title: Lịch sử hành chính Tây Ninh

text:
Tây Ninh là một tỉnh thuộc vùng Đông Nam Bộ, miền Nam Việt Nam. Tây Ninh nằm ở biên giới miền Tây Nam của Việt Nam, có chung đường biên giới quốc tế trên bộ với Campuchia, 5 trong tổng số 9 đơn vị hành chính cấp huyện giáp với Campuchia, bao gồm: Tân Châu, Tân Biên, Châu Thành, Bến Cầu và Trảng Bàng.

Tỉnh Tây Ninh có 9 đơn vị hành chính cấp huyện, trong đó có 1 thành phố, 2 thị xã và 6 huyện. Tổng diện tích toàn tỉnh 4.028,2 km2, với dân số 1.066.400 người (Theo điều tra dân số năm 2009) và mật độ dân cư trung bình 264 người/km2. Mật độ phân bố không đồng đều giữa các đơn vị hành chính cấp huyện, mật độ cao nhất là thị xã Hoà Thành đạt 1.699 người/km và thấp nhất là huyện Tân Biên đạt 109 người/km2.

Trước năm 1975

Năm 1897
Toàn tỉnh Tây Ninh được chia thành 10 tổng:
Tổng Băng Chrum có 2 làng: Bang Chrum Srey, Prey toch
Tổng Chơn Bà Đen có 4 làng: Cà Nhum, Ké-dol, Rừng, Thung
Tổng Giai Hóa có 6 làng: Ninh Điền, Long Chữ, Long Giang, Long Khánh, Long Thuận, Tiên Thuận
Tổng Hòa Ninh có 7 làng: Đông Tác, Hòa Hiệp, Hòa Hội, Hảo Đước, Ninh Thạnh, Thái Bình, Thanh Điền
Tổng Hàm Ninh Hạ có 6 làng: An Tịnh, An Hòa, Gia Lộc, Gia Bình, Lộc Hưng, Phước Chỉ
Tổng Hàm Ninh Thượng có 4 làng: Đôn Thuận, Hiệp Ninh, Lộc Ninh, Phước Hội
Tổng Khán Xuyên có 8 làng: Cà Khụp, Chrot-sre, Đây Xoài, Dôt Bò, Prey-chêt, Pra-ba-miết, Phụm-xoài, Ta-pang-ro-bon
Tổng Mỹ Ninh có 5 làng: An Thạnh, Lợi Thuận, Phước Thạnh, Phước Lưu, Thanh Phước
Tổng Triêm Hóa có 5 làng: Cẩm Giang, Hiệp Thạnh, Phước Trạch, Thạnh Đức, Trường Hòa
Tổng Ta-bel-yul có 3 làng: Tà-nốt, Tapăn-prey, Tapăn brồ-sốc

Năm 1939
Tỉnh Tây Ninh được chia thành 2 quận:

1. Quận Thái Bình có 7 tổng với 42 làng:
Tổng Hòa Ninh có 9 làng: Đông Tác, Hảo Đước, Hòa Hiệp, Hòa Hội, Long Thành, Ninh Thạnh, Thái Bình, Thanh Điền, Trí Bình
Tổng Hàm Ninh Thượng có 4 làng: Đôn Thuận, Hiệp Ninh, Lộc Ninh, Phước Hội
Tổng Giai Hóa có 6 làng: Long Chữ, Long Giang, Long Khánh, Long Thuận, Ninh Điền, Tiên Thuận
Tổng Khán Xuyên có 5 làng: Chót-sra, Đây Xoài, Phum Xoài, Praha Miệt, Tapang Robon
Tổng Bang-chrum có 2 làng: Bang-chrum-sray, Prey toch
Tổng Tabel-Yul có 3 làng: Tà Nốt, Tapang-prey, Tapang-prosốc
Tổng Chơn Bà Đen có 3 làng: Cà Nhum, Ké-dol, Rừng, Thung

2. Quận Trảng Bàng có 3 tổng với 17 làng:
Tổng Hàm Ninh Hạ có 6 làng: An Hòa, An Tịnh, Gia Bình, Gia Lộc, Lộc Hưng, Phước Chỉ
Tổng Mỹ Ninh có 6 làng: An Thạnh, Bình Thạnh, Lợi Thuận, Phước Lưu, Phước Thạnh, Thanh Phước
Tổng Triêm Hóa có 5 làng: Cẩm Giang, Hiệp Thạnh, Phước Trạch, Thạnh Đức, Trường Hòa

Sau năm 1975
Sau ngày 30 tháng 4 năm 1975, tỉnh Tây Ninh tổ chức lại hành chính, gồm thị xã Tây Ninh và 7 huyện: Bến Cầu, Châu Thành, Dương Minh Châu, Gò Dầu, Phú Khương, Tân Biên, Trảng Bàng.

Cuối năm 1978, quân đội Khmer Đỏ ở Campuchia do Pol Pot cầm đầu đã huy động hàng chục nghìn binh sĩ tiến đánh Tây Ninh, mở đầu cho cuộc chiến tranh biên giới Việt Nam - Campuchia, gây ra các vụ thảm sát đối với nhân dân ta, hàng chục triệu dân Việt Nam nằm sát biên giới bị toán lính Khmer Đỏ giết chết, hàng chục nghìn người bị mất nhà cửa. Tỉnh này cùng với tỉnh An Giang là hai địa phương chịu nhiều thiệt hại nhất do các cuộc càn quét của quân đội Khmer Đỏ.

Năm 1979: Quyết định 115-CP
Huyện Phú Khương, huyện Hòa Thành
Quyết định 115-CP ngày 14 tháng 3 năm 1979 của Hội đồng Chính phủ đổi tên huyện Phú Khương, tỉnh Tây Ninh thành huyện Hòa Thành.

Năm 1979: Quyết định 143-CP
Huyện Hòa Thành
Quyết định 143-CP ngày 04 tháng 4 năm 1979 của Hội đồng Bộ trưởng về việc điều chỉnh địa giới, đổi tên xã thuộc huyện Hòa Thành, tỉnh Tây Ninh:
Chia xã Long Thành thành bốn đơn vị hành chính lấy tên là xã Long Thành Bắc, xã Long Thành Trung, xã Long Thành Nam và thị trấn Hòa Thành.
Chia xã Hiệp Ninh thành hai xã lấy tên là xã Hiệp Ninh và xã Hiệp Tân.
Chia xã Ninh Thạnh thành hai lấy tên là xã Ninh Thạnh và xã Ninh Sơn.
Chia xã Trường Hòa thành ba xã lấy tên là xã Trường Hòa, xã Trường Đông và xã Trường Tây.
Xã Suối Vàng Cạn đổi tên thành xã Tân Bình.

Năm 1981: Quyết định 93-HĐBT
 Quyết định 93-HĐBT ngày 26 tháng 9 năm 1981 của Hội đồng Bộ trưởng về việc phân vạch địa giới xã thuộc tỉnh Tây Ninh:
Huyện Tân Biên
Thành lập ba xã lấy tên xã Tân Hiệp, xã Thanh Nghĩa và xã Tân Thạnh.
Chia xã Trà Vong thành ba xã lấy tên là xã Tân Phong, xã Mỏ Công và xã Trà Vong.
Huyện Gò Dầu.
Thành lập một xã lấy tên là xã Phước Đông gồm có ấp Phước Đức của xã Phước Thạnh và các ấp Cây Trắc, Suối Cao của xã Thanh Phước.
Thị xã Tây Ninh.
Thành lập một xã lấy tên là xã Bình Minh.

Năm 1989: Quyết định 48-HĐBT
Quyết định 48-HĐBT ngày 13 tháng 5 năm 1989 của Hội đồng Bộ trưởng về việc phân vạch địa giới hành chính các huyện Tân Biên, Dương Minh Châu và thành lập huyện Tân Châu thuộc tỉnh Tây Ninh:
Huyện Dương Minh Châu, huyện Tân Biên, huyện Tân Châu
Tách các xã Tân Phú, Thạch Đông, Thạch Nghĩa, Tân Thạnh, Tân Hội, Tân Đông, Tân Hưng, Tân Hiệp của huyện Tân Biên và tách 6. 580 hécta diện tích tự nhiên với 4.247 nhân khẩu của vùng kinh tế mới Tân Thành cùng với 1.700 hécta diện tích tự nhiên và 4.577 nhân khẩu của vùng kinh tế mới Suối Dây của huyện Dương Minh Châu để thành lập huyện Tân Châu.
Huyện Tân Châu có các xã Tân Hưng, Tân Phú, Thạch Nghĩa, Thạch Đông, Tân Thạnh, Tân Hiệp, Tân Hội, Tân Đông và 2 vùng kinh tế mới (Tân Thành, Suối Dây) với 95.118 hécta diện tích tự nhiên và 46.131 nhân khẩu.
Địa giới huyện Tân Châu ở phía đông giáp tỉnh Sông Bé; phía tây giáp huyện Tân Biên; phía nam giáp huyện Hòa Thành và Dương Minh Châu; phía bắc giáp nước Cộng hòa Nhân dân Campuchia.
Sau khi phân vạch địa giới hành chính:
Huyện Tân Biên có 8 xã: Trà Vong, Mỏ Công, Tân Phong, Thạnh Tây, Thạnh Bình, Tân Bình, Tân Lập, Hoà Hiệp, với 79. 387 hécta diện tích tự nhiên và 52.420 nhân khẩu.
Huyện Dương Minh Châu có 10 xã: Suối Đá, Bàn Năng, Cầu Khơi, Lộc Ninh, Phước Ninh, Xã Phan, Chà Là, Truông Mít, Bến Củi, Phước Minh.
Huyện Tân Châu
Chia xã Tân Đông thành 2 xã lấy tên là xã Tân Đông và xã Suối Ngô.
Thành lập 2 xã mới trên cơ sở vùng kinh tế mới Tân Thành, Suối Dây, lấy tên là xã Tân Thành và xã Suối Dây.

Năm 1991: Quyết định số 285/QĐ-TCCP
Quyết định số 285/QĐ-TCCP năm 1991 của Ban Tổ chức Chính phủ về việc địa giới hành chính thành lập xã, thị trấn thuộc huyện Tân Châu:
Thành lập thị trấn Tân Châu trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của xã Tân Thạnh.
Sáp nhập xã Thạnh Nghĩa vào xã Thạnh Đông.

Năm 1992: Quyết định số 618/QĐ-TCCP
Quyết định 618/QĐ-TCCP ngày 22 tháng 9 năm 1992 của Ban Tổ chức Chính phủ về việc điều chỉnh địa giới thành lập xã, thị trấn thuộc huyện Tân Biên:
Thành lập thị trấn Tân Biên - thị trấn huyện lị huyện Tân Biên trên cơ sở điều chỉnh một phần diện tích tự nhiên và dân số của xã Thạnh Tây.

Năm 1994: Nghị định 43-CP
Nghị định 43-CP ngày 28 tháng 5 năm 1994 của Chính phủ về việc thành lập xã Tân Hà, xã Tân Hòa thuộc huyện Tân Châu, tỉnh Tây Ninh:
Thành lập xã Tân Hà trên cơ sở điều chỉnh 6.700 ha diện tích tự nhiên và 3.015 nhân khẩu của xã Tân Đông.
Xã Tân Đông còn lại 8.300 hécta diện tích tự nhiên với 7.003 nhân khẩu.
Thành lập xã Tân Hòa trên cơ sở điều chỉnh 17.708 ha diện tích tự nhiên với 3.010 nhân khẩu của xã Suối Ngô.
Xã Suối Ngô còn lại 16.370 hécta diện tích tự nhiên với 4.666 nhân khẩu.

Năm 1998: Nghị định 80/1998/NĐ-CP
Nghị định 80/1998/NĐ-CP ngày 30 tháng 9 năm 1998 của Chính phủ về việc thành lập thị trấn và xã thuộc huyện Châu Thành, tỉnh Tây Ninh:
Thành lập thị trấn Châu Thành thuộc huyện Châu Thành trên cơ sở điều chỉnh 573 ha diện tích tự nhiên và 7.858 nhân khẩu của xã Trí Bình; 182 ha diện tích tự nhiên và 1.100 nhân khẩu của xã Thái Bình.
Thành lập xã Đồng Khởi thuộc huyện Châu Thành trên 3.471 ha diện tích tự nhiên và 10.791 nhân khẩu của xã Thái Bình.
Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính:
Xã Trí Bình có 2.034 ha diện tích tự nhiên và 6.696 nhân khẩu.
Xã Thái Bình có 2.898,5 ha diện tích tự nhiên và 10.990 nhân khẩu.

