title: Biệt động quân Việt Nam Cộng hòa

text:
Biệt động quân Việt Nam Cộng hòa (Tiếng Anh: Vietnamese Rangers Corp, VNRC) là đơn vị bộ binh cơ động của Quân lực Việt Nam Cộng hòa, đồng thời là lực lượng tổng trừ bị thuộc Bộ Tổng tham mưu Quân lực Việt Nam Cộng hòa.

Biệt động quân được huấn luyện kĩ năng hành quân chiến đấu độc lập với các đơn vị bạn, tác chiến ở quy mô từ tiểu đội đến tiểu đoàn với nhiệm vụ giải tỏa áp lực địch trên địa bàn hoạt động, sử dụng lối đánh lấy du kích phản lại du kích cùng sự hỗ trợ của thiết xa vận, giang thuyền vận và trực thăng vận. Biệt động quân là binh chủng tinh nhuệ của Lục quân Việt Nam Cộng hòa chuyên dùng để đối phó với du kích đối phương. Với khả năng cơ động của mình, Biệt động quân luôn là lực lượng có nhiệm vụ phản kích nhanh quân địch trước tiên, không để các đơn vị bạn bị bất ngờ và rơi vào tình thế bất lợi, dẫn đến mất tinh thần và ý chí chiến đấu. Kể từ khi được thành lập, Biệt động quân là lực lượng dự bị quan trọng thứ 3 của Việt Nam Cộng hòa, sau Sư đoàn Nhảy dù và Thủy quân lục chiến. Bộ Tư lệnh Biệt động quân đặt tại Trại Đào Bá Phước. Đơn vị Biệt động quân buông súng cuối cùng trong Sự kiện 30 tháng 4 năm 1975 khi đang bảo vệ Bộ Tư lệnh Biệt khu Thủ đô.

Tên gọi
Trong khái niệm thuật ngữ quân sự Việt Nam Cộng hòa, Biệt động quân tương ứng với Lực lượng Ranger trong Lục quân Hoa Kỳ. Ngoài ra, một số lực lượng chuyên biệt khác có đặc điểm gần giống như Biệt động quân nhưng có chức năng hoạt động khác như Biệt kích (Commando), Lực lượng Đặc biệt (Special Force), Biệt cách dù (Airbone Ranger). Hầu hết các lực lượng này đều có nguồn gốc từ Biệt động quân và về sau hình thành những Binh chủng riêng biệt trong Quân lực Việt Nam Cộng hòa.

Tiền thân
Xem thêm:Lực lượng Đặc biệt

Tháng 2 năm 1956, sau khi tiếp nhận căn cứ GCMA (Groupement de Commandos Mixtes Aéroportés, Lực lượng Biệt kích không vận hỗn hợp) của Pháp tại Nha Trang, với sự trợ giúp của Phái bộ Cố vấn Quân sự (Military Assistance Advisory Group - MAAG) Mỹ tại Việt Nam, Tổng thống Ngô Đình Diệm đã cho thành lập Trung tâm Huấn luyện Biệt động đội, nhằm xây dựng cơ sở huấn luyện Biệt kích cho Việt Nam Cộng hòa. Về tổ chức, Trung tâm này được đặt dưới quyền quản lý của Nha Tổng Nghiên Huấn, Bộ Tổng Tham mưu Quân đội Việt Nam Cộng hòa, về sau chuyển thuộc Sở Liên lạc, trực thuộc Phủ Tổng thống, có trách nhiệm huấn luyện các toán Biệt kích phá hoại, Thám sát, Trinh sát và Viễn thám làm nhiệm vụ xâm nhập sâu vào lãnh thổ miền Bắc.

Hoạt động của Sở Liên lạc do Cố vấn Ngô Đình Nhu trực tiếp chỉ đạo, các sĩ quan Việt Nam chỉ huy, riêng các hoạt động Biệt kích đều do các cố vấn Mỹ trực tiếp quản lý, điều hành và huấn luyện. Toàn bộ thành viên người Việt của các toán Biệt kích đều là người gốc miền Bắc, gồm cả quân sự lẫn dân sự, trong đó có một số lượng lớn là người dân tộc thiểu số. Các toán Biệt kích này được tổ chức thành một đơn vị ngụy trang dưới tên gọi Liên đội Quan sát số I,, về sau được nâng lên cấp Liên đoàn, tương đương cấp Trung đoàn.

Thành lập Binh chủng và đảo chính 1960

Để tăng cường khả năng tác chiến của Quân đội Việt Nam Cộng hòa trước chiến thuật du kích của những người Cộng sản kể từ sau phong trào Đồng khởi, ngày 16 tháng 2 năm 1960, Tổng thống Ngô Đình Diệm chỉ thị thành lập các Đại đội Biệt động quân, tuyển chọn binh sĩ của các Sư đoàn Bộ binh và Quân khu, Binh chủng Nhảy dù và Thủy quân Lục chiến, huấn luyện kỹ thuật hành quân độc lập, tác chiến chống du kích. Một số sĩ quan người Việt thuộc Liên đoàn Quan sát số I được chuyển sang làm thành phần nòng cốt của Biệt động quân. Chiến thuật tác chiến ban đầu của các Đại đội Biệt động quân chủ yếu là trang bị vũ khí gọn nhẹ với quần áo bà ba đen, cơ động truy kích và tiêu diệt các đơn vị du kích Cộng sản hoạt động trên địa bàn.

Trung tâm Huấn luyện Biệt động quân đầu tiên là trường Biệt động đội Đồng Đế, đặt tại Nha Trang, về sau đổi thành Trung tâm Huấn luyện Biệt động quân Nha Trang, chuyên huấn luyện cho sĩ quan và hạ sĩ quan thuộc Quân đoàn II. Cuối tháng 4 năm 1960, hai Trung tâm huấn luyện Biệt động quân mới được thành lập, một tại Đà Nẵng để huấn luyện cho sĩ quan và hạ sĩ quan thuộc Quân đoàn I, một tại Sông Mao huấn luyện cho sĩ quan, hạ sĩ quan thuộc Quân đoàn III và Quân đoàn IV. Ngoài ra, còn có 2 Trung tâm Huấn luyện khác là Trung Hòa và Thất Sơn, chuyên huấn luyện tác chiến cấp Đại đội. Khác với các toán Biệt kích của Liên đoàn Quan sát số I do các cố vấn CIA trực tiếp quản lý, điều hành và huấn luyện, các toán Biệt động quân do các sĩ quan và hạ sĩ quan người Việt huấn luyện với sự trợ giúp của các cố vấn quân sự của Phái bộ Cố vấn Quân sự Mỹ (Military Assistance Advisory Group - MAAG).

Ngày 1 tháng 7 năm 1960, Lực lượng Biệt động quân được chính thức thành lập, do Thiếu tá Lữ Đình Sơn làm Chỉ huy trưởng. Quân phục chính thức của Lực lượng Biệt động quân cũng chuyển sang quân phục rằn ri đốm hoa với mũ nồi nâu. Mặc dù hình thành Bộ chỉ huy riêng, nhưng trên thực tế, các Đại đội Biệt động quân tác chiến theo sự chỉ huy của các Tư lệnh Sư đoàn hoặc Tiểu khu trưởng tại địa bàn hoạt động. Bộ Chỉ huy Trung ương chỉ có nhiệm vụ quản trị, điều hành, bổ sung quân số, huấn luyện, trang bị, thanh tra, theo dõi, thống kê, báo cáo các hoạt động của các đơn vị Biệt động quân trên toàn lãnh thổ Việt Nam Cộng hòa.

Do tính chất này, khi cuộc đảo chính ngày 11 tháng 11 năm 1960 nổ ra, mặc dù Chỉ huy trưởng Biệt động quân là Thiếu tá Lữ Đình Sơn bị 2 cấp phó là Thiếu tá Phan Trọng Chinh và Đại úy Phan Lạc Tuyên tước quyền chỉ huy và nắm lấy quyền điều động một số Đại đội Biệt động quân gần Đô thành Sài Gòn tham gia đảo chính, hầu hết các đơn vị Biệt động quân khác vẫn thuộc quyền của các đơn vị Sư đoàn và Tiểu khu, vẫn trung thành với Tổng thống Diệm và tham gia hành quân phản đảo chính. Nhờ vào hành động này mà Thiếu tá Lữ Đình Sơn không bị truy cứu trách nhiệm và vẫn được giữ chức Chỉ huy trưởng cho đến năm 1962.

Cải tổ lực lượng
Mặc dù vậy, hoạt động của những người Cộng sản vẫn không ngừng tăng lên. Ngày 15 tháng 2 năm 1961, các đơn vị vũ trang của họ thống nhất thành Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam, thành lập các đơn vị quân sự chính quy. Trước quy mô chiến tranh mở rộng, ngày 1 tháng 8 năm 1961, các Trung tâm Huấn luyện Đà Nẵng, Nha Trang, Sông Mao được hợp nhất thành Trung tâm Huấn luyện Biệt động quân Dục Mỹ. Các trung tâm Trung Hòa và Thất Sơn cũng được sáp nhập thành Trung tâm Huấn luyện Biệt động quân Trung Lập để có thể huấn luyện quy mô cấp Tiểu đoàn. Đầu năm 1962, các Đại đội Biệt động quân thuộc quyền các Tiểu khu được thu hồi để thành lập 3 Tiểu đoàn đặt dưới quyền các Quân khu là Tiểu đoàn 10 (Quân khu 1), Tiểu đoàn 20 (Quân khu 2) và Tiểu đoàn 30 (Biệt khu Thủ đô), sau đổi tên thành Tiểu đoàn 11, 21 và 31 để tương ứng với thứ tự từng vùng chiến thuật.

Sau những rối ren chính trị, từ năm 1965, Chính quyền Việt Nam Cộng hòa đi vào sự ổn định tương đối. Đến cuối năm 1965, các Đại đội Biệt động quân độc lập còn lại cũng được bổ sung và tổ chức lại thành 17 Tiểu đoàn Biệt động quân. Từ năm 1966, Lực lượng Biệt động quân tiếp tục được cải tổ để thành lập các Liên đoàn Biệt động quân (gồm các Liên đoàn 1, 2, 3, 4, và 5), đặt trực thuộc các Quân đoàn. Nhiệm vụ của Lực lượng Biệt động quân cũng thay đổi, trở thành các đơn vị trừ bị, có khả năng cơ động nhanh, đối phương không còn là các toán du kích nhỏ mà là các đơn vị chủ lực của Quân Giải phóng cấp Trung đoàn. Liên đoàn 6 được thành lập vào năm 1968.

Khi xây dựng lực lượng này, ý đồ của Bộ tham mưu VNCH mong muốn BĐQ trở thành đơn vị có thể thay thế được quân Mỹ, làm giảm tối đa sự phụ thuộc. BĐQ sớm trở thành đơn vị trù bị cấp chiến thuật, bên cạnh 2 đơn vị Dù và TQLC. Vì vậy, binh sĩ tham gia biệt động quân đều là tình nguyện, được ưu đãi về vật chất cao hơn so với các đơn vị thông thường, ngoài mức lương còn được lãnh "tiền tử" (tiền bảo hiểm) hàng năm khá cao.

Tính đến giữa năm 1969, Lực lượng Biệt động quân được tổ chức 6 Liên đoàn, trong đó có Liên đoàn 5 và 6 là Lực lượng Tổng trừ bị cho Bộ Tổng tham mưu, dưới sự điều hành của Bộ chỉ huy Biệt động quân Trung ương. Các Liên đoàn 1, 2, 3 và 4 là đơn vị Tổng trừ bị cho 4 Quân khu, với sự điều hành của 4 Bộ chỉ huy Biệt động quân Quân khu và dưới quyền điều động trực tiếp của các Tư lệnh Quân đoàn I, II, III và IV. Năm 1973, thành lập Liên đoàn 7 làm đơn vị Tổng trừ bị cho Bộ Tổng tham mưu.

Biệt động quân Biên phòngXem thêm: Lực lượng Dân sự Chiến đấu

Từ cuối năm 1961, CIA đã xây dựng một kế hoạch mang tên "Chương trình Phòng vệ xóm làng" (Village Defense Program - VDP) nhằm tách rời các buôn làng dân tộc thiểu số khỏi ảnh hưởng tuyên truyền của những người Cộng sản Bắc Việt; đồng thời xây dựng một lực lượng vũ trang gồm người dân tộc thiểu số để làm tăng thêm khả năng chống xâm nhập của những người Cộng sản vào những khu vực hẻo lánh, tăng khả năng kiểm soát chiến tranh ở vùng Cao nguyên.

Chương trình này dẫn đến việc hình thành các trại Biệt kích Dân sự ở Cao nguyên, chuyên thực hiện các nhiệm vụ phá hoại, ngăn chặn đường xâm nhập của các đơn vị Quân Cộng Sản từ Bắc vào Nam. Tháng 2 năm 1962, các đơn vị Biệt kích Dân sự này chính thức hợp thành Lực lượng Dân sự Chiến đấu (Civilian Irregular Defense Group - CIDG), do CIA trực tiếp thực hiện, nằm ngoài sự quản lý của Chính quyền Việt Nam Cộng hòa. Ngày 23 tháng 77 năm 1962, theo Quyết định 57 An ninh Quốc gia của Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ, CIA sẽ bàn giao tất cả những hoạt động bán quân sự, kể cả Lực lượng Dân sự Chiến đấu, cho Bộ Tư lệnh Viện trợ Quân sự Mỹ tại Việt Nam.

Sự hình thành một Lực lượng Biệt kích Dân sự vũ trang không chịu sự kiểm soát của chính quyền Việt Nam Cộng hòa cũng dẫn đến những hệ lụy có tác động không nhỏ. Do mâu thuẫn sắc tộc, sự thiếu quan tâm, thậm chí kỳ thị, của Chính quyền Việt Nam Cộng hòa đã góp phần dẫn đến việc nhiều Biệt kích quân người dân tộc thiểu số tại Việt Nam đang chiến đấu cho Lực lượng Đặc biệt Hoa Kỳ và Lực lượng Dân sự chiến đấu đã tham gia Phong trào ly khai BAJARAKA. Dù sao, dưới sự dàn xếp của người Mỹ, những mâu thuẫn tạm thời chưa bùng nổ lớn. Các Biệt kích quân người dân tộc thiểu số tại Việt Nam vẫn chiến đấu dưới quyền chỉ huy của người Mỹ cho đến tận năm 1970, khi các đơn vị thuộc Lực lượng Dân sự Chiến đấu được người Mỹ bàn giao một phần cho Quân lực Việt Nam Cộng hòa và được cải tổ thành Lực lượng Biệt động quân Biên phòng.

Phát triển thành đại đơn vị
Cùng với sự tiếp nhận và tái tổ chức các trại Biệt kích thuộc Lực lượng Dân sự Chiến đấu thành các Tiểu đoàn Biệt động quân Biên phòng, cũng như các Liên đoàn thuộc Lực lượng đặc biệt vừa bị giải thể thành Liên đoàn Biệt động quân thứ 7. Tính đến cuối năm 1971, lực lượng Biệt động quân có 21 Tiểu đoàn Biệt động quân chủ lực và 37 Tiểu đoàn Biệt động quân Biên phòng. Mỗi Quân khu đều tổ chức Bộ chỉ huy Biệt động quân của Quân đoàn, chỉ huy 1 Liên đoàn Biệt động quân chủ lực và một số Tiểu đoàn Biệt động quân Biên phòng. Riêng các Liên đoàn 5, 6, 7 do Bộ chỉ huy Biệt động quân Trung ương trực tiếp chỉ huy.

Trước tình hình chiến tranh khốc liệt, và quân Mỹ rút khỏi Việt Nam, tháng 9 năm 1973, Đại tướng Cao Văn Viên đưa ra kế hoạch tái tổ chức lại 58 Tiểu đoàn Biệt động quân (kể cả Biệt động quân Biên phòng) thành 45 Tiểu đoàn, bỏ các đồn trại Biên phòng (trừ một số các đồn trại ở những nơi xung yếu) để hình thành Lực lượng trừ bị cho các Quân đoàn và Tổng trừ bị cho Trung ương. Theo đó, 45 Tiểu đoàn Biệt động quân tổ chức thành 15 Liên đoàn Tiếp ứng, trong đó có 2 Liên đoàn (5 và 6) Tổng trừ bị (sau tăng thêm Liên đoàn 4 rút từ Quân đoàn IV về). Các Liên đoàn này được bố trí như sau:
Quân khu 1: Liên đoàn 11, 12 (Liên đoàn 1 cũ), 14 và 15
Quân khu 2: Liên đoàn 21, 22, 23 (Liên đoàn 2 cũ), 24, và 25
Quân khu 3: Liên đoàn 31 (Liên đoàn 3 cũ), 32 (Liên đoàn 5 cũ), và 33
Các Liên đoàn 4, 6 và 7 là Lực lượng Tổng trừ bị cho Bộ Tổng tham mưu.

