title: Vùng đất tử thần

text:
Vùng đất tử thần (tựa tiếng Anh: Wind River) là một bộ phim tội phạm Viễn Tây năm 2017 của Mỹ, được chắp bút và đạo diễn bởi Taylor Sheridan. Tác phẩm có sự tham gia diễn xuất của các minh tinh màn bạc Jeremy Renner và Elizabeth Olsen, tương ứng trong vai người theo dõi của Cục Cá và Động vật hoang dã Hoa Kỳ và đặc vụ của FBI, những người cố gắng giải quyết một vụ giết người tại Khu bảo tồn người da đỏ Wind River ở bang Wyoming. Gil Birmingham, Jon Bernthal và Graham Greene cũng đóng vai chính.

Sheridan đã nói rằng ông đã viết bộ phim để nâng cao nhận thức về vấn đề số lượng lớn phụ nữ da đỏ bản địa bị hãm hiếp và giết hại, cả trong lẫn ngoài các khu bảo tồn.

Wind River được trình chiếu tại Liên hoan phim Sundance 2017 và được phát hành tại Hoa Kỳ vào ngày 4 tháng 8 năm 2017. Bộ phim nhận được đánh giá tích cực từ các nhà phê bình và là một thành công phòng vé, thu 45 triệu đô la so với ngân sách 11 triệu đô la. Nó được phát hành bởi The Weinstein Company (TWC), nhưng vào tháng 10 năm 2017, sau báo cáo về nhiều cáo buộc lạm dụng tình dục chống lại Harvey Weinstein, quyền phân phối phim cho truyền thông gia đình đã được Lionsgate mua lại. Ghi công và logo của Weinstein đã bị bỏ qua trên các dịch vụ truyền thông gia đình và truyền phát trực tuyến theo luồng, dẫn đến việc TWC mất quyền phân phối.

Nội dung
Khu bảo tồn người da đỏ Wind River là tên đặc khu của cộng đồng người da đỏ bản xứ nằm ở bang Wyoming, miền tây nước Mỹ. Đó là vùng đồi núi hoang vu với bầu khí hậu khắc nghiệt và dân cư thưa thớt, cũng như nhiều vụ mất tích liên quan đến người bản địa mà không được điều tra hay công bố.

Trong bộ phim này, Cory Lambert (Jeremy Renner thủ vai) là một chuyên gia theo dõi kiêm đặc vụ của Cục Cá và Động vật hoang dã Hoa Kỳ. Trong quá trình theo dõi ở khu bảo tồn người da đỏ Wind River, anh tình cờ phát hiện thi thể của một cô gái bị sát hại và chôn vùi trên núi tuyết. Với sự hỗ trợ của nữ mật vụ FBI trẻ tuổi Jane Banner (Elizabeth Olsen thủ vai), Cory lần theo từng dấu vết mờ mịt còn sót lại để tìm ra kẻ thủ ác, đồng thời dần dần hé lộ những bi kịch giấu kín của con người vùng đất nơi đây.

Tóm tắt

Mùa đông ở Khu bảo tồn người da đỏ Wind River tại Wyoming, chuyên gia theo dõi kiêm đặc vụ của Cục Cá và Động vật hoang dã Hoa Kỳ Cory Lambert phát hiện ra xác chết đóng băng của cô gái 18 tuổi Natalie Hanson trong tuyết. Cô gái đi chân trần, mặc quần áo mỏng manh, háng dính máu và cách xa những tòa nhà. Đặc vụ FBI Jane Banner đến để điều tra vụ việc có thể là giết người này, bởi vì FBI có thẩm quyền đối với các vụ giết người trong các khu bảo tồn. Ngày hôm sau, Banner biết được từ bố của Natalie là Martin rằng con gái ông đang hẹn hò với bạn trai mới, nhưng ông không biết tên của người đàn ông đó hay nơi anh ta sống. Khám nghiệm tử thi cho thấy chấn thương vùng kín và bạo lực tình dục và xác nhận suy luận của Lambert rằng Natalie đã chết vì bị nhiễm lạnh. Cô bị xuất huyết phổi do hít không khí lạnh dưới không độ. Tuy nhiên, người giám định y tế không thể xác nhận cái chết là một vụ giết người, và Banner không thể nhận hỗ trợ từ đội điều tra của FBI.

Lambert phát hiện ra bạn trai mới của Natalie là Matt Rayburn, một nhân viên bảo vệ tại một trại khoan dầu gần đó. Ngày hôm sau, xác chết của Matt được tìm thấy, trần truồng và bị xâu xé bởi động vật hoang dã. Lambert kể với Banner về cái chết của con gái mình vào ba năm trước. Thi thể của cô bé được tìm thấy trong tuyết, sau một bữa tiệc tại nhà của họ trong khi vợ chồng anh đi vắng, không ai bị buộc tội trong cái chết của cô bé.

Banner, cùng với Cảnh sát trưởng Ben Shoyo và các sĩ quan cảnh sát quận, ghé qua trại khoan nơi họ gặp một số nhân viên bảo vệ của công ty. Nhóm bảo vệ báo cáo rằng Matt đã lao ra ngoài vài ngày trước đó, sau cuộc cãi vã với Natalie và từ đó không còn nhìn thấy anh. Một người bảo vệ đề cập rằng họ đã nghe về việc xác của Natalie được tìm thấy bằng cách theo dõi kênh radio của lực lượng thực thi pháp luật. Banner lưu ý rằng tên của nạn nhân vẫn chưa được tiết lộ. Một trong các sĩ quan cảnh sát nhận ra nhóm nhân viên bảo vệ đang chậm rãi vây quanh Banner và nhóm của cô. Tất cả mọi người chĩa súng vào nhau khi họ tranh cãi về việc ai có thẩm quyền. Banner xoa dịu tình hình bằng cách khẳng định thẩm quyền FBI của mình. Cô đề nghị được xem nơi Matt ngủ, và họ tiếp tục tiến về phía toa xe.

Một cảnh hồi tưởng cho thấy Natalie nằm trên giường với Matt trong toa xe của anh, và họ đang thể hiện cảnh yêu đương. Bất ngờ các đồng nghiệp bảo vệ của Matt trở về toa xe sau một đêm rượu chè say sưa. Pete chửi bới hai người và trêu chọc Natalie, điều này đã kích động Matt lao vào đánh Pete. Những gã bảo vệ trả đũa bằng cách đánh gục Matt trong khi Pete hãm hiếp Natalie. Nỗ lực chống trả của Matt đã cho Natalie một cơ hội trốn thoát, nhưng cả nhóm bảo vệ đã dùng dùi cui đập đồng nghiệp của chúng đến chết.

Trở lại hiện tại, Lambert đã kiểm tra lại dấu vết từ nơi thi thể của Matt được tìm thấy ngược trở lại trại khoan. Trong khi đó, Banner và nhóm cảnh sát tiếp cận toa xe của nhóm bảo vệ. Lambert, quan sát nhóm từ xa, phát tín hiệu cảnh báo cho Cảnh sát trưởng Shoyo. Banner bất ngờ bị thương ở ngực bởi một phát súng săn của Pete bắn qua cửa. Một cuộc đấu súng dữ dội xảy ra ở cự ly gần. Cảnh sát trưởng Shoyo và các sĩ quan khác bị giết. Khi các nhân viên bảo vệ còn sống chuẩn bị hành quyết Banner thì Lambert đến và giết chết bốn tên bảo vệ bằng khẩu súng trường bắn tỉa của mình. Pete cũng bị thương và chạy bộ để trốn thoát. Lambert bắt được tên bảo vệ này và đưa hắn lên đỉnh núi. Sau khi buộc hắn thú nhận có liên quan đến cái chết của Natalie và Matt, Lambert cho hắn cơ hội giống như Natalie đã có. Pete có thể chạy đến một con đường ở xa khi chỉ mặc quần áo mỏng và đi chân trần. Pete chạy nhưng nhanh chóng gục ngã khi phổi của hắn không chịu nổi không khí lạnh và bị xuất huyết phổi.

Khi Lambert đến thăm Banner trong bệnh viện, anh khen ngợi sự dẻo dai của cô. Sau đó, anh đến thăm Martin, người bố đau buồn của Natalie và thấy ông ta đang ngồi bên ngoài ngôi nhà với màu sơn "khuôn mặt chết chóc" và cầm một khẩu súng ngắn. Lambert nói với Martin rằng vụ án đã kết thúc và kẻ chịu trách nhiệm cho cái chết của Natalie đã đền tội. Họ chia sẻ sự đau buồn về cái chết của những người con gái của họ. Dòng chữ cuối phim cho biết rằng số liệu thống kê đối với những người mất tích được lưu giữ cho mọi sắc tộc, riêng phụ nữ da đỏ thì những con số này vẫn chưa rõ.

Diễn viên
 Jeremy Renner trong vai Cory Lambert, đặc vụ của Cục Cá và Động vật hoang dã Hoa Kỳ. Anh phát hiện ra cơ thể băng giá của Hanson và bằng chứng về sự bỏ chạy của cô băng qua một khung cảnh đầy tuyết. Đặc vụ FBI Jane Banner tuyển dụng anh để giúp cô giải quyết vụ việc. Anh sử dụng vụ án để chuộc lỗi cho cô con gái tuổi teen Emily, người được tìm thấy đã chết ba năm trước.
 Elizabeth Olsen trong vai Jane Banner, một đặc vụ FBI tân binh. Cô tuyển Lambert làm người theo dõi của mình.
 Graham Greene trong vai Ben Shoyo, Cảnh sát trưởng bộ lạc. Anh giúp Lambert và Banner giải quyết vụ giết Natalie Hanson.
 Kelsey Chow trong vai Natalie Hanson, con gái của Martin và Annie và em gái của Chip. Cô là bạn thân với Emily, con gái quá cố của Cory. Cái chết của cô là chất xúc tác chính cho các sự kiện của bộ phim.
 Gil Birmingham trong vai Martin Hanson, chồng của Annie và cha của Chip và Natalie. Ông cũng là bạn thân của Lambert.
 Julia Jones trong vai Wilma Lambert, vợ cũ của Cory và mẹ của Emily và Casey.
 Martin Sensmeier trong vai Chip Hanson, con trai của Martin và Annie và anh trai của Natalie. Anh ta là một người nghiện ma túy.
 Althea Sam trong vai Annie Hanson, vợ và mẹ của Chip và Natalie.
 Teo Briones trong vai Casey Lambert, con trai của Cory và Wilma.
 Apesanahkwat trong vai Dan Crowheart, cha của Wilma.
 Tantoo Cardinal trong vai Alice Crowheart, mẹ của Wilma.
 Jon Bernthal trong vai Matt Rayburn, bạn trai của Natalie.
 James Jordan trong vai Pete Mickens, một trong những đồng nghiệp của Matt.
 Hugh Dillon trong vai Curtis, cấp trên của Matt.
 Matthew Del Negro trong vai Dillon, đồng nghiệp của Matt.
 Austin Grant trong vai Carl.
 Ian Bohen trong vai Evan, phó cảnh sát trưởng hạt Fremont.
 Eric Lange trong vai bác sĩ Randy Whitehurst, người kiểm tra y tế, người tiến hành khám nghiệm tử thi cơ thể Natalie.
 Tyler Laracca trong vai Frank Walker, bạn của Chip và là một kẻ buôn bán ma túy.
 Gerald Tokala Clifford trong vai Sam Littlefeather, bạn của Chip và là một kẻ buôn bán ma túy.

Giải thưởng

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Vùng đất tử thần tại The Numbers

2017 films
2010s mystery thriller films
2010s Western (genre) films
American films
American mystery thriller films
American Western (genre) films
English-language films
Federal Bureau of Investigation in fiction
Films about Native Americans
Films about rape
Films directed by Taylor Sheridan
Films set in Wyoming
Films shot in Utah
Films with screenplays by Taylor Sheridan
Neo-Western films
Voltage Pictures films
Western (genre) thriller films


title: Esteban Vizcarra

text:
Esteban Vizcarra (sinh ngày 11 tháng 4 năm 1986 ở Belén de Escobar) là một cầu thủ bóng đá người Indonesia gốc Argentina hiện tại thi đấu cho Sriwijaya ở Liga 1.

Sự nghiệp
Tiền vệ trước đây thi đấu cho Pelita Jaya, CD Salobreña ở Tây Ban Nha và ở quê nhà cho Club Atlético Douglas Haig và Club Atlético Huracán.

Ngày 3 tháng 11 năm 2014, anh ký bản hợp đồng mới với Semen Padang. Mùa giải 2016, Vizcarra là thành viên của Arema.

Danh hiệu

Danh hiệu câu lạc bộ
Semen Padang
 Indonesia Premier League: 2011-12
 Indonesian Community Shield: 2013

Liên kết ngoài

Tham khảo

Sinh năm 1986
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá Argentina
Cầu thủ bóng đá Liga 1 (Indonesia)
Cầu thủ Huracán
Cầu thủ bóng đá Arema F.C.
Cầu thủ bóng đá Madura United F.C.
Cầu thủ bóng đá Semen Padang F.C.
Tiền vệ bóng đá
Cầu thủ bóng đá nam Argentina ở nước ngoài


title: Semaeopus asymphora

text:
Semaeopus asymphora là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Semaeopus


title: Uranophora metamela

text:
Uranophora metamela là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Uranophora


title: Dholavira

text:
Dholavira () là một địa điểm khảo cổ tại Khadirbet ở khu đô thị Bhachau Taluka thuộc quận Kutch, bang Gujarat phía tây Ấn Độ, được đặt tên theo một ngôi làng hiện đại cách  về phía nam. Ngôi làng này cách Radhanpur 165 km. Còn có tên địa phương Kotada timba, địa điểm này có tàn tích của nền văn minh lưu vực sông Ấn cũng như của thành phố Harappan cổ đại. Nó là một trong năm địa điểm tàn tích Harappan rộng lớn nhất và địa điểm khảo cổ nổi tiếng nhất ở Ấn Độ thuộc văn minh lưu vực sông Ấn. Thành phố được đánh giá là một trong những thành phố vĩ đại nhất  vào thời đại của nó. Tọa lạc trên đảo Khadir bet trong khu bảo tồn thiên nhiên sa mạc Kutch tại Great Rann of Kutch, khu vực bao phủ hết địa điểm này rộng hơn . Địa điểm này bị chiếm đóng từ 2650 TCN, suy giảm chậm sau khoảng 2100 TCN. Nơi đây bị bỏ hoang một thời gian ngắn sau đó bị tái chiếm cho đến năm 1450 TCN.

Địa điểm này được khám phá vào tháng 8 năm 1967 nhờ J. P. Joshi ex. D.G. của A.S.I. và lớn thứ năm trong số tám địa điểm tàn tích Harappan chính. Nơi này được khai quật kể từ năm 1990 bởi viện khảo cổ học Ấn Độ, mà cho rằng "Dholavira quả thực đã thêm nhiều quy mô mới cho phong cách văn minh lưu vực sông Ấn." Địa điểm tàn tích Harappan trọng yếu khác phát hiện được cho đến nay là: Harappa, Mohenjo-daro, Ganeriwala, Rakhigarhi, Kalibangan, Rupnagar và Lothal.

Niên đại của Dholavira

R.S. Bisht, chỉ đạo các cuộc khai quật Dholavira, đã xác định bảy giai đoạn chiếm đóng sau đây tại địa điểm này:

Khai quật
Khai quật khởi xướng vào năm 1989 bởi viện khảo cổ học Ấn Độ dưới sự chỉ đạo của RS Bisht, và đã có 13 cuộc khai quật xảy ra trong thời gian từ năm 1990 cho tới 2005. Cuộc khai quật phát lộ ra quy hoạch và kiến trúc đô thị, và khai quật số cổ vật lớn như ấn tín, chuỗi hạt, xương động vật, vàng, bạc, đồ trang trí bằng đất nung, bình gốm và đồng. Các nhà khảo cổ tin rằng Dholavira là một trung tâm thương mại quan trọng giữa những khu định cư ở phía nam Gujarat, Sindh và Punjab và Tây Á.

