title: Bom napan

text:
Bom napan là loại bom cháy, có nhồi chất cháy napan. Bom có nhiều cỡ: cỡ nhỏ là các loại bom có khối lượng 6 hoặc 10 pound, cỡ vừa có khối lượng từ 100 đến 200 pound, cỡ lớn có khối lượng 500 đến 750 pound.

Bom napan dễ bốc cháy, khi cháy có khói màu đen, lửa màu vàng, có mùi khét. Nhiệt độ cháy từ 800 - 1000 độ. Độ dính bám vật thể lớn, có thể cháy trong nước. Với các bom 250 pound, phạm vi gây cháy từ 20 – 30 m.

Bom napan sử dụng tính chất của napan để gây bỏng nặng, bỏng sâu cho người. Napan là chất cháy gây bỏng đặc biệt nguy hiểm, có thể vô hiệu hóa và giết chết nạn nhân rất nhanh chóng. Đối với những người sống sót nhưng bị bỏng độ 3, phần da và mạch (vascular dermis) bị thương tổn không có các cơ quan tiếp nhận cảm giác đau. Tuy nhiên, các nạn nhân bị bỏng độ 2 do bị các giọt napan bắn phải sẽ phải chịu rất nhiều đau đớn. Do tính chất gây tàn phế ghê gớm, bom napan bị coi là thứ vũ khí vô nhân đạo và đã có nhiều tổ chức quốc tế vận động để các nước cấm sử dụng loại bom này.

Bom Napan đã được quân đội Mỹ sử dụng trong chiến tranh Việt Nam trong chiến dịch chiến tranh cục bộ. Đã gây nên nhiều thiệt hại lớn về người mà chủ yếu là thường dân.

Bom napan thực chất không nhằm mục đích để tấn công con người. Quân đội dùng bom napan để thiêu trụi làng mạc, đốt rừng, phát quang,...

Bom Napan với hoạt chất gây cháy lâu cho lửa có thể bám chặt trên bề mặt như cây cối, lá cây...nhằm mục đích cháy toàn bộ các vật chất chung quanh khi bom nổ, khắc phục được tình trạng cháy không hết khi dùng các súng phun lửa sử dụng xăng.

Các loại bom napan
 Bom napan AN-68A1: là loại bom napan cỡ nhỏ, có đường kính 80 mm, chiều dài 500 mm, trọng lượng 6 pound.
 Bom MK 77: là loại bom napan cỡ lớn, có trọng lượng 750 pound.

Xem thêm
 Napan
 Phosphor trắng (WP)

Tham khảo

Bom
Vũ khí trong Chiến tranh Việt Nam


title: (21318) 1996 XU26

text:
{{DISPLAYTITLE:(21318) 1996 XU26}}

(21318) 1996 XU26 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện qua chương trình tiểu hành tinh Beijing Schmidt CCD ở trạm Xinglong ở tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc ngày 8 tháng 12 năm 1996.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 21001–22000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1996
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Holorusia molybros

text:
Holorusia molybros là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Holorusia


title: Marbache

text:
Marbache  là một xã của tỉnh Meurthe-et-Moselle, thuộc vùng Grand Est, đông bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 295 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Meurthe-et-Moselle


title: Pachymelus flavithorax

text:
Pachymelus flavithorax là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Benoist mô tả khoa học năm 1962.

Chú thích

Tham khảo

Pachymelus
Động vật được mô tả năm 1962


title: Heterispa apicalis

text:
Heterispa apicalis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Pic mô tả khoa học năm 1927.

Chú thích

Tham khảo

Heterispa


title: Eucosmophora atlantis

text:
Eucosmophora atlantis là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Costa Rica.

Chiều dài cánh trước là 3.6-4.5 mm đối với con đực và 4-4.8 mm. đối với con cái.

Ấu trùng có thể ăn a Sapotaceae species và probably mine the leaves of their host plant.

Chú thích

Tham khảo

Eucosmophora


title: Palaeosia bicosta

text:
Palaeosia bicosta (tên tiếng Anh: Two-Ribbed Arctiid) là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae. Nó được tìm thấy ở tây nam Úc.

Sải cánh dài khoảng 30 mm.

Ấu trùng ăn lichen.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Palaeosia


title: Thann, Haut-Rhin

text:
Thann là một xã trong vùng Grand Est, thuộc tỉnh Haut-Rhin, quận Thann (quận), tổng Thann (Chef-lieu). Tọa độ địa lý của xã là 47° 48' vĩ độ bắc, 07° 06' kinh độ đông. Thann nằm trên độ cao trung bình là 343 mét trên mặt nước biển, có độ cao thấp nhất là 328 mét và độ cao nhất là 922 mét. Xã có diện tích 12,51 km², dân số vào thời điểm 1999 là 8.033 người; mật độ dân số là 642,1 người/km². Thann nằm khoảng 15 km về phía tây-bắc của Mulhouse, cạnh sông Thur.

Thông tin nhân khẩu

Nhân vật nổi tiếng
 Ernst Robert Curtius (1886 – 1956), nhà văn

Tham khảo

Xã của Haut-Rhin
Quận lỵ của Pháp


title: 1979 Sakharov

text:
1979 Sakharov (2006 P-L) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 24 tháng 9 năm 1960 bởi Cornelis Johannes van Houten, Ingrid van Houten-Groeneveld và Tom Gehrels ở Đài thiên văn Palomar.
It is named in honour of a distinguished Russian physicist Andrei Sakharov.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser 1979 Sakharov

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1960


title: Kikinda

text:
Kikinda  (tiếng Serbia:) là một thành phố Serbia. Thành phố Kikinda có diện tích  km², dân số là 41.935 người  (theo điều tra dân số Serbia năm 2002) còn dân số cả khu tự quản là người.  Đây là thủ phủ hành chính của huyện Bắc Banat.

Khí hậu

Tham khảo

Thị trấn Serbia
Thành phố Vojvodina
Khu dân cư ở huyện Bắc Banat
Khu dân cư ở Banat thuộc Serbia


title: Hoàng Phúc

text:
Hoàng Phúc (chữ Hán: 黃福, 1362 - 1440), tự là Như Tích (如錫), biệt hiệu Hậu Nhạc Ông (後樂翁), người Xương Ấp, Sơn Đông, là một đại thần triều Minh, từng làm tán quân vụ ở An Nam thời Kỷ thuộc Minh.

Làm quan ở Trung Quốc
Theo Minh sử cuốn 154, Hoàng Phúc từng đỗ cống sinh rồi nhập học thái học sinh năm Hồng Vũ thứ 17 (1384). Năm Hồng Vũ thứ 31 (1398), Hoàng Phúc dâng thư lên Minh Thái Tổ đề cập về một số vấn đề đương thời. Minh Thái Tổ đọc thư, khen Hoàng Phúc, cho làm Hữu Thị lang Công bộ. Từ đó, Hoàng Phúc bắt đầu sự nghiệp quan trường.

Thời Kiến Văn, Minh Huệ Đế trọng dụng Hoàng Phúc, nên Minh Thành Tổ nghe lời gièm pha của tướng Lý Cảnh Long, coi Hoàng Phúc là gian đảng. Tuy Hoàng Phúc không bị Minh Thành Tổ trị tội, nhưng bị giáng chức một thời gian, sau mới được khôi phục. Năm Vĩnh Lạc nguyên niên (1403), Minh Thành Tổ dời kinh từ Nam Kinh về Yên Kinh, sai Hoàng Phúc lên Yên Kinh trước chuẩn bị. Năm Vĩnh Lạc thứ 3 (1405), do Trần Anh hặc Phúc tội không chu cấp đủ tiền công cho thợ thuyền nên Hoàng Phúc bị chuyển sang làm Thượng thư Bắc Kinh Hình bộ. Năm sau (1406) bị đi tù, Hoàng Phúc bị xung vào quân đội làm sự quan, sau được phục chức và sang Đại Việt làm nhiệm vụ đến tận năm 1424 mới được triệu về.

Tháng 9 năm 1424, Minh Nhân Tông lên ngôi, triệu Hoàng Phúc về triều đình làm việc, giữ chức Thượng thư Công bộ kiêm chiêm sự phủ Chiêm sự. Khi Minh Nhân Tông mất, Hoàng Phúc được giao nhiệm vụ xây lăng mộ cho vị Hoàng đế này. Năm 1427, tình hình quân Minh ở Việt Nam nguy cấp, Minh Tuyên Tông triệu Hoàng Phúc về kinh rồi giao nhiệm vụ sang Đại Việt.

Năm Tuyên Đức thứ 3 (1428), Hoàng Phúc được Lê Lợi tha cho về nước. Năm Tuyên Đức thứ 5 (1430), Hoàng Phúc dâng thư lên Minh Tuyên Tông hiến kế "túc binh thực tỉnh dịch" (cho quân ăn no giảm nặng nhọc). Minh Tuyên Tông nghe theo, chuyển Hoàng Phúc làm Thượng thư bộ Hộ. Năm thứ 7 (1432), Tuyên Tông phái Hoàng Phúc tới Nam Kinh làm Thượng thư bộ Công kiêm chưởng quản Nam Kinh Binh bộ. Năm thứ 10 (1435), Tuyên Tông mất, Minh Anh Tông nối ngôi. Cùng năm, Anh Tông phong Hoàng Phúc làm Thiếu bảo kiêm Thượng thư bộ Hộ.

Hoàng Phúc nỗ lực làm việc, nên lâm bệnh nặng vào mùa đông năm Chính Thống thứ 4 (1439), tháng 1 năm sau qua đời, thọ 78 tuổi. Hoàng Phúc được đánh giá là người liêm khiết, tận tụy với công việc suốt 6 triều vua đầu nhà Minh. Đầu niên hiệu Thành Hóa thời Minh Hiến Tông truy tặng tước Thái bảo, thụy Trung Tuyên (忠宣).

Sang Việt Nam

Lần thứ nhất
Sử Việt Nam chép Hoàng Phúc sang Việt Nam hai lần. Lần đầu ở Việt Nam suốt 18 năm, từ 1406 đến 1424. Lần thứ hai sang với tư cách trợ lý cho Liễu Thăng năm 1427. Trong lần đầu, Hoàng Phúc được giao đứng đầu 2 ty là Bố Chính và Án Sát. Như thế, trong bộ máy cai trị của nhà Minh đặt tại Đại Việt, Hoàng Phúc là người đứng đầu bộ phận dân sự. Về sự cai trị của Hoàng Phúc, Khâm định Việt sử thông giám cương mục phần Chính biên cuốn XIII có chép như sau:
"Chân Công bộ Thượng thư kiêm giữ công việc hai ti Bố, Án tại Giao châu, Hoàng Phúc ở Giao Châu mười tám năm, coi dân như con đẻ. Từ chính sự đến mệnh lệnh đều sắp xếp có đầu mối, có kế hoạch, công việc không cứ lớn hay nhỏ, Phúc đều hết lòng cả. Vua Minh vì thấy Phúc đã lâu năm khó nhọc ở ngoài, nên triệu Phúc về nước."
Còn Trần Trọng Kim viết trong Việt Nam sử lược như sau:
"Bọn Hoàng Phúc ở lại sửa sang các việc trong nước để khiến cho người An Nam đồng hóa với người Tàu. Lập ra đền miếu, bắt người mình cúng tế theo tục bên Tàu, rồi từ bỏ cách ăn mặc cho chí sự học hành, việc gì cũng bắt theo như người Tàu cả. Còn cái gì là di tích của nước mình như là sách vở thì thu nhặt đem về Tàu hết sạch. Lại đặt ra thuế lệ, bổ thêm sưu dịch để lấy tiền của, làm cho dân ta bấy giờ phải nhiều điều khổ nhục."
Năm 1424, Hoàng Phúc quay về nước làm lại chức Công bộ Thượng thư.

Lần thứ hai
Lần thứ 2 Hoàng Phúc đi cùng đạo quân của Liễu Thăng sang Việt Nam lại với chức vụ "kiêm giữ công việc hai ty Bố chính và Án sát" (KĐVSTGCM). Trong trận Chi Lăng, Liễu Thăng bị Lê Sát phục kích giết chết, sau đó lần lượt các chỉ huy quân sự tiếp theo của đạo quân cứu viện là Lương Minh, Lý Khánh cũng chết trận. Hoàng Phúc cùng Thôi Tụ dẫn tàn quân chạy về thành Xương Giang, dọc đường bị tập kích dữ dội. Đến Xương Giang, thấy thành đã rơi vào tay nghĩa quân Lam Sơn, Hoàng Phúc và Thôi Tụ đành cho quân đóng doanh trại ngoài đồng trống. Quân Lam Sơn bao vây tấn công, Hoàng Phúc bị bắt và đầu hàng, Thôi Tụ bị bắt nhưng không chịu hàng nên bị giết. Minh sử chép lại sự kiện này như sau:
"Thôi Tụ thống suất quan quân tiến đánh Xương Giang, gặp địch, bọn Tụ hăng hái liều chết cố đánh. Tụ là viên tướng kỳ cựu, nhưng vì trong lúc bối rối, nguyên súy mới bị tử trận, quan lại và quân sĩ nao núng, nhộn nhạo, nên khi bị địch lùa voi ra đánh thì quan quân đổ vỡ tan tành: Tụ bị bắt. Công bộ Thượng thư Hoàng Phúc bị địch bắt làm tù binh".

Lê Lợi sai đưa Hoàng Phúc đem hổ phù của Liễu Thăng và ấn thượng thư đưa cho Vương Thông đang cố thủ ở thành Đông Quan. Vương Thông thấy thế liền xin Lê Lợi nghị hòa. Sau khi hai bên đạt được thỏa thuận ngừng chiến và Vương Thông cam kết rút lui, Hoàng Phúc được tha, cùng Sơn Thọ dẫn người, ngựa theo đường bộ rút về nước.

Xem thêm
 Khởi nghĩa Lam Sơn
 Liễu Thăng

Tham khảo

 Minh sử
 Khâm định Việt sử Thông giám Cương mục

Nhân vật chính trị nhà Minh
Lịch sử Việt Nam thời Bắc thuộc lần 4
Nhân vật quân sự nhà Minh
Sinh năm 1362
Mất năm 1440


title: Callicista

text:
Callicista là một chi bướm ngày thuộc họ Lycaenidae.

Chú thích

Tham khảo

Họ Bướm xanh


title: Ôn Đình Quân

text:
Ôn Đình Quân (chữ Hán: 溫庭筠, ? -870), vốn tên Kỳ (岐), biểu tự Phi Khanh (飛卿), thế xưng Ôn trợ giáo (温助教) hay Ôn Phương Thành (温方城), là một nhà thơ và nhà làm từ trứ danh của Trung Quốc thời Vãn Đường.

Ông thuộc Hoa Gian phái (花間派) của trường phái làm từ, tinh thông âm luật, từ ngữ bỉ phóng diễm lệ. Đương thời ông cùng Lý Thương Ẩn, Đoạn Thành Thức nổi tiếng về học thức bút pháp, tục xưng Tam thập lục thể (三十六体).

Tiểu sử
Ôn Đình Quân không rõ năm sinh, là người đất Kỳ, phủ Thái Nguyên (nay là huyện Kỳ, tỉnh Sơn Tây), là cháu nội của Ôn Ngạn Bác (溫彥博), tể tướng triều Đường Cao Tông.

Ông thông minh, giỏi văn thơ, âm nhạc. Tương truyền, mỗi lần làm văn, Ông Đình Quân xoa tréo tay 8 lần thì được 8 vận, nên người đời gọi ông là Ôn Bát Xoa (温八叉). Về âm nhạc, ông đánh trống, đánh đàn tỳ bà, thổi kèn, thổi địch,...đều giỏi. Thế nhưng dung mạo xấu xí, còn gọi Ôn Chung Quỳ (溫鐘馗). Thế nhưng ông lại có tính phóng đãng, hay thường cùng bọn con em vô lại các nhà quý tộc ra vào nơi ca lâu, rượu chè, bài bạc, say đắm nữ sắc, vì thế bị các sĩ đại phu đương thời khinh rẻ, suốt đời không đỗ được tiến sĩ. Đề cập đến điều này, Dịch Quân Tả viết: "Vào trường thi, ông cậy mình mẫn tiệp, thường gà dùm bài dùm người khác. Các quan giám khảo biết được, tỏ vẻ không bằng lòng. Có lẽ đây là một trong số nguyên nhân khiến ông thi hỏng chăng?" (tr. 506).