Lực lượng Biệt động quân vào những năm cuối của cuộc Chiến tranh Việt Nam liên tục được tăng cường, nhằm tổ chức một lực lượng trừ bị mạnh để thay thế cho Sư đoàn Dù và Sư đoàn Thủy quân lục chiến đang bị mắc kẹt với chiến trường Quân khu I. Cuối năm 1974, thành lập Liên đoàn 8, tháng 3 năm 1975 Liên đoàn 9 được thành lập. Một dự định tổ chức các đơn vị Biệt động quân thành cấp Sư đoàn để làm lực lượng trừ bị chiến lược đã được hình thành. Tuy nhiên, tình hình đã quá trễ.

Tan rã
Lực lượng Quân đội Nhân dân Việt Nam và Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam đã đánh tan rã binh lực của 2 Quân đoàn và 2 Sư đoàn Tổng trừ bị của Việt Nam Cộng hòa.

Lực lượng Biệt động quân chỉ còn lại 8 Liên đoàn, dự kiến sẽ tổ chức thành 3 Sư đoàn Biệt động quân.

(Tuy nhiên, trên thực tế 8 Liên đoàn này chỉ còn 5 Liên đoàn 8, 9, 31, 32 và 33 là còn đủ cấp số, các Liên đoàn 4, 6 và 7 di tản từ Quân khu 2 về còn đang trong tình trạng tái trang bị. Do đó, dự kiến thành lập 3 Sư đoàn là không thể, chỉ có thể thành lập được 2 Sư đoàn dựa trên quân số của 5 Liên đoàn nói trên và quân số còn lại của các Liên đoàn trước đó thuộc Quân khu 1 và 2 di tản về).

Bộ tư lệnh Biệt động quân do Thiếu tướng Đỗ Kế Giai làm Tư lệnh tổng quát, Đại tá Cao Văn Ủy làm Tư lệnh phó, Đại tá Trần Công Liễu làm Tham mưu trưởng. Hai Bộ Tư lệnh cấp Sư đoàn được thành lập gồm Sư đoàn 101 do Đại tá Nguyễn Thành Chuẩn làm Tư lệnh, và Sư đoàn 106 do Đại tá Nguyễn Văn Lộc - nguyên tham mưu trưởng lực lượng biệt động quân -làm Tư lệnh. Nguyễn Văn Lộc là tình báo viên của phòng tình báo miền J22, dưới sự chỉ đạo của thủ trưởng phòng tình báo, Lộc đã vô hiệu hóa đơn vị biệt động quân tân lập, ra lệnh không chống trả và sau đó tan hàng. Sau năm 1975, Đại tá Lộc là một trong những đại tá Việt Nam Cộng hòa vinh dự nhận được huân chương kháng chiến chống Mỹ hạng 3.

Tuy nhiên, tốc độ thành lập các Sư đoàn này không theo kịp với tốc độ hành quân của đối phương. Một nguyên nhân quan trọng nữa, là tình hình chiến cuộc ngày càng bất lợi làm suy giảm tinh thần binh sĩ, khiến họ chỉ muốn lo cho gia đình và quan tâm đến việc đào ngũ hơn là cầm súng. Hiện tượng đào ngũ xảy ra nhiều nhất ngay tại lực lượng BĐQ tinh nhuệ này. Ngoài ra, khi bị cắt giảm viện trợ, chính phủ rất khó khăn khi trả tiền cho binh sĩ.

Các đơn vị Biệt động quân chiến đấu trong những giờ cuối cùng của chiến tranh với đội hình tiểu đoàn không thể đương cự nổi với đội hình quân đoàn hỗn hợp áp đảo của đối phương nên lần lượt tan rã ngoài vòng đai Sài gòn. Đơn vị buông súng rã ngũ cuối cùng trưa 30 tháng 4 năm 1975 là Tiểu đoàn 43, sau khi nhận được lệnh đầu hàng từ Tổng thống Dương Văn Minh và Tư lệnh Đỗ Kế Giai.

Chỉ huy trưởng Bộ chỉ huy BĐQ Trung ương (từ 1960 đến 1975)

Bộ chỉ huy BĐQ và các đơn vị trực thuộc tháng 4/75
'-Chức danh Chỉ huy và Tham mưu sau cùng:
{|class= "wikitable"
|-
!width= "1%" |Stt
!width= "23%" |Họ và tên
!width= "14%" |Cấp bậc
!width= "26%" |Chức vụ
!Chú thích
|-
|<center> 1
|<center> Đỗ Kế Giai
|<center> Thiếu tướng
|<center> Chỉ huy trưởngBiệt động quân Trung ương
|Bộ Chỉ huy đặt ở trại Đào Bá Phước, đường Tô Hiến Thành, Quận 10, Sài Gòn.
|-
|<center> 2
|<center> Nguyễn Quang Kiệt Võ khoa Thủ Đức K1
|rowspan= "3" |<center> Đại tá
|<center> Chỉ huy phó
|
|-
|<center> 3
|<center> Nguyễn Khắc TrườngVõ bị Đà Lạt K5
|<center> Tham mưu trưởng
|
|-
|<center> 4
|<center> Nguyễn Đức KhoáiVõ khoa Thủ Đức K2
|<center> Chỉ huy trưởngBiệt động quân Quân khu 1
|Bộ Chỉ huy đặt ở Đà Nẵng, cạnh Bộ Tư lệnh Quân đoàn I
|-
|<center> 5
|<center> Phạm Duy Tất Võ khoa Thủ Đức K4p
|<center> Chuẩn tướng
|<center> Chỉ huy trưởngBiệt động quân Quân khu 2
|Bộ Chỉ huy đặt ở Pleiku, cạnh Bộ Tư lệnh Quân đoàn II.
|-
|<center> 6
|<center> Nguyễn Thành ChuẩnVõ bị Đà Lạt K6
|rowspan= "2"|<center> Đại tá
|<center> Chỉ huy trưởngBiệt động quân Quân khu 3Tư lệnh SĐ 101 BĐQ tân lập
|Bộ Chỉ huy đặt ở Biên Hòa, cạnh Bộ Tư lệnh Quân đoàn III.
|-
|<center> 7
|<center> Nguyễn Văn LộcVõ bị Đà Lạt K5
|<center> Tư lệnh SĐ 106 BĐQ(đang hình thành)
|Nguyên Tham mưu trưởng Bộ chỉ huy BĐQ Trung ương
|-
|<center> 8
|<center> Đặng ToànVõ bị Đà Lạt K10Nguyễn Xuân ÁngVõ bị Đà Lạt K13
|<center> Trung tá
|<center> Chỉ huy trưởngPháo binh BĐQ TWChỉ huy phó
|Bộ Chỉ huy đặt cạnh Bộ Chỉ huy Biệt động quân Trung ương, Sài Gòn.
|}

Các Liên đoàn BĐQ trực thuộc Bộ chỉ huy Trung ương (trước tháng 3/1975)
'-Chức danh Chỉ huy sau cùng:

Nhân sự Bộ tư lệnh BĐQ và Tư lệnh các Sư đoàn BĐQ trực thuộc (trong tháng 4/1975)

Chú thích

Tham khảo
Trần Ngọc Thống, Hồ Đắc Huân, Lê Đình Thụy (2011). Lược sử Quân lực Việt Nam Cộng hòa.

Liên kết
Trang chủ của Tổng hội Ái hữu Biệt động quân Việt Nam
NHẬN ĐỊNH VỀ QUÂN LỰC VNCH-TTCSVNCHHN
Hồ Đinh - Viết từ KBC 4424 – 3435 và 4608-CÁC QUÂN TRƯỜNG VÀ ĐẠI ĐƠN VỊ NỔI TIẾNG CỦA QLVNCH

Quân lực Việt Nam Cộng hòa
Đơn vị quân sự thành lập năm 1960
Đơn vị quân sự giải thể năm 1975


title: Phaya Mengrai(huyện)

text:
Phaya Mengrai () là một huyện (‘‘amphoe’’) của tỉnh Chiang Rai, phía bắc Thái Lan.

Địa lý
Các huyện giáp ranh là (từ phía tây theo chiều kim đồng hồ) Wiang Chai, Wiang Chiang Rung, Chiang Khong, Khun Tan và Thoeng của tỉnh Chiang Rai.

Lịch sử
Tiểu huyện (King Amphoe) đã được thành lập ngày 5 tháng 5 năm 1981, khi ba tambon Mae Pao, Mae Tam và Mai Ya được tách khỏi Thoeng. Đơn vị này đã được nâng thành huyện ngày 12 tháng 8 năm 1987.

Huyện này được đặt tên theo vua Mengrai, người sáng lập ra vương quốc Lanna ở phía bắc Thái Lan.

Hành chính
Huyện này được chia thành 5 phó huyện (tambon), các đơn vị này lại được chia thành 69 làng (muban). Phaya Mengrai là một thị trấn (thesaban tambon) which nằm trên một phần của tambon Mengrai and Mae Pao. Ngoài ra có 5 tổ chức hành chính tambon (TAO).

Tham khảo

Liên kết ngoài
amphoe.com

Phaya Mengrai


title: Vạn Vinh, Hoa Liên

text:
Vạn Vinh () là một hương (xã) của huyện Hoa Liên, tỉnh Đài Loan, Trung Hoa Dân Quốc (Đài Loan). Hương nằm trên dãy núi Trung ương với địa hình mấp mô, độ cao trun bình là khoảng 600 mét. Vạn Vinh có nền kinh tế phụ thuộc vào nông nghiệp và cư dân chủ yếu là thổ dân Đài Loan. Vạn Vinh có diện tích 618,4910 km², dân số vào tháng 8 năm 2011 là 6.737 người thuộc 2.117 hộ gia đình, mật độ cư trú đạt 10,9 người/km².

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang thông tin chính thức

Hoa Liên


title: Pectocera

text:
Pectocera là một chi bọ cánh cứng trong họ
Elateridae.
Chi này được miêu tả khoa học năm 1842 bởi Hope.

Các loài
Các loài trong chi này gồm:
 Pectocera amamiinsulana Nakane, 1957
 Pectocera annapurnica Schimmel, 2006
 Pectocera assamensis Schimmel, 1994
 Pectocera babai Kishii, 1990
 Pectocera brendelli Schimmel, 1997
 Pectocera cantori Hope, 1842
 Pectocera chaurengiensis Schimmel, 1994
 Pectocera deboisae Schimmel, 1994
 Pectocera delessertii (Guérin-Méneville, 1840)
 Pectocera farinosa Fleutiaux, 1918
 Pectocera fleutiauxi Schimmel, 1997
 Pectocera formosana Kishii, 1990
 Pectocera fortunei Candèze, 1873
 Pectocera gibberosa Schimmel, 1998
 Pectocera godavariana Schimmel, 2006
 Pectocera gracilis Fleutiaux, 1934
 Pectocera hayekae Schimmel, 1994
 Pectocera hige Kishii, 1993
 Pectocera holzschuhi Schimmel, 1994
 Pectocera indica Schimmel, 1994
 Pectocera ingridae Schimmel, 1994
 Pectocera jiangxiana Kishii & Jiang, 1994
 Pectocera kashmirensis Schimmel, 1997
 Pectocera kobayashii Kishii, 1996
 Pectocera kucerai Schimmel, 2006
 Pectocera malaisiana Candèze, 1882
 Pectocera manipurensis Schimmel, 1994
 Pectocera maruyamai Kishii, 2001
 Pectocera mechiana Schimmel, 2006
 Pectocera mizhilensis Schimmel, 2006
 Pectocera myanmarensis Schimmel, 2006
 Pectocera sechuana Schimmel, 2003
 Pectocera sikkimensis Schimmel, 1994
 Pectocera telupidensis Schimmel, 1994
 Pectocera tonkinensis Fleutiaux, 1918
 Pectocera wittmeri Schimmel, 1994
 Pectocera yaeyamana Suzuki, 1976
 Pectocera yonaha Kishii, 1996

Chú thích

Tham khảo

Oxynopterini


title: Blussangeaux

text:
Blussangeaux là một xã của tỉnh Doubs, thuộc vùng Bourgogne-Franche-Comté, miền đông nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Doubs

Tham khảo

INSEE
IGN

Xã của Doubs


title: Pu Kom Pô

text:
Pu Kom Pô (hay Pucômbô, ? - 1867) là tên (theo cách gọi của người Việt) một nhà sư người Khmer, và là thủ lĩnh cuộc kháng Pháp và triều đình Campuchia thân Pháp, khởi phát từ năm 1865 đến 1867 thì bị đánh dẹp. Trong trận chiến đấu cuối cùng, ông bị thương nặng và sau đó bị quân Pháp giết chết vào cuối năm 1867.

Sự nghiệp
Năm 1863, đô đốc Pháp ở Nam Kỳ là Đờ La Grăngđie (Pierre-Paul de La Grandière) sang Uđông để gặp Nôrôđôm I. Sau đó, hai bên đã ký bản hiệp ước công nhận sự "bảo hộ" của Pháp đối với vương quốc Campuchia vào ngày 11 tháng 8 năm 1863.

Không chịu sự bảo hộ của ngoại bang, lần lượt các cuộc chống đối đã nổ ra. Đáng kể là ba cuộc nổi dậy do Hoàng tử Si Votha, Acha Xoa và Pu Kom Pô làm thủ lĩnh.

Tháng 4 năm 1865, Pu Kom Pô tập hợp một số người dân Khmer yêu nước làm cuộc nổi dậy. Biết tin ấy, viên chủ tỉnh Tây Ninh là Larclause liền tìm cách bắt ông đưa về giam ở Sài Gòn.

Tháng 5 năm 1866, ông vượt ngục trở về Tây Ninh tiếp tục hoạt động. Lần này ngoài số người Khmer đông đảo, còn có một số người Chăm, người Stiêng và người Việt tìm đến tham gia.

Theo Nguyễn Văn Huy trong Tìm hiểu người Chăm Việt Nam thì:Năm 1865, một tu sĩ Phật giáo tên Pou Kombo (tự nhận là hoàng tử Ang Phim, con vua Ang Chan, cháu vua Ang Duong) cùng với 2,000 người Chăm tại Châu Đốc nổi lên chống lại Norodom, bao vây thành Udong. Khoảng 1,000 người Chăm khác từ Châu Đốc theo quân Pháp sang bảo vệ thành Udong. Pou Kombo chạy sang Châu Đốc và Tây Ninh tị nạn.Sau khi chiêu mộ thêm binh sĩ Chăm và Khmer, ngày ngày 17 tháng 12 năm 1866, Pou Kombo tiến vào Udong. Quân Khmer bỏ chạy, chỉ còn quân Chăm của Samdech Chau Ponhea ở lại tử thủ. Nhưng qua ngày hôm sau, hơn 500 quân Chăm của Pou Kombo bỏ theo Chau Ponhea vì lý do tôn giáo (Pou Kombo là một nhà sư Phật giáo). Hoàng tử Sisowath (Preah Kevea), được cả người Khmer và người Chăm tại Kompong Cham lẫn Châu Đốc ủng hộ, đứng ra lãnh đạo cuộc phản công chống Pou Kombo. Tháng 12-1867, quân phản loạn bị bao vây tại Kompong Thom, Pou Kombo bị giết. Pháp rất hài lòng về sự dũng cảm và sự trung thành của quân Chăm Hồi Giáo ở Châu Đốc, buộc Norodom phải khen thưởng xứng đáng.

Liên kết với Trương Quyền

Ở Tây Ninh, thủ lĩnh Pu Kom Pô đã cùng với thủ lĩnh Trương Quyền (kế tục sự nghiệp của cha là Trương Định, ông dẫn quân đi xây dựng cơ sở chống Pháp ở vùng Đồng Tháp Mười-Tây Ninh) xây dựng căn cứ chống Pháp ở Tây Ninh và Giao Loan.

Sau đó, vào ngày 7 tháng 6 năm 1866, Pu Kom Pô và Trương Quyền cùng hợp quân tiến đánh đồn Tây Ninh, giết chết chủ tỉnh Larclause, sĩ quan phụ tá Lasage và 11 lính.

Nhận được tin cấp báo, đô đốc Đờ La Grăngđie vội phái đại tá Marchaise đem tàu chiến cùng binh lính lên Tây Ninh. Gần đến nơi, Marchaise cho toán quân thủy đổ bộ tại Bến Keo, đợi toán thứ hai đi đường bộ do đại úy Fromillet chỉ huy từ Trảng Bàng lên. Sau khi hợp quân xong, ngày 14 tháng 6 năm 1866, khoảng 150 quân Pháp được trang bị vũ khí đầy đủ cùng 2 khẩu đại bác liền rầm rộ đi tấn công.

Một trận giáp lá cà đã diễn ra tại Rạch Vinh (cách Tây Ninh khoảng 40 km). Cuối cùng về phía Pháp, đại tá Marchaise và một số lính Pháp bị giết, còn về phía liên quân Pu Kom Pô-Trương Quyền thì không rõ.

Thất hai trận này, André Baudrit kể:
Sau trận đánh (đồn Tây Ninh) 9 giờ, có lần quân Pháp liều ra lấy xác, Viên quan ba Pi-nô kéo quân qua cầu, vừa qua khỏi cầu, thoáng thấy bó nghĩa quân núp sau cây thì đâm hoảng, xô nhau chạy về đồn, chỉ mang được xác Lasage, vì xác này nằm ngay đầu cầu..