Năm 1999: Nghị định 01/1999/NĐ-CP
Nghị định 01/1999/NĐ-CP ngày 13 tháng 1 năm 1999 của Chính phủ về việc thành lập thị trấn huyện lỵ huyện Dương Minh Châu, tỉnh Tây Ninh:
Thành lập thị trấn Dương Minh Châu - thị trấn huyện lỵ huyện Dương Minh Châu, tỉnh Tây Ninh trên cơ sở điều chỉnh 465 ha diện tích tự nhiên và 7.985 nhân khẩu của xã Suối Đá.
Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính, xã Suối Đá có 32.817 ha diện tích tự nhiên và 9.908 nhân khẩu.

Năm 1999: Nghị định 76/1999/NĐ-CP
Nghị định 76/1999/NĐ-CP ngày 20 tháng 8 năm 1999 của Chính phủ về việc thành lập thị trấn Bến Cầu - thị trấn huyện lỵ huyện Bến Cầu, tỉnh Tây Ninh:
Thành lập thị trấn Bến Cầu - thị trấn huyện lỵ huyện Bến Cầu, tỉnh Tây Ninh trên cơ sở 638 ha diện tích tự nhiên và 5.555 nhân khẩu của xã Lợi Thuận.
Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính, xã Lợi Thuận có 4.277,49 ha diện tích tự nhiên và 7.534 nhân khẩu.

Năm 2001: Nghị định 46/2001/NĐ-CP
Nghị định 46/2001/NĐ-CP ngày 10 tháng 8 năm 2001 về việc điều chỉnh địa giới hành chính huyện Hòa Thành mở rộng thị xã Tây Ninh, lập phường thuộc thị xã Tây Ninh và lập xã Thạnh Bắc:
Điều chỉnh địa giới hành chính mở rộng thị xã Tây Ninh trên cơ sở sáp nhập vào thị xã Tây Ninh toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của các xã: Tân Bình, Ninh Sơn, Ninh Thạnh, Thạnh Tân, Hiệp Ninh và 139 ha diện tích tự nhiên với 7.815 nhân khẩu của xã Hiệp Tây thuộc huyện Hòa Thành.
Thành lập phường IV thuộc thị xã Tây Ninh trên cơ sở 139 ha diện tích tự nhiên và 7.815 nhân khẩu của xã Hiệp Tân (phần điều chỉnh vào thị xã); 49 ha diện tích tự nhiên và 3.408 nhân khẩu của xã Hiệp Ninh.
Thành lập phường Hiệp Ninh thuộc thị xã Tây Ninh trên cơ sở 331 ha diện tích tự nhiên và 17.728 nhân khẩu còn lại của xã Hiệp Ninh.
Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính huyện Hòa Thành để mở rộng thị xã Tây Ninh và thành lập các phường thuộc thị xã:
Thị xã Tây Ninh có 13.965 ha diện tích tự nhiên và 112.893 nhân khẩu, gồm 10 đơn vị hành chính trực thuộc: phường I, phường II, phường III, phường IV, phường Hiệp Ninh và các xã: Bình Minh, Tân Bình, Ninh Thạnh, Ninh Sơn và Thạnh Tân.
Huyện Hòa Thành còn lại 8.816 ha diện tích tự nhiên và 129.040 nhân khẩu, có 8 đơn vị hành chính trực thuộc là các xã: Long Thành Nam, Long Thành Trung, Long Thành Bắc, Trường Tây, Trường Đông, Trường Hòa, Hiệp Tân và thị trấn Hòa Thành.
Xã Hiệp Tân thuộc huyện Hòa Thành còn lại 485 ha diện tích tự nhiên và 8.635 nhân khẩu.
Thành lập xã Thạnh Bắc thuộc huyện Tân Biên trên cơ sở 9.164 ha diện tích tự nhiên và 2.960 nhân khẩu của xã Thạnh Bình.
Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính thành lập xã Thạnh Bắc, xã Thạnh Bình còn lại 11.500 ha diện tích tự nhiên và 8.404 nhân khẩu.

Năm 2004: Nghị định 21/2004/NĐ-CP
Nghị định 21/2004/NĐ-CP ngày 12 tháng 1 năm 2004 của Chính phủ về việc thành lập xã thuộc huyện Châu Thành Trảng Bàng điều chỉnh địa giới hành chính huyện Dương Minh Châu, Tân Châu tỉnh Tây Ninh:
Thành lập xã An Bình thuộc huyện Châu Thành trên cơ sở 2.221 ha diện tích tự nhiên và 6.485 nhân khẩu của xã Thanh Điền.
Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính thành lập xã An Bình, xã Thanh Điền còn lại 2.421 ha diện tích tự nhiên và 13.536 nhân khẩu.
Thành lập xã An Cơ thuộc huyện Châu Thành trên cơ sở 3.673 ha diện tích tự nhiên và 9.988 nhân khẩu của xã Hảo Đước.
Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính thành lập xã An Cơ, xã Hảo Đước còn lại 3.650 ha diện tích tự nhiên và 8.350 nhân khẩu.
Thành lập xã Hưng Thuận thuộc huyện Trảng Bàng trên cơ sở 1.681 ha diện tích tự nhiên và 2.636 nhân khẩu của xã Lộc Hưng, 2.606 ha diện tích tự nhiên và 6.281 nhân khẩu của xã Đôn Thuận.
Xã Hưng Thuận có 4.287 ha diện tích tự nhiên và 8.917 nhân khẩu.
Xã Lộc Hưng còn lại 4.326 ha diện tích tự nhiên và 15.892 nhân khẩu.
Xã Đôn Thuận còn lại 6.228 ha diện tích tự nhiên và 10.357 nhân khẩu.
Chuyển 7.433 ha diện tích tự nhiên và 1.104 nhân khẩu (các ấp Tà Dơ, Đồng Kèn) của xã Suối Đá thuộc huyện Dương Minh Châu về xã Tân Thành thuộc huyện Tân Châu quản lý.
Chuyển 7.930 ha diện tích tự nhiên và 1.775 nhân khẩu (ấp Suối Bà Chiêm) của xã Suối Đá thuộc huyện Dương Minh Châu về xã Tân Hòa thuộc huyện Tân Châu quản lý.
Huyện Dương Minh Châu còn lại 43.451 ha diện tích tự nhiên và 100.047 nhân khẩu.
Xã Suối Đá thuộc huyện Dương Minh Châu còn lại 12.669 ha diện tích tự nhiên và 13.968 nhân khẩu.
Huyện Tân Châu có 111.112 ha diện tích tự nhiên và 101.915 nhân khẩu.
Xã Tân Thành thuộc huyện Tân Châu có 14.503 ha diện tích tự nhiên và 9.061 nhân khẩu.
Xã Tân Hòa thuộc huyện Tân Châu có 26.232 ha diện tích tự nhiên và 5.690 nhân khẩu.

Năm 2012: Nghị quyết số 135/NQ-CP
Nghị quyết số 135/NQ-CP ngày 29 tháng 12 năm 2013 của Chính phủ về việc thành lập phường Ninh Sơn, Ninh Thạnh thuộc thị xã Tây Ninh và thành lập thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh:
thị xã Tây Ninh
Thành lập phường Ninh Sơn trên cơ sở toàn bộ 2.534,8 ha diện tích tự nhiên, 20.991 nhân khẩu của xã Ninh Sơn.
Địa giới hành chính phường Ninh Sơn: Đông giáp phường Ninh Thạnh; Tây giáp phường 1 và xã Bình Minh; Nam giáp phường Hiệp Ninh; Bắc giáp xã Tân Bình và xã Thạnh Tân.
Thành lập phường Ninh Thạnh trên cơ sở toàn bộ 1.519,11 ha diện tích tự nhiên, 15.376 nhân khẩu của xã Ninh Thạnh.
Địa giới hành chính phường Ninh Thạnh: Đông giáp xã Bàu Năng và xã Phan, huyện Dương Minh Châu; Tây giáp phường Hiệp Ninh và phường Ninh Sơn, thành phố Tây Ninh; Nam giáp xã Long Thành Bắc và thị trấn Hòa Thành, huyện Hòa Bình; Bắc giáp phường Ninh Sơn, thành phố Tây Ninh.
thành phố Tây Ninh
Thành lập thành phố Tây Ninh trên cơ sở toàn bộ 14.000,81 ha diện tích tự nhiên, 153.537 nhân khẩu, 10 đơn vị hành chính cấp xã của thị xã Tây Ninh.
Thành phố Tây Ninh có 14.000,81 ha diện tích tự nhiên, 153.537 nhân khẩu, 10 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 7 phường (1, 2, 3, IV, Hiệp Ninh, Ninh Sơn, Ninh Thạnh) và 3 xã (Bình Minh, Tân Bình, Thạnh Tân).
Địa giới hành chính thành phố Tây Ninh: Đông giáp huyện Dương Minh Châu; Tây giáp huyện Châu Thành; Nam giáp huyện Hòa Thành và huyện Châu Thành; Bắc giáp huyện Tân Biên và huyện Tân Châu.
Sau khi thành lập phường Ninh Sơn, phường Ninh Thạnh và thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh có 403.261,42 ha diện tích tự nhiên, 1.089.871 nhân khẩu, 09 đơn vị hành chính cấp huyện (gồm: Thành phố Tây Ninh và các huyện: Hòa Thành, Châu Thành, Tân Biên, Tân Châu, Dương Minh Châu, Gò Dầu, Trảng Bàng, Bến Cầu) và 95 đơn vị hành chính cấp xã (80 xã, 7 phường, 8 thị trấn).

Năm 2020: Nghị quyết số 865/NQ-UBTVQH14
Nghị quyết số 865/NQ-UBTVQH14 ngày 10 tháng 1 năm 2020 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về việc thành lập thị xã Hòa Thành và thị xã Trảng Bàng, tỉnh Tây Ninh:
thị xã Hòa Thành
Thành lập thị xã Hòa Thành trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của huyện Hòa Thành.
Thành lập phường Long Hoa trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của thị trấn Hòa Thành.
Thành lập phường Hiệp Tân trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của xã Hiệp Tân.
Thành lập phường Long Thành Bắc trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của xã Long Thành Bắc.
Thành lập phường Long Thành Trung trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của xã Long Thành Trung.
Địa giới hành chính thị xã Hòa Thành: Đông giáp huyện Dương Minh Châu; Tây giáp huyện Châu Thành; Nam giáp huyện Gò Dầu; Bắc giáp thành phố Tây Ninh.
thị xã Trảng Bàng
Thành lập thị xã Trảng Bàng trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của huyện Trảng Bàng.
Thành lập phường Trảng Bàng trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của thị trấn Trảng Bàng.
Thành lập phường An Hòa trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của xã An Hòa.
Thành lập phường An Tịnh trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của xã An Tịnh.
Thành lập phường Gia Bình trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của xã Gia Bình.
Thành lập phường Gia Lộc trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của xã Gia Lộc.
Thành lập phường Lộc Hưng trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của xã Lộc Hưng.
Hợp nhất xã Phước Lưu và xã Bình Thạnh thành một xã lấy tên là xã Phước Bình.
Địa giới hành chính thị xã Trảng Bàng: Đông giáp tỉnh Bình Dương và thành phố Hồ Chí Minh; Tây giáp Campuchia; Nam giáp tỉnh Long An; Bắc giáp huyện Dương Minh Châu, huyện Gò Dầu và huyện Bến Cầu.
Sau khi thành lập thị xã Hòa Thành và thị xã Trảng Bàng, tỉnh Tây Ninh có 404,14 ha diện tích tự nhiên, 1.169.165 nhân khẩu, 09 đơn vị hành chính cấp huyện (gồm: Thành phố Tây Ninh; thị xã Hòa Thành, thị xã Trảng Bàng và các huyện: Châu Thành, Tân Biên, Tân Châu, Dương Minh Châu, Gò Dầu, Bến Cầu) và 94 đơn vị hành chính cấp xã (71 xã, 17 phường, 6 thị trấn).

Các đơn vị hành chính trực thuộc
Danh sách các đơn vị hành chính cấp huyện của Tây Ninh theo địa lý và hành chính bao gồm 6 đề mục liệt kê: đơn vị hành chính cấp huyện, thủ phủ, diện tích, dân số và mật độ dân số được cập nhật từ cuộc điều tra dân số năm 2009, các đơn vị hành chính cấp xã - phường - thị trấn.

