richard Key

text:
Richard Martin Key (sinh ngày 13 tháng 4 năm 1956) là một cầu thủ bóng đá người Anh đã giải nghệ từng thi đấu ở vị trí thủ môn, được nhớ đến nhiều nhất với thời gian ở Football League với Exeter City và câu lạc bộ quê nhà Cambridge United. Em trai của ông, Lance cũng là một thủ môn.

Thống kê sự nghiệp

Tham khảo

Sinh năm 1956
Cầu thủ bóng đá Anh
Cầu thủ bóng đá English Football League
Cầu thủ bóng đá Brentford F.C.
Nhân vật còn sống
Vận động viên Cambridge
Thủ môn bóng đá
Cầu thủ bóng đá Coventry City F.C.
Cầu thủ bóng đá Exeter City F.C.
Cầu thủ bóng đá Cambridge United F.C.
Cầu thủ bóng đá Northampton Town F.C.
Cầu thủ bóng đá Leyton Orient F.C.
Cầu thủ bóng đá Sunderland A.F.C.
Cầu thủ bóng đá Swindon Town F.C.
Cầu thủ bóng đá Cambridge City F.C.
Cầu thủ bóng đá Southern Football League


title: Problepsis erythra

text:
Problepsis erythra là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Problepsis


title: Nhóm máu MNS

text:
nhỏ|Hình 1: Glycôphorin xuyên màng ở hồng cầu.
1=Phía ngoài hồng cầu (huyết tương)
2=Màng hồng cầu
3=Phía trong hồng cầu
4=Đầu C (trong màng) của glycôphorin
5= Đầu A (ngoài màng) của glycôphorin
6=Điểm gắn với kháng thể.
Nhóm máu MNS là tên các nhóm máu ở người đặc trưng bởi sự có mặt của các kháng nguyên chủ yếu là M, N và S hoặc s.,
Tên đầy đủ của nhóm máu này là "hệ thống nhóm máu MNS", trong tiếng Pháp là "Le système de groupe sanguin MNS" (hệ thống nhóm máu MNS), trong tiếng Anh là "The MNS antigen system" (hệ thống kháng nguyên MNS), đều thuộc hệ thống nhóm máu số 002 theo danh pháp ISBT (viết tắt từ "International Society of Blood Transfusion" tức Hiệp hội Quốc tế truyền máu), dựa trên sự tồn tại các kháng nguyên M, N và S, s được quy định bởi tập hợp các lô-cut gen cùng ở nhiễm sắc thể số 4 của người.,  Các kháng nguyên M và N được mô tả từ năm 1927, còn kháng nguyên S phát hiện năm 1947 và s được phát hiện năm 1951, chủ yếu  nhờ Karl Landsteiner và Philip Levine.

Đặc điểm

 Các kháng nguyên (antigen) của hệ nhóm máu MNS gồm M, N, S và s có thành phần cơ bản là prôtêin kết hợp với săccarit, tạo thành phức hợp gọi là glycôphorin. Phức hợp này nằm ở  màng tế bào của hồng cầu (RBC), một đầu gắn vào màng hồng cầu, còn đầu kia mang thành phần xác định loại MNS của một người. Glycôprôtêin này là axit sialic xuyên màng có đầu C (Carboxyl terminus) "ăn" vào trong hồng cầu, đoạn kỵ nước "ngập" ở màng tế bào, còn đầu A (Amino terminus) "thò" ra ngoài hồng cầu và sẽ gắn với kháng thể tương ứng (xem hình 1). Thành phần bên ngoài này (đầu A) có thể bị phân giải bởi enzym như fiacin, typsin và papain.
Các kháng nguyên của hệ nhóm máu MNS thường được phát triển tốt trong thời kì phôi thai. Nếu người mẹ âm tính với kháng nguyên của thai, thì phản ứng miễn dịch có thể được khởi động để tạo ra kháng thể chống lại, nhưng phản ứng thường nhẹ, ít nghiêm trọng hơn nhiều so với phản ứng ở hệ thống nhóm máu ABO và hệ thống nhóm máu Rh.
Thành phần các prôtêin chủ yếu do 2 gen khác nhau mã hoá:,
 Gen GYPA (đôi khi viết GPA) có hai alen là M (mã hoá kháng nguyên M tức MNS1 trong danh pháp quốc tế) và N (tức MNS2). Prôtêin do gen này tổng hợp gọi là glycôphorin A (viết tắt là GPA, xem ở hình 2).
 Gen GYPB (đôi khi viết GPB) tổng hợp kháng nguyên S (MNS3) hoặc s (MNS4), có prôtêin tương ứng là glycôphorin B, viết tắt là GPB.
Gen thứ ba có liên quan gọi là gen GYPE, nhưng không tổng hợp kháng nguyên nào.