Kiến trúc và văn hoá vật chất
Ước tính lớn tuổi hơn so với thành phố cảng Lothal, thành phố Dholavira có tổ chức và dạng hình chữ nhật, trải rộng trên . Khu vực này có chiều dài  và chiều rộng . Không giống như Harappa và Mohenjo-daro, thành phố đã xây dựng theo một quy hoạch hình học có từ trước bao gồm ba phần chính – thành trì, thị trấn giữa và thị trấn thấp. Thành phòng ngự và thị trấn giữa đã được trang bị những thiết bị phòng thủ riêng, cổng ra vào, khu vực xây dựng, hệ thống đường phố, giếng nước và những khoảng đất trống rộng lớn. Thành phòng hộ được tăng cường kỹ lưỡng nhất và khu phức hợp ở thành phố, trong đó chiếm giữ phần lớn khu vực tây nam. "Lâu đài" cao chót vót đứng được bảo vệ bởi thành lũy gấp đôi. Đứng bên cạnh là một nơi gọi là 'tường ngoài', nơi các quan chức quan trọng sống. Thành phố bên trong công sự chung chiếm . Có những khu vực kết cấu chịu lực rộng lớn ở bên ngoài nhưng không thể thiếu khu dân cư vững chắc. Ngoài bức tường, khu định cư khác đã được phát lộ. Tính năng nổi bật nhất của thành phố là tất cả các tòa nhà, ít nhất trong tình trạng hiện tại vẫn được bảo quản, được xây dựng bằng đá, trong khi hầu hết địa điểm Harappan khác, bao gồm cả bản thân Harappa và Mohenjo-daro, được xây dựng gần như hoàn toàn bằng gạch. Hai bên Dholavira là hai kênh thoát nước mưa; Mansar ở phía bắc và Manhar ở phía nam

Hồ chứa

"Loại hệ thống hiệu quả của tàn tích Harappans tại Dholavira, được phát triển để bảo quản, thu hoạch và tích trữ nước nói lên một cách thuyết phục kỹ thuật thủy lực tiên tiến của cư dân đương thời, cho biết tình trạng công nghệ vào thiên niên kỷ thứ ba trước công nguyên", ông R.S.Bist của viện khảo cổ học Ấn Độ, người chỉ đạo khai quật, phát biểu. Một trong những tính năng độc đáo ở Dholavira là hệ thống kênh đào và hồ chứa bảo vệ nguồn nước công phu. Là hồ chứa nước sớm nhất tìm được ở bất cứ nơi nào trên thế giới, được xây dựng hoàn toàn bằng đá. Thành phố này có nhiều hồ chứa lớn, ba trong số đó đã được khám phá. Chúng được dùng để trữ nước ngọt khi mưa xuống hoặc để trữ nước chuyển hướng từ hai lạch nước nhỏ lân cận. Điều này rõ ràng là để đáp ứng với điều kiện và khí hậu sa mạc tại Kutch, nơi mà có thể không có mưa vài năm liên tiếp. Một dòng suối mùa chạy theo hướng bắc-nam ở gần khu vực đã được xây đập nước tại một số điểm để lấy nước.

Những cư dân của Dholavira tạo ra 16 hồ chứa hoặc nhiều hơn nữa
kích cỡ khác nhau vào giai đoạn III. Một số đã tận dụng độ dốc mặt đất tại các khu định cư lớn, nghiên dốc 13 m từ đông bắc đến tây bắc. Các hồ chứa nước khác đã được khai quật, một số thành đá sống. Nghiên cứu gần đây đã phác giác hai hồ chứa lớn, một ở phía đông lâu đài và một ở phía nam, gần Annexe.

Những hồ chứa nước được cắt qua đá thẳng đứng, và khoảng 7 m độ sâu và 79 m chiều dài. Chúng nằm dọc theo bờ rìa của thành phố, trong khi thành trì và hồ tắm được đặt ở trung tâm trên mặt đất trồi lên. Ngoài ra còn có một cái giếng lớn với một máng xối chạm đá kết nối vào một cống thoát nước, đự định để dẫn nước vào một bể chứa. Các bể tắm có những bậc thang giảm dần vào bên trong.

Vào tháng 10 năm 2014, khai quật bắt đầu tại một giếng bậc thang hình chữ nhật đo lường được 73,4m chiều dài, 29,3m chiều rộng và 10m độ sâu, khiến cho chúng lớn gấp ba lần so với phòng tắm lớn Mohenjedaro.

Con dấu
Một số con dấu tìm được tại Dholavira, thuộc giai đoạn III, chỉ chứa hình minh họa động vật, mà không có bất kỳ loại chữ in khắc nào. Đề xuất giả thuyết rằng các loại con dấu đại diện cho quy ước ban đầu về khắc dấu của văn minh sông Ấn.

Cấu trúc và đối tượng khác

Một cấu trúc hình tròn khổng lồ tại địa điểm được cho là một ngôi mộ hay đài tưởng niệm, mặc dù nó không chứa xương cốt người. Cấu trúc bao gồm mười bức tường gạch bùn xuyên tâm được xây dựng theo hình bánh xe quay. Một tác phẩm điêu khắc bằng đá sa thạch mềm khắc một người đàn ông tạc tượng dương vật cương lên nhưng đầu và chân bên dưới mắt cá chân cắt cụt đã được khai quật ở lối cửa ngõ phía đông. Nhiều cấu trúc mộ được khai quật (mặc dù tất cả không có xương cốt), cũng như mảnh gốm, con dấu đất nung, lắc tay, nhẫn, hạt và bản chạm khắc chìm.

Kết cấu xây dựng hình bán cầu
Bảy công trình xây dựng bán cầu đã được phát lộ tại Dholavira, hai trong số đó đã được khai quật chi tiết, xây dựng trên buồng cắt đá lớn. Có hình mặt phẳng tròn, đây là những công trình xây dựng hình bán cầu lớn được xây lên bằng gạch bùn. Một trong những công trình khai quật thiết kế dưới dạng bánh xe quay. Số khác cũng được thiết kế theo cùng kiểu cách, nhưng như một bánh xe không quay. Mặc dù có thể chứa vật phẩm an táng bằng gốm, không có bộ xương nào khai quật ra ngoại trừ một ngôi mộ, nơi chứa một hài cốt và gương bằng đồng. Một chuỗi vòng cổ hạt xâu thành dây đồng với cái móc ở cả hai điểm cuối, một chiếc vòng vàng, vàng và chuỗi hạt khác cũng được phát lộ tại một trong những kết cấu hình bán cầu.

Những trụ chống kết cấu hình bán cầu tương tự bảo tháp Phật giáo sơ khai. Viện khảo cổ Ấn Độ, đã tiến hành khai quật, phát biểu rằng "những loại thiết kế đó là các bánh xe đang quay và bánh xe không quay cũng nhắc nhở đến một trong những Sararata-chakra-citi và sapradhi-rata-chakra-citi đề cập trong Satapatha Brahmana và Sulba-sutra".

Phát hiện

Đồ thủ công đen trên nền gốm đỏ vẽ sông Ấn, con dấu tem vuông, con dấu không có chữ in sông Ấn, một dấu hiệu lớn kích thước khoảng 3 m chiều dài, chứa mười lá thư của hệ thống chữ viết sông Ấn. Một tấm đá khắc hình dáng nam giới ngồi bảo quản kém cũng đã được phát lộ, so sánh với chất lượng hai tác phẩm điêu khắc bằng đá cao khai quật được tại Harappa. Bình lọ mảnh đen lớn với nền nhọn cũng được khai quật tại địa điểm này. Một chiếc búa khổng lồ bằng đồng, một cái đục lớn, một gương đồng cầm tay, một sợi dây vàng, khuyên tai vàng, viên vàng có lỗ, rìu đồng và vòng đeo tay, vòng đeo vỏ, biểu tượng dương vật bằng đá, con dấu vuông với dòng chữ Indus và dấu hiệu, một con dấu tròn, con vật có bướu, đồ gốm với họa tiết vẽ, ly, đĩa thức ăn, lọ đục, cốc vại Terracotta trong hình dạng tốt, các thành viên kiến trúc bằng đá dằn, đá mài, súng cối, vv, cũng được khai quật tại vị trí này. Trọng lượng đá đo đạc khác nhau đã được phát hiện.

Tuyến đường ven biển
Đề xuất giả thuyết một tuyến đường ven biển tồn tại liên kết Lothal và Dholavira đến Sutkagan Dor trên bờ biển Makran.

Ngôn ngữ và chữ viết
Người dân Harrapan giao tiếp bằng ngôn ngữ không rõ ràng và chữ viết của họ chưa được giải mã. Nó được cho là đã có khoảng 400 ký hiệu cơ bản, với nhiều biến thể. Các ký hiệu có thể dựng đứng cả từ ngữ và âm tiết. Khuynh hướng viết văn bản nói chung từ phải sang trái. Hầu hết hệ thống chữ khắc tìm được trên con dấu (chủ yếu làm bằng đá) và dấu niêm phong: (miếng đất sét mà các con dấu được ép xuống để lại vết ấn). Một số chữ viết cũng tìm được trên phiến bảng đồng, dụng cụ bằng đồng, và các vật dụng nhỏ làm bằng đất nung, đá và đồ sứ. Những con dấu thể đã được sử dụng trong thương mại và cũng dành cho công việc hành chính chính thức. Rất nhiều tài liệu ghi chép tìm được tại Mohenjo-daro và những địa điểm khác thuộc văn minh lưu vực sông Ấn.

Bảng ký hiệu

Một trong những phát hiện quan trọng nhất tại Dholavira đã được thực hiện tại một trong những phòng sườn bên ở cửa ngõ phía Bắc thành phố, và thường được biết đến như bảng ký hiệu Dholavira. Người dân Harappan đã sắp xếp và thiết lập những mảnh khoáng sản thạch cao để tạo thành mười biểu tượng lớn hoặc chữ trên một tấm gỗ lớn. Tại một số điểm, bảng khâu viền phẳng trên bề mặt. Gỗ mục nát, nhưng sự sắp xếp chữ cái vẫn tồn tại. Chữ cái trên bảng ký hiệu được so sánh với những viên gạch lớn được sử dụng xây những bức tường gần đó. Mỗi ký hiệu cao khoảng  và những chữ cái trên bảng được chạm khắc dài khoảng . Câu văn chạm khắc là một trong những hệ thống chữ viết sông Ấn lâu nhất, với một biểu tượng xuất hiện bốn lần, điều này, kích thước và tính chất công cộng lớn khiến cho chúng trở thành một phần quan trọng của bằng chứng được nhiều học giả trích dẫn, lập luận rằng hệ thống chữ sông Ấn đại diện cho chữ viết đầy đủ. Một bảng khắc bốn ký hiệu với chữ cái có kích thước lớn trên đá cát cũng tìm được tại địa điểm này, xem xét lần đầu dòng chữ trên đá cát ở bất kỳ địa điểm Harappan nào.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Excavations at Dholavira  in Archaeological Survey of India website
Dholavira Pictures  by Archaeological Survey of India website
Jurassic Park: Forest officials stumble upon priceless discovery near Dholavira; Express news service; 8 Jan 2007; Indian Express Newspaper
ASI’s effort to put Dholavira on World Heritage map hits roadblock ; by Hitarth Pandya; 13 Feb 2009; Indian Express Newspaper
ASI to take up excavation in Kutch's Khirasara ; by Prashant Rupera, TNN; ngày 2 tháng 11 năm 2009; Times of India

Lịch sử Ấn Độ
Khảo cổ Ấn Độ
Di sản thế giới tại Ấn Độ


title: Si Giám

text:
Si Giám (chữ Hán: 郗鉴, 269 – 339), tự Đạo Huy, người huyện Kim Hương, quận Cao Bình , là tướng lĩnh, đại thần nhà Đông Tấn trong lịch sử Trung Quốc. Ông có công dẹp loạn Vương Đôn, Tô Tuấn.

Bước vào quan trường
Si Giám là chút của Ngự sử đại phu Si Lự nhà Hán. Ông sớm mất cha, nhà nghèo, học khắp các sách, trong lúc cày ruộng vẫn không ngừng ngâm vịnh.

Giám nhờ học vấn mà nổi tiếng, không chịu ra làm quan ở châu. Ông được Triệu vương Tư Mã Luân gọi làm Duyện, biết Luân chẳng có ý muốn làm bề tôi, xưng bệnh rời chức. Khi Luân soán ngôi (301), đồng đảng đều được thăng thưởng, chỉ có Giám đóng cửa giữ mình, không chịu thất tiết. Tấn Huệ đế phục vị, được làm Tham tư không quân sự , dần thăng đến Thái tử Trung xá nhân, Trung thư Thị lang. Đông Hải vương Tư Mã Việt gọi làm Chủ bộ, đề cử hiền lương, Giám không đến. Chinh đông tướng quân Cẩu Hi gọi làm Tùng sự Trung lang. Hi cùng Việt đang tranh giành quyền chính, nên Giám không nhận lời. Anh họ là Si Húc, làm biệt giá của Hi, sợ vạ đến mình, khuyên Giám nhận lời, ông rốt cục không đổi ý, Hi cũng không ép.

Lãnh đạo lưu dân
Khi kinh sư thất thủ (311), trộm cướp nổi lên như ong, Giám bị giặc cướp là Trần Ngọ bắt giữ. Người cùng ấp là Trương Thực từng muốn kết giao với Giám, bị ông từ chối. Đến nay, Thực được Ngọ sai đến xem xét bệnh tình của Giám, ông hỏi Thực sao lại giúp kẻ loạn tặc, Thực cả thẹn mà lui. Ngọ cho rằng Giám có tiếng ở đời, muốn ép làm chúa, Giám trốn thoát được. Sau khi đảng Ngọ của tan rã, Giám trở về quê nhà. Bấy giờ có nạn đói, sĩ phu ở châu kính trọng Giám, cùng nhau giúp đỡ ông. Giám lại đem những gì mình có chia cho cô nhi, người già trong làng, cứu giúp được rất nhiều người. Hơn ngàn gia đình cùng cử Giám làm chúa, đi tị nạn ở Dịch Sơn thuộc đất Lỗ.

Trấn thủ Duyện Châu
Lang Da vương Tư Mã Duệ vừa nắm vùng Giang Tả, thừa chế tạm cho Giám làm Long Tương tướng quân, Thứ sử Duyện Châu, giữ Trâu Sơn. Khi ấy Tuân Phiên dùng Lý Thuật, Lưu Côn dùng con anh mình là Lưu Diễn, đều làm Duyện Châu thứ sử; thành ra có 3 thế lực chia nhau Duyện Châu, đều mang danh nghĩa nằm dưới chính quyền Tây Tấn, nhưng chiếm lấy một quận mà cát cứ, thi hành chính sách riêng rẽ, không biết đến nhau. Lại thêm lực lượng người Hồ của Từ Kham và Thạch Lặc từ hai mặt xâm lấn, hằng ngày đều xảy ra chiến sự, không thể trông mong vào sự giúp đỡ nào khác. Trăm họ Duyện Châu đói kém, đến nỗi phải ăn cả xác chuột trên đồng, nhưng ngày càng nhiều người tìm đến nương nhờ Giám. Sau 3 năm, lực lượng của Giám lên đến mấy vạn, Tư Mã Duệ bèn gia cho ông làm Phụ Quốc tướng quân, đô đốc Duyện Châu chư quân sự.

Về triều nhậm chức
Năm 322, Giám được triệu về làm Lãnh Quân tướng quân, đến Kiến Khang, được chuyển làm Thượng thư, nhưng có bệnh nên không nhận chức. Minh Đế nối ngôi (323), Vương Đôn chuyên quyền, chèn ép trong ngoài, Minh Đế muốn dựa vào Giám làm ngoại viện, do vậy bái ông làm An Tây tướng quân, Thứ sử Duyện Châu, Đô đốc Dương Châu, Giang Tây chư quân, Giả tiết, trấn thủ Hợp Phì. Đôn e ngại, dâng biểu lấy Giám làm Thượng thư lệnh, gọi về triều. Trên đường về, Giám ghé qua Cô Thục, cùng Đôn gặp mặt. Sau khi trò chuyện, thấy Giám kiên trung với triều đình, Đôn bực tức, không gặp mặt nữa, cũng không cho đi. Bộ hạ của Đôn hàng ngày đều tìm cách khuyên Đôn giết Giám, nhưng ông vẫn thản nhiên, không tỏ ra sợ sệt. Đôn phải thừa nhận với Tiền Phượng rằng danh vọng của Giám quá lớn, không thể làm hại, nên để ông về kinh sư. Sau khi về triều, Giám cùng đế bàn mưu diệt Đôn.

Dẹp loạn Vương Đôn
Khi Tiền Phượng uy hiếp kinh sư (324), Tấn Minh Đế cho Giám tạm giữ cờ tiết, gia Vệ tướng quân, Đô đốc Tùng giá chư quân sự. Giám cho rằng việc chưa đến mức hoàng đế phải thân chinh, nên cố từ các chức vụ quân sự để can ngăn. Triều thần cho rằng lực lượng của bọn Vương Hàm, Tiền Phượng rất lớn, Uyển Thành nhỏ mà không chắc thì khó giữ, nên nhân lúc trận thế của địch chưa lập mà đưa đại quân ra đánh. Giám phản đối rằng đài quân khó lòng địch nổi phản quân, không bằng cố thủ, đợi phản quân từ xa đến sẽ bị cạn lương, lại thêm quân cần vương các nơi nổi dậy rồi hãy đánh dẹp. Minh Đế nghe theo, cho Giám dùng tư cách Thượng thư lệnh để chỉ huy các đồn doanh.