Tây Ninh có 95 đơn vị hành chính cấp xã, trong đó có: 17 phường, 6 thị trấn và 71 xã

Chú thích

Tham khảo

 Vietnam Administrative Atlas_ Vietnam Publishing House of Natural resources, environment and cartography.

Lịch sử Tây Ninh
Hành chính Tây Ninh


title: M76 Otter

text:
M76 Otter là một xe vận tải lội nước được sử dụng bởi Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ (USMC).
nhỏ|M76 băng qua cánh đồng lúa

Lịch sử
Xe được thiết kế và chế tạo bởi Pontiac Motor Division vào cuối những năm 1940 và nhằm mục đích thay thế cho M29 Weasel. Nó được đưa vào biên chế USMC vào đầu những năm 1950 và nhiều người đã chứng kiến hoạt động trong Chiến tranh Việt Nam. Xe được thay thế trong biên chế USMC bằng M116 Husky.

Hiện vật
Các hiện vật được trưng bày tại:

 Bảo tàng Chiến tranh Thái Bình Dương, Guam
 Kensington American Legion, Kensington, New Hampshire

Các nước sử dụng

  Tiêu diệt hàng loạt M76 Otter tại chiến trường Miền Nam Việt Nam trước 1975 trong Chiến tranh Việt Nam

Nguồn

Liên kết ngoài

 Video M76 dùng làm phương tiện chữa cháy

Phương tiện quân sự Hoa Kỳ


title: Edwin Cunningham (cầu thủ bóng đá)

text:
Edwin Burnhope Cunningham (20 tháng 9 năm 1919 – tháng 4 năm 1993) là một tiền đạo bóng đá người Anh ra sân tại Football League cho Bristol City.

Tham khảo

Cầu thủ bóng đá Anh
Cầu thủ bóng đá English Football League
Cầu thủ bóng đá Brentford F.C. thời chiến
Sinh năm 1919
Mất năm 1993
Tiền đạo bóng đá
Người Jarrow
Cầu thủ bóng đá Bristol City F.C.


title: Fujiwara Shiryu

text:
Shiryu Fujiwara (sinh ngày 23 tháng 9 năm 2000) là một cầu thủ bóng đá người Nhật Bản.

Sự nghiệp câu lạc bộ
Shiryu Fujiwara đã từng chơi cho Kamatamare Sanuki.

Tham khảo

Sinh năm 2000
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá nam Nhật Bản
Tiền vệ bóng đá
Cầu thủ bóng đá J2 League
Cầu thủ bóng đá Tokushima Vortis
Cầu thủ bóng đá nam Nhật Bản ở nước ngoài
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Bồ Đào Nha


title: Onthophagus surdus

text:
Onthophagus surdus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).

Chú thích

Liên kết ngoài

S


title: Tàu đổ bộ tấn công

text:
Tàu đổ bộ tấn công là một loại tàu đổ bộ được sử dụng để đổ bộ và hỗ trợ lực lượng mặt đất trên lãnh thổ đối phương trong một cuộc đổ bộ tấn công. Thiết kế của loại tàu này được phát triển từ các tàu sân bay được chuyển đổi để dùng làm tàu sân bay trực thăng (do đó chúng thường bị nhầm với các tàu sân bay vận hành máy bay cánh cố định thông thường). Các thiết kế hiện đại hỗ trợ chúng mang tàu đổ bộ cỡ nhỏ với hầu hết các thiết kế đều bao gồm sàn giếng. Đối với bãi đáp, một số tàu đổ bộ tấn công cũng hỗ trợ vận hành máy bay cánh cố định V/STOL, hiện có vai trò thứ yếu như tàu sân bay.

Vai trò của tàu đổ bộ tấn công về cơ bản khác với vai trò của tàu sân bay tiêu chuẩn: các cơ sở hàng không của nó có vai trò chính là tiếp nhận trực thăng để hỗ trợ lực lượng trên bờ thay vì hỗ trợ máy bay tấn công. Tuy nhiên, một số tàu có khả năng phục vụ trong vai trò kiểm soát biển, vận hành các máy bay như Harrier hoặc biến thể F-35B của máy bay chiến đấu F-35 Lightning II để tuần tra trên không và trực thăng cho chiến tranh chống tàu ngầm hoặc hoạt động như một căn cứ an toàn cho số lượng lớn máy bay chiến đấu STOVL tiến hành hỗ trợ trên không đối với các đơn vị viễn chinh trên bờ. Hầu hết các tàu này cũng có thể chở hoặc hỗ trợ các tàu đổ bộ cỡ nhỏ, chẳng hạn như tàu đổ bộ đệm khí (ca nô đệm khí) hay LCU.

Hạm đội lớn nhất thuộc loại tàu này do Hải quân Hoa Kỳ vận hành, bao gồm các tàu lớp Wasp từ năm 1989 và các tàu lớp America được đưa vào sử dụng từ năm 2014. Giống như một tàu sân bay dẫn đầu một nhóm tác chiến tàu sân bay trong Hải quân Hoa Kỳ, một tàu đổ bộ tấn công dẫn đầu một nhóm tác chiến viễn chinh. Các tàu đổ bộ tấn công cũng được vận hành bởi Hải quân Hoàng gia Úc, Hải quân Brazil, Hải quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc, Hải quân Ai Cập, Hải quân Pháp, Hải quân Ý, Hải quân Hàn Quốc, Hải quân Thổ Nhĩ Kỳ và Hải quân Tây Ban Nha.

Thuật ngữ tàu đổ bộ tấn công thường được sử dụng thay thế cho các phân loại tàu khác. Nó được áp dụng cho tất cả các tàu đổ bộ boong lớn như landing platform helicopter (LPH), landing helicopter assault (LHA) và landing helicopter dock (LHD).

Tham khảo

Thư mục

Liên kết ngoài
 In-depth look at various classes


title: Standfussiana osmana

text:
Standfussiana osmana là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Standfussiana


title: Bajram Ajeti

text:
Bajram Ajeti (sinh ngày 5 tháng 5 năm 1989) là một cầu thủ bóng đá người Na Uy thi đấu cho IF Brommapojkarna ở Allsvenskan.

Tham khảo

Sinh năm 1989
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá Na Uy
Cầu thủ bóng đá Mjøndalen IF
Asker Fotball
Cầu thủ bóng đá Sandefjord Fotball
Cầu thủ bóng đá Kongsvinger IL Toppfotball
Cầu thủ bóng đá HamKam
Cầu thủ bóng đá Moss FK
Cầu thủ bóng đá Bryne FK
Cầu thủ bóng đá Lillestrøm SK
Cầu thủ bóng đá Gefle IF
Cầu thủ bóng đá IF Brommapojkarna
Cầu thủ bóng đá Norwegian First Division
Cầu thủ bóng đá Eliteserien
Cầu thủ bóng đá Superettan
Cầu thủ bóng đá Allsvenskan


title: Oxira hoenei

text:
Oxira hoenei là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Oxira


title: Acropentias aureus

text:
Acropentias aureus là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Acropentias


title: Eugene Merle Shoemaker

text:
Eugene Merle Shoemaker (28/04/1928- 18/07/1997) còn được gọi là Gene Shoemaker là một nhà địa chất học người Mỹ và là người sáng lập ngành hành tinh học. Ông được biết đến là người đồng khám phá ra sao chổi Shoemaker-Levy 9 cùng với vợ Carolyn Shoemaker và David H. Levy.

Cuộc sống khi còn trẻ và giáo dục chính quy
Shoemaker sinh ra ở Los Angeles, California, con trai của Muriel May (tên khi bé Scott), một giáo viên, và George Estel Shoemaker, người làm việc trong nông nghiệp, kinh doanh, giảng dạy và phim ảnh. Cha mẹ anh là người bản địa của Nebraska. Trong thời thơ ấu của Gene, họ chuyển đến giữa Los Angeles, thành phố New York, Buffalo, New York và bang Utah, khi George làm nhiều công việc khác nhau. George ghét sống ở các thành phố lớn, và khá hài lòng khi nhận công việc giám đốc giáo dục cho một trại bảo tồn dân sự (CCC) ở bang Utah. Vợ anh sớm thấy cuộc sống trong một cabin xa xôi không thỏa mãn. Họ đã thỏa hiệp, khi Muriel có một công việc giảng dạy ở Buffalo. Cô có thể giảng dạy tại Trường Thực hành Buffalo của Trường Cao đẳng Sư phạm Bang tại Buffalo trong suốt năm học trong khi Gene ở bên mình, sau đó cả hai sẽ quay trở lại bang Utah trong thời gian mùa hè Niềm đam mê nghiên cứu đá của Gene đã bị đốt cháy bởi các khóa học giáo dục khoa học do Bảo tàng Giáo dục Buffalo cung cấp. Ông đăng ký vào trường Thực hành năm lớp bốn, và bắt đầu thu thập các mẫu khoáng sản. Trong vòng một năm, anh cũng tham gia các khóa học buổi tối cấp trung học. Gia đình chuyển về Los Angeles vào năm 1942, nơi Gene đăng ký vào trường trung học Fairfax ở tuổi mười ba. Anh học xong cấp ba sau ba năm. Trong thời gian đó ông cũng đã chơi vĩ cầm trong dàn nhạc trường, xuất sắc trong thể dục dụng cụ, và có một công việc mùa hè như một mài kim cương người học việc.

Gene ghi danh vào Caltech năm 1944, ở tuổi mười sáu. Các bạn cùng lớp của anh đã lớn hơn, trưởng thành hơn và đang trên đường nhanh chóng tốt nghiệp trước khi phục vụ trong Thế chiến II. Gene phát triển mạnh với tốc độ nhanh và lấy được bằng cử nhân năm 1948, ở tuổi 19. Anh ta ngay lập tức thực hiện nghiên cứu về đá biến chất Precambrian ở phía bắc New Mexico, kiếm được M. Sc. bằng cấp từ Caltech năm 1949.

Quá trình nghiên cứu vũ trụ
Luận văn về Thạch học liên quan đến đá thời tiền sử đã giúp ông có được học vị thạc sĩ một năm sau đó và mở đường cho ông đến với Cục Khảo sát địa chất Hoa Kỳ (USGS), một tổ chức mà ông vẫn cộng tác trong suốt phần đời còn lại của mình. Công việc đầu tiên của ông ở USGS có liên quan đến việc tìm kiếm khoáng sản uranium ở Colorado và Utah.

Trong khi làm nhiệm vụ này, ông tỏ ra thích thú với Mặt trăng, muốn du hành lên đó, tìm hiểu về tác động của thiên thạch và những vụ phun trào núi lửa trong việc hình thành các hố sâu trên bề mặt chị Hằng. Sau đó, ông bắt tay thực hiện công trình Tiến sĩ tại ĐH Princeton, dự định tiếp tục nghiên cứu về thạch học biến chất. Tuy nhiên quá trình này bị gián đoạn khi USGS một lần nữa điều ông đến thực địa, điều tra về núi lửa, những miệng phun bị xói mòn, nơi chất uranium thường hiện diện. Shoemaker nghiên cứu Mặt Trăng và mơ ước được khoác lên mình bộ đồ phi hành gia, dạo bước trên xứ sở xa xôi này. Tuy nhiên, ông không bao giờ có cơ hội thực hiện ước mơ đó. Bệnh Addison đã dập tắt hy vọng trở thành phi hành gia của ông.

Shoemaker là nhà địa chất đam mê nghiên cứu hố va chạm. Ông góp phần khẳng định Barringer, hố trũng nổi tiếng sâu 173 m gần Flagstaff, bang Arizona, Mỹ, hình thành do thiên thạch đâm xuống. Ông cũng là người ủng hộ và đấu tranh cho giả thuyết về thiên thạch va chạm khiến khủng long tuyệt chủng 66 triệu năm trước. Nhờ việc lập bản đồ một số hố trũng trên Mặt Trăng, ông mang lại bước tiến lớn trong việc nghiên cứu địa chất của vệ tinh tự nhiên này.

Năm 1961, Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS) xây dựng Chương trình Nghiên cứu Địa chất vũ trụ và chọn Shoemaker, người được coi là cha đẻ của ngành địa chất vũ trụ, để dẫn dắt. Ông cũng tham gia các chuyến thực địa đến hố Barringer và một số địa điểm khác, đào tạo phi hành gia Apollo tương lai cách lấy mẫu đất đá.

Với những cống hiến cho tri thức nhân loại, ông được tổng thống George H.W. Bush trao Huân chương Khoa học Quốc gia năm 1992.

