title: Gustav Mahler

text:
Gustav Mahler (7 tháng 7 năm 1860 - 18 tháng 5 năm 1911) là một nhà soạn nhạc và nhạc trưởng người Bohemia - Áo.

Trong thời của mình, Mahler được biết đến như là một chỉ huy dàn nhạc opera có tiếng và sau đó được thừa nhận là một trong những nhà soạn nhạc quan trọng nhất cuối thời kỳ lãng mạn, dù trong cuộc đời mình, âm nhạc của ông chưa bao giờ được thừa nhận là một thành tựu.

Mahler sáng tác chủ yếu nhạc giao hưởng và các bài hát, tuy nhiên phong cách của ông còn có một chút pha trộn với các dòng Lied, giao hưởng, thơ thính phòng.

Tiểu sử

Gia đình

Gia đình ông ở miền đông Bohemia và có đời sống khiêm tốn; bà ông là một người bán hàng trên đường phố. Bohemia sau đó là một phần của đế quốc Áo; gia đình Mahler thuộc nhóm thiểu số nói tiếng Đức ở Bohemian, và cũng là người Do Thái. Cũng vì điều kiện gia đình như thế nhà soạn nhạc tương lai đã sớm hình thành cảm giác lưu vong luôn túc trực, "luôn là kẻ ngoại lai, không bao giờ được chào đón".

Bố của Gustav Mahler, Bernhard Mahler - con của người bán dạo, tự cho mình thuộc tầng lớp tiểu tư sản bằng cách trở thành một người đánh ngựa và sau đó là chủ một quán rượu. Ông mua một ngôi nhà nhỏ trong làng Kalischt (Kaliště), nằm ở giữa khoảng đường Praha ở Bohemia và Brno ở Moravia, ngày nay là trung tâm của cộng hòa Séc. Vợ của Bernhard là Marie sinh con đầu lòng lúc 14 tuổi tên là Isidor, nhưng đã chết lúc sơ sinh. Hai năm sau, ngày 7 tháng 7 năm 1860, họ sinh con trai thứ hai có đặt tên là Gustav.

Niên thiếu
Tháng 12 năm 1860, Bernhard Mahler đưa vợ và con sơ sinh của ông đến thị trấn Iglau (Jihlava), 25 km về phía đông nam, tại đây ông xây một nhà máy chưng cất và kinh doanh rượu. Gia đình đã đông đúc lên nhanh chóng, nhưng trong số 12 đứa con sinh ra ở Iglau chỉ có 6 đứa là còn sống. Iglau sau đó là một thị trấn thương mại phát triển với 20.000 dân, ở đây Gustav được học nhạc qua các bài hát trên đường phố, các điệu nhảy, các giai điệu dân gian, và kèn trong các cuộc tuần hành của các nhóm quân đội địa phương. Tất cả các thành tố này có thể là những đóng góp sau này vào vốn từ vựng âm nhạc của ông lúc trưởng thành.

Khi lên bốn, phát hiện ra piano của ông bà ông và lấy nó ngay lập tức. Ông đã phát triển kỹ năng biểu diễn của mình đủ để gọi là một Wunderkind ở địa phương và có một buổi biểu diễn đầu tiên ở nhà hát thị trấn lýc ông 10 tuổi. Mặc dù Gustav yêu sáng tác nhạc, các báo cáo học tập của ông ở trườngg Gymnasium, Iglau cho rằng ông đãng trí và không đáng tin trong các công việc hàn lâm. Năm 1871, với hy vọng cải thiện kết quả học tập của con trai, cha ông gởi ông đến New Town Gymnasium ở Prague, nhưng Gustav không hứng khởi học tập ở đây và sớm trở về Iglau. Năm 1874 ông phải chịu một mất mát trong cuộc đời khi em trai ông chết sau một căn bệnh kéo dài. Mahler đã tìm cách thể hiện những cảm xúc của ông bằng âm nhạc: với sự giúp đỡ của bạn là Josef Steiner, ông bắt đầu viết sáng tác opera, bản nhạc Herzog Ernst von Schwaben ("Duke Ernest of Swabia") được xem là để tưởng nhớ đến người em trai đã ra đi của ông.

Chú thích
Chú thích

Tài liệu

Anon. (1908).  PDF format
 Anon. (1909).  PDF format
 Anon. (1911).  PDF format

 .

  . Also available in print form in The New Grove Dictionary of Music and Musicians, 2nd ed., Stanley Sadie and John Tyrrell, eds., (2001), ISBN=1-56159-239-0

 Karbusický, Vladimír: Gustav Mahler und seine Umwelt. Wiss. Buchges., Darmstadt 1978.
 Karbusický, Vladimír: Mahler in Hamburg: Chronik einer Freundschaft. Von Bockel Verlag, Hamburg 1996.

Liên kết ngoài

 The Best of Mahler
 KPM Philharmonic Orchestra - The Best of Mahler

Nhà soạn nhạc Áo
Bài cơ dài trung bình
Sinh năm 1860
Mất năm 1911
Nhạc trưởng Áo
Cựu sinh viên Đại học Viên
Nam nhạc sĩ thế kỷ 20


title: Thạch (họ)

text:
Thạch là một họ của người châu Á. Họ này có mặt ở Việt Nam, Triều Tiên (Hangul: 석, Romaja quốc ngữ: Seok) và Trung Quốc (chữ Hán: 石, Bính âm: Shi). Trong danh sách Bách gia tính họ này đứng thứ 188, về mức độ phổ biến họ này xếp thứ 71 ở Việt Nam theo thống kê năm 2006,chủ yếu tập trung tại vùng nông thôn miền Tây Nam bộ như các tỉnh Sóc Trăng, Bạc Liêu, Trà Vinh.

Người Việt Nam họ Thạch nổi tiếng
Tại Việt Nam, ngoài họ Thạch lâu đời, đầu thế kỷ XIX, vua Minh Mạng cũng ra chiếu ban họ Thạch tại Nam Bộ (1827) và người thiểu số Mường và Lào ở Thanh Hóa (1834)
 Thạch Bảo Khanh, cầu thủ bóng đá Việt Nam
 Thạch Kim Tuấn, vận động viên cử tạ Việt Nam
 Thạch Duồng, hay Thạch Dương là quan Thống chế điều bát Nguyễn Văn Tồn.
 Thạch Tịnh, phó chủ tịch Hội đồng dân tộc Quốc hội.
 Thạch Dư, thứ trưởng bộ ngoại giao, đại sứ tại Campuchia.
 Thạch Phước Bình, đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XIV.
 Thạch Thu Thảo, Á hậu 2 Hoa hậu Các Dân tộc Việt Nam 2022, đại diện Việt Nam dự thi Hoa hậu Trái Đất 2022.

Người Trung Quốc họ Thạch nổi tiếng
 Thạch Đức, Thiếu phó nhà Hán
 Thạch Thao, tự Quảng Nguyên, quan nhà Tào Ngụy thời Tam Quốc, bạn của Gia Cát Lượng
 Thạch Sùng, đại quan thời Tây Tấn
 Hoàng tộc nhà Hậu Triệu:
 Thạch Lặc
 Thạch Hoằng
 Thạch Hổ
 Thạch Thế
 Thạch Tuân
 Thạch Giám
 Thạch Chi
 Hoàng tộc nhà Hậu Tấn:
 Thạch Kính Đường
 Thạch Trọng Quý
 Thạch Mẫn, sau lấy lại tên cũ Nhiễm Mẫn, vua nhà Nhiễm Ngụy
 Thạch Đạt Khai, Dực Vương của Thái Bình Thiên Quốc
 Thạch Hữu Tam, Tướng lĩnh quân đội Quốc Dân Đảng Trung Quốc, bộ tướng của Tưởng Giới Thạch
 Thạch Kiên, diễn viên Hồng Kông
 Thạch Tú, nhân vật hư cấu trong Thủy hử.
 Thạch Quốc Trụ nhân Vật Trong Bao Thanh Thiên

Người Triều Tiên họ Seok nổi tiếng
 Seok Eun-Mi (Hán Việt: Thạch Ngân Mĩ), nữ vận động viên bóng bàn Hàn Quốc
 Seok Matthew (Tên thật: Seok Woohyun, Hán Việt: Thạch Hữu Huyền), ca sĩ thành viên nhóm nhạc ZEROBASEONE

Tham khảo

Họ người Việt Nam
Họ người Triều Tiên
Họ người Trung Quốc


title: Tipula rondaniana

text:
Tipula rondaniana là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng Indomalaya.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ruồi hạc


title: XaLuan

text:
XaLuan hay XãLuận là một trang web tổng hợp tin tức xây dựng trên mã nguồn PHP với hệ thống web 2.0 và bộ nối T3 thực hiện các công tác chuyển tải thông tin, được Ben Nguyễn tạo ra.

Trang web được tổ chức và hoạt động tại trụ sở chính ở Sydney, Australia.

Thông tin
XaLuan phát triển từ năm 2006, được tạo dựng như một trang thông tin giải trí trao đổi kiến thức với hệ thống diễn đàn.

Cấu trúc

Ngoài diễn đàn và các phần media giải trí như hình ảnh, video. Phần tin bài của XaLuan được chia thành hệ thống mục và mục nhỏ bao gồm các phụ đề như sau:

 Tin Nóng: là những tin bài có nội dung sâu, được nhiều người đọc quan tâm chú ý, được lưu ý và có ảnh hưởng lâu dài.
 Tin Nhanh: tin bài có nội dung đáng quan tâm nhưng ít chiều sâu, không có tâm ảnh hưởng lâu dài. Chỉ đơn giản là thông tin điểm qua.
 Đọc Nhiều: được đánh giá dựa trên số lần đọc và quan tâm của người đọc, một bài được đọc càng nhiều thì sẽ càng được xếp hạng cao trên XaLuan.
 Tin Ảnh: loại bài không có nội dung nhiều, chỉ bao gồm các lưu trữ media, hình ảnh và video.
 Bài Thường: bài không thuộc bất cứ loại nào như trên.

Hay có thể phân thành hai loại thông tin:
 Phóng sự: là những bài viết bình luận đánh giá hay hoặc dở về những bài viết thể hiện các quan điểm trong xã hội.
 Thông tin: những bài đơn thuần miêu tả một sự kiện, một tình huống, con người sự vật xảy ra tại một thời điểm mang tính khách quan.

Ngoài ra, XaLuan còn có trang vàng bao gồm danh sách thông tin của các doanh nghiệp Việt Nam.

Dịch vụ
Để tạo nhiều điều kiệu thuận lợi cho khách hàng, XaLuan hợp tác với trang mạng thanh toán nhằm giúp khách hàng mua hàng một cách trực tiếp.

XaLuan có dịch vụ khác để phục vụ cộng đồng mạng như góc tâm sự do nhiều bạn trẻ lên mạng giao lưu với nhau với tinh thần chia sẻ vui nhộn là chính.

Tuy nhiên, nhiều khi forum cũng trở thành nơi bình luận về các vấn đề nhạy cảm và là nơi để các thành viên bộc lộ những ý kiến phê bình về các mặt khác nhau của xã hội. Do các forum cho XaLuan bàn về rất nhiều mọi mặt của xã hội, do đó đã không ít các mạng báo đã trích thông tin, hình, lời thoại từ những forum này để đăng lên những bài báo.

Chú thích

Báo lá cải


title: Võng Cổ

text:
Chòm sao Võng Cổ (网罟/罔罟/網罟), (tiếng La Tinh: Reticulum) là một trong 88 chòm sao hiện đại, mang hình ảnh mắt lưới.
Chòm sao nhỏ này có diện tích 114 độ vuông, nằm trên thiên cầu nam, chiếm vị trí thứ 82 trong danh sách các chòm sao theo diện tích.
Chòm sao Võng Cổ nằm kề các chòm sao Bạch Dương, Thời Chung, Kiếm Ngư, Thủy Xà.

Tên gọi

Thiên thể
Các thiên thể đáng quan tâm
 Sao biến đổi kiểu Mira đỏ, ký hiệu: R Ret, chu kỳ khoảng 10 tháng, biến đổi cấp sao biểu kiến trong khoảng 13 đến 7 m.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Chòm sao
Chòm sao phương nam
Chòm sao IAU


title: Kỹ sư máy tính

text:
Kỹ sư máy tính hay còn gọi là Kỹ sư công nghệ thông tin là những người có hiểu biết cao về lĩnh vực công nghệ thông tin, họ thành thạo về phần cứng và các thiết bị số khác, ngoài ra còn có những kỹ năng lập trình quản lý thông tin trên máy, quản trị mạng máy tính, có khả năng thiết kế hoặc phát triển phần mềm...

Hiện nay Kỹ sư công nghệ thông tin được chia thành các chuyên ngành nhỏ hơn gồm: Công nghệ phần mềm, Hệ thống thông tin, Khoa học máy tính, Kỹ thuật máy tính, Truyền thông và mạng máy tính. Sự chia nhỏ này nằm đào tạo những kỹ sư có trình độ chuyên môn cao hơn ở một mảng nhỏ nhất định, khi ra trường những kỹ sư này thường làm việc trong một mảng nhỏ hơn nữa.

Tham khảo

Kỹ thuật máy tính
Kỹ thuật điện
Công nghệ thông tin


title: Geraldton

text:
Geraldton là một thành phố trong bang Tây Úc, cách thủ phủ Perth 424 km. Thành phố có dân số 37.648 người (năm 2018).

Khí hậu
Geraldton có khí hậu Địa Trung Hải (Csa) với ảnh hưởng bán khô hạn (Bsk). Thành phố có 164 ngày trời quang đãng/năm. Mùa hè kéo dài và rất nóng, trong khi mùa đông ngắn nhưng ôn hòa và ẩm ướt.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Geraldton Visitors Centre
 City of Greater Geraldton
 Western Australian Museum – Geraldton
 Finding Sydney Foundation
 Geraldton Port Authority
 Greater Geraldton Regional Library
 Geraldton Universities Centre
 Queens Park Theatre
 Everything Geraldton

Bang Tây Úc
Geraldton
Thành phố của Úc


title: Johann Faulhaber

text:
Johann Faulhaber là một nhà toán học. Ông nổi tiếng với Công thức Faulhaber.
Sinh tại Ulm, Faulhaber là một thợ dệt được đào tạo sau này vai trò của một giám định viên của thành phố Ulm. Ông cộng tác với Johannes Kepler và Ludolph van Ceulen. Bên cạnh đó đóng góp của ông đối với các công sự của thành phố (đặc biệt là Basel và Frankfurt), Faulhaber xây dựng bánh xe nước ở nhà và các công cụ hình học cho quân đội. Faulhaber đã xuất bản đầu tiên của Logarit Henry Briggs tại Đức. Ông qua đời tại Ulm.

Tham khảo

Nhà toán học Đức
Mất năm 1635
Nhà toán học thế kỷ 16
Nhà toán học thế kỷ 17
Sinh năm 1580


title: Barea (chi bướm)

text:
Barea là một chi bướm đêms trong họ Oecophoridae.

There are several được mô tả species, all được tìm thấy ở Úc, Tasmania và New Zealand.