Phụ chính đại thần
Bình xong bọn Tiền Phượng, Si Giám được phong Cao Bình hầu, ban 4800 xúc lụa. Ôn Kiệu xin tha cho quan viên dưới trướng Vương Đôn, Giám nhận xét bọn họ tuy bị Đôn ép buộc, nhưng chẳng có nghĩa cử nào, xứng đáng bị trách phạt. Ôn Kiệu lại xin tha cho bà mẹ của Tiền Phượng đã 80 tuổi, Giám đồng tình. Minh Đế thấy Giám có tài năng và danh vọng, mọi thứ lớn nhỏ đều hỏi ông; ban chiếu cho Giám thảo riêng biểu, sớ để dâng lên, nhằm giúp công việc của ông trở nên đơn giản. Vương Đạo bàn việc truy tặng quan chức cho Chu Trát – bị Vương Đôn giết chết, Giám cho rằng như thế là thưởng phạt không hợp lý, vì Trát đã mở cửa thành Thạch Đầu đầu hàng khi Vương Đôn tấn công kinh sư lần đầu tiên. Đạo không nghe, Giám chỉ trích việc này, triều thần không phản đối ông, cũng không hưởng ứng. Ít lâu sau được thăng làm Xa Kỵ tướng quân, Đô đốc Từ Duyện Thanh 3 châu quân sự, Duyện Châu thứ sử, Giả tiết, trấn thủ Quảng Lăng. Đến khi Tấn Minh Đế băng (325), Giám cùng bọn Vương Đạo, Biện Khổn, Ôn Kiệu, Dữu Lượng, Lục Diệp cùng nhận di chiếu, giúp thiếu chủ; được tiến vị Xa Kỵ đại tướng quân, Khai phủ nghi đồng tam tư, gia Tán Kỵ thường thị.

Dẹp loạn Tô Tuấn
Năm 326, được lãnh Từ Châu thứ sử. Khi Tổ Ước, Tô Tuấn nổi loạn (327), Giám muốn đưa quân về đông cứu viện. Dữu Lượng lấy cớ đề phòng phương bắc mà không cho. Vì thế Giám sai tư mã Lưu Củ lãnh 3000 người bảo vệ kinh sư. Năm sau (328) kinh sư thất thủ, Củ bèn lui về. Trung thư lệnh Dữu Lượng tuyên khẩu chiếu của Dữu thái hậu, tiến Giám làm Tư không. Giám liền kề với người phương bắc, thành cô lương hết, lòng người sợ hãi, tình thế bất an; đến nay nhận chiếu thì rơi nước mắt, lập đàn tràng, giết ngựa trắng tế cờ, tập hợp ba quân, thề nguyền sẽ giết bọn Tổ Ước, Tô Tuấn để cần vương; ông ở trên đàn, lời lẽ khẳng khái, mọi người đều tranh nhau hưởng ứng. Giám bèn sai bọn tướng quân Hạ Hầu Trường đi gặp Bình Nam tướng quân Ôn Kiệu, nhận định phản quân muốn ép hoàng đế về quận Cối Kê ở phía đông, mà miền đông là vựa lúa của Đông Tấn; từ đó kiến nghị lập doanh lũy ở nơi yếu hại, nhằm ngăn giặc bỏ chạy, cắt đường vận lương của chúng; đồng thời tiến hành ‘vườn không nhà trống’, trấn thủ Kinh Khẩu chờ giặc cạn lương mà tan rã. Kiệu rất lấy làm phải.

Khi Đào Khản làm minh chủ, tiến Giám làm đô đốc Dương Châu 8 quận quân sự, Phủ quân tướng quân Vương Thư, Phụ quân tướng quân Ngu Đàm đều chịu sự chỉ huy của ông. Giám vượt Trường Giang, hội quân với Đào Khản ở Gia Tử Phổ. Giám nhận lệnh đắp lũy Bạch Thạch rồi giữ nơi ấy. Gặp lúc Thư, Đàm thua trận, Giám cùng Hậu tướng quân Quách Mặc lui về Đan Đồ, lập ba lũy Đại Nghiệp, Khúc A, Sính Đình để chống địch. Khi tướng lãnh phản quân là Trương Kiện đến đánh Đại Nghiệp, trong thành thiếu nước, Quách Mặc quẫn bách, bèn đột vây mà ra, ba quân sợ hãi. Tham quân Tào Nạp cho rằng lũy Đại Nghiệp là chỗ hiểm yếu nhất Kinh Khẩu, nếu không giữ được thì giặc sẽ theo lối ấy ập đến, khuyên Giám lui về Quảng Lăng để chờ cơ hội khác mà dấy binh. Giám tập hợp chư tướng kể tội Nạp làm rối lòng quân mà đòi chém, mãi mới chịu tha. Đến lúc Tô Tuấn bị giết, Đại Nghiệp mới được giải vây. Khi bọn Tô Dật chạy đi Ngô Hưng (329), Giám sai tham quân Lý Hoành đuổi theo chém được, thu hàng hơn vạn nam, nữ. Được bái làm Tư không, gia Thị trung, giải nhiệm 8 quận đô đốc, thay phong Nam Xương huyện công, tước cũ dành cho con trai ông là Đàm.

Trấn thủ Kinh Khẩu
Tướng Hậu Triệu là Lưu Chinh đưa mấy ngàn quân vượt bể quấy nhiễu các huyện đông nam (331), Giám bèn đồn trú Kinh Khẩu, được gia Đô đốc chư quân sự của Tấn Lăng, Ngô Quận thuộc Dương Châu, soái quân đánh dẹp.

Năm 338, Si Giám được tiến vị làm Thái úy. Năm sau, Giám bệnh nặng, dâng sớ tiến cử Thái Mô làm Thứ sử Từ Châu, cháu trai Si Mại làm Thứ sử Duyện Châu. Hưởng thọ 71 tuổi, Tấn Thành Đế thương khóc ở triều đường từ sớm đến trưa, sai ngự sử cầm cờ tiết coi việc tang, truy tặng tương tự như Ôn Kiệu, cho làm Thái tể, thụy là Văn Thành.

Gia quyến
 Si Giám có hai con trai là Âm và Đàm; con gái là Tuyền.
 Âm có ba con: Siêu, Dung, Xung; Siêu phù tá Hoàn Ôn, là người nổi tiếng thứ hai trong họ, chỉ sau Giám. Đàm có con trai là Khôi, bị Ân Trọng Kham sát hại.
 Si Tuyền được gả cho Vương Hi Chi.

 Si Mại là con của anh trai của Giám, Chu Dực là cháu đằng ngoại. Trong loạn Vĩnh Gia, Mại, Dực còn nhỏ, Giám có thức ăn gì cũng chia cho các các cháu, về sau đưa bọn họ cùng sang miền nam. Mại làm đến Hộ quân, Dực làm đến Diệm huyện lệnh. Giám mất, Dực nhớ ơn nuôi nấng, cởi chức về nhà, để tang 3 năm.

Tham khảo
 Tấn thư, Quyển 67, liệt truyện 37, Si Giám truyện.

Chú thích

Nhân vật chính trị nhà Tấn
Nhân vật quân sự nhà Tấn
Người Sơn Đông
Sinh năm 269
Mất năm 339


title: Alex Balfanz

text:
Alex Balfanz (sinh ngày 5 tháng 5 năm 1999) là một nhà phát triển trò chơi điện tử người Mỹ. Anh nổi tiếng vì là người phát triển trò chơi Jailbreak trên Roblox

Tuổi trẻ
Balfanz bắt đầu viết trò chơi bằng Roblox Studio khi mới 9 tuổi. Bố của Balfanz là một lập trình viên, nên Balfanz cho rằng đây là một trong những lý do chính khiến anh sớm bắt đầu học lập trình. Anh học trung học tại trường Trintity Prepratory. Trước khi phát hành Jailbreak, Balfanz đã phát hành một số trò chơi khác trên Roblox, mà anh ta cho biết đã kiếm được "vài nghìn đô la".

Sự nghiệp
Vào tháng 1 năm 2016, Balfanz và đối tác của anh, asimo3089, đã tạo ra trò chơi Volt, một trò chơi thế giới mở trong đó người chơi cần hoàn thành các trò chơi nhỏ.

Vào tháng 1 năm 2017, Balfanz và asimo3089, đã phát hành Jailbreak, một trò chơi cảnh sát và tù nhân trên Roblox. Vào ngày đầu tiên phát hành, trò chơi đã đạt 70,000 người chơi đồng thời, một con số khiến Balfanz phải sửng sốt. Nó nhanh chóng trở thành một trong những trò chơi phổ biến nhất trên Roblox và đã giúp Balfanz trở thành triệu phú.  Balfanz đã được Observatory of Educational Innovation trích dẫn như một ví dụ của một người thành công trên, và họ nói một trong những lý do chính cho sự phổ biến của Jailbreak là do đại dịch COVID-19.

Cuộc sống
Alex Balfanz theo học Đại học Duke, và trả tiền học phí đại học bằng tiền có được từ trò chơi Jailbreak.

Tham khảo

Roblox
Sinh năm 1999
Nhân vật còn sống


title: Sara Canning

text:
Sara Canning (sinh ngày 14 tháng 7 năm 1987) là một nữ diễn viên người Canada. Cô đóng vai chính trên phim truyền hình The CW tựa là The Vampire Diaries là Jenna Sommers, và diễn xuất trong các bộ phim năm 2009, Black Field. Cô đóng vai chính Dylan Weir trong loạt phim truyền hình Canada, Primeval: New World, và trên bộ phim về y của Global Remedy.

Thời trẻ
Canning sinh ở Gander, Newfoundland, Canada, con gái của Wayne và Daphne Canning. Cô sinh sống ở Gander đến 11 tuổi sau đó chuyển đến Sherwood Park, gần Edmonton, Alberta. Cô thi đấu trượt patin lúc còn nhỏ và những năm đầu trưởng thành và trở nên quan tâm đến sân khấu khi là học sinh tại F.R. Haythorne Junior High. Canning đã diễn xuất trong nhiều vở kịch khi còn học trường phổ thông trung học cộng đồng Bev Facey, và diễn xuất trong các sô diễn tại sân khấu quê nhà tại Festival Place.

Canning thực hiện diễn xuất chuyên nghiệp đầu đời trong tác phẩm của George Orwell có tựa 1984 tại nhà hát Citadel ở Edmonton lúc 18 tuổi. Cô bắt đầu học nghệ thuật tổng hợp tại Đại học Alberta, và muốn theo nghề phóng viên. Vẫn còn ưa thích diễn xuất, cô đã bỏ học lúc 19 tuổi và đi đến Vancouver theo đuổi nghề diễn viên. Cô đã tốt nghiệp từ một chương trình diễn xuất dài 1 năm tại Trường điện ảnh Vancouver năm 2007.

Chú thích

Sinh năm 1987
Nữ diễn viên Mỹ thế kỷ 21
Nữ diễn viên điện ảnh Mỹ
Nhân vật còn sống
Nữ diễn viên điện ảnh Canada
Nữ diễn viên truyền hình Canada
Nữ diễn viên Canada thế kỷ 21


title: Tholera nervosa

text:
Tholera nervosa là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Tholera


title: Gelis stigmaticus

text:
Gelis stigmaticus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Gelis


title: Chò đãi

text:
Chò đãi, hay hồ đào có mỏ hoặc mạy Tàu, mạy Trung Quốc (danh pháp khoa học Annamocarya sinensis) là một loài thực vật có hoa thuộc họ Juglandaceae, và cũng là loài duy nhất thuộc chi Annamocarya, có nguồn gốc từ vùng tây nam Trung Quốc (Quảng Tây, Quý Châu, Vân Nam) và miền bắc Việt Nam. Chò đãi cũng thường được xếp vào chi Mạy (Carya) với danh pháp Carya sinensis, nhưng nó cũng chia sẻ nhiều đặc trưng với các loài óc chó trong chi Juglans. Nó được gộp cùng Carya trong phân tông Caryinae.

Chò đãi là loài cây gỗ nhỡ, có thể cao tới 30m, đường kính 0,8m. Đây là một loài cây thường xanh phân bố trong rừng mưa nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới thường xanh, ở độ cao từ 600 - 1.000m trên núi đá vôi. Thân cây nhẵn. Lá kép lông chim một lần lẻ có kích thước 30–50 cm, có từ 7-11 lá chét. Lá chét có chất liệu bóng gần da, mép lá chét nguyên (đặc điểm phân biệt với các loài thuộc chi Mạy). Hoa đơn tính, nhóm cụm hoa đực thường mọc ở nách lá có từ 5-8 cụm hoa đực, mỗi cụm hoa đực là hoa tự hình bông đuôi sóc. Hoa cái thường mọc ở đầu cành. Quả hình cầu hoặc hình trứng dài 6–8 cm rộng 4–6 cm, có mỏ nhỏ ở đỉnh quả. Hoa ra vào tháng 3-4, quả cho vào tháng 8-9.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Sách đỏ Việt Nam trang 46
Flora of China: Annamocarya

S
Thực vật Trung Quốc
Thực vật Việt Nam


title: Gnophos fasciata

text:
Gnophos fasciata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Gnophos


title: Cleptocaccobius lamottei

text:
Cleptocaccobius lamottei là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).

Chú thích

Liên kết ngoài

Cleptocaccobius


title: Fenan Salčinović

text:
Fenan Salčinović (sinh 26 tháng 6 năm 1987) là một cầu thủ bóng đá Bosnia và Herzegovina thi đấu cho NK Čelik Zenica ở Bosnia và Herzegovina. Anh ra sân một lần cho Bosnia và Herzegovina, trong trận đấu trước Nhật Bản, ngày 30 tháng 1 năm 2008.

Sự nghiệp

Ngày 5 tháng 9 năm 2012, Salčinović ký hợp đồng cho FK Olimpic. Tuy nhiên Olimpic không thể trả lương cho anh, nên anh bị giải phóng khỏi hợp đồng vào tháng 1. Ngày 12 tháng 3 năm 2013, Salčinović trở về Sandefjord.

Vào tháng 2 năm 2014, Salčinović ký hợp đồng để trở về quê nhà chơi cho NK Čelik Zenica.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sinh năm 1987
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá Bosna và Hercegovina
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Bosna và Hercegovina
Cầu thủ bóng đá NK Čelik Zenica
Cầu thủ bóng đá Lech Poznań
Cầu thủ bóng đá Sandefjord Fotball
Cầu thủ bóng đá HŠK Zrinjski Mostar
Cầu thủ bóng đá HNK Rijeka
Cầu thủ bóng đá FK Olimpik Sarajevo
Cầu thủ bóng đá Tippeligaen
Cầu thủ bóng đá Norwegian First Division
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Na Uy


title: Bác Nhĩ Tế Cát Đặc phế hậu

text:
Bác Nhĩ Tế Cát Đặc Phế hậu (chữ Hán: 博爾濟吉特废后), còn gọi Thanh Thế Tổ Phế hậu (清世祖废后) hoặc Phế hậu Tĩnh phi (废后静妃), nguyên phối và là Hoàng hậu đầu tiên của Thanh Thế Tổ Thuận Trị Đế.

Theo lịch sử Hoàng gia nhà Thanh, bà là vị Hoàng hậu đầu tiên được phong sau khi nhập quan và cũng là người đầu tiên được hưởng quy chế lễ đại hôn khi thành thân với Hoàng đế, tức được kiệu đưa vào cung qua Đại Thanh môn. Bà cũng là một trong những Hoàng hậu có xuất thân cao nhất của triều đại này. Vì các Hoàng đế nhà Thanh về sau đa phần nối ngôi khi trưởng thành, từ lâu đã có Phúc tấn, vì vậy những Hoàng hậu từ đại hôn như bà cũng không nhiều, từ sau chỉ có: Hiếu Thành Nhân Hoàng hậu Hách Xá Lý Thị, Hiếu Triết Nghị Hoàng hậu A Lỗ Đặc Thị cùng Hiếu Định Cảnh Hoàng hậu Diệp Hách Na Lạp Thị.

Bà cũng là Hoàng hậu đầu tiên và duy nhất của triều đại nhà Thanh bị Hoàng đế ra chỉ dụ phế Hậu khi đang còn tại vị, không xét trường hợp truy phế như Hiếu Liệt Vũ Hoàng hậu của Thanh Thái Tổ, hoặc bị thu hồi sách phong mà không có phế dụ chính thức như Kế Hoàng hậu Na Lạp thị của Thanh Cao Tông Càn Long Đế.

Xuất thân cao quý

Phế hậu có họ rất phổ biến của người Mông Cổ là Bác Nhĩ Tế Cát Đặc, còn phiên gọi [Bác Nhĩ Tế Cẩm; 博尔济锦], bà xuất thân từ nhóm gia tộc thống lĩnh của bộ tộc Khoa Nhĩ Thấm.