Nghiên cứu của ông góp phần vào việc phát hiện sao chổi Shoemaker-Levy 9, vật thể đâm vào sao Mộc năm 1994. Một trong những người phát hiện sao chổi này là Carolyn, đồng nghiệp và cũng là vợ Eugene.

Người duy nhất dưới Trái Đất được an táng trên Mặt Trăng
Ngày 18/7/1997, hai vợ chồng ông gặp một tai nạn nghiêm trọng khi tham gia giao thông khi đi khám phá hố thiên thạch ở Australia, Carolyn sống sót nhưng Eugene không may qua đời. Carolyn Porco, cựu sinh viên của Shoemaker, đồng thời là nhà khoa học hành tinh tại Đại học Arizona, nghĩ ra cách để tưởng niệm và tôn vinh ông. Porco lập kế hoạch đưa 28 gram tro cốt của ông sau khi hỏa táng lên tàu vũ trụ Lunar Prospector (NASA). Công ty Celestis chế tạo khoang đựng tro cốt bằng vật liệu polycarbonate.

Lunar Prospector rời bệ phóng từ Trạm không quân Cape Canaveral, bang Florida, ngày 6/1/1998. Hơn một năm sau, khi kết thúc nhiệm vụ nghiên cứu, con tàu được điều khiển đâm xuống gần cực nam, tro cốt của Shoemaker cũng theo đó lưu lại trên Mặt Trăng. Tên và ngày sinh, ngày mất của ông được khắc bằng tia laser trên một hình ảnh của sao chổi Hale - Bopp, một hình ảnh hố thiên thạch ở Arizona, và hai câu thơ trích từ tác phẩm bất hủ Romeo and Juliet. Vào ngày 31/7/1999, phi vụ kết thúc khi NASA cho đáp con tàu lên bề mặt Mặt trăng, mang theo Shoemaker trong đó và biến ông ta trở thành người đầu tiên và duy nhất cho đến nay được chôn ngoài thế giới loài người."Mỗi khi nhìn lên Mặt Trăng, chúng tôi sẽ luôn biết Eugene đang ở đó", Carolyn Shoemaker chia sẻ trong một thông cáo báo chí năm 1998.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Asteroids: Deadly Impact National Geographic videos
USGS page about Gene Shoemaker
NASA page about Gene Shoemaker

Sinh năm 1928
Mất năm 1997
Nhà thiên văn học Hoa Kỳ
Người Los Angeles


title: Bão Bhola (1970)

text:
Bão Bhola năm 1970 là một xoáy thuận nhiệt đới tấn công Đông Pakistan (nay là Bangladesh) và bang Tây Bengal của Ấn Độ vào ngày 12 tháng 11 năm 1970. Đây là xoáy thuận nhiệt đới gây thiệt hại về nhân mạng cao nhất từng ghi nhận được, và là một trong những thảm họa tự nhiên gây thiệt hại nhân mạng cao nhất trong thời hiện đại. Có đến 500.000 người thiệt mạng trong bão, chủ yếu là do sóng bão làm ngập lụt nhiều các đảo thấp tại đồng bằng châu thổ sông Hằng. Đây là bão xoáy thứ sáu của mùa xoáy thuận Bắc Ấn Độ Dương 1970, đạt sức mạnh tương đương bão cấp 3 Saffir-Simpson.

Bão hình thành tại khu vực trung tâm của vịnh Bengal vào ngày 8 tháng 11, đi về phía bắc và mạnh thêm. Nó đạt sức gió lớn nhất là 185 km/h (115 mph) vào ngày 11 tháng 11, và đổ bộ lên bờ biển của Đông Pakistan vào chiều hôm sau. Sóng bão tàn phá nhiều đảo ngoài khơi, triệt hạ làng mạc và tàn phá cây trồng khắp khu vực.

Chính phủ Pakistan dưới quyền Tướng Yahya Khan bị chỉ trích do xử lý chậm trễ các hoạt động cứu trợ sau bão từ các lãnh đạo chính trị địa phương tại Đông Pakistan cũng như truyền thông quốc tế. Liên minh Awami đối lập giành được thắng lợi lớn trong tỉnh, và tình trạng náo động tiếp diễn giữa Đông Pakistan và chính phủ trung ương gây ra Chiến tranh giải phóng Bangladesh, cuối cùng tạo ra quốc gia Bangladesh.

Lịch sử khí tượng

Tàn dư của bão nhiệt đới Nora từ Tây Bắc Thái Bình Dương, nguyên tồn tại trong hai ngày tại biển Đông, di chuyển về phía tây qua bán đảo Mã Lai vào ngày 5 tháng 11. Tàn dư của hệ thống này góp phần vào sự phát triển của một vùng áp thấp mới tại trung tâm của vịnh Bengal vào sáng ngày 8 tháng 11. Vùng áp thấp mạnh lên khi nó di chuyển chậm theo hướng bắc, và Cục Khí tượng Ấn Độ nâng cấp nó thành một bão xoáy vào ngày hôm sau. Đương thời, không quốc gia nào trong khu vực đặt tên cho các xoáy thuận nhiệt đới, do vậy không có nhận biết mới được đưa ra. Bão trở nên gần như đứng yên vào tối hôm đó gần tọa độ 14,5° B, 87° Đ, song bắt đầu tăng tốc về phía bắc vào ngày 10 tháng 11.

Nó tăng cường thành một cơn bão xoáy rất dữ dội vào ngày 11 tháng 11 và bắt đầu đổi sang hướng đông bắc khi nó đến gần đầu vịnh. Một mắt rõ được tạo thành trong bão, và nó đạt đỉnh cũng vào ngày hôm đó với sức gió được duy trì 240 km/h (150 mph) và áp suất thấp nhất là 960 hPa, tương đương với bão cấp 4 theo Thang bão Saffir-Simpson. Xoáy thuận đổ bộ tại bờ biển của Đông Pakistan vào tối ngày 12 tháng 11, khoảng đồng thời với triều cao bản địa. Khi vào đất liền, hệ thống bắt đầu suy yếu song vẫn được cho là một bão xoáy vào ngày 13 tháng 11 khi nó nằm cách khoảng  về phía nam-đông nam của Agartala. Sau đó, bão nhanh chóng suy yếu thành một vùng áp thấp tàn dư trên nam bộ bang Assam vào tối hôm đó.

Chuẩn bị
Chính phủ Ấn Độ nhận được thông tin khí tượng về xoáy thuận từ những tường trình của tàu trên vịnh Bengal, song do quan hệ Ấn Độ-Pakistan về đại thể là thù địch nên thông tin không được truyền cho chính phủ Pakistan. Một phần lớn dân cư được tường trình là bất ngờ trước cơn bão. Có những dấu hiệu rằng hệ thống cảnh báo báo hiện diện tại Đông Pakistan không được sử dụng đúng cách, và phải trả giá bằng hàng chục nghìn sinh mạng. Cục Khí tượng Pakistan ban hành một bản tin kêu gọi "sẵn sàng nguy hiểm" tại các khu vực duyên hải gặp nguy hiểm vào ngày 12 tháng 11. Khi bão tiến đến gần bờ biển, một "tín hiệu rất nguy hiểm" được phát trên Đài Phát thanh Pakistan. Những người sống sót sau đó nói rằng điều này ít có ý nghĩa với họ, song họ nhận ra một tín hiệu cảnh báo số 1 đại diện cho mối đe dọa lớn nhất có thể.

Sau hai xoáy thuận phá hoại trước đó trong tháng 10 năm 1960 khiến ít nhất 16.000 người thiệt mạng tại Đông Pakistan, chính phủ Pakistan giao thiệp với chính phủ Hoa Kỳ để được trợ giúp phát triển một hệ thống nhằm ngăn ngừa các thảm họa trong tương lai. Giám đốc của Trung tâm bão quốc gia Hoa Kỳ là Gordon Dunn tiến hành một nghiên cứu chi tiết và trình báo cáo của ông vào năm 1961. Tuy nhiên, chính phủ không thực hiện các khuyến nghị mà Dunn liệt kê.

Tác động
Bờ biển của vịnh Bengal rất dễ chịu tổn hại từ tác động của các xoáy thuận nhiệt đới, tổng cộng có ít nhất sáu xoáy thuận tấn cộng khu vực làm thiệt mạng trên 100.000 người. Tuy nhiên, Xoáy thuận Bhola 1970 không phải là mạnh nhất trong số đó; xoáy thuận Bangladesh 1991 mạnh hơn đáng kể khi nó đổ bộ tại khu vực đại thể tương đồng với sức gió .

Xoáy thuận 1970 là xoáy thuận nhiệt đới gây thiệt hại cao nhất từng ghi nhận được và là một trong những thảm họa tự nhiên gây thiệt hại nhân mạng cao nhất trong lịch sử hiện đại. Số người thiệt mạng chính xác chưa từng được biết tới, song được ước tính là 300.000-500.000.

Đông Pakistan
Trạm khí tượng tại Chittagong,  về phía đông của nơi bão đổ bộ, ghi nhận sức gió  trước khi máy đo gió của trạm bị thổi bay vào khoảng 22:00 UTC. Một tàu thả neo tại một cảng trong cùng khu vực ghi nhận gió mạnh đạt đỉnh là  khoảng 45 phút sau đó. Khi bão đổ bộ, nó gây ra một sóng bão cao  tại đồng bằng châu thổ sông Hẳng. Trong cảng của Chittagong, triều bão đạt đỉnh khoảng  trên mực nước biển trung bình,  trong đó là sóng bão.

Đài phát thanh Pakistan thường thuật rằng không có người sống sót trên 13 đảo gần Chittagong. Một chuyến bay qua khu vực trông thấy sự tàn phá hoàn toàn suốt nửa phía nam của đảo Bhola, và những ruộng lúa trên đảo Bhola, đảo Hatia và vùng duyên hải đại lục lân cận bị phá hoại. Một số tàu biển tại các cảng Chittagong và Mongla được tường thuật là chịu thiệt hại, và các sân bay tại Chittagong và Cox's Bazar nằm dưới  nước trong vài giờ.

Trên 3,6 triệu người chịu ảnh hưởng trực tiếp từ xoáy thuận, và tổng thiệt hại từ bão được ước tính là 86,4 triệu USD (tương đương 450 triệu USD năm 2006). Những người sống sót nói rằng khoảng 85% nhà cửa trong khu vực bị tàn phá hoặc hư hỏng nghiêm trọng, sự hủy diệt lớn nhất xảy ra dọc theo bờ biển. Chín mươi phần trăm ngư dân trên biển trong khu vực chịu thiệt hại nặng, trong đó gồm 9.000 tàu cá xa bờ. Trong số 77.000 ngư dân ven bờ, 46.000 người thiệt mạng do xoáy thuận, và 40% những người sống sót bị tác động nghiêm trọng. Tổng cộng, khoảng 65% năng lực ngư nghiệp tại khu vực duyên hải bị tàn phá do bão, trong một khu vực mà khoảng 80% số protein tiêu thụ đến từ cá. Nông nghiệp cũng chịu tổn thất nghiêm trọng tương tự với 63 triệu USD cây trồng và 280.000 gia súc. Ba tháng sau bão, 75% dân cư đã nhận được lương thực từ các nhân viên cứu trợ, và trên 150.000 người dựa vào cứu trợ để đáp ứng một nửa nhu cầu lương thực của họ.

Ấn Độ
Xoáy thuận kéo mưa diện rộng đến Quần đảo Andaman và Nicobar, với lượng mưa rất lớn vào ngày 8 tháng 11 và 9 tháng 11. Port Blair ghi nhận lượng mưa  trong ngày 8 tháng 11, và có một số trận lụt trên quần đảo. MV Mahajagmitra, một tàu chở hàng trọng tải 5.500 tấn đang trên đường từ Calcutta đến Kuwait, bị dắm do bão vào ngày 12 tháng 11, làm thiệt mạng toàn bộ 50 người trên tàu. Tàu gửi đi một tín hiệu cấp cứu và tường trình về gió cấp cuồng phong đang diễn ra trước khi bị đắm. Cũng có mưa diện rộng tại Tây Bengal và nam bộ Assam. Mưa gây thiệt hại đối với nhà cửa và cây trồng tại cả hai bang này của Ấn Độ, thiệt hại nặng nhất xảy ra tại các huyện ở cực nam.