Paulin Vial viết:
Tin tức về sự thiệt hại nặng nề của ta trong trận Rạch Vinh đã lan tràn trong nhân dân như một ngọn lửa thuốc súng; các lãnh tụ khởi nghĩa phái người đi cổ vũ các nơi, cả trong hàng ngũ chúng ta, cả trong thành phố Sài Gòn và họ đang tìm cách tấn công ta ngay tại phủ của ta.

Để cầm chân quân Pháp, không cho họ kéo lên Tây Ninh, đêm 23 rạng 24 tháng 6 năm 1866, các cánh quân khác của Trương Quyền đã tiến đánh các nơi đó là đồn Thuận Kiều (Chợ Lớn), đồn Trảng Bàng và vùng quanh Chợ Lớn.

Sau đó, liên quân Pu Kom Pô-Trương Quyền còn lần lượt tổ chức các cuộc tấn công khác, đáng kể là:
Trận Trà Vang (Tây Ninh) ngày 2 tháng 7 năm 1866.
Các trận Trảng Bàng, Củ Chi, Hóc Môn đồng loạt nổ ra ngày 7 tháng 7 năm 1866.
Trận Long Trì (thuộc Tân An) ngày 8 tháng 7 năm 1866.
Trận Bà Vang (Tây Ninh) và trận Bình Thới (Gia Định) xảy ra cùng ngày 13 tháng 7 năm 1866.

Tuy không có con số thiệt hại của đôi bên, nhưng theo sử liệu thì:
Liên quân Pu Kom Pô-Trương Quyền đã làm cho thực dân Pháp ở ba tỉnh miền Đông Nam Kỳ phải hoang mang lo sợ. Địa bàn hoạt động của nghĩa quân Việt-Khmer ngày càng mở rộng từ Sài Gòn đến Uđông, và từ biên giới Campuchia–Lào đến vịnh Thái Lan. Nghĩa quân đánh thắng nhiều trận và kiểm soát được một vùng rộng lớn giữa hai con sông Vàm Cỏ Đông và Vàm Cỏ Tây, từ Xvây-riêng (Campuchia) đến Trảng Bàng (Tây Ninh).

Lúc này, một số nghĩa quân từ các phong trào kháng Pháp đã bị dập tắt hay suy yếu (như của Thủ Khoa Huân, Acha Xoa, Võ Duy Dương,...) cũng tìm đến tham gia, nên liên quân Pu Kom Pô-Trương Quyền càng lớn mạnh.

Lo ngại, thực dân Pháp bèn huy động một lực lượng lớn, liên tiếp mở nhiều cuộc hành quân càn quét vào căn cứ Tây Ninh. Đồng thời, họ còn cho phong tỏa các nguồn tiếp tế gạo và các nhu yếu phẩm, khiến đời sống của nghĩa quân gặp vô vàn khó khăn.

Về nước tiếp tục chiến đấu

Trước tình hình trên, khoảng cuối tháng 7 năm 1866, Pu Kom Pô đưa quân về lại Campuchia để tiếp tục chiến đấu <ref>Thông tin căn cứ theo sách Lịch sử Việt Nam (1858-cuối thế kỷ 19, tr. 96) và sách Lịch sử Campuchia (tr. 199).</ref>.

Ngày 18 tháng 8 năm 1866, trên đường đi, quân của ông đã đánh tan đoàn quân của triều đình Uđông, giết chết viên chỉ huy là thượng thư bộ Binh của Cao Miên (chức Krahom) người phủ Pak-nam (Ba Nam). Tháng 10 năm đó, ông lại thắng lớn, làm cho nhà vua Norodom I phải cho người cầu cứu với Soái phủ Pháp ở Nam Kỳ.

Khi ấy, triều đình Campuchia cũng nhanh chóng tổ chức một quân gồm hai ngàn người, rồi đưa đi càn quét quân Pu Kom Pô đang ở tỉnh Baphuông (tỉnh Ba Phnum, nay là tỉnh Pray Veng và tỉnh Svay Rieng). Hay được, Pu Kom Pô liền chuyển quân đến nơi khác để bảo toàn lực lượng.

Ngày 17 tháng 12 năm 1866, Pu Kom Pô dẫn quân tiến đánh thành Uđông. Quân triều đình bị thua to, may nhờ quân Pháp kịp thời đến cứu nên thành không bị mất. Sau trận này, chiến sự còn tiếp tục diễn ra ở nhiều nơi khác trên đường từ U đông đến Phnôm Pênh.

Cuối tháng 6 năm 1867, thực dân Pháp chiếm ba tỉnh miền Tây Nam Kỳ, tình hình trở nên bất lợi cho quân Pu Kom Pô. Bởi vì, trước đây ba tỉnh này vẫn là nơi cung cấp lương thực và vũ khí cho họ.

Để mau chóng ổn định tình hình tại Campuchia, nhà cầm quyền Pháp đưa Preah Kevea (Prakeo Pha, tức Sisowath, em vua Nôrôđôm I), một người trung thành và đắc lực, lên làm phó vương. Ngay sau đó, với sự giúp đỡ về trang bị và huấn luyện của người Pháp, Prakeo Pha cho tuyển mộ và thành lập được một đội quân đông đến bốn nghìn người, để đi đàn áp quân nổi dậy.

Ngoài biện pháp trấn áp bằng vũ lực, thực dân Pháp còn dùng cách mua chuộc để chia rẽ và phá hoại các phong trào chống đối. Cho nên từ giữa năm 1867, quân Pu Kom Pô yếu hẳn đi. Và sau khi bị thua mấy trận liền, quân Pu Kom Pô phải rút sang Suối Giây (Tây Ninh), rồi sau đó phải rút lên ẩn náu ở Stung Treng và Xam Bốc, gần giáp với nước Lào.

Mật thám dò la được báo về, quân Pháp liền rầm rộ kéo đến bao vây. Lập tức, Pu Kom Pô đốc quân chống trả ác liệt để mở đường tháo lui.

Ngày 28 tháng 7 năm 1867, quân Pháp bất ngờ mở cuộc tấn công vào Suối Giây (Tây Ninh). Trước vũ khí mạnh của đối phương, Trương Quyền đành phải chia lính ra từng toán nhỏ, vừa đánh vừa rút lui về phía sông Hậu. Dọc đường, Trương Quyền bị đạn đối phương giết chết .

Trận chiến đấu cuối cùng
Công cuộc kháng Pháp của Trương Quyền bị dập tắt, càng làm cho lực lượng Pu Kom Pô lâm vào thế cô. Cuối tháng 11 năm 1867, Pu Kom Pô cho quân vượt sông Cửu Long đánh vào Kompong Xoai (nay là tỉnh Kompong Thom) ở phía bắc Biển Hồ.

Ngày 3 tháng 12 năm 1867, sau một trận kịch chiến với quân Pháp, quân Pu Kom Pô bị đánh tan tác, còn ông thì bị trọng thương và bị bắt giải lên Phnom Pênh. Ngay đêm đó, trên đường đi, quân Pháp đã giết chết ông và sau đó cho bêu đầu ông tại trung tâm Phnôm Pênh (gần khu hoàng cung).

Xem thêm
Trương Quyền

Chú thích

Sách tham khảo
Trần Văn Giàu, Tổng tập. Nhà xuất bản Quân đội Nhân dân, 2006.
Phạm Việt Trung-Nguyễn Xuân Kỳ-Đỗ Văn Nhung, Lịch sử Campuchia. Nhà xuất bản Đại học và Trung học chuyên nghiệp, 1981.
Hoàng Văn Lân-Ngô Thị Chính, Lịch sử Việt Nam (1858-cuối thế kỷ 19), quyển 3, tập 1, phần 1. Nhà xuất bản Giáo dục, 1979.
Nhóm Nhân Văn Trẻ, Hỏi đáp lịch sử (tập 4). Nhà xuất bản Trẻ, 2007.
Histoire militaire de l'Indochine française des débuts à nos jours (juillet 1930): établie par des officiers de l'état-major du général de division Aubert, commandant supérieur des troupes du groupe de l'Indochine, monsieur Pierre Pasquier étant gouverneur général de l'Indochine. Tome 1

Mất năm 1867
Nghĩa quân chống Pháp
Người Campuchia


title: Val-de-la-Haye

text:
Val-de-la-Haye là một xã thuộc tỉnh Seine-Maritime trong vùng Normandie miền bắc nước Pháp.

Huy hiệu

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Seine-Maritime
Seine-Maritime
Normandie

Tham khảo
INSEE

Liên kết ngoài
Official town website
Val-de-la-Haye on the Quid website

Xã của Seine-Maritime


title: Minh (Nội Mông Cổ)

text:
Minh ( ayimaɣ hay trong quá khứ còn gọi là  čiɣulɣan; tiếng Trung: 盟, bính âm: méng) là một loại đơn vị hành chính tại Nội Mông Cổ, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa.

Minh tồn tại từ thời kỳ Nhà Thanh như là một cấp chính quyền. Người đứng đầu mỗi minh được chọn từ các jasagh (札薩克, trát tát khắc)) hay khoshun của các kỳ thuộc về minh đó. Ban đầu có sáu minh là Triết Lý Mộc, Chiêu Ô Đạt, Trác Tác Đồ, Tích Lâm Quách Lặc, Ô Lan Sát Bố và Y Khắc Chiêu. Sau đó mới lập thêm các minh mới.

Hiện nay, minh thuộc về cấp địa khu trong trật tự phân cấp hành chính Trung Quốc. Trong số 9 minh còn tồn tại đến cuối thập niên 1970 thì tới nay chỉ còn 3, do 6 minh khác đã được tổ chức lại thành địa cấp thị.

Xem thêm
 Phân cấp hành chính Trung Quốc
 Địa cấp thị
 Kỳ
 Bát kỳ
 Aimag

Tham khảo

Địa lý Nội Mông
Đơn vị hành chính Trung Quốc
Phân vùng quốc gia châu Á
Đơn vị hành chính cấp địa khu Trung Quốc


title: Amphineurus nothofagetorum

text:
Amphineurus nothofagetorum là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Tham khảo

Amphineurus
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Zamia chigua

text:
Zamia chigua là một loài thực vật thuộc họ Zamiaceae. Loài này có ở Colombia và Panama. Môi trường sống tự nhiên của chúng là rừng ẩm vùng đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới.

Chú thích

Tham khảo

 Donaldson, J.S. 2003. Zamia chigua. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 24 tháng 8 năm 2007.

Liên kết ngoài

chigua
Thực vật Colombia
Thực vật Panama
Thực vật được mô tả năm 1854


title: Cheongwon

text:
Cheongwon (Cheongwon-gu, âm Hán Việt: Thanh Nguyên quận) là một huyện của tỉnh Chungcheong Bắc, Hàn Quốc. Huyện này có diện tích 814,38 km², dân số năm 2001 là 123.984 người.

Tham khảo

Liên kết ngoài

</noinclude>

Huyện Hàn Quốc
Chungcheong Bắc
Chấm dứt năm 2014


title: Linyola

text:
Linyola là một đô thị trong tỉnh Lleida, cộng đồng tự trị Cataluña Tây Ban Nha. Đô thị Linyola có diện tích là 28,7 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là 2744 người với mật độ 96,66 người/km². Đô thị Linyola có cự ly 29,3 km so với tỉnh lỵ Lleida.

Tham khảo

Đô thị ở Lérida


title: Semriach

text:
Semriach là một đô thị thuộc huyện Graz-Umgebung bang Steiermark, nước Áo. Đô thị  có diện tích 60,35 km², dân số thời điểm cuối năm 2008 là 3287 người.

Tham khảo


title: Myurella cinctella

text:
Myurella cinctella là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Terebridae, họ ốc dài.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Myurella (Terebridae)


title: Grammotaulius sibiricus

text:
Grammotaulius sibiricus là một loài Trichoptera trong họ Limnephilidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Trichoptera miền Cổ bắc
Grammotaulius


title: Procraerus parallelus

text:
Procraerus parallelus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Schimmel miêu tả khoa học năm 2003.

Chú thích

Tham khảo

Procraerus


title: Faucoucourt

text:
Faucoucourt  là một xã ở tỉnh Aisne, vùng Hauts-de-France thuộc miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Aisne

Tham khảo

Xã của Aisne


title: Vòng loại Cúp bóng đá châu Phi 2004

text:
Vòng loại cúp bóng đá châu Phi 2004 diễn ra từ 6 tháng 9 năm 2002 đến 6 tháng 7 năm 2003. Khác với những giải trước, giải này không có vòng sơ loại. Do đó vòng loại chia ra nhiều bảng hơn gồm 49 đội chia làm 13 bảng để chọn lấy 13 đội đầu bảng và đội thứ nhì có thành tích tốt nhất vào vòng chung kết cùng đương kim vô địch Cameroon và chủ nhà Tunisia.

Các đội lọt vào vòng chung kết

Chú thích

Bảng 1
Ghi chú:  rút lui.

Bảng 2

Bảng 3
Note:  pulled out for financial reasons, their final game being declared a walkover.

Bảng 4

Bảng 5

Bảng 6
Ghi chú: Zimbabwe là đội nhì bảng có thành tích tốt nhất nên được lọt vào vòng chung kết.

Bảng 7

Bảng 8
Ghi chú:  rút lui.

Bảng 9

Bảng 10
Ghi chú:  rút lui.

Bảng 11

Bảng 12

Bảng 13

Tham khảo

Vòng loại cúp bóng đá châu Phi


title: Alvania regina

text:
Alvania regina là một loài ốc biển nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Rissoidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Alvania


title: Nhện tuyết

text:
Nhện Tuyết (Tiếng Anh: The snow spider trilogy) là cuốn đầu tiên trong bộ ba tác phẩm truyện cho thiếu nhi (Nhện tuyết, Mặt Trăng của Emlyn và Chiến binh hạt dẻ) của nữ nhà văn Anh Jenny Nimmo.

Nhện Tuyết là câu chuyện ở một miền quê huyền thoại xứ Wales, Anh Quốc, kể về cậu bé phù thủy Gwyn trong hành trình đạt được "những điều trái tim mình mong ước". Bằng năm món quà "dị thường" mà bà nội cậu tặng nhân ngày sinh nhật lần thứ 9, cậu bé đã làm sáng tỏ vụ mất tích của người chị gái bốn năm về trước. Nhưng cuối cùng chị cậu vẫn phải trở về nơi cô bé thuộc về- thế giới băng tuyết kì ảo.

Nhện Tuyết được xuất bản năm 1986 tại Anh Quốc, tiếp đến là Mặt Trăng của Emlyn (1987) và Chiến binh hạt dẻ (1989). Tại Việt Nam, cả ba cuốn đã được Đảo San Hô dịch và xuất bản năm 2006.

Cốt truyện

Nhện Tuyết lấy bối cảnh mùa đông ở xứ Wale ở thế kỷ XX, câu chuyện xoay quanh cậu bé phù thủy Gwydion Gwyn. Bốn năm về trước, vào một đêm mưa bão trong chính ngày sinh nhật, Gwyn thấp thỏm không ngủ vì vô cùng lo lắng cho con cừu đen của mình và cậu đã xin chị gái Bethan mang nó về nhà để trú ẩn. Nhưng cậu bé không ngờ rằng, đó là những hình ảnh cuối cùng của chị gái mà cậu còn được trông thấy. Họ không bao giờ tìm thấy dấu vết nào Bethan cũng như con cừu dù đã lục tung mọi ngóc ngách của ngọn núi. Cũng từ đó, quan hệ của cậu và cha ngày một xa cách bởi ông Griffiths luôn đổ lỗi cho Gwyn về sự mất tích của Bethan.

Bốn năm sau, vào dịp sinh nhật lần thứ chín, cũng chính là cái ngày Bethan mất tích, bà nội Nain của Gwyn đã tặng cậu năm món quà dị thường: một miếng tảo biển, một cái còi bằng thiếc, một cái ghim sắt méo mó, một con ngựa gỗ nhỏ dị dạng và cái khăn quàng cổ màu vàng mà chị Bethan mang vào cái đêm định mệnh bốn năm trước. Nain nói rằng đã đến lúc xác định xem cậu bé có phải là một vị phù thủy giống như tổ tiên của mình hay không bằng cách tặng chúng cho ngọn gió. Cái khăn quàng màu vàng khiến Gwyn nhớ về chị gái, khi Gwyn ném cái ghim sắt vào trong ngọn gió, cậu đã được nhận lại con nhện bạc lấp lánh Arianwen. Nhưng khi Gwyn kể chuyện đó cho Alun Lloyd - bạn thân của mình, Alun đã nghi ngờ và hét to chế giễu cậu. Chuyện đó nhanh chóng lan ra cả trường, Gwyn bị bạn bè trêu chọc và bắt nạt, chỉ duy có Eirlys- cô bé mới chuyển đến là giúp đỡ và bảo vệ Gwyn. Lạ kỳ thay, Eirlys giống hệt Bethan và cô bé dần thay chỗ Bethan mỗi lần đến nhà Gwyn chơi. Khi phát hiện ra Arianwen đã biến mất, Gwyn đã ném vào gió con ngựa gỗ dị dạng- thứ mà bà cậu dặn dò phải giữ kỹ- để xin ngọn gió hãy trả lại con nhện bạc cho cậu. Gwyn không biết rằng con ngựa gỗ ấy là nơi giam cầm của một vị hoàng tử độc ác, bởi không ai chế ngự được ông ta nên họ tìm đến các thầy phù thủy. Khi được Gwyn thả ra, hắn đã gây nên một trận giông bão lớn chưa từng thấy, tàn phá mọi vật. Eirlys đã bị cơn bão tấn công trên đường đến nhà Griffiths, khi mang cô bé về nhà chăm sóc, Gwyn mới nhận ra đây chính là chị gái Bethan của mình. Gwyn tìm lại được Arianwen, nhờ có nó và Eirlys, cậu đã dựng lên những bức tường băng để khuất phục linh hồn của vị hoàng tử đọc ác kia phải bị cầm tù trong con ngựa gỗ dị dạng mãi mãi. Cuối cùng, khi mọi thứ trở về như vốn có, Eirlys lại quay về với thế giới của cô.