Các dòng họ "Bác Nhĩ Tế Cát Đặc" tại Mông Cổ có thể chia ra ở nhiều bộ tộc, nhưng đại đa số đều là thủ lĩnh của bộ tộc đó, gia tộc của Khoa Nhĩ Thấm cũng như vậy. Gia tộc của Phế hậu nhiều đời làm Bối lặc ở vùng đất Khoa Nhĩ Thấm, ngày nay là khu vực tỉnh Nội Mông Cổ. Dòng dõi Bác Nhĩ Tế Cát Đặc của Khoa Nhĩ Thấm nguyên là hậu duệ trực hệ của Chuyết Xích Cáp Tát Nhi, em trai cùng mẹ của Thành Cát Tư Hãn. Thanh sử cảo cùng sách đời Thanh không ghi lại tên thật của bà, nhưng căn cứ theo tập hồ sơ tên Thanh nội bí thư viện Mông Cổ văn đương án hối biên Hán dịch (清内秘书院蒙古文档案汇编汉译), phát hiện ra bà có thể có tên là Ngạch Nhĩ Đức Ni Bổn Ba (额尔德尼本巴Erdeni Bumba), trong đó [Erdeni] có nghĩa là trân bảo, còn [Bumba] là một loại bình sử dụng trong Phật giáo Tây Tạng.

Tổ phụ của Phế hậu là Trung thân vương Trại Tang (宰桑), thân phụ của Hiếu Trang Hoàng thái hậu, mẹ sinh của Thuận Trị Đế. Sau khi Thuận Trị Đế lên ngôi, Khoa Nhĩ Thấm bộ tộc được thiện đãi, chia ra làm nhiều phân nhánh và thừa hưởng các tước [Hòa Thạc Thân vương; 和硕亲王] thế tập truyền đời. Cha của Phế hậu là là Trác Lễ Khắc Đồ Thân vương Ngô Khắc Thiện (吴克善), anh trai cùng mẹ của Chiêu Thánh Thái hậu, được cai quản vùng Horqin Tả Dực Trung và tạo nên một phân nhánh lớn ở đây. Ngoài ra, một người em trai của cha bà, Sát Hãn, chính là tổ phụ của Hiếu Huệ Chương hoàng hậu.

Theo vai vế gia tộc, Phế hậu là cháu gọi Hiếu Trang Thái hậu bằng cô, do vậy là biểu tỷ của Thuận Trị Đế. Ngoài ra, bà còn là cô của Hiếu Huệ Chương Hoàng hậu, vị Hoàng hậu thứ hai của Thuận Trị Đế. Trong hôn nhân hoàng tộc cổ, việc họ hàng lấy nhau là rất phổ biến, không phát sinh dị nghị, thậm chí là một chính sách để kéo dài vinh quang, biểu thị nương tựa lẫn nhau vì lợi ích của các dòng tộc lâu đời.

Hoàng hậu Đại Thanh

Đại hôn nhập cung
Năm Thuận Trị thứ 8 (1651), ngày 17 tháng 1 (âm lịch), Bác Nhĩ Tế Cát Đặc thị nhập cung cử hành đại hôn với Thuận Trị Đế. Đại hôn của bà và Thuận Trị Đế vốn được sắp đặt từ lâu bởi Nhiếp Chính vương Đa Nhĩ Cổn, người có thực quyền vào thời kì đầu của Thuận Trị, và đã mất trước khi đại hôn lễ được chính thức cử hành.

Ngày 13 tháng 8 (tức ngày 27 tháng 9 dương lịch) cùng năm, Thuận Trị Đế tuyên bố đại hôn, tuyên cử hành đại điển sách lập Hoàng hậu.

Đây là lễ đại hôn phong Hoàng hậu đầu tiên của nhà Thanh từ khi nhập quan, do vậy cuộc đại hôn lễ này đã được ghi lại rất chi tiết. Hôm sau, sau khi tuyên bố lập con gái của Trác Lễ Khắc Đồ Thân vương Ngô Khắc Thiện làm Hoàng hậu, sai Nội viện quan để Sách bảo trong Hoàng án, rồi để Hoàng án trong nội điện của Thái Hòa điện. Ngày hôm đó, Hoàng đế mặc Triều phục, dùng đoàn Lễ bộ nghi giá đến Thái Hòa điện ngự tọa. Bên dưới quan viên, từ Nội viện quan đến quan viên các bộ, mặc Triều phục, khiển 2 Thân vương đến hầu Hoàng thái hậu ngự giá đến Thái Hòa điện. Hoàng đế đích thân xuất cung, đến bên trong Thái Hòa môn, nghênh đón Hoàng thái hậu nhập cung.

Sắc phong sứ đến để phủ của Hoàng hậu ở tạm, Trác Lễ Khắc Đồ Thân vương Ngô Khắc Thiện, Vương phi cùng Hoàng hậu mặc Triều phục, đều quỳ nghênh tiếp chỉ. Nữ quan phụng sách bảo quỳ dâng cho Hoàng hậu, Hoàng hậu quỳ cấm sách bảo từ Nữ quan, từ hướng Hoàng án mà hành đại lễ 6 bái, 3 quỳ, 3 dập đầu hành đại lễ. Từ đây Hoàng hậu ngự liễn nhập cung, đến thềm dưới của Thái Hòa điện thì đi vào cung, phụng giá có Cố Luân Công chúa, Hòa Thạc Công chúa, Hòa Thạc Phúc tấn cùng các Nhất phẩm Mệnh phụ Phu nhân cũng tùy giá Hoàng hậu vào cung. Khi đó Thái Hòa điện đầy đủ Hòa Thạc Thân vương, Đa La Quận vương, Đa La Bối lặc và Cố Sơn Bối tử,...tất cả đều mặc Triều phục phụng ngự tại sân son của Thái Hòa điện, đón tiếp ngự giá của Hoàng đế đang ngự lên bảo tọa, hành lễ 3 quỳ 9 lạy. Sau đó, Hoàng đế ban chiếu mở tiệc đón tiếp chư vương: Trác Lễ Khắc Đồ Thân vương, Sát Cáp Nhĩ Ngạch phụ A Bố Nãi Thân vương, Thổ Tạ Đồ Thân vương và các Bối lặc, Văn võ đại thần. Trong khi đó, Hoàng hậu suất chư Vương phi, triều kiến Hiếu Trang Hoàng thái hậu trong nội cung, hành đại lễ 6 bái, 3 quỳ, 3 dập đầu đại lễ, hồi cung, còn chư vị mệnh phụ nhập hầu Hoàng thái hậu.

Khoảng ngày 15 tháng 8 (âm lịch), Thuận Trị Đế ngự lên Thái Hòa điện, trước mặt chư Vương, Bối lặc cùng văn võ bá quan mà ra chỉ chiếu cáo thiên hạ. Là lễ chiếu cáo thiên hạ sách lập Hoàng hậu đầu tiên trong toàn bộ lịch sử triều Thanh.

Sách văn viết:

Mất đi ân sủng
Trong Thanh sử cảo, bà là Hoàng hậu duy nhất được đánh giá [Lệ mà tuệ; 丽而慧]. Cũng theo ghi chép trong Thanh sử cảo và giãi bày của chính Thuận Trị Đế về bà, Hoàng hậu Bác Nhĩ Tế Cát Đặc thị từ khi nhập cung cực kỳ chú trọng việc chưng diện và ăn uống, tất cả các trang phục đều phải được trang trí bằng trân châu đá quý; dụng cụ phục vụ ăn uống cho bà đều phải làm bằng vàng bạc quý hiếm. Thuận Trị Đế quen thanh đạm giản dị, thấy Hoàng hậu tiêu xài hoang phí nên cảm thấy không hợp. Ngoài ra, do được nuông chiều từ bé, nên tính cách Hoàng hậu vô cùng bướng bỉnh, ương ngạnh. Vốn không sủng ái Hoàng hậu, Thuận Trị Đế càng nảy sinh ý định phế hậu.

Tuy vậy, nguyên do bất hòa giữa Đế-Hậu có lẽ không đơn giản chỉ vì tính tình và lối cư xử của bà, mà còn do bà được Nhiếp Chính vương Đa Nhĩ Cổn chống lưng. Đa Nhĩ Cổn là con trai thứ 14 của Thanh Thái Tổ Nỗ Nhĩ Cáp Xích, em cùng cha khác mẹ với Thanh Thái Tông Hoàng Thái Cực, và chú ruột của Thuận Trị. Khi xưa mẹ Đa Nhĩ Cổn, Đại phi Ô Lạt Na Lạp A-Ba-Hợi bị Hoàng Thái Cực bắt tuẫn táng, tạo nên hiềm khích giữa Đa Nhĩ Cổn và Hoàng Thái Cực. Hoàng Thái Cực băng hà, Hào Cách bị Đa Nhĩ Cổn đánh bại, Thuận Trị Đế được chọn lên ngôi khi vừa lên 6 tuổi. Theo lời đồn, Đa Nhĩ Cổn và Hiếu Trang Hoàng thái hậu có tình cảm sâu đậm nên ông hết sức phò trợ cho Thuận Trị Đế đăng cơ.

Đối với Thuận Trị Đế, Đa Nhĩ Cổn vừa là ân nhân vừa là mối nguy hiểm. Chính ân-oán xen lẫn này đã tạo nút thắt khó gỡ trong thâm tâm vị Hoàng đế trẻ tuổi, và có lẽ ông dồn hết mọi bức xúc ấy lên Hoàng hậu Bác Nhĩ Tế Cát Đặc thị - người được Đa Nhĩ Cổn chỉ định.

Phế hậu

Giáng vị Tĩnh phi
Năm Thuận Trị thứ 10 (1653), ngày 24 tháng 8 (âm lịch), Thuận Trị Đế tập hợp hội đồng, tuyên bố Hoàng hậu Bác Nhĩ Tế Cát Đặc thị [Vô năng, cố đương phế; 無能，故當廢], mệnh tra điển cổ Phế hậu trong lịch sử. Các Đại học sĩ Phùng Thuyên (冯铨), Trần Danh Hạ (陈名夏) cật lực phản đối. Không chịu khuất phục, hôm sau Hoàng đế trực tiếp đến xin Hiếu Trang Hoàng thái hậu cho phép giáng Hoàng hậu xuống tước Phi.

Ngày 26 tháng 8, Thuận Trị Đế dụ Lễ bộ, soạn thánh chỉ giáng vị Hoàng hậu Bác Nhĩ Tế Cát Đặc thị xuống làm Phi. Toàn bộ Lễ bộ quan viên dâng sớ phản đối, lấy lý do năm đó Hoàng hậu từng cáo Tế thiên, đảm nhận Chính vị, đột ngột phế truất hoàn toàn không phù hợp trình tự. Chuyện đến nước này, Thuận Trị Đế bèn triệu tập Nghị chính Vương đại thần, thảo luận việc phế bỏ Hoàng hậu. Viên ngoại lang Khổng Doãn Việt (孔允樾) dâng tấu bất bình, vì Hoàng hậu đã chính vị 3 năm, không phạm đại tội, dùng chữ [Vô năng] làm lý do sẽ khiến thiên hạ và hậu thế không phục. Ngự sử Tông Đôn Nhất (宗敦一), Phan Triều Tuyển (潘朝選) và 14 người bọn họ yêu cầu Hoàng đế thu hồi ý chỉ phế truất Hoàng hậu. Thuận Trị Hoàng đế giận tím mặt, trách cứ bọn họ "suy đoán Thánh tâm", "mua danh chuộc tiếng" mà quyết định trừng trị toàn bộ.

Ngày 1 tháng 9, Nghị chính Vương đại thần thỉnh cầu Hoàng đế tiếp tục giữ Hoàng hậu Bác Nhĩ Tế Cát Đặc thị tại vị. Thuận Trị Đế kiên quyết không nghe, mệnh cho Nghị chính Vương đại thần [Phúc nghị]. Cuối cùng vào ngày 5 tháng 9 (tức ngày 25 tháng 10 dương lịch), Trịnh thân vương Tế Nhĩ Cáp Lãng đọc tuyên kết quả nghị sự cho Thuận Trị Đế, cuối cùng đã thông qua việc phế bỏ Hoàng hậu Bác Nhĩ Tế Cát Đặc thị, giáng làm Tĩnh phi (静妃), chuyển về Trắc cung.

Năm Thuận Trị thứ 11 (1654), tháng 2, Hoàng đế ra một đạo chỉ dụ:
 [吏部议，凡满洲、蒙古、汉军受封命妇或有夫妻不谐，情愿离异者，应听其夫自便。有夫故再适者，应将本妇原得诰敕追夺。从之。].
 Lại bộ nghị, phàm Mãn Châu, Mông Cổ, Hán Quân thụ phong mệnh phụ hoặc hữu phu thê bất hài, tình nguyện ly dị giả, ứng thính kỳ phu tự tiện. Hữu phu cố tái thích giả, ứng tương bổn phụ nguyên đắc cáo sắc truy đoạt. Tòng chi.

Ý của chỉ dụ này là mệnh phụ có cáo mệnh và phu quân nếu bất hòa, có thể ly hôn. Thê tử tái hôn sau khi phu quân chết, nếu có [Cáo mệnh] sẽ bị đoạt lại. Chỉ mấy tháng sau khi phế truất Tĩnh phi, Thuận Trị Đế liền ra một đạo chỉ dụ này, ý tứ rất rõ ràng.

Kết cục
Phế hậu may mắn không phải chịu số phận bị giam cầm trong lãnh cung như các phế hậu khác trong lịch sử, còn được phong Phi. Điều này cũng nhờ vào mối quan hệ giữa bà và Hiếu Trang Hoàng thái hậu. Cha bà là Trác Lễ Khắc Đồ thân vương Ngô Khắc Thiện, Đại Thân vương dòng đại tông của Khoa Nhĩ Thấm, chính trị đan xen, cũng là một nguyên nhân lớn khiến Thuận Trị Đế không dám làm gì hơn sau khi phế truất bà. Từ đó về sau, Bác Nhĩ Tế Cát Đặc thị không còn được ghi chép trong lịch sử.

Căn cứ theo Yến đồ kỷ hành (燕途纪行) của Lân Bình đại quân Lý Yểu (李㴭; 이요), vào năm Thuận Trị thứ 13 (1656), tháng 10, cha của Phế hậu Tĩnh phi là Trác Lễ Khắc Đồ thân vương Ngô Khắc Thiện nhập kinh. Trong dịp ấy, Thuận Trị Đế đồng ý với cậu mình là cho Tĩnh phi trở về Khoa Nhĩ Thấm. Trong bài "Cổ ý lục thủ" (古意六首) của Ngô Vĩ Nghiệp (吴伟业), Tĩnh phi được ghi lại qua đời không lâu sau cái chết của Thuận Trị Đế. Trong khi đó, sách sử nhà Triều Tiên ghi lại bà trở về Khoa Nhĩ Thấm, tái giá và sinh con.

Vào thời Gia Khánh, Hoàng đế từng ra chỉ mệnh Quân cơ xứ đến Thanh Đông lăng dò hỏi nha môn phụ trách coi giữ lăng, tìm hiểu xem Phế hậu Tĩnh phi sau khi mất táng ở nơi nào, khi nào phụng an, hiến tế như thế nào, sinh nhật và ngày kị ra sao.

Phim ảnh

Xem thêm
 Hậu cung nhà Thanh
 Hiếu Trang Văn hoàng hậu
 Hiếu Huệ Chương hoàng hậu
 Thuận Trị
 Đa Nhĩ Cổn

Chú thích

Tham khảo
 Daily Life in the Forbidden City, Wan Yi, Wang Shuqing, Lu Yanzhen ISBN 0-670-81164-5
 Thanh sử cảo - Hậu phi liệt truyện
 Thanh thực lục

Hoàng hậu nhà Thanh
Phi tần nhà Thanh
Người Mông Cổ thuộc Thanh
Sinh thế kỷ 17
Mất thế kỷ 17


title: Cimicodes pallicostata

text:
Cimicodes pallicostata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Cimicodes


title: Geodiscelis longiceps

text:
Geodiscelis longiceps là một loài ong trong họ Colletidae. Loài này được  miêu tả khoa học đầu tiên năm 2005.

Chú thích

Tham khảo

longiceps
Động vật được mô tả năm 2005


title: Tiniocellus eurypygus

text:
Tiniocellus eurypygus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).

Chú thích

Liên kết ngoài

Tiniocellus


title: Gibbosoplites complacitus

text:
Gibbosoplites complacitus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Gibbosoplites


title: Diané Mariam Koné

text:
Diané Mariam Koné (sinh ngày 26 tháng 8 năm 1953 tại Ségou) là một chính trị gia người Malian. Bà là Bộ trưởng Chăn nuôi và Thủy sản từ tháng 12 năm 2012 đến tháng 9 năm 2013. Trước đây bà là Giám đốc Trung tâm Huấn luyện Thực hành Chăn nuôi (1991-1994), Điều phối viên của Dự án Hỗ trợ cho Sự tiến bộ của phụ nữ (1997-2001) và Giám đốc Trung tâm tài liệu và thông tin quốc gia về phụ nữ và trẻ em (2004 đến 2010).