Số người thiệt mạng
Hai cuộc khảo sát cứu trợ y tế được tiến hành bởi Phòng thí nghiệm nghiên cứu bệnh tả Pakistan-SEATO: lần đầu trong tháng 11 và lần thứ nhì trong tháng 2 và tháng 3. Mục đích của cuộc khảo sát đầu tiên là xác minh các nhu cầu y tế tức khắc tại những khu vực chịu ảnh hưởng, và lần thứ nhì, chi tiết hơn, khảo sát có mục đích làm cơ sở cho việc lập kế hoạch cứu trợ dài hạn và khôi phục. Trong cuộc khảo sát thứ nhì, khoảng 1,4% dân cư trong khu vực được nghiên cứu.

Cuộc khảo sát đầu tiên kết luận rằng nước mặt tại hầu hết các khu vực chịu ảnh hưởng có lượng muối tương đương với nước lấy từ giếng, ngoại trừ tại Sudharam, nơi mà nước hầu như không thể uống được với hàm lượng muối lên tới 0,5%. Tỷ lệ tử vong được ước tính là 14,2%—tương đương tổng số người thiệt mạng là 240.000. Đau ốm liên quan đến bão thường chỉ giới hạn trong các thương tích nhẹ, song họ nhận thấy một "hội chứng xoáy thuận". Điều này bao gồm những trầy xước nghiêm trọng trên các chi và ngực bắt nguồn từ việc những người sống sót bám vào cây để để chống sóng bão. Ban đầu, có những lo ngại về một đợt bùng phát bệnh tả và thương hàn trong các tuần sau bão, song khảo sát cho thấy không có chứng cứ về một dịch tả, đậu mùa hoặc bất kỳ bệnh nào trong khu vực chịu ảnh hưởng từ bão.

Tổng hợp từ cuộc khảo sát thứ hai có vẻ như đánh giá thấp tương đối do một số nhóm không được tính đến. 100.000 người lao động di cư đang tham gia thu hoạch lúa, các gia đình hoàn toàn bị xóa sổ do bão và những người di cư khỏi khu vực trong ba tháng không được tính đến, và bằng cách loại trừ những nhóm này, mối nguy từ tin đồn và cường điệu được giảm thiểu. Cuộc khảo sát kết luận rằng tổng số người thiệt mạng tối thiểu là 224.000. Những tác động tệ nhất nhận thấy được tại Tazumuddin, nơi có tỷ lệ tử vong là 46,3%, tương đương với khoảng 77.000 người thiệt mạng chỉ riêng tại đó. Tỷ lệ tử vong trung bình trên toàn khu vực chịu ảnh hưởng là 16,5%.

Kết quả cho thấy rằng tỷ lệ sống sót cao nhất là các nam giới trưởng thành trong độ tuổi 15–49, trong khi hơn một nửa số người thiệt mạng là trẻ dưới 10 tuổi, là nhóm chỉ chiếm một phần ba dân cư trước xoáy thuận. Điều này cho thấy rằng những người non nớt, già, và ốm bị thiệt mạng một cách chọn lọc trong xoáy thuận và sóng bão. Trong nhiều tháng sau bão, tỷ lệ tử vong của nhóm trung niên tại khu vực xoáy thuận thấp hơn so với khu vực kiểm soát gần Dhaka. Điều này phản ánh việc các cá nhân sức khỏe kém bị loại bỏ trong bão.

Hậu quả

Phản ứng của chính phủ
Vào ngày sau khi bão tấn công bờ biển, ba pháo hạm và một tàu bệnh viện chở nhân viên y tế và đồ tiếp tế dời Chittagong đến các đảo Hatia, Sandwip và Kutubdia. Những đội từ lục quân Pakistan tiếp cận nhiều khu vực chịu thiệt hại trong vòng hai ngày sau khi xoáy thuận đổ bộ. Tổng thống Pakistan Yahya Khan trở về khi công du cấp quốc gia đến Trung Quốc và thị sát khu vực thảm họa vào ngày 16 tháng 11. Tổng thống hạ lệnh dốc toàn lực nhằm cứu trợ các nạn nhân. Ông cũng hạ lệnh treo rủ quốc kỳ và tuyên bố một ngày quốc tang vào 21 tháng 11, tức một tuần sau khi xoáy thuận tấn công đất liền.

Trong mười ngày sau xoáy thuận, một máy bay vận tải quân sự và ba máy bay rải hóa chất cây trồng được chính phủ Pakistan phân công làm nhiệm vụ cứu trợ. Chính phủ Pakistan cho biết họ không thể chuyển trực thăng quân sự từ Tây Pakistan do chính phủ Ấn Độ không cấp khoảng trống để họ vượt qua lãnh thổ nước này, song chính phủ Ấn Độ bác bỏ cáo buộc này. Đến ngày 24 tháng 11, chính phủ Pakistan cấp thêm 116 triệu USD nữa nhằm trang trải cho các hoạt động cứu trợ tại khu vực thảm họa. Ngày 24 tháng 11, Yahya Khan đến Dhaka để phụ trách các hoạt động cứu trợ. Thống đốc Đông Pakistan là S. M. Ahsan phủ nhận các cáo buộc rằng các lực lượng vũ trang không hành động đủ nhanh và cho biết nguồn cung cấp tiếp cận toàn bộ những nơi trong khu vực thảm họa ngoại trừ một số điểm nhỏ.

Một tuần sau khi xoáy thuận đổ bộ, Tổng thống Yahya Khan thừa nhận rằng chính phủ của ông đã thực hiện những điều "sơ suất" và "sai lầm" trong quá trình tiến hành các nỗ lực cứu trợ. Ông nói rằng có một sự thiếu hiểu biết về tính trọng đại của thảm họa. Ông cũng nói rằng tổng tuyển cử dự kiến được tổ chức vào ngày 7 tháng 12 sẽ diễn ra đúng thời gian, mặc dù tám hoặc chín huyện chịu ảnh hưởng nặng nhất có thể bị trì hoãn, bác bỏ những tin đồn rằng tuyển cử sẽ bị hoãn.

Khi xung đột giữa Đông và Tây Pakistan phát triển trong tháng ba, các văn phòng Dhaka của hai tổ chức chính phủ trực tiếp tham dự vào các nỗ lực cứu trợ đã bị đóng cửa trong ít nhất hai tuần, lần đầu là do tổng đình công và sau đó là một lệnh cấm các công việc của chính phủ tại Đông Pakistan do Liên minh Awami đưa ra. Nhiệm vụ cứu trợ tiếp tục được tiến hành, song việc lập kế hoạch dài hạn bị cắt bớt.

Chỉ trích chính phủ
Các lãnh đạo chính trị tại Đông Pakistan phê phán phản ứng ban đầu của chính phủ trung ương trước thảm họa, một tuyên bố của 11 lãnh đạo chính trị tại Đông Pakistan chỉ trích chính phủ "hiển nhiên sao lãng, vô tình và hoàn toàn lãnh đạm". Họ cũng cáo buộc tổng thống làm giảm tầm quan trọng của vấn đề trong tin tức tường thuật. Ngày 19 tháng 11, các sinh viên tổ chức tuần hành tại Dhaka để phản đối việc chính phủ phản ứng chậm, và Maulana Abdul Hamid Khan Bhashani diễn thuyết tại một cuộc tập hợp của 50.000 người vào ngày 24 tháng 11, khi đó ông cáo buộc tổng thống bất tài và yêu cầu ông ta từ chức. Những đối thủ chính trị của tổng thống cáo buộc ông ta cẩu thả trong các nỗ lực cứu trợ và một số yêu cầu ông ta từ chức.

Hội Trăng lưỡi liềm Đỏ Pakistan bắt đầu hoạt động một cách độc lập với chính phủ do kết quả từ một tranh chấp nảy sinh sau khi họ được Hội Chữ thập Đỏ Anh Quốc tặng 20 bè mảng. Một công ty thuốc trừ sâu phải chờ hai ngày trước khi họ được cấp phép cho hai máy bay phun thuốc của họ được tiến hành thả đồ tiếp tế tại các khu vực chịu ảnh hưởng. Chính phủ Pakistan chỉ triển khai một trực thăng duy nhất để tiến hành hoạt động cứu trợ. Một ký giả của Pakistan Observer dành một tuần tại các khu vực chịu ảnh hưởng nặng nhất vào đầu tháng 1 và thấy rằng không lều nào được các cơ quan cứu trị cung cấp để dùng làm nơi ở cho những người sống sót và nhận xét rằng các khoản tài trợ cho việc kiến thiết nhà cửa mới là không đủ.

Hậu quả chính trị
Liên minh Awami là chính đảng lớn nhất tại Đông Pakistan và do Sheikh Mujibur Rahman lãnh đạo, họ giành được đại thắng trong tổng tuyển cử quốc gia trong tháng 12 năm 1970, một phần là nhờ sự bất mãn trước các nỗ lực cứu trợ thất bại của chính phủ quốc gia. Việc bầu 9 ghế trong quốc hội và 18 ghế trong tỉnh hội bị hoãn cho đến ngày 18 tháng 1 do hậu quả của bão.

Công tác điều khiển các nỗ lực cứu trợ của chính phủ làm trầm trọng cảm giác bất mãn tại Đông Pakistan, thổi bùng phong trào kháng cự tại đây. Kinh phí được phát hành một cách chậm chạp, và giao thông làm chậm lại việc đưa đồ tiếp tế đến các khu vực chịu tàn phá. Khi căng thẳng gia tăng trong tháng 3, những nhân viên ngoại quốc sơ tán do lo ngại về bạo lực. Tình hình trở nên xấu hơn và phát triển thành Chiến tranh giải phóng Bangladesh trong tháng 3. Xung đột này mở rộng thành Chiến tranh Ấn Độ-Pakistan 1971 trong tháng 12 và kết thúc bằng việc hình thành Bangladesh. Đây là một trong những lần đầu tiên một sự kiện tự nhiên kích hoạt một nội chiến..

Phản ứng quốc tế
Ấn Độ trở thành một trong những quốc gia đầu tiên cung cấp viện trợ cho Pakistan, bất chấp quan hệ đại thể còn xấu giữa hai quốc gia, và đến cuối tháng 11 đã cam kết 1,3 triệu USD (tương đương 6,9 triệu USD năm 2007) để hỗ trợ cho các nỗ lực cứu trợ. Chính phủ Pakistan từ chối cho phép người Ấn Độ gửi đồ tiếp tế đến Đông Pakistan bằng đường không, buộc họ phải vận chuyển bằng đường sắt. Chính phủ Ấn Độ cũng cho biết phía Pakistan từ chối một đề nghị về máy bay, trực thăng và thuyền quân sự từ Tây Bengal đến hỗ trợ hoạt động cứu trợ.

Liên Hợp Quốc quyên tặng 2,1 triệu USD bằng thực phẩm và tiền mặt, trong khi UNICEF bắt đầu một cuộc vận động để đạt thêm một triệu USD. UNICEF giúp tái lập nguồn cung nước tại khu vực chịu ảnh hưởng, tu sửa trên 11.000 giếng trong nhiều tháng sau bão. Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc U Thant kêu gọi việc trợ cho các nạn nhân của xoáy thuận và nội chiến vào tháng 8 năm 1971, theo hai chương trình cứu trợ riêng rẽ. Ông nói chỉ 4 triệu USD được đóng góp cho các nhu cầu cấp thiết, thấp so với mục tiêu 29,2 triệu USD. Đến cuối tháng 11 năm 1971, Liên hiệp các Hội Chữ thập Đỏ thu thập được 3,5 triệu USD để cung cấp viện trợ cho các nạn nhân của thảm họa.

Tổng thống Hoa Kỳ Richard Nixon cấp 10 triệu USD (tương đương 53 triệu USD năm 2007) để cung cấp lương thực và cứu trợ thiết yếu khác cho các nạn nhân của bão, và Đại sứ Hoa Kỳ tại Pakistan cam kết rằng ông sẽ "hỗ trợ chính phủ Đông Pakistan mọi cách có thể." Một lời kêu gọi của Ủy ban Khẩn cấp thiên tai Anh Quốc thu được khoảng 1,5 triệu bảng cho cứu trợ thiên tại tại Đông Pakistan. Chính phủ Canada cam kết hỗ trợ 2 triệu USD. Pháp và Tây Đức đều cử trực thăng và các đồ tiếp tế khác trị giá 1,3 triệu USD. Giáo hoàng Phaolô VI tuyên bố rằng ông sẽ thăm Dhaka trong một chuyến công du đến Viễn Đông và kêu gọi mọi người cầu nguyện cho các nạn nhân của thảm họa. Đến đầu năm 1971, bốn trực thăng Liên Xô vẫn hoạt động trong khu vực nhằm vận chuyển nhu yếu phẩm đến các khu bị chịu thiệt hại nặng. Các máy bay của Liên Xô thay thế các trực thăng của Anh và Mỹ vốn hoạt động ngay sau xoáy thuận. Nội các Nhật Bản phê chuẩn kinh phí cứu trợ 1,65 triệu USD vào tháng 12. Chính phủ Nhật Bản trước đó chịu chỉ trích vì chỉ quyên góp một lượng nhỏ cho công tác cứu trợ. Lô hàng đầu tiên của Trung Quốc tiếp tế cho Đông Pakistan mang theo 500.000 liều vắc xin bệnh tả, vốn không cần thiết do quốc gia này có dự trữ đầy đủ. Chính phủ Trung Quốc gửi 1,2 triệu USD tiền mặt cho Pakistan.