Nhân vật

 Gwyn Gwydion Griffiths: Cậu bé 9 tuổi, hậu duệ của ngài Math, chúa tể vùng Gwynedd, Gwydion và Gilfaethwy, được thừa hưởng năng lực phù thủy
 Nain Griffiths: Bà nội của Gwyn, bà am hiểu về xứ Wale cổ và ăn vận rất "màu mè"
 Alun Lloyd: Bạn thân của Gwyn, cậu bé có đến 6 anh chị em
 Bethan Griffiths: Chị gái của Gwyn, người đã mất tích bí ẩn trên núi bốn năm về trước
 Eirlys: Cô bé mới chuyển đến, giống hệt chị Bethan. Về sau, Gwyn mới phát hiện ra cô bé chính là chị gái mình. Bốn năm trước Bethan đã rơi vào thế giới băng tuyết và không bao giờ lớn lên nữa.
 Arianwen, the snow spider: Con nhện tuyết, thứ ngọn gió trả lại khi Gwyn ném vào đó cái ghim sắt cũ bà nội tặng, Arianwen trở thành người bạn thân của Gwyn

Những thành công
Bộ ba Nhện tuyết, Mặt Trăng của Emlyn và Chiến binh hạt dẻ được lần lượt chuyển thể thành tác phẩm truyền hình vào các năm 1988, 1990, 1991
Các tác phẩm trên còn đoạt giải Nhất cuộc thi Smartties Grand Prix

Tham khảo

Liên kết ngoài
Giới thiệu Nhện Tuyết trên trang web của Nhà xuất bản Trẻ
[http://www.jennynimmo.me.uk/books02.html Trang web chính thức của tác giả Jenny Nimmo

Văn học Anh
Bộ sách thiếu nhi


title: Acrolepia autumnitella

text:
Acrolepia autumnitella là một loài bướm đêm thuộc họ Acrolepiidae. Loài này có ở phần lớn các khu vực châu Âu. Sải cánh từ 11 tới 13 mm.
Ấu trùng có thể tìm thấy trên lá loài (Solanum dulcamara). Con nhộng ở trong kén tơ. Thường có hai lứa mỗi năm. Một lứa vào tháng 7 và một vào tháng 10.

Tham khảo

Liên kết ngoài
bladmineerders.nl

Acrolepia


title: Minoa (bướm đêm)

text:
Minoa là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Các loài
 Minoa amylaria
 Minoa aterrima
 Minoa cinerearia
 Minoa cyparissaria
 Minoa euphorbiata
 Minoa euthecta (Turner, 1904)
 Minoa fuscata
 Minoa italicata
 Minoa lactearia
 Minoa limburgia
 Minoa lutea
 Minoa monochroaria
 Minoa murinata (Scopoli, 1763)
 Minoa opistholeuca
 Minoa sordiata
 Minoa unicolorata

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Asthenini


title: Sonid

text:
Sonid có thể là:
 Tả kỳ Sonid thuộc minh Xilin Gol, khu tự trị Nội Mông Cổ, Trung Quốc.
 Hữu kỳ Sonid thuộc minh Xilin Gol, khu tự trị Nội Mông Cổ, Trung Quốc.


title: Botricello

text:
Botricello là một đô thị (comune) thuộc tỉnh Catanzaro, trong vùng Calabria phía nam nước Ý.
Dân số thị trấn này là 4586 người.

Tham khảo

Đô thị tỉnh Catanzaro


title: Chile tại Thế vận hội Mùa hè 1896

text:
Chile chọn một vận động viên, Luis Subercaseaux, đại diện quốc gia tại Thế vận hội Mùa hè 1896 tại Athena. Chile là một trong 14 nước hiện diện tại Thế vận hội Mùa hè được khai mạc. Các kết quả của Subercaseaux không có trong danh sách của bảng Báo cáo Chính thức, mặc dù bảng Báo cáo hiển thị người chiến thắng và không giành được huy chương nào.

Điền kinh

Chú thích

Liên kết ngoài
 Comité olympique chilien

Tham khảo
Lampros, S.P.; Polites, N.G.; De Coubertin, Pierre; Philemon, P.J.; & Anninos, C., The Olympic Games: BC 776 - AD 1896, Athènes, Charles Beck, 1897 ( )
Mallon, Bill; & Widlund, Ture, The 1896 Olympic Games. Results for All Competitors in All Events, with Commentary, Jefferson, McFarland, 1998, ISBN 0-7864-0379-9 ( )

Quốc gia tại Thế vận hội Mùa hè 1896
1896
Chile năm 1896


title: Lailly

text:
Lailly là một xã thuộc tỉnh Yonne trong vùng Bourgogne-Franche-Comté miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Yonne

Tham khảo
INSEE

Xã của Yonne


title: Võ sư

text:
Võ sư chỉ những người đứng đầu các võ đường dạy võ. Là những người có trình độ võ thuật cao. Trước đây các võ sư là do các môn phái chứng nhận khả năng. Ngày nay, tước vị võ sư có được khi qua được sự kiểm tra ngặt nghèo của các liên đoàn võ thuật, bởi ban giám khảo là các võ sư lão làng, hoặc các Sở VHTT, Cục TDTT

Cấp bậc đai đẳng
Theo quy định của Liên đoàn võ thuật cổ truyền Việt Nam thì màu đai các võ sư của các đại môn phái là khác nhau. Không thủ đạo (Karatedo) là đai đen 5 đẳng, Võ cổ truyền Việt Nam là đai Trắng râu tua (đai trắng viền vàng là dành cho các vị lão võ sư chưởng môn).

Trình độ
Thông thường các võ sư phải am hiểu thập bát ban võ nghệ, thi triển quyền pháp đạt độ chín muồi, thông hiểu về kinh mạch, khí huyết.

Quyền lợi
Người có chứng nhận võ sư sẽ được phép mở các trung tâm huấn luyện võ thuật, có trách nhiệm trước pháp luật.

Tham khảo

Thuật ngữ võ thuật


title: Molophilus lindsayi

text:
Molophilus lindsayi là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Molophilus
Limoniidae ở vùng Australasia


title: Tăng Nhật Tuệ

text:
Lê Duy Linh hay còn được biết đến với nghệ danh Tăng Nhật Tuệ là một nam ca sĩ, nhạc sĩ, diễn viên Việt Nam. Anh còn là người dẫn chương trình (VJ) của kênh truyền hình Yeah1TV.

Tiểu sử
Tăng Nhật Tuệ sinh ngày 24 tháng 12 năm 1986, nguyên quán huyện Đông Anh, Hà Nội. Từ khi còn nhỏ, anh đã theo học múa ba lê, học hát và nhiều sinh hoạt khác tại Cung Văn hóa Thiếu nhi Hà Nội. Năm 2003, anh đỗ vào Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật Hà Nội, khoa thanh nhạc.

Tăng Nhật Tuệ là một người không có duyên với các cuộc thi. Năm 2006, anh từng tham gia dự thi Sao Mai điểm hẹn nhưng không lọt vào vòng chung kết. Đối với anh, đây là thất bại lớn nhất trong đời.

Tăng Nhật Tuệ cũng từng thử sức làm một ông bầu (Tang Media) với việc xây dựng các nhóm nhạc Biến tấu, X3.14, Born to rap, Horoscrope, Zero 9 và ý tưởng đào tạo những ca sĩ họ "Tăng" (Tăng Nhật Nam, Tăng Bảo Linh, Tăng Dương Dương và Tăng Anh Tuấn).

Âm nhạc
Tăng Nhật Tuệ cũng rất đam mê âm nhạc. Cùng bạn bè, anh đã từng tham gia và thành lập các nhóm nhạc, đi hát ở các quán nhạc; trong đó có nhóm The Kids khá được biết đến.

Tăng Nhật Tuệ không học sáng tác hay nhạc cụ, mà chỉ hoàn toàn tự mày mò. Anh bắt đầu sáng tác từ năm học lớp 8 với một bản phác thảo âm nhạc mang tên Ban mai. Anh rất hâm mộ nhạc sĩ Quốc Bảo và đã từng lặn lội vào tận Sài Gòn để xin được làm học trò của ông, nhưng bị từ chối vì quá nghèo. Cái tên Nhật Tuệ từ nghệ danh Tăng Nhật Tuệ cũng là tên của con trai nhạc sĩ Quốc Bảo.

Hiện nay, Tăng Nhật Tuệ đã sáng tác hơn 150 ca khúc gồm nhiều thể loại khác nhau như rock, hip hop, rhythm and blues, jazz.... Với anh, cảm hứng sáng tác chính là những cảm nhận cơn đau, những nỗi xót xa. Đó là những trải nghiệm từ cuộc sống thực của anh trong điều kiện thiếu vắng người cha và những thiếu hụt về vật chất. Tăng Nhật Tuệ luôn có ý thức sáng tác "vị nghệ thuật" và luôn luôn ác cảm với nhạc thị trường.

Không chỉ sáng tác, Tăng Nhật Tuệ còn tự thể hiện nhiều ca khúc của mình. Theo anh: "Không tác giả nào hiểu chất giọng ca sĩ bằng mình, cũng không ai hát lên được tình cảm của ca khúc bằng cha đẻ của nó". Thế nên nếu có khả năng thì tự sáng tác, tự hát là tốt nhất. Tăng Nhật Tuệ là người có thể một mình hát đến sáu bè mà không cần đàn, có thể tự dựng hợp xướng cho cả ca khúc và chỉ cần một người hát là... chính mình.

Anh được công chúng biết đến với tư cách là một ca sĩ vào tháng 12 năm 2005 trong chương trình Bài hát Việt của VTV3, Đài truyền hình Việt Nam khi tự trình bày ca khúc của mình - Đen và trắng. Từ đó đến nay anh đã hơn 10 lần có ca khúc được trình diễn trên sân khấu Bài hát Việt.

Sáng tác

Ánh sáng và bầu trời
Anh về
Bài hát xưa
Bài ca sao
Bay lên ước mơ
Ban mai
Chạm khẽ tim anh một chút thôi
Cho em (OST Tự sát)
Cho em gần anh thêm chút nữa (OST Cho em gần anh thêm chút nữa)
Dừng lại và quên thôi (OST Ai chết giơ tay - Kẻ độc hành)
Đã hơn một lần
Đam mê ngày mới
Đen và trắng
Đèn lồng đom đóm
Đêm của con
Đêm không màu
Đêm nghe gió khóc
Điều gì đến sẽ đến
Đom đóm đêm
Đôi cánh màu bạc (Silver wings)
Đông Tây Nam Bắc
Đồng thoại
Đừng xin lỗi nữa (OST Lala - Hãy Để Em Yêu Anh) (Đặt lời Việt, tác giả: Sungkyoon Kim)
Đường chân trời
Em vẫn hy vọng
Em là bà nội của anh (OST Em là bà nội của anh)
Em không còn buồn
Giấc mơ bị đánh cắp
Giữ lại thanh xuân
Hỏa xa
Hỡi người gió bay
Hy vọng
Khi bình minh bắt đầu
Khoảng cách tình yêu
Không có bài tình ca cuối
Không là tình nhân
Ký ức đánh rơi (OST Gạo nếp gạo tẻ))
Ký ức chỉ là bộ phim
Ký ức vỡ đôi (OST Tìm vợ cho bà)
La la ngày mới
Mình yêu nhau từ kiếp nào (OST Ai chết giơ tay)
Mất anh bởi tất cả những thứ em cho (OST Mất anh bởi tất cả những thứ em cho)
Muốn khóc thật to
Nếu như không thể nói nếu như (OST Nếu như không thể nói nếu như)
Ngày xanh
Ngày từ đêm trắng sinh ra
Người trong bóng tối
Ngưng làm bạn
Những cô nàng xinh đẹp
Như ngày hôm qua (LALA OST, lời việt, tác giả: Donuts Culture)
Phố thị
Tình nhân
Thiên tử
Trà chanh (feat. Ship Dee)
Vệt áo trong mơ
Ừ có anh đây (OST Bây giờ mới kể)
Xuân không màu (OST Xuân không màu)
Xuân không về (OST Xuân không màu 2)
Xuân của mẹ (OST Xuân không màu 3)
Yêu anh
Yêu rồi
Yêu như ngày yêu cuối

Album đã phát hành
Tăng Nhật Tuệ dự định chỉ phát hành 5 album trong sự nghiệp. Sau đó, anh sẽ không đi hát nữa và sẽ làm một nhà sản xuất âm nhạc.
 Đom đóm đêm (08/2006)

 Cánh cam (12/2009)
 Silver (2011)
 Ma Kết (03/2012)
 Hy Acoustic (09/2012)
 Sài Gòn Timeline (2014)
 Level 1 (Instinct) (2015)

Phim ảnh
Tăng Nhật Tuệ sớm bén duyên với phim ảnh khi tham gia lớp kịch của Cung Thiếu nhi Hà Nội. Anh đã đóng nhiều vai trong các bộ phim, tiểu phẩm truyền hình khác nhau, tiêu biểu như các phim "Ranh giới", "Kỉ vật", "Ngôi nhà cũ"... Đáng chú ý là các bộ phim dành cho giới trẻ như "Bộ tứ 10A8", "Chít và Pi". Trong nhiều phim (Bộ tứ 10A8, Men say, Vũ điệu xì-tin), anh còn phụ trách cả phần âm nhạc cho phim.

Những vai diễn của Tăng Nhật Tuệ cũng rất đa dạng như điên rồ (vai Nam trong Ranh giới), khác người hay thậm chí là hơi nữ tính (vai Hùng trong Chít & Pi). Tăng Nhật Tuệ đã tham gia hơn 50 bộ phim khác nhau, trong đó có 17 phim đóng vai chính. Tuy nhiên, do muốn tập trung vun đắp cho âm nhạc, Tăng Nhật Tuệ đã từng từ chối nhiều lời mời đóng phim như Chiến dịch trái tim bên phải, Bảy ngày...

Anh gây ấn tượng với vai diễn Bảo trong phim "Vũ Điệu Đường Cong" của đạo diễn Nguyễn Trọng Khoa, một cậu phó đạo diễn 'bóng lộ' vui tính, sống hết mình và luôn mơ về tình yêu đích thực.

Các phim đã tham gia
Vũ điệu đường cong
Bộ tứ 10A8
Men say
Chít & Pi
Đêm nhiệt đới
Hạnh phúc mong manh
Kỉ vật
Lão hà tiện vui tính
Ngôi nhà cũ
Ranh giới
Vỉa hè ra phố
Tiệm bánh Hoàng tử bé
Tiệm bánh Hoàng tử bé 2

Giải thưởng
Vai chính trong bộ phim "Ranh giới" của đạo diễn Vũ Hồng Sơn, phim được giải Cánh Diều Bạc 2002
3 giải thưởng trong chương trình Bài hát Việt:
Đen và trắng - Tháng 12 năm 2005, giải Khán giả bình chọn (bình chọn qua mạng)
Đồng thoại - Tháng 6 năm 2007, giải Khán giả bình chọn
Không có bài tình ca cuối - Tháng 7 năm 2007, giải Hội đồng Nghệ thuật (bài hát của tháng)

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sinh năm 1986
Nhân vật còn sống
Nam ca sĩ Việt Nam
Ca sĩ nhạc trẻ Việt Nam
Nhạc sĩ Việt Nam
Nhạc sĩ nhạc trẻ
Nam diễn viên điện ảnh Việt Nam
Nam diễn viên truyền hình Việt Nam
Người Hà Nội


title: Feld am See

text:
Feld am See () là một đô thị thuộc huyện Villach-Land trong bang Carinthia, Áo. Đô thị nằm trong thung lũng Gegendtal của dãy núi Nock bên bờ Brennsee (hay Feldsee).

Đô thị giáp ranh

Tham khảo

Đô thị của Kärnten


title: Vương Thực Phủ

text:
Vương Thực Phủ (王實甫, ?-?), tên thực là Đức Tín (徳信) là nhà viết kịch Trung Quốc đời nhà Nguyên, không rõ năm sinh năm mất chỉ biết ông thọ đến khoảng 60 tuổi. Là nhà văn nổi tiếng đương thời, Vương Thực Phủ được biết đến nhiều nhất như một kịch tác gia với 40 vở tạp kịch đã sáng tác, tuy đến ngày nay chỉ còn nguyên vẹn 3 vở.