Bà là một nhà sinh vật học, và cũng đã nghiên cứu quản lý các dự án phát triển tại Đại học Pittsburgh.

Tham khảo

Nhân vật còn sống
Sinh năm 1953


title: Trượt ván trên tuyết tại Thế vận hội Mùa đông 2018 - Dốc chướng ngại vật nam

text:
Nội dung dốc chướng ngại vật nam (slopestyle) của Thế vận hội Mùa đông 2018 diễn ra vào ngày 10 và 11 tháng 2 năm 2018 tại Công viên Phoenix Bogwang ở Pyeongchang, Hàn Quốc.

Kết quả
Chú giải
 Q — Lọt vào vòng sau
 DNS — Không xuất phát

Nhóm 1

Nhóm 2

Chung kết
Chung kết bắt đầu lúc 11:04.

Tham khảo

Trượt ván trên tuyết nam tại Thế vận hội Mùa đông 2018


title: Mesochorus inversus

text:
Mesochorus inversus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Mesochorus


title: Hadula sublimis

text:
Hadula sublimis là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Hadula


title: Amerila lactea

text:
Amerila lactea là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Amerila


title: Ectopimorpha wilsoni

text:
Ectopimorpha wilsoni là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Ectopimorpha


title: Trượt băng nghệ thuật tại Thế vận hội Mùa đông 2018 - Khiêu vũ trên băng

text:
Nội dung khiêu vũ trên băng tại Thế vận hội Mùa đông 2018 được tổ chức vào ngày 19 và 20 tháng 2 năm 2018 tại Gangneung Ice Arena ở Gangneung, Hàn Quốc. Khiêu vũ trên băng ngắn diễn ra vào ngày 19 tháng 2 và khiêu vũ trên băng tự do diễn ra ngày 20 tháng 2.

Kỷ lục

Kết quả

Khiêu vũ ngắn
Khiêu vũ ngắn trên băng diễn ra vào ngày 19 tháng 2.

Khiêu vũ tự do
Khiêu vũ tự do trên băng diễn ra vào ngày 20 tháng 2.

Tổng điểm
Các vận động viên xếp hạng dựa trên tổng điểm cả hai bài thi.

Tham khảo

Trượt băng nghệ thuật tại Thế vận hội Mùa đông 2018
2018
Sự kiện hỗn hợp tại Thế vận hội Mùa đông 2018
Thế vận hội


title: Temelucha tricolorata

text:
Temelucha tricolorata là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Temelucha


title: Tholera semiconfluens

text:
Tholera semiconfluens là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Tholera


title: Nothing about us without us

text:
"Nothing about us without us"-"Không có gì về chúng tôi mà không có (sự tham gia của) chúng tôi" () là một khẩu hiệu được sử dụng để truyền đạt ý tưởng rằng không có chính sách nào được quyết định bởi bất kỳ đại diện nào mà không có sự tham gia đầy đủ và trực tiếp của thành viên (các) nhóm chịu ảnh hưởng bởi chính sách đó. Ở hiện tại, điều này thường liên quan đến các nhóm quốc gia, sắc tộc, người khuyết tật hoặc các nhóm thường bị lề hóa khỏi các cơ hội chính trị, xã hội và kinh tế khác.

Câu này có gốc gác từ truyền thống chính trị Trung Âu. Chính khẩu hiệu này đã giúp thiết lập - và, được dịch một cách lỏng lẻo sang tiếng Latin, cung cấp tên cho - hiến pháp năm 1505 của Ba Lan, Nihil novi, lần đầu tiên chuyển quyền điều hành từ quốc vương sang quốc hội. Sau đó, nó trở thành tiêu chuẩn cho các chuẩn mực dân chủ.

Đây cũng là một nguyên tắc lâu đời của luật pháp và chính sách đối ngoại của Hungary, và là nền tảng của chính sách đối ngoại của Ba Lan trong thời kỳ chiến tranh.

Người ta đã sử dụng dạng thức tiếng Anh của cụm từ này trong phong trào vì người khuyết tật những năm 1990. James Charlton kể lại rằng ông được nghe về cụm từ này lần đầu tiên là trong buổi nói chuyện của các nhà hoạt động vì người khuyết tật Nam Phi Michael Masutha và William Rowland. Những người này trước đó cũng được nghe câu này từ một nhà hoạt động ở Đông Âu giấu tên trong một hội nghị quốc tế về quyền của người khuyết tật. Năm 1998, Charlton đã sử dụng cụm từ này làm tiêu đề cho một cuốn sách về quyền của người khuyết tật. Nhà hoạt động vì quyền của người khuyết tật David Werner cũng đã sử dụng tựa đề tương tự cho một cuốn sách khác, cũng xuất bản năm 1998. Năm 2004, Liên Hợp Quốc đã sử dụng cụm từ này làm chủ đề cho Ngày Quốc tế Người khuyết tật  và nó cũng gắn liền với Công ước về Quyền của Người khuyết tật .

Khẩu hiệu này đã được sử dụng mở rộng đến các nhóm và phong trào về quyền khác bên ngoài cộng đồng về quyền của người khuyết tật.

Tham khảo

Chính trị bản sắc
Khẩu hiệu chính trị


title: Minucia cantiana

text:
Minucia cantiana là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Minucia


title: Outlast

text:
Outlast (tạm dịch: Lối thoát cuối cùng) là trò chơi điện tử thuộc thể loại kinh dị sinh tồn với góc nhìn thứ nhất được phát triển và phát hành bởi studio Red Barrels đến từ Canada. Outlast kể về cuộc phiêu lưu của nhà báo tự do Miles Upshur đang trên đường khám phá những bí ẩn bên trong một bệnh viện tâm thần nằm sâu tại dãy núi tại Lake County, Colorado. Phiên bản mở rộng của game (DLC), mang tên Whistleblower, đưa người chơi theo chân Waylon Park - người đã gửi thư yêu cầu Miles đến để điều tra sự thật về dự án Walrider.

Outlast được phát hành trên hệ máy Microsoft Windows vào ngày 4 tháng 9 năm 2013 và PlayStation 4 vào 4 tháng 2 năm 2014. Outlast trên các nền tảng Linux và OS X cũng đã được ra mắt vào ngày 31 tháng 3 năm 2015. Phiên bản dành cho hệ máy Xbox One được phát hành vào 18 tháng 6 tại các khu vực Bắc Mỹ và châu Âu. Một phiên bản có tựa đề Outlast: Bundle of Terror được ra mắt vào ngày 27 tháng 2 năm 2018 trên hệ máy cầm tay Nintendo Switch, đi kèm với phần hậu truyện của game là Outlast 2.

Tựa game đã nhận được nhiều đánh giá tích cực, với lời khen ngợi cho bầu không khí, yếu tố kinh dị và gameplay. , tựa game đã bán được hơn 4 triệu bản. Cũng tính đến tháng 5 năm 2018, series game Outlast đã bán được 15 triệu bản.

Phiên bản tiếp theo của tựa game, Outlast 2, đã được phát hành vào ngày 25 tháng 4 năm 2017, và phần thứ ba của loạt game, The Outlast Trials, sẽ được ra mắt vào 2022. The Murkoff Account, một series truyện tranh lấy bối cảnh các sự kiện giữa Outlast và Outlast 2, đã được xuất bản từ tháng 7 năm 2016 đến tháng 11 năm 2017.

Lối chơi (Gameplay)
trái|nhỏ|Người chơi có thể xác định kẻ thù xung quanh trong bóng đêm bằng chế độ nhìn đêm trong camera.
Outlast xoay quanh câu chuyện về cuộc phiêu lưu sinh tồn được kể dưới góc nhìn người thứ nhất, địa điểm là tại bệnh viện tâm thần Mount Massive Asylum đang bị các bệnh nhân điên loạn, khát máu chiếm giữ. Game sử dụng nhiều thủ pháp thường xuất hiện trong phim kinh dị. Nhân vật chính là nhà báo Miles Upshur, một người không có khả năng chiến đấu do đó anh phải luôn tránh né khỏi những mối nguy hiểm. Miles không được cung cấp vũ khí, thay vào đó phải trốn tránh, chạy hoặc ẩn nấp để thoát thân. Người chơi điều khiển nhân vật chính ở góc nhìn thứ nhất, có thể chạy, đi bộ, cúi người, nhảy hoặc leo trèo. Không giống như hầu hết các trò chơi, người chơi không có thanh máu hiển thị trên màn hình và không thể tấn công kẻ thù. Thay vào đó, người chơi phải dựa vào các chiến thuật ẩn nấp như trốn trong tủ khóa, trốn trong bóng tối và ẩn nấp để tồn tại. Nếu người chơi chết, trò chơi sẽ quay về điểm checkpoint gần nhất.

Hầu hết các phân cảnh trong khu vực bệnh viện đều không có ánh sáng, và cách duy nhất để người chơi có thể nhìn thấy khi ở trong bóng tối là qua ống kính của máy quay (camera) được trang bị khả năng nhìn ban đêm. Sử dụng chế độ nhìn ban đêm sẽ tiêu hao pin từ từ, và số lượng pin có hạn, buộc người chơi phải tìm kiếm thêm các viên pin bổ sung được tìm thấy trong bệnh viện. Outlast sử dụng nhiều thủ pháp quen thuộc như các đoạn jump scares, và các hiệu ứng âm thanh nhằm thông báo cho người chơi biết rằng kẻ thù đã nhìn thấy họ. Nếu người chơi ghi lại các sự kiện cụ thể bằng máy quay, Miles sẽ viết ghi chú về nó, cung cấp thêm thông tin chi tiết về suy nghĩ của nhân vật chính. Người chơi có thể thu thập các loại tài liệu, cung cấp thông tin cơ bản và thông tin lưu trữ khác về bệnh viện, bao gồm các trang lấy từ nhật ký của bệnh nhân và các báo cáo từ nhân viên bệnh viện. Nội dung câu chuyện được hé mở dần thông qua những tài liệu mà Miles thu thập trong suốt trò chơi.

Nhà phát triển Red Barrels đã lấy ý tưởng từ lối chơi sinh tồn trong Amnesia: The Dark Descent để áp dụng vào tựa game. Những bộ phim kinh dị theo thể loại footage như Quarantine hay REC cũng là nguồn cảm hứng lớn của game.

Cốt truyện
: Nội dung sau đây có thể cho bạn biết trước nội dung của game.

Chương 1: Administrative Block (Khu quản trị)
Miles Upshur, một nhà báo tự do quyết định đến bệnh viện tâm thần Mount Massive Asylum ở Colorado để điều tra sau khi nhận được một email nặc danh (người gửi tin đó cho Miles là Waylon Park, nhân vật chính của phiên bản DLC Whistleblower). Sau khi vào được bệnh viện và đến khu thư viện, lời chào đầu tiên của bệnh viện này đến Miles là khung cảnh hỗn loạn và máu me. Một đặc nhiệm SWAT đang hấp hối đã nói với anh rằng anh phải ra khỏi bệnh viện này càng sớm càng tốt. Anh phát hiện nhiều đặc nhiệm SWAT đã bị giết chết bởi một nhóm gọi là "Variants". Miles bị Chris Walker - một tên tâm thần với thân hình khổng lồ ném xuống lầu. Sau đó, anh gặp cha xứ Martin Archimbaud khi đang nửa tỉnh nửa mê. Tỉnh dậy, anh phát hiện mình đang kẹt trong bệnh viện và biết được bí mật kinh hoàng khi nhìn thấy các xác chết bị cắt xén của các nhân viên. Sau đó, Miles tìm được thẻ mở phòng an ninh, kích hoạt thiết bị mở cửa chính để thoát ra nhưng cha xứ Martin đã ngắt điện ở tầng hầm. Ở phòng an ninh, anh bị Chris Walker truy sát nhưng đã nhanh trí trốn trong tủ. Khi xuống dưới, Miles đã kích hoạt máy phát điện sau khi bị những kẻ sát nhân tâm thần bị biến dạng truy đuổi (Variants), nhưng mọi chuyện đã không suôn sẻ cho lắm. Khi trở lại phòng an ninh, Miles bị tên cha xứ Martin khống chế, tiêm thuốc và bị đưa vào nhà giam, vì ông không muốn Miles rời khỏi đây quá sớm, và muốn anh ghi lại những sự thật kinh dị của bệnh viện này.

Chương 2: Prison Block (Khu nhà tù)
Sau khi bị tên cha xứ Martin Archimbaud tiêm thuốc, một thời gian sau, Miles tỉnh lại, và vẫn còn chiếc camera ở đó. Trong nhà tù là những bệnh nhân đã hoá điên và biến dạng qua những thí nghiệm tàn khốc. Những kẻ này đã bị biến đổi hoàn toàn về thể xác và tinh thần, chém giết lẫn nhau và truy sát Miles. Qua khu nhà tù, anh tìm được khu vực Airlock (là thiết bị khử trùng của bệnh viện, khi đi vào đó 2 cửa sẽ đóng lại trước khi sang khu vực tiếp theo). Khu vực này có tác dụng giúp Miles cắt đuôi kẻ thù khi bị truy đuổi. Anh mở khoá được Airlock thứ 2 sau khi bị truy sát, đồng thời gặp hai tên The Twins có khả năng giết người trong im lặng (silent kill). Miles tìm được thẻ an ninh vào khu vực nhà tắm và đã gặp lại The Twins, sau đó bị 2 tên này bao vây nhưng đã trốn thoát. Trong lúc tìm đường ra, anh lạc vào trại giam các bệnh nhân tâm thần và tìm cách ra ngoài. Qua trại giam, anh nghe thấy những tên Variants nói những sự thật điên khùng của bệnh viện và một dòng chữ đầy máu trên tường, thứ họ tôn thờ một cách siêu nhiên - The Walrider. Miles sau đó chui qua đường cống ngầm.

Chương 3: Sewer (Cống ngầm)
Miles xuống cống ngầm và theo bản đồ, anh tìm ra hai van xả của khu Male Ward (khu nam) và Female Ward (khu nữ) và tắt chúng đi để mở lối xuống phía dưới. Anh đi theo đường cống ngầm các ngóc ngách để đến được khu Male Ward, và kể cả trong cống ngầm cũng là những cảnh máu me, tàn khốc và kinh dị. Và hầu như suốt quá trình này anh đều bị truy đuổi bởi Chris Walker. Thoát khỏi cống ngầm, anh bị vài kẻ tâm thần truy đuổi, sau đó đến được khu bệnh nhân.

Chương 4: Male Ward (Khu nam)
Tại đây anh bị truy đuổi bởi 3 kẻ tâm thần trước khi anh bị Richard "Rick" Trager - một tay bác sĩ tâm thần thích giải phẫu trên cơ thể con người bắt giữ và dùng kéo cắt đứt 2 ngón tay. Sau khi trốn thoát và bị Rick truy đuổi, Miles cuối cùng tìm được chìa khóa khởi động thang máy, Rick cậy cửa thang máy và tấn công Miles nhưng bị Miles đẩy vào cửa thang máy trong lúc nó hoạt động và chết.

Chương 5: Courtyard (Sân sau của bệnh viện)
Tại đây anh bị Chris Walker truy đuổi và đã tận mắt chứng kiến thực thể The Walrider. Sau đó, Miles tìm được đường đến khu nữ (Female Ward).

Chương 6: Female Ward (Khu nữ)
Miles vượt qua khu vực Female Ward (Khu nữ) và gặp lại cha xứ Martin - người đã bảo Miles kiếm đường để lên tầng trên để nói chuyện với ông. Miles tìm ra ba cái cầu chì và kích hoạt lại thang máy. Miles lúc này đang ở tầng 3. Trong lúc nhảy qua một thanh gỗ mục, anh làm rớt máy quay phim xuống tầng 1, vì vậy anh phải trở lại tầng 1 để tìm lại camera và tìm cách quay lại tầng 3. Miles tiếp tục bị truy đuổi, sau đó anh đã quay trở lại khu quản trị một lần nữa.

Chương 7: Return to Administrative Block (Trở lại khu quản trị)
Miles đến được hội trường, nơi anh được xem cuộn phim tài liệu đồng thời phát hiện ra The Walrider (một linh hồn tà ác cai quản bệnh viện này) được tạo ra bởi Dr. Rudolf Gustav Wernicke. Miles tìm được cha xứ Martin tại nhà cầu nguyện, Martin trao cho Miles chìa khóa thang máy chính của tòa nhà, sau đó ông tự thiêu. Sau khi ghi lại cảnh cha xứ Martin tự thiêu, Miles dùng chìa khóa nhằm thoát ra khỏi bệnh viện nhưng thang máy lại đưa anh xuống phòng thí nghiệm ngay bên dưới tòa nhà.