Có một thời, ông hay lui tới nhà quan tướng quốc Lệnh Hồ Đào (con Lệnh Hồ Sở), nhưng sau vì việc riêng, Hồ Đào đâm ra ghét ông. Đó là vì, Lệnh Hồ Đào biết Đường Huyền Tông ưa thích lối từ "Bồ tát man", nên thường nhờ ông làm giúp để dâng lên Hoàng đế, và cấm không cho ông tiết lộ việc này. Nhưng vì tính bộc trực, ông không giữ miệng được. Vì thế, ông bị Lệnh Hồ Đào ghét bỏ. Đến khi người ông quen là Từ Thương đi trấn giữ Tương Dương, ông được theo làm tuần quan, nhưng rồi vì bất đắc chí, ông xin thôi chức để sống đời phiêu lãng. Mãi đến khi tuổi đã cao, đời Đường Tuyên Tông, ông mới nhận làm chức úy ở Phương Thành, rồi đổi sang huyện Tùy.

Năm Hàm Thông thứ 7 (866), ông được cử làm Chủ thí, cuối cùng Quốc tử trợ giáo. Sau, ông lại bỏ chức, từ giã kinh thành Trường An, đi lưu lạc giang hồ cho đến khi mất.

Tác phẩm
Ôn Đình Quân để lại:
Hán Nam chân cảo;
Ốc Lan tập, đã thất truyền;
Kim Thuyên tập;
Thi tập;

Ngoài ra, ông còn viết Học hải, Thái trà lục, và Càn toản tử. Sau đây là một bài thơ "Tặng tri âm" (贈知音) và một bài từ "Canh lậu tử" (更漏子) của Ôn Đình Quân:

{|valign="top"
|
Tặng tri âm
...
翠羽花冠碧樹雞，
未明先向短牆啼。
窗間謝女青蛾斂，
門外蕭郎白馬嘶。
殘曙微星當戶沒，
淡煙斜月照樓低。
上陽宮裏鐘初動，
不語垂鞭過柳堤。
|
Phiên âm
...
Thúy vũ hoa quan bích thụ kê,
Vị minh tiên hướng đoản tường đề.
Song gian Tạ nữ thanh nga liễm,
Môn ngoại Tiêu lang bạch mã tê.
Tàn thự vi tinh đương hộ một,
Đạm yên tà nguyệt chiếu lâu đê.
Thượng Dương cung lý chung sơ động,
Bất ngữ thuỳ tiên quá liễu đê.
|
Trần Trọng Kim dịch thơ
...
Mào hoa, lông biếc, gà kia,
Cạnh tường lên tiếng trước khi sáng ngày.
Cửa song ả Tạ  chau mày,
Chàng Tiêu  ngựa trắng cửa ngoài hí rân.
Rạng đông sao nhỏ lặn dần,
Khói êm trăng xế, bóng ngân dưới lầu.
Thượng dương chuông nổi hồi đầu,
Dọc đê dưới liễu rầu rầu buông roi.
|}

 Nhận định
Trước đây, người ta thường coi Lý Thương Ẩn và Ôn Đình Quân là hai nhà thơ cùng một phái, và gọi là "Ôn Lý". Song, theo các nhà nghiên cứu văn học gần đây, thì gọi như thế có phần không chính xác, vì phong cách nghệ thuật của hai ông rất khác nhau. Về thành tựu thơ ca, Ôn Đình Quân còn kém xa Lý Thương Ẩn, vì thơ ông có phần "phù phiếm, nông cạn, thiếu những tình cảm chân thành"; nhưng nói về từ thì ông có nhiều bài rất đặc sắc.
Từ của Ôn Đình Quân hiện còn hơn 70 bài trong Kim thuyên tập, nội dung hầu như đều viết về phụ nữ, về những mối sầu tương tư; và lấy màu sắc nồng đượm, lời lẽ hoa mỹ, tạo thành phong cách "thơm tho mềm mại, tràn ngập hương vị son phấn" của riêng ông. Phong cách này có ảnh hưởng đến các nhà làm từ đời sau, hình thành "Phái trong hoa" (Hoa gian phái) mà ông được tôn vinh là người đứng đầu .

Cho nên khi nói về từ đời Đường, học giả Nguyễn Hiến Lê cũng đã có lời khen ngợi từ của ông như sau:Từ Ôn Đình Quân rất diễm lệ, lại sáng tác được nhiều điệu mới, ảnh hưởng đến đời sau rất nhiều. Ông đứng đầu trong nhóm từ gia có tác phẩm chép trong bộ "Hoa gian tập". Ông chiếm một địa vị đặc biệt ở giữa cái thời thơ suy mà từ thịnh .

Tham khảo

Nguyễn Hiến Lê, Đại cương văn học sử Trung Quốc (trọn bộ). Nhà xuất bản Trẻ, 1997.
 Sở nghiên cứu văn học thuộc Viện Khoa học xã hội Trung Quốc biên soạn, Lịch sử văn học Trung Quốc (Tập II), Bản dịch do Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam ấn hành năm 1993.
Dịch Quân Tả, Văn học sử Trung Quốc (Quyển I. Bản dịch từ tiếng Trung Quốc của GS. Huỳnh Minh Đức). Nhà xuất bản Trẻ, 1992.

Người Sơn Tây (Trung Quốc)
Người nhà Đường
Nhà thơ Trung Quốc thời Đường
Sinh năm 812
Mất năm 870


title: Florenville

text:
Florenville là một đô thị ở tỉnh Luxembourg. Ngày 1 tháng 1 năm 2007 đô thị này có 5.448 dân. Tổng diện tích là 146,91 km², với mật độ dân số 37,1 người trên mỗi km².

Florenville nằm bên bờ sông Semois, đối diện biên giới Pháp. Ở đây có nhà thờ Orval. Gần đô thị này có thành Godfrey de Bouillon.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang mạng chính thức (bằng tiếng Pháp)

Đô thị của tỉnh Luxemburg


title: Agdistis obstinata

text:
Agdistis obstinata là một loài bướm đêm thuộc họ Pterophoridae. Nó được tìm thấy ở Nam Phi, Kenya, Tanzania, Uganda, Ả Rập Xê Út, Yemen và Ethiopia.

Chú thích

Tham khảo

Agdistis
Côn trùng Ethiopia


title: Lesdain

text:
Lesdain là một xã ở tỉnh Nord trong vùng Hauts-de-France, Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Nord

Tham khảo

 INSEE commune file

Xã của Nord


title: Kawashita Mizuki

text:
là một mangaka người Nhật, được độc giả biết đến với tác phẩm Ichigo 100%. Trong thời kỳ đầu sáng tác, bà lấy bút hiệu là . Tác phẩm đầu tay của bà là một truyện tranh Dōjinshi mang tên Innocent sáng tác năm 1993. Tác phẩm dài hơi nhất của Kawashita là Ichigo 100%, về sau đã được chuyển thể thành một phim hoạt hình kéo dài 6 tập phát sóng lần đầu tại Nhật Bản vào năm 2005 và 6 tập phim OVA. Một tác phẩm khác của bà là, Hatsukoi Gentei cũng vừa được chuyển thể thành phim hoạt hình phát sóng năm 2009. Một số tác phẩm khác của Kawashita Mizuki như Lilim Kiss, Akane-chan Overdrive và gần đây hơn là Ane Doki

Tác phẩm
(1997) ,với bút danh "Momokuri Mikan"
(1999) , với bút danh "Momokuri Mikan"
(1999) , với bút danh "Momokuri Mikan"
(2000)
(2002) ; tên tiếng Anh: Strawberry 100% (2007)
(2007)
(2009)
(2010)
(2010)

Khác
Koorihime Kitan
Natsuiro Graffiti
Sonezaki Shinjuu
Kanojo to Natsu to Boku

Chú thích

Nhân vật còn sống
Người Shizuoka
Sinh năm 1971
Họa sĩ manga


title: Pouzilhac

text:
Pouzilhac là một xã trong vùng Occitanie. Xã Pouzilhac nằm ở khu vực có độ cao trung bình 230 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Gard


title: Étormay

text:
Étormay  là một xã ở tỉnh Côte-d’Or trong vùng Bourgogne-Franche-Comté, phía đông nước Pháp. Xã Étormay nằm ở khu vực có độ cao trung bình 415 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Côte-d'Or


title: Quận Sheridan, Nebraska

text:
Quận Sheridan là một quận thuộc tiểu bang Nebraska, Hoa Kỳ.
Quận này được đặt tên theo. Theo điều tra dân số của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2000, quận có dân số người. Quận lỵ đóng ở.

Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có diện tích km2, trong đó có km2 là diện tích mặt nước.

Các xa lộ chính

Quận giáp ranh

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Quận của Nebraska


title: Hypsiboas semilineatus

text:
Hypsiboas semilineatus là một loài ếch thuộc họ Nhái bén.
Đây là loài đặc hữu của Brasil.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là rừng ẩm vùng đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, vùng cây bụi ẩm khu vực nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, hồ nước ngọt, đầm nước ngọt, đầm nước ngọt có nước theo mùa, vùng đồng cỏ, rừng trước đây suy thoái nghiêm trọng, khu vực trữ nước, và ao.

Hình ảnh

Tham khảo

 Van Sluys, M. &da Rocha, C.F. 2004. Hypsiboas semilineatus . 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 7 năm 2007.

Liên kết ngoài

semilineatus
Động vật đặc hữu Brasil


title: Cravant, Loiret

text:
Cravant là một xã trong tỉnh Loiret, vùng Centre-Val de Loire bắc trung bộ nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 118 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Loiret


title: Dương Phúc Tư

text:
Dương Phúc Tư (chữ Hán: 楊福滋, 1505–1564), người làng Lạc Đạo, huyện Gia Lâm, phủ Thuận An, trấn Kinh Bắc (nay thuộc huyện Văn Lâm, Hưng Yên). Đỗ trạng nguyên khoa Đinh Mùi, niên hiệu Vĩnh Định thứ nhất (1547), đời Mạc Tuyên Tông (Mạc Phúc Nguyên). Ông làm chức quan tham chính. Sau này ông dâng sớ xin quy thuận Lê Thế Tông rồi đi ở ẩn.

Trạng nguyên Dương Phúc Tư (1505 – 1563), là người khai khoa cho dòng họ Dương, xã Lạc Đạo (Văn Lâm). Thuở hàn vi, Dương Phúc Tư vừa đi cày vừa đi học. Sẵn có tư chất thông minh, lại ngày đêm đèn sách, với sự quan tâm dạy dỗ chu đáo của người cha, người thầy mẫu mực là cụ Giảng Dụ Nghĩa Yêm, Dương Phúc Tư đã đạt đến đỉnh cao của nền học vấn thời cổ. Năm 43 tuổi, Dương Phúc Tư đỗ đệ nhất giáp Tiến sĩ cập đệ, đệ nhất danh, tức Trạng nguyên, đứng đầu 30 Tiến sĩ đời Mạc Phúc Nguyên. Bài văn sách thi Đình của Dương Phúc Tư được vua phê rằng: “Điều đối thiết yếu, chân đại thủ bút, sĩ vị chân nho, xuất thế đạo hành” (Có thể hiểu là: Điều đối thật là thiết yếu, đây là cây bút lớn, là vị chân nho, xuất thế đạo hành). Trạng nguyên Dương Phúc Tư từng làm quan đến chức Binh bộ Thượng thư, được vua phong Tử Khanh Thiếu Bảo, Dương tướng công.Về sau Dương Phúc Tư từ quan đi dạy học ở Cổ Thiết, Sơn Tây. Là bậc chân nho văn võ kiêm toàn, một thầy dạy học lỗi lạc, học trò của Trạng nguyên Dương Phúc Tư có nhiều người đỗ Cử nhân, Tiến sĩ. Trong đó có ông Phạm Trấn, người xã Lam Cầu, huyện Gia Lộc (Hải Dương) đỗ Trạng nguyên, khoa thi năm Bính Thìn (1556). Sau này, Trạng nguyên Dương Phúc Tư về quê hương sinh sống và mất năm 1563 hưởng thọ 59 tuổi. Mộ cụ Trạng được táng tại gò Mả Cả, thôn Ngọc, xã Lạc Đạo. Di văn của cụ còn lại một bài văn đình đối và tập thơ “Độc sử thi phả” hiện được lưu giữ tại Viện Nghiên cứu Hán Nôm. Đời sau con cháu tôn Trạng nguyên Dương Phúc Tư là Thủy Tổ của họ Dương ở xã Lạc Đạo. Kế thừa đạo học của Trạng nguyên Dương Phúc Tư, họ Dương đã sinh thành những bậc quý hiển danh gia, làm nên sự nghiệp vẻ vang, mang tiếng thơm về cho dòng họ. Từ thế kỷ thứ 16 đến hết thế kỷ 18 là thời kỳ họ Dương ở xã Lạc Đạo rất thịnh vượng về khoa cử. Tính từ năm 1547 – 1754, họ Dương ở xã Lạc Đạo có chín người đỗ đại khoa trong đó có 1 Trạng nguyên và 8 Tiến sỹ bao gồm: Dương Phúc Tư, Dương Thuần, Dương Hoàng, Dương Khuông, Dương Hạo, Dương Lệ, Dương Công Thụ, Dương Khiêm, Dương Sử. Ngay sau khi Trạng nguyên Dương Phúc Tư qua đời, con cháu và nhân dân sở tại dựng nhà thờ cụ trên nền đất của dòng họ. Nhà thờ cụ Trạng được xây dựng từ thời Lê và đã trải qua nhiều lần tu sửa vào thời Nguyễn. Nhà thờ đã được UBND tỉnh Hưng Yên cấp Bằng công nhận Di tích lịch sử văn hóa cấp tỉnh. Hiện tại nhà thờ vẫn giữ được nét kiến trúc Lê – Nguyễn đan xen và giữ được nhiều hiện vật có giá trị lịch sử như hoành phi, câu đối, các đồ thờ, các sắc phong, gia phả, bia đá, câu đối tưởng nhớ và ca ngợi công đức và sự nghiệp của Dương Phúc Tư. Ngoài ra còn có khu lăng mộ và nhà bia tưởng niệm tại gò Mả Cả, thôn Ngọc, xã Lạc Đạo. Gần đây, con cháu và dòng họ Dương ở xã Lạc Đạo đã xây dựng lại mộ phần Trạng nguyên Dương Phúc Tư to đẹp và tôn nghiêm. Tưởng nhớ và biết ơn công lao Trạng nguyên Dương Phúc Tư, năm 2002, huyện Văn Lâm đã quyết định đặt tên ngôi trường chất lượng cao của huyện là Trường Trung học cơ sở chất lượng cao Dương Phúc Tư. Ngày nay, dòng họ Dương là một trong những dòng họ lớn ở xã Lạc Đạo với trên 3.000 nhân khẩu, chiếm khoảng ¼ dân số của xã. Trưởng tộc dòng họ Dương xã Lạc Đạo cho biết: “Khuyến học, khuyến tài luôn là nhiệm vụ trọng tâm của dòng tộc. Mỗi năm, dòng họ Dương Lạc Đạo có khoảng 40 cháu đỗ Đại học và 50 – 70 cháu đạt danh hiệu Học sinh giỏi. Hàng năm dòng họ tổ chức họp, giỗ Tổ vào ngày Rằm tháng Giêng và trao thưởng cho con cháu đỗ đạt. Các buổi vinh danh, khen thưởng các cháu học sinh có thành tích cao trong học tập trở thành ngày hội của dòng họ, để con cháu đời sau thêm tự hào và viết tiếp truyền thống khoa bảng của tổ tiên”.