Tiểu sử
Vương Thực Phủ là người Đại Đô, nay là thành phố Bắc Kinh, đã từng ra làm quan sau đó cáo quan về nhà, "có của mọn đủ chi dùng, có vườn rừng để rong chơi".

Là một văn sĩ tài hoa đương thời, như lời nhận xét của Giả Trọng Minh đời nhà Minh trong bài Lăng Ba tiên khúc (Khúc nhạc vũ của tiên nữ ở Lăng Ba): "làm từ chương, phong vận đẹp, trong sĩ lâm ai cũng bái phục", thời kỳ hoạt động sáng tác chủ yếu của Vương Thực Phủ nằm trong khoảng những năm Đại đức (1297-1307) đời Nguyên Thành Tông (1295-1307).

Tác phẩm
Vương Thực Phủ sáng tác khoảng 40 vở kịch nhưng hiện nay chỉ còn nguyên vẹn 3 vở:

Vở Thôi Oanh Oanh đãi nguyệt Tây sương ký (崔鶯鶯待月西廂記, ghi chép về truyện Thôi Oanh Oanh chờ trăng dưới mái Tây), còn gọi là Tây sương ký, miêu tả cuộc tình duyên vượt qua môn đăng hộ đối, cha mẹ đặt đâu con ngồi đấy của Thôi Oanh Oanh và Trương Quân Thụy.
Vở Lã Mông Chính phong tuyết phá dao ký (呂蒙正風雪破謡記, Ghi chép về truyện Lã Mông Chính đến ở nhà hoang trong cảnh gió tuyết), còn gọi là Phá dao ký, miêu tả cảnh Lã Mông Chính đời Tống gặp vận may làm nên sự nghiệp và cuộc sống gia đình của ông với Lưu Nguyệt Nga về sau. Cùng nội dung ca ngợi tinh thần đấu tranh của tầng lớp thanh niên chống lại môn đăng hộ đối phong kiến trong hôn nhân, vở kịch có một số cảnh khá cảm động, ngôn từ mới mẻ, tự nhiên và được quần chúng yêu thích tới tận ngày nay.
Vở Tứ đại vương ca vũ Lệ Xuân đường (四大王歌舞麗春堂, Bốn đại vương ca múa ở nhà Lệ Xuân), còn gọi là vở Lệ Xuân đường tả chuyện xâu xé tranh giành lén lút hoặc công khai giữa đám quan lại cao cấp trong triều đình nhà Kim.

Ngoài 3 vở kịch nói trên, hiện nay ở Trung Quốc còn 2 vở kịch khác không nguyên vẹn của Vương Thực Phủ là vở Tô Tiểu Khanh nguyệt dạ phiến trà thuyền (穌小卿月夜販茶船, Tô Tiểu Khanh trên con thuyền buôn chè trong đêm trăng) và vở Hàn Thái Vân ti trúc Phù Dung đình (韓采雲絲竹芙蓉亭, Khúc nhạc của Hàn Thái Vân ở đình Phù Dung). Bên cạnh đó, Vương Thực Phủ cũng để lại đến nay một số rất ít tản khúc.

Bản dịch tiếng Việt
Vở kịch Tây sương ký được Nhượng Tống dịch ra tiếng Việt rất thành công, nhan đề Mái Tây, nhà xuất bản Tân Việt xuất bản lần đầu năm 1943, được tái bản nhiều lần, lần mới nhất do nhà xuất bản Lao động, năm 2011.

Chú thích

Tham khảo
Từ điển văn học, bộ mới, Nhà xuất bản Thế giới, H. 2003.

Nhà văn Trung Quốc thời Nguyên
Nhà viết kịch Trung Quốc
Năm mất không rõ
Năm sinh không rõ
Sinh năm 1250
Mất năm 1337


title: Melipona obscurior

text:
Melipona obscurior là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Moure mô tả khoa học năm 1971.

Chú thích

Tham khảo

Melipona
Động vật được mô tả năm 1971


title: Galerudolphia marginata

text:
Galerudolphia marginata là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Jacoby miêu tả khoa học năm 1907.

Chú thích

Tham khảo

Galerudolphia


title: Dasyhesma depressa

text:
Dasyhesma depressa là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Exley mô tả khoa học năm 2004.

Chú thích

Tham khảo

Dasyhesma
Động vật được mô tả năm 2004


title: Bedellia orchilella

text:
Bedellia orchilella (tên tiếng Anh: Hawaiian Sweetpotato Leaf Miner) là một loài bướm đêm thuộc họ Bedelliidae. Nó là loài đặc hữu của Kauai, Oahu, Molokai, Maui và Hawaii.

Ấu trùng ăn các loài Ipomoea, bao gồm Ipomoea tuberculata. Chúng ăn lá nơi chúng làm tổ.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Insects of Hawaii. Volume 9, Microlepidoptera

Bedellia
Loài đặc hữu của Hawaii


title: Lajas, Cuba

text:
Lajas là một đô thị và thành phố ở tỉnh Cienfuegos của Cuba. Đô thị này nằm ở phía bắc tỉnh,  về phía tây Santa Clara.

Thông tin nhân khẩu
Năm 2004, đô thị Lajas có dân số 22.602 người. Diện tích là , với mật độ dân số là .

Xem thêm
Đô thị Cuba
Danh sách thành phố Cuba

Tham khảo

Thành phố của Cuba
Đô thị tỉnh Cienfuegos


title: Chiquitita

text:
{{Thông tin đĩa đơn
| Name = Chiquitita
| Cover =
| Artist = ABBA
| from Album = Voulez-Vous
| Released = 16 tháng 1 năm 1979 (Thuỵ Điển)3 tháng 2 năm 1979 (Anh)10 tháng 11 năm 1979 (US)
| Format = [[đĩa đơn 7]]
| Genre = Pop/Europop
| Length = 5:26
| Producer = Polar (Thuỵ Điển)Epic (Anh)Atlantic (US)
| Writer = Björn Ulvaeus,Benny Andersson
| Producer = Björn Ulvaeus,Benny Andersson
| Director = Lasse Hallström
| Certification = Vàng (Anh), Vàng (Hà Lan), Vàng (New Zealand)
| Last single = "Summer Night City"(1978)
| This single = "Chiquitita"(1979)
| Next single = "Does Your Mother Know"(1979)
| Misc =
}}

"Chiquitita" (nghĩa là "cô bé" trong tiếng Tây Ban Nha) là ca khúc đầu tiên trong album Voulez-Vous của ban nhạc Thuỵ Điển nổi tiếng ABBA.

 Lịch sử

"Chiquitita" có rất nhiều phiên bản trước đó: "Kålsupare", "Three Wise Guys", "Chiquitita Angelina" và "In The Arms of Rosalita". Một phiên bản được sửa lại, chịu ảnh hưởng của bài hát "El Cóndor Pasa" của Simon và Garfunkel, được thu âm tháng 12/1978 được phát hành vào tháng 1/1979.

Sau thành công của phiên bản tiếng Anh, ABBA còn thu âm "Chiquitita" bằng tiếng Tây Ban Nha dù không hề biết tiếng. Họ đã hát chỉ bằng phiên âm và ca khúc khá được ưa chuộng tại các nước Tây Ban Nha, Puerto Rico, México, Paraguay và Cộng hoà Dominicana.

 Thành tích

"Chiquitita" là một trong những bài hát thành công nhất của ABBA. Bài hát được giới thiệu trong sự kiện từ thiện Music for UNICEF Concert của UNICEF năm 1979, được phát đi toàn thế giới bởi United Nations General Assembly. Ngay sau sự kiện này, ABBA đã đóng góp một nửa tiền bản quyền của bài hát cho UNICEF. "Chiquitita" giành được vị trí số 1 tại 10 quốc gia trên toàn thế giới: Bỉ, Phần Lan, Thuỵ Sĩ, Tây Ban Nha, Ireland, Hà Lan, Nam Phi, New Zealand, México (nơi nó chiếm ngôi đầu bảng trong 32 tuần) và Zimbabwe (sau này là Rhodesia), và nằm trong tốp 5 ở quê hương của ABBA-Thuỵ Điển, Anh, Tây Đức, Na Uy và Úc, khiến nó trở thành bài hát thành công nhất trong album Voulez-Vous'' về mức độ phổ biến và một trong những bài hát từ thiện nổi tiếng nhất. Bất chấp thành công vang dội đó, "Chiquitita" ít được yêu thích ở Hoa Kỳ (thứ hạng #29) và Ý (thứ hạng #48).

Tham khảo

Bài hát của ABBA
Đĩa đơn quán quân tại Ireland
Đĩa đơn quán quân tại Thụy Sĩ
Đĩa đơn năm 1979
Đĩa đơn quán quân European Hot 100 Singles
Đĩa đơn quán quân tại New Zealand
Đĩa đơn quán quân tại Tây Ban Nha


title: Thơ Rubaiyat của Omar Khayyam

text:
Thơ Rubaiyat của Omar Khayyam (tiếng Ba Tư: رباعیات عمر خیام) (tiếng Anh: Rubaiyat of Omar Khayyam) là tên gọi mà Edward FitzGerald đặt cho bản dịch thơ Omar Khayyam sang tiếng Anh. Từ Rubaiyat có xuất xứ từ tiếng Ả Rập, từ tương đương của tiếng Việt là thơ tứ tuyệt.

Bản của Edward Fitzgerald
Edward FitzGerald in bản Rubaiyat of Omar Khayyam năm 1859. Sau đó ông chỉnh sửa nhiều lần. Đầu tiên gồm 75 bài, sau lên 110 và cuối cùng là 101 bài.
Lần thứ nhất – năm 1859
Lần thứ hai – năm 1868
Lần thứ ba – năm 1872
Lần thứ tư – năm 1879
Lần thứ 5 – năm 1889

Nội dung và các bản dịch trên thế giới

Thơ Rubaiyat của Omar Khayyam về ý nghĩa cuộc đời người, về sự bất lực của con người trước số phận và thời gian, về những sung sướng và đau khổ của kiếp người, về tuổi trẻ và tình yêu, tuổi già và cái chết, về những lời khuyên răn mà trong đó mỗi người có thể tìm thấy cho mình một điều gì thầm kín chưa từng được nói ra – tất cả đã trở thành tài sản tinh thần của toàn nhân loại.

Thơ Rubaiyat của Omar Khayyam được dịch ra hầu hết tất cả các ngôn ngữ châu Âu. Còn châu Á, theo tư liệu chưa đầy đủ, ngoài các ngôn ngữ trong thế giới Hồi giáo, đã có bản tiếng Nhật, tiếng Triều Tiên, tiếng Hán, tiếng Việt, tiếng Hindi, tiếng Urdu… Ngay cả tiếng Thái cũng có tới bốn bản dịch Rubaiyat.

Tiếng Việt có bản dịch của nhà thơ phong trào Thơ Mới Phan Khắc Khoan từ năm 1942. Sau đó có nhiều người dịch Rubaiyat như: Huy Cận, Thái Bá Tân, Nguyễn Viết Thắng, Hồ Thượng Tuy và một số người ở hải ngoại cũng từng dịch Rubaiyat ra tiếng Việt. Bản của Nguyễn Viết Thắng gồm 487 bài cùng với các bài giới thiệu in năm 2003 tại Hà Nội, đây là bản có số lượng nhiều nhất, đầy đủ mọi khía cạnh nhất từ trước đến nay.

Riêng bản dịch từ tiếng Anh Rubaiyat of Omar Khayyam của Edward FitzGerald cũng đã có một số người dịch, kể cả đã in thành sách nhưng chất lượng các bản dịch thì có thể nói là chưa đồng đều. Bản của Hồ Thượng Tuy sẽ được giới thiệu dưới đây. Hồ Thượng Tuy giải thích rằng ông chọn dịch bản Rubaiyat đầu tiên, in năm 1859, vì ông thích cái vẻ tươi mới, trinh bạch và tự nhiên của cái "buổi ban đầu lưu luyến". Khi đó Fitzgerald còn chưa nổi tiếng và ông đã dịch nó với tất cả đam mê của mình. Hiện nay, sau gần 200 năm, đây vẫn là phiên bản được in thường xuyên nhất trên thế giới. Họa sĩ Edmund Joseph Sullivan vẽ 75 bức tranh minh họa cho 75 bài thơ của phiên bản này.

Chú thích

Mose – Trưởng lão Do Thái, là tác giả của 5 cuốn đầu tiên trong Kinh Thánh.
Irám – tức Iram of the Pillars, đây là một công trình xây dựng hoặc một thành phố được nói đến trong Kinh Koran (chương 89; mục 6 – 14).
Jamshýd – nhân vật huyền thoại, một trong những vị vua đầu tiên của Iran, theo truyền thuyết, là người chủ của chiếc chén thần có thể hiện ra tất cả mọi chuyện xảy ra trên đời.
David – vị vua trong Kinh Thánh. Hồi giáo coi ông là một trong số các nhà tiên tri.
Péhlevi – là ngôn ngữ Ba Tư trung cổ, thường được coi là ngôn ngữ của thánh thần.
Kaikobád – một trong những vị vua huyền thoại của Iran, một nhân vật trong "Shahnameh" (Sách Vua) của Ferdowsi.
Kaikhosrú – một trong những vị vua cổ Iran, cai trị khoảng 558 – 529 tr. CN.
Rustum – hiệp sĩ huyền thoại, nhân vật của nhiều giai thoại dân gian cũng như nhân vật trong "Shahnameh" (Sách Vua) của Ferdowsi.
Hátim Tai – nhà thơ chiến binh Ả Rập (khoảng cuối thế kỷ VI – đầu thế kỷ VII, trước khi Islam ra đời).
Máhmúd – tức Mahmud của Ghazni (998 – 1030). Ông được xem là vị vua vĩ đại nhất của nhà Ghazni. Mahmud cũng được coi là vị vua đạo Hồi đầu tiên mang danh hiệu sultan.
Bahrám – tức Bahram V (421 – 438), vị vua dòng họ Sassanid thứ 14 của Ba Tư. Dân gian coi ông là người đi săn huyền thoại. Nhà thơ Nezami ca ngợi ông trong trường ca "Bảy người đẹp" của mình.
Muezzín – giáo sĩ Hồi giáo, người từ tháp canh gọi tín đồ cầu nguyện.

Xem thêm
Carpe diem
Vanitas
Chết vì cười
Những nụ hồng hãy nhanh tay góp nhặt

Tham khảo
Omar Khayyam. Thơ Rubaiyat. Nhà xuất bản Văn học. Hà Nội, 2004.

Liên kết ngoài

Đọc 75 bài Rubaiyat và hình minh họa
Rubaiyat of Omar Khayyam Rubaiyat bằng tiếng Ba Tư, tiếng Anh, tiếng Đức, tiếng Pháp.
at Baidu Baike Rubaiyat tiếng Trung Quốc.
 Rubaiyat tiếng Nga.
  Rubaiyat tiếng Pháp.
 Rubaiyat tiếng Tây Ban Nha.
 Rubaiyat tiếng Ý.
 Rubaiyat tiếng Nhật
Read The Rubayyat of Omar Khayyám at HolyeBooks.org
Listen to The Rubáiyát of Omar Khayyám audiobook at LibriVox
The illustrated Rubáiyát of Omar Khayyám at Internet Archive.
The Persian Poet , contains the translations by Edward FitzGerald and a biography.
Graves and Ali-Shah.
Project Gutenberg: etext#246 (translation by Edward FitzGerald) and etext#5408 (a parody by Wallace Irvin)
The entire book in DNL E-Book format.
Fitzgerald's translation as an app for Android mobile phones.
The complete four edition translations by Edward FitzGerald, with illustrations by Blanche McManus at Kellscraft.com.
A comparison between the translations by Heron-Allen and Talbot.
Parodies of the Rubaiyat, included are 'The Rubaiyat of Ohow Dryyam', 'The Rubaiyat of a Persian Kitten', 'The Rubaiyat of Omar Cayenne', and 'The Rubaiyat of Omar Khayyam, Jr.'
Syracuse University's Special Collections Research Center  has in its Rare Books holdings more than 300 different editions of the Rubaiyat
The Harry Ransom Center  at the University of Texas at Austin holds over 1,500 items related to the Rubaiyat, including two copies of the first edition, hundreds of editions, translations, and parodies, several Persian manuscripts containing rubaiyat, and ephemera, manuscripts and correspondence documenting the phenomenon of "Omariana"
Who is the Potter? - a commentary on the Rubaiyat of Omar Khayyam by Abdullah Dougan - a modern Sufi's understanding.

Văn học Ba Tư
Sách thế kỷ 11


title: Martigny, Manche

text:
Martigny là một xã thuộc tỉnh Manche trong vùng Normandie tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 120 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Manche


title: Polyethylen

text:
Polyethylen (tiếng Anh: polyethylene hay polyethene; viết tắt: PE), là một nhựa nhiệt dẻo (thermoplastic)  được sử dụng rất phổ biến trên thế giới (hàng năm tiêu thụ trên 60 triệu tấn) để làm ra các sản phẩm như ống nhựa, mút cứng, túi nhựa.... Công thức tổng quát của nó là (̵C2H4)̵.