Chương 8: Underground Labs (Phòng thí nghiệm dưới lòng đất)
Miles đối mặt với thực thể The Walrider, anh tháo chạy và bị Chris Walker bắt nhưng hắn đã bị The Walrider giết. Miles tiếp tục chạy và gặp được Dr. Rudolf Gustav Wernicke. Anh biết được The Walrider là kết quả của thí nghiệm nano hóa não bộ con người. The Walrider chính là linh hồn tà ác của Billy Hope - kẻ luôn tin Rudolf Gustav Wernicke là cha hắn. Miles muốn thoát khỏi nơi này thì buộc phải giết được Billy. Sau đó Miles vô hiệu hoá được thiết bị Morphogenic để giết Billy, nhưng ngay sau đó, anh bị The Walrider tóm được.

Khi Walrider bị vô hiệu hóa, phần khí sinh nano cấu tạo nên Walrider đã hấp thụ vào Miles và biến Miles thành vật chủ thí nghiệm thay cho Billy (đã chết). Bị thương rất nặng, anh cố gắng lê lết để ra khỏi phòng thí nghiệm. Phân cảnh cuối cùng, khi Miles ra được khỏi phòng thí nghiệm sau khi giết Billy, anh bị một toán lính dẫn đầu bởi Dr. Wernicke bắn liên tục vào người, vì lực lượng cảnh sát đã xông vào bệnh viện theo lệnh của Chính phủ yêu cầu giết bất cứ ai còn sống sót. Miles ngã gục. Nhưng khi Miles gục xuống sau khi bị bắn, Dr. Wernicke chợt nhận ra là Miles đã trở thành vật chủ mới của The Walrider. Cuối cùng, Miles trở thành Walrider, xông ra và giết chết bọn lính của Wernicke. Bằng chứng là câu nói của Wernicke: "God in Himel. You have become the host" (tạm dịch "Ôi Chúa ơi, anh đã trở thành vật chủ") và tiếng hét của bọn lính khi bị Miles giết - lúc này là Walrider - tấn công.

Độ khó (Difficulty)
Outlast có 4 độ khó là Normal (Bình thường), Hard (Khó), Nightmare (Ác mộng), Insane (Điên cuồng). Cứ sau mỗi độ khó, thời lượng pin sẽ thấp đi, kẻ thù sẽ xuất hiện thường xuyên hơn, tấn công mạnh hơn, người chơi sẽ tạo ra nhiều tiếng động hơn, cũng như việc kẻ địch sẽ dễ phát hiện ra người chơi hơn. Từ chế độ Nightmare (Ác mộng) trở đi, người chơi chỉ có thể thu thập tối đa 2 cục pin dự phòng (tối đa 10 và 5 cục với 2 độ khó đầu) cùng thời lượng pin khá ngắn, hơn nữa người chơi chỉ có thể chịu được vài đòn tấn công của kẻ thù trước khi chết.

Chế độ Insane là chế độ khó nhất, bởi lúc này, kẻ thù rất mạnh. Những nhân vật như Chris Walker, Trager hay The Twins chỉ cần tấn công thì người chơi sẽ chết. Hơn nữa, chế độ này không có checkpoint để lưu game như 3 chế độ còn lại, buộc người chơi phải hoàn thành toàn bộ game chỉ với 1 mạng duy nhất (permanent death hay permadeath). Nếu người chơi chết ở bất cứ thời điểm nào trong độ khó này, thì sẽ buộc phải chơi lại từ đầu.

Nếu muốn vượt qua chế độ cực khó (Insane), người chơi có thể tham khảo một số video trên YouTube của một số game thủ như PowerPyx, PS4Trophies,...

Bảng so sánh độ khó

Thành tựu trong game (Achievements)

Lưu ý: Các thành tựu sau đây chỉ xuất hiện trên các hệ máy Xbox hoặc PlayStation.

- Thành tựu chính (bản chính)
+ Educated (Hiểu biết): Thu thập được 15 cuốn tài liệu và ghi lại 15 sự kiện bằng máy quay bất kì trong game

+ Punished (Trừng phạt): Hoàn thành game ở bất kì chế độ nào

+ Pulitzer (Nhà báo lỗi lạc): Thu thập toàn bộ 31 cuốn tài liệu và ghi lại toàn bộ 31 sự kiện bằng máy quay trong game.

+ Lunatic (Điên cuồng): Hoàn thành game ở chế độ Điên cuồng (Insane)

+ Claustrophobe (Nỗi sợ giam hãm): Hoàn thành game mà không phải lẩn tránh kẻ thù 1 lần nào bằng cách nấp dưới gầm giường hay trốn trong tủ.

+ Energiser (Nhà báo năng động): Hoàn thành game ở chế độ Điên cuồng (Insane) mà không cần phải nạp lại pin cho máy quay.

- Thành tựu phụ
+ Illuminated (Truyền dẫn): Bật lại máy phát điện ở tầng hầm.

+ Flushed (Thông tắc): Vượt qua khu vực Cống ngầm

+ Sprinkler (Dập lửa): Bật van nước dập đám cháy ở khu nam (Male Ward)

+ Emancipated (Phóng thích): Tìm ra chìa khóa mở cửa thang máy ở khu nữ (Female Ward)

+ Elevator Operator (Điều khiển thang máy): Khởi động thang máy chính ở phần đầu và đẩy bệnh nhân trong thang máy rơi xuống trục thang máy.

- Thành tựu chính: Bản DLC: Whistleblower
+ Legacy (Luật pháp): Ghi lại toàn bộ sự kiện trong game bằng máy quay

+ Bowelwhistler (Tố cáo): Hoàn thành game ở chế độ Điên cuồng (Insane)

+ Whistleblower (Người tố giác): Hoàn thanh game ở bất kỳ độ khó nào

+ Archivist (Người thu thập): Thu thập toàn bộ tài liệu.

- Thành tựu phụ:
+ Gas Leaker (Rò rỉ khí gas): Tắt van khí gas ở gần khu vực Decotamination Chamber

+ Shocker (Giật điện): Ngắt điện ở kho điện của khu thí nghiệm.

Âm nhạc và âm thanh
Phần lớn âm nhạc trong game góp phần tạo hiệu ứng kinh dị cho trò chơi. Phần âm thanh được phụ trách bởi Samual Laflamme. Âm thanh càng trở nên dồn dập mỗi khi Miles bị những kẻ tâm thần truy đuổi. Ngoài ra, những âm thanh môi trường xung quanh cũng được mô tả khá chi tiết.

Nhân vật và diễn viên lồng tiếng cho Outlast

Gói nội dung tải về (DLC): Whistleblower
Phiên bản mở rộng (DLC) của game, Outlast: Whistleblower, được xem như là phần mở rộng của phiên bản gốc. Cốt truyện kể về Waylon Park, người đã gửi mail nặc danh cho Miles Upshur. Bản DLC được phát hành cho nền tảng Windows vào ngày 6 tháng 5 năm 2014, cho Xbox One vào ngày 18 tháng 6 năm 2014, cho PlayStation 4 vào ngày 6 tháng 5 năm 2014 tại Bắc Mỹ và 7 tháng 5 năm 2014 tại châu Âu.

Cốt truyện
: Nội dung sau đây có thể cho bạn biết trước nội dung của game.Trước thời điểm Outlast diễn ra, nhân vật chính trong cốt truyện của Outlast: Whistleblower là Waylon Park, một nhân viên phần mềm đang làm việc cho công ty Murkoff. Nhân vật này được tiếp xúc với hệ thống Morphogenic và các thí nghiệm điên rồ của công ty, về sau Waylon còn được một nhân vật lấy tên là "The Whistleblower" đưa cho những thông tin bí mật của Murkoff.

Bản thân Waylon bị cấm nói chuyện với vợ con khi làm việc tại viện tâm thần núi Massive, sợ hãi và bối rối, anh ta đã tìm cách gửi một email nặc danh cho nhà báo Miles Upshur để lôi vụ này ra ánh sáng, một lần và mãi mãi.

Không may cho Waylon là hành động này đã bị sếp của mình là Jeremy Blaire (1 giám đốc cấp cao trong tập đoàn Murkoff) phát hiện, anh ta bị đánh ngất và bị bắt biến thành vật thí nghiệm cho The Walrider nhằm mục đích trừng phạt. Đúng vào lúc đó, The Walrider đã thoát ra khỏi cơ thể của vật chủ Billy Hope và bắt đầu cuộc đại thảm sát để trả thù tất cả nhân viên và bệnh nhân bên trong viện. Hệ thống điện của máy chủ Morphogenic bị ảnh hưởng khiến cho Waylon có thể thoát ra khỏi phòng của mình. Do tình hình bên trong viện quá hỗn loạn, anh quyết định sẽ tìm cách liên lạc với bên ngoài để gọi người tới giải cứu.

Chạy trốn khỏi các bệnh nhân điên loạn trong viện, Waylon đụng mặt với Frank Manera – một gã điên làm việc trong đội ngũ nghiên cứu của Murkoff. Frank Manera là một kẻ biến thái và có vấn đề về thần kinh nghiêm trọng, mong ước lớn nhất của gã là được ăn thịt người. Đây là nhân vật phản diện chính trong cốt truyện của Outlast: Whistleblower. Tuy có ám ảnh bệnh hoạn về việc ăn thịt người, nhưng không hiểu sao Frank lại xem Waylon khác với phần còn lại khi miêu tả anh ta là một mẫu vật: "rực rỡ và hoành tráng". Frank tìm mọi cách để giết Waylon, kể cả việc ném anh vào lò thiêu hoặc xé xác bằng cưa máy.

Sau khi chạy thoát khỏi Frank, Waylon may mắn tìm được một chiếc radio bộ đàm nhưng không may bị Jeremy Blaire phá hủy, với lời đe dọa "không ai có thể mang các bí mật trong viện tâm thần núi Massive ra ngoài". Jeremy Blaire bỏ mặc Waylon lại với tên khổng lồ Chris Walker (nhân vật phản diện chính trong Outlast), nhưng rất may là Waylon lại trốn thoát một lần nữa.

Chạy trốn đến khu vực dành cho bệnh nhân nữ, Waylon bị một bệnh nhân khác có tên Dennis bắt giữ và đưa đi như một vật hiến tế giành cho một kẻ bí ẩn mang danh "The Groom". Trong cốt truyện Outlast: Whistleblower thì "The Groom" là biệt hiệu của Eddie Gluskin – một bệnh nhân trong viện tâm thần núi Massive. Eddie Gluskin là một gã kỳ quặc, hắn có tiền sử bị lạm dụng tình dục bởi bố và chú ruột, dẫn đến việc lớn lên với những chứng khủng hoảng về tâm lý và giới tính.

Khi thảm họa The Walrider xảy ra, do hậu quả của các vụ lạm dụng tình dục từ bé nên Gluskin trở nên ám ảnh với phụ nữ, do đó hắn đi săn lùng các bệnh nhân nam để bắt họ "kết hôn" với mình, để rồi sau đó giết chết tất cả "cô dâu" của mình trước khi... thiến họ. Waylon cũng bị Gluskin chuẩn bị giết nhưng vào giây phút cuối cùng, Gluskin đã bị một bệnh nhân khác tấn công và để xổng mất con mồi.

Waylon chạy tới một sảnh chứa dụng cụ thể thao với hàng đống xác "cô dâu" của Gluskin bị treo lủng lẳng trên trần nhà. Tên điên này đuổi kịp và hai người giằng co với nhau. Trong lúc chống cự, Waylon đã khiến cho những sợi dây còn thừa gần đó cuốn lấy Gluskin và vô tình siết chặt hắn ta tới chết, giải thoát cho chính bản thân mình.

Cuộc giằng co với Gluskin cũng khiến một mảng tường của hội trường đổ sập xuống, vừa đủ cho Waylon nhận ra đội đặc nhiệm phản ứng nhanh của công ty Murkoff đã đổ bộ vào viện, đang truy lùng và tiêu diệt bất cứ ai gặp trên đường để bịt đầu mối. May mắn cho Waylon là những người đã bị The Walrider nhắm tới và chính họ mới là con mồi tại đây, nó giúp cho anh ấy có đủ thời gian để trốn ra đại sảnh ở sân trước.

Tại đây Waylon bắt gặp Jeremy Blaire đang bị thương nặng nằm chờ chết. Hắn ta van xin Waylon cứu mình, nhưng khi Waylon vừa cúi xuống thì đã bị Blaire dùng một mảnh kính vỡ đâm vào bụng. Blaire nhất quyết không để một ai còn sống sót rời khỏi viện tâm thần Massive và mọi bí mật tại đây phải được chôn vùi. Nhưng trước khi Blaire kịp đâm Waylon thêm nhiều nhát thì hắn đã bị The Walrider giết chết. Đây cũng chính là lúc The Walrider đang trong quá trình chuyển đổi vật chủ từ Billy sang anh chàng phóng viên Miles Upshur, nên Waylon may mắn không bị thực thể này để ý tới.

Waylon chạy thẳng ra sân trước, nơi chiếc xe của Miles đang đỗ. Anh nhanh chóng ngồi vào trong xe và chứng kiến Miles Upshur từ từ bước ra khỏi viện tâm thần, xung quanh thân bao bọc một làn sương mù màu đen (biểu hiện của The Walrider đã nhận vật chủ mới). Waylon lái xe thẳng ra khỏi viện tâm thần núi Massive, cảnh tượng cuối cùng anh ta chứng kiến là Miles đang đi tới cổng chính.

Ở phân đoạn cuối cùng, Waylon hồi phục và liên lạc được với tổ chức đã đưa cho anh ta thông tin bí mật tại viện tâm thần núi Massive. Waylon tổng hợp lại tất cả các thông tin mình có được và quyết được sẽ đưa nó lên mạng. Một người đàn ông của tổ chức Whistleblower cảnh báo với Waylon rằng số thông tin này có sức nặng đủ để làm ảnh hưởng đến toàn bộ công ty Murkoff nhưng chắc chắn họ sẽ tìm ra và trả thù Waylon, kể cả các thành viên trong gia đình anh.

Bất chấp những điều đó, Waylon Park vẫn nhấn nút upload. Outlast: Whistleblower khép lại với cảnh Waylon đóng chiếc laptop sau khi đã đưa toàn bộ dữ liệu lên internet, bỏ ngỏ rất nhiều bí ẩn về công ty Murkoff và bí ẩn The Walrider vẫn chưa có lời giải, cũng như số phận của nhân vật Waylon Park sau khi đăng tải số tài liệu mật của công ty Murkoff lên mạng internet.

Phát hành
Outlast được phát hành vào ngày 4 tháng 9 năm 2013 dưới dạng tải xuống thông qua Steam và vào 4 tháng 2 năm 2014 cho hệ máy PlayStation 4 dưới dạng miễn phí dành cho người dùng PlayStation Plus.

Phiên bản mở rộng, Outlast: Whistleblower, đóng vai trò phiên bản tiền truyện của tựa game gốc. Phiên bản dành cho hệ Microsoft Windows của Whistleblower được phát hành vào ngày 6 tháng 5 năm 2014 trên toàn thế giới, và phiên bản dành cho PlayStation 4 được phát hành vào ngày 6 tháng 5 năm 2014 tại Bắc Mỹ và vào ngày 7 tháng 5 năm 2014 tại Châu Âu. Phiên bản dành cho hệ máy Xbox One được phát hành vào 18 tháng 6 tại các khu vực Bắc Mỹ và châu Âu.  Phiên bản dành cho Linux và OS X được phát hành sau đó vào ngày 31 tháng 3 năm 2015.

Vào tháng 12 năm 2017, Red Barrels thông báo rằng Outlast, bao gồm cả phiên bản mở rộng Whistleblower và phần thứ hai, Outlast 2, sẽ được ra mắt cho hệ Nintendo Switch vào đầu năm 2018. Phiên bản này được phát hành bất ngờ vào ngày 27 tháng 2 năm 2018, với tựa đề Outlast: Bundle of Terror, được phát hành trên Nintendo eShop.

Tiếp nhận
, Outlast đã bán được hơn 4 triệu bản.

Outlast đã nhận được nhiều đánh giá tích cực. Chuyên trang đánh giá Metacritic đã chấm phiên bản trên Xbox One 80/100 điểm dựa trên 6 bài đánh giá, phiên bản trên Microsoft Windows 80/100 điểm dựa trên 59 bài đánh giá, và phiên bản trên PlayStation 4 78/100 điểm dựa trên 33 bài đánh giá. Game đã nhận được một số danh hiệu và giải thưởng từ E3 2013, bao gồm "Most Likely to Make you Faint", và một trong những tựa game "Best of E3".