Tham khảo

Bhola
Môi trường Bangladesh
Môi trường Tây Bengal


title: Hyposidra lactiflua

text:
Hyposidra lactiflua là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Hyposidra


title: Vương Kiện

text:
Vương Kiện (tiếng Trung giản thể: 王健, bính âm Hán ngữ: Wáng Jiàn, sinh tháng 9 năm 1965, người Hán) là chính trị gia nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Ông là Ủy viên dự khuyết Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc khóa XX, hiện là Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Bí thư Đảng tổ, Phó Tỉnh trưởng thường vụ Liêu Ninh. Ông từng là Tổng thư ký Tỉnh ủy Liêu Ninh; Bí thư Thị ủy Hồ Lô Đảo.

Vương Kiện là đảng viên Đảng Cộng sản Trung Quốc, học vị Thạc sĩ Kỹ thuật. Ông có 30 năm công tác ở Thẩm Dương, từng công tác ở 4 quận Thẩm Bắc, Tô Gia Đồn, Đại Đông và Hỗn Nam của Thẩm Dương trước khi được điều chuyển và thăng chức ở Liêu Ninh.

Xuất thân và giáo dục
Vương Kiện sinh vào tháng 9 năm 1965 tại tỉnh Liêu Ninh, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Ông lớn lên và tốt nghiệp cao trung ở tỉnh nhà, đến năm 1984 thì thi cao khảo và đỗ Đại học Công nghệ Thẩm Dương, tới thủ phủ học hệ kỹ thuật quản lý và tốt nghiệp cử nhân hệ này vào tháng 7 năm 1988. Khi còn học đại học, ông cũng được kết nạp Đảng Cộng sản Trung Quốc vào tháng 7 năm 1985. Tháng 9 năm 1997, ông trở lại trường Thẩm Dương, theo học chương trình nghiên cứu sau tại chức đại học về kế toán chuyên nghiệp của hệ kỹ thuật quản lý và nhận bằng Thạc sĩ Kỹ thuật vào tháng 9 năm 1999.

Sự nghiệp

Thẩm Dương
Tháng 8 năm 1988, sau khi tốt nghiệp trường Thẩm Dương, Vương Kiện được phân về Tổng viện Khoa học Kỹ thuật Thẩm Dương với công tác nhân viên, bắt đầu sự nghiệp của mình ở đây. Được 5 năm thì ông nhậm chức Sở trưởng Sở nghiên cứu Vật liệu ổ trục Thẩm Dương, rồi sau đó được điều sang công tác ở Cục Khoa học Kỹ thuật Thẩm Dương từ tháng 5 năm 1995. Tháng 3 năm 1996, ông là Phó Trưởng phòng Nhân sự của cục, rồi Trưởng phòng từ tháng 2 năm 1999, Phó Bí thư chuyên chức kiêm Bí thư Ủy ban Kiểm Kỷ Đảng ủy cơ quan vào đầu năm 2001. Trong tháng 6 cùng năm, ông là Trợ lý Thanh tra viên, đồng thời được điều động phục vụ chương trình hỗ trợ Tây Tạng, tới khu tự trị này nhậm chức Bí thư Huyện ủy Amdo giai đoạn 2001–04. Tháng 7 năm 2004, sau khi hoàn thành chương trình hỗ trợ công tác Tây Tạng, Vương Kiện được điều xuống quận Tân Thành Tử của Thẩm Dương, nhậm chức Phó Bí thư Quận ủy, sau đó chuyển chức làm Phó Bí thư Quận ủy Thẩm Bắc khi quận này được hợp nhất năm 2006. Cuối năm này, ông được điều tới quận Tô Gia Đồn làm Bí thư Quận ủy, được bầu làm Quận trưởng Tô Gia Đồn, kiêm Chủ nhiệm Ủy ban Quản lý khu vực Hồn Hà Thẩm Dương từ tháng 5 năm 2007, và Phó Chủ nhiệm Ủy ban Quản lý căn cứ công nghệ cao Quốc gia về công nghiệp hàng không dân dụng Thẩm Dương từ cuối năm 2008. Cuối năm 2010, Vương Kiện tiếp tục được chuyển tới một quận mới và lần này là Đại Đông, giữ chức Phó Bí thư Quận ủy, Quận trưởng kiêm Chủ nhiệm Ủy ban Quản lý Khu khai phát kinh tế Liên minh châu Âu – Thẩm Dương, rồi Quận trưởng từ tháng 1 năm 2013. Đến tháng 7 năm 2016, ông được điều sang quận Hồn Nam nhậm chức Bí thư Quận ủy kiêm Bí thư Đảng ủy Ủy ban Công tác Khu công nghệ cao Thẩm Dương trong thời gian ngắn cho đến tháng 10 thì được bầu vào Ủy ban Thường vụ Thành ủy Thẩm Dương, giữ chức Bí thư Ủy ban Chính Pháp Thẩm Dương từ tháng 11.

Toàn Liêu Ninh
Tháng 8 năm 2918, sau tròn 30 năm công tác ở Thẩm Dương, Vương Kiện được điều tới địa cấp thị Hồ Lô Đảo, nhậm chức Bí thư Thị ủy, Bí thư thứ Nhất Đảng ủy Phân Quân khu đồng thời được bầu làm Chủ nhiệm Ủy ban Thường vụ Nhân Đại Hồ Lô Đảo. Vào tháng 9 năm 2020, ông được bầu vào Ủy ban Thường vụ Tỉnh ủy Liêu Ninh, thăng cấp phó tỉnh, rời Hồ Lô Đảo để nhậm chức Tổng thư ký Tỉnh ủy. Đến tháng 12 năm 2021, ông được phân công làm Phó Bí thư Đảng tổ Chính phủ Nhân dân tỉnh Liêu Ninh kiêm Chủ nhiệm Văn phòng Ủy ban Phát triển dung hợp quân dân Tỉnh ủy, rồi được bổ nhiệm làm Phó Tỉnh trưởng thường vụ. Cuối năm 2022, ông tham gia Đại hội Đảng Cộng sản Trung Quốc lần thứ XX từ đoàn đại biểu Liêu Ninh. Trong quá trình bầu cử tại đại hội, ông được bầu là Ủy viên dự khuyết Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc khóa XX.

Xem thêm

 Tỉnh trưởng Chính phủ Nhân dân
 Bí thư Tỉnh ủy (Trung Quốc)
 Danh sách Ủy viên dự khuyết Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc khóa XX

Chú thích

Liên kết ngoài
 Vương Kiện, Mạng Kinh tế nhân dân.

Nhân vật còn sống
Sinh năm 1965
Người Hán
Người Liêu Ninh
Cựu sinh viên Đại học Công nghệ Thẩm Dương
Ủy viên dự khuyết Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc khóa XX


title: Giải quần vợt Wimbledon 1921 - Đơn nữ

text:
Elizabeth Ryan đánh bại Phyllis Satterthwaite 6–1, 6–0 in the All Comers' Final, tuy nhiên đương kim vô địch Suzanne Lenglen đánh bại Ryan 6–2, 6–0 ở Challenge Round để giành chức vô địch Đơn nữ tại Giải quần vợt Wimbledon 1921.

Đây là năm cuối cùng đương kim vô địch được tự động đặc cách vào chung kết (trước đây gọi là Challenge Round).  Kể từ năm 1922, đương kim vô địch phải thi đấu bình thường trong Wimbledon.

Kết quả

Challenge round

All Comers' Finals

Nửa trên

Nhánh 1

Nhánh 2

Nửa dưới

Nhánh 3

Nhánh 4

Tham khảo

Liên kết ngoài

Đơn nữ
Giải quần vợt Wimbledon theo năm - Đơn nữ
Quần vợt nữ năm 1921
Thể thao nữ Anh Quốc năm 1921


title: Liên hoành

text:
Liên hoành (chữ Hán: 連橫) là sách lược liên minh của nước Tần thời Chiến Quốc được Trương Nghi đề xuất. Sách lược này được đưa ra để đối phó với sách lược Hợp tung, tạo liên minh theo chiều ngang. Hiệu quả của sách lược này là giúp nước Tần chiến thắng các nước và thống nhất Trung Quốc.

Nội dung
Hợp tung là “sự nhất cường dĩ công chúng nhược, nghĩa là một nước mạnh tìm cách lôi kéo nước yếu hơn để tấn công những nước khác, nhằm múc đích thôn tính đất đai của họ.

Trung kỳ thời Chiến Quốc, Tần và Tề nổi lên là hai nước mạnh ở phía tây và phía đông. Mặt khác, hai nước này còn tìm cách liên minh với nhau. Vì Tần ở phía Tây và Tề ở phía đông nên sự liên minh giữa các nước ngày gọi là “liên hoành” (liên kết chiều ngang), tạo ra sự uy hiếp lớn đối với sự tồn tại của các nước khác. Trong hoàn cảnh đó, các nước khác liên hợp lại với nhau gọi là hợp tung (liên kết chiều dọc) (còn nước Tần ở phía tây liên minh với các nước khác phía đông gọi là liên hoành - liên kết chiều ngang).

Trong đầu thời Chiến Quốc, đối tượng công kích là Tần và Tề. Hai nước này tìm cách liên hoành chống các nước khác. Vào cuối thời Chiến Quốc, khi Tề bị suy nhược sau đợt chiếm đóng của Yên (284 TCN-278 TCN), chỉ còn Tần là hùng mạnh thì Tần là đối tượng công kích duy nhất của các nước hợp tung. Tần tìm cách phá thế hợp tung bằng kế liên hoành, chia rẽ các nước hợp tung, kéo từng nước về phía mình và chống lại các nước còn lại.

 Đề xướng
Người đề xướng liên hoành là Trương Nghi. Năm 323 TCN, theo kế sách liên hoành của Trương Nghi, Tần Huệ Văn vương gặp và liên minh với Tề Tuyên vương, Sở Hoài vương. Cùng lúc đó, để đối phó, Công Tôn Diễn kiến nghị Ngụy Huệ vương hội kiến để liên minh với vua các nước Hàn, Triệu, Yên và Trung Sơn. Đó là sự kiện "5 nước cùng xưng vương" ("Ngũ quốc tương vương"), tiến hành hợp tung, thực hiện một mặt trận liên hợpCát Kiếm Hùng, sách đã dẫn, tr 64.

Nhìn chung, những nước tham gia liên hoành không nhiều như hợp tung. Trong phần lớn thời Chiến Quốc, chỉ có Ngụy và mức độ ít hơn là Sở, Hàn và  Điền Tề tham gia.

 Lần thứ nhất
Liên minh liên hoành đạt được từ sự thuyết phục các chư hầu nhỏ yếu của Trương Nghi về quyền lợi thiết thực của họ.

Sự kiện "ngũ quốc tương vương" (5 nước cùng xưng vương năm 323 TCN) đánh dấu việc thành lập liên minh hợp tung lần đầu tiên, nhưng đó chỉ là giao ước về chính trị, mà chưa có hành động quân sự nào. Cuối năm 323 TCN, Sở Hoài vương liên hoành với Tần, mang quân tấn công phía nam nước Ngụy, chiếm đóng 8 ấp của nước Ngụy.

Để phá kế hợp tung của Công Tôn Diễn, năm 322 TCN, Trương Nghi từ nước Tần sang nước Ngụy thuyết phục Ngụy vương liên hoành với nước Tần và Hàn để tấn công Tề và Sở. Ngụy Huệ vương sau nhiều năm chiến tranh, hiện trạng lúc đó phía nam bị thất thế với quân Sở, nên muốn hòa giải với nước Tần để có đồng minh chống Sở. Do đó Ngụy Huệ vương trọng dụng Trương Nghi, phong làm tướng quốc và xa lánh Công Tôn DiễnCát Kiếm Hùng, sách đã dẫn, tr 65.