Polyethylen là một hợp chất hữu cơ (poly) gồm nhiều nhóm ethylen CH2-CH2 liên kết với nhau bằng các liên kết hydro nội phân tử.

Polyethylen được điều chế bằng phản ứng trùng hợp các monomer ethylen (C2H4).
n →

Tính chất vật lý
Polyethylen có màu trắng, hơi trong, không dẫn điện và không dẫn nhiệt, không cho nước và khí thấm qua.

Tùy thuộc vào loại PE mà chúng có nhiệt độ hóa thủy tinh Tg ≈ -100 ℃ và nhiệt độ nóng chảy Tm ≈ 120 ℃.

Tính chất hóa học
Ở nhiệt độ cao hơn 70 ℃ PE hòa tan kém trong các dung môi như toluen, xylen, amylacetat, trichloroethylen, dầu thông. dầu khoáng,… Dù ở nhiệt độ cao, PE cũng không thể hòa tan trong nước, trong các loại rượu béo, aceton, ether ethylic, glycerin và các loại dầu thảo mộc.

Ứng dụng

Do các tính chất trên, polyethylen được dùng bọc dây điện, bọc hàng, ruột đệm, chai lọ, chế tạo thiết bị trong ngành sản xuất hóa học.

Nhựa HDPE với đặc tính độ bền vật liệu vượt trội dần được ứng dụng nhiều trong cấp thoát nước, ống chịu nhiệt & hóa chất. Ngoài ra ở các nước phương Tây, ống HDPE đã được áp dụng làm ống bắn pháo hoa

Phân loại
Dựa vào khối lượng phân tử, tỷ trọng, độ kết tinh và mức độ khâu mạch mà PE được chia thành tám loại:

VLDPE
Là một polyme chủ yếu là mạch thẳng, còn các mạch nhánh rất ngắn.
 Tỷ trọng: 0,880 - 0,915 g/cm³
 Được chế tạo nhờ quá trình trùng hợp triệt để dưới áp suất cao.
 Là chất vô định hình có độ mềm dẻo tuyệt đối, độ dai rất tốt, căng và tăng khả năng bảo vệ môi trường, mở rộng khả năng hỗn hợp với nguyên liệu chất dẻo mềm khác như PVC, EVA để thay đổi tính năng của nó.
 Dùng để sản xuất màng co, màng căng, găng tay bảo hộ, tham gia quá trình biến đổi các loại chất dẻo khác, màng công nghiệp, màng nhiều lớp.

LDPE
 Tỷ trọng: 0,910–0,925 g/cm³
 Nhiệt độ hóa thủy tinh Tg ≈ 110 ℃

LLDPE
 Tỷ trọng: 0,915–0,925 g/cm³

MDPE
 Tỷ trọng: 0,926–0,940 g/cm³

HDPE
Ngược với LDPE, HDPE được sản xuất đưới áp suất thấp với các hệ xúc tác như crom/silic catalysts, Ziegler-Natta hay metanloxen (metallocene).
 Tỷ trọng: 0,941–0,965 g/cm³

UHMWPE
Là loại PE có khối lượng phân tử trung bình cỡ hàng triệu (từ 3,1 đến 5,67 triệu). UHMWPE rất cứng nên được ứng dụng làm sợi và lớp lót thùng đạn.
 Tỷ trọng: 0,935–0,940 g/cm³.
 Nhiệt độ nóng chảy Tm ≈ 130 ℃

PEX hay XLPE
Được chế tạo bằng cách cho thêm các peoxit hữu cơ (ví dụ: dicumyl peoxit,…) vào PE trong quá trình gia công. Các phương pháp khâu mạch PE tốt nhất là phương pháp đúc quay (rotational molding) và bức xạ hồng ngoại (irradiation).

PEX được ứng dụng làm màng nhựa, ống, dây và cáp điện.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Jean-Michel Charier: Polymeric materials and processing: plastics, elastomer and composites, Nhà xuất bản Hanser, München -Viên-New York, 1991.

Polythene's story: The accidental birth of plastic bags
Polythene Technical Properties & Applications
Article describing the discovery of Sphingomonas as a biodegrader of plastic bags  Kawawada, Karen, Waterloo Region Record (ngày 22 tháng 5 năm 2008).

Chất dẻo
Polyolephin
Chất cách điện
Vật liệu trong suốt
Chất dẻo nhiệt
Điện môi
Phát minh của Đức
Vật liệu đóng gói
Hóa chất hàng hóa


title: Dipropus cruciatus

text:
Dipropus cruciatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1859.

Chú thích

Tham khảo

Dipropus


title: Nhâm Trạch

text:
Nhâm Trạch (chữ Hán giản thể:任泽区, âm Hán Việt: Nhâm Trạch khu) là một quận thuộc địa cấp thị Hình Đài, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 431 ki-lô-mét vuông, dân số 300.000 người. Mã số bưu chính của quận Nhâm Trạch là 055150. Chính quyền quận Nhâm Trạch đóng ở trấn Nhâm Thành. Quận này được chia thành 3 trấn và 5 hương.
Trấn: Nhâm Thành, Hình Gia Loan, Tân Điếm.
Hương: Lạc Trang, Thiên Khẩu, Đại Đồn, Vĩnh Phúc Trang, Cố Thành.

Tham khảo

Đơn vị cấp huyện Hà Bắc
Đường Sơn

zh:


title: Leptonema anomalum

text:
Leptonema anomalum là một loài Trichoptera trong họ Hydropsychidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Chú thích

Tham khảo

Trichoptera vùng Tân nhiệt đới
Leptonema (Hydropsychidae)


title: 18236 Bernardburke

text:
18236 Bernardburke (1059 T-2) là một tiểu hành tinh vành đai chính.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 18236 Bernardburke

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1973


title: Venegono Inferiore

text:
Venegono Inferiore là một đô thị ở tỉnh Varese trong vùng Lombardia, có cự ly khoảng 35 km về phía tây bắc của Milan and about 11 km về phía đông nam của Varese. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 6.163 người và diện tích là 5,8 km².

Venegono Inferiore giáp các đô thị: Binago, Castelnuovo Bozzente, Castiglione Olona, Gornate-Olona, Lonate Ceppino, Tradate, Venegono Superiore.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.comunevenegonoinferiore.it/

Đô thị tỉnh Varese
Thành phố và thị trấn ở Lombardia


title: Scirpophaga

text:
Scirpophaga là một chi bướm đêm thuộc họ Crambidae.

Các loài
 Scirpophaga adunctella
 Scirpophaga auristrigella
 Scirpophaga excerptalis
 Scirpophaga flavidorsalis
 Scirpophaga fusciflua
 Scirpophaga gotoi
 Scirpophaga humilis P. Wang, C. Li & X. Chen, 1986
 Scirpophaga incertulas
 Scirpophaga innotata (Walker, 1863)
 Scirpophaga khasis
 Scirpophaga lineata
 Scirpophaga linguatella
 Scirpophaga magnella
 Scirpophaga nivella Fabricius, 1794
 Scirpophaga parvalis Wileman, 1911
 Scirpophaga praelata Scopoli, 1763
 Scirpophaga tongyaii
 Scirpophaga virginia
 Scirpophaga whalleyi
 Scirpophaga xanthogastrella
 Scirpophaga xanthopygata Schawerda, 1922

Hình ảnh

Tham khảo

 Chen, F.Q., Song, S. & Weng, C.S. (2006). "A review of the genus Scirpophaga Treitschke, 1832 in China (Lepidoptera: Pyralidae)" Zootaxa 1236: 1-22.
 Fabricius (1794). Ent. syst. emendata aucta 3(2): 296.
Natural History Museum Lepidoptera genus database
 Schawerda (1922). Z. öst. Ent. ver. 7: 11.
 Scopoli (1763). Ent. carniolica, exhibens Ins. Carnioliae indigena: 198.
 Treitschke (1832). Die Schmetterlinge von Europa 9(1): 55.
 Wang P, Li, C. & Chen, X. (1986) Acta Entomologica Sinica 29 (2): 208-210.
 Wileman (1911). Trans. ent. Soc. Lond.: 355.

Liên kết ngoài

Schoenobiinae


title: Mussoori

text:
Mussoori là một thành phố và là nơi đặt ban đô thị (municipal board) của quận Dehradun thuộc bang Uttaranchal, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Mussoori có dân số 26.069 người. Phái nam chiếm 56% tổng số dân và phái nữ chiếm 44%. Mussoori có tỷ lệ 79% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 84%, và tỷ lệ cho phái nữ là 73%. Tại Mussoori, 10% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Uttarakhand
Điểm tham quan ở Dehradun
Du lịch ở Uttarakhand
Mussoori


title: Bulbophyllum schizopetalum

text:
Bulbophyllum schizopetalum là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

schizopetalum]]

S


title: Batillaria flectosiphonata

text:
Batillaria flectosiphonata là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Batillariidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Batillaria


title: Phrynopus barthlenae

text:
Phrynopus barthlenae là một loài ếch trong họ Leptodactylidae. Chúng là loài đặc hữu của Peru.
Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, đồng cỏ ở cao nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, đất canh tác, vùng đồng cỏ, và vườn nông thôn.

Nguồn
 Lehr, E. & Aguilar Puntriano, C. 2004. Phrynopus barthlenae. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 7 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Barthlenae
Động vật lưỡng cư Peru
Động vật lưỡng cư Andes
Động vật đặc hữu Peru


title: Hespererato maugeriae

text:
Hespererato maugeriae là một loài ốc biển nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Triviidae.

Phân bố

Miêu tả
Chiều dài tối đa của vỏ ốc được ghi nhận là 6 mm.

Môi trường sống
Độ sâu tối thiểu được ghi nhận là 1.5 m. Độ sâu tối đa được ghi nhận là 120 m.

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài

Hespererato
Động vật được mô tả năm 1832


title: Ceratina chloris

text:
Ceratina chloris là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Fabricius mô tả khoa học năm 1804.

Chú thích

Tham khảo

Ceratina
Động vật được mô tả năm 1804


title: Phản động

text:
Trong khoa học chính trị, phản động (chữ Hán: 反動; tiếng Anh: reactionary) là một thuật ngữ Hán-Việt chỉ người có quan điểm chính trị ủng hộ việc quay trở lại status quo ante, tức trạng thái chính trị trước đó của xã hội, mà người đó tin rằng bao hàm những đặc điểm tích cực không tồn tại trong xã hội hiện tại. Là một thuật ngữ mô tả, phản động bắt nguồn từ ngữ cảnh ý thức hệ của phổ chính trị tả–hữu. Là một tính từ, từ phản động mô tả các quan điểm và chính sách nhằm khôi phục status quo ante.

Về mặt ý thức hệ, chủ nghĩa phản động là một truyền thống trong chính trị cánh hữu; lập trường phản động thường phản đối các chính sách của xã hội nhằm cải tạo xã hội, trong khi đó những người bảo thủ tìm cách bảo tồn cấu trúc và trật tự kinh tế–xã hội tồn tại trong hiện tại. Theo nghĩa sử dụng phổ biến, phản động đề cập đến một quan điểm chính trị bảo thủ theo chủ nghĩa truyền thống kiên quyết của một người phản đối sự thay đổi về mặt xã hội, chính trị, và kinh tế. Theo nghĩa rộng nhất, nó được sử dụng để chỉ ý kiến hoặc hành động phản đối hoặc chống đối các phong trào chính trị hay phong trào xã hội được cho là đúng đắn và tiến bộ.

Các ý thức hệ phản động có thể cực đoan theo nghĩa cực đoan chính trị để phục vụ cho việc tái lập những điều kiện xã hội trong quá khứ. Trong diễn ngôn chính trị, phản động thường bị coi là tiêu cực; Peter King nhận xét rằng đó là "một cái nhãn mà không ai muốn hướng đến, được sử dụng như một thứ để dày vò hơn là một huy hiệu danh dự." Tuy vậy, từ "phản động chính trị" đã được các nhà văn như nhà quân chủ người Áo Erik von Kuehnelt-Leddihn, nhà báo người Scotland Gerald Warner của Craigenmaddie, nhà thần học chính trị người Colombia, Nicolás Gómez Dávila, và nhà sử học người Mỹ John Lukacs sử dụng với mục đích mô tả.

Từ nguyên
Từ "phản động" trong tiếng Việt bắt nguồn từ tiếng Hán. "Động" (動), bất cứ vật gì, không bàn là tự sức mình, hay tự sức khác mà chuyển sang chỗ khác, đều gọi là động. "Phản" (反) là chống lại, đi ngược lại. Phản động là chống lại với sự thay đổi do tác động của nội lực hay ngoại lực khách quan. Tiếng Hán vay mượn từ "phản động" từ tiếng Nhật. "Phản động" trong tiếng Nhật là "handō" (âm đọc được ghi bằng Rōmaji) khi viết có thể được phép ghi lại bằng chữ Hán là "反動" (âm Hán Việt: phản động, xem bài Kanji để biết thêm thông tin về việc dùng chữ Hán trong tiếng Nhật). Chữ “động” (動) được ghép từ chữ “trọng” (重) và “lực” (力). Chữ "phản” (反) được ghép từ hai yếu tố giản lược của vách núi (厂) và bàn tay (又). "反動" là từ người Nhật dùng để dịch từ tiếng Anh "reactionary". Người Trung Quốc mượn từ "反動" của tiếng Nhật nhưng không đọc hai chữ đó theo âm đọc của chúng trong tiếng Nhật mà đọc theo âm đọc của chúng trong tiếng Hán.

Từ phản động trong tiếng Anh "reactionary" bắt nguồn từ từ tiếng Pháp "réactionnaire". Từ "phản động" được dùng lần đầu tiên sau Cách mạng Pháp. Những người ủng hộ chế độ quân chủ bị xem là phản động, tức là đi ngược "trào lưu tiến hóa" (tiếng Pháp: réactionnaire mô tả sự chống đối về chính trị nhằm phục hồi một xã hội đã lỗi thời). Sau này có những người theo chủ nghĩa xã hội xem những người ủng hộ chủ nghĩa tư bản là "phản động" vì lý thuyết của họ cho rằng nhân loại tiến lên chủ nghĩa xã hội là điều tất yếu của lịch sử. Trong khi đó những người ủng hộ chủ nghĩa tư bản tự xem mình là trường phái "bảo thủ" chứ không xem họ là "phản động". Có người lại coi những người ủng hộ trào lưu khôi phục các giá trị xưa cũ (như tập tục phong kiến,...) là "phản động".

Quan điểm
Theo từ điển Oxford English Dictionary, phản động (Reactionary) dùng để chỉ quan điểm chính trị chuyên chống đối, săn lùng và đàn áp cải cách trong quản lý nhà nước.

Trong thế kỷ 20, những người theo Chủ nghĩa Xã hội có thể sử dụng từ phản động để gắn với những người chống đối Chủ nghĩa Xã hội và Chủ nghĩa Cộng sản như Bạch Vệ trong Nội chiến Nga chống lại quân Bolsheviks sau cách mạng Tháng 10 đã bị chính quyền Nga (Soviet) khi đó gọi là phản động hay cuộc nổi dậy của sinh viên, trí thức Trung Quốc trong Sự Kiện Thiên An Môn cũng đã bị chính quyền của Đảng Cộng sản Trung Quốc trấn áp vì coi là hành vi phản động. Trong thuật ngữ của Chủ nghĩa Marx, phản động là tính từ chỉ những người mà bề ngoài tư tưởng dường như là theo chủ nghĩa xã hội nhưng bản chất lại chứa các thành tố của chủ nghĩa tư bản, chủ nghĩa dân tộc hay phát xít hoặc các đặc điểm của tầng lớp thống trị. Cho đến nay, các chính quyền theo Chủ nghĩa Cộng sản còn tồn tại đã coi phản động là vấn đề ảnh hưởng đến lợi ích và sự tồn tại của đảng cầm quyền, cho rằng những hành vi và hoạt động cản trở, đi ngược với tư tưởng hay chính sách, các hoạt động lật đổ chính quyền Đảng Cộng sản là các hành vi phản động chống lại Chủ nghĩa Cộng sản cần phải trấn áp và dẹp bỏ.
Theo Từ điển bách khoa Việt Nam, phản động biểu hiện ở những việc làm chống lại các phong trào cách mạng, dân chủ và giải phóng dân tộc; hăm doạ, săn lùng và đàn áp các tổ chức và cá nhân hoạt động chính trị tích cực, đàn áp nhân dân lao động, cổ xuý tệ nạn phân biệt chủng tộc, nhen nhóm và khích lệ chủ nghĩa dân tộc cực đoan, chủ nghĩa chống cộng. Đảng Cộng sản Việt Nam cũng từng dùng từ "phản động" để chỉ những ai có những hoạt động bị đảng này xem là chống lại họ. Ví dụ Việt Nam từng gọi Đảng Cộng sản Trung Hoa, Khmer Đỏ là "phản động" khi Trung Quốc phát động chiến tranh tấn công Việt Nam vào năm 1979.