Trang web về game trên PC Rock, Paper, Shotgun đã đánh giá Outlast tích cực, cho rằng "Outlast không phải là một thử nghiệm về cách một trò chơi có thể đáng sợ đến mức nào, mà đây là một ví dụ." Marty Sliva của IGN chấm tựa game 7.8 điểm, ca ngợi các yếu tố kinh dị và lối chơi trong khi chỉ trích một vài yếu tố về môi trường và mô hình nhân vật.

GameSpot đã dành những đánh giá tích cực về trò chơi cũng như cho rằng "Outlast thực sự không phải là một trò chơi thiên về kỹ năng, và hóa ra điều đó hoàn toàn hợp lý. Bạn chẳng phải là cảnh sát, hay một người lính, hay một siêu anh hùng. Bạn chỉ là một gã phóng viên mà thôi. Và với tư cách là một phóng viên, bạn chẳng thể có được những kỹ năng để chống lại những gã thô bạo, những kẻ rình rập luôn lăm le trên tay con dao, hay những kẻ cuồng giết người khác ẩn náu trong các hành lang của trại thương điên Mount Massive Asylum đổ nát. Bạn không thể bắn chúng, đấm chúng, hay lấy ống nước để đánh chúng. Bạn chỉ có thể chạy và ẩn nấp mà thôi".

Phiên bản tiếp theo
Vào ngày 23 tháng 10 năm 2014, trong một cuộc phỏng vấn với trang tin Bloody Disgusting, Red Barrels tiết lộ rằng từ thành công của Outlast, một phần tiếp theo của dòng game đang được phát triển.

Ban đầu game được dự định phát hành vào cuối năm 2016, nhưng đã bị trì hoãn đến đầu năm 2017 do các trục trặc trong quá trình phát triển. Sau đó, ngày phát hành của game tiếp tục được đẩy sang quý 2 năm 2017 thay vì quý 1 năm 2017 như dự kiến ban đầu.

Vào ngày 6 tháng 3 năm 2017, Red Barrels thông báo rằng một gói các game có tên là Outlast Trinity sẽ được phát hành cho Xbox One và PlayStation 4 vào ngày 25 tháng 4.

Phần tiếp theo của tựa game, Outlast 2, đã được phát hành dưới dạng tải về cho Microsoft Windows, PlayStation 4 và Xbox One vào ngày 25 tháng 4 năm 2017; và cho Nintendo Switch, vào tháng 2 năm 2018 (đi kèm với phiên bản game Outlast đầu tiên). Nó diễn ra trong cùng một vũ trụ với trò chơi đầu tiên, nhưng có cốt truyện mới cùng các nhân vật khác nhau, và lấy bối cảnh ở sa mạc Arizona.

Outlast 3 đã được công bố vào tháng 12 năm 2017, mặc dù không có khoảng thời gian phát hành hay nền tảng nào được xác nhận. Trong thông báo này, Red Barrels nói rằng vì họ cảm thấy khó khăn khi phát hành thêm một phiên bản mở rộng cho Outlast 2, họ đã có một dự án riêng biệt và nhỏ hơn liên quan đến Outlast sẽ được phát hành trước Outlast 3. Dự án này được giới thiệu vào tháng 10 năm 2019, và là phần tiền truyện của Outlast 2, có tên The Outlast Trials, và là một tựa game kinh dị lấy bối cảnh Chiến tranh Lạnh. Trò chơi đang trong giai đoạn phát triển, với ngày phát hành được ấn định là vào năm 2022.

Tham khảo

Trò chơi điện tử năm 2013
Trò chơi điện tử kinh dị
Trò chơi trên macOS
Trò chơi trên Windows
Trò chơi điện tử có bản mở rộng
Trò chơi trên Linux
Trò chơi PlayStation 4
Trò chơi Xbox One


title: Cardiosace erffai

text:
Cardiosace erffai là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Cardiosace


title: Ga Todoroki

text:
Ga Todoroki là tên của hai nhà ga ở Nhật Bản.

 Ga Todoroki (Aomori) - (驫木駅) ở thị trấn Fukaura, huyện Aomori.
 Ga Todoroki (Tokyo) - (等々力駅) ở Tokyo.


title: Perconia obscura

text:
Perconia obscura là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Perconia


title: Lissonota aleutiana

text:
Lissonota aleutiana là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

A


title: Viên Chiếu Tông Bản

text:
Viên Chiếu Tông Bản (圓照宗本; ?-1099) là thiền sư Trung Quốc, thuộc tông Vân Môn, môn đệ đắc pháp của thiền sư Thiên Y Nghĩa Hoài. Nối pháp của ông có bốn vị danh tiếng là Pháp Vân Thiện Bản, Đầu Tử Tu Ngung, Kim Sơn Pháp Ấn và Tịnh Nhân Phật Nhật.

Tiểu sử
Ông họ Quản, quê ở Vô Tích, Thường Châu. Ông lúc nhỏ đã dung mạo trang nghiêm, tính tình thuần hậu. Năm được 19 tuổi, ông theo Thiền sư Đạo Thăng tại chùa Thừa Thiên Vĩnh An trên núi Cô Tô xuất gia và ở đây hầu hạ thầy.

Bước đầu du phương, ông đến thiền sư Thiên Y Nghĩa Hoài. Thiên Y dẫn câu chuyện sau hỏi ông: Thế Thân (vasubandhu) theo đức Di-lặc vào nội cung nghe thuyết pháp rồi trở về. Vô Trước (asaṅga) hỏi Thế Thân: Ở nhân gian bốn trăm năm tại cõi trời Đâu-suất một ngày một đêm. Đức Di-lặc trong một thời dạy xong năm trăm ức vị thiên tử chứng pháp vô sinh, chưa biết nói pháp gì? Thế Thân đáp: Chỉ nói pháp ấy. Thế nào là pháp ấy? Trải qua một thời gian lâu ông mới ngộ được ý chỉ. Một hôm, Thiên Y hỏi ông: Khi tức tâm tức Phật thì thế nào? Ông thưa: Giết người đốt nhà có gì là khó!

Danh tiếng của ông từ lúc này vang khắp và ông được thỉnh trụ trì nhiều Thiền viện. Sau, ông đến chùa Huệ Lâm trụ trì. Vua Tống Thần Tông rất tôn kính ông.

Sau, ông lấy cớ tuổi già xin trở về rừng núi. Vua chấp thuận và cho phép ông tuỳ ý vân du, không ép buộc trụ trì nơi nào. Ông đánh trống từ biệt chúng và nói kệ:

Vốn là khách không nhà
Nay được tuỳ ý đạo
Thuận gió theo nhịp chèo
Dương Châu thuyền thẳng đến.
(Bản thị vô gia khách
Na kham nhậm ý du
Thuận phong da lỗ trạo
Thuyền tử hạ Dương Châu.)

Sắp từ biệt nhau, ông nhắc nhở những người đưa tiễn: Không nên vui đùa năm tháng, già chết chẳng thẹn cùng người. Chỉ nên siêng năng tu hành chớ lười trể đó mới là thật lòng vì nhau.

Sau khi chu du hoằng hoá nhiều nơi, ông lại đến Linh Nham trụ trì.

Tham khảo

 Fo Guang Ta-tz'u-tien 佛光大辭典. Fo Guang Ta-tz'u-tien pien-hsiu wei-yuan-hui 佛光大辭典編修委員會. Taipei: Fo-kuang ch'u-pan-she, 1988. (Phật Quang Đại Từ điển. Phật Quang Đại Từ điển biên tu uỷ viên hội. Đài Bắc: Phật Quang xuất bản xã, 1988.)
 Das Lexikon der Östlichen Weisheitslehren, Bern 1986.
 Dumoulin, Heinrich:

 Geschichte des Zen-Buddhismus I. Indien und China, Bern & München 1985.
 Geschichte des Zen-Buddhismus II. Japan, Bern & München 1986.

Thiền sư Trung Quốc
Vân Môn tông
Người Giang Tô


title: Hang động trên đồi Gellért

text:
Hang động trên đồi Gellért () là một phần của mạng lưới các hang động trong Đồi Gellért ở Budapest, Hungary. Hang động còn được gọi là "Động của Thánh Ivan" (Szent Iván-barlang)- người ẩn sĩ từng sinh sống ở đây. Người ta cho là ông đã sử dụng nước nóng tự nhiên của một hồ bùn nằm bên cạnh hang động để chữa bệnh. Có khả năng chính nguồn nước này đã đổ đầy cho các hồ nước của Sáros fürdő ("Nhà tắm Muddy"), địa điểm mà ngày nay được gọi là Nhà tắm Gellért.

Lịch sử
Vào thế kỷ 19, hang động là nơi sinh sống của một gia đình nghèo. Họ xây dựng một ngôi nhà nhỏ bằng gạch khô ở bên trong hang động. Phần miệng của hang động được đóng lại bằng một tấm ván. Hang động còn được dùng làm một sân phơi nông phẩm. Câu chuyện này đã được vẽ lại trên một bức tranh của Mihály Mayr vào khoảng những năm 1860 và một bức ảnh của György Klösz chụp vào năm 1877.

Những năm 1920, một nhóm các  tu sĩ Pauline cho xây dựng một lối vào hiện đại đầu tiên của hang động. Những tu sĩ này đã lấy cảm hứng từ các công trình xây dựng bằng đá tương tự từng được xây dựng trong một cuộc hành hương ở Lourdes, Pháp. Kálmán Lux, giáo sư tại Đại học Công nghệ Budapest là kiến trúc sư phụ trách xây dựng lối vào hang động. Sau khi được thánh hiến vào năm 1926, hang động trở thành một nhà nguyện (tiếng Anh là Sziklatemplom: Cave Church) và một tu viện cho đến năm 1951. Trong thời gian này, hang động cũng đóng vai trò như một bệnh viện dã chiến phục vụ quân đội Đức Quốc xã trong Thế chiến thứ hai.

Năm 1945, Hồng quân Liên Xô đánh chiếm Budapest. Trong sáu năm tiếp theo, hang động tiếp tục hoạt động như một nhà nguyện, phục vụ nhu cầu tôn giáo của người dân. Vào năm 1951, Cơ quan Bảo vệ Nhà nước đã đột kích nhà nguyện. Đây là một hành động gia tăng chống lại Nhà thờ Công giáo. Sau cuộc đột kích, hang động bị phong tỏa, bề trên của tu viện, Ferenc Vezér, bị kết án tử hình, và những tu sĩ còn lại bị giam cầm lên đến mười năm.

Khi Bức màn sắt bị tan rã, bức tường bê tông dày bịt kín hang động đã bị phá hủy, nhà nguyện mở cửa trở lại vào ngày 27 tháng 8 năm 1989. Đến năm 1992, Nhà nguyện đã được trùng tu và Dòng tu Pauline đã trở lại nơi này. Ngày nay, các nhà sư tiếp tục thực hiện các nghi lễ tôn giáo bên trong hang động. Ngoài ra, hang động cũng là một điểm thu hút khách du lịch.

Nhà thờ có thêm một tu viện tạc từ đá và được trang trí bằng các tháp nhỏ theo phong cách tân gothic rất nổi bật. Các bức tường của hang động được hình thành từ đá sống hoàn toàn tự nhiên. Nhà thờ có nhiều phòng, phục vụ cho các nhà tu và dân mộ đạo. Đáng chú ý là tất cả các đồ trang trí trong nhà thờ đều được một tín đồ trung thành của Dòng Pauline chạm khắc bằng gỗ cứng.  Sân hiên trước lối vào được bảo vệ bởi bức tượng Thánh Stephen kiêu hãnh đứng bên cạnh con ngựa của mình.

Ghi chú

Liên kết ngoài

 Văn phòng Du lịch Budapest
 Fortean Times

Tòa nhà và kiến trúc ở Budapest


title: Mafkar al-Gharbi

text:
Mafkar al-Gharbi () là một ngôi làng Syria nằm ở phó huyện Barri Sharqi ở huyện Salamiyah, Hama. Theo Cục Thống kê Trung ương Syria (CBS), Mafkar al-Gharbi có dân số 803 trong cuộc điều tra dân số năm 2004.

Tham khảo


title: Macrocneme guyanensis

text:
Macrocneme guyanensis là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Macrocneme


title: Cảnh Điềm

text:
Cảnh Điềm (chữ Hán: 景甜, sinh ngày 21 tháng 7 năm 1988) là nữ diễn viên người Trung Quốc đã tốt nghiệp tại Học viện Điện ảnh Bắc Kinh.

Tiểu sử
Cảnh Điềm sinh năm 1988 ở Tây An, Thiểm Tây. Từ nhỏ vì sức khỏe yếu nên gia đình quyết định cho cô đi học khiêu vũ ở Đoàn nghệ thuật Tiểu Thiên Nga tỉnh Thiểm Tây. Năm 2000, Cảnh Điềm theo học tại Học viện vũ đạo Bắc Kinh, ngành múa dân gian Trung Quốc

Tháng 12 năm 2006, Cảnh Điềm cho ra album nhạc đầu tay có tựa đề "Who are you". Nhờ đó mà cô được khán giả biết đến .

Tháng 6 năm 2007, Cảnh Điềm được mời làm người phát ngôn cho hoa anh đào Tây Bắc  . Cùng năm đó, cô trở thành sinh viên của Học viện Điện ảnh Bắc Kinh. Sự nghiệp diễn viên của cô bắt đầu từ đó .

Sự nghiệp
Năm 2008, Cảnh Điềm lần đầu tiên xuất hiện trong bộ phim Sử thi một người con gái, đóng với Triệu Vy và Lưu Diệp. Cô vào vai Âu Dương Tuyết, con gái của Triệu Vy, là một người bướng bỉnh, nhạy cảm, nổi loạn nhưng mạnh mẽ.

Năm 2009, đạo diễn Lưu Tâm Cương đã mời Cảnh Điềm thủ vai Y La trong phim Tôn Tử đại truyện vì cô có ngoại hình và tính cách khá giống nhân vật trong phim .

Năm 2010, Cảnh Điềm đóng vai nữ chính trong bộ phim điện ảnh Cô chủ xinh đẹp của tôi. Trong phim cô đóng hai vai, một là cô gái trong sáng đáng yêu, một là sếp nữ quyến rũ xinh đẹp .

Năm 2011, cô vào vai chính Điền Tịch trong bộ phim Chiến Quốc, đóng với Tôn Hồng Lôi, Kim Hee-sun.

Năm 2013, Cảnh Điềm đóng vai nữ chính trong một loạt phim điện ảnh nổi tiếng như Thân phận đặc biệt (đóng cặp với Chân Tử Đan) , Câu chuyện cảnh sát 2013 (đóng cặp với Thành Long)  và Đổ thành phong vân (đóng với Châu Nhuận Phát và Tạ Đình Phong) . Cả ba bộ phim đều đạt doanh thu phòng vé rất cao và Cảnh Điềm cũng được ủng hộ nhiều hơn.

Năm 2014, Cảnh Điềm chính thức lấn sân sang phim truyền hình. Trong Ban Thục truyền kỳ, cô vào vai Ban Thục, một người con gái bị lạc cha mẹ ở sa mạc khi còn nhỏ. Sau khi biết được thân phận của mình, Ban Thục trở về kinh thành. Để được mọi người công nhận mình là người nhà họ Ban, cô phải trải qua một cuộc khảo nghiệm, đó là trở thành giáo viên dạy dỗ cho con cái nhà vương tôn quý tộc. Cũng trong năm 2014, Cảnh Điềm còn đóng vai nữ chính Đại Ngọc Nhi trong bộ phim Đại Ngọc Nhi truyền kỳ. Đại Ngọc Nhi ban đầu là một người con gái xinh đẹp, ngây thơ, nhưng trải qua nhiều biến cố thăng trầm đã trở thành một người phụ nữ quyền lực nhất dưới triều Thanh.

Năm 2015, Cảnh Điềm thủ vai chính trong bộ phim Trường Thành của đạo diễn Trương Nghệ Mưu, hợp tác với các diễn viên như Lưu Đức Hoa và Matt Damon.

Năm 2017, cô góp mặt trong hai dự án điện ảnh lớn là Kong: Đảo Đầu lâu cùng Thanh Hòa nam cao. Cũng trong năm này, Cảnh Điềm thủ vai nữ chính trong bộ phim cổ trang Đại Đường vinh diệu đóng cặp với Nhậm Gia Luân, bộ phim đã thành công tạo được tiếng vang và giúp cô được yêu thích hơn.

Năm 2018, Cảnh Điềm xuất hiện trong bom tấn điện ảnh Siêu đại chiến Thái Bình Dương: Trỗi dậy. và cô còn đảm nhiệm vai nữ chính trong bộ phim Hỏa Vương.

Năm 2019, cô hợp tác cùng Trần Hiểu trong bộ phim Chuyến du lịch gặp được tình yêu.

Đầu năm 2021, bộ phim Tư Đằng do Cảnh Điềm đóng chính đã tạo nên một cơn sốt, và thành công của bộ phim đã đẩy danh tiếng của cô lên cao.