Các loài
Các loài thuộc chi Barea bao gồm:
Barea acalles (Turner, 1927)
Barea acritopis (Turner, 1917)
Barea acrocapna (Turner, 1938)
Barea adelosema (Lower, 1920)
Barea aeglitis (Turner, 1940)
Barea aleuropasta Turner, 1935
Barea anerasta Turner, 1916
Barea angusta Turner, 1935
Barea anisochroa (Turner, 1935)
Barea arrhythma (Turner, 1917)
Barea asbolaea (Meyrick, 1883)
Barea atmophora Turner, 1916
Barea basigramma (Turner, 1896)
Barea bathrochorda Turner, 1935
Barea bryochroa Turner, 1916
Barea bryopis Turner, 1935
Barea centropis (Meyrick, 1889)
Barea ceramodes Turner, 1935
Barea chloreis (Turner, 1914)
Barea chlorozona Lower, 1923
Barea codrella (R. Felder & Rogenhofer, 1875)
Barea coeliota Turner, 1935
Barea confusella (Walker, 1864)
Barea consignatella Walker, 1864
Barea crassipalpis Turner, 1935
Barea cratista Turner, 1935
Barea crypsicentra (Meyrick, 1914)
Barea crypsipyrrha (Turner, 1938)
Barea delophanes (Meyrick, 1889)
Barea desmophora (Meyrick, 1883)
Barea discincta (Meyrick, 1884)
Barea dryocoetes (Turner, 1939)
Barea ebenopa Turner, 1935
Barea eburnea (Turner, 1935)
Barea eclecta Turner, 1935
Barea epethistis (Meyrick, 1902)
Barea eucapnodes (Turner, 1896)
Barea euprepes (Turner, 1896)
Barea eusciasta (Turner, 1916)
Barea exarcha (Meyrick, 1883)
Barea fenicoma (Meyrick, 1914)
Barea fervescens (Turner, 1937)
Barea glaphyra Turner, 1935
Barea graphica Turner, 1935
Barea gypsomicta (Turner, 1937)
Barea helica (Meyrick, 1883)
Barea hylodroma Turner, 1916
Barea hyperarcha (Meyrick, 1889)
Barea illepida (Turner, 1927)
Barea inconcinna (Turner, 1927)
Barea indecorella (Walker, 1864)
Barea intricata (Turner, 1944)
Barea lamprota Lower, 1923
Barea leucocephala (Turner, 1896)
Barea limpida Turner, 1935
Barea lithoglypta (Meyrick, 1883)
Barea melanodelta (Meyrick, 1883)
Barea meridarcha (Meyrick, 1889)
Barea mesocentra (Meyrick, 1889)
Barea micropis (Meyrick, 1889)
Barea nicaea (Meyrick, 1902)
Barea nymphica Turner, 1916
Barea ochrospora Turner, 1935
Barea ombromorpha (Meyrick, 1920)
Barea omophaea (Turner, 1941)
Barea ophiosticha Turner, 1935
Barea orthoptila (Lower, 1901)
Barea panarcha (Turner, 1915)
Barea pasteodes (Turner, 1914)
Barea peisteria (Turner, 1937)
Barea periodica Meyrick, 1920
Barea phaeobrya Turner, 1935
Barea phaeomochla (Turner, 1938)
Barea phaulobrya Turner, 1935
Barea phoenochyta (Turner, 1927)
Barea pissina Turner, 1935
Barea placophora (Turner, 1947)
Barea platyochra Turner, 1935
Barea plesiosticta Turner, 1935
Barea poliobrya Turner, 1935
Barea polytypa (Turner, 1935)
Barea prepta Turner, 1935
Barea psathyropa (Turner, 1927)
Barea psologramma Turner, 1916
Barea ptochica (Turner, 1917)
Barea pyrora (Meyrick, 1914)
Barea sciaspila (Lower, 1904)
Barea semifixa Meyrick, 1915
Barea semocausta (Meyrick, 1883)
Barea sideritis Turner, 1935
Barea sphaeridias (Meyrick, 1914)
Barea subviridella (Turner, 1896)
Barea synchyta (Meyrick, 1883)
Barea tanyptila Turner, 1935
Barea trissosema (Turner, 1939)
Barea trizyga (Meyrick, 1914)
Barea turbatella (Walker, 1864)
Barea umbrosa (Meyrick, 1914)
Barea viduata (Meyrick, 1920)
Barea xanthocoma (Lower, 1897)
Barea xanthoptera Turner, 1935
Barea ypsilon Turner, 1935
Barea zeugmatophora Turner, 1935
Barea zophospila (Turner, 1944)
Barea zygophora (Meyrick, 1889)

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài
Oecophorinae subfamily at Australian Faunal Directory

Oecophoridae


title: Limonius griseus

text:
Limonius griseus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Palisot de Beauvois miêu tả khoa học năm 1805.

Chú thích

Tham khảo

Limonius


title: Trung bình điều hòa

text:
Trung bình điều hòa (trong toán học) hay Số bình quân điều hòa (trong thống kê), là một trong ba trung bình Pythagoras, hai trung bình kia là trung bình nhân và trung bình cộng.

Định nghĩa

Trung bình điều hòa của n số thực khác không x1, x2,..., xn là:

Trung bình điều hòa chính là một dạng trung bình cộng có hệ số, trong đó các hệ số là , ,... và do đó trung bình cộng có hệ số này là:

Tham khảo

Số bình quân


title: Osmia tokopahensis

text:
Osmia tokopahensis là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Michener mô tả khoa học năm 1936.

Chú thích

Tham khảo

Osmia
Động vật được mô tả năm 1936


title: Tipula musensis

text:
Tipula musensis là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Palearctic.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ruồi hạc


title: Nạn đói Đông Phi 2011

text:
Nạn đói Đông Phi là một nạn đói diễn ra ở một số khu vực Sừng châu Phi do kết quả của một đợt hạn hán nghiêm trọng ảnh hưởng đến toàn bộ khu vực Đông châu Phi. Nạn hạn hán, được cho là "tồi tệ nhất trong 60 năm" , đã gây ra một cuộc khủng hoảng lương thực trầm trọng trên khắp Somalia, Ethiopia và Kenya đe dọa đời sống của hơn 10 triệu người  các nước khác trong và xung quanh vùng Sừng châu Phi, bao gồm Djibouti, Sudan, Nam Sudan và một số khu vực của Uganda, cũng bị ảnh hưởng bởi khủng hoảng lương thực.

Trong đầu tháng Bảy, Hệ thống mạng lưới cảnh báo sớm nạn đói (FEWS-Net) đã tuyên bố tình trạng khẩn cấp cho các khu vực rộng lớn ở miền nam Somalia, phía đông nam Ethiopia, và đông bắc Kenya, nạn đói có thể lên đến đỉnh cao lan rộng nếu các điều kiện hiện tại không được giải quyết. Ngày 20 tháng 7, Liên Hợp Quốc chính thức tuyên bố một nạn đói trong một số bộ phận của miền nam Somalia, lần đầu tiên kể từ khi Nạn đói 1983–1985 ở Ethiopia, khi hơn một triệu người chết . Hàng chục ngàn người được cho là đã chết ở miền nam Somalia trước khi công bố bày được đưa ra. Việc thiếu nghiêm trọng của kinh phí viện trợ quốc tế, cùng với các vấn đề an ninh trong khu vực, đã cản trở phản ứng nhân đạo cho cuộc khủng hoảng.

Tham khảo

Đông Phi
Thiên tai năm 2011
Đông Phi
Sừng châu Phi
Hạn hán ở châu Phi
Thiên tai tại Djibouti
Thiên tai tại Ethiopia
Thiên tai tại Kenya
Thiên tai tại Somalia
Thiên tai tại Sudan
Thiên tai tại Nam Sudan
Thiên tai tại Uganda


title: Hylaeus incomitatus

text:
Hylaeus incomitatus là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Snelling mô tả khoa học năm 1970.

Chú thích

Tham khảo

I
Động vật được mô tả năm 1970


title: Eisenerz

text:
Eisenerz là một thị xã khai khoáng cũ thuộc bang Steiermark, Áo, cự ly 68 dặm Anh về phía tây bắc Graz theo đường ray. Dân số năm 2001 là 6.400 người. Thị xã nằm ở thung lũng Erzbach.

Dân số
 1928 6.945
 1939 12.395
 1944 18.419
 1948 11.103
 1956 12.679
 1992 7.965
 2000 6.750
 2005 5.839
 2007 5.566

Tham khảo


title: Lonchopria alopex

text:
Lonchopria alopex là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1917.

Chú thích

Tham khảo

Lonchopria
Động vật được mô tả năm 1917


title: Epiphragma celator

text:
Epiphragma celator là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Epiphragma
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Quận Roop, Nevada

text:
là một cộng đồng dân cư thuộc quận lỵ quận thuộc tiểu bang Nevada, Hoa Kỳ.
Cộng đồng này được đặt tên theo. Nó có diện tích là km² trong đó diện tích mặt nước là km². Theo điều tra dân số của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2000, cộng đồng có dân số người.

Nhân khẩu

Tham khảo

Nevada


title: Tham số quỹ đạo

text:
Các tham số quỹ đạo là các tham số cần để mô tả một quỹ đạo.

Tham số quỹ đạo Kepler

Mô tả quỹ đạo Kepler
Quỹ đạo Kepler (đường màu đỏ trong hình vẽ) là quỹ đạo của một quả cầu khối lượng m bay quanh quả cầu khối lượng B tuân thủ các định luật Newton và tương tác với nhau bằng lực hấp dẫn. Quỹ đạo này có hình elíp, một tâm của nó trùng với vật B, nằm trên một mặt phẳng gọi là mặt phẳng quỹ đạo. Mặt phẳng này không nhất thiết trùng với mặt phẳng tham chiếu, tức là mặt phẳng x-y của hệ tọa độ Descartes x-y-z đang dùng trong định vị các vật thể. Tâm của hệ tọa độ này thường trùng với tâm quả cầu B. Để miêu tả quỹ đạo của các hành tinh trong Hệ Mặt Trời, người ta hay chọn hệ tọa độ hoàng đạo, có mặt phẳng tham chiếu là mặt phẳng hoàng đạo, tâm tại Mặt Trời và trục x trùng với phương nối Mặt Trời và Trái Đất khi Trái Đất ở vị trí xuân phân. Do vậy trục x trên mặt phẳng tham chiếu thường gọi là hướng xuân phân.

Một số khái niệm cơ bản liên quan đến quỹ đạo Kepler được định nghĩa như sau:

Tham số Kepler
Vì quỹ đạo Kepler có 7 bậc tự do (3 thành phần của vị trí, 3 thành phần vận tốc cộng với thời gian), chúng ta có thể miêu tả quỹ đạo Kepler bằng một nhóm 6 tham số cộng với thời gian. Có nhiều cách chọn 6 tham số này.

Một lựa chọn truyền thống cho các tham số quỹ đạo Kepler trong thiên văn học là các tham số Kepler, đặt tên theo Johannes Kepler và các định luật của ông. Chúng gồm:

Nhiều khi, bán trục lớn được dùng thay cho chu kỳ quỹ đạo.

Bán trục lớn có thể được tính dựa vào 6 tham số Kepler chính thống.

Các hành tinh trong Hệ Mặt Trời thực tế không phải là hình cầu hoàn hảo, nên các tham số quỹ đạo của chúng, khi bay quanh Mặt Trời, có thể thay đổi chậm theo thời gian, do các nhiễu loạn hay thậm chí các hiệu ứng tương đối tính.

Xem thêm
Lịch thiên văn
Các hệ tọa độ thiên văn

Tham khảo

Liên kết ngoài
Tiếng Anh
 Keplerian Elements tutorial
 another tutorial
 Spacetrack Report No. 3, a really serious treatment of orbital elements from NORAD (in pdf format)
 Celestrak Two-Line Elements FAQ

Cơ học thiên thể
Quỹ đạo

fr:Orbite#Éléments orbitaux


title: Zamia skinneri

text:
Zamia skinneri là một loài thực vật thuộc họ Zamiaceae. Đây là loài đặc hữu của Panama. Môi trường sống tự nhiên của chúng là rừng ẩm vùng đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Tham khảo

 Donaldson, J.S. 2003. Zamia skinneri. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 24 tháng 8 năm 2007.

Liên kết ngoài

Thực vật Panama
skinneri


title: Hàng không năm 1976

text:
Đây là danh sách các sự kiện hàng không nổi bật xảy ra trong năm 1976:

Các sự kiện

Chuyến bay đầu tiên
Tháng 7
 3 tháng 7 - Piaggio P.166 I-PJAG
 30 tháng 7 - HAL Kiran Mk II U738

Tháng 8
 9 tháng 8 - Boeing YC-14 72-1873
 12 tháng 8 - Aermacchi MB-339 I-NOVE
 13 tháng 8 - Bell 222 N9988K
 27 tháng 8 - PZL-Mielec M-18 Dromader

Tháng 10
 10 tháng 10 - Embraer EMB 121 Xingu PP-ZXI
 12 tháng 10 - Sikorsky S-72 NASA545

Tháng 11
 7 tháng 11 - Dassault Falcon 50 F-WAMD

Tháng 12
 1 tháng 12 - Ahrens AR 404 N404AR
 16 tháng 12 - Shuttle Carrier Aircraft NASA905
 22 tháng 12 - Ilyushin Il-86 CCCP-86000

Bắt đầu hoạt động
Tháng 1
 21 tháng 1 - Concorde, trong British Airways và Air France

Tháng 8
 24 tháng 8 - Shorts 330 trong Time Air

Tháng 11
 Hawker Siddeley Hawk T1 trong Không quân Hoàng gia Anh

Tham khảo


title: Friedrich Engels

text:
Friedrich Engels (thường được phiên âm tiếng Việt là Phri-đrich Ăng-ghen, 28 tháng 11 năm 1820 - 5 tháng 8 năm 1895) là một nhà tư tưởng, nhà giáo dục, nhà cách mạng, nhà lý luận chính trị, nhà triết học người Đức và là một người Cộng sản thế kỷ 19, cùng với Karl Marx đã sáng lập và phát triển chủ nghĩa Cộng sản, lãnh tụ của phong trào công nhân thế giới và Quốc tế Cộng sản 1. Ông cùng với Marx đồng tác giả của bản Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản (1848). Engels cũng biên tập đồng thời xuất bản quyển II và quyển III của bộ Tư bản sau khi Marx mất.

Ngoài những công trình chung với Marx, ông còn viết những tác phẩm khoa học như: "Nguồn gốc của gia đình, sở hữu tư nhân và nhà nước", "Về lịch sử người German cổ đại", "Chống Duhring", "Biện chứng của tự nhiên",... Ngoài ra, cuốn "Tác dụng của lao động chuyển hoá vượn thành người" cũng là một công trình khoa học góp phần giải thích nguồn gốc hình thành và phát triển của loài người.

Cuộc đời

Friedrich Engels sinh ở Barmen, tỉnh Rhine của Vương quốc Phổ (hiện nay là một phần của Wuppertal, nước Đức). Ông là con trai trưởng của một nhà sản xuất sợi dệt giàu có người Đức. Cha ông là một chủ tư bản lớn, rất sùng đạo, tháo vát về kinh doanh, giao du rộng, nhưng về chính kiến thì rất bảo thủ. Mẹ ông xuất thân quý tộc là một trí thức kinh tế, nhạy cảm, đôn hậu, hoạt bát, thích hài hước và yêu văn học nghệ thuật. Ông ngoại của Engels là một giáo sư đại học về ngôn ngữ học, thường kể cho cháu ngoại mình nghe chuyện về các anh hùng trong các thần thoại Hy Lạp cổ đại và trong các truyền thuyết dân gian Đức.

Lúc Friedrich Engels vừa chào đời, mẹ không hứng thú gì với việc cha ông đã đặt tên cho ông là Friedrich, theo tên của vua Friedrich II Đại đế nước Phổ. Khác với cha ông, mẹ của Engels muốn lấy tên Johann Wolfgang Von Goethe - một đại thi hào và nhà thông thái người Đức để đặt cho con trai. Ngay từ khi còn bé, Engels đã bộc lộ tính cách độc lập, sống trong một gia đình tư bản giàu có, những lời dạy bảo nghiêm khắc của cha và những sự đe doạ trừng phạt không thể làm cho ông đi đến chỗ phải phục tùng mù quáng. Đến năm 14 tuổi, Engels học ở trường tại thành phố Barmen. Học ở bậc trung học, ông luôn suy nghĩ, nêu nghi vấn rồi tự tìm đọc thêm để tự giải đáp cho mình. Ông có một châm ngôn là "Tôi nghi ngờ những gì mà tôi chưa rõ".

Do nhu cầu tra cứu, ông đã đọc thêm rất nhiều ngoại ngữ. Ông đã sớm bộc lộ năng khiếu về ngoại ngữ, mới 17 tuổi mà Engels đã biết 15 ngoại ngữ, nói viết thông thạo tiếng La tinh, Hy Lạp Cổ, Tây Ban Nha, Pháp, Anh, Hà Lan, Italia. Ngoài ra còn có thể đọc được các thứ tiếng Xcandinaves, Bồ Đào Nha và tiếng Ba Lan, thậm chí cả một thổ ngữ Bắc Ireland mà trên khắp Trái Đất chỉ có 550 người nói được.

Vào tháng 10 năm 1834, Engels được cho đi học ở trường trung học Elberfelder, một trường tốt nhất ở Phổ thời bấy giờ. Khi còn là học sinh trung học, Engels đã căm ghét sự chuyên chế và độc đoán của giới quan lại, ông kiên trì tự học, nuôi ý chí làm khoa học và hoạt động cải biến xã hội bằng cách mạng.

Vào năm 1838, theo yêu cầu của bố, ông phải rời trường trung học khi chưa tốt nghiệp và được gửi đến làm việc với vai trò một thư ký không công ở văn phòng thương mại tại thành phố cảng Bremen. Trong thời gian này ông tự học các ngành sử học, triết học, văn học, ngôn ngữ và thơ ca, cũng trong thời gian này, Engels bắt đầu tiếp cận các tác phẩm triết học của Georg Wilhelm Friedrich Hegel, một triết gia đã ảnh hưởng sâu sắc đến nền triết học Đức thời gian đó. Ông say mê nghiên cứu về bộ môn này.