Kháng nguyên
 HIện nay, người ta đã phát hiện nhóm máu MNS bao gồm tới gần 50 kháng nguyên (tóm tắt ở bảng 1).
 Trong số những kháng nguyên này, đã xác định được 16 loại là do do tái tổ hợp gen (tái tổ hợp di truyền) làm phát sinh các glycôphorin "lai", thường gặp nhiều ở các nước Đông Á.
Các kháng nguyên này có thể ảnh hưởng lẫn nhau, làm cho hệ thống MNS rất phức tạp. Sự đa dạng của những kháng nguyên này là kết quả của đột biến, hoặc chuyển vị, liên kết với các glycôphorin khác nhau.
 Các kháng nguyên He, MV, Mit, Sd, S và s liên kết trên glycôphorin B (GPB) của màng hồng cầu; còn các kháng nguyên M và N lại nằm trên glycôphorin A (GPA).
 U (MNS5) là kháng nguyên, nhưng nếu không có U thì dẫn đến không có S và s. Bởi thế, có tác giả tách 3 kháng nguyên này thành nhóm riêng trong hệ thống, gọi là nhóm S, s và U, còn cả hệ thống này được gọi đủ hơn là hệ thống M, N, S, s và U.
Bảng 1: 48 kháng nguyên đã được công bố.

Số kháng nguyên trên kết hợp với nhau sẽ phát sinh rất nhiều kiểu hình. Tuy nhiên, phản ứng với kháng thể thường rất ít nghiêm trọng khi truyền máu, do các kháng thể anti-M và anti-N thường là loại IgM. Cũng có anti-N gây phản ứng nguy hiểm, nhưng chỉ thấy ở những bệnh nhân lọc máu và do phản ứng với formaldehyde còn sót lại trong khử trùng thiết bị y tế.

Di truyền

Kiểu gen M/N
 Gen GYPA có hai alen là:
 Alen M (cũng viết: LM) mã hoá kháng nguyên M (tức MNS1 trong danh pháp quốc tế).
 Alen N (cũng viết LN) mã hoá kháng nguyên N (tức MNS2 trong danh pháp quốc tế).
 Alen M với alen N nói trên là hai alen đồng trội (M><N), nên sự có mặt của cả hai alen này trong kiểu gen cá thể nào, thì sẽ làm cho cá thể đó có kiểu hình MN, tức là máu có cả kháng nguyên M và kháng nguyên N. Do đó, về mặt di truyền, thì có 3 kiểu gen tương ứng với 3 kiểu hình: MM, NN và MN (dị hợp).
 Protein GPA do các alen trên mã hoá có cấu tạo 3D như mô tả ở hình 2.
nhỏ|Hình 2: Prôtêin GPA trong nhóm máu MN.

 Gen GYPB tổng hợp kháng nguyên S (MNS3) hoặc s (MNS4), có prôtêin tương ứng là glycôphorin B.
 Hai lô-cut gen GYPA và GYPB nói trên định vị ở địa chỉ 4q28-q31 trên nhiễm sắc thể số 4 (hình 3). Hai lô-cut gen này liên kết rất chặt chẽ (liên kết hoàn toàn). Lô-cut gen thứ ba tiếp giáp với GYPB là GYPE không mã hóa kháng nguyên, nhưng liên quan đến phát sinh alen biến thể.
Những kháng thể của,những kháng nguyên trên thường là những kháng thể xuất hiện tự nhiên, bản chất là IgM, không gây nguy hiểm khi truyền nhầm máu như ở trường hợp nhóm máu ABO. Tuy nhiên, kháng thể loại IgG có nguy cơ khi truyền máu, gây tan huyết ở trẻ sơ sinh, nhưng rất hiếm gặp.

Tần số M/N
 Về kiểu gen MN, thì hầu hết mọi người trong các thành thị lớn có kiểu gen MM (tức là nhóm máu M), còn ở nhiều bộ lạc thì kiểu gen NN lại ưu thế trong quần thể.
Tần số rất khác nhau ở các quần thể. Theo điều tra của W.C. Boyd, "Genetics and the Races of Man", D.C. Heath công bố từ năm 1950, thì tỉ lệ mỗi kiểu gen (MM, MN và NN) cùng tần số mỗi alen (p của M và q của N) như bảng 2 sau đây (dẫn từ Griffith et al. 1996).

Kiểu gen S/s và tần số
Ở châu Mỹ, kháng nguyên S tương đối phổ biến trong dân số, chiếm khoảng 55% số người da trắng; nhưng lại chỉ chiếm khoảng 30% số người da đen.

Tham khảo

 Kháng nguyên.
 Kháng thể.
 Các hệ thống nhóm máu ở người.

Nguồn trích dẫn

Sinh học
Sinh lý học con người
Di truyền học
Y học
Di truyền y học


title: Ichneumon enervator

text:
Ichneumon enervator là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Ichneumon