Theo Carlyle Thayer, các nhân vật bất đồng chính kiến hoạt động chống Nhà nước Việt Nam là đối tượng bị trấn áp nếu họ vượt qua lằn ranh đỏ như tiếp xúc với các nhóm người Việt chống cộng ở hải ngoại đặc biệt là các nhóm hoạt động chính trị như Việt Tân mà chế độ coi là phản động. Bộ Công an kết luận rằng những nhân vật bất đồng chính kiến thuộc về "âm mưu diễn biến hòa bình" theo đó các lực lượng thù địch bên ngoài liên kết với các nhóm phản động trong nước để lật đổ chế độ xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam.

Chú thích

Chính trị
Thuật ngữ chính trị
Chủ nghĩa bảo thủ
Học thuyết chính trị
Chính trị cánh hữu
Chính trị cực hữu


title: Eurycea tonkawae

text:
Eurycea tonkawae (tên tiếng Anh: Jollyville Plateau Salamander) là một loài kỳ giông trong họ Plethodontidae.
Nó là loài đặc hữu của Travis and Williamson counties, Texas, Hoa Kỳ. Eurycea tonkawae hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Tham khảo

  (1993): A new species of perennibranchiate salamander (Eurycea, Plethodontidae) from Austin, Texas. Herpetologica 49: 242-259.
  (2000): Phylogenetic relationships of central Texas hemidactyliine plethodontid salamanders, genus Eurycea, và a taxonomic revision of the group. Herpetological Monographs 14: 1-80.
  (2001): A new species of subterranean blind salamander (Plethodontidae: Hemidactyliini: Eurycea: Typhlomolge) from Austin, Texas, và a systematic revision of central Texas paedomorphic salamanders. Herpetologica 57: 266-280.
 Hammerson, G. & Chippindale, P. 2004. Eurycea tonkawae. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 7 năm 2007.

Động vật lưỡng cư Mỹ
Eurycea


title: Semiotus singularis

text:
Semiotus singularis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Kirsch miêu tả khoa học năm 1884.

Chú thích

Tham khảo

Semiotus


title: Nhữ Thành

text:
Nhữ Thành (chữ Hán giản thể: 汝城县, Hán Việt: Nhữ Thành huyện, pinyin: Rǔchéng Xiàn) là một huyện của địa cấp thị Sâm Châu, tỉnh Hồ Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện Nhữ Thành có dân số năm 1999 là 362257 người , mã số bưu chính 424100

ThờiXuân Thu Chiến Quốc, Nhữ Thành thuộc nước Sở, thời Tần thuộc huyện Sâm của quận Trường Sa, Tây Hán thuộc huyện Sâm của Quế Dương, Đông Hán thuộc huyện Hán Đinh của quận Quế Dương, thời Tam Quốc thuộc huyện Dương An của quận Quế Dương, Tây Tấn thuộc huyện Phổ Ninh của quận Quế Dương.

Tham khảo

Sâm Châu
Đơn vị cấp huyện Hồ Nam


title: Otukaia

text:
Otukaia là một chi ốc biển kích thước trung bình-nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Calliostomatidae.

Các loài
Các loài thuộc chi Otukaia bao gồm:
 Otukaia blacki Dell, 1956
 Otukaia crustulum Vilvens & Sellanes, 2006
 Otukaia eltanini
 Otukaia kiheiziebisu Otuka, 1939 - đồng nghĩa: Calliostoma kiheiziebisu Otuka, 1939. - loài điển hình của phân chi Otukaia.
 Otukaia otukai Ikebe, 1942
 Otukaia rossica (Dall, 1919) - Russian margarite

Đồng nghĩa:
 Otukaia ikukoae Sakurai, 1994 là đồng nghĩa của Calliostoma ikukoae Sakurai, 1994

Chú thích

Calliostomatidae
Otukaia


title: Heo Jeong

text:
Heo Jeong (tiếng Triều Tiên: 허정; chữ Hán: 許政, Hứa Chính, 1896 - 1988) là một nhà chính trị Hàn Quốc, quyền Thủ tướng & thủ tướng thứ, quyền tổng thống Hàn Quốc thứ 4. Các chức vụ ông đã đảm trách có 1950 ~ 1952 là bộ trưởng giao thông, bộ trưởng các vấn đề xã hội. Giai đoạn 1957 - 1959 là thị trưởng của Seoul. Năm 1960 là bộ trưởng ngoại giao, quyền Thủ tướng.

Xem thêm
 Yun Bo-seon
 Chang Myun
 Kim Gu
 Syngman Rhee
 Park Chung Hee
 Yun Chi-Young
 Kim Seong Su

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Heo Jeong profile
 허정 (tiếng Triều Tiên)

Thủ tướng Hàn Quốc
Phó Tổng thống Hàn Quốc
Thị trưởng Seoul
Bộ trưởng Ngoại giao Hàn Quốc
Người chống cộng Hàn Quốc
Nhà báo Hàn Quốc
Sinh năm 1896
Mất năm 1988
Bộ trưởng Hàn Quốc
Nhà dân tộc chủ nghĩa Triều Tiên
Người Busan


title: 20 tháng 2

text:
Ngày 20 tháng 2 là ngày thứ 51 trong lịch Gregory. Còn 314 ngày trong năm (315 ngày trong năm nhuận).

Sự kiện
386 – Thác Bạt Khuê lên ngôi Đại vương trong đại hội bộ lạc, sau đó cải xưng Ngụy vương, khởi đầu triều Bắc Ngụy.
 1816 – Vở opera Il barbiere di Siviglia của Gioachino Rossini được trình diễn lần đầu tại Teatro Argentina tại Roma.
1872 – Viện bảo tàng mỹ thuật Metropolitan tại thành phố New York mở cửa, là nơi lưu giữ một bộ sưu tập khổng lồ các tác phẩm nghệ thuật.
 1865 – Kết thúc Chiến tranh Uruguay bằng một hòa ước giữa Tổng thống Tomás Villalba và thủ lĩnh phiến quân Venancio Flores.
 1877 – Vở ballet Hồ thiên nga của Tchaikovsky được trình diễn lần đầu tại Nhà hát Bolshoi tại Moskva.
1987 – Arunachal Pradesh trở thành bang thứ 25 của Ấn Độ, song Trung Quốc cũng tuyên bố chủ quyền với hầu hết lãnh thổ bang này.
1988 – Tỉnh tự trị Nagorno-Karabakh bỏ phiếu ủng hộ ly khai khỏi Azerbaijan và gia nhập Armenia, dẫn đến Chiến tranh Nagorno-Karabakh.
1992 – Giải bóng đá Ngoại hạng Anh được thành lập theo quyết định của các câu lạc bộ trong Giải Hạng nhất.
2013 – Hành tinh ngoài hệ Mặt Trời nhỏ nhất Kepler-37b được phát hiện với khối lượng lớn hơn một chút so với của Mặt Trăng của Trái Đất.

Sinh
 1844 – Ludwig Boltzmann, nhà vật lý Áo (m. 1906).
 1912 – Pierre Boulle, tiểu thuyết gia Pháp (m. 1994).
 1927 – Sidney Poitier, diễn viên Mỹ
 1934 – Nhất Chi Mai, Phật tử tự thiêu phản chiến (m. 1967).
 1947 – Peter Osgood, cầu thủ bóng đá Anh (m. 2006).
 1948 - Lê Công Phụng, Đại sứ Đặc mệnh toàn quyền Việt Nam tại Hoa Kỳ, nguyên Thứ trưởng Thường trực Bộ Ngoại giao Việt Nam.
 1951 – Gordon Brown, thủ tướng Anh.
 1976 – Gail Kim, đô vật chuyên nghiệp
 1988 – Rihanna, ca sĩ người Barbados.
1990 - Ciro Immobile, cầu thủ bóng đá người Ý.
2003 – Olivia Rodrigo,nữ ca sĩ người Mỹ

Mất
 1887 – Lê Thành Phương, lãnh tụ phong trào Cần Vương (s. 1825).
 1947 – Dương Văn Dương, thủ lĩnh chống Pháp (s. 1900).
 1998 - Vũ Đức Nhuận, Chuẩn tướng Quân lực Việt Nam Cộng hòa (1926)

Những ngày lễ và kỷ niệm
 Ngày Công lý Xã hội Thế giới (tính từ 2009) (World Day of Social Justice)

Tham khảo

Tháng hai
Ngày trong năm


title: Cardiophorus poncyi

text:
Cardiophorus poncyi là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Buysson miêu tả khoa học năm 1903.

Chú thích

Tham khảo

Cardiophorus


title: Bella Center

text:
Bella Center (viết tắt là BC) là Trung tâm hội nghị và triển lãm lớn nhất vùng Scandinavia, tọa lạc tại Copenhagen, Đan Mạch. Trung tâm này nằm ở Ørestad, giữa trung tâm thành phố với Sân bay Copenhagen, có diện tích nội thất là 121.800 m² với sức chứa 20.000 người.

Trong số các sự kiện lớn diễn ra hàng năm ở Trung tâm này là "Hội chợ thời trang quốc tế Copenhagen" (Copenhagen International Fashion Fair), sự kiện chính của "Tuần thời trang Copenhagen" (Copenhagen Fashion Week) được tổ chức mỗi năm 2 lần – vào tháng Hai và tháng Tám, và CODE, sự kiện chính của Copenhagen Design Week.

Lịch sử
Trung tâm Bella lấy theo tên đầu của Bellahøj - khu vực phía bắc của Copenhagen – nơi đặt trung tâm hội nghị đầu tiên. Các tòa nhà ban đầu của Trung tâm được xây dựng năm 1965 theo thiết kế của kiến trúc sư Erik Møller. Từ năm1973-75, Trung tâm Bella được dời tới địa điểm hiện nay tại Amager, nằm giữa trung tâm thành phố và Sân bay Copenhagen, nơi tòa nhà nguyên thủy được biến đổi thành một trung tâm thể thao mang tên "Trung tâm Grøndal". Trong giai đoạn này, các dinh cơ mới của Trung tâm Bella được đặt trên một diện tích chưa khai thác ở bên ngoài thành phố trên đất công Amager cũ. Với việc phát triển khu Ørestad, được quyết định trong năm 1992 bằng việc bắt đầu xây dựng từ khoảng đầu thiên niên kỷ mới, vùng chung quanh Trung tâm Bella đang trong quá trình thay đổi thành khu đô thị đông đúc. Khi tuyến đường xe điện ngầm M1 của Copenhagen Metro được mở năm 2004, thì có một trạm xe điện ngầm mang tên Bella Center được đặt gần bên Trung tâm này.

Các sự kiện lớn tại Trung tâm
 2009: Hội nghị Liên Hợp Quốc về Thay đổi Khí hậu 2009 sẽ diễn ra từ ngày 7 tới 18.12.2009
 2009: Đại hội Olympic thứ 13
 2009: Khóa họp Ủy ban Olympic quốc tế lần thứ 121
 2009: Cuộc họp thường kỳ thứ 33 của Liên đoàn bóng đá châu Âu
 2006: MTV Europe Music Awards 2006
 2002: Cuộc họp Ủy ban châu Âu
 1995: Hội nghị thượng đỉnh thế giới về phát triển xã hội
 1993: Cuộc họp Ủy ban châu Âu

Các tiện nghi
 Hội trường chứa được 4.200 người, có thể chia thành 3 khu riêng
 4 thính phòng với sức chứa 310-930 người
 63 phòng họp linh hoạt (từ 200-400 người)
 Phòng lớn cho tiệc tùng, tiếp tân vv...
 Nhiều phòng khác nhau, có thể sử dụng làm phòng họp và phòng triển lãm
 Trung tâm mua sắm với phòng Bưu điện, các tiệm bán lẻ, tiệm bán hoa vv...

Khách sạn Bella
Bella Hotel 814 phòng hiện đang được xây dựng ở Trung tâm Bella, do hãng kiến trúc sư 3XN của Đan Mạch thiết kế. Khách sạn này gồm 2 tòa tháp nghiêng, mỗi tòa tháp cao 76,5 m gồm 23 tầng, với độ nghiêng 15° (nghiêng hơn tháp nghiêng Pisa của Ý).

Khách sạn Bella 4 sao có kết cấu bằng kim loại và kính, sẽ có 814 phòng (100 suites), 32 phòng họp, 3 tiệm ăn, một quán sky bar và trung tâm wellness. Việc đặt viên đá đầu tiên cho công trình xây dựng này đã diễn ra ngày 17 tháng 9 năm 2008, và giai đoạn đầu sẽ hoàn tất vào mùa xuân năm 2011.

Các sự kiện
Trung tâm Bella là nơi diễn ra nhiều hội chợ thương mại, các cuộc triển lãm, hội nghị và cuộc họp thượng đỉnh chính trị. Mỗi năm, trung tâm này có khoảng 25-30 cuộc triển lãm lớn cũng như khoảng 1.300 cuộc họp lớn nhỏ.

Giao thông
Trạm xe điện ngầm Bella Center station trên tuyến đường M1 của Copenhagen Metro nằm cạnh Trung tâm Bella.

Các xe lửa vùng Oresund giữa Copenhagen và Malmö (Thụy Điển) ngừng ở nhà ga Ørestad gần Trung tâm Bella. Từ đây có thể chuyển sang tuyến xe điện ngầm M1 để tới Trung tâm Bella. Tuyến xe lửa Oresund cũng ngừng ở trạm Sân bay Copenhagen, cách trạm Ørestad 5 phút.

Chú thích và Tham khảo

Liên kết ngoài
 Official website
 Bella Centers digitale fotoarkiv

Trung tâm hội nghị ở Đan Mạch
Thắng cảnh Copenhagen


title: Acanthoscelides fryxelli

text:
Acanthoscelides fryxelli là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Johnson miêu tả khoa học năm 1983.

Chú thích

Tham khảo

F


title: Wen Ho Lee

text:
Wen Ho Lee (; Hán-Việt: Lý Văn Hòa; sinh ngày 21 tháng 12 năm 1939) là một khoa học gia người Mỹ gốc Đài Loan, là nhân viên của Đại học California tại Phòng thí nghiệm Quốc gia Los Alamos bị quy là ăn cắp điều bí mật về các vũ khí hạt nhân Mỹ cho Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa vào tháng 12 năm 1999. Sau khi các người điều tra nghiên cứu bãi bỏ những điều tố cáo này, chính phủ bắt đầu cuộc điều tra nghiên cứu mới và buộc tội Lee về lạm dụng dữ liệu bị hạn chế; ông nhận tội đó do thỏa thuận điều đình (plea bargain).

Vụ Lee được so sánh với vụ Dreyfus, và nhiều người coi nó là thí dụ điển hình về độ nguy hiểm về cá nhân khi cả chính phủ và báo chí liên hiệp để chống lại một người. Tuy nhiên, có người chỉ ra là Lee sao chép những điều bí mật quốc gia bất hợp pháp, bao gồm tải 40 tập tin xuống máy tính công cộng ở Đại học California tại Los Angeles (UCLA), và đoán rằng, dù mà ông không bán những điều bí mật này ở thị trường chợ đen, ông vẫn có thể giữ nó như "bảo hiểm", để bán nó hễ bị đuổi. (Ông bị dọa đuổi vào năm 1996.)

Các người ủng hộ Lee trả lời rằng người ta không đáng liều bị tử hình chỉ để giữ công việc. Họ cũng cho rằng Lee bị kỵ thị vì có gốc Hoa; họ chỉ ra là những nhân viên kia của phòng thí nghiệm mà cũng vi phạm thủ tục như ông không mất công việc và không bị nghi ngờ về phản bội. Ngoài ra, Lee sinh trưởng ở Đài Loan, dưới chính phủ Trung Hoa Dân Quốc, và không bao giờ là dân Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Tuy nhiên, ông đã gặp hai lần với nhà khoa học từ CHNDTH, cho nên các người điều tra nghiên cứu tưởng ông là gián điệp CHNDTH thay vì gián điệp THDQ.

Ngày 3 tháng 6 năm 2006, chính phủ liên bang Hoa Kỳ và năm hãng tin tức – ba tờ báo The Washington Post, Los Angeles Times, và The New York Times, đài TV ABC News, và Associated Press – tuyên bố rằng họ sẽ bồi thường cho Lee 1,6 triệu đô la cùng nhau để dẹp chuyện mà chính phủ vi phạm quyền riêng tư của ông khi lộ ra tên ông.

Chú thích

Tham khảo

Nhà vật lý Mỹ
Người Mỹ gốc Đài Loan
Vũ khí hạt nhân Hoa Kỳ
Nhân vật còn sống
Hoa Kỳ năm 2000


title: Biebern

text:
Biebern là một xã ở huyện Rhein-Hunsrück bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức.

Tham khảo

Xã của bang Rheinland-Pfalz


title: Seongnam

text:
Seongnam (Hán Việt: Thành Nam) là thành phố thuộc tỉnh Gyeonggi, Hàn Quốc. Thành phố có diện tích 141,70 km², dân số là gần 1 triệu người, là thành phố lớn thứ 9 Hàn Quốc. Thành phố nằm ngay phía nam Seoul và thuộc Vùng thủ đô Seoul. Thành phố có 3 quận.

Các đơn vị hành chính
Thành phố được chia thành   3 gu (quận), tổng cộng có 44 dong (phường)
Bundang-gu
Jungwon-gu
Sujeong-gu

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Trang web chính thức của thành phố
 Trang web chính thức của hội đồng thành phố

Gyeonggi
Thành phố của Hàn Quốc
Seongnam
Thành phố của Gyeonggi


title: Orses

text:
Orses là một chi bướm ngày thuộc họ Bướm nâu.

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

ORSES ON ARMOTON PELIKONEPELAAJA JA HÄNEN TAKA PIISKANSA ON AIVAN VALTAVA

Erionotini


title: Lan kiều sớm

text:
Lan kiều sớm (danh pháp hai phần: Pleione praecox) là một loài phong lanxuất hiện ở khu vực trung-tây Himalaya cho đến Trung Quốc (nam Vân Nam) và Việt Nam (Kon Tum). Đây là loài đặc trưng của chi Lan kiều diễm (Pleione).

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

P
P
P
P
P


title: Somatogyrus tenax

text:
The Savannah pebblesnail (Somatogyrus tenax) là một loài động vật chân bụng thuộc họ Hydrobiidae. Đây là loài đặc hữu của Hoa Kỳ.

Chú thích

Tham khảo
 Mollusc Specialist Group 1996. Somatogyrus tenax.
 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 7 tháng 8 năm 2007.

Động vật Mỹ
Somatogyrus
Động vật được mô tả năm 1969


title: HMS Stalker (D91)

text:
HMS Stalker (D91), nguyên là tàu sân bay hộ tống USS Hamlin (CVE-15) (ký hiệu lườn ban đầu AVG-15 và rồi là ACV-15) của Hải quân Hoa Kỳ thuộc lớp Bogue, được chuyển cho Hải quân Hoàng gia Anh Quốc, và đã phục vụ trong Chiến tranh Thế giới thứ hai. Sau chiến tranh nó được hoàn trả cho Mỹ, được bán để hoạt động cho hàng hải thương mại tư nhân, được đổi tên thành Riouw và sau đó là Lobito, và cuối cùng bị tháo dỡ vào tháng 9 năm 1975 tại Đài Loan.

Thiết kế – Chế tạo – Chuyển giao
Nó được đặt lườn vào ngày 6 tháng 10 năm 1941 như một tàu hàng kiểu C3 theo hợp đồng với Ủy ban Hàng hải Hoa Kỳ; được chế tạo bởi hãng Western Pipe and Steel Company tại San Francisco, California, và được hạ thủy vào ngày 5 tháng 3 năm 1942 với ký hiệu lườn AVG-15 dưới sự đỡ đầu của Bà William H. Shea. Nó được xếp lại lớp như một tàu sân bay phụ trợ ACV-15 vào ngày 20 tháng 8 năm 1942. Được Hải quân Hoa Kỳ sở hữu vào ngày 21 tháng 12 năm 1942, nó đồng thời được chuyển cho Anh Quốc theo chương trình Cho thuê-cho mượn cùng ngày hôm đó. Nó được đổi tên thành HMS Stalker (D91) và đưa ra hoạt động cùng Hải quân Hoàng gia như một chiếc thuộc lớp tàu sân bay hộ tống Attacker.

Lịch sử hoạt động
Stalker đóng một vai trò quan trọng trong các chiến dịch của Đồng Minh tại Đại Tây Dương. Nó tham gia vào cuộc đổ bộ lên Salerno trong tháng 9 năm 1943, hỗ trợ trên không tại chỗ hiệu quả cho lực lượng tấn công. Stalker cũng tham gia vào các cuộc đổ bộ quan trọng tại miền Nam nước Pháp vào tháng 8 năm 1944.

Được hoàn trả cho Hoa Kỳ vào ngày 29 tháng 12 năm 1945, nó được rút khỏi danh sách Đăng bạ Hải quân vào ngày 20 tháng 3 năm 1946 và được bán cho hãng Waterman Steamship Corp. tại Mobile, Alabama vào ngày 18 tháng 12 năm 1946. Waterman bán lại con tàu cho Hà Lan vào tháng 8 năm 1947, nơi nó được cải biến thành chiếc tàu buôn Riouw. Được đổi tên một lần nữa thành Lobito vào năm 1968, cuối cùng nó được tháo dỡ tại Đài Loan vào tháng 9 năm 1975.

Tham khảo

 Bài này có các trích dẫn từ nguồn Dictionary of American Naval Fighting Ships thuộc phạm vi công cộng.

Lớp tàu sân bay hộ tống Bogue
Lớp tàu sân bay hộ tống Attacker
Tàu sân bay hộ tống của Hải quân Hoàng gia Anh
Tàu sân bay hộ tống trong Thế Chiến II


title: Mnesiloba intentata

text:
Mnesiloba intentata là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Chúng thường được tìm thấy ở Borneo, Java, bán đảo Mã Lai, Luzon và New Guinea.

Chú thích

Tham khảo

I
I
Động vật được mô tả năm 1866


title: Hệ thống chiếu sáng xe hơi

text:
Hệ thống chiếu sáng xe hơi là hệ thống đèn sử dụng trên xe được phân loại theo các mục đích: chiếu sáng, tín hiệu và thông báo. Ví dụ các đèn đầu được dùng để chiếu sáng khi đi vào ban đêm, các đèn xi nhan để báo cho các xe khác cũng như người đi bộ và các đèn hậu ở đuôi xe để thông báo vị trí của xe. Ngoài hệ thống chiếu sáng nói chung, xe còn được trang bị các hệ thống có các chức năng khác nhau tuỳ theo từng thị trường và loại xe.

Hệ thống đèn đầu
Đây là hệ thống cơ bản và quan trọng nhất trên xe, nhằm đảm bảo điều kiện làm việc cho người lái ô tô nhất là vào ban đêm và bảo đảm an toàn giao thông. Đèn đầu phải có cường độ sáng lớn nhưng không làm lóa mắt tài xế xe chạy ngược chiều. Đèn đầu có hai chế độ: chiếu xa từ 180 – 250m và chiếu sáng gần từ 50 – 75m. Đèn đầu là một trong những thiết bị tiêu thụ công suất lớn trên ô tô, ở chế độ chiếu xa là 45 – 70W, ở chế độ chiếu gần là 35 – 40W.

Hệ thống đèn hậu
Để nhận biết kích thước trước và sau xe.

Đèn sương mù
Đèn sương mù phía trước:

Trong điều kiện sương mù, nếu sử dụng đèn đầu chính có thể tạo ra vùng ánh sáng chói phía trước gây trở ngại cho các xe đối diện và người đi đường. Nếu sử dụng đèn sương mù sẽ giảm được tình trạng này. Dòng cung cấp cho đèn sương mù thường được lấy sau relay đèn kích thước.

Đèn sương mù phía sau:

Đèn này dùng để báo hiệu cho các xe phía sau nhận biết trong điều kiện tầm nhìn hạn chế. Dòng cung cấp cho đèn này được lấy sau đèn cốt. Một đèn báo được gắn vào tableau để báo hiệu cho tài xế khi đèn sương mù phía sau hoạt động.

Hệ thống đèn xi nhan và báo nguy
Giúp cho người lái xe ra tín hiệu báo rẽ, báo nguy hiểm đột ngột và báo tình trạng hư hỏng của xe cho các xe khác tránh, như khi động cơ chết máy giữa đường.

Hệ thống cảnh báo đèn phía sau
Người lái không thể nhận ra được các đèn hậu, đèn phanh bị cháy. Hệ thống cảnh báo đèn phía sau thông báo cho người lái biết các bóng đèn hậu hoặc đèn phanh bị cháy nhờ một đèn cảnh báo trên bảng đồng hồ táp lô. Hệ thống này được điều khiển bởi cảm biến báo hư hỏng đèn và thường được lắp trong khoang hành lý. Relay báo hư hỏng đèn xác định tình trạng đèn bị cháy bằng cách so sánh các điện áp khi đèn hoạt động bình thường hoặc khi bị hở mạch.

Hệ thống DRL (Daytime Runing Light)
Ở hệ thống này, chỉ có đèn đầu hoặc cả các đèn đầu và đèn hậu tự động bật sáng khi động cơ nổ máy ở ban ngày, do đó các xe khác có thể nhìn thấy.

Ở một số nước vì lý do an toàn luật quy định bắt buộc phải có hệ thống này trên xe. Tuổi thọ của bóng đèn sẽ bị rút ngắn nếu đèn bật liên tục với cường độ sáng như ban đêm. Để nâng cao tuổi thọ của đèn, mạch điện được thiết kế sao cho cường độ sáng của đèn giảm đi khi hệ thống DRL hoạt động.

Liên kết ngoài

Sidemarkers, flashing and non-flashing
Early Turn Signal Patent

Công nghệ ô tô
Thiết bị vận tải

de:Fahrzeugbeleuchtung
en:Automotive lighting
es:Iluminación automotriz
nl:Richtingaanwijzer
ja:方向指示器
pl:Kierunkowskaz
ru:Автомобильная светотехника
zh:汽车灯


title: Lasioglossum pseudocaspicum

text:
Lasioglossum pseudocaspicum là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Blüthgen mô tả khoa học năm 1923.

Chú thích

Tham khảo

Lasioglossum
Động vật được mô tả năm 1923


title: Puente Viesgo

text:
Puente Viesgo là một đô thị trong tỉnh Cantabria, Tây Ban Nha.

Tham khảo

Đô thị ở Cantabria
Khu dân cư ở Cantabria


title: Ficus bizanae

text:
Ficus bizanae là một loài thực vật thuộc họ Moraceae. Đây là loài đặc hữu của Nam Phi. Nó hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo
 Hilton-Taylor, C. et al. 1998. Ficus bizanae. 2006 IUCN Red List of Threatened Species. Truy cập 21 tháng 8 năm 2007.

Liên kết ngoài

Thực vật Nam Phi
B
Thực vật dễ tổn thương
Thực vật đặc hữu Nam Phi
Cây Nam Phi


title: Colophon neli

text:
Colophon neli là một loài bọ cánh cứng thuộc họ Lucanidae. Nó là loài đặc hữu của Nam Phi.

Nguồn
 Bellamy, C.L. & Endrody-Younga, S. 1996. Colophon neli. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập ngày 9 tháng 8 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Colophon
Côn trùng Nam Phi


title: Prionocera abscondita

text:
Prionocera abscondita là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Palearctic.

Tham khảo

Prionocera


title: Tương Tây

text:
Châu tự trị dân tộc Thổ Gia, dân tộc Miêu Tương Tây (; Tiếng Thổ Gia: ; Tiếng Xông: ) là một châu tự trị của Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, nằm ở phía tây tỉnh Hồ Nam.

Châu này giáp thành phố Trương Gia Giới ở phía đông bắc, thành phố Hoài Hoa ở phía đông nam, thành phố Đồng Nhân, tỉnh Quý Châu về phía tây nam, phía tây giáp thành phố Trùng Khánh và châu tự trị Ân Thi của tỉnh Hồ Bắc về phía tây bắc. Ngoài ra còn nằm giữa khu vực nối tiếp của núi Vũ Lăng (武陵山) và cao nguyên Vân Quý (云贵高原), có những lưu vực nhỏ và thung lũng dọc theo bờ sông, mạch chính núi Vũ Lăng kéo dài ở khoảng giữa, hiện ra hướng đông bắc-tây nam, Phía đông nam thuộc về khu gò đồi núi thung lũng sông Nguyên Giang, lãnh thổ karst tan phân bố rộng rãi. Vũ Thủy là nhánh của sông Nguyên Giang, Dậu Thủy là dòng sông chính. Thủ phủ của châu tự trị là ở thành phố Cát Thủ.

Phân cấp hành chính
 Thành phố cấp huyện Cát Thủ - thủ phủ
 Lô Khê
 Phượng Hoàng
 Cổ Trượng
 Hoa Viên
 Bảo Tĩnh
 Vĩnh Thuận
 Long Sơn

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang web chính thức
 Tương Tây Châu chí

Châu tự trị Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa


title: Bettancourt-la-Longue

text:
Bettancourt-la-Longue  là một xã thuộc tỉnh Marne trong vùng Grand Est đông nam nước Pháp. Xã có diện tích 6,09 km2. Xã nằm bên hữu ngạn sông Chée, sông chảy theo hướng tây nam qua đông nam thị trấn.

Tham khảo

{{Bảng thông tin thành phố Pháp

Bettancourtlalongue


title: Crassispira tuckerana

text:
Crassispira tuckerana là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Turridae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Crassispira


title: Clypeodytes spangleri

text:
Clypeodytes spangleri là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Biström miêu tả khoa học năm 1988.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Clypeodytes


title: Pontiothauma

text:
Pontiothauma là một chi ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae.

Các loài
Các loài thuộc chi Pontiothauma bao gồm:

 Pontiothauma abyssicola Smith E. A., 1895
 Pontiothauma archibenthalis (Melvill & Standen, 1907)
 Pontiothauma hedleyi Dell, 1990
 Pontiothauma minus Smith E. A., 1906
 Pontiothauma mirabile Smith E. A., 1895
 Pontiothauma pacei Smith E. A., 1906
 Pontiothauma viridis (Okutani, 1966)

Chú thích

Tham khảo

Conidae
Raphitominae


title: Megalognatha alutaceipennis

text:
Megalognatha alutaceipennis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Laboissiere miêu tả khoa học năm 1937.

Chú thích

Tham khảo

Megalognatha


title: Martignat

text:
Martignat là một xã ở tỉnh Ain, vùng Auvergne-Rhône-Alpes thuộc miền đông nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Ain

Tham khảo

Xã của Ain


title: Nishitama, Tokyo

text:
là một quận thuộc ngoại ô Tokyo, Nhật Bản bao gồm các thị trấn và làng mạc. Diện tích hiện tại của nó là 375,96 km², với 3 thị trấn (xuất đinh) và 1 làng (thôn).
 Hinohara (thôn)
 Hinode
 Mizuho
 Okutama

Tính đến ngày 1 tháng 1 năm 2010, Nishitama có dân số ước tính là 58.629 người và mật độ 156 người/km².

Trong lịch sử, các thành phố Ōme, Fussa, Hamura, và Akiruno là một phần của Nishitama. Nhưng bây giờ, chúng đã được tách ra sau khi trở thành thành phố.

Niên biểu
 Ngày 1 tháng 6 năm 1955 - Các làng Ohisano và Hirai sáp nhập để hình thành làng mới Hinode (5 thị trấn, 3 thôn).
 Ngày 1 tháng 10 năm 1956 - Làng trong Nishitama trở thành thị trấn và đổi tên thành Hamura (6 thị trấn, 2 thôn).
 Ngày 15 tháng 10 năm 1958 - Các bộ phận của làng Motosayama từ quận Iruma trong Saitama (không bao gồm những phần đã được sáp nhập vào thị trấn Musashi từ quận Iruma ngày 14 tháng 10 năm 1958) đã được sáp nhập vào thị trấn Mizuho.
 Ngày 1 tháng 7 năm 1970 - Thị trấn Fussa trở thành phố (5 thị trấn, 2 thôn).
 5 tháng 5 năm 1972 - |hị trấn Akita trở thành thành phố và đổi tên thành Akigawa (4 thị trấn, 2 làng).
 Ngày 1 tháng 6 năm 1974 - Làng Hinode trở thành thị trấn.
 1 tháng 11 năm 1991 - Thị trấn Hamura trở thành thành phố (4 thị trấn, 1 làng).
 1 tháng 9 năm 1995 - Thị trấn của Itsukaichi hợp nhất với các thành phố của Akigawa để tạo ra các thành phố mới của Akiruno (3 thị trấn, 1 làng).

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang chủ Nishitama

Tokyo
Huyện của Nhật Bản
Địa lý Tokyo
Tây Tokyo


title: Trấn Ba

text:
Trấn Ba (chữ Hán phồn thể:鎮巴縣, chữ Hán giản thể: 镇巴县, âm Hán Việt: Trấn Ba huyện) là một huyện thuộc địa cấp thị Hán Trung, tỉnh Thiểm Tây, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 3437 ki-lô-mét vuông, dân số 280.000 người, trong đó dân số nông nghiệp là 253.0000 người. Các dân tộc: người Hán là chủ yếu, ngoài ra có người Miêu, Hồi, Duy, Choang. Độ cao trung bình so với mực nước biển là 1234 m, điểm cao nhất là 2534 m, điểm thấp nhất là 425 m. Nhiệt độ trung bình năm là 13,8℃, mỗi năm có 236 ngày không có sương. Hệ thống sông có Gia Lăng Hà, Hán Giang.

Tham khảo

Đơn vị cấp huyện Thiểm Tây
Hán Trung


title: Mirepeix

text:
Mirepeix là một xã thuộc tỉnh Pyrénées-Atlantiques trong vùng Nouvelle-Aquitaine miền tây nam nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Pyrénées-Atlantiques

Tham khảo
INSEE

Xã của Pyrénées-