Tháng 9 năm 1838, ông đã xuất bản tác phẩm đầu tiên có tựa đề The Bedouin, trong Bremisches Conversationsblatt Số 40. Ông cũng bận rộn với lĩnh vực văn chương khác và các tác phẩm báo chí. Cũng trong thời gian này, Engels cũng đã có tác phẩm về báo chí đầu tiên của mình trong bài báo có tựa đề "Những bức thư từ Vesphalia" công bố vào tháng 3 năm 1839. Trong tác phẩm này, ông đã phê phán những chủ xưởng sùng đạo, đồng thời thể hiện rõ thiện cảm đối với công nhân. Bài báo đầu tiên này đã thể hiện tinh thần dân chủ cách mạng và vô thần của ông.

Tháng 9 năm 1841, Engels đến Berlin gia nhập Quân đội Phổ theo diện nghĩa vụ quân sự, được biên chế vào binh đoàn Pháo binh Ngự lâm, ở đây ông được huấn luyện quân sự mà trong những năm sau, ông rất cần đến nó. Nhờ địa vị này ông đã có điều kiện để lui tới Berlin nơi ông tham gia theo dõi các bài giảng trong trường đại học, tham gia hội thảo về lịch sử tôn giáo. Vào thời điểm này, ông bắt đầu tham gia vào nhóm Hegel trẻ. Cuối năm này, Engels đã được tiếp cận tác phẩm Bản chất đạo Cơ Đốc của Feuerbach, tác phẩm nổi tiếng này đã có ảnh hưởng mạnh mẽ đến thế giới quan của ông.

Mùa xuân 1842, Engels bắt đầu cộng tác với tờ Rheinische Zeitung (Nhật báo tỉnh Ranh) và xuất bản một vài bài trên Nhật báo sông Rhein. Trong những bài báo in năm 1842, trên tờ báo Engels đã lên tiếng phản kháng chế độ kiểm duyệt của Chính phủ Vương quốc Phổ, trật tự phong kiến ở Đức.

Ngày 8 tháng 10 năm 1842, Engels mãn hạn phục vụ trong quân đội, từ Berlin ông trở về Barmen. Một tháng sau vào tháng 11 năm 1842, ở tuổi 22, Engels đã được gửi đến Manchester, Anh để làm việc cho một công ty dệt Ermen and Engels, nơi cha của ông là một cổ đông để thực tập buôn bán. Trên đường sang Anh, Engels đã ghé thăm trụ sở tờ báo Rheinische Zeitung ở Kioln và tại đây, ông đã lần đầu tiên gặp Marx, Tổng biên tập tờ báo này. Từ đó họ trao đổi thư từ với nhau, tình bạn giữa hai người được bắt đầu và ngày càng thắm thiết. Sợi dây thắt chặt tình bạn của họ là cùng chung mục đích, lý tưởng vì sự nghiệp giải phóng con người. Họ đã sát cánh bên nhau viết nên những công trình khoa học và lãnh đạo phong trào công nhân đấu tranh nhằm xoá bỏ Chủ nghĩa tư bản, xây dựng Chủ nghĩa Cộng sản. Tại đây ông cũng tiếp xúc với những nhà hoạt động xã hội người Anh như John Watts, James Leach và Julian Harney. Ông yêu một cô gái nghèo người Ireland làm trong xưởng dệt tên Mary Burns và sống với bà này trong suốt thời gian ở Anh cho đến khi bà qua đời. Sau đó ông chung sống với em của Mary là Lizzy Burns cho đến khi bà này qua đời. Engels đồng ý cưới Lizzy chỉ vài giờ trước khi bà chết vào tháng 9 năm 1878. Một số tác giả cho rằng hai người phụ nữ này có ảnh hưởng trong việc giúp Engels định hình tư duy Cộng sản.

Nhìn chung, trong thời gian này, những tác phẩm của Engels chủ yếu tập trung vào phê phán quan điểm của Sherling, một giáo sư và là triết học Đức trong thời kỳ này. Ông vẫn đứng trên lập trường duy tâm của triết học Georg Wilhelm Friedrich Hegel. Ví dụ: Ông cho rằng, cái gọi là lợi ích vật chất không bao giờ có thể xuất hiện trong lịch sử với tính cách là những mục đích độc lập, chủ đạo, những bao giờ cũng phục vụ một cách tự giác hoặc không tự giác cho cái nguyên tắc đang dẫn đường cho tiến bộ của lịch sử. Nhưng ông bắt đầu cảm thấy sự mâu thuẫn giữa tính cách mạng và bảo thủ trong triết học của Hegel, đồng thời cũng thấy tính triệt để hơn của triết học theo trường phái của Ludwig Andreas Feuerbach so với trường phái triết học của Hegel.

Trong thời gian hai năm sống ở Manchester từ mùa thu năm 1842, việc nghiên cứu đời sống kinh tế và sự phát triển của chính trị nước Anh, nhất là việc trực tiếp tham gia phong trào công nhân mới dẫn đến việc chuyển biến căn bản trong thế giới quan và lập trường quan điểm chính trị của ông từ một người duy tâm về triết học và là những nhà dân chủ cách mạng về quan điểm chính trị để dần trở thành một người theo chủ nghĩa duy vật biện chứng và là một người Cộng sản. Ông đã đi thăm những nơi công nhân sống chen chúc trong cảnh nghèo nàn, bẩn thỉu. Ông đã tìm đọc tất cả những gì người trước đã viết về cuộc sống của công nhân. Cuốn Tình cảnh giai cấp công nhân Anh của ông đã miêu tả một cách chân thực và sâu sắc nhất cuộc sống khốn cùng của giai cấp công nhân. Chính Engels, lần đầu tiên đã phát hiện ra rằng, giai cấp công nhân không chỉ là giai cấp đau khổ trong xã hội tư bản, mà còn là giai cấp có sứ mệnh đấu tranh cho sự giải phóng cuối cùng của mình, đấu tranh cho chủ nghĩa xã hội.

Cũng trong thời gian ở Anh, dù phải tất bật với việc buôn bán nhưng ông vẫn không ngừng nghiên cứu viết bài cho tạp chí sông Rhinne từ nước Anh như: Lược thảo phê phán khoa kinh tế chính trị là tác phẩm Những phác thảo phê phán môn kinh tế chính trị học, trong đó ông đã chỉ rõ chế độ tư hữu tư bản chủ nghĩa là cơ sở của toàn bộ sinh hoạt vật chất và tinh thần của xã hội tư sản, Tình cảnh nước Anh, Thomas Carley, Quá khứ và hiện tại, "Alexhsander Iung: Những bài giảng về văn học hiện đại của người Đức"... Đặc biệt là bài báo "Tình cảnh của giai cấp công nhân ở Anh năm 1844" (1844) đã phân tích rõ sự phân chia xã hội thành ba giai cấp cơ bản: giai cấp quý tộc chiếm hữu ruộng đất, giai cấp tư sản công nghiệp và giai cấp vô sản. Ông còn tham gia viết bài cho tờ tạp chí Niên giám Pháp - Đức (tháng 2 năm 1844) của A. Ruge. Các bài báo này đề cập đến việc áp dụng phương pháp biện chứng vào việc phân tích các quan hệ kinh tế của xã hội tư sản. Dù phê phán chủ nghĩa tư bản nhưng Engels vẫn có cuộc sống trưởng giả, tham gia vào các câu lạc bộ của giới thượng lưu tại Anh. Ông kiếm được rất nhiều tiền nhờ hoạt động kinh doanh của gia đình. Một bài báo trên tờ The Guardian năm 2009 cho rằng dù lên án nạn mại dâm nhưng khi sang Paris ông vẫn quan hệ với gái điếm.

Các tác phẩm này đã cho thấy Engels đã hoàn tất quá trình chuyển biến từ chủ nghĩa duy tâm sang chủ nghĩa duy vật và từ dân chủ cách mạng sang chủ nghĩa Cộng sản. Khi đánh giá về cuộc cách mạng xảy ra ở nước Anh, ông viết: "Cuộc cách mạng ấy là tất yếu đối với nước Anh, nhưng cũng như tất cả mọi việc xảy ra ở Anh, cuộc cách mạng đó sẽ' được khởi đầu và tiến hành vì những lợi ích, chứ không phải vì những nguyên tắc, các nguyên tắc chỉ có thể phát triển từ lợi ích, tức là cách mạng sẽ không phải là cách mạng chính trị, mà là cách mạng xã hội". Ông cũng đã đứng trên lập trường duy vật và Cộng sản để phê phán kinh tế chính trị học của nhà kinh tế học Adam Smith và David Ricardo đồng thời cũng vạch trần quan điểm chính trị của Thomas Carley, một người phê phán chủ nghĩa tư bản trên lập trường của giai cấp phong kiến.

Trong thời gian sống ở Paris, Engels quan tâm nhiều đến hoạt động của Ban chấp hành Trung ương Liên đoàn những người Cộng sản và trở thành Ủy viên của Ban lãnh đạo và là một trong những lãnh đạo Câu lạc bộ công nhân Đức (Tháng 3 năm 1848) do Ban chấp hành Trung ương Liên đoàn những người Cộng sản lập ra.

Tháng 3 năm 1848, cùng với Marx, Engels thảo ra Những yêu sách của Đảng Cộng sản Đức được Ban chấp hành Trung ương Liên đoàn những người Cộng sản thông qua như là văn kiện có tính chất cương lĩnh cho hành động của giai cấp vô sản Đức. Tháng 4 năm 1848 ông cùng với Marx trở về Đức tham gia cuộc cách mạng Đức.

Ngày 20 tháng 5 năm 1848 Engels đến cùng với Marx chuẩn bị xuất bản tờ Neue Rheinische Zeitung. Engels tham gia viết các bài xã luận, bài điểm tình hình chính trị. Tháng 10 năm 1848 ông đi Bỉ để tránh lệnh truy nã của chính quyền Phổ nhưng ông không được phép cư trú chính trị. Engels lại đến Paris sau đó sang Thụy Sĩ tham gia Đại hội các liên đoàn công nhân Đức, ông được bầu vào Ủy ban trung ương của tổ chức này.

Tháng giêng năm 1849 ông trở về Đức tiếp tục hoạt động cách mạng. Khi cuộc đấu tranh bùng nổ ở Tây và Nam nước Đức (vào tháng 5 năm 1849) Engels đã vạch ra một kế hoạch hoạt động quân sự, thành lập quân đội cách mạng tiến hành cuộc khởi nghĩa.

Ngày 10 tháng 5 năm 1849, Engels đến Elberfeld và được sung vào Ban quân sự. Engels đưa ra một kế hoạch để triển khai cuộc đấu tranh cách mạng dấy lên thành phong trào toàn nước Đức. Trong thời kỳ này, ông tham gia trực tiếp bốn trận đánh lớn, trong đó có trận Rastatt. Sau này Engels đã viết một luận văn quân sự nổi tiếng có tên là: Tiểu luận về chiến tranh.

Tháng 11 năm 1849, Engels đến Luân Đôn và được bổ sung vào Ban chấp hành Trung ương Liên đoàn Những người Cộng sản mà Marx đã cải tổ sau khi đến đây. Engels sống ở London một năm, trong thời gian đó ông đã viết các tác phẩm Cách mạng và phản cách mạng ở Đức, Cuộc chiến tranh nông dân ở Đức. Sau đó, ông cùng với K. Marx viết "Lời kêu gọi của Ban chấp hành trung ương gửi Liên đoàn những người Cộng sản. Tháng ba - 1850".

Trong cuộc Cách mạng 1848 - 1849 ở Đức, Engels đã trực tiếp chiến đấu trong quân đội cách mạng. Cách mạng thất bại, tháng 11 năm 1850, Engels buộc phải chuyển đến Manchester và lại bắt đầu làm việc ở Văn phòng thương mại phụ trách doanh nghiệp ngành sợi bông của gia đình, sau chung cổ phần với một hãng buôn. Điều này tạo điều kiện cho Engels có thể giúp đỡ về vật chất cho Marx hoạt động cách mạng. Vì giành hết tâm lực cho hoạt động nghiên cứu học thuật và tổ chức phong trào công nhân, nên gia đình Marx gặp rất nhiều khó khăn túng thiếu trong cuộc sống. Engels luôn là người tận tình giúp đỡ bạn của mình bằng số tài sản có được từ gia đình. Ngày 3 tháng 2 năm 1845, Marx bị trục xuất khỏi Paris giữa lúc nguồn tài chính của gia đình cạn kiệt. Engels đã tìm cách quyên tiền từ các bạn bè, đồng chí để giúp gia đình Marx vượt qua khó khăn. Những năm tiếp theo, Marx vẫn luôn ở vào cảnh túng thiếu, thậm chí có lúc không mua đủ bánh mì ăn hàng ngày. Để bạn hoàn thành sự nghiệp, Engels đã chấp nhận làm thư ký trong hãng buôn của cha mình suốt 20 năm để lấy tiền giúp Marx.

Engels đặc biệt chú ý nghiên cứu các môn khoa học tự nhiên, môn quân sự, chính sách quốc tế. Cùng với Marx, Engels tham gia lãnh đạo Quốc tế Cộng sản I. Tháng 9 năm 1870, Engels đến Luân Đôn và được đưa vào tổng hội đồng của quốc tế Cộng sản I. Ông luôn kiên trì đấu tranh chống lại quan điểm của phái Bakunin, Proudhon, Lassalle. Cũng trong năm này, Engels rời công ty Ermen & Engels và nhận 20 nghìn bảng Anh (tương đương 2,3 triệu bảng năm 2017), đồng thời vẫn giữ 20% cổ phần trong doanh nghiệp này.

Năm 1871, Engels tham gia vào việc tổ chức chiến dịch bảo vệ Công xã Paris. Trong thời gian này, Engels đã viết một số tác phẩm có giá trị lý luận, đặc biệt là cuốn Chống Duhring (1878) góp phần phổ biến chủ nghĩa Marx.

Sau khi Marx qua đời (1883), Engels là người lãnh đạo tổ chức những người theo chủ nghĩa xã hội ở châu Âu, chuẩn bị cho in tập 2 và 3 của bộ Tư bản mà K. Marx chưa kịp hoàn thành. Engels còn viết nhiều tác phẩm nổi tiếng vào những năm cuối đời: Nguồn gốc gia đình, Chế độ tư hữu và Nhà nước (1884), Lút-vích Phơ-bách và sự cáo chung của triết học cổ điển Đức (1866), Biện chứng tự nhiên, Vấn đề nông dân ở Pháp và Đức (1894)...

Vào lúc 10 giờ 30 phút ngày 5 tháng 8 năm 1895, Engels qua đời tại nhà số 122 Regent's Park Road thuộc khu Primrose Hill. Trước lúc mất, ông yêu cầu sau này để tang ông chỉ nên tiến hành trong một số ít người, thi hài ông được hỏa táng và tro được ném xuống biển. Vào hồi 14 giờ thứ bảy ngày 10 tháng 8 năm 1895, chiếc quan tài để thi hài Engels đã đặt tại nhà thiêu ở Yoking cách Luân Đôn gần 30 dặm, phủ đầy hoa tang từ các nước Đức, Áo, Pháp, Anh, Ý, Bỉ, Hà Lan, Nga, Ba Lan, Bulgaria. Lúc qua đời, ông để lại khoản tiền tương đương 2 triệu bảng Anh theo thời giá hiện nay cho các con của Marx. Ông đã sống một cuộc đời đầy mâu thuẫn: một nhà tư sản hoạt động trong phong trào Cộng sản.

Các tác phẩm chính
Trong suốt cuộc đời của mình, Engels đã viết nhiều tác phẩm kinh điển. Trong hoàn cảnh lịch sử mới hiện nay, những tác phẩm của Engels không hề mất đi tính thời sự. Người đọc vẫn tìm thấy chân giá trị vĩnh hằng trong những tư tưởng của ông đối với khoa học hiện đại ở nhiều khía cạnh khác nhau của cuộc sống: về bản chất con người, về quan hệ giữa người và người, giữa con người và thiên nhiên, về tự do của con người, về ý nghĩa của cuộc sống Những tác phẩm của ông có thể kể đến là:

Lược thảo phê phán khoa kinh tế chính trị (1843)

Một năm sau khi đến nước Anh, tức là khoảng cuối năm 1843, Engels đã viết cuốn tác phẩm này, trong đó ông phê phán kinh tế chính trị học tư sản rằng: "kinh tế chính trị học cũng không nghĩ đến việc đặt vấn đề về tính chất chính đáng của chế độ tư hữu" và nhấn mạnh "chỉ có chứng giải và thực hiện chế độ tự do thương mại thì mới làm cho chúng ta có thể vượt ra khỏi những giới hạn của khoa kinh tế chính trị của chế độ tư hữu".