Lần thứ hai
Tề và Sở thấy việc liên hoành giữa Ngụy với Tần bất lợi cho mình, nên Tề Tuyên vương và Sở Hoài vương cùng công khai ủng hộ Công Tôn Diễn làm tướng quốc nước Ngụy để phá liên minh đó. Ngụy Huệ vương vốn muốn lợi dụng quân Tần để chống Sở và Tề, nhưng sau đó nhận ra Trương Nghi chỉ muốn kéo mình sang phía nước Tần, nên rất bất mãn, không chịu thần phục nước Tần. Tần Huệ Văn vương thấy Ngụy Huệ vương không thần phục bèn ra quân đánh Ngụy.

Thấy nước Tần đánh Ngụy, các nước Tề, Sở, Yên, Triệu đều lo lắng, cùng nhau ủng hộ chủ trương hợp tung của Công Tôn Diễn. Năm 319 TCN, Ngụy vương thấy chư hầu ủng hộ Công Tôn Diễn bèn đuổi Trương Nghi trở về nước Tần và đưa Công Tôn Diễn trở lại làm tướng quốc chủ trì chính sự. Nhưng sau thất bại của liên quân hợp tung chống Tần ở Tu Ngư năm 318 TCN, Công Tôn Diễn rời vũ đài chính trị, phái liên hoành thắng thế.

Tần vương sợ mối liên minh Tề và Sở hại cho mình nên sai Trương Nghi đi sang Sở ly gián, lừa Sở Hoài vương tới 2 lần, khiến nước Sở tuyệt giao và mất đồng minh Điền Tề (năm 312 TCN), mất nhiều đất đai về tay Tần mà sau đó Hoài vương vẫn liên hoành với Tần.

Lần thứ ba
Phe hợp tung chỉ còn 3 nước Tề, Hàn và Ngụy, nhưng dưới sự lãnh đạo của Mạnh Thường quân, đã thắng quân Tần 3 lần liên tiếp. Năm 296 TCN, Tần Chiêu Tương vương sau nhiều thất bại liên tiếp phải cầu hòa, trả lại đất Phong Lăng cho nước Ngụy và đất Vũ Toại cho nước Hàn.

Để phá hợp tung, Tần Chiêu Tương vương lại sai sứ sang Tề, đề nghị Tề Mẫn vương cùng Tần liên hoành và xưng đế. Hai bên giao ước vua Tần xưng làm Tây Đế, vua Tề xưng làm Đông Đế, và cùng mang quân tấn công nước Triệu nằm giữa cũng trở nên lớn mạnh khi vừa tiêu diệt Trung Sơn.

Biện sĩ Tô Tần với tư thế của người giúp Yên Chiêu vương – vị vua muốn báo thù nước Tề - muốn làm yếu nước Tề trước hết phải phá việc liên hoành giữa Tề và Tần, ngăn cản hai nước xưng đế. Năm 288 TCN, Tô Tần sang nước Tề khuyên Tề Mẫn vương bỏ đế hiệu và đánh Tống chứ không nên đánh Triệu theo ý của Tần. Sau khi vua Tề bỏ đế hiệu, vua Tần cũng buộc phải bỏ đế hiệu vào tháng 12 năm 288 TCN.

Sau khi phá vỡ mối liên hoành Tề và Tần, Tô Tần tiếp tục đi du thuyết các nước Yên, Tề, Triệu, Ngụy, Hàn đẩy mạnh việc hợp tung. Tuy nhiên, liên quân 5 nước họp tại giữa Huỳnh Dương và Thành Cao, chưa phát động tấn công Tần thì giải tán. Chỉ có quân Tề nhân cơ hội đó xua quân đánh Tống, tiêu diệt nước Tống vào năm 286 TCN. Việc đánh Tần tuy không thành công, nhưng Tô Tần đã đạt được mục đích ly gián liên minh "liên hoành" giữa Tề và TầnCát Kiếm Hùng, sách đã dẫn, tr 73. Không lâu sau, cả Tô Tần và Tề Mẫn vương đều bị giết. Tề bị liên quân các nước đánh bại và bị Yên chiếm đóng trong 5 năm. Hợp tung tan vỡ.

Sau khi hợp tung tan vỡ, tuy Tần không phát động liên hoành trở lại nhưng trong nhiều năm, với sức mạnh vượt trội hơn các nước nước còn lại, Tần liên tiếp đánh bại các chư hầu bị chia rẽ. Ba nước nằm giáp Tần là Tam Tấn (Hàn, Triệu, Ngụy) bị thiệt hại nhiều nhất, sau nhiều lần chiến bại phải cắt đất cầu hòa liên miên với Tần.

Lần thứ tư
Sau khi thái hậu mất, Tề vương Kiến (lên ngôi 264 TCN) nghe theo tướng quốc Hậu Thắng, thực hiện chính sách thân Tần, nghe theo kế liên hoành của Tần. Khi Tề vương Kiến cử sứ giả sang giao hiếu, nước Tần lại dùng tiền vàng đút lót cho các sứ giả, khiến họ cũng cùng nhau nhất loạt khuyên Tề vương Kiến nên hòa hiếu với nước Tần. Vì vậy Tề vương Kiến tiếp tục chính sách: "Sự Tần, cẩn" (kính cẩn phụng sự nước Tần), không chịu hưởng ứng hợp tung với chư hầu trong những lần do Tín Lăng quân, Bình Nguyên quân và Bàng Noãn phát động.

Những thắng lợi của những lần hợp tung cuối của chư hầu chỉ làm chậm bước đông tiến chứ không ngăn cản được quân Tần đánh sang lãnh thổ các nước chư hầu, vì hợp tung thường chóng tan vỡ do quan hệ giữa các chư hầu rất phức tạp và bị Tần lợi dụng khai thác. Năm 230 TCN, nước Tần bắt đầu diệt từng nước: Hàn (230 TCN), Triệu (228 TCN), Ngụy (225 TCN), Sở (223 TCN) và Yên (222 TCN). Những lần Tần ra quân diệt các nước, Tề vương Kiến vẫn áp dụng chính sách liên hoành với Tần, không cứu các nước này. Năm 221 TCN, Tần tấn công diệt nốt Điền Tề.

 Đánh giá
Liên hoành (cũng như Hợp tung) không phải là một hệ phái chính trị hay hệ phái học thuật, chỉ là chính sách liên minh vì lợi ích sinh tồn trực tiếp của từng quốc gia.

Chính sách liên hoành do Trương Nghi khởi xướng và được nước Tần tiếp tục thi hành thành công vì những nguyên nhân sau:
Nó phối hợp hiệu quả với chính sách vừa phát triển nông nghiệp vừa tiến hành chiến tranh để hỗ trợ cho nhau
Kế sách của nước Tần cao hơn so với 6 nước Sơn Đông và việc thực thi cũng thành công hơn
Mấy đời vua nước Tần và các quan chấp chính đều sáng suốt và có năng lực, có tầm nhìn xa. Trong khi đó, tại các nước chư hầu, có những vị vua mê muội, mắc sai lầm nhiều lần trong thời gian dài như Sở Hoài vương, Tề vương Kiến, nên nước Tần đã đạt được mục đích của mình

Xem thêm
 Tung Hoành Gia
 Trương Nghi
 Hợp tung

Tham khảo
 Sử ký Tư Mã Thiên, các thiên:
 Tần bản kỷ Triệu thế gia Truyện Tô Tần Truyện Trương Nghi Chu Thiệu Hầu (2003), Tổng tập lược truyện các Tể tướng trong lịch sử Trung Quốc, tập 1, Nhà xuất bản Văn hóa thông tin
 Cát Kiếm Hùng chủ biên (2006), Bước thịnh suy của các Triều đại phong kiến Trung Quốc, tập 1, Nhà xuất bản Văn hoá thông tin
 Lê Đông Phương, Vương Tử Kim (2007), Kể chuyện Tần Hán'', Nhà xuất bản Đà Nẵng

Chú thích

Chiến Quốc
Đại chiến lược
Chiến lược
Sách lược chính trị
Liên minh
Hiệp ước


title: Tháp canh Przewodziszowice

text:
nhỏ|260x260px|Tàn tích - Tháp canh Przewodziszowice
Tháp canh Przewodziszowice (tiếng Ba Lan: Strażnica Przewodziszowice) là một tháp canh phòng thủ bằng gạch thời Trung cổ (hiện nay còn lại tàn tích), ở làng Przewodziszowice, thuộc thị trấn Żarki, nằm trên Vùng cao Kraków-Częstochowa, Ba Lan. Tàn tích còn sót lại của tháp canh là một phần bức tường dài 26 mét, cao khoảng 10 mét và độ dày lên đến 1,8 mét. Hiện nay, đây là một trong những địa danh thu hút du khách yêu thích bộ môn leo núi ở địa phương.

Lịch sử
Tháp canh có lẽ được xây dựng vào thế kỷ 14 hoặc vào đầu thế kỷ 15. Hiện nay có hai giả thuyết gắn với nguồn gốc hình thành tháp canh này. Theo một số nhà sử học, tháp canh Przewodziszowice được xây dựng theo lệnh từ Vua Kazimierz III của Ba Lan. Các nhà sử học khác lại cho rằng công trình này được Hoàng tử Silesian Władysław Opolczyk xây dựng để bảo vệ lãnh thổ. Thế kỷ 15, tháp canh Przewodziszowice là trụ sở của hiệp sĩ Mikołaj Kornicz. Anh chuyên tấn công và cướp của từ các ông trùm giàu có, nên rất được nông dân địa phương yêu mến. Theo truyền thuyết địa phương, những kho báu của Mikołaj Kornicz được giấu trong các khe đá bí mật của tháp canh.

Leo núi
Tảng đá gắn với tháp canh có chất liệu là đá vôi, cao từ 12-17 mét và có nhiều hốc cạnh. Ngoài ra, tháp canh còn có bức tường thẳng đứng, và những phần nhô ra như ống khói hoặc hình trụ. Đây đích thực là một địa danh thích hợp với bộ môn leo núi.

Hình ảnh

Tham khảo

Lâu đài Ba Lan
Myszkowski


title: Requiem

text:
Requiem, cầu siêu, Lễ cầu siêu (Requiem Mass) hay thánh lễ cho người chết (Mass for the dead, Latin: Missa pro defunctis), là một thánh lễ trong Giáo hội Công giáo được dâng cho linh hồn của một hoặc nhiều người đã chết, sử dụng một hình thức đặc biệt của sách lễ Rôma. Nó diễn ra định kỳ nhưng không nhất thiết trong bối cảnh của một đám tang.

Thiết lập âm nhạc của những người ủng hộ (proper) của Thánh Lễ Requiem cũng được gọi là Requiem, như nhạc cho Thánh lễ Cầu siêu, và thuật ngữ này sau đó đã được áp dụng cho các tác phẩm âm nhạc khác liên quan đến cái chết, cái chết và tang tóc, ngay cả khi chúng không liên quan đến tôn giáo hoặc phụng vụ.

Thuật ngữ này cũng được sử dụng cho các nghi lễ tương tự bên ngoài Giáo hội Công giáo La Mã, đặc biệt là trong truyền thống Công giáo Anh của Anh giáo và trong một số nhà thờ Lutheran. Một dịch vụ tương đương, với một hình thức và văn bản nghi lễ hoàn toàn khác nhau, tồn tại trong các giáo hội chính thống giáo Đông phương và công giáo Đông phương, cũng như trong phong trào Giám lý.

Tham khảo

Kinh nguyện Kitô giáo
Thuật ngữ Kitô giáo
Tập tục chôn cất


title: A Tale of Thousand Stars

text:
A Tale of Thousand Stars (; , dịch là: Cổ tích ngàn sao), là bộ phim truyền hình Thái Lan ra mắt trong năm 2021 với sự tham gia của Pirapat Watthanasetsiri (Earth) và Sahaphap Wongratch (Mix). Bộ phim theo chân Tian Sopasitsakun, người đã trải qua một cuộc phẫu thuật thay tim với người hiến là Torfun, một giáo viên tình nguyện, đã mất sau một vụ tai nạn xe hơi. Thông qua cuốn nhật ký của Torfun, Tian đã biết được ước nguyện cuối cùng của cô là đếm đủ một nghìn ngôi sao cùng với Phupha Viriyanon, đội trưởng Đội Kiểm lâm.

Bộ phim được đạo diễn bởi Noppharnach Chaiwimol và sản xuất bởi GMMTV. Đây là một trong mười hai dự án phim truyền hình trong năm 2020 được GMMTV giới thiệu trong sự kiện "GMMTV 2020 New & Next" vào ngày 15 tháng 10 năm 2019. Được dự kiến phát sóng trong năm 2020 nhưng đã bị lùi lại, bộ phim sẽ được phát sóng vào lúc 20:30 (ICT), thứ Sáu trên GMM 25 và phát lại vào lúc 22:30 (ICT) cùng ngày trên LINE TV, bắt đầu từ ngày 29 tháng 1 năm 2021. Bộ phim kết thúc vào ngày 2 tháng 4 năm 2021.

Sản xuất
Ban đầu, nhà sản xuất dự định sẽ chọn một trong những ngôi làng trên đồi phía Bắc Thái Lan để ghi hình, nhưng sau đó, do truyền thống và tín ngưỡng, những địa điểm trên đã bị loại bỏ vì không được phép ghi hình. Lí do được đưa ra là người dân nơi đây e ngại rằng số lượng thành viên đoàn phim và việc sản xuất sẽ không phù hợp với địa phương đó. Ngôi làng, nơi ban đầu dự định quay, có một truyền thống thờ cúng thần linh. Người trong làng sợ rằng việc ghi hình sẽ quấy rối các thần linh nơi đây. Bên sản xuất sau đó quyết định sẽ chọn địa điểm quay khác (chủ yếu ở Chiang Rai), trong khi bối cảnh trong tiểu thuyết và nội dung phim là ở Chiang Mai. Đội ngũ sản xuất đã phải tự dựng nhà của Tian, Trường Pha Pun Dao, nhà của Khama, và cả những ngôi nhà của người dân. Đơn vị "Pra Pi Run", nơi làm việc, trạm chỉ huy và chỗ ở của Phupha đã được đoàn làm phim cải tạo từ một nơi trú ẩn cũ kỹ và hoang vắng.

Nội dung
Torfun, một giáo viên tình nguyện, đã mất sau một vụ tai nạn và rồi trái tim cô được hiến tặng cho Tian. Thông qua cuốn nhật ký Torfun để lại, Tian bắt đầu tìm hiểu về cuộc sống của cô, những bí mật, sở thích, và cả lời hứa của cô với một sĩ quan kiểm lâm, Phupha, về việc sẽ đếm một nghìn ngôi sao với anh. Tian quyết định sẽ viết tiếp ước nguyện của cô. Tian, với tư cách là giáo viên tình nguyện mới, cố gắng làm quen với Phupha, nhưng ban đầu Phupha lại tỏ ra nguyên tắc và cứng nhắc. Mưa dầm thấm lâu, trái tim của Tian luôn loạn nhịp khi ở gần Phupha, và rồi phải lòng anh, tương tự như chủ nhân cũ của trái tim đã từng. Nhưng ở nơi núi cao hiểm trở, liệu họ có giữ được ước nguyện đó?

Diễn viên
Dưới đây là dàn diễn viên của bộ phim:

Diễn viên chính

 Pirapat Watthanasetsiri (Earth) vai Phupha (Đội trưởng Đội Kiểm lâm)
 Sahaphap Wongratch (Mix) vai Tian (giáo viên tình nguyện mới)

Diễn viên phụ

 Sarunchana Apisamaimongkol (Aye) vai Torfun
 Nawat Phumphotingam (White) vai Tul (bạn của Tian)
 Krittanai Arsalprakit (Nammon) vai Nam (bác sĩ)
 Thanawat Rattanakitpaisan (Khaotung) vai Longtae (con trai Khama)
Nattharat Kornkaew (Champ) vai Yod (kỹ thuật viên)
Sattabut Laedeke (Drake) vai Rang (kiểm lâm)
Kamonlapat Dokmonta (Aum) vai Ayi
Woraphanmai Egami (Kinuko) vai Meejoo
Achirapol Jinapanyo (Achi) vai Khaonueng
Marinda Halpin vai Inta
Gimjeng Yanathip (Gim) vai Kalae
Jakkrit Ammarat (Ton) vai Teerayut (bố của Tian)
Paweena Charivsakul (Jeab) vai Lalita (mẹ của Tian)
Witaya Jethapai (Thanom) vai Bianglae Khama (trưởng làng)
Thanongsak Suphakan (Nong) vai Sakda

Khách mời

 Phatchara Tubthong (Kapook) vai Jeab (vợ của Nam)

Các tập phát sóng

Nhạc phim

Phát sóng tại nước ngoài

  – Bộ phim này nằm trong số 5 bộ phim của GMMTV mà ABS-CBN Corporation đã mua bản quyền và phát hành bởi Dreamscape Entertainment vào ngày 10 tháng 9 năm 2020. Tất cả các tập phim đã được phát sóng trực tuyến trên iWantTFC từ ngày 29 tháng 1 năm 2021, cùng với Thái Lan.
 – LINE TV Đài Loan phát sóng trực tuyến bộ phim vào 21:30 thứ Sáu hàng tuần, bắt đầu từ ngày 29 tháng 1 năm 2021.

Giải thưởng

Tham khảo

Liên kết ngoài

 GMMTV

Phim truyền hình Thái Lan
Phim liên quan đến LGBT của Thái Lan
Chương trình truyền hình của GMMTV
Phim truyền hình Thái Lan ra mắt năm 2020
Chương trình gốc GMM 25


title: Năng lượng gốc

text:
Năng lượng gốc (viết tắt NLG) hay gọi đầy đủ là Năng lượng gốc Trống đồng Việt Nam là một trào lưu y học năng lượng, dùng trường năng lượng chữa bệnh từ xa ở Việt Nam do Lê Văn Phúc, một Việt kiều ở Mỹ khởi xướng. Những người chủ trương phương pháp này nói họ "nhận năng lượng gốc từ ngoài không gian đưa vào cơ thể" để hỗ trợ chữa lành nhiều loại bệnh từ ung thư đến COVID-19.

Hình thức "chữa bệnh" này đã thu hút hàng chục nghìn người trên các nền tảng như Facebook, Youtube theo dõi, đăng ký tham gia, trong khi vẫn chưa có một nghiên cứu chính thức nào chứng minh tính hiệu quả của nó.

Diễn biến
Lê Văn Phúc sinh ngày 15 tháng 8 năm 1956 tại huyện Nhơn Trạch, tỉnh Đồng Nai là Việt kiều Mỹ hiện sinh sống ở Turnberry Dr, Dublin, California. Năm 1978, ông Phúc sang Mỹ định cư. Trước khi sang Mỹ, ông Phúc chưa học hết bằng phổ thông ở Việt Nam. Tại Mỹ, ông có thời gian dài làm ở tiệm giặt là và tiệm nail.

Từ năm 2009 đến năm 2013 ông Phúc tìm hiểu về tâm linh và chữa bệnh bằng tâm linh tại Thư viện Tâm linh, California (Mỹ). Từ năm 2014-2018, ông đi truyền bá các phương pháp "năng lượng gốc" tại Mỹ, Bỉ, Nhật Bản và Hàn Quốc. Năm 2018, Lê Văn Phúc thành lập tổ chức phi lợi nhuận NLG - Energy Source (Năng lượng gốc) tại Texas, Mỹ.

Từ năm 2016 đến tháng 4/2021, Lê Văn Phúc liên tục về Việt Nam, thông qua số học viên “Năng lượng gốc” để liên hệ, kết nối với một số đơn vị, tổ chức truyền bá, giới thiệu, tổ chức các lớp học “Năng lượng gốc”.

Ngày 1/6/2020, Trung tâm tư vấn ứng dụng tiềm năng con người Thành phố Hồ Chí Minh thuộc Viện Nghiên cứu và ứng dụng tiềm năng con người ra quyết định bổ nhiệm ông Phúc là chủ nhiệm bộ môn Năng lượng gốc. Nhưng đến 5/9/2020 thì Trung tâm đã ra quyết định giải thể bộ môn này và tuyên bố mọi hoạt động của ông Phúc hoàn toàn không liên quan đến Trung tâm.

Tháng 12/2020, nhóm ông Phúc tiếp tục liên kết với Viện Nghiên cứu Phát triển Y dược cổ truyền Việt Nam quyết định thành lập Trung tâm Nghiên cứu phát triển các phương pháp chữa bệnh chuyên biệt để nghiên cứu và thực hiện các đề tài khoa học về phương pháp năng lượng gốc của Viện. Trung tâm đã tổ chức dạy lớp 4 tại TP. Hà Nội và ra mắt Ban Giảng huấn “Năng lượng gốc” tại Việt Nam. Nhưng đến tháng 5/2021 thì đã dừng việc nghiên cứu Bộ môn này.

Sau một thời gian truyền bá phương pháp NLG ở Việt Nam thì nhóm ông Lê Văn Phúc đã biên tập sách “Tế bào gốc - Vị y sĩ đại tài của chính bạn” do Nhà xuất bản Thế giới ấn hành. Tuyên nhiên nhà xuất bản này sao đó đã dừng cấp phép vĩnh viễn đối với cuốn sách từ 24/9/2021.

Lê Văn Phúc cho rằng ông ta là người được lựa chọn kết nối nguồn năng lượng gốc ngoài vũ trụ, đưa các nguồn năng lượng gốc ngoài không gian vào cơ thể, nâng cấp tần suất hoạt động của não bộ, kích hoạt các tế bào gốc, giúp thể chất và tinh thần hoàn thiện. Trong các buổi giảng về năng lượng gốc, ông Phúc đề cập nhiều nội dung liên quan tâm linh, tín ngưỡng, quan niệm thế giới vô hình song hành với cuộc sống của mỗi con người. Ông Phúc chia môn “năng lượng gốc” có 5 cấp học gồm:

 Lớp 1: Kích thích tế bào gốc, phục hồi sức khỏe, hỗ trợ chữa lành cho chính mình;
 Lớp 2: Nâng cao tần số năng lượng hỗ trợ chữa lành cho mình hoặc người khác và nâng cao giá trị gia đình;
 Lớp 3: Ngoài hỗ trợ chữa lành còn giúp cơ thể trở về thời kỳ thanh xuân, làm đẹp, tăng chiều cao...;
 Lớp 4: Phần nâng cấp đặc biệt để học viên hiểu hết về các quy luật cuộc sống;
 Lớp 5: Phần năng cấp rất đặc biệt giúp sống lâu, khỏe và trẻ đẹp.

Ngoài 5 cấp học trên còn có những lớp học chuyên biệt khác như: sinh con khỏe mạnh, không có dị tật bẩm sinh, thông minh; Phương pháp đặc biệt cho những cặp vợ chồng hiếm muộn…

Trong các buổi giảng, ông Lê Văn Phúc giải thích rằng muốn nhận NLG từ ngoài không gian thì não bộ phải được kích hoạt để tần số năng lượng của tế bào não cùng tần số NLG: “tần số +1-1” – khái niệm dùng trong NLG chỉ trạng thái êm dịu tốt nhất cho tế bào hoạt động, khi con người có cảm xúc cân bằng không quá vui, quá buồn, không nóng giận, xúc động, lo âu, mà ở trạng thái nhẹ nhàng, thân thiện. Để có được điều này thì não bộ phải được ông Phúc kích hoạt hoặc giảng huấn viên thực hiện, tự học viên không kích hoạt được não bộ của mình.

Tranh cãi

Phương pháp chưa được kiểm chứng chữa COVID-19
Trong đại dịch COVID-19, Lê Văn Phúc cho rằng phương pháp năng lượng gốc có thể chữa nhiều bệnh trong đó cả COVID-19:"Nếu chúng ta có nhiều người học, mỗi gia đình có 1 người học tới lớp 3 sẽ giúp được cho những người trong gia đình mình. Nếu trường hợp COVID tấn công thì sẽ giảm ngay, chúng ta sẽ chặn ngay. Chú sẽ xin nền văn minh không gian hỗ trợ cho chú kỹ thuật để chúng ta cùng thực hiện dự án này''.

Dấu hiệu vi phạm pháp luật Việt Nam
Sáng 30/6/2023, tại họp báo về tình hình, kết quả công tác công an 6 tháng đầu năm 2023, đại tá Đinh Việt Dũng - phó cục trưởng Cục An ninh nội địa (Bộ Công an) đã thông tin về nhóm Năng lượng gốc có dấu hiệu lừa đảo, chiếm đoạt tài sản.

Xem thêm
Y học năng lượng

Trường năng lượng

Chữa bệnh bằng đức tin

Chú thích
Ngụy khoa học

Y học thay thế
Mê tín dị đoan