Tham khảo

Quan lại nhà Mạc
Người Hưng Yên


title: Montigny, Seine-Maritime

text:
Montigny là một xã thuộc tỉnh Seine-Maritime trong vùng Normandie miền bắc nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Seine-Maritime
Seine-Maritime
Normandy

Tham khảo
INSEE

Liên kết ngoài
Montigny on the Quid website

Xã của Seine-Maritime


title: Giải thưởng Điện ảnh Hồng Kông lần thứ 13

text:
Giải thưởng Điện ảnh Hồng Kông lần thứ mười ba được tổ chức năm 1994 tại Hồng Kông.

Danh sách các đề cử và giải thưởng

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang web chính thức của Giải thưởng Điện ảnh Hồng Kông

13
Hồng Kông


title: Glossosoma atrichum

text:
Glossosoma atrichum là một loài Trichoptera trong họ Glossosomatidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Glossosoma


title: Sphecodes candidus

text:
Sphecodes candidus là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Meyer mô tả khoa học năm 1925.

Chú thích

Tham khảo

Sphecodes
Động vật được mô tả năm 1925


title: Hypodesis cribricollis

text:
Hypodesis cribricollis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1863.

Chú thích

Tham khảo

Hypodesis


title: Tailevu (tỉnh)

text:
Tailevu là một trong 14 tỉnh của Fiji. Đây cũng là một trong 8 tỉnh trên đảo Viti Levu, hòn đảo lớn nhất của Fiji. Diện tích của tỉnh là 755 km² thuộc phần đông nam của đảo. Theo thống kê năm 2007, tỉnh có số dân là 55.692 người, xếp thứ năm toàn quốc. Trung tâm đô thị của tỉnh là Nausori với dân số 21,645 năm 1996.

Tailevu gồm các quận Bau, Nakelo, Verata, Wainibuka, and Sawakasa. Quận Bau gồm Đảo Bau, trụ sở của Liên minh Kubuna, mộ trong ba hệ thống tù trưởng tại Fiji.

Tham khảo

Tỉnh của Fiji


title: Dendropsophus cerradensis

text:
Dendropsophus cerradensis là một loài ếch thuộc họ Nhái bén.
Đây là loài đặc hữu của Brasil.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là xavan ẩm, vùng cây bụi ẩm khu vực nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, đầm nước ngọt, và đầm nước ngọt có nước theo mùa.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 Caramaschi, U., Rodrigues, M.T & Silvano, D. 2004. Dendropsophus cerradensis . 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 7 năm 2007.

Dendropsophus
Động vật đặc hữu Brasil


title: Will Durant

text:
William James Durant ( (5 tháng 11 năm 1885 – 7 tháng 11 năm 1981) là một nhà sử học, triết gia và tác giả người Hoa Kỳ. Ông đấu tranh cho việc trả lương công bằng, quyền bầu cử của phụ nữ và các điều kiện làm việc tốt hơn cho người lao động Mỹ. Durant không chỉ sáng tác về nhiều chủ đề mà còn tiến hành thực hiện các ý tưởng của mình. Nhiều người cho rằng Durant đã cố gắng đưa triết học đến gần hơn với công chúng. Ông đã cho ra đời nhiều tác phẩm, tiêu biểu là The Story of Philosophy (Câu chuyện của triết học), The Mansions of Philosophy (Những điền trang của triết học), và cùng với sự trợ giúp của vợ ông Ariel Durant, bộ The Story of Civilization (Câu chuyện của nền văn minh). Tập 10 trong bộ "The Story of Civilization" mang tên Rousseau an Revolution đã đoạt giải Pulitzer cho tác phẩm phi hư cấu nói chung năm 1968. Ông cũng tham gia viết nhiều bài báo nhiều thể loại.

Cuộc đời và sự nghiệp
Durant sinh tại North Adams, Massachusetts, cha mẹ ông là người Canada gốc Pháp đã di cư từ Québec đến Mỹ.

Năm 1900, Will học trường dòng Tên trung học Saint Peter và sau đó là Trường cao đẳng Saint Peter tại thành phố Jersey, New Jersey. Năm 1905, ông trở thành một người tin tưởng vào chủ nghĩa xã hội. Ông tốt nghiệp năm 1907 và làm việc như một nhà báo cho tờ New York Evening Journal của Arthur Brisbane với thù lao mười đô la một tuần. Khi làm việc cho tờ Evening Journal, ông đã viết nhiều bài báo về tội phạm tình dục.

Tiếp theo, vào năm 1907, ông bắt đầu dạy tiếng Latinh, tiếng Pháp, tiếng Anh và hình học tại Đại học Seton Hall, ở South Orange, New Jersey. Durant còn kiêm làm thủ thư tại thư viện của trường. Vào năm 1911, ông rời khỏi Trường dòng và trở thành một giáo viên và người đại diện học sinh tại trường Ferrer Modern, một trường thử nghiệm phương pháp giáo dục tự do. Alden Freeman, một mạnh thường quân cho trường Ferrer Modern, đã tài trợ cho ông một chuyến đi thực tế vòng quanh châu Âu. Cũng tại trường Ferrer Modern, ông đã yêu và cưới một nữ sinh trẻ hơn ông mười ba tuổi tên là Ida Kaufmann, ông đặt tên cho bà là "Ariel". Vợ chồng Durant có một con gái, Ethel. Ariel sau này có đóng góp quan trọng trong tất cả các tập của bộ The Story of Civilization nhưng tên bà chỉ được in trên trang bìa tập bảy, The Age of Reason Begins (Thời đại của những lý lẽ bắt đầu).

Vào năm 1913, ông rời bỏ công việc giáo viên. Để kiếm sống, ông bắt đầu thuyết giảng trong một nhà thờ Presbyterian để kiếm mỗi buổi năm đến mười đô la; tài liệu cho những bài giảng đó trở thành những cơ sở ban đầu cho cuốn The Story of Civilization. Alden Freeman còn trả học phí để ông tốt nghiệp cao học tại Đại học Columbia.

Vào năm 1917, khi chuẩn bị luận án tiến sĩ triết học, Will Durant đã viết cuốn sách đầu tiên của ông, Philosophy and the Social Problem (Triết học và Vấn đề xã hội). Ông tranh luận với ý kiến rằng triết học đã không phát triển bởi vì nó né tránh các vấn đề thực tại của xã hội. Ông nhận bằng tiến sĩ năm 1917 và làm trợ giáo tại Đại học Columbia.

Một cuốn khác của ông The Story of Philosophy sau đấy trở thành best-seller, đem lại cho vợ chồng Durant sự độc lập về tài chính, cho phép họ du lịch thế giới nhiều lần và bỏ ra bốn thập niên để viết bộ The Story of Civilization. Ông bèn nghỉ dạy hẳn và bắt đầu soạn mười một tập của bộ The Story of Civilization.

Trong những năm đầu thập niên 1940, Will Durant còn phác thảo một bản tuyên ngôn dân quyền "Declaration of Interdependence" (Tuyên ngôn của sự phụ thuộc lẫn nhau), đi trước những gần mười năm vụ án Brown (xem Brown v. Ban giáo dục), kích thích Phong trào dân quyền. Bản tuyên ngôn này được trích dẫn trong Biên bản Nghị viện Hoa Kỳ vào ngày 1 tháng 10 năm 1945.

Sau khi ông chết, hai cuốn sách nữa của Durant được xuất bản trong những năm gần đây là Những bộ óc và ý tưởng vĩ đại nhất mọi thời đại (2002) và Những anh hùng của lịch sử: Lịch sử tóm tắt văn minh từ thời cổ đại đến cận hiện đại (2001).

Bộ Lịch sử văn minh thế giới
Vợ chồng Durant đã dành rất nhiều tâm sức để biên soạn bộ Lịch sử văn minh thế giới (The Story of Civilization), tạo nên một thể loại mới mà họ gọi là "lịch sử tích hợp", một thể loại đối nghịch với sự "chuyên môn hoá" lịch sử. Đây chính là một sự bác bỏ trước thời đại đối với những thứ mà có người sau này gọi là "sự thờ cúng các nhà chuyên môn". Mục đích của họ là viết nên một bộ "biên niên sử" về một nền văn minh, trong trường hợp này là phương Tây, không chỉ bao gồm các cuộc chiến tranh, chính trị, tiểu sử của những vĩ nhân, những tội đồ mà còn cả văn hoá, nghệ thuật, triết học, tôn giáo, và cả sự trỗi dậy của thông tin đại chúng. Một phần to lớn của bộ Câu chuyện của nền văn minh còn được dành để xem xét điều kiện sống của người dân thường suốt hai nghìn năm trăm năm, một điều mà sách vở phương Tây ít khi đề cập đến. Họ cũng không ngần ngại đưa ra một khung đạo đức riêng cho việc xem xét những vấn đề của họ, nhấn mạnh sự lặp lại của "sự thống trị của kẻ mạnh đối với kẻ yếu, của kẻ khôn ngoan đối với kẻ bình thường." Câu chuyện của nền Văn minh là một trong những bộ ghi chép về lịch sử học thành công nhất từ trước đến nay. Có người còn cho rằng "nhờ loạt sách này mà Simon và Schuter đã trở thành một nhà xuất bản danh tiếng". Bằng chứng cho điều này rất dễ nhận thấy; hiếm khi nào mà ở thư viện Quốc hội Mỹ không có ít nhất (hoặc nhiều hơn) một bộ Câu chuyện của nền văn minh. Cuốn Rousseau và Cách mạng (Rousseau and Revolution), (1967), tập mười của bộ Câu chuyện của nền văn minh của họ đã được trao giải Pulitzer về văn chương; sau đó còn được Tổng thống Gerald Ford trao giải cao nhất của Chính phủ Mỹ dành cho cá nhân, Huy chương tự do của tổng thống năm 1977. Tiếp theo cuốn Rousseau và Cách mạng là một tập nhỏ những tiểu luận được gọi là Các bài học lịch sử (The Lessons of History), vừa tóm tắt, vừa phân tích cho cả trọn bộ. Mặc dù có ý định viết đến tận thế kỷ 20, họ đã phải dừng lại ở tập thứ mười này vì không đủ thời gian. Tuy nhiên sau đó họ đã xuất bản thêm một tập cuối nữa, tập thứ 11, Thời của Napoleon vào năm 1975. Ngoài ra họ còn để lại nhiều ghi chép cho tập thứ 12 Thời của Darwin và dàn ý cho tập 13 Thời của Einstein, mà nếu được xuất bản sẽ kéo dài cả bộ sách đến tận năm 1945.

Đời tư
Ông bà Durant còn có một chuyện tình cũng đáng chú ý như cuộc đời học giả của họ; chi tiết về chuyện tình này được họ tả chi tiết trong cuốn Tự truyện đôi của hai người. Họ mất năm 1981, cách nhau hai tuần (bà vào 25 tháng 10 và ông ngày 7 tháng 11). Mặc dù con gái họ, Ethel, và các cháu ngoại đã cố gắng giữ kín cái chết của bà để ông khỏi đau đớn, nhưng cuối cùng thì ông cũng biết qua tin tức báo chí. Trong vòng chỉ một tuần sau đó, ông đã theo người vợ yêu dấu của mình vào cõi chết ở tuổi 96. Ông được chôn cất bên cạnh bà tại Nghĩa trang Memorial Park, Westwood, Los Angeles.

Những tác phẩm tiêu biểu
Xem danh sách tác phẩm đầy đủ của Will Durant tại  .

 Durant, Will (1926). The Story of Philosophy. Nhà xuất bản Simon and Schuster, New York.
 Durant, Will (1927). Transition. Nhà xuất bản Simon and Schuster, New York.
 Durant, Will (1930) The Case for India. Nhà xuất bản Simon and Schuster, New York.
 Durant, Will (1931) Adventures in Genius. Nhà xuất bản Simon and Schuster, New York.
 Durant, Will (1953) The Pleasures of Philosophy. Nhà xuất bản Simon and Schuster, New York.
 Durant, Will & Durant, Ariel (1968). The Lessons of History. Nhà xuất bản Simon and Schuster, New York. Quyển này đã được dịch sang tiếng Việt với tựa đề Bài học của lịch sử do Nguyễn Hiến Lê.
 Durant, Will & Durant, Ariel (1970). Interpretations of Life. Nhà xuất bản Simon and Schuster, New York.
 Durant, Will & Durant, Ariel (1977). A Dual Autobiography. Nhà xuất bản Simon and Schuster, New York.

Câu chuyện văn minh
 Durant, Will (1935). Our Oriental Heritage. Nhà xuất bản Simon and Schuster, New York.
 Durant, Will (1939). The Life of Greece. Nhà xuất bản Simon and Schuster, New York.
 Durant, Will (1944). Caesar and Christ. Nhà xuất bản Simon and Schuster, New York.
 Durant, Will (1950). The Age of Faith. Nhà xuất bản Simon and Schuster, New York.
 Durant, Will (1953). The Renaissance. Nhà xuất bản Simon and Schuster, New York.
 Durant, Will (1957). The Reformation. Nhà xuất bản Simon and Schuster, New York.
 Durant, Will, & Durant, Ariel (1961). The Age of Reason Begins. Nhà xuất bản Simon and Schuster, New York.
 Durant, Will, & Durant, Ariel (1963). The Age of Louis XIV. Nhà xuất bản Simon and Schuster, New York.
 Durant, Will, & Durant, Ariel (1965). The Age of Voltaire. Nhà xuất bản Simon and Schuster, New York.
 Durant, Will, & Durant, Ariel (1967). Rousseau and Revolution. Nhà xuất bản Simon and Schuster, New York.
 Durant, Will, & Durant, Ariel (1975). The Age of Napoleon. Nhà xuất bản Simon and Schuster, New York.

Tham khảo

 Will Durant, Transition: A Sentimental Story of One Mind and One Era, Garden City NY: Garden City Pub. Company, 1927.
 "Durant, Will; and Durant, Ariel." Encyclopædia Britannica from Encyclopædia Britannica Premium Service.  (Accessed ngày 14 tháng 5 năm 2005)

Liên kết ngoài

 Will Durant Foundation

Nhà sử học Mỹ
Người viết hồi ký Mỹ
Người đoạt giải Pulitzer
Người được trao Huy chương tự do của Tổng thống
Nhà triết học Mỹ
Người đoạt Huy chương Tự do Tổng thống
Tín hữu Công giáo La Mã Hoa Kỳ
Cựu sinh viên Đại học Columbia
Nam nhà văn Mỹ thế kỷ 20


title: Chauvetia procerula

text:
Chauvetia procerula là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Buccinidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Chauvetia


title: Mansilla de la Sierra

text:
Mansilla de la Sierra tỉnh và cộng đồng tự trị La Rioja, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là 84,76 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là 65 người với mật độ 0,77 người/km². Đô thị này có cự ly 72 km so với Logroño.

Tham khảo

Đô thị ở La Rioja


title: Le Moulinet-sur-Solin

text:
Le Moulinet-sur-Solin là một xã trong tỉnh Loiret, vùng Centre-Val de Loire bắc trung bộ nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 123-177 mét trên mực nước biển.
Sông Solin bắt nguồn ở xã này.

Tham khảo

Moulinetsursolin


title: Binh đoàn Đài Loan (Nhật Bản)

text:
Đài Loan quân (kanji: 台湾軍, romaji: Taiwangun) là một binh đoàn đồn trú cấp quân đoàn của Lục quân Đế quốc Nhật Bản, quản lý và đồn trú tại Đài Loan.

Lịch sử
Sau cuộc Chiến tranh Thanh-Nhật, Hiệp ước Shimonoseki được ký kết, triều đại nhà Thanh Trung Quốc chuyển giao quyền kiểm soát Đài Loan cho Đế quốc Nhật Bản. Chính phủ Nhật Bản đã thành lập Tổng đốc Đài Loan đặt trụ sở tại Đài Bắc. Một lực lượng quân sự thuộc Lục quân với tên gọi Lữ đoàn thủ bị hỗn hợp Đài Loan được điều động sang đồn trú để hỗ trợ Tổng đốc Đài Loan trong việc duy trì trị an. Năm 1907, Lữ đoàn được đổi tên thành Đài Loan thủ bị đội, tương đương cấp sư đoàn. Ngày 20 tháng 8 năm 1919, Tổng đốc Đài Loan được giao quyền kiểm soát các lực lượng quân sự tại địa phương, Đài Loan thủ bị đội được đổi tên thành Đài Loan quân.

Ban đầu là một lực lượng đồn trú có quân số tương đương cấp sư đoàn với bộ tư lệnh trực thuộc Đại bản doanh, Đài Loan quân được đặt dưới sự chỉ huy của Quân đoàn Viễn chinh Thượng Hải khi cuộc Chiến tranh Trung-Nhật bắt đầu năm 1937. Một bộ phận của Đài Loan quân, Lữ đoàn độc lập hỗn hợp Đài Loan, đã tham gia nhiều chiến dịch trên lục địa Trung Quốc, sau đó với sự tăng cường quân số, Lữ đoàn được nâng thành Sư đoàn Bộ binh 48. Đài Loan quân cũng được tăng cường biên chế tương đương cấp quân đoàn.

Cuối Chiến tranh thế giới thứ hai, với tình hình ngày càng xấu đi đối với Nhật Bản, ngày 22 tháng 9 năm 1944, Đài Loan quân được giải thể và các đơn vị trực thuộc được biên chế vào Phương diện quân 10 vừa thành lập, phòng thủ đảo Đài Loan chống lại sự tấn công của quân Đồng Minh.

Danh sách chỉ huy

Tư lệnh

Tham mưu trưởng

Biên chế
Lữ đoàn bộ binh Đài Loan 1

Lữ đoàn bộ binh Đài Loan 2

Tiểu đoàn sơn pháo Đài Loan

Lữ đoàn cao xạ số 8

Trung đoàn xe tăng 1

Trung đoàn xe tăng 2

Trung đoàn xe tăng 6

Trung đoàn xe tăng 14

Trung đoàn Pháo binh dã chiến 3

Trung đoàn Pháo binh dã chiến 18

Trung đoàn tín hiệu 1

Sư đoàn Không quân 3

Lữ đoàn Không quân 3

Lữ đoàn Không quân 7

Lữ đoàn Không quân 10

Lữ đoàn Không quân 12

Sư đoàn Không quân 5

Lữ đoàn Không quân 4

Chú thích

Tham khảo

Đài Loan
Lịch sử Đài Loan
Đài Loan thuộc Nhật
Đơn vị quân sự thành lập năm 1919
Đơn vị quân sự giải thể năm 1944
Lịch sử quân sự Đài Loan


title: Taufkirchen an der Pram

text:
Taufkirchen an der Pram là một đô thị thuộc huyện Schärding thuộc bang Oberösterreich, Áo. Đô thị  có diện tích 29 km², dân số thời điểm năm 2006 là 2890 người.

Tham khảo


title: Crocopteryx

text:
Crocopteryx là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Geometridae
Ennominae


title: Metallactus mosei

text:
Metallactus mosei là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Schoeller miêu tả khoa học năm 2003.

Chú thích

Tham khảo

Metallactus


title: Trivellona finleyi

text:
Trivellona finleyi là một loài ốc biển nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Triviidae.

Miêu tả
Loài này có kích thước giữa 12 mm and 23 mm

Phân bố
Chúng phân bố ở Thái Bình Dương Ocean dọc theo Hawaii và Philippines

Chú thích

Tham khảo
 Fehse D. & Grego J. (2004) Contribution to the knowledge of the Triviidae (Mollusca: Gastropoda). IX. Revision of the genus Trivellona. Berlin and Banska Bystrica. Published as a CD năm 2004; as a book năm 2009

Liên kết ngoài
 Gastropods.com: Trivellona finleyi; accessed: 13 tháng 12 năm 2010

Trivellona


title: Phylloicus amazonas

text:
Phylloicus amazonas là một loài Trichoptera trong họ Calamoceratidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Tham khảo

Trichoptera vùng Tân nhiệt đới
Phylloicus


title: Bogen, Straubing-Bogen

text:
Bogen là một town ở huyện Straubing-Bogen bang Bayern, Đức.

Twinnings
  Arco - Trentino - 3. tháng 9 năm 1983
  Arthez-de-Béarn (fr) - -4. tháng 8 năm 1982
  Schotten - Hesse - 3. Juni 2001
  Wilhering - Áo - 22. Oktober 2002

Tham khảo


title: Beynat

text:
Beynat là một xã thuộc tỉnh Corrèze trong vùng Nouvelle-Aquitaine miền trung Pháp.

Tham khảo

Xã của Corrèze


title: Cộng hòa Dân chủ Congo

text:
Cộng hòa Dân chủ Congo (tiếng Pháp: République Démocratique du Congo) là một quốc gia ở Trung Châu Phi. Cộng hòa Dân chủ Congo còn được gọi là  Congo-Leopoldville, hay Congo-Kinshasa vì thủ đô là Kinshasa, hay Zaire.

Đây là quốc gia có diện tích lớn thứ hai ở châu Phi. Mặc dù nằm ở tiểu vùng Trung Phi theo cách xác định của Liên Hợp Quốc, song quốc gia này hay được xem thuộc vùng Nam châu Phi vì là một thành viên của Cộng đồng Phát triển Nam Phi (SADC). Quốc gia này có biên giới với Cộng hòa Trung Phi và Nam Sudan ở phía Bắc, Uganda, Rwanda, Burundi, Tanzania ở phía Đông, Zambia và Angola ở phía Nam, và Cộng hòa Congo ở phía Tây. Quốc gia có đường bờ biển dài chỉ 40 km ở Muanola, trong đó có tới khoảng 9 km là cửa sông Congo đổ vào vịnh Guinea ở Đại Tây Dương. Cái tên Congo (nghĩa đen: Người đi săn) được đặt theo tên sắc tộc Kongo sống ở lưu vực sông Congo.

Vốn là một thuộc địa của Bỉ (Congo thuộc Bỉ), quốc gia này giành được độc lập vào năm 1960, mang tên "Cộng hòa Congo" cho đến ngày 01 tháng 10 năm 1971 thì được tổng thống Mobutu đổi tên thành Zaire, phát âm từ Bồ Đào Nha của chữ Nzere hay Nzadi của Kikogo, được dịch là "Dòng sông nuốt chửng tất cả các dòng sông". Sau cuộc chiến Congo lần thứ nhất lật đổ Mobutu vào năm 1997, đất nước này lại được đổi tên là Cộng hòa Dân chủ Congo. Từ năm 1998 đến năm 2003, đất nước đã chịu nhiều đau khổ từ sự tàn phá của cuộc chiến Congo lần thứ hai (đôi khi được gọi là Chiến tranh thế giới ở châu Phi).

Địa lý

Cộng hòa Dân chủ Congo nằm ở Trung Phi, đường xích đạo đi ngang qua, nằm chếch về phía trên. Cộng hòa dân chủ Congo có diện tích lớn hàng thứ ba ở châu Phi, sau Sudan và Algérie, Bắc giáp Cộng hòa Trung Phi và Sudan; Tây Nam giáp Angola và Nam giáp Zambia; Đông giáp Uganda, Rwanda, Burundi và Tanzania; Tây giáp Đại Tây Dương và Cộng hòa Congo                                                                                Quốc gia này chỉ có một hành lang hẹp thông ra Đại Tây Dương. Lãnh thổ cả nước trải rộng trên vùng chậu được bao phủ bởi rừng rậm xích đạo ẩm và nóng, tương ứng với khoảng 2/3 diện tích vùng lưu vực sông Congo. Ở phía Đông, Cộng hòa Dân chủ Congo tựa lưng vào những vùng đất cao của Đông Phi, tiếp đó là dãy lũng hẹp dài có các hồ Albert (Mobutu), Edward, Kivu, Tanganyika đặt mốc cho biên giới chung với các nước ở phía Đông. Cư dân tập trung ở các vùng cao thuộc rìa phía Đông có khí hậu trong lành, nhất là ở một phần ba lãnh thổ phía Nam, tại đó rừng thưa và các đồng cỏ xen nhau (Kinshasa và Kangtaga). Nhìn chung, nhân dân Congo gồm chừng 60 tộc người gia tăng mạnh ở các thành phố (44,3% số dân).

Các sông chính có Sông Congo (4.700 km, lưu lượng lớn nhất châu Phi), sông Lualaba (1.770 km), sông Lomami (1.500 km), sông Aruwimba, sông Uélé, sông Tahuapa, sông Lukénie, sông Kasai.

Lịch sử

Vùng lãnh thổ thuộc Cộng hòa Dân chủ Congo là nơi định cư của hai nhóm sắc tộc Bantu và Pygmy, bị phân chia thành những địa hạt tù trưởng và các vương quốc. Lịch sử vùng này được đánh dấu bởi sự ra đời của ba vương quốc lớn. Vương quốc Kongo được thành lập trên phần lãnh thổ phía Bắc Angola hiện nay, bên vùng cửa sông Congo từ thế kỷ XIV. Vương quốc của người Luba (hoặc Baluba) được thành lập từ thế kỷ XVI trong vùng cao nguyên Katanga. Vương quốc Lunda gồm một phần của vùng Kasai, được thành lập vào thế kỷ XVII. Các vương quốc này xâu xé nhau bởi các cuộc tranh chấp trong vùng và bị tàn phá do chế độ buôn bán nô lệ.

Nhà nước Congo tự do (1870 – 1908)

Sau các cuộc thám hiểm của Henry Stanley tiến sâu vào lãnh thổ bên trong bằng đường sông Congo (1874-1884), Nhà nước Tự do Congo được thành lập (Hội nghị Berlin, 1885) và thuộc quyền sở hữu cá nhân của vua Bỉ, Léopold II, ông ta đã thâu tóm một gia tài khổng lồ từ ngà voi và cao su do bóc lột sức lao động của nô lệ. Khoảng 10 triệu người đã chết do lao động cưỡng bức, đói khát và bị giết chết trong suốt thời kì cai trị thuộc địa của Leopold.

Sự quản lý của Bỉ (1908 – 1960)

Từ năm 1908, Congo trở thành thuộc địa của Bỉ. Bỉ đã xây dựng và phát triển mạng lưới đường bộ và đường sắt tại thuộc địa này để chuyên chở các sản phẩm khai thác từ hầm mỏ và các đồn điền về chính quốc. Cư dân thành thị và công nhân phát triển mạnh làm xuất hiện các phong trào dân tộc chủ nghĩa.

Chính trị khủng hoảng (1960 – 1965)
Năm 1960, Congo giành được độc lập. Vùng Katanga, dưới sự lãnh đạo của Moise Tschombé, tuyên bố li khai. Đồng thời, chính quyền trung ương lại chia thành những người ủng hộ thể chế liên bang của Tổng thống Kasanubu và những người ủng hộ chế độ hợp nhất của Thủ tướng Lumumba. Năm 1961, Thủ tướng Lumumba bị ám sát, nội chiến vẫn tiếp tục kéo dài. Liên Hợp Quốc gởi quân đội đến can thiệp (1961-1963) và lực lượng lính dù của Bỉ được phái đến để tiêu diệt quân phiến loạn ủng hộ Thủ tướng Lumumba (1964).

Năm 1965, Tướng Mobutu lên nắm quyền sau cuộc đảo chính, mở ra một thời kì tương đối ổn định. Cộng hòa Congo, còn gọi Congo-Kinshasa được đổi tên thành Zaire năm 1971.

Thời kỳ Zaire (1971 – 1997)

Năm 1977, Tổng thống Mobutu kêu gọi sự giúp đỡ của Pháp khi phải đối mặt với những nguy cơ đòi li khai ngày càng phát triển mạnh.

Từ năm 1990, làn sóng phản đối ngày càng tăng cao buộc Tổng thống Mobutu phải nhượng bộ. Năm 1994, khoảng một triệu người Hutu và Rwanda sang tị nạn ở miền đông Congo, làm cho cuộc khủng hoảng chính trị thêm trầm trọng. Năm 1997, cuộc đấu tranh chống lại sự kiểm soát của quyền lực trung ương đã dẫn dến việc ra đi của Tổng thống Mobutu.

Xung đột và sự chuyển tiếp (1996 – nay)
Laurent-Désiré Kabila lên cầm quyền và tuyên bố đổi tên nước thành Cộng hòa Dân chủ Congo. Năm 1998, các lực lượng liên minh cũ của Tổng thống L. D. Kabila nhờ sự ủng hộ của Rwanda và Uganda, đã nổi dậy chống lại chính quyền trung ương, đẩy đất nước vào cuộc chiến tranh mới. Tháng 1 năm 2001. Tổng thống Kabila bị ám sát và con trai là Joseph Kabila lãnh đạo đất nước.

Tổng thống Kevin tiến hành các cuộc đàm phán nhằm - chấm dứt cuộc nội chiến. Tháng 4 năm 2002, chính phủ đồng ý một thỏa thuận chia sẻ quyền lực với quân nổi dậy do Uganda hậu thuẫn. Tháng 7 năm 2002, Tổng thống Cộng hòa Dân chủ Congo và Tổng thống Rwanda cùng ký hiệp ước: Rwanda hứa rút 35.000 quân khỏi biên giới phía Đông Cộng hòa Dân chủ Congo, còn Cộng hòa Dân chủ Congo sẽ giải trừ vũ khí của hàng ngàn dân quân Hutu đang đóng trên lãnh thổ Cộng hòa Dân chủ Congo và đe doạ đến an ninh Rwanda - nhiều người trong số họ đã ủng hộ hoặc tham gia cuộc diệt chủng người Tutsi Rwanda năm 1994. Tháng 9 năm 2002, Uganda và Cộng hòa Dân chủ Congo ký hiệp định hòa bình.

Một Chính phủ chuyển tiếp đã ra đời vào tháng 7 năm 2003, đứng đầu là Tổng thống Joseph Kabila và 4 phó Tổng thống là các đại diện của Chính phủ trước đây, lực lượng nổi dậy và phe đối lập. Chính phủ chuyển tiếp đã tổ chức thành công cuộc trưng cầu dân ý về Hiến pháp tháng 12 năm 2005. Trong cuộc bầu cử Tổng thống vào tháng 8 năm 2006, ông Kabila đã tái đắc cử và tiếp tục điều hành đất nước. Theo hiến pháp nước này, Thủ tướng do Tổng thống chỉ định. Cuộc bầu cử tiếp theo sẽ được dự kiến tổ chức vào tháng 11 năm 2011.

Từ tháng 3 năm 2012, nhóm phiến quân nổi loạn, được gọi là M23, đã nổi dậy buộc 470.000 người ở Bắc Kivu, tỉnh giàu khoáng sản ở miền Đông Cộng hoà Dân chủ Congo và nằm sát biên giới chung với Uganda và Rwanda, phải đi lánh nạn. Đầu tháng bảy vừa qua, M23 tuyên bố đã giành quyền kiểm soát nhiều thị trấn, trong đó có vị trí chiến lược Rutshuru tại tỉnh Bắc Kivu.
M23, nhóm nổi loạn nguyên là quân đội người Tutsi sáp nhập vào quân đội Cộng hoà dân chủ Congo từ năm 2009 nhưng đầu năm nay đã đào ngũ với lý do bất đồng về lương bổng và các điều kiện sinh hoạt. Nhóm nổi loạn cũng đã đặt ra các điều kiện với Chính phủ Cộng hoà Dân chủ Congo như người tị nạn Congo ở Rwanda được hồi hương, thúc đẩy dân chủ cũng như xác nhận vị trí cấp bậc mà các thành viên M23 từng giữ trong quân đội Cộng hoà Dân chủ Congo.

Liên Hợp Quốc đã gửi quân đến để hỗ trợ lực lượng chính phủ trấn áp phe nổi loạn. Cho đến tháng 8 năm 2012, tình hình an ninh tại CHDC Congo tại một số vùng vẫn chưa ổn định.

Hành chính

Các tỉnh

Quốc gia này được chia thành 10 tỉnh và 01 thành phố cấp tỉnh. Đến lượt các tỉnh lại chia thành các huyện và huyện chia thành các vùng lãnh thổ.

Khí hậu
Khí hậu nhiệt đới nóng và ẩm ở các khu vực trũng hai bên bờ sông thuộc vùng xích đạo; mát và khô hơn ở các vùng cao nguyên phía Nam; mát và ẩm hơn các vùng cao nguyên phía Đông. Vùng phía Bắc xích đạo: mùa mưa từ tháng 4 đến tháng 10, mùa khô từ tháng 11 đến tháng 2; vùng phía Nam xích đạo: mùa mưa từ tháng 10 đến tháng 4, mùa khô từ tháng 4 đến tháng 10.

Môi trường
Tình trạng ô nhiễm nguồn nước; nạn phá rừng; đất bị xói mòn; nạn săn bắt trái phép và nguy cơ thú rừng bị tuyệt chủng.

Chính trị

Ngày 30 tháng 7 năm 2006, Cộng hòa Dân chủ Congo bầu cử Tổng thống và Quốc hội theo chế độ đa đảng. Đây là cuộc tổng tuyển cử đa Đảng đầu tiên trong hơn 40 năm qua tại Cộng hòa Dân chủ Congo, dưới sự giám sát của 1.500 quan sát viên nước ngoài; hơn 17.000 binh lính thuộc lực lượng gìn giữ hòa bình của Liên Hợp Quốc và 1.000 binh sĩ thuộc Liên minh châu Âu bảo đảm an ninh cho cuộc bầu cử. Sau vòng 2, ông Joseph Kabia đã giành thắng lợi với 58,05% số phiếu.

Chính quyền của Tổng thống J. Kabila có nhiều nỗ lực nhằm ổn định tình hình, khắc phục hậu quả nặng nề do nội chiến để lại và thực hiện hoà giải, hoà hợp dân tộc; song vẫn còn các cuộc đụng độ phe phái - sắc tộc, nhất là ở khu vực phía Đông có sự dính líu của Rwanda và Uganda.

Tháng 1 năm 2008, tại Goma, thủ phủ tỉnh Bắc Kivu (North Kivu), Chính phủ Cộng hòa Dân chủ Congo và lực lượng nổi dậy thuộc Phong trào Mai Mai và tướng đào ngũ Laurent Nkunda đã ký Hiệp định nhằm chấm dứt nội chiến kéo dài ở miền Đông nước này.

Kinh tế

Cộng hòa Dân chủ Congo (CHDC) Congo nằm trong số những nước nghèo nhất thế giới, với GDP thấp đứng hàng thứ hai. CHDC Congo được nhiều nước giàu có chú ý tới bởi nguồn tài nguyên phong phú của quốc gia này; các mỏ nguyên liệu khoáng thô chưa được khai thác của quốc gia này có trị giá hơn 24 tỷ đô la.

Tuy nhiên, nền kinh tế của CHDC Congo đã bị suy thoái từ giữa những năm 80 của thế kỷ XX. Vào thời điểm độc lập năm 1960, CHDC Congo là một nước công nghiệp hóa thứ 2 ở châu Phi sau Nam Phi, dựa chủ yếu vào ngành công nghiệp khai thác mỏ và nền nông nghiệp tương đối có hiệu quả. Hai cuộc chiến trong thời gian sau đó, bắt đầu từ năm 1996, đã làm sản xuất và nguồn thu ngân sách giảm sút nghiêm trọng, trong khi đó nợ nước ngoài lại tăng. Cuộc chiến còn cướp đi sinh mạng của 3,5 triệu người do bạo lực, nạn đói và bệnh tật. Những nhà kinh doanh cắt giảm các hoạt động đầu tư do lo ngại các cuộc xung đột, thiếu cơ sở hạ tầng, và môi trường kinh doanh khó khăn. Tình hình đã được cải thiện vào cuối năm 2002 khi mà lực lượng chiếm đóng bắt đầu rút quân khỏi Congo. Chính phủ chuyển tiếp đã nối lại quan hệ với các thiết chế tài chính và các nhà tài trợ quốc tế. Tổng thống Kabila bắt đầu tiến hành cải cách. Nhiều các dự án được tiến hành thúc đẩy tăng trưởng GDP. Kinh tế CHDC Congo bắt đầu tăng trưởng ổn định trong giai đoạn 2003 – 2005 bất chấp những khó khăn do khuôn khổ pháp lý chưa rõ ràng, nạn tham nhũng, và các chính sách mở cửa chưa thông thoáng. Suy thoái kinh tế toàn cầu đã khiến cho tốc độ tăng trưởng của nước này năm 2009 giảm 1 nửa so với năm 2008, tuy nhiên chỉ số này đã hồi phục và tăng trưởng 6% năm 2010.

Năm 2010, tổng sản phẩm quốc nội của CHDC Congo tăng trưởng 6%, đạt 12,6 tỷ USD. Và GDP bình quân đầu người của nước này là 176 USD/người/năm. Mặc dù đã có nhiều tiến bộ trong ổn định nền kinh tế, nhưng tỷ lệ lạm phát của nước này là khá cao, khoảng 26,2%.

Nông nghiệp
Congo là một nước nông nghiệp. Phần đông dân cư sống bằng nghề nông. Hàng năm, nông nghiệp đóng góp khoảng 37,4% GDP cho đất nước này. Các loại nông sản chính của Congo là: cà phê, đường, dầu cọ, chè, miến, chuối, ngô, hoa quả và các sản phẩm gỗ, cao su…

Công nghiệp
CHDC Congo là nước có nguồn dự trữ về tài nguyên và khoáng sản vô cùng phong phú. Công nghiệp của Congo chủ yếu là khai khoáng, là nhà sản xuất cobalt lớn nhất thế giới. Congo có 70% trữ lượng coltan của thế giới, và hơn 30% kim cương. chủ yếu là dạng kim cương nhỏ, công nghiệp. Năm 2002, thiếc đã được phát hiện ở phía đông của quốc gia này nhưng cho đến nay việc khai thác chỉ ở quy mô nhỏ. Buôn lậu liên quan đến khoáng sản, coltan và cassiterit như đã đổ thêm dầu vào lửa cho các cuộc chiến tranh ở miền đông Congo. Katanga Mining Limited, một công ty của Thụy Sĩ, sở hữu nhà máy luyện kim Luilu, có công suất 175.000 tấn đồng và 8.000 tấn cobalt mỗi năm, là nhà sản tinh chế cobalt lớn nhất thế giới. Sau một chương trình phục hồi lớn, công ty này đã khởi động lại vào tháng 12 năm 2007 và sản xuất cobalt vào tháng 5 năm 2008. CHDC Congo cũng sở hữu 50% diện tích rừng ở châu Phi và hệ thống sông suối cung cấp nhiều thuận lợi cho khai thác thủy điện, theo báo cáo của UN về ý nghĩa chiến lược và vai trò tiềm năng của quốc gia này thì đây được xem là một động lực kinh tế ở Trung Phi. Ngoài ra còn có các ngành công nghiệp phục vụ tiêu dùng (dệt may, giày dép, sản xuất đồ ăn và đồ uống), sửa chữa tàu.. Hàng năm, công nghiệp đóng góp vào khoảng 11% GDP của nước này.

Dịch vụ
Dịch vụ hàng năm đóng góp khoảng 1/3 GDP cho đất nước. Tuy nhiên ngành dịch vụ du lịch chịu ảnh hưởng nặng nề bởi các cuộc nội chiến liên miên trước đây và đại dịch COVID-19.

Ngoại thương
Về ngoại thương, năm 2009, CHDC Congo xuất khẩu 3,8 tỷ USD hàng hoá các loại. Trong đó các mặt hàng xuất khẩu chủ chốt là kim cương, đồng, cà phê, dầu thô và côban. Các bạn hàng xuất khẩu chính của nước này là: Bỉ, Phần Lan, Mỹ, Trung Quốc.

Kim ngạch nhập khẩu năm 2009 của Congo đạt 3,8 tỷ USD. Các mặt hàng mà Congo thường nhập khẩu là lương thực, xăng dầu và các thiết bị vận tải. Các đối tác nhập khẩu hàng từ CHDC Congo là Nam Phi, Bỉ, Pháp, Zambia, Kenya, Mỹ, Đức.

Nhân khẩu

Dân số
60.085.000 người (ước tính 2005)

Mật độ dân số
Xấp xỉ 19 người/km2.

Sắc tộc
Trong số các nhóm dân tộc Phi, dân tộc Bantu chiếm đa số; có 4 bộ lạc lớn nhất là Mongo, Luba, Kongo (tất cả thuộc dân tộc Bantu), và Mangbetu-Azande (Hamities), chiếm khoảng 45% tổng số dân.

Ngôn ngữ
Tiếng Pháp; tiếng Lingala (một ngôn ngữ thương mại Pháp), tiếng Kingwana (tiếng Kiswahili hay Swahili), tiếng Kikongo, tiếng Tshiluba cũng được sử dụng.

Tôn giáo

Thiên Chúa giáo 50%, Tin lành 20%, Giáo hội Kimbanguist 10% một nhánh Tin lành được sáng lập tại Conggo, Hồi giáo 10%, tôn giáo khác (bao gồm giáo phái đồng bộ và tín ngưỡng bản địa) 10%. Cộng hòa Dân chủ Congo cũng là quốc gia có số dân theo đạo Công giáo lớn nhất châu Phi với hơn 28 triệu tín hữu.

Giáo dục

Hệ thống giáo dục Congo chưa phát triển, cơ sở vật chất nghèo nàn và rất thiếu cán bộ, tỷ lệ học sinh đến trường thấp. Năm 2001, tỉ lệ người biết chữ được ước tính là 67,2% (80,9% ở nam và 54,1% ở nữ).
Hệ thống giáo dục của CHDC Congo được quản lý bởi 3 bộ thuộc chính phủ: Ministère de l'Enseignement Primaire, Secondaire et Professionnel(Bộ tiểu học, trung học và chuyên nghiệp), Ministère de l'Enseignement Supérieur et Universitaire (Bộ Đại học và sau đại học) và Ministère des Affaires Sociales (Bộ Xã hội). Hệ thống giáo dục của CHDC Congo giống của Bỉ. Năm 2002, có hơn 19.000 trường tiểu học với 160.000 học sinh; và 8.000 trường trung học với 110.000 học sinh. Giáo dục tiểu học là miễn phí và bắt buộc (điều 43 của Hiến pháp Congo 2005).

Tỉ lệ nhập học thô được tính dựa trên số học sinh đăng ký chính thức ở các trường tiểu học và sau đó không cần thiết phản ảnh qua số học sinh thực tế theo học. Năm 2000, 65% trẻ ở độ tuổi 10-14 đã đi học. Do ảnh hưởng của cuộc nội chiến 6 năm, hơn 5,2 triệu trẻ em ở quốc gia này phải thất học.

Giao thông

Giao thông đường bộ ở CHDC Congo rất khó khăn do nhiều yếu tố địa hình và khí hậu cản trở, và khoảng cách đi lại giữa những khu vực trên đất nước này rất lớn. Hơn nữa, quản lý kinh tế yếu kém kéo dài và xung đột nội bộ đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến đầu tư trong nhiều năm qua. Ngoài ra, đất nước này có hàng ngàn km đường thủy, và vận tải đường thủy truyền thống có thể di chuyển trong khoảng 2/3 chiều dài đất nước này.

Tất cả các nhà vận tải đường không được CHDC Congo cấp phép đều bị cấm khai thác ở các sân bay của Liên minh châu Âu do không đủ tiêu chuẩn an toàn.

Sinh vật

Rừng nhiệt đới ở CHDC Congo có độ đa dạng sinh học rất cao, sở hữu nhiều loài đặc hữu và quý hiếm như tinh tinh thông thường và tinh tinh lùn, voi rừng, khỉ đột núi, hươu đùi vằn và tê giác trắng. Năm trong số các vườn quốc gia của đất nước này được xếp vào danh sách các di sản thế giới gồm: Garumba, Kahuzi-Biega, Salonga và vườn quốc gia Virunga, và Khu dự trữ động vật hoang dã Okapi. Cuộc nội chiến và các điều kiện kinh tế yếu kém đã đe dọa sự đa dạng sinh học ở đây. Tất cả các vườn quốc gia được liệt kê ở trên đều trong diện Di sản bị đe dọa.

Xem thêm
 Zaire

Tham khảo

Liên kết ngoài

 CIA World Factbook - Democratic Republic of the Congo

Quốc gia thành viên của Liên Hợp Quốc
Quốc gia thành viên Cộng đồng Pháp ngữ
Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Pháp
Quốc gia thành viên Liên minh châu Phi
Nước kém phát triển
Cộng hòa
Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Swahili
Quốc gia Trung Phi
Quốc gia châu Phi


title: Atypophthalmus andringitrae

text:
Atypophthalmus andringitrae là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Tham khảo

Atypophthalmus
Limoniidae ở vùng Afrotropic


title: Waeng Yai (huyện)

text:
Wang Yai () là một huyện (amphoe) của tỉnh Khon Kaen, đông bắc Thái Lan.

Địa lý
Các huyện giáp ranh (từ phía bắc theo chiều kim đồng hồ) Khok Pho Chai, Chonnabot, Phon và Waeng Noi của tỉnh Khon Kaen, và Khon Sawan của tỉnh Chaiyaphum.

Lịch sử
Tiểu huyện (king amphoe) Waeng Yai đã được thành lập vào ngày 3 tháng 1 năm 1977, khi ba tambon Khon Chim, Non Thong và Mai Na Phiang đã được tách ra từ huyện Phon. Đơn vị hành chính này đã được nâng cấp thành huyện vào ngày 26 tháng 5 năm 1980.

Hành chính
Huyện này được chia ra thành 5 phó huyện (tambon), các đơn vị này lại được chia thành 50 làng (muban). Waeng Yai là một thị trấn (thesaban tambon) nằm trên toàn bộ diện tích tambon Wang Yai. Có 4 Tổ chức hành chính tambon.

Tham khảo

Liên kết ngoài
http://www.waengyaidoc.com  (tiếng Thái)
amphoe.com

Wang Yai


title: Heinrich IV của Thánh chế La Mã

text:
Heinrich IV (11 tháng 11 năm 1050 – 7 tháng 8 năm 1106) là con trai đầu của hoàng đế Heinrich III và nữ hoàng Agnes. Ông là Vua La Mã Đức từ năm 1056, rồi Hoàng đế La Mã Thần thánh từ năm 1084 đến khi bị con ông Heinrich V bắt từ bỏ ngai vàng vào năm 1105. Ông là vị hoàng đế thứ ba của nhà Salier và là một trong những nhân vật quyền lực và quan trọng nhất vào thế kỷ 11. Triều đại ông được đánh dấu bởi mâu thuẫn với Giáo hoàng và cuộc nội chiến giành quyền thừa kế ngai vàng Ý và Đức.

Tiểu sử
Trong năm 1056 tại Aachen, Heinrich IV đã đăng quang là Vua của người Đức bởi Giáo hoàng Victor II, trong khi mẹ của ông, Agnes Poitou, trở thành nhiếp chính. Vào năm 1062 vị vua trẻ tuổi đã bị bắt cóc như là kết quả của cuộc đảo chính Kaiserswerth, một âm mưu của một nhóm quý tộc Đức dẫn đầu bởi Anno II, Tổng Giám mục Köln. Heinrich, trong thời gian cư trú ở Kaiserwerth, bây giờ là một phần của Düsseldorf, đã bị thuyết phục để lên một chiếc thuyền trên sông Rhein; thuyền đã bị kéo neo ngay lập tức và nhà vua nhảy xuống sông, nhưng ông đã được cứu bởi một trong những người chủ mưu và đưa đến Köln. Agnes về hưu ở một tu viện, và chính phủ đã được giao vào tay của Anno. Hành động đầu tiên của ông là hỗ trợ Giáo hoàng Alexanđê II chống lại Giáo hoàng đối lập Hônôriô II, người mà Agnes đã công nhận ban đầu, nhưng sau đó bị bỏ rơi không còn hỗ trợ. Sự cai trị của Anno tuy nhiên không được ưa chuộng.

Việc giáo dục và huấn luyện của Heinrich được giám sát bởi Anno, người được nhà vua gọi là thầy của mình, trong khi Adalbert của Hamburg, Đức Tổng Giám mục của Bremen, được xem là người hỗ trợ của Heinrich. Sự giáo dục của Heinrich dường như đã bị sao lãng, và bản chất ngoan cố và bướng bỉnh của ông phát triển theo các điều kiện của những năm đầu. Adalbert của Hamburg, một người uyển chuyển, nhanh chóng trở thành bạn tâm tình của một Heinrich không nhân đạo mấy. Cuối cùng, trong một sự vắng mặt của Anno ở Đức, Henry thành công nắm được quyền kiểm soát các nhiệm vụ dân sự của mình, để lại Anno chỉ còn với vai trò liên quan đến giáo hội.

Những năm cai trị đầu tiên và các cuộc chiến tranh
Toàn bộ triều đại Heinrich đã được đánh dấu bởi những nỗ lực rõ ràng để củng cố quyền lực Hoàng gia. Trong thực tế, tuy nhiên, ông đã cẩn thận hành động để duy trì lòng trung thành của giới quý tộc và sự hỗ trợ của giáo hoàng. Năm 1066, ông ra khỏi Hội đồng Hoàng gia Adalbert của Hamburg, mà đã hưởng lợi từ vị trí của ông để làm giàu cá nhân. Heinrich cũng đã cho thông qua các biện pháp quân sự khẩn cấp chống lại dân ngoại đạo Slav, mà gần đây đã xâm lăng Đức và bao vây Hamburg.

Vào tháng 6 năm 1066 Heinrich kết hôn với công chúa Bertha của Savoy / Turin, con gái của Otto, Bá tước của Savoy, người mà ông đã đính hôn trong năm 1055. Trong cùng năm đó, theo yêu cầu của Đức Giáo hoàng, ông tập hợp được một đội quân để chiến đấu chống lại người Norman Ý ở miền nam Ý. Quân đội của Heinrich đã tới được Augsburg khi ông nhận được tin rằng Godfrey của Toskana, chồng của Matilda của Canossa có nhiều thế lực, nữ hầu tước của Toskana, đã tấn công quân Norman. Do đó, đoàn viễn chinh đã dừng lại. Trong năm 1068, do tính bốc đồng và không chung thủy của ông, Heinrich đã tìm cách ly dị Bertha. Lời yêu cầu của ông tại một hội đồng ở Mainz đã bị từ chối, bởi đại thần Giáo hoàng Peter Damian, người nhắc nhở rằng, nếu ông cứ khăng khăng tiếp tục đòi ly dị sẽ bị giáo hoàng mới, Giáo hoàng Alexanđê II, từ chối đăng quang. Heinrich vâng lời và vợ ông trở về cung điện. Heinrich tin rằng, sự đối lập của Giáo hoàng ít vì cuộc hôn nhân của mình mà vì muốn lật đổ quyền lực dân sự trong đế quốc, ủng hộ một hệ thống phân cấp của giáo hội.

Trong những năm cuối thập niên 1060, Heinrich đã bày tỏ quyết tâm của mình, giảm thiểu bất kỳ sự đối kháng và mở rộng ranh giới của đế chế. Ông dẫn đầu đoàn viễn chinh chống lại Lutici (một liên minh các bộ lạc Slav) và bá tước của một quận nằm phía Đông Sachsen; ngay sau đó ông đã phải dập tắt cuộc nổi loạn của Rudolf của Schwaben và Berthold của Kärnten. Nghiêm trọng hơn nhiều là cuộc đấu tranh của Heinrich với Otto của Nordheim, công tước xứ Bayern. Công tước này, người chiếm một vị trí có ảnh hưởng lớn ở Đức và là một trong những nhân vật chính của vụ bắt cóc Heinrich trước đó, đã bị buộc tội vào năm 1070 bởi một người nào đó tên Egino là đang hoạch định một âm mưu ám sát nhà vua. Nhà vua đã đòi Otto phải đấu kiếm với Egino ở Goslar, Otto lại không chấp nhận lời cáo buộc cũng như cuộc đấu kiếm và đòi hỏi một quyết định chung của các công tước. Vì vậy ông đã bị tước quyền công tước Bayern và bất động sản của ông ở Sachsen đã bị cướp bóc. Tuy nhiên, ông có được hỗ trợ đầy đủ để thực hiện một cuộc đấu tranh với nhà vua ở Sachsen và Thüringen cho đến 1071, khi ông quy phục tại Halberstadt. Heinrich đã làm dấy lên sự thù địch của những người Thüringen khi ông hỗ trợ Siegfried, Tổng Giám mục của Mainz, trong những nỗ lực của ông ta bắt nộp thuế thập phân. Đáng gờm hơn là sự thù hằn của người Sachsen, có nhiều nguyên nhân để chống lại nhà vua, con trai của kẻ thù của họ, Henry III, và người bạn của một người khác, Adalbert của Hamburg-Bremen.

Xung đột với giáo hoàng Grêgôriô VII

Cải cách giáo hội
Động lực cho một cuộc cải cách nhà thờ đã bắt đầu rõ ràng trong triều đại của cha Heinrich, trong triều đại giáo hoàng ngắn nhưng hiệu quả của Giáo hoàng Lêô IX, người mà Heinrich III đã đề cử. Kể từ thời điểm đó, các sáng kiến cải cách đã được thực hiện bởi những người như Đức Hồng y Giám mục Humbert của Moyenmoutier và St. Peter Damian. Sau cái chết của Đức Hồng y Humbert, người đã kêu gọi quay trở lại với nguyên tắc kinh điển cũ của cuộc bầu cử tự do giáo hoàng và sự giải phóng của Giáo hội từ sự kiểm soát của thế lực thế tục, sự lãnh đạo của phong trào cải cách truyền cho những người trẻ tuổi, mà nhà sư Hildebrand từ Toskana, một tín đồ của Humbert, đứng đầu. Hildebrand lên ngôi giáo hoàng trong năm 1073 với tước hiệu Giáo hoàng Grêgôriô VII. Trong khi Heinrich tôn trọng các nghị định của Giáo hoàng trong các vấn đề tôn giáo để bảo đảm hỗ trợ của Giáo hội cho cuộc viễn chinh của ông ở Sachsen và Thüringen, Gregory đã thấy cơ hội để ép buộc chương trình nghị sự của Hội Thánh.

Tranh cãi việc bổ nhiệm giáo sĩ

Sự căng thẳng giữa đế quốc và Giáo hội lên đến đỉnh điểm trong các hội đồng từ 1074-1075, thiết lập một nỗ lực đáng kể để phá hỏng chính sách Heinrich III. Trong số các biện pháp khác, họ từ chối những người cai trị thế tục quyền phong các chức vụ cho các giáo sĩ; việc này đã có ảnh hưởng lớn ở Đức, nơi các giám mục thường cầm quyền các chư hầu có thế lực. Bằng quyết định này, họ giải thoát mình khỏi quyền lực của triều đình. Ngoài ra để khôi phục lại tất cả các đặc quyền bị mất vào tay các giáo sĩ, quyết định của Hội đồng tước quyền của hoàng đế gần một nửa số đất đai của ông ta. Điều này làm suy yếu sự thống nhất quốc gia, đặc biệt là ở các khu vực ngoại vi như Vương quốc Ý.

Đột nhiên thù địch với Gregory, Heinrich không chịu nhượng bước từ vị trí của mình: sau khi đánh bại Otto của Nordheim, ông vẫn tiếp tục can thiệp vào đời sống các giám mục Ý và Đức, bổ nhiệm các giám mục theo ý muốn của mình và tuyên bố quy định giáo hoàng là bất hợp pháp. Trong năm 1075, Grêgôriô VII vạ tuyệt thông một số thành viên của triều đình Hoàng gia và đe dọa sẽ làm như vậy đối với cả Heinrich. Hơn nữa, trong một hội nghị tôn giáo được tổ chức vào tháng 2 năm đó, Gregory thiết lập rõ ràng quyền lực tối cao của Giáo hội Công giáo, với Đế quốc dưới quyền của nó. Heinrich trả lời với một hội đồng tôn giáo đối lập của mình.

Sự khởi đầu của cuộc xung đột được biết tới như là cuộc tranh cãi việc bổ nhiệm giáo sĩ có thể được cho là từ đêm Giáng sinh 1075: Grêgôriô VII đã bị bắt cóc và bị giam cầm bởi Cencio I Frangipane, một quý tộc La Mã, trong khi ông đang hành lễ tại Santa Maria Maggiore ở Roma. Sau khi được giải phóng bởi những người La Mã, Grêgôriô VII cáo buộc Heinrich đã đứng đằng sau hành động này. Trong cùng năm đó, nhà vua đã đánh bại một cuộc nổi dậy của người Sachsen trong trận Langensalza đầu tiên và do đó rảnh rang để chấp nhận thách thức.

Chuyến đi Canossa

Tại Worms, vào ngày 24 tháng 1 năm 1076, một hội đồng các giám mục và các công tước ở Worms được triệu tập bởi Heinrich tuyên bố Grêgôriô VII bị lật đổ. Hildebrand trả lời bằng vạ tuyệt thông nhà vua và tất cả các giám mục được bổ nhiệm bởi ông ta vào ngày 22 Tháng 2 năm 1076. Trong tháng 10 năm đó một hội nghị của các công tước Đức tại Tribur đã cố gắng tìm một giải pháp cho cuộc xung đột, cho Heinrich một năm để ăn năn về hành động của mình, trước khi phê chuẩn vạ tuyệt thông được Giáo hoàng ký ở Schwaben vài tháng sau đó. Heinrich không ăn năn, và trông mong vào sự thù địch của các giáo sĩ Lombard chống lại Grêgôriô, ông quyết định dời đến Ý. Ông rời Speyer trong tháng 12 năm 1076, đã ăn mừng Giáng sinh ở Besançon và cùng với vợ và con trai của ông, ông đã vượt qua dãy núi Alps với sự giúp đỡ của Giám mục Turin và đến Pavia. Grêgôriô, trên đường tới hội đồng ở Augsburg và khi nghe được Heinrich đến gần, ẩn náu trong lâu đài của Canossa (gần Reggio Emilia), thuộc Matilda. Quân đội của Heinrich đóng gần đó.

Ý định của Heinrich, tuy nhiên, rõ ràng là để thực hiện việc ăn năn để vạ tuyệt thông của mình được hủy bỏ và đảm bảo ông ta có thể tiếp tục cai trị. Sự lựa chọn của một vị trí ở Ý để bày tỏ thái độ ăn năn, thay vì Augsburg, Không phải ngẫu nhiên: nó nhằm để củng cố quyền lực Hoàng gia ở một khu vực một phần thù địch với Giáo hoàng; để có thể làm chủ tình hình; và để phản đối thỏa hiệp được ký bởi giới quý tộc Đức và Giáo hoàng ở Tribur với một phe có thế lực của Đức đã hạ bệ Heinrich ở Worms, thông qua sự hiện diện cụ thể của quân đội ông ta.

Heinrich đã đứng trong tuyết giá bên ngoài cổng của lâu đài Canossa trong ba ngày, từ 25 tháng 1 - 27 Tháng 1 1077, cầu xin Giáo hoàng hủy bỏ bản án (phổ biến được miêu tả như là không mang giày, không có thức ăn hay chỗ trú ẩn, và chỉ mặc một áo lông thú dệt thô - xem Chuyến đi Canossa). Giáo hoàng sau đó đã dỡ bỏ vạ tuyệt thông, áp đặt một lời thề để thực hiện theo các điều kiện nhất định, mà Heinrich chẳng bao lâu vi phạm.

Nội chiến và hồi phục
Rudolf of Rheinfelden, anh em rể của Heinrich, cùng với đồng minh quý tộc khác của Đức, đã lợi dụng sự yếu đuối nhất thời của nhà vua thực hiện một cuộc nổi dậy Sachsen lớn. Rudolf tuyên bố mình là nhà vua đối lập bởi một hội đồng của các công tước Sachsen, Bayern, và Kärnten vào tháng 3 1077 tại Forchheim. Ông hứa sẽ tôn trọng các khái niệm bầu cử của chế độ quân chủ và tuyên bố ông sẵn sàng thuần phục Giáo hoàng, và được Giáo hoàng đồng ý.

Mặc dù có những khó khăn này, tình trạng của Heinrich ở Đức được cải thiện trong những năm tiếp theo. Khi Rudolf được ban ngôi vua ở Mainz tháng 5 năm 1077 bởi một trong những kẻ âm mưu, Siegfried I, Tổng Giám mục của Mainz, dân chúng nổi dậy và buộc Rudolf, tổng giám mục, và các quý tộc khác phải trốn tới Sachsen. Nằm ở vị trí đó, Rudolf về địa lý và sau đó về quân sự đã bị Heinrich tước đoạt lãnh thổ của mình; sau này ông cũng bị lấy mất luôn Schwaben. Sau khi Trận Mellrichstadt (ngày 07 tháng 8 năm 1077) không mang lại kết quả và sự thất bại của các lực lượng của Heinrich tại Flarchheim (ngày 27 Tháng 1 năm 1080), Grêgôriô lại đổi ý theo hỗ trợ phe nổi dậy và lại vạ tuyệt thông Heinrich lần thứ 2 vào tháng 3 năm 1080, qua đó hỗ trợ nhà vua đối lập Rudolf. Tuy nhiên, bằng chứng về các hành động của Grêgôriô bắt nguồn từ sự thù ghét cho Hoàng đế đắc cử thay vì vì lý do thần học đã có một tác động cá nhân không thuận lợi lên uy tín và thẩm quyền của Giáo hoàng, dẫn tới việc nhiều người Đức quay ra ủng hộ Heinrich.

Ngày 14 tháng 10 năm 1080 quân đội của hai vị vua đối nghịch gặp nhau tại sông Elster Trắng trong trận đánh Elster, tại vùng đồng bằng ở Leipzig. Lực lượng của Heinrich một lần nữa phải chịu một thất bại quân sự nhưng đã chiến thắng với kết quả chiến lược: Rudolf đã bị trọng thương và chết vào ngày hôm sau ở Merseburg gần đó, và cuộc nổi loạn chống lại Heinrich mất đi cái đà của nó.

Ngay sau đó, một nhà vua đối lập khác, Hermann của Salm, nổi lên nhưng không có thực quyền, đã bị đánh bại bởi Frederick của Schwaben, người được Heinrich bổ nhiệm thay thế Rudolf ở Schwaben, người đã kết hôn với con gái của Heinrich, Agnes của Đức. Heinrich triệu tập một hội nghị tôn giáo của các giáo sĩ người Đức cao cấp nhất ở Bamberg và Brixen trong tháng 6 1080. Ở đó, Heinrich lại lật đổ Giáo hoàng Grêgôriô (người mà ông đã gọi là "nhà tu sĩ giả") và thay thế bằng giám mục đứng đầu của Ravenna, Guibert (bây giờ được biết tới như là Giáo hoàng đối lập Clêmentê III, mặc dù lúc đó không rõ ràng ai là chính danh vào thời điểm đó).

Đăng quang hoàng đế và hạ bệ giáo hoàng
Heinrich tiến vào Pavia và lên ngôi vua của Ý, đón nhận Vương miện bằng sắt của Lombardia. Ông đã ban một loạt các đặc quyền cho các thành phố của Ý, đã ủng hộ ông, hành quân chống lại Matilda của Toskana, tuyên bố bà bị hạ bệ vì tội khi quân, và tịch thu tài sản của bà. Sau đó, ông đưa quân đến Roma, nơi ông ban đầu bị bao vây vào năm 1081: buộc phải rút về Toskana, nơi ông cấp đặc quyền cho nhiều thành phố khác nhau và nhận được tiền hỗ trợ (360.000 vàng miếng)  từ một đồng minh mới, hoàng đế Đông La Mã, Alexios I Komnenos, người muốn ngăn chặn những ý định của người Norman chống lại đế chế của mình.

Một cuộc tấn công thứ hai vào thành Roma vẫn không thành công đã được tiếp nối bởi một cuộc chiến tranh tàn phá ở miền bắc nước Ý với những người trung thành với Matilda. Đến cuối năm 1082, nhà vua mở một cuộc tấn công thứ ba vào Roma, và sau một cuộc bao vây kéo dài 7 tháng, thành phố rơi vào tay ông ta. Một hiệp ước đã được ký kết với người La Mã, đồng ý rằng các cuộc tranh cãi giữa nhà vua và giáo hoàng nên được quyết định bởi một hội đồng tôn giáo, và họ đã xúi Grêgôriô nên trao vương miện hoàng đế cho Heinrich hoặc họ phải lựa chọn một giáo hoàng khác. Grêgôriô, tuy nhiên, giam mình ở Castel Sant'Angelo, không chịu thỏa hiệp; cuộc họp Hội đồng đã thất bại, vì Henry đã ngăn cản sự tham dự của nhiều người ủng hộ giáo hoàng, và nhà vua, tuân theo hiệp ước của mình với Alexios, hành quân chống lại người Norman.

Người La Mã chẳng bao lâu giảm đi lòng trung thành của họ với giáo hoàng. Heinrich tới Roma lần nữa vào tháng 3 năm 1084, sau đó Gregory bị tuyên bố lật đổ và giáo hoàng đối lập Clêmentê III được bầu bởi những người La Mã. Vào ngày 31 tháng 3 năm 1084, Heinrich đã được đăng quang hoàng đế bởi Clêmentê và nhận quyền cai trị đế quốc. Bước kế tiếp của ông là tấn công các pháo đài vẫn còn trong tay của Grêgôriô. Grêgôriô đã được Robert Guiscard, công tước của Apulia, người đã rời bỏ cuộc bao vây Durazzo và đưa quân tiến về Roma cứu viện: Henry rời khỏi thành phố và Grêgôriô được giải thoát. Gregory chẳng bao lâu qua đời ở Salerno, trong năm 1085, nhưng trước đó có viết một lá thư cuối cùng, trong đó ông hô hào toàn thể tín đồ Kitô giáo tham dự vào một cuộc thập tự chinh chống lại Hoàng đế.

Cảm thấy an toàn về thành công của mình tại Ý, Heinrich trở về Đức. Ông đã trải qua năm 1084 để phô bày thế lực của mình ở đó, nơi mà các trường hợp cải cách vẫn còn có lý do để tiếp tục vì sự thuyết pháp của Otto của Ostia, vang lên đến tận Magdeburg ở Sachsen. Ông cũng tuyên bố hòa bình của Thiên Chúa trong tất cả các lãnh thổ đế quốc để làm nguội đi mọi xúi dục nổi loạn. Ngày 08 tháng 3 năm 1088 Otto của Ostia được bầu làm giáo hoàng với tên là Urbanô II. Với sự hỗ trợ của người Norman, ông rút phép thông công Clement III và Heinrich, người được mô tả là "một con quái vật bung ra từ lòng đất để tiến hành chiến tranh chống lại các Thánh của Thiên Chúa". Ông cũng đã thành lập một liên minh lớn chống lại Thánh chế La Mã, bao gồm, ngoài người Norman, còn có người Kievan Rus ' (Đông Slav), các cộng đồng Lombard như Milan, Cremona, Lodi, và Piacenza, và Matilda của Canossa, người đã tái hôn với Welf II của Bayern, do đó tạo ra một tập trung quyền lực quá dữ dội để được hoàng đế bỏ qua.

Chiến tranh cốt nhục tương tàn

Năm 1088 Hermann của Salm chết, và Egbert II, bá tước Meissen, một kẻ thù lâu năm của Hoàng đế, tự xưng là người kế nhiệm của nhà vua đối lập. Heinrich đã cho một hội nghị ở Sachsen lên án ông ta và sau đó một hội nghị đế quốc ở Quedlinburg và Regensburg tương ứng, nhưng ông đã bị đánh bại bởi Egbert khi một đoàn quân đội cứu trợ đã đến cứu bá tước trong cuộc bao vây Gleichen. Egbert bị ám sát 2 năm sau, vào năm 1090, và cuộc khởi nghĩa không hiệu quả cùng ý vọng trở thành hoàng đế của ông ta tan vỡ.

Heinrich sau đó tiến hành cuộc chinh phạt thứ ba tại Ý. Sau một số thành công ban đầu chống lại các vùng đất của Canossa, thất bại của ông trong năm 1092 gây ra cuộc nổi loạn của các cộng đồng Lombard. Cuộc nổi dậy kéo dài khi Matilda thành công làm con trai cả của ông, Conrad, người đã lên ngôi vua của Ý tại Monza trong 1093, chống lại ông. Hoàng đế do đó thấy mình bị cắt rời từ Đức; ông không thể quay trở lại cho đến 1097. Ở chính tại Đức quyền lực của ông vẫn còn ở đỉnh cao. Matilda của Canossa đã bí mật chuyển giao tài sản của bà cho Giáo hội trong năm 1089, trước khi cuộc hôn nhân với Welf II của Bayern (1072-1120). Năm 1095, Welf II tức giận bỏ bà và cùng với cha của mình, chuyển lòng trung thành của mình sang Heinrich IV, có thể để đổi lấy một lời hứa là sẽ được kế nhiệm cha mình là công tước Bayern. Heinrich phản ứng bằng cách hạ bệ Conrad tại hội nghị đế quốc ở Mainz trong tháng 4 năm 1098, chỉ định con trai út của ông Heinrich (tương lai Heinrich V) làm người kế nhiệm, dưới lời thề rằng ông sẽ không bao giờ làm theo tấm gương của anh trai mình.

Tình hình trong đế quốc vẫn hỗn loạn, trở nên tồi tệ hơn bởi vì Heinrich lại tiếp tục bị vạ tuyệt thông bởi Giáo hoàng mới Pascalê II, được bầu vào tháng 1099, một tín đồ của những lý tưởng cải cách của Gregory VII. Nhưng lần này Hoàng đế, đạt được một số thành công trong nỗ lực của ông để khôi phục lại trật tự, có thể đủ khả năng để lờ đi lệnh cấm của giáo hoàng. Một chiến dịch thành công ở Flanders được theo sau trong 1103 bởi một hội nghị đế quốc tại Mainz, nơi những nỗ lực nghiêm trọng được thực hiện để khôi phục hòa bình, và chính Heinrich IV hứa sẽ tiếp tục cuộc thập tự chinh. Một động thái hiến pháp quan trọng hơn nữa của nhà Hohenstaufen đã được thực hiện trong năm 1101, nơi mà một cơ chế hòa bình mới cho toàn bộ đế chế, được gọi là Landfrieden, đã được ban hành, dưới quyền chủ đạo của Heinrich IV tại Mainz. Kế hoạch này đã bị tan vỡ trong năm 1104, tuy nhiên, do cuộc nổi dậy của người con trai Heinrich, người bị khích lệ bởi những tín đồ của giáo hoàng, tuyên bố ông không còn phải trung thành với người cha bị vạ tuyệt thông của mình. Sachsen và Thüringen đã chuẩn bị vũ khí; các giám mục ủng hộ chàng Heinrich còn trai trẻ, trong khi hoàng đế vẫn còn được hỗ trợ bởi các thành phố. Một cuộc chiến tranh rời rạc là điều bất lợi cho Hoàng đế, tuy nhiên, và ông bị bắt làm tù nhân tại một cuộc họp viện lý do là để hòa giải tại Koblenz. Tại một hội đồng đế quốc được tổ chức tại Mainz trong tháng 12, Henry IV đã buộc phải từ bỏ ngai vàng của mình, sau đó bị giam trong lâu đài Böckelheim. Ở đó, ông cũng buộc phải nói rằng ông đã vô cớ bắt bớ Gregory VII và bổ nhiệm Clement III bất hợp pháp làm giáo hoàng đối lập.

Khi tình hình được biết tới tại Đức, một phong trào bất đồng chính kiến mạnh mẽ lan rộng. Trong năm 1106 bên trung thành lập một đội quân lớn để chống lại Heinrich V và Paschal. Heinrich IV đã thành công trốn thoát đến Köln từ nhà tù của mình, tìm kiếm sự hỗ trợ đáng kể ở Rhineland Hạ. Ông cũng tham gia vào các cuộc đàm phán với các nước Anh, Pháp, và Đan Mạch.

Heinrich đã thành công đánh bại quân đội của con trai mình gần Vise, ở Lorraine, vào ngày 02 Tháng 3 1106. Ông qua đời ngay sau đó, tuy nhiên, sau 9 ngày bị bệnh, ở tuổi 56, trong khi ông là khách mời của bạn mình Othbert, Giám mục Liège. Ông được chôn cất bởi giám mục Liège với nghi lễ phù hợp, nhưng theo lệnh của đại sứ của giáo hoàng, xác ông đã bị khai quật, đưa đến Speyer, và được đặt trong nhà nguyện không được thờ cúng, được xây dựng ở phía bên hông của Nhà thờ Đế quốc. Sau khi được bỏ lệnh vạ tuyệt thông, hài cốt của ông được chôn cất ở nhà thờ chính tòa Speyer vào tháng 8 1111.

Đánh giá
Heinrich IV khi lớn tuổi hiển thị nhiều khả năng ngoại giao, tự hạ mình tại Canossa có thể được coi là một động thái chính trị để củng cố vị trí của mình chấp nhận chịu bẽ mặt. Ông luôn tự coi là một người bạn của những người thuộc giai cấp thấp hơn, có khả năng quảng đại và lòng biết ơn, và cho thấy kỹ năng quân sự đáng kể và tinh thần hiệp sĩ tuyệt vời.

Tham khảo

Hoàng đế La Mã Thần thánh
Vua Đức
Vua Ý
Sinh năm 1050
Mất năm 1106
Công tước xứ Bayern
Người bị Giáo hội Công giáo Rôma phạt vạ tuyệt thông
Vương triều Salier
Tranh cãi việc bổ nhiệm giáo sĩ


title: Nông nghiệp Hoa Kỳ

text:
Nông nghiệp ở Hoa Kỳ là ngành nông nghiệp phát triển, đứng đầu thế giới về sản lượng ngũ cốc (lúa mì, ngô...). Mặc dù nông nghiệp chỉ chiếm khoảng 2% GDP nhưng mỗi năm cũng thu về cho đất nước khoảng 240 - 260 tỷ USD. Sản phẩm nông nghiệp có giá trị xuất khẩu lớn, khoảng 75 - 80 tỉ USD mỗi năm.

Lương thực được sản xuất ra rất an toàn, có chất lượng cao, phong phú và giá cả phải chăng. Nền nông nghiệp Hoa Kỳ cũng đạt được sự dồi dào và đa dạng nhất trên thế giới.

Các sản phẩm nông nghiệp chủ yếu

Theo số liệu năm 2003 của FAO, hai mươi loại sản phẩm nông nghiệp đứng đầu của Hoa Kỳ là (đơn vị tính theo tấn, thứ tự xếp hạng theo giá trị của sản phẩm):

Một số loại chỉ xuất hiện trong số 20 loại sản phẩm nông nghiệp lớn nhất ở Hoa Kỳ trong vòng 40 năm trở lại đây như: thuốc lá, lúa mạch, và yến mạch, đậu phộng, hướng dương. Một số loại cỏ đã được xếp vào top 10 trong năm 2003 nếu chúng được theo dõi bởi FAO.

Cây trồng

Giá trị các sản phẩm nông nghiệp chính từ cây trồng là:

Ghi chú: cỏ (alfalfa) và cỏ khô không được FAO theo dõi và sản xuất thuốc lá ở Hoa Kỳ đã rơi xuống trong khoảng thời gian từ năm 1997 đến năm 2003.

Chăn nuôi

Việc quản lý trong nông nghiệp

Tham khảo

 http://www.fistenet.gov.vn/VSTP/index_.asp?menu=thitruong_MY#1.3
 http://vietnamese.vietnam.usembassy.gov/doc_useconomy_viii.html


title: Chicoreus corrugatus

text:
Chicoreus corrugatus là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Muricidae, họ ốc gai.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Chicoreus


title: Chlorodontopera

text:
Chlorodontopera là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Các loài
 Chlorodontopera chalybeata (Moore, 1872)

Chú thích

Tham khảo

 Chlorodontoptera at funet.fi
 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Aracimini

Geometrinae


title: Mây vũ tích

text:
Mây vũ tích (tiếng Anh: Cumulonimbus cloud, từ tiếng Latin cumulus nghĩa là mây đống và nimbus nghĩa là mưa dông) là một loại mây dày đặc phát triển theo phương thẳng đứng  rất cao liên quan đến giông và sự bất thường khí quyển, hình thành hơi nước mang các dòng khí mạnh từ dưới mặt đất lên.Mây vũ tích có thể tự hình thành, trong các đám mây, hoặc cùng với các dòng gió mạnh frông lạnh. Loại mây này có khả năng sản sinh tia sét và các loại thời tiết nghiêm trọng khác như gió giật, mưa đá, và thỉnh thoảng có lốc xoáy. Mây vũ tích được viết tắt là Cb và thuộc vào họ D2.

Các dạng mây vũ tích
 Cumulonimbus calvus
 Cumulonimbus capillatus

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Clouds-Online.com Cloud Atlas with many photos and description of the different cloud genus
 Cumulonimbus cloud at BBC Weather
 Weather Pictures and Storm Chasing – Cumulonimbus clouds

Vũ tích, mây
Dạng đám mây
Mây tích


title: Rodonyà

text:
Rodonyà là một đô thị trong ‘‘comarca’’ Alt Camp, Tarragona, Catalonia, Tây Ban Nha.

Biến động dân số

Biến động dân số từ năm 1717 đến năm2006
1717-1981: población de hecho; 1990-: población de derecho

Tham khảo

Đô thị ở Tarragona
Alt Camp


title: Hoàng Phủ

text:
Hoàng Phủ (chữ Hán: 皇甫, Bính âm: Huángfŭ) là một họ của người Trung Quốc, Triều Tiên (Hangul: 황보, Hanja: 皇甫, Romaja quốc ngữ: Hwangbo) và Việt Nam. Hoàng Phủ là một trong 60 họ kép (gồm hai chữ) trong danh sách Bách gia tính.

Lưu ý phân biệt họ Hoàng Phủ (皇甫) và họ Hoàng (黃), tránh nhầm lẫn là cùng một họ, do chữ Quốc ngữ chỉ biểu âm, không biểu rõ nghĩa như chữ Hán và chữ Nôm.

Người Trung Quốc họ Hoàng Phủ
 Hoàng Phủ Tung, đại tướng cuối thời Đông Hán.
 Hoàng Phủ Mật, học giả, nhà y học thời Tây Tấn.
 Hoàng Phủ Đề, học giả thời nhà Đường.
 Hoàng Phủ Đoan, nhân vật hư cấu, một trong 108 vị anh hùng Lương Sơn Bạc của trại Thủy Hử

Người Việt Nam họ Hoàng Phủ
 Hoàng Phủ Ngọc Tường, nhà văn.

Người Triều Tiên họ Hoàng Phủ

 Đại Mục Vương hậu, công chúa Cao Ly, con gái duy nhất của Cao Ly Thái Tổ và Thần Tĩnh Vương thái hậu, Hoàng hậu của Cao Ly Quang Tông.
 Thần Tĩnh Thái hậu
 Hiến Ai Vương hậu
 Hiến Trinh Vương hậu

Xem thêm
 Họ kép Trung Hoa

Tham khảo

Ghi chú

Họ người Trung Quốc
Họ người Việt Nam
Họ người Triều Tiên
Họ kép


title: Striganovia

text:
Striganovia là một chi bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae.
Chi này được miêu tả khoa học năm 2002 bởi Medvedev.

Các loài
Chi này gồm các loài:
 Striganovia mirabilis Medvedev, 2002

Chú thích

Tham khảo

Họ Ánh kim


title: Kaysersberg

text:
Kaysersberg là một xã trong tỉnh Haut-Rhin, thuộc vùng Grand Est của nước Pháp, có dân số là 2720 người (thời điểm 2005). Xã nằm về phía tây-bắc của Colmar.

Thông tin nhân khẩu

Địa điểm tham quan
 Nhà thờ Sainte Croix
 Tòa thị chính (1604)
 Viện bảo tàng Albert Schweitzer
 Viện bảo tàng lịch sử địa phương (Musée local hist)

Nhân vật nổi tiếng
 Matthäus Zell
 Albert Schweitzer, bác sĩ, nhà thần học

Tham khảo

Xã của Haut-Rhin
Décapole


title: Hyphydrus residuus

text:
Hyphydrus residuus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Omer-Cooper miêu tả khoa học năm 1971.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Hyphydrus


title: Albericus siegfriedi

text:
Albericus siegfriedi là một loài ếch trong họ Nhái bầu. Chúng là loài đặc hữu của Papua New Guinea.
Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, vườn nông thôn, và các khu rừng trước đây bị suy thoái nặng nề.

Nguồn
 Bickford, D., Parker, F. & Menzies, J. 2004. Albericus siegfriedi. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 7 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Albericus
Động vật lưỡng cư Papua New Guinea


title: Discodoris stellifera

text:
Discodoris stellifera là một loài sên biển mang trần thuộc nhánh Doridacea, là động vật thân mềm chân bụng không vỏ sống ở biển trong họ Discodorididae.

Chú thích

Tham khảo

Discodoris


title: Castel Vittorio

text:
Castelvittorio là một đô thị ở tỉnh Imperia trong vùng Liguria của Ý, tọa lạc khoảng 120 km về phía tây nam của Genoa và khoảng 30 km về phía tây của Imperia. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 364 người và diện tích là 25,8 km².

Castelvittorio giáp các đô thị sau: Apricale, Bajardo, Isolabona, Molini di Triora, Pigna và Triora.

Demographic evolution

Tham khảo

Đô thị tỉnh Imperia


title: (15725) 1990 TX4

text:
{{DISPLAYTITLE:(15725) 1990 TX4}}

(15725) 1990 TX4 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Robert H. McNaught ở Đài thiên văn Siding Spring ở Coonabarabran, New South Wales, Australia, ngày 9 tháng 10 năm 1990.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 15001–16000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1990
Được phát hiện bởi Robert H. McNaught
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Phát âm

text:
Phát âm là cách phát âm một từ hoặc một ngôn ngữ. Điều này có thể đề cập đến các chuỗi âm thanh được thống nhất chung được sử dụng khi nói một từ hoặc ngôn ngữ cụ thể trong một phương ngữ cụ thể ("phát âm chính xác" hoặc "tiêu chuẩn") hoặc đơn giản là cách một cá nhân cụ thể nói một từ hoặc ngôn ngữ.

Phát âm của các từ có thể được tìm thấy trong các tài liệu tham khảo như từ điển. Từ điển thông thường chỉ bao gồm các cách phát âm chuẩn, nhưng cách phát âm theo khu vực hoặc phương ngữ có thể được tìm thấy trong các tác phẩm cụ thể hơn. Orthoepy nghĩa là cách phát âm được coi là chính xác, hoặc việc nghiên cứu về cách phát âm.

Một từ có thể được nói theo những cách khác nhau bởi các cá nhân hoặc nhóm khác nhau, tùy thuộc vào nhiều yếu tố, chẳng hạn như: thời gian tiếp xúc văn hóa của thời thơ ấu của họ, vị trí cư trú hiện tại của họ, các rối loạn về giọng nói hoặc lời nói, nhóm dân tộc của họ, giai cấp xã hội của họ hoặc trình độ học vấn của họ.

Thuật ngữ ngôn ngữ
Âm tiết là sự kết hợp của các đơn vị âm thanh (âm vị), ví dụ "goo" có một âm tiết được tạo thành từ [g] và [u:]. Ngành ngôn ngữ học nghiên cứu các đơn vị âm thanh này được gọi là ngữ âm học. Các âm vị đóng cùng vai trò được nhóm lại thành các lớp được gọi là ngữ vị; việc nghiên cứu về những thứ này được gọi là ngữ âm học hoặc ngữ âm học hoặc phonology. Các âm vị như các thành phần của phát âm thường được mô tả bằng Bảng chữ cái ngữ âm quốc tế (IPA).

Xem thêm
Ngôn ngữ học
Phát âm tiếng Anh

Tham khảo

Nói
Ngữ âm học


title: Bulbophyllum atratum

text:
Bulbophyllum atratum là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

A


title: Haumont-près-Samogneux

text:
Haumont-près-Samogneux  là một xã thuộc tỉnh Meuse trong vùng Grand Est đông nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 250 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Haumontpressamogneux


title: Marmara serotinella

text:
Marmara serotinella là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Hoa Kỳ (Virginia và Maine).

Ấu trùng ăn Prunus serotina.

Chú thích

Tham khảo

Marmara


title: Agabus perssoni

text:
Agabus perssoni là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Nilsson miêu tả khoa học năm 1992.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Agabus


title: Eucera pseudeucnemidea

text:
Eucera pseudeucnemidea là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Risch mô tả khoa học năm 1997.

Chú thích

Tham khảo

Eucera
Động vật được mô tả năm 1997


title: Montjoi, Aude

text:
Montjoi là một xã của Pháp, nằm ở tỉnh Aude trong vùng Occitanie. Người dân địa phương trong tiếng Pháp gọi là Monjoliens.

Hành chính

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Montjoi trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia

Montjoi


title: Étoile-Saint-Cyrice

text:
Étoile-Saint-Cyrice là một xã của tỉnh Hautes-Alpes, thuộc vùng Provence-Alpes-Côte d’Azur, đông nam nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Hautes-Alpes

Tham khảo

Etoilesaintcyrice


title: Myrospermum

text:
Myrospermum là một chi thực vật có hoa thuộc họ Fabaceae. Nó thuộc phân họ Faboideae.

Tham khảo


title: Thygater colombiana

text:
Thygater colombiana là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Urban mô tả khoa học năm 1967.

Chú thích

Tham khảo

Thygater
Động vật được mô tả năm 1967


title: Tiếng H'Mông

text:
Tiếng H’Mông là ngôn ngữ của người H’Mông hay người Miêu, một dân tộc có vùng cư trú truyền thống là nam Trung Quốc, miền bắc Việt Nam, Lào và Thái Lan.

Tổng số người nói ngôn ngữ này trên toàn thế giới ước tính khoảng 10-12 triệu người. Tại Trung Quốc dân số người Miêu cỡ 9 triệu, sống tại các vùng Tứ Xuyên, Vân Nam, Quý Châu, Quảng Tây. Tại Hoa Kỳ có khoảng 200.000 người Mỹ gốc H’mông.

Tiếng H'Mông gồm có những phương ngữ có thể hiểu lẫn nhau của nhóm ngôn ngữ Tây H’mông trong ngữ hệ H'Mông-Miền (Miêu-Dao).

Chữ viết H'Mông truyền thuyết được coi là đã mất do sự xâm lược của người Hoa Hạ. Sang thế kỷ 20 có nhiều nỗ lực tạo ra bộ chữ để ghi tiếng H'Mông.

Khái niệm
Bên ngoài Trung Quốc, khái niệm "tiếng H’mông" có thể dùng để chỉ phương ngữ Xuyên–Kiềm–Điền. Tất cả các người H’mông ngoài Trung Quốc (trừ một số tại Việt Nam) đều nói phương ngữ này. Tuy thế, các phương ngữ khác nhau của tiếng H’mông không phải đều hiểu lẫn nhau và có thể coi là các ngôn ngữ riêng.

Từ những năm 1950, một dạng tiêu chuẩn hóa tiếng Miêu dựa trên cơ sở phó phương ngữ Xuyên–Kiềm–Điền tại Đại Nam Sơn đã được thống nhất. Và tất cả các phó-phó-phó phương ngữ của tiếng H’mông ngày nay tại Trung Quốc có thể hiểu lẫn nhau.

Âm vị
Tiếng H’mông gồm có 8 thanh điệu, nhiều hơn tiếng Việt 2 thanh điệu,

Gồm: g, s, v, j, b, d, m và thanh ngang (Chữ Hmông Việt: l, s, r, x, z, k, v, ngang).

Xem thêm
 Chữ viết H'Mông

Chú thích

Tham khảo
 Cooper, Robert, Editor. The Hmong: A Guide to Traditional Lifestyles. Singapore: Times Editions. 1998. các trang 35–41.
 Finck, John. "Clan Leadership in the Hmong Community of Providence, Rhode Island." In The Hmong in the West, Editors, Bruce T. Downing and Douglas P. Olney. Minneapolis, MN: Southeast Asian Refugee Studies Project, Center for Urban and Regional Affairs, University of Minnesota, 1982, các trang 22–25.
 Thao, Paoze, Mong Education at the Crossroads, New York: University Press of America, 1999, các trang 12–13.
 Xiong Yuyou, Diana Cohen (2005). Student's Practical Miao-Chinese-English Handbook / Npout Ndeud Xof Geuf Lol Hmongb Lol Shuad Lol Yenb. Yunnan Nationalities Publishing House, 539 pp. ISBN 7536732872.
 Enwall, Joakim. Hmong Writing Systems in Vietnam: A Case Study of Vietnam's Minority Language Policy. Stockholm, Sweden: Center for Pacific Asian Studies, 1995.

Liên kết ngoài

Danh sách từ vựng Mông Trắng  (from the World Loanword Database)
Danh sách Swadesh của Mông Trắng tại Wiktionary
Lomation's Hmong Text Reader  - free online program that can read Hmong words/text.
Entry for Hmong at Ethnologue
Online Hmong dictionary  (including audio clips)
The Hmong Language: An Oral Memory
Mong Literacy - consonants, vowels, tones for both Mong Leng and Hmong Der
Comparison of Hmong and English grammar  from the University of Minnesota
Hmong Resources

Ngữ hệ H'Mông-Miền
Ngôn ngữ tại Việt Nam
Ngôn ngữ tại Trung Quốc
Ngôn ngữ tại Lào
Ngôn ngữ tại Thái Lan
Ngôn ngữ Tây H'Mông
H'Mông


title: Marder I

text:
Marder I "Marten" (SdKfz 135) là tên một loại pháo tự hành chống tăng phục vụ lực lượng Đức Quốc xã trong thế chiến II.Marder I được trang bị pháo 75 mm.Phần lớn Marder I được lắp ráp trên khung thân xe tăng Lorraine 37L(một loại xe kéo pháo của quân Pháp mà quân Đức chiếm được hơn 300 chiếc khi nước Pháp thua trận.

Lược sử ra đời

Trong những giai đoạn đầu của chiến dịch Barbarossa, Wehrmacht cảm thấy phải cần những phương tiện chống tăng di động và mạnh hơn so với những pháo chống tăng kéo tời chậm chạp-dễ bị tiêu diệt hay loại pháo tự hành yếu ớt như Panzerjäger I.Điều này trở nên cấp bách khi quân đội Liên Xô đưa ra hai loại tăng mới có sức mạnh rất lớn là T-34 và KV.

Để tạm thời thay thế các loại pháo chống tăng kéo tời, quân đội Đức đã thiết kế ra những loại pháo tự hành chống tăng có hình dạng giống Panzer II và có thể thân sườn là xe Lorraine.Kết quả là sê-ri PTHCT Marder, được lắp ráp vũ khí là pháo 75 mm PaK 40 hoặc lựu pháo 76 mm M1936 (F-22) của quân đội Liên Xô(quân Đức chiếm được rất nhiều trong quá trình tác chiến).

Phát triển

Marder I được phát triển vào tháng 5-năm 1942, nó được trang bị pháo chống tăng 75 mm PaK 40 và lắp trên khung xe kéo pháo Lorraine.Phần cấu trúc thuộc phần ngăn của kíp chiến đấu bị lược bỏ và thay vào đó là phần ngăn đóng-mở mới có lắp pháo;mặt trước phần ngăn này có bọc giáp để bảo vệ kíp chiến đấu khỏi hỏa lực bộ binh.

Giữa tháng 7 và tháng 8 năm 1942, 170 chiếc Marder I được sản xuất thuộc loại lắp trên mẫu khung  Lorraine.Một vài nước khác như Pháp và Ba Lan có cải tiến lại Marder I bằng cách thay thế mẫu khung bằng khung tăng hạng nhẹ Hotchkiss H39 và FCM 36, nhưng chúng chỉ được sản xuất với số lượng nhỏ.

Lịch sử hoạt động
Chiếc Marder I lắp khung Lorraine đầu tiên được gửi đến mặt trận phía Đông vào năm 1942 và được phân bổ vào các sư đoàn Panzerjäger(chống tăng) và bộ binh.

Sau đây là danh sách các sư đoàn và tiểu đoàn bộ binh có sử dụng PTHCT Marder I, thời điểm trong bảng là phỏng đoán chứ không chính xác hoàn toàn.

Tham khảo

http://www.achtungpanzer.com/marder-marten-series.htm
Pz. Jäg. Lr. S. für 7.5 cm Pak 40/1 (Sd. Kfz. 135)  (U.S. Intelligence Report)

Pháo tự hành chống tăng
Pháo tự hành Đức
Pháo tự hành thời Thế chiến thứ hai
Pháo tự hành bánh xích


title: Cephaloleia tenella

text:
Cephaloleia tenella là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Baly miêu tả khoa học năm 1885.

Chú thích

Tham khảo

Cephaloleia


title: La Gaudaine

text:
La Gaudaine  là một xã thuộc tỉnh Eure-et-Loir trong vùng Centre-Val de Loire ở bắc trung bộ nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 250 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Gaudaine


title: Valréas

text:
Valréas là một xã trong tỉnh Vaucluse thuộc vùng Provence-Alpes-Côte d’Azur ở đông nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 250 mét trên mực nước biển.

Kết nghĩa
Valréas kết nghĩa với:
 Sachsenheim, Đức
 Saint Paul de Joliette, Quebec, Canada
 Montignoso, Italia

Tham khảo
INSEE

Xã của Vaucluse


title: Kelita penai

text:
Kelita penai là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Ehrenfeld & Rozen mô tả khoa học năm 1977.

Chú thích

Tham khảo

Kelita
Động vật được mô tả năm 1977


title: Savigny-sur-Seille

text:
Savigny-sur-Seille là một xã thuộc tỉnh Saône-et-Loire trong vùng Bourgogne-Franche-Comté miền đông nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Saône-et-Loire

Tham khảo
INSEE

Xã của Saône-et-Loire


title: Cesny-aux-Vignes

text:
Cesny-aux-Vignes là một xã ở tỉnh Calvados, thuộc vùng Normandie ở tây bắc nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Calvados

Tham khảo

Liên kết ngoài
 L’ancienne commune de Cesny-aux-Vignes-Ouézy sur le site de l'Institut géographique national

Xã của Calvados


title: Marchia pellucida

text:
Marchia pellucida là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Muricidae, họ ốc gai.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Marchia
Động vật được mô tả năm 1845