Lược thảo phê phán khoa kinh tế chính trị thể hiện những kinh nghiệm đầu tiên khi Engels tiếp nhận và vận dụng phép biện chứng để nghiên cứu kinh tế chính trị học. Quy luật thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập, các phạm trù mặt đối lập và mâu thuẫn được Engels sử dụng để phân tích các phạm trù kinh tế. Đối lập với các nhà kinh tế học tư sản xem xét các phạm trù kinh tế như những gì vĩnh viễn, ông coi các phạm trù đó là những phạm trù lịch sử được chế định bởi sở hữu tư nhân và như vậy, sự xuất hiện của chúng mang tính lịch sử nhất thời.

Tác phẩm này thể hiện khá rõ những ảnh hưởng của Fuerbach đối với Engels. Tuy nhiên, về phương diện triết học, ông đã đi xa hơn Feuerbach. Chẳng hạn, khi xem xét tính tất yếu của cách mạng xã hội, Engels đã không coi nguyên nhân của cách mạng xã hội bắt nguồn từ những cơ sở đạo đức như Feuerbach quan niệm, mà từ sự phát triển của các mâu thuẫn khách quan do sở hữu tư nhân tạo nên. Như vậy, về phương diện này, quan điểm của Engels đã khác hẳn so với quan điểm của các nhà xã hội chủ nghĩa không tưởng cũng như các nhà duy vật tiền bối. Để làm rõ cơ sở duy vật trong Lược thảo phê phán khoa kinh tế chính trị, cần phải xem xét nội dung của tác phẩm trong bối cảnh bao quát hơn, phải chú ý đến tổng thể các công trình của Engels trong thời kỳ ông sống ở Manchester, từ đó mới có thể thấy được mối liên hệ nhân quả giữa các sự kiện kinh tế, sự đối lập giai cấp, đấu tranh chính trị.

Trước Lược thảo phê phán khoa kinh tế chính trị, trong các bài báo đầu tiên của Engels ở Anh, mới chỉ thấy những dự đoán của ông về vai trò của lợi ích kinh tế trong đời sống xã hội. Đến Lược thảo phê phán khoa kinh tế chính trị, Engels đã nhận thấy giai cấp vô sản và giai cấp tư sản như những giai cấp xã hội xét về phương diện kinh tế. Thật ra, điều này đã được các nhà kinh tế chính trị cổ điển Anh chỉ rõ và Engels lấy đó làm điểm xuất phát cho nghiên cứu của mình. Tuy nhiên, khác với các nhà kinh tế chính trị cổ điển Anh, Engels cho rằng, sở hữu tư nhân chính là cơ sở lịch sử của sự tồn tại giai cấp trong xã hội tư sản.

Gia đình Thần thánh (1844)

"Gia đình thần thánh" là tác phẩm lý luận viết chung đầu tiên của Engels và Marx, đây là tác phẩm có vị trí quan trọng trong toàn bộ quá trình hình thành các quan điểm triết học và chính trị xã hội của học thuyết Marx.

Tên đầy đủ của tác phẩm này là "Gia đình thần thánh hay phê phán sự phê phán có tính phê phán. Chống Bruno Bauer và đồng bọn" được viết vào năm 1884. "Gia đình thần thánh" là tên gọi hài hước đặt cho anh em Bauer và bọn theo đuôi họ tụ tập quanh tờ "Allgemeine Literatur - Zeitung" ("Báo văn học phổ thông"). Trong cuốn sách này, Marx và Engels đã bác bỏ anh em Bauer và những người khác thuộc phái Hegel trẻ (hoặc phái Hegel tả) đồng thời cũng phê phán cả triết học duy tâm của chính Hegel. Tác phẩm này được viết vào khoảng tháng Chín đến tháng 11 năm 1844 và xuất bản vào tháng 2 năm 1845 ở Frankfurt trên sông Main. Tác phẩm này gồm tất cả chín chương, trong đó có gi chú rõ ràng những chương, mục do hai người viết.

Trong tác phẩm này, hai ông đã đề ra những tư tưởng cơ bản của chủ nghĩa duy vật lịch sử, như vai trò quyết định của sản xuất vật chất đối với tiến trình phát triển của xã hội loài người, vai trò sáng tạo ra lịch sử của quần chúng nhân dân lao động. Cũng trong tác phẩm này, Enggel đã cùng với Marx một lần nữa khẳng định vai trò, sứ mệnh lịch sử toàn thế giới của giai cấp vô sản và chỉ ra rằng, chính địa vị của giai cấp vô sản trong xã hội tư sản hiện đại đã quy định vai trò, sứ mệnh đó. Cũng trong tác phẩm này, hai ông đã phê phán mạnh mẽ chủ nghĩa duy tâm và phương pháp của nó, nêu luận điểm về vai trò quyết định của quần chúng nhân dân trong lịch sử.

Tình cảnh của giai cấp công nhân Anh năm 1844 (1844)

Đây là bài báo của Engels gửi cho Nhật báo sông Rhine từ nước Anh. Đây được xem là tư tưởng về vai trò xác định của cách mạng công nghiệp trong lịch sử nước Anh. Trong bài báo đó, ông khẳng định: "Tác dụng cách mạng hoá ấy của nền công nghiệp Anh là cơ sở của tất cả mọi quan hệ ở nước Anh ngày nay, là động lực của toàn bộ sự phát triển xã hội. Hậu quả đầu tiên của nó là việc đề cao lợi ích... lên thành sự thống trị đối với con người... Nói một cách khác, ở hữu, vật đã trở thành kẻ thống trị thế giới. Kết quả quan trọng nhất của thế kỷ XVIII đối với nước Anh là sự hình thành giai cấp vô sản do có cuộc cách mạng công nghiệp... Kết quả của toàn bộ sự phát triển là giờ đây, nước Anh chia thành ba phái: phái quý tộc ruộng đất, phái quý tộc kim tiền và phái dân chủ công nhân".

Cũng thông qua tác phẩm này, Engels đã phân tích các quan hệ xã hội, quan hệ giai cấp trong xã hội lúc đó và chỉ ra mâu thuẫn giữa giai cấp vô sản và giai cấp tư sản là mâu thuẫn cơ bản của chủ nghĩa tư bản. Trên cơ sở phân tích này, Engels lần đầu tiên đã đưa ra tư tưởng về tính tất yếu của cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa; tính quốc tế của cuộc cách mạng này.

Tình cảnh nước Anh
Dự định của Engels quay trở lại phân tích tình cảnh nước Anh đã phải thực hiện theo hình thức khác một chút so với mong muốn, vì tờ Niên giám Pháp - Đức bị ngừng xuất bản do bị kiểm duyệt. Từ cuối tháng 8 đến tháng 10 năm 1844, trên các trang tiếng Đức của tờ báo Tiên lên xuất bản ở Phổ đã có sự tham gia của Marx vào Ban biên tập. Do vậy, Engels có điều kiện đăng tiếp tục hai bài báo có nhan đề Tình cảnh nước Anh thế kỷ 18 và Tình cảnh nước Anh.

Trong tác phẩm Tình cảnh nước Anh, Engels đã thể hiện thái độ phê phán quan điểm của Hegel về lịch sử và khẳng định: "Lịch sử được chúng ta đánh giá cao hơn là bất kỳ một học thuyết triết học nào khác trước đây, thậm chí còn cao hơn cả Hegel, mà lịch sử chung quy chỉ được ông ta dùng để kiểm nghiệm cái kết cấu logic của ông ta thôi".

Theo ông, "tình cảnh nước Anh có ý nghĩa to lớn đối với lịch sử và đối với tất cả các nước khác, bởi vì về mặt xã hội, rõ ràng là nước Anh đã vượt xa tất cả những nước khác". Đây là kết luận vô cùng quan trọng mà Engels đã rút ra từ sự phân tích lịch sử xã hội Anh. ở đây, ông phát hiện ra rằng, thực trạng xã hội Anh dưới chế độ tư bản chủ nghĩa biểu hiện không chỉ đặc điểm xã hội của bản thân nước Anh tư bản chủ nghĩa mà trong chừng mực nào đó, còn có ý nghĩa to lớn, toàn diện cho các quốc gia khác.

Đó cũng chính là điều mà Marx đã kết luận trong lời tựa của tập I, bộ Tư bản trong lần xuất bản thứ nhất: "Nước phát triển hơn về công nghiệp chỉ nêu lên cho nước kém phát triển cái hình ảnh tương lai của bản thân nước này mà thôi".

Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản (1848)

Đây là tác phẩm viết chung của Marx và Engels, đây được xem là tác phẩm kinh điển của chủ nghĩa Marx. Lenin cho rằng "Cuốn sách nhỏ ấy có giá trị bằng hàng bộ sách".

Tiểu luận về chiến tranh (1870 - 1871)
"Tiểu luận về chiến tranh" là một trong những tác phẩm quân sự lớn của F. Engels, trong đó ông đứng trên lập trường của chủ nghĩa duy vật lịch sử để phân lích các sự kiện của cuộc chiến tranh Pháp- Phổ năm 1870-1871. Tác phẩm gồm một loạt 59 bài gắn liền với nhau viết dưới hình thức điểm tình hình chiến sự. Trong số này có 40 bài nhan đề "Tiểu luận về chiến tranh" kèm theo số thứ tự tương ứng, còn những bài kia thì lấy đầu đề khác nhau.

Lý do trực tiếp để viết những bài về cuộc chiến tranh Pháp - Phổ là Ti-blin (Ta- ran). Một trong những phóng viên quân sự của tờ "Pall Mall Gazetle". Đã nghị với Marx gửi những bản tin quân sự cho tờ báo này. Marx chuyển đề nghị ấy cho Engels. Ba bài đầu Engels gửi cho Marx, xem xong Marx chuyển cho ban biên tập. Những bài sau Engels gửi thẳng cho ban biên tập tờ "Pall Mall Gazette" để đăng được nhanh hơn.

Những bài của Engels về cuộc chiến tranh Pháp - Phổ được viết cập nhật liên tục theo các sự kiện xảy ra. Engels nghiên cứu tỉ mỉ tất cả những tài liệu mà ông có được về tình hình chiến sự: những bản tin của các tờ báo Anh, Đức, Pháp, những bức điên mới nhất từ Pháp và Đức gửi đi. Mặc dầu những bản tin đó không đầy đủ và mâu thuẫn nhau, nhưng với tất cả những thiếu sót trong một số chi tiết không sao tránh khỏi trong điều kiện ấy, Engels đã dựng lại được tiến trình thực sự của chiến cuộc trong những bài báo của mình.

Khi bắt tay vào viết "tiểu luận về chiến tranh". Engels dự định viết một tuần 2 bài; sau khi đăng 3 bài đầu gây được sự quan tâm sâu sắc của độc giả và thu hut sự chú ý của toàn bộ báo chí, biên tập viên của tờ "Pall Mall Gazette" là Greenwood đề nghị Engels gửi bài cho báo với sổ lượng không hạn chế, vào thời kỳ chiến sự diễn ra sôi nổi nhất, Engels viết môi tuần 3 thậm chí 4 bài.

Greenwood đã nhiều lần sửa chữa bài viết của Engels mà không có sự đồng ý của tác giả. Như Engels đã nhận xét trong thư của mình trong bài "'Tiểu luận về chiến lranh.- lIl" người ta đã tùy tiện sửa đổi những thuật ngữ quân sự, hơn nữa những sửa đổi đó chứng tỏ Greenwood không hiểu hiết những thuậl ngữ quân sự ấy. Trong bài "Tiểu luận về chiến tranh.- XIII", người ta đã thêm vào đoạn cuối một số nội dung.

Những bài "Tiểu luận về chiến tranh" được đãng trên tờ "Pall Mall Gazette" từ ngày 29 tháng 7 năm 1870 đến 18 tháng 2 năm 1871, trừ ba bài đầu ký tên "Z.", những bài khác đều đăng không ký lên, hơn nữa chỉ có một số ít người biết tác giả của những bài ấy là Engels. Những bài viết của Engels về cuộc chiến tranh Pháp - Phổ dã thành công lớn. Hàng loạt tờ báo đã lặp lại nội dung của những bài ấy trong các bài điểm tình hình. Bạn bè của Engels đặt cho ông biệt hiệu "Tướng quân".

Khi Engels còn sống. Những bài viết của ông về cuộc chiến tranh Pháp - Phổ đã không được tái bản. Những bài báo cắt từ tờ "Pall Mall Gazette" có mang chữ ký của chính tay Engels ở góc phải hoặc trái mỗi bài do V.Át-le, một trong những nhà lãnh đạo Đảng dân chủ xã hội Áo, gửi trong nhiều năm đã không được đông đảo độc giả biết đến. Chỉ mấy năm sau khi Át-le chết, vào năm 1923, những bài viết của Engels mới được xuất bản thành tập sách riêng bằng tiếng Anh in li-tô dưới nhan đề chung "Tiểu luận về chiến tranh". "Tiểu luận về chiến tranh" được xuất bản lần đầu bằng tiếng Nga vào năm 1924.

Chống Duhring (1878)
Tên nguyên bản của tác phẩm này là "Ông Duhring đảo lộn khoa học" là một trong những tác phẩm quan trọng nhất của chủ nghĩa Marx. Tác phẩm này gồm có ba phần: phần thứ nhất có tựa đề: Triết học, phần thứ hai có tựa đề là kinh tế chính trị học và phần thứ ba là xã hội chủ nghĩa.

Trong tác phẩm này, lần đầu tiên Engels trình bày một cách hoàn chỉnh thế giới quan Marxist: chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử, khoa kinh tế chính trị và chủ nghĩa xã hội khoa học. Ông chỉ ra mối liên hệ không thể tách rời và sự phụ thuộc lẫn nhau giữa ba bộ phận cấu thành chủ nghĩa Marx.

Ông cũng chỉ rõ chúng gắn bó với nhau và tác động lẫn nhau như thế nào và chúng tạo nên toàn bộ một hệ thống lý luận mà các bộ phận cấu thành riêng rẽ thì tương đối độc lập nhưng đồng thời lại chỉ có thể hiểu được một cách đúng đắn trong mối liên hệ bên trong giữa chúng với tổng thể. Đồng thời Engels cũng tiếp tục phát triển triết học Marxist trong những vấn đề cơ bản, ở đây ông đã sử dụng những thành tựu mới nhất của khoa học tự nhiên cũng như những kinh nghiệm của cuộc đấu tranh giai cấp.

Với tác phẩm của mình, Engels trực tiếp tham gia vào các cuộc tranh luận trong phong trào công nhân Đức xung quanh các vấn đề cơ bản về thế giới quan và chính trị. Với việc đó, ông ủng hộ cuộc đấu tranh chống hệ tư tưởng tư sản và tiểu tư sản mà đại biểu trước hết là Eugen Duhring. Tác phẩm "Chống Duhring" góp phần quyết định vào thắng lợi của chủ nghĩa Marx trong phong trào công nhân.

Engels viết tác phẩm này từ mùa thu năm 1876 đến giữa năm 1878. Chương X của phần thứ hai là do Marx biên soạn. Tác phẩm này được đăng lần đầu tiên dưới hình thức một loạt bài trên tờ "Vorwarts" từ ngày 3 tháng 1 năm 1877 đến tháng 7 năm 1878. Tháng bảy 1877, phần thứ nhất của tác phẩm được xuất bản ở Leizig thành một tập riêng, tiếp theo đó vào tháng bảy 1878 là phần thứ hai và phần thứ ba, cũng được in dưới hình thức một tập riêng. Đồng thời, tháng bảy 1878 ở Leipzig cũng ra đời bản in đầu tiên toàn bộ tác phẩm với lời nói đầu của Engels. Lần xuất bản cuối cùng (thứ ba) được Engels xem lại và bổ sung, đã ra đời vào năm 1894.

Trong "Chống Duhring", Engels đấu tranh chống những tác phẩm sau đây của Duhring: "Giáo trình triết học với tư cách là một thế giới quan khoa học chặt chẽ và sự hình thành cuộc sống", Leipzig 1875, "Giáo trình kinh tế chính trị và kinh tế xã hội gồm các điểm chủ yếu của chính sách tài chính", lần xuất bản thứ hai có biên soạn lại một phần, Leipzig 1876, "Lịch sử phê phán của khoa kinh tế chính trị và của chủ nghĩa xã hội", lần xuất bản thứ hai có biên soạn lại một phần, Berling,1875.

Biện chứng của tự nhiên (1873 - 1882)
Đây là tác phẩm chưa hoàn thành của Engels, lần đầu tiên được xuất bản bằng tiếng Nga và tiếng Đức tại Liên Xô năm 1925. Tác phẩm này bao gồm những bài bút ký viết từ 1873 đến 1886, chủ yếu là từ 1873 đến 1882.

Tư tưởng trung tâm của tác phẩm là tư tưởng về các hình thái vận động của vật chất. Chính dựa trên tư tưởng này, Engels dự định xây dựng một tác phẩm – về con đường phát triển biện chứng khách quan của tự nhiên tiến đến sự phát triển kinh tế của xã hội loài người – tiếp nối bộ "Tư bản" của K. Marx để cùng với "Tư bản" tạo nên một công trình hoàn chỉnh về học thuyết Marxist, chứ không có ý định viết một cuốn sách phổ thông về phép biện chứng và cũng không chỉ dừng lại ở sự khái quát lịch sử phát triển của khoa học tự nhiên.

Xuất phát từ các hình thái vận động của vật chất, Engels xác định đối tượng của các khoa học, lấy sự phụ thuộc lẫn nhau của các khoa học làm nguyên tắc chung để phân loại chúng. Theo Engels, vật chất vận động từ thấp lên cao, từ vận động cơ học đến vận động hoá học, sinh học và cao hơn cả là sự vận động của xã hội loài người. Tương ứng với các hình thức vận động đó của vật chất – trong quá trình lịch sử – là các khoa học: cơ học, vật lý học, hoá học, sinh học, khoa học xã hội. Nhận thức phải đi từ các hình thái vận động thấp đến các hình thái vận động cao hơn. Sự chuyển hoá từ một hình thái vận động này sang một hình thái vận động khác cao hơn bao giờ cũng là một bước nhảy vọt, một quá trình biện chứng. Vì vậy các khoa học nghiên cứu về chúng cũng phải phản ánh được phép biện chứng đó.

Engels chỉ rõ rằng quan điểm máy móc, siêu hình về giới tự nhiên đang sụp đổ do sự phát triển của khoa học tự nhiên và buộc phải nhường chỗ cho quan điểm biện chứng. Điều đó đặt ra yêu cầu đối với các nhà khoa học tự nhiên là cần chuyển từ tư duy siêu hình sang tư duy biện chứng, phải tự giác nắm lấy phép biện chứng. Engels còn đề cập đến hàng loạt các vấn đề triết học khác như các quy luật cơ bản và các phạm trù của phép biện chứng được rút ra từ trong tự nhiên, vấn đề lý thuyết tiến hoá C. Darwin, vấn đề vai trò của lao động trong sự hình thành con người.

Do sự phát triển của khoa học hơn một trăm năm qua, dĩ nhiên, không ít những vấn đề chuyên sâu được Engels đề cập trong Biện chứng của tự nhiên cần được bổ sung, phát triển. Mặc dù vậy, nhiều tư tưởng của Engels vẫn còn nguyên giá trị và có ý nghĩa phương pháp luận rất lớn trong việc tiếp cận với sự phát triển mới trên mọi lĩnh vực triết học, khoa học và đời sống xã hội của thời đại ngày nay.

Nguồn gốc của Gia đình, Sở hữu tư nhân, và Nhà nước (1884)

Tên đầu đủ của tác phẩm là "Nguồn gốc của Gia đình, Sở hữu tư nhân, và Nhà nước. Nhân có những công trình nghiên cứu của Lewis H. Morgan". Tác phẩm gồm có tất cả chín chương, được viết vào năm 1884. Đây là một tác phẩm cơ bản của chủ nghĩa Marx.

Dựa trên các kết quả và phát hiện của Lewis H. Morgan, Friedrich Engels đã phân tích lịch sử nhân loại trong những giai đoạn sớm nhất của nó, luận chứng quá trình tan rã của chế độ công xã nguyên thủy và quá trình hình thành của xã hội có giai cấp, dựa trên chế độ tư hữu. Ông cũng vạch rõ những đặc trưng của xã hội đó, giải thích sự phát triển của các quan hệ gia đình trong các hình thái kinh tế - xã hội khác nhau, chỉ ra nguồn gốc và bản chất của Nhà nước, chứng minh sự tất yếu diệt vong của Nhà nước và xã hội có giai cấp nói chung.

Engels bắt đầu viết cuốn này từ cuối tháng 3 năm 1884, và tới hết tháng 5 năm đó thì hoàn tất. Khi đọc các bản thảo viết tay của Marx, Engels đã tìm thấy một bản tóm tắt cuốn "Xã hội Cổ đại" của L.H. Morgan, nhà khoa học tiến bộ người Mỹ, được Marx ghi trong các năm 1880-1881, có nhiều nhận xét phê phán và luận điểm của chính Marx.

Sau khi đọc bản tóm tắt, Engels nhận thấy cuốn sách của Morgan đã xác minh quan điểm duy vật lịch sử và các quan điểm về xã hội nguyên thủy của Marx và mình đề xuất, và thấy cần viết một tác phẩm riêng, sử dụng các tài liệu và kết luận của Morgan và Marx. Khi viết cuốn này, Engels đã đưa vào nhiều tài liệu bổ sung, lấy từ các nghiên cứu của bản thân mình về lịch sử Hy Lạp - La Mã, lịch sử Ireland thời cổ, lịch sử người Germania thời cổ...

Năm 1890, với việc những tài liệu về lịch sử xã hội nguyên thủy đã phong phú hơn, Engels bắt đầu chuẩn bị cho bản in mới, cũng là bản in thứ tư của cuốn này. Người đã nghiên cứu các sách báo mới nhất, đặc biệt là các tác phẩm của M.M. Kovalevsky, nhà khoa học người Nga và đã thêm vào nhiều điểm sửa chữa, bổ sung. Bản in này được xuất bản năm 1891, và sau đó không còn sửa đổi gì nữa.

Đây là một kiệt tác về lịch sử của Engels mà nhiều nhà nghiên cứu đã cố tình bỏ qua hay bóp méo nó. Trong tác phẩm này, ông trình bày cặn kẽ sự phát sinh các nhà nước ở Hy Lạp, La mã, Celt và German. Đồng thời ông cũng vạch trần sự lẫn lộn của nhiều nhà sử học khi lẫn lộn thời đại dã man với thời kỳ hình thành các quốc gia cổ đại.

Danh ngôn
 Ta không nên quá ảo tưởng vào những chiến thắng của mình đối với thiên nhiên. Thiên nhiên sẽ trả thù ta cho mỗi một "chiến thắng" ấy.
 Một dân tộc không thể được tự do nếu dân tộc ấy uy hiếp các dân tộc khác. Sức mạnh mà dân tộc này cần có để đè nén dân tộc khác cuối cùng sẽ luôn chống lại chính dân tộc ấy.
 Khi con người thôi không là nô lệ của con người nữa thì con người lại trở thành nô lệ của đồ vật.
 Nếu cuộc hôn nhân vì tình yêu được coi là chuẩn mực đạo đức thì cuộc hôn nhân ấy chỉ được coi là đạo đức nếu như sau đó, tình yêu vẫn còn tiếp tục tồn tại.
 Không thể chạy trốn khỏi số phận - hay nói cách khác, không thể trốn chạy khỏi những hậu quả tất yếu từ các hành động của mình.
 Nếu ta muốn cống hiến cho một sự nghiệp, một công việc nào đó thì trước tiên công việc ấy, sự nghiệp ấy phải trở thành sự nghiệp ích kỷ của riêng ta.
 Những ý tưởng nhen nhóm, nuôi dưỡng lẫn nhau, giống như những tia lửa điện vậy.
 Đứa trẻ ít bị xúc phạm thì lớn lên sẽ trở thành người biết tự trọng nhiều hơn.
 Những quyết định nông nổi thường rất cao thượng, hào hiệp, và anh hùng nữa, nhưng thông thường chúng dẫn đến những điều ngu ngốc.
 Một cá nhân được khắc họa tính cách không chỉ bằng những việc anh ta làm mà còn bằng cách anh ta làm việc ấy nữa.
 Sự hèn nhát làm mất đi trí tuệ.

Đánh giá
 Nhà cách mạng vô sản người Nga là Vladimir Ilyich Lenin có nhận định trong tác phẩm Toàn tập như sau:

 Sinh thời, Friedrich Engels thường không hề đề cao bản thân, đánh giá ông như "cây vĩ cầm thứ hai" bên cạnh Karl Marx, và cho rằng Karl Marx mới chính là người cha của chủ nghĩa Cộng sản. Tuy nhiên, Friedrich Engels có những cống hiến không nhỏ và khó quên đối với chủ nghĩa Marx trong những năm đầu. Do đó, Friedrich Engels xứng đáng là một trong những gương mặt vĩ đại nhất trong suốt chiều dài lịch sử của Chủ nghĩa xã hội hiện đại.
 Friedrich Engels là lãnh tụ thiên tài, người thầy vĩ đại của giai cấp vô sản, người đã cùng Karl Marx xây dựng nên lý luận Chủ nghĩa xã hội khoa học và đấu tranh vì sự nghiệp giải phóng giai cấp công nhân, nhân dân lao động.
 Tạp chí Cộng sản của Đảng Cộng sản Việt Nam cũng có nhận định về ông là "Nhà lý luận lỗi lạc và chiến sĩ cách mạng vĩ đại trong phong trào Cộng sản và công nhân quốc tế".

Hình ảnh

Xem thêm
 Karl Marx
 Chủ nghĩa Marx
 Tư bản

Chú thích

Liên kết ngoài

 Spartacus article on Engels
 The Marx & Engels Internet Archive at Marxists.org.
 Marx/Engels Biographical Archive
 Marx and Engels in their native German language

 Libcom.org/library Frederick Engels archive
 The Legend of Marx, or "Engels the founder"  by Maximilien Rubel

Nhà triết học Đức
Người cộng sản
Chủ nghĩa Marx
Nhà cách mạng Đức
Nhà kinh tế học Đức
Nhà triết học Anh
Nhà lý luận Mác-xít
Nhà triết học vô thần
Karl Marx
Triết gia thế kỷ 19
Nam giới theo chủ nghĩa nữ giới


title: Tipula aitkeniana

text:
Tipula aitkeniana là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Nearctic.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ruồi hạc


title: Rade, Steinburg

text:
Rade là một đô thị ở huyện Steinburg, bang Schleswig-Holstein, Đức. Đô thị này có diện tích 3,92 km², dân số thời điểm 31 tháng 12 năm 2006 là 100 người.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Steinburg


title: New London, Connecticut

text:
New London, Connecticut là một thành phố thuộc quận New London trong tiểu bang Connecticut, Hoa Kỳ. Thành phố có tổng diện tích km², trong đó diện tích đất là km². Theo điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2010, thành phố có dân số 27.620 người, vùng đô thị Norwich-New London gồm 21 thị trấn với dân số 274.055 người.
New London là một thành phố cảng biển và cảng nhập cảnh trên bờ biển phía đông bắc của Hoa Kỳ. Nó nằm ở cửa sông Thames (phát âm như vần với 'James', không giống như dòng sông của chính tả tương tự ở London, thủ đô của nước Anh, được phát âm vần với 'hems').
Một thành phố "cũ và nhếch nhác" đã từng là một cảng đánh bắt cá voi lớn trước khi trở thành nhà để vận chuyển và các ngành công nghiệp sản xuất, thành phố đã dần dần mất đi trái tim của nó thương mại và công nghiệp. [1] thành phố này là có Connecticut College, Mitchell College, Học viện tuần duyên Hoa Kỳ, và Trường Williams. Cảng New London là nơi có cảng của tuần duyên Hoa Kỳ Chinook.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Thành phố của Connecticut
New London, Connecticut


title: Giờ đen tối (phim 2011)

text:
Giờ đen tối (tên gốc tiếng Anh: The Darkest Hour) là một phim điện ảnh hồi hộp khoa học viễn tưởng do Chris Gorak đạo diễn và Timur Bekmambetov sản xuất, với nội dung kể về một cuộc xâm lăng của người ngoài hành tinh. Phim có sự tham gia diễn xuất của Emile Hirsch, Max Minghella, Olivia Thirlby, Joel Kinnaman và Rachael Taylor, vào vai nhóm người bị bắt trong cuộc xâm lăng này. Phim được công chiếu vào ngày 25 tháng 12 năm 2011 tại Mỹ vào ngày 30 tháng 12 năm 2011 tại Việt Nam.

Nội dung
Lấy bối cảnh thủ đô Moskva của nước Nga, truyện phim kể về cuộc xâm lăng Trái đất của những quái vật ngoài hành tinh. Chúng tấn công thành phố, vô hiệu hóa toàn bộ hệ thống năng lượng - đặc biệt là điện năng - và hủy diệt tất cả mọi sinh vật chỉ trong vòng vài giây.

Trong khi quân đội, cảnh sát đều bất lực thì một nhóm năm du khách trẻ người Mỹ (Sean, Natalie, Anne, Skyler và Ben) bị mắc kẹt trong thành phố đã tìm cách chống lại những kẻ độc ác đến từ hành tinh khác. Tuy nhiên, họ vấp rất nhiều khó khăn vì những con quái vật này lại có khả năng tàng hình. "Bọn chúng thấy chúng ta, nhưng chúng ta không thể nhìn thấy chúng !" - nhân vật chính Lukie (Emile Hirsch) thốt lên trong sợ hãi.

Diễn viên

 Emile Hirsch vai Sean
 Olivia Thirlby vai Natalie
 Max Minghella vai Ben
 Rachael Taylor vai Anne
 Joel Kinnaman vai Skyler
 Gosha Kutsenko vai Matvei
 Veronika Vernadskaya vai Vika
 Dato Bakhtadze as Sergei
 Nikolay Efremov as Sasha
 Pyotr Fyodorov vai Anton Batkin
 Georgiy Gromov as Boris
 Artur Smolyaninov vai Yuri
 Anna Rudakova vai Tess

Sản xuất
Với kinh phí sản xuất vỏn vẹn 40 triệu USD, bộ phim được quay với các camera 3D từ mùa hè năm 2010 tại Nga. Nhà sản xuất nổi tiếng Timur Bekmambetov tin rằng sự mới mẻ trong kịch bản, cộng với những hiệu ứng hình ảnh đánh vào thị giác, Thời khắc tăm tối chắc chắn đem lại bộ mặt mới cho dòng phim thảm họa.

Bộ phim lẽ ra đã được phát hành sớm hơn, nhưng mùa hè 2010 đã xảy ra những vụ cháy rừng liên tiếp khiến thành phố Moskva bị khói đen che phủ gây ảnh hưởng tới tiến độ làm phim.

Phát hành
Giờ đen tối được công chiếu vào ngày 25 tháng 12 năm 2011 tại Mỹ vào ngày 30 tháng 12 năm 2011 tại Việt Nam dưới định dạng 2D và 3D. Phiên bản DVD được phát hành vào ngày 10 tháng 4 năm 2012 bởi Summit Entertainment. Tại Vương quốc Anh, phim được khởi chiếu từ ngày 13 tháng 1 năm 2012 và phát hành dưới định dạng DVD vào ngày 21 tháng 5 năm 2012.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Phim của Bazelevs
Phim kinh dị Mỹ
Phim kinh dị Nga
Phim hành động Mỹ
Phim hành động Nga
Phim 3D năm 2011
Phim năm 2011
Phim IMAX
Phim Nga
Phim tiếng Anh
Phim của Summit Entertainment
Phim của Regency Enterprises
Phim của 20th Century Fox
Phim Mỹ
Phim hành động khoa học viễn tưởng Mỹ
Phim tận thế
Phim tiếng Nga
Phim về quái vật
Phim về cuộc xâm lược của người ngoài hành tinh


title: Caours

text:
Caours là một xã ở tỉnh Somme, vùng Hauts-de-France, Pháp.

Địa lý
A village Xã này có cự ly khoảng 3 dặm Anh về phía đông bắc của Abbeville, trên đường D482 hướng về Saint-Riquier.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Somme

Liên kết ngoài
 Caours trên trang mạng của INSEE
 Caours trên trang mạng của Quid

Tham kjaor

Xã của Somme


title: Anthidium trochantericum

text:
Anthidium trochantericum là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Morawitz mô tả khoa học năm 1894.

Chú thích

Tham khảo

Anthidium
Động vật được mô tả năm 1894


title: Quận Buckingham, Virginia

text:
Quận Buckingham là một quận thuộc tiểu bang Virginia, Hoa Kỳ.
Quận này được đặt tên theo. Theo điều tra dân số của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2000, quận có dân số 15.623 người. Quận lỵ đóng ở Buckingham.

Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có diện tích 1513 km2, trong đó có 8 km2 là diện tích mặt nước.

Các xa lộ chính

Quận giáp ranh
 Quận Fluvanna - đông bắc
 Quận Cumberland - đông
 Quận Prince Edward - nam
 Quận Appomattox - tây nam
 Quận Nelson - tây
 Quận Albemarle - tây bắc

Thông tin nhân khẩu
Theo điều tra dân số  năm 2000, quận đã có dân số 15.623 người, 5.324 hộ gia đình, và 3.758 gia đình sống trong quận hạt. Mật độ dân số là 27 người trên một dặm vuông (10/km ²). Có 6.290 đơn vị nhà ở với mật độ trung bình là 11 trên một dặm vuông (4/km ²). Cơ cấu chủng tộc của dân cư quận bao gồm 59,11% người da trắng, 39,06% da đen hay Mỹ gốc Phi, 0,20% người Mỹ bản xứ, 0,17% châu Á, Thái Bình Dương 0,01%, 0,36% từ các chủng tộc khác, và 1,08% từ hai hoặc nhiều chủng tộc. 0,81% dân số là người Hispanic hay Latino thuộc một chủng tộc nào.

Hai nhóm sắc tộc lớn nhất ở Quận Buckingham là người Mỹ gốc Phi (39%) và tiếng Anh Mỹ (11%).

Có 5.324 hộ, trong đó 30,40% có trẻ em dưới 18 tuổi sống chung với họ, 51,10% là đôi vợ chồng sống với nhau, 14,20% có nữ hộ và không có chồng, và 29,40% là các gia đình không. 25,10% hộ gia đình đã được tạo ra từ các cá nhân và 11,40% có người sống một mình 65 tuổi hoặc lớn tuổi hơn là người. Cỡ hộ trung bình là 2,52 và cỡ gia đình trung bình là 2,99.

Trong quận, cơ cấu độ tuổi dân số đã được trải ra với 22,40% dưới độ tuổi 18, 7,50% 18-24, 31,90% 25-44, 24,60% từ 45 đến 64, và 13,60% từ 65 tuổi trở lên đã được những người. Độ tuổi trung bình là 38 năm. Đối với mỗi 100 nữ có 121,60 nam giới. Đối với mỗi 100 nữ 18 tuổi trở lên, đã có 126,50 nam giới.

Thu nhập trung bình cho một hộ gia đình trong quận đạt $ 29.882, và thu nhập trung bình cho một gia đình là $ 37.465. Phái nam có thu nhập trung bình $ 26.302 so với 20.491 $ của phái nữ. Thu nhập bình quân đầu người là 13.669 đô la Mỹ. Có 16,00% gia đình và 20,00% dân số sống dưới mức nghèo khổ, bao gồm 26,00% những người dưới 18 tuổi và 19,30% của những người 65 tuổi hoặc hơn.

Tham khảo

Quận của Virginia


title: 1260

text:
Năm 1260 là một năm trong lịch Julius.

Sự kiện

Sinh

 Henry de Cobham, nam tước thứ nhất của Cobham (mất năm 1339)
 Mate Csák, Hungary chính trị đầu sỏ
 Meister Eckhart, nhà thần học Đức, nhà triết học và thần bí (mất 1328)
 Agnes của Pháp, con gái của Louis VII của Pháp (mất 1240)
 Enguerrand de Marigny, bộ trưởng của Philip IV của Pháp
 Guillaume de Nogaret, người Pháp (năm rất không chắc chắn) (mất 1313)
 Maximus Planudes, nhà thần học Byzantine (khoảng ngày; mất năm 1330)
 Farsi, nhà toán học và vật lý học Ba Tư (mất 1320)

Mất

Tham khảo

Năm 1260


title: Coisevaux

text:
Coisevaux là một xã thuộc tỉnh Haute-Saône trong vùng Bourgogne-Franche-Comté phía đông nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Haute-Saône

Tham khảo
INSEE

Xã của Haute-Saône


title: Sân bay La Môle – Saint-Tropez

text:
Sân bay La Môle – Saint-Tropez ()  là một sân bay nằm ở La Môle, 15 km về phía tây nam của Saint-Tropez trong tỉnh Var thuộc vùng Provence-Alpes-Côte d'Azur của Pháp. Sân bay có đường băng bằng asphalt dài 1180 mét. Tại thời điểm tháng 8 năm 2010, chỉ có hãng Baboo phục vụ ở sân bay này với các chuyến bay mùa hè theo mùa đến Geneva , với thỏa thuận chia chuyến với Air France, ba chuyến một tuần.

Hãng hàng không và tuyến bay

Tham khảo

Liên kết ngoài

La Môle – Saint-Tropez
Var
Provence-Alpes-Côte d'Azur


title: Manning, Oregon

text:
Manning là một cộng đồng nhỏ chưa hợp nhất nằm trong quận Washington, Oregon, Hoa Kỳ trên Xa lộ Sunset (Quốc lộ Hoa Kỳ 26/Xa lộ Oregon 47).

Manning được đặt tên của Martin Manning, người khai khẩn đất hoang ở đó vào năm 1865. Bưu điện Manning được thiết lập năm 1890.

Đường mòn Tiểu bang Banks-Vernonia, một đường mòn do đường xe lửa trước đây để lại, đi qua Manning.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Manning history from VanNatta Forestry

Quận Washington, Oregon
Khu dân cư thành lập năm 1890


title: Smerinthus ophthalmica

text:
Smerinthus ophthalmica là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Nó được miêu tả bởi Boisduval năm 1855. Nó được tìm thấy ở California to Alberta.

Chú thích

Tham khảo

Smerinthus


title: Ceratina loquata

text:
Ceratina loquata là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Nurse mô tả khoa học năm 1902.

Chú thích

Tham khảo

Ceratina
Động vật được mô tả năm 1902


title: Guettarda ochreata

text:
Guettarda ochreata là một loài thực vật thuộc họ Rubiaceae. Đây là loài đặc hữu của Peru.

Chú thích

Tham khảo
 World Conservation Monitoring Centre 1998. Guettarda ochreata. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Peru
Guettarda


title: Epicephala euchalina

text:
Epicephala euchalina là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Loài này có ở Myanma.

Chú thích

Tham khảo

Epicephala


title: Hàn Diên Chi

text:
Hàn Diên Chi (, ? - ?), tự là Hiển Tông, người Đổ Dương, Nam Dương, tướng lĩnh nhà Bắc Ngụy thời Nam Bắc triều trong lịch sử Trung Quốc.

Cuộc đời
Ban đầu, Hàn Diên Chi làm quan nhà Đông Tấn, chức vị là Kiến uy tướng quân, Kinh Châu tòng sự, sau chuyển sang nhận chức Bình Tây phủ lục sự tham quân. Quyền thần Lưu Dụ nhà Đông Tấn muốn thảo trừ Tư Mã Hưu Chi, chưa đến Giang Lăng đã ngầm gửi thư chiêu dụ ông. Duyên Chi đáp thư, mắng ông ta thậm tệ rằng: "Lưu Dụ nhà ngươi, người trong nước còn ai không biết lòng dạ nhà người, mà định lừa dối kẻ quốc sĩ!"

Vì cha của Lưu Dụ là Lưu Kiều, tự Hiển Tông, nên Hàn Diên Chi mới lấy tên chữ là Hiển Tông, đặt tên con là Kiều, cho thấy sẽ không bao giờ thần phục họ Lưu. Sau đó ông cùng Tư Mã Hưu Chi chạy sang đầu hàng Diêu Hưng nhà Hậu Tần.

Năm Thái Thường thứ 2 (417) nhà Bắc Ngụy, ông cùng với con trai của Hưu Chi là Văn Tư và nhiều người khác chạy sang Bắc Ngụy. Bắc Ngụy Minh Nguyên đế lấy Duyên Chi làm tướng trấn thủ Vũ Lao, ban tước Lỗ Dương hầu.

Cái chết
Không rõ Hàn Diên Chi mất năm nào. Từ trước, Hàn Diên Chi từng đi lại Bách Cốc ổ, xem xét mộ của Lỗ Tông Chi, có ý muốn về sau mình cũng được chôn ở đấy. Ông nói với cháu nội rằng: "Vùng Hà Lạc đã có 3 triều đại định đô, triều đình ắt cũng dời về đây. Ta chết rồi, không cần vất vả an táng ở phương bắc, cứ chôn ngay tại đây." Con trai làm theo lời ấy, bèn an táng ông ngay bên cạnh mộ của Tông Chi.

Hơn 50 năm sau, Bắc Ngụy Hiếu Văn đế dời đô đến Lạc Dương (493), con cháu của ông cũng dời về sống bên cạnh mộ tổ ở phía bắc Bách Cốc ổ.

Chú thích

Tham khảo
 Nam sử
 Bắc sử

Tướng nhà Bắc Ngụy
Nhân vật chính trị nhà Tấn
Người Hà Nam (Trung Quốc)
Năm sinh thiếu
Năm mất thiếu


title: Zemitrella spengleri

text:
Zemitrella spengleri là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Columbellidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Zemitrella
Động vật được mô tả năm 2009


title: Dicranomyia microsoma

text:
Dicranomyia microsoma là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Dicranomyia
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Padunia lepnevae

text:
Padunia lepnevae là một loài Trichoptera trong họ Glossosomatidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Trichoptera miền Cổ bắc
Padunia


title: Jockstrap

text:
Quần jockstrap là một loại đồ lót được thiết kế để hỗ trợ bộ phận sinh dục nam trong khi hoạt động thể thao hoặc các hoạt động thể lực dùng nhiều sức. Quần jockstrap tiêu chuẩn gồm có một lưng có khả năng đàn hồi với một khoang trợ giúp cho bộ phận sinh dục và hai dây đàn hồi phía ngoài rìa để nối lên phần lưng. Khoang bảo vệ có thể chứa một cái túi để giữ một cái chén phản lực để bảo vệ tinh hoàn hoặc dương vật khỏi bị tổn thương.

Từ nguyên
Từ jockstrap đã được dùng từ năm 1897, lúc đó được thiết kế dành cho những người chạy xe đạp. Bike Jockey Strap là nhà sản xuất jockstrap đầu tiên tại Mỹ vào năm 1874.

Từ jockey có nghĩa là "người điều khiển", thường dùng để chỉ nài ngựa, đã được sử dụng từ năm 1670.

Thiết kế
Người đi bơi thì chuộng jockstrap lưng thấp, trong khi cầu thủ bóng đá lại thích lưng cao. Một số nhà sản xuất còn bán cả loại thời trang với nhiều thiết kế khác nhau và chất liệu vải nhiều màu sắc. Chén bảo vệ, thường dùng cho các môn thể thao tiếp xúc nhiều, thường được làm bằng nhựa cứng hoặc kim loại.

Thư viện hình

Chú thích

Đồ lót

Phát minh của Hoa Kỳ


title: 1795 Woltjer

text:
1795 Woltjer (4010 P-L) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 24 tháng 9 năm 1960 bởi Cornelis Johannes van Houten, Ingrid van Houten-Groeneveld và Tom Gehrels ở Đài thiên văn Palomar.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser 1795 Woltjer

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1960
Tiểu hành tinh kiểu Ch (SMASS)
Được phát hiện bởi Cornelis Johannes van Houten
Được phát hiện bởi Ingrid van Houten-Groeneveld
Được phát hiện bởi Tom Gehrels
Tiểu hành tinh được đặt tên


title: Quốc lộ 5

text:
Quốc lộ 5 là đường giao thông huyết mạch nối cụm cảng Hải Phòng với thủ đô Hà Nội, miền Bắc Việt Nam. Nó còn là một phần của đường Xuyên Á AH14.

Lộ trình
Điểm đầu từ Nút giao Kim Chung (trước đây bắt đầu từ Cầu Chui – Long Biên – Hà Nội), điểm cuối là Cảng Chùa Vẽ, giao với đường tỉnh 356 tại thành phố Hải Phòng. Chiều dài toàn tuyến 116 km. Quốc lộ 5 đi qua địa phận Đông Anh, Long Biên, Gia Lâm (Hà Nội), Văn Lâm, Yên Mỹ, Mỹ Hào (Hưng Yên), Bình Giang, Cẩm Giàng, thành phố Hải Dương, Kim Thành (Hải Dương), An Dương, Hồng Bàng, Hải An (Hải Phòng). Các đô thị nằm dọc quốc lộ 5 là Quận Long Biên, Hà Nội, các thị trấn Trâu Quỳ (Gia Lâm), Như Quỳnh (Văn Lâm), Lai Cách (Cẩm Giàng), Phú Thái (Kim Thành); Thị xã: Mỹ Hào, Tỉnh Hưng Yên; Thành phố: Hải Dương (Thành phố), Tỉnh Hải Dương và các Quận của Hải Phòng.

Tình trạng kỹ thuật
Đường cấp 1 đồng bằng, đi qua địa hình đồng bằng châu thổ sông Hồng, dân cư đông đúc, có mạng đường dọc, đường ngang, đường bổ trợ khá hoàn chỉnh và phát triển;
Nền đường: từ 26 đến 35 m, mặt đường 18 đến 23 m (từ km 0 đến km6+600 mặt đường 6 làn xe bằng 30 m) thảm bê tông nhựa. Từ km 6+600 (Phú Thụy – Gia Lâm – Thành phố Hà Nội) đến Cảng Chùa Vẽ – Hải Phòng, mặt đường phổ biến từ 18 đến 23 m (4 làn xe) có dải phân cách cứng rộng 1,2 – 1,5 m. Quốc lộ 5 bảo đảm thông xe 2 mùa.
Có 12 cầu chính trên đường vượt chướng ngại nước và vượt đường bộ, đường sắt là cầu bê tông có tải trọng cho xe H30.
Cầu dân sinh qua đường bằng các cầu chui có chiều dài phổ biến từ 18 đến 23 m, cao 2,5 m, rộng 3–4 m bằng vật liệu bê tông dự ứng lực.
Nhiều đoạn dải phân cách đã bị người dân phá để lấy lối qua đường. Vì vậy, tuyến quốc lộ này thường xuyên xảy ra tai nạn giữa xe cơ giới và người đi bộ.
Nắn đường: quốc lộ 5 ngày nay đã được nâng cấp mở rộng trên cơ sở đường quốc lộ 5 cũ. Một số đoạn được nắn lại như ở Văn Lâm, Mỹ Hào, thành phố Hải Dương, An Dương và trung tâm thành phố Hải Phòng.

Tu bổ
Tổng cục Đường bộ Việt Nam (Bộ GTVT) vừa có công điện khẩn, yêu cầu Tổng Công ty Phát triển hạ tầng và đầu tư tài chính Việt Nam (Vidifi) đẩy nhanh tiến độ thực hiện các gói thầu của dự án sửa chữa mặt đường Quốc lộ 5 (QL5), nếu không sẽ bị dừng thu phí. Theo PGS.TS Ngô Trí Long, từ năm 2016 đến nay, không dưới 3 lần QL5 bị hư hỏng và cũng từng ấy lần những "tối hậu thư" với nội dung "sẽ dừng thu phí nếu không sửa đường kịp thời" đều vô tác dụng.

Tổng chiều dài Quốc lộ 5 có tổng chiều dài 119 km. Quy mô: 4 - 10 làn xe. Nền đường rộng: 25,8m - 45,5m. Vận tốc thiết kế: Tối đa: 80 km/h và tối thiểu: 20 km/h.

Lịch sử
Tiền thân của Quốc lộ 5 là đường thuộc địa số 5, được xây dựng từ thời Pháp thuộc. Quốc lộ 5 được cải tạo, nâng cấp từ tháng 6 năm 1996 và hoàn thành tháng 6 năm 1998. Trên quốc lộ 5 có 2 trạm thu phí sử dụng, một tại địa phận tỉnh Hưng Yên và một tại địa phận thành phố Hải Phòng.

Song song với quốc lộ 5 là tuyến đường sắt Hà Nội – Hải Phòng dài khoảng 110 km. Do đoạn từ cầu Chui (Long Biên) đến nút giao Kim Chung mới được xây dựng nên nó còn được gọi là Quốc lộ 5 kéo dài.

Xem thêm
Đường cao tốc Hà Nội – Hải Phòng (Quốc lộ 5B)
 AH14

Chú thích

Tham khảo

5
Giao thông Hà Nội
Giao thông Hưng Yên
Giao thông Hải Dương
Giao thông Hải Phòng
Đường Xuyên Á


title: Ptilothrix vulpihirta

text:
Ptilothrix vulpihirta là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1912.

Chú thích

Tham khảo

Ptilothrix
Động vật được mô tả năm 1912


title: 5129 Groom

text:
5129 Groom (1989 GN) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 7 tháng 4 năm 1989 bởi Eleanor F. Helin ở Đài thiên văn Palomar.

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 5129 Groom

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1989


title: Cymatium mundum

text:
Cymatium mundum là một loài ốc biển săn mồi, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Ranellidae, họ ốc tù và.

Phân bố

Miêu tả
Chiều dài tối đa của vỏ ốc được ghi nhận là 38 mm.

Môi trường sống
Độ sâu tối thiểu được ghi nhận là 149 m. Độ sâu tối đa được ghi nhận là 185 m.

Chú thích

Tham khảo

Cymatium


title: Giả Nguyên Xuân

text:
Giả Nguyên Xuân () là nhân vật hư cấu trong tiểu thuyết Hồng Lâu Mộng, tác giả Tào Tuyết Cần. Nàng là con gái Giả Chính và Vương phu nhân, chị cả hơn Bảo Ngọc gần 10 tuổi, vì sinh vào đúng ngày mồng 1 tháng Giêng, tươi đẹp rực rỡ như hoa đào, nên được đặt tên là Nguyên Xuân và cũng là cô cả trong Giả phủ tứ xuân. Các cô gái trong Hồng Lâu Mộng khi nhắc tới Nguyên Xuân thường tấm tắc khen ngợi có pha chút ghen tị vì "đến ngày sinh của chị ấy cũng hơn người ta." Nàng cũng là chị gái của Giả Thám Xuân, em chồng của Lý Hoàn, chị họ của Vương Hy Phượng, Lâm Đại Ngọc, Tiết Bảo Thoa, Giả Nghênh Xuân, Giả Tích Xuân. Thuở nhỏ, Nguyên Xuân thường dạy Bảo Ngọc đọc sách viết chữ, sau này đến tuổi được tuyển vào cung làm Nữ sử, sau vài năm được phong Hiển Đức phi, coi giữ cung Phượng Tảo. Nơi nàng ở hoa lựu khắp nơi đỏ rực cảnh sắc như xuân, vì thế Nguyên Xuân được ví như hoa lựu. Nguyên Xuân vì thế là kim thoa duy nhất hầu như không sinh sống trong Giả phủ trong suốt chiều dài Hồng Lâu Mộng, và xuất hiện cũng rất ít. Đây đương nhiên là ý đồ của tác giả – nhà văn cố tình tạo nên hình ảnh Giả quý phi cách biệt với thường nhân, một kiểu mẫu lý tưởng mà mọi người chỉ dám đứng từ xa mà ngưỡng vọng.

Trong tác phẩm, Nguyên Xuân được vua ban ơn cho về thăm nhà một lần (hồi 17-18). Việc này khiến phủ Vinh Quốc xây dựng Đại Quan viên vô cùng tráng lệ, đẹp đẽ với đủ đình đài điện các trong nhiều tháng trời để Nương nương tỉnh thân vào ngày tết Nguyên tiêu, ngay cả Nghênh Xuân cũng cảm thấy quá lãng phí! Về sau, Nguyên Xuân cho chỉ dụ về nhà, để Bảo Ngọc và đám nữ nhi trong phủ chia nhau đến ở các nơi trong Đại Quan Viên.

Cuối tác phẩm, hồi 95 Tin đồn không sai, Nguyên phi đã mất; Giả thực lẫn lộn, Bảo Ngọc hoá ngây, Nguyên Xuân qua đời, thọ 42 tuổi, thụy hiệu là Hiền thục Quý phi, khởi đầu chuỗi ngày suy sụp của nhà họ Giả.

Số phận
Với Bảo Ngọc, Nguyên Xuân vừa là chị vừa là mẹ. Đoạn sau đã nói rõ:

Nguyên là Giả phi lúc bé được Giả mẫu nuôi dạy. Sau thêm được Bảo Ngọc. Giả phi là chị cả, Bảo Ngọc là em út. Giả phi nghĩ mẹ tuổi đã cao, mới sinh được đứa em nhỏ, nên rất thương yêu Bảo Ngọc, khác hẳn mọi người. Vả lại, chị em cùng ở với Giả mẫu, không rời nhau lúc nào. Khi Bảo Ngọc mới ba, bốn tuổi, chưa đi học, đã được Giả phi dạy truyền khẩu, thuộc lòng mấy quyển sách, biết đến mấy nghìn chữ. Tuy là chị em, nhưng chẳng khác gì mẹ với con. Sau khi vào cung, Giả phi thường nhắn tin cho cha mẹ: "Cần phải nuôi dạy Bảo Ngọc cẩn thận, không nghiêm thì sau này không thành người, nhưng nghiêm quá lại sợ xảy ra sự bất trắc, làm cho cha mẹ lo buồn".

Lòng quyến luyến của Giả phi đối với Bảo Ngọc thật là không khuây chút nào.

Đối với những con người trong Giả phủ, Nguyên Xuân là chỗ dựa lớn nhất về địa vị trong bộ máy phong kiến, là niềm tự hào lớn của gia tộc. Lần duy nhất Nguyên Xuân được phép vua cho về thăm nhà đã khiến họ Giả xây dựng một Đại Quan viên tốn kém vô số vàng bạc – nơi này về sau trở thành sân khấu diễn ra những câu chuyện hỉ nộ ái ố của tất cả các nhân vật chính trong truyện. Hiển Đức phi dù giúp Giả phủ “liệt hỏa phanh du, tiên hoa trứ cẩm chi thịnh“, tức thịnh vượng rực rỡ như ngọn lửa, nhưng đánh đổi lại nàng phải sống tịnh mịch bị vây trong thâm cung. Lúc về thăm nhà, nàng vừa khóc vừa nói, ví hoàng cung đại nội như “chỗ không bao giờ được về gặp người nhà”. Sau lần đó, Giả phi không có cơ hội xuất cung nữa, cuối cùng qua đời sau cơn bạo bệnh. Cái chết của Nguyên Xuân đã kéo theo sự sụp đổ không thể cưỡng được của Giả phủ.

Chính sách đề vịnh chi nhị

Trong lời sấm này, tác giả Tào Tuyết Cần đã sử dụng biện pháp song quan để ám chỉ nhân vật Nguyên Xuân. Quả phật thủ tiếng Hán Việt gọi là "hương duyên," chữ duyên (yuan) đồng âm với chữ Nguyên trong tên của Nguyên Xuân (Yuan Chun). Cái cung biểu tượng cho âm mưu, bạo lực, và sự bấp bênh, lại đồng âm với chữ cung trong cung đình – là nơi Nguyên Xuân ở. "Sau tuổi hai mươi đã trải đời" nói rõ việc Nguyên Xuân được vinh hiển từ rất sớm. Hoa lựu đỏ rực là biểu tượng của phú quý, phồn vinh. "Ba xuân nào được bằng xuân mới" hàm ý rằng Nghênh Xuân, Thám Xuân, Tích Xuân không thể so sánh với Nguyên Xuân về số phận may mắn. "Thỏ gặp hùm kia giấc mộng xuôi" báo trước Nguyên Xuân qua đời vào cuối năm Dần đầu năm Mão, nhưng cũng có ám chỉ về những âm mưu độc địa trong cung cấm.

Khi Nguyên Xuân được phép về thăm nhà và chứng kiến bao tiền của công sức đổ ra để tạo nên một cảnh tượng "khói thơm nghi ngút, bóng hòa rập rờn, chỗ nào cũng đèn sáng chói lọi, lúc nào cũng tiếng nhạc du dương, thật là cảnh tượng thái bình, phong lưu phú quý, nói không xiết được!", phản ứng của nàng không phải vui sướng, hãnh diện, hài lòng, mà là "lẳng lặng thở dài: "Xa hoa quá". Nguyên Xuân là vị quý phi sống trong cung, vốn đã chẳng lạ gì với gấm vóc lụa là mà còn như vậy thì đủ hiểu sự hào nhoáng tột đỉnh của Đại Quan viên đến mức nào!

Tới đây phải nghỉ chân uống chén trà để nói về một triết lý của người Trung Quốc: vật cực tất phản (wu ji bi fan), viết đầy đủ là: vật cực tất phản, lạc cực tất bi, thái hợp tất ly, thế thịnh tất suy. Đại ý của triết lý này nghĩa là những điều tốt đẹp trong cuộc sống mà cố tình đẩy đến mức cực độ thì cũng đều có kết cục xấu. Vui sướng, giàu có, tốt đẹp đến mấy cũng nên dừng lại đúng lúc, nếu không thì trạng thái vui-đẹp-tốt-giàu ấy sẽ bị đảo ngược. Trong Hồng Lâu Mộng ta thấy rõ điều đó: nhà họ Giả giàu có vinh hoa đến đỉnh cao rồi lụi tàn, Lâm Đại Ngọc tài hoa phát tiết rực rỡ thì chết yểu, Vương Hy Phượng quyền biến hơn người nhưng kết cục bi thảm. Trong Hồng Lâu Mộng có một đoạn Tần Khả Khanh hiện hồn về báo mộng với Phượng Thư để nhắc nhở:

Câu tục ngữ "Trăng tròn rồi khuyết, nước đầy thì tràn", và "Trèo cao tất ngã đau", chắc thím cũng đã hiểu. Nhà ta giàu sang lừng lẫy non trăm năm nay, một ngày kia "Hết vui đến buồn", đúng như câu tục ngữ: "Cây đổ khỉ vượn tan", chẳng hóa ra phụ cái tiếng dòng họ thi thư lâu đời hay sao?

[…]

Bĩ chán thì phải thái, vinh chán thì phải nhục, xưa nay vẫn quanh quẩn như thế, sức người có giữ được mãi đâu! Nhưng đang lúc thịnh, ta nghĩ cách đề phòng lúc suy, thì cũng có thể giữ lâu được. Hiện giờ mọi sự điều ổn, chỉ có hai việc là chưa xuôi, nếu biết xếp đặt ngay thì sau này sẽ không phải lo.

[…]

Nếu chỉ nhìn trước mắt cho là vinh hoa mãi mãi mà không tính đến mai sau, thì không phải là kế lâu dài. Rồi đây chẳng bao lâu nữa sẽ có một sự vui mừng khác thường, thực là: "lửa nóng sôi dầu, hoa tươi cài gấm!" Nhưng đó chỉ là cuộc phồn hoa nháy mắt, vui sướng một thời, đừng nên quên câu: "tiệc vui cũng tàn!" Nếu không lo xa từ giờ, sau này hối cũng vô ích!

Nên nhớ rằng bài học đằng sau "vật cực tất phản" không phải là tránh né sự giàu sang, tiền tài, sung sướng, mà là nhìn trước ngó sau, biết được giới hạn để tính toán lâu dài! Tần Khả Khanh khi báo mộng cho Vương Hy Phượng đã dặn dò tất cả những điều đó, thậm chí còn báo trước việc quý phi về thăm nhà – "vui mừng khác thường, phồn hoa nháy mắt", nhưng chỉ như nước đổ lá khoai. Không những Phượng Thư không tỉnh ngộ mà còn tiêu xài hoang phí hơn, mưu mô xảo quyệt hơn, dần dà đưa cả nhà họ Giả xuống vực. Ngoài Khả Khanh, trong Hồng Lâu Mộng còn có những tiếng nói của lý trí khác (voice of reason) như Bảo Thoa khuyên Đại Ngọc đừng tự hủy hoại bản thân, Tập Nhân phân tích phải trái cho Bảo Ngọc, nhưng tất thảy đều không có tác dụng. Số phận của các nhân vật mang tính cực đoan (Đại Ngọc, Bảo Ngọc, Phượng Thư) rốt cuộc đều đi vào ngõ cụt.

Trở lại Nguyên Xuân, nàng là con người có ý thức rõ ràng về vấn đề "vật cực tất phản". Từ lời khuyên cha mẹ về việc răn dạy Bảo Ngọc "nghiêm nhưng đừng nghiêm quá" tới nhắn nhở gia đình "Giữ lấy sức khoẻ, không nên thương nhớ" và "Nếu sang năm ơn trên lại cho về thăm nhà, thì không nên bày vẽ xa xỉ như thế này", đã cho thấy sự khôn ngoan, nhìn xa trông rộng của Quý phi, điều mà cả nhà họ Giả không có ai bằng được. Bản thân Nguyên Xuân cũng hoàn toàn không phải người đam mê cửa vàng lầu ngọc, đền quế cung lan – nàng ưa thích cuộc sống bình an bên cạnh người thân, không bị khoảng cách xa xôi về địa lý và khoảng cách xa hơn của địa vị. Những giọt nước mắt của Nguyên Xuân khi gặp bà, gặp mẹ cho thấy rất rõ ràng:

Một lúc Giả phi mới nén buồn, cười gượng an ủi:

– Ngày trước đã đưa tôi đến chỗ không bao giờ được về gặp người nhà, nay may được về đây, mẹ con lại không cười, không nói, cứ khóc! Chốc nữa tôi đi, biết bao giờ lại được gặp nhau?

Lòng người muốn vậy, nhưng ý trời không cho phép. Nguyên Xuân mong mỏi hướng tới sự hòa hợp, quân bình, nhưng kể cả ngày sinh nhật của nàng đã được thiên định là đầu bảng, trội hơn tất cả mọi người. Vào cung làm phi là một điều trái với nguyện vọng của Nguyên Xuân, một phần vì nàng muốn kề cận gia đình, nhưng phần lớn hơn là trách nhiệm quá nặng nề! Hoàng cung là một nơi trá ngụy bậc nhất thiên hạ, Nguyên Xuân là một cô gái trẻ vừa "làm bạn với vua như chơi với hổ," vừa phải đề phòng các âm mưu đầy rẫy xung quanh, lại còn gánh vác trọng trách nặng nề bảo toàn cho địa vị nhà họ Giả ở ngoài cung! Dù thân ở lầu son gác tía, Nguyên Xuân cũng không hề được sung sướng như các chị em trong phủ (và nhiều người đọc) lầm tưởng.

Hồng lâu mộng khúc

Lại trở về vấn đề "vật cực tất phản", trong hội đố đèn, câu đố của Nguyên Xuân đã gây cho Giả Chính nhiều nỗi lo lắng đau lòng, vì nó mang điềm rất gở.

Câu đố cái pháo
Yêu ma hồn vía còn chăng
Thân như lụa cuốn hơi bằng sấm ran
Ai nghe thấy cũng hết hồn
Ngoảnh đầu nhìn lại tro tàn khói bay.

(hồi 22 - Nghe câu hát, Bảo Ngọc hiểu đạo thiền; Đánh đố thơ, Giả Chính lo lời sấm)

Đây là câu đố rất hay về cái pháo. Giữa ngày tết Nguyên tiêu mà Quý phi lại nhắc tới "yêu ma", "hồn vía", "tro tàn", "khói bay" thì quả thật không lành. Tại sao Tào Tuyết Cần lại chọn cái pháo để nói về Nguyên Xuân? Vì Nguyên Xuân sinh đúng mùng một Tết – một ngày may mắn sum vầy đầu năm khi người ta đốt pháo để ăn mừng. Tiếng pháo nổ thật vui biết bao, nhưng chỉ là cái vui trong khoảnh khắc, còn sau đấy là xác pháo hồng sẽ vương vãi đầy mặt đất. Sự đối lập giữa cái vui cực độ và cái thê lương cực độ ấy chính là điềm báo "vật cực tất phản" trong số phận của Nguyên Xuân, khiến cho cha của nàng không khỏi buồn rầu sợ sệt. Ở trường hợp này, tác giả để chính Nguyên Xuân tự chọn lấy lời sấm, cho thấy rằng dù khôn ngoan đến mấy nàng cũng không thể thoát khỏi bàn tay sắp đặt của tạo hoá. Nguyên Xuân, ở một chừng mực nào đó, đã hiểu và chấp nhận số mệnh của mình.

Nguyên Xuân trên giường bệnh sắp chết, Giả Mẫu và Vương phu nhân vào cung thăm. Thế nhưng chi tiết thú vị nhất về Nguyên Xuân lại là một đoạn mà nhiều người bỏ qua. Đoạn đó nằm ở hồi mười chín:

Giả Tường vội đem trình các mục vở hát và danh sách mười hai ca nữ. Một lúc thấy chấm bốn vở:

1. Hào yến,

2. Khất sảo,

3. Tiên duyên,

4. Li hồn.

Giả Tường vội xếp đặt các vở đem ra diễn. Những điệu hát lên cao, lanh lảnh, những điệu múa biến ảo như ma, tuy chỉ là lối biểu diễn hóa trang, nhưng nỗi vui buồn đều biểu lộ rõ.

Bốn vở hát do chính Nguyên Xuân chọn có ý nghĩa không thể xem thường, nhưng việc tìm hiểu rõ nguồn gốc từng vở thật là một việc mò trăng đáy nước, bởi trong truyện không có nói rõ. Sau một hồi mò mẫm, đối chiếu các tài liệu ít ỏi bằng… tiếng Anh (như cuốn Another Phenomennology of Humanity của Xunwu Chen), tôi tạm kết luận bốn vở hát đó có lai lịch như sau (bạn nào hiểu biết hơn về vấn đề này xin chỉ giáo thêm):

– Hào yến: Đây là tác phẩm khó xác định nguồn gốc nhất. Theo tôi, cảnh này được lấy từ vở Nhất bổng tuyết (Yi peng xue), một câu chuyện về sự phản bội, gian trá, sự trung thành và hy sinh xoay quanh chiếc chén ngọc trắng như tuyết, hiện tại chưa được dịch ra tiếng Việt. Có tài liệu lại cho rằng cảnh này lấy từ vở Mẫu Đơn đình – đoạn Thái thú Đỗ Bảo đãi tiệc. Quả thật khó để biết chính xác, bởi những buổi hào yến (bữa tiệc hào hoa) trong lịch sử và văn học Trung Quốc có rất nhiều. Điểm chung của hai bữa tiệc lớn trong Nhất bổng tuyết và Mẫu Đơn đình là cảnh tượng náo loạn, tan rã, suy sụp diễn ra ngay sau giai đoạn cực thịnh.

– Khất sảo: có thể chắc chắn cảnh này lấy từ vở kịch Trường Sinh Điện của nhà soạn kịch Hồng Thăng viết từ thời Thanh sơ, lấy cảm hứng từ Trường Hận Ca của nhà thơ Bạch Cư Dị và Mưa ngô đồng của Bạch Phác đời Nguyên. Vở kịch ca tụng tình yêu lý tưởng của Đường Minh Hoàng với Dương Quý Phi, tuy có chê trách đức vua hoang dâm vô độ khiến triều đình hủ bại, nhưng trên hết vẫn tỏ ý xót thương Quý phi. Vở kịch còn có ý ủng hộ rõ ràng với tiền triều (đời Minh) nên có thể nói là cùng mạch với tư tưởng Phản thanh phục Minh.

– Tiên duyên: may mắn thay, có thể truy tìm nguồn gốc chính xác cảnh này từ câu chuyện của chàng Lư Sinh. Câu chuyện trên đầu tiên xuất hiện trong "Chẩm trung ký" là cuốn tiểu thuyết truyền kỳ đời Đường nói về quá trình vinh hoa suy tàn của đời người, mang đậm tư tưởng hư vô của Đạo gia và vô thường của Đạo Phật. Truyền rằng vào đời Đường Thái Tông, có một đạo sĩ tên là Lữ Ông chu du tới Hàn Đan và ở trong một nhà khách nọ. Trong thời gian đó có một người trẻ tuổi tên là Lư Sinh cũng thường tới nhà khách đó để giết thời gian. Sau khi gặp Lữ Ông, Lư Sinh kể chuyện mình sinh ra không gặp thời như thế nào cho Lữ Ông nghe. Một lúc sau, Lư Sinh ngủ gật. Lữ Ông với tay lấy từ sau lưng ra một chiếc gối ruột rỗng bằng gốm đưa cho Lư Sinh mượn. Lư Sinh đón chiếc gối và ngủ ngay lập tức. Trong giấc mơ anh ta thấy mình đi tới một ngôi nhà lộng lẫy, người chủ ngôi nhà đó nhìn thấy Lư Sinh quần áo chỉnh tề liền mời anh ta vào trong và tiếp đãi rất ân cần, cho tiền, đồng thời lại gả con gái cho Lư Sinh. Lư Sinh được ghi tên trên bảng vàng và làm đến chức tể tướng. Nhưng sau đó Lư Sinh gặp phải chuyện phiền phức và bị giáng xuống làm tri huyện. Ba năm sau anh ta lại được triệu về kinh, và không lâu sau được phục chức tể tướng. Đúng vào lúc anh ta đang ở đỉnh cao của danh vọng, mọi chuyện đều như ý thì bị người khác vu cho tội mưu phản và bị bắt. Trước khi vào ngục, Lư Sinh nói với vợ: "nhớ lại khi xưa lúc ta còn mặc áo vải đi lang thang trên phố Hàn Đan, tuy nghèo khổ nhưng lại tự do, và ăn thấy ngon miệng, ngủ cũng ngon giấc. Nhưng nay thì chẳng còn gì nữa". Sau đó Lư Sinh tuy được miễn tội chết, nhưng vẫn bị lưu đày tới vùng biên cương. Mấy năm sau được chứng minh là vô tội, Lư Sinh lại được mời về kinh làm tướng, còn năm đứa con trai đều làm lên chức quan to. Khi về già Lư Sinh muốn cáo lão về quê song Hoàng thượng không cho, Lư Sinh buồn rầu mà chết. Trải qua từng đấy thăng trầm thì Lư Sinh tỉnh giấc, mở mắt ra vẫn thấy Lữ Ông ngồi bên cạnh, nồi kê cũng vừa chín tới, tất cả vẫn như cũ.

"Ôi! Thì ra là một giấc mộng!" – Lư Sinh thốt lên.

"Đời người vốn dĩ là một giấc mộng mà" Lữ Ông nói.

Kể từ đó người ta có cụm từ "giấc mộng hoàng lương," hay giấc mộng kê vàng để chỉ sự phù du của kiếp người.

– Ly hồn: Con gái Trương Dật nhà Đường, có sắc đẹp. Lúc đó Trương Dật hẹn gả cho cháu ngoại là Vương Trụ, vì thế hai người vẫn quyến luyến nhau. Đến lúc lớn, Trương Dật đem gả cho người khác. Thiến Nương và Vương Trụ uất ức lắm. Sau Vương Trụ đi thuyền vào kinh, nửa đêm Thiến Nương chợt nhảy qua thuyền rồi rủ nhau trốn vào đất Thục, ở đấy năm năm đẻ được hai con. Khi về thăm nhà, Trương Dật trông thấy sợ lắm, vì con gái mình bị ốm đã mấy năm nay ở trong buồng. Khi Vương Trụ và Thiến Nương đến nhà, người con gái ấy đương nằm ở trong buồng chạy ra đón, thì hợp ngay với Thiến Nương thành một; sau người ta thường dùng chữ "Thiến Nương ly hồn" để tả người con gái vì tình mà chết.

Bốn câu chuyện này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong việc tìm hiểu về Nguyên Xuân nói riêng và Hồng Lâu Mộng nói chung. Theo Chi Nghiễn Trai, Hào yến ám chỉ nhà họ Giả giàu có xa hoa rồi sẽ có lúc nhà tan cửa nát, trở nên nghèo khó. Khất sảo là ẩn dụ về mối duyên của Nguyên Xuân (Dương Quý phi) và hoàng thượng (Đường Minh Hoàng) tuy đẹp đẽ đấy mà cũng mong manh dễ vỡ. Tiên duyên báo trước cuộc gặp mặt giữa Giả Bảo Ngọc và Chân Bảo Ngọc. Ly hồn ứng với cái chết vì tình của Đại Ngọc. Nhưng theo tôi, cả bốn câu chuyện còn có những ý nghĩa nhất định liên quan đến cuộc đời của Nguyên Xuân. Cũng giống như Bảo Ngọc và Đại Ngọc, Nguyên Xuân xuất thân là tiên (Tiên duyên) được Không Không đạo sĩ và Diểu Diểu chân nhân mang xuống trần. Khi về thăm nhà, trước cảnh tượng hào hoa mỹ lệ mà mọi người bày ra, nàng đã có một giây phút hồi tưởng về kiếp trước của mình:

Nhớ lại những ngày ở dưới núi Thanh Ngạnh trong dãy núi Đại Hoang, mình sao mà buồn rầu tịch mịch vậy! Nếu không nhờ nhà sư chốc đầu và đạo sĩ khiễng chân mang đến đây, thì làm gì mình được thấy cái thế giới này.

Sau khi đầu thai, vì mối duyên từ kiếp trước, Nguyên Xuân trở thành chị ruột của Bảo Ngọc. Khi lớn lên, nàng vào cung, phục vụ hoàng thượng (Khất sảo) hưởng đủ mọi vinh hoa phú quý (Hào yến). Nhưng cuộc vui nào cũng đến lúc tàn, người con gái đẹp đã chết yểu (Ly hồn) vì một cách ám muội (có học giả cho rằng Quý phi bị đầu độc trong cung). Tất cả những vở kịch được chọn đều có chứa đựng triết lý "vật cực tất phản" – có lẽ từ trong tiềm thức, Nguyên Xuân đã dự cảm được những điều không lành chầu chực sau lớp vỏ hào nhoáng của tiền tài, danh vọng, tình dục, nhưng nàng không thể cưỡng lại bánh xe của lịch sử. Rốt cuộc Giả phi đẹp đẽ, thông thái, sang trọng cũng thành một nắm xương tàn, chẳng khác nào Dương Quý phi bị Đường Huyền Tông ép thắt cổ rồi chôn vội bên đường, hiện giờ nơi hạ lạc chính xác ở đâu cũng không ai biết.

Có nhiều học giả cho rằng hình mẫu Nguyên Xuân được Tào Tuyết Cần mô tả chính là lấy từ hai người cô làm vương phi cho vua Khang Hy, còn hoàng đế không lộ mặt trong Hồng Lâu Mộng chính là Càn Long. Dù giả thuyết đó có bao nhiêu phần trăm sự thực thì cũng khó phủ nhận sự tinh tế tuyệt đỉnh trong ngòi bút của ông. Hình tượng và số phận Nguyên Xuân khiến người đọc không khỏi ngậm ngùi khi nghĩ về cái đẹp và sự phù du mong manh của xã hội quý tộc tư sản.

Trên màn ảnh
Thành Mai thủ vai Giả Nguyên Xuân trong Hồng Lâu Mộng (phim truyền hình 1987), đạo diễn Vương Phù Lâm

Xem thêm
Giả Bảo Ngọc
Lâm Đại Ngọc
Tiết Bảo Thoa
Danh sách nhân vật trong Hồng Lâu Mộng

Chú thích

Liên kết ngoài

Nhân vật Hồng lâu mộng

en:Jia Yuanchun


title: Chuột dũi trụi lông

text:
Chuột dũi trụi lông hay còn gọi là chuột dũi không lông hay chuột dũi hoang mạc (danh pháp hai phần: Heterocephalus glaber) là một loài chuột dũi châu Phi không có lông, phân bố ở vùng Đông của Châu Phi (vùng Sừng châu Phi) đây là loài chuột hầu như không có biểu hiện của sự lão hóa. Chúng sống lâu gấp 09 lần các loài chuột có kích thước tương đương và hiếm khi mắc ung thư. Chuột dũi trụi lông là một trong những loài động vật xấu nhất hành tinh. Cần phân biệt chuột dũi hay con dúi (mole rat) với chuột chũi thuộc họ Talpidae mà tiếng Anh gọi là mole.

Đặc điểm sinh học
Chuột có lớp da nhăn nhúm màu hồng, trụi lông và hàm răng kiếm, có xúc giác rất nhạy cảm, có thể để thay thế đôi mắt gần như mù của chúng. Là loài có tuổi thọ cao hàng đầu trong họ động vật gặm nhấm và sức khỏe luôn trong tình trạng tốt nhất suốt cuộc đời. Da của chúng không hề có cảm giác gì trước axit hay ớt. Đây là loài động vật có vú máu lạnh duy nhất được biết đến trên trái Đất.

Chuội dũi trụi lông có khả năng loại bỏ những protein bị tổn thương một cách hiệu quả, đồng thời giữ lại những protein ổn định và có chất lượng cao. Nhờ đó mà chúng không mang những biểu hiện thông thường của sự lão hóa như suy giảm chức năng não. Một số nhân tố khác cũng góp phần làm tăng tuổi thọ của loài chuột dũi này phải kể đến nữa là tốc độ trao đổi chất trong cơ thể chúng rất thấp, giúp làm giảm quá trình oxy hóa (quá trình phá huỷ tế bào) Chuột tuy rất bé nhỏ nhưng có thể sống lâu tới 26 năm hoặc hơn nữa, và điều đặc biệt nhất là chúng vẫn có thể sinh sản ở tuổi rất già.

Tập tính

Chuột dũi không lông châu Phi có đời sống xã hội phát triển cao gọi là Eusociality (xã hội cao), thường quần cư thành từng đàn lớn trong hang nằm sâu dưới mặt đất và nằm chôn mình dưới đất. Lối sống này giống như một số loài côn trùng như ong, mối,... Đầu đàn của chúng là một chuột dũi chúa và chỉ chuột chúa mới có khả năng sinh sản. Dựa vào số lượng đông, đàn chuột dũi có thể bảo vệ tổ trước sự tấn công của những con vật khác, cho phép cả bầy đàn sống an toàn. Bình quân hằng năm, chuột dũi đầu đàn có thể cho ra đời 100 con và cứ duy trì như vậy cho đến năm nó được ít nhất 20 tuổi.

Hình ảnh

Tham khảo

Xem thêm
 Eusociality

Liên kết ngoài

 Cuộc sống kỳ lạ dưới lòng đất của chuột chũi khỏa thân

G
Động vật được mô tả năm 1842
Động vật Đông Phi


title: Khu vực một của nền kinh tế

text:
Khu vực thứ nhất của nền kinh tế hay khu vực/lĩnh vực sản xuất sơ khai là một bộ phận của nền kinh tế, bao gồm các hoạt động biến đổi tài nguyên thiên nhiên thành sản phẩm sơ khai. Những sản phẩm này là nguyên liệu cho các ngành kinh tế khác. Các hoạt động kinh tế chủ yếu của lĩnh vực này gồm nông nghiệp, ngư nghiệp, lâm nghiệp, khai mỏ, khai khoáng và khai thác đá.

Các ngành công nghiệp chế tạo mà quá trình sản xuất gắn chặt với nguyên liệu thô như thu gom, bao gói, làm sạch, xử lý ban đầu và đặc biệt là các nguyên liệu này còn ở dạng thô sơ, chưa sử dụng được hoặc khó chuyên chở đi xa được coi thuộc về khu vực sản xuất sơ khai.

Khu vực sản xuất sơ khai chiếm phần quan trọng trong nền kinh tế các nước đang phát triển, ví dụ ngành chăn nuôi phổ biển ở Châu Phi nhưng chiếm tỷ lệ nhỏ ở Nhật Bản.

Tại các nước phát triển, lĩnh vực sản xuất sơ khai phát triển theo chiều sâu (nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm), áp dụng khoa học kỹ thuật và công nghệ. Ví dụ, quá trình cấy hái và trồng tỉa được cơ giới hóa. Ở Hoa Kỳ, các máy gặt đập liên hợp được sử dụng để thu hoạch ngũ cốc, máy bay được dùng để rải thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ... tất cả chứng minh rằng khi nền kinh tế càng phát triển thì tư bản càng được đầu tư nhiều hơn để phát triển, mở rộng lĩnh vực sản xuất sơ khai. Những tiến bộ công nghệ và đầu tư cho phép khu vực sản xuất này sử dụng ít lực lượng lao động hơn, và vì thế, ở các nước phát triển, lực lượng lao động trong khụ vực thứ hai của nền kinh tế và khu vực dịch vụ chiếm tỷ lệ cao hơn so với khu vực thứ nhất.

Thêm vào đó, các nước phát triển có khả năng duy trì và phát triển hơn nữa những ngành kinh tế thuộc lĩnh vực sơ khai nhờ có nguồn của cải dồi dào. Ví dụ, Liên minh châu Âu sử dụng trợ cấp nông nghiệp để tạo ra vùng đệm, ngăn cản biến động tỷ lệ lạm phát và biến động giá cả sản phẩm nông nghiệp. Bằng cách này, họ có thể xuất khẩu sản phẩm nông nghiệp với giá rẻ bất thường, dành lợi thế cạnh tranh trước các nước nghèo và chậm phát triển ở chính thị trường nước họ.

Danh sách các quốc gia theo sản lượng nông nghiệp

Xem thêm
 Ngành kinh tế
 Khu vực hai của nền kinh tế
 Khu vực ba của nền kinh tế
 Thuyết nền kinh tế ba lĩnh vực
 Khu vực bốn của nền kinh tế

Chú thích

+1
Tài khoản quốc gia
Kinh tế tài nguyên
Kinh tế thế giới
+1


title: Asota australis

text:
Asota australis là một loài bướm đêm thuộc họ Erebidae. Nó được tìm thấy ở Úc, Indonesia và Papua New Guinea.

Sải cánh dài khoảng 50 mm.

Phụ loài
Asota australis assimilis (Lãnh thổ Bắc Úc, Queensland)
Asota australis australis (Indonesia, Papua New Guinea)
Asota australis sinuosa (Indonesia)

Liên kết ngoài
 Species info
 Australian Insects

Chú thích

Asota


title: Baulme-la-Roche

text:
Baulme-la-Roche  là một xã ở tỉnh Côte-d’Or trong vùng Bourgogne-Franche-Comté, phía đông nước Pháp. Khu vực này có độ cao trung bình 450 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Baulmelaroche


title: Aspidimorpha obuduensis

text:
Aspidimorpha obuduensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Borowiec miêu tả khoa học năm 1997.

Chú thích

Tham khảo

Aspidimorpha