Danh sách phim

Phim truyền hình

Phim điện ảnh

Show truyền hình

Âm nhạc

Single
 还爱你 Còn Yêu Anh
不懂爱 Không Biết Yêu
你是谁 Anh là ai
[null 风]
巧遇安徒生 (Encounter Andersen)
好好就好

Album
Anh là ai

Giải thưởng

Forbes China Celebrity 100

Tham khảo

Liên kết ngoài

 VNFC của Cảnh Điềm  trên Facebook

Sinh năm 1988
Nhân vật còn sống
Diễn viên Trung Quốc
Nữ diễn viên Trung Quốc
Nữ diễn viên điện ảnh Trung Quốc
Nữ diễn viên truyền hình Trung Quốc
Người Thiểm Tây
Người Trung Quốc
Nghệ sĩ Trung Quốc sinh năm 1988
Cựu sinh viên Học viện Điện ảnh Bắc Kinh


title: Homoanarta farinosa

text:
Homoanarta farinosa là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Homoanarta


title: Cobubatha umbrifera

text:
Cobubatha umbrifera là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Cobubatha


title: Concerto số 1 cho piano (Brahms)

text:
Concerto số 1 cung Rê thứ, Op. 15 là bản concerto đầu tiên của nhà soạn nhạc người Đức Johannes Brahms. Ông sáng tác bản concerto này vào năm 1858. Bản concerto này có một xuất phát rất đặc biệt. Brahms vốn là một người tôn sùng cấu trúc cổ điển trong âm nhạc, nên ông có ý định sáng tác một bản giao hưởng đậm chất cổ điển. Thế nhưng, Brahms lại rất ngưỡng mộ Ludwig van Beethoven. Mâu thuẫn ở chỗ tuy muốn sáng tác một bản giao hưởng, nhưng Brahms lại cảm thấy cái bóng quá lớn từ người tiền bối Beethoven đang ở sau mình (xin nhớ là chín bản giao hưởng của Beethoven được tôn vinh là 9 ngọn núi của nhạc cổ điển thế giới). Thế nên, sự phôi thai cho một bản giao hưởng lại cho ra đời một bản concerto dành cho piano. Tác phẩm được trình diễn lần đầu tiên tại Leipzig vào ngày 27 tháng 1 năm 1859. Buổi biểu diễn tác phẩm đã thất bại. Tuy nhiên, bản concerto này cùng với bản số 2, bản cho violin và bản cho bộ đội violin-cello là những tiết mục không thể thiếu trong đời sống âm nhạc.

Âm thanh

Chú thích

Concerto cho piano
Nhạc khúc Rê thứ


title: David Whitaker

text:
David Haddon Whitaker  (6 tháng 3 năm 1931 - 4 tháng 8 năm 2021) là một nhà xuất bản sách người Anh, hậu duệ trực tiếp của Joseph Whitaker, ông tham gia vào công ty gia đình J. Whitaker & Sons, vào năm 1956. Whitaker tham gia vào việc phát triển Mã số tiêu chuẩn cho sách (SBN), tiền thân của ISBN, vào những năm 1960. Công ty của Whitaker có vị trí thuận lợi để thúc đẩy tiêu chuẩn này vì công ty ông là nơi đã xuất bản hồ sơ của tất cả các cuốn sách được xuất bản tại Vương quốc Anh. Mã số tiêu chuẩn SBN được mở rộng ra quốc tế từ năm 1968 và Whitaker, người đôi khi được gọi là "cha đẻ của ISBN", đã đóng một vai trò quan trọng trong việc này. Ông là người chủ trì nhóm công tác đầu tiên của Tổ chức tiêu chuẩn hóa Quốc tế (ISO) về ISBN và giúp soạn thảo tiêu chuẩn ISO 2108.

Tiểu sử

Sự nghiệp ban đầu
David Haddon Whitaker tham gia công ty gia đình J. Whitaker & Sons, một nhà xuất bản nổi tiếng với tạp chí The Bookseller, bộ sách tham khảo Whitaker's Almanack và các danh mục sách sắp được xuất bản ở Vương quốc Anh. Công ty của ông cũng là nhà cung cấp chính các thông tin kinh doanh và dữ liệu thư mục cho ngành công nghiệp sách của Anh. Khi Whitaker gia nhập công ty, cha anh, Haddon Whitaker, vẫn đang là người điều hành. Joseph Whitaker là thế hệ thứ tư của gia đình Whitaker tham gia vào công ty.

Vai trò trong việc phổ biến ISBN

Whitaker đôi khi được gọi là "cha đẻ của ISBN" (Mã số sách chuẩn quốc tế) vì vai trò của ông trong việc phát triển và phổ biến hệ thống ấn định nhận dạng số cho sách. Trước khi có các mã số nhận dạng này, người ta rất khó để theo dõi các ấn bản sách riêng lẻ. Whitaker nhớ lại "chúng tôi đã cố gắng giải quyết các vấn đề liên quan đến việc chuyển một đơn đặt hàng sách. Ví dụ: giả sử bạn đang tìm kiếm một ấn bản cụ thể của cuốn Black Beauty. Trước đó, bạn sẽ phải xem qua 125 ký tự chữ và số trước khi có thể xác định chính xác phiên bản duy nhất mà bạn muốn".

Chất xúc tác cho sự phát triển của Mã số sách chuẩn (SBN) là việc hệ thống bán lẻ sách lớn WHSmith thành lập một cơ sở kho hàng đã được vi tính hóa. Giáo sư Gordon Foster của Trường Kinh tế London được giao nhiệm vụ phát minh ra một hệ thống đánh số sách, hệ thống này đã trở thành SBN. Whitaker đề xuất công ty của ông gắn mã số này vào danh mục sách của họ để làm cho SBN "giống như tên tác giả và tên sách". Mã số SBN được giới thiệu vào năm 1967, J. Whitaker & Sons trở thành cơ quan phụ trách SBN đầu tiên trên thế giới chịu trách nhiệm phát hành các mã số này. Whitaker nói rằng công ty của ông là công ty duy nhất có thể đưa ra cách đánh số sách tiêu chuẩn thông qua việc xuất bản hồ sơ của tất cả các cuốn sách ở Anh và danh mục những cuốn sách sẽ ra mắt trong vòng sáu tháng tới.

Ban đầu, Whitaker nhận được một số phản đối đối với hệ thống, bao gồm cả từ Macmillan Publishers, một nhà sản xuất sách giáo khoa giáo dục lớn. Cuối cùng Whitaker cùng với Hiệp hội các nhà xuất bản và Đại hội đồng Luân Đôn (Greater London Council) - khách hàng lớn nhất của Macmillan - đã phải viết thư cho họ thuyết phục để hệ thống được thông qua. Whitaker cùng với đồng nghiệp James Coates đã sản xuất một cuốn sổ tay 12 trang về hệ thống SBN và gửi miễn phí cho mọi nhà xuất bản ở Anh. Tất cả các cuốn sách của Anh đều đã nhận được mã số SBN vào cuối năm 1967.

Hệ thống này trở thành hệ thống quốc tế vào năm 1968 khi lần đầu tiên được triển khai ở Mỹ và sau đó lan rộng ra các nước khác. Nó đã được đăng ký với Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc tế (ISO) và Whitaker trở thành trưởng nhóm công tác ISO đầu tiên về ISBN. Ông đã giúp biên soạn thảo tiêu chuẩn cho hệ thống ISBN (ISO 2108) tại các cuộc họp ở Berlin. Whitaker tuyên bố rằng, việc áp dụng được các tiêu chuẩn này vào năm 1972 - trong vòng một năm từ khi bắt đầu xây dựng - là thời gian ngắn nhất đối với bất kỳ tiêu chuẩn ISO nào. Whitaker đã đóng một vai trò quan trọng trong việc thuyết phục các quốc gia khác chấp nhận ISBN và Cơ quan ISBN Quốc tế (IIA) coi ông là "nhân tố quan trọng đối với sự thành công và phổ biến của ISBN trên toàn bộ chuỗi cung ứng sách của thế giới". Whitaker từng nhiều năm làm chủ tịch trong các cuộc họp thường niên của IIA, điều hướng cơ quan vượt qua các tranh chấp chính trị tại thời điểm phát triển mở rộng cơ quan ISBN ở các quốc gia. Sự ra đời của ISBN đã ảnh hưởng lớn đến ngành xuất bản, cho phép áp dụng mã vạch sách, đặt hàng điện tử và tổng hợp dữ liệu bán hàng hiệu quả hơn.

Cuộc đời sau này
Từ năm 1977 đến năm 1979, Whitaker là biên tập viên của tạp chí The Bookseller. Ông được chú ý vì đã áp dụng chính sách khuyến khích phụ nữ làm kinh doanh, vốn lúc đó đàn ông da trắng đang thống trị, thông qua những câu chuyện được đăng tải. Đầu những năm 1980, ông đã bảo vệ thành công và đã thắng kiện trước một cáo buộc bôi nhọ do ông trùm truyền thông Robert Maxwell đưa ra. Whitaker cho biết ba năm làm biên tập viên tại The Bookseller là "những năm tuyệt vời nhất và hạnh phúc nhất trong cuộc đời làm việc của tôi. Ngày duy nhất tôi buồn là ngày tôi được thăng chức".

Whitaker sau đó trở thành giám đốc điều hành và sau đó là chủ tịch của J. Whitaker & Sons. Tại công ty, ông đã cải thiện mức độ bao phủ của số liệu bán sách phù hợp với mong muốn của ngành công nghiệp về chi tiết số lượng sách đã được bán cho công chúng. Trước đây, các công ty chỉ biết họ đã bán được bao nhiêu cuốn cho những người bán sách và không biết sau đó họ đã thực sự bán được bao nhiêu trong các cửa hàng, họ thường bị sốc khi nhận được số lượng sách không bán được khi bị trả lại. Whitaker cũng đã phát triển hệ thống Đặt hàng qua điện thoại (TeleOrdering) được các nhà bán sách sử dụng rộng rãi để đặt hàng các sản phẩm trong những năm 1980 và 1990, trước khi hình thức đặt hàng qua internet được phổ biến rộng rãi. Whitaker được trao tặng Huân chương Đế quốc Anh trong lễ vinh danh Birthday Honours 1991. Sau một số bất đồng, Whitaker nghỉ việc tại công ty gia đình vào năm 1997 và để con trai mình, Martin, kế nhiệm làm chủ tịch. Công ty được bán cho công ty Hà Lan Verenigde Nederlandse Uitgeverijen vào năm 1999.

Các hoạt động bên ngoài công ty, Whitaker là người đã vận động chống lại đề xuất áp dụng thuế giá trị gia tăng đối với sách và ủng hộ Bản quyền cho thuê sách (Public Lending Right). Ông cũng giúp thành lập cơ quan tiêu chuẩn thương mại Editeur và tổ chức chuỗi cung ứng Truyền thông ngành sách (Book Industry Communication). Whitaker cũng hỗ trợ các tổ chức The Book Society và Books in Print, chuyên xuất bản các ấn phẩm thông tin về sách.

Whitaker đã kết hôn với Maggie van Reenen. Ông qua đời trong giấc ngủ vào ngày 4 tháng 8 năm 2021. Tang lễ của ông được tổ chức vào ngày 17 tháng 9 năm 2021 tại St Paul's, Covent Garden, nơi cha mẹ ông đã kết hôn. Lễ tưởng niệm ông được tổ chức tại Câu lạc bộ Garrick.

Xem thêm

 Mã số sách chuẩn quốc tế (ISBN)

Tham khảo

Xuất bản
Mất năm 2021
Doanh nhân


title: Holomelina pamphylia

text:
Holomelina pamphylia là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Holomelina


title: Tập đoàn Viễn thông Eritrea

text:
Tổng công ty Dịch vụ Viễn thông Eritrea (trước đây có tên là Dịch vụ Viễn thông Eritrea), thường được gọi là EriTel, là nhà điều hành duy nhất cơ sở hạ tầng liên lạc điện thoại cố định ở Eritrea. EriTel cũng là công ty điều hành dịch vụ điện thoại di động duy nhất ở Eritrea. Tập đoàn cũng là một trong các nhà cung cấp dịch vụ Internet ở quốc gia này.

Tổng quan

EriTel (nhà khai thác điện thoại di động)
Dịch vụ di động của EriTel bắt đầu từ tháng 3 năm 2004 và dịch vụ đã phát triển đáng kể từ khi thành lập. Tính đến năm 2013, EriTel đã có gần 358.000 người dùng. Tập đoàn đang vận hành mạng GSM 900 phủ sóng hầu hết các đô thị lớn bao gồm Asmara, Embatkala, Ghinda, Massawa, Dekemhare, Mendefera, Keren, Adi Keyh, Barentu, Teseney, Agordat, Sawa, và Nakfa.

Nhánh dịch vụ này của EriTel được thành lập dựa trên một hợp đồng liên doanh giữa Chính phủ Eritrea và Ubambo Investment Holdings Limited, một công ty Nam Phi. EriTel không cung cấp cho khách hàng dịch vụ tin nhắn SMS tới các địa điểm ở nước ngoài.

EriTel (nhà cung cấp dịch vụ Internet)
EriTel là một trong những công ty đầu tiên nhận được giấy phép hoạt động với tư cách là điều hành dịch vụ Internet tại Eritrea. Công ty đã mở các quán cà phê Internet, cung cấp đường dây cho thuê riêng và kết nối dial-up để cung cấp sản phẩm của mình. Tuy nhiên, vấn đề tắc nghẽn kết nối là một vấn đề cố hữu của nhà mạng này. EriTel kiểm soát gateway quốc gia do hợp tác với USAID.

EriTel (nhà điều hành điện thoại cố định)
EriTel tiếp nhận cơ sở hạ tầng này từ Cơ quan Bưu chính Viễn thông khi chúng được tách thành các tổ chức riêng biệt. Cơ sở hạ tầng được sử dụng đã được xây dựng trong thời kỳ thuộc địa của Ý. Hệ thống cơ sở hạ tầng bao gồm chủ yếu là cáp đồng cũ, mặc dù ở các trung tâm đô thị lớn, bao gồm Asmara, Massawa và Keren, các hệ thống chuyển mạch đã được nâng cấp.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Công ty viễn thông Eritrea
Chính phủ Eritrea
Tổ chức có trụ sở tại Asmara
Khởi đầu năm 1996 ở Eritrea
Công ty viễn thông thành lập năm 1996


title: Licnoptera apiciplaga

text:
Licnoptera apiciplaga là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Licnoptera


title: Đại dịch COVID-19 tại Liechtenstein

text:
Bài viết này ghi lại các tác động của Đại dịch COVID-19 tại Liechtenstein và có thể không bao gồm tất cả các phản ứng và biện pháp hiện thời.

Dòng thời gian
Vào ngày 3 tháng 3, trường hợp đầu tiên được báo cáo ở nước này: một thanh niên đã tiếp xúc với một người nhiễm bệnh ở Thụy Sĩ và do đó đã đến bệnh viện tiểu bang như một trường hợp nghi ngờ. Tổng cộng, 14 trường hợp nghi ngờ đã được thử nghiệm tại bệnh viện nhà nước, 13 trong số đó là âm tính. Người được xét nghiệm dương tính vẫn bị cô lập trong bệnh viện.

Tính đến ngày 10 tháng 6 năm 2023, Liechtenstein ghi nhận 21,446 trường hợp nhiễm COVID-19 và 94 trường hợp tử vong.

Nhiễm trùng ở Liechtenstein

</div>

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Worldwide Coronavirus Map, confirmed Cases – Bản đồ đường đi của các trường hợp được xác nhận nhiễm bệnh.

Liechtenstein
Đại dịch COVID-19
Đại dịch COVID-19 theo quốc gia và vùng lãnh thổ


title: Eudocima collusoria

text:
Eudocima collusoria là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Eudocima
Động vật được mô tả năm 1777


title: Autoba grisea

text:
Autoba grisea là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Autoba


title: José Róbson do Nascimento

text:
José Róbson do Nascimento (sinh ngày 10 tháng 5 năm 1969) là một cầu thủ bóng đá người Brasil.

Sự nghiệp câu lạc bộ
José Róbson do Nascimento đã từng chơi cho Oita Trinita.

Thống kê câu lạc bộ

J.League

Tham khảo

Sinh năm 1969
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá nam Brasil
Sinh năm 1970
Cầu thủ bóng đá Botafogo de Futebol e Regatas
Cầu thủ bóng đá J1 League
Cầu thủ bóng đá Oita Trinita
Cầu thủ bóng đá Sport Club Internacional
Cầu thủ bóng đá nam Brasil ở nước ngoài
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Nhật Bản


title: Amerila myrrha

text:
Amerila myrrha là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Chú thích

Liên kết ngoài

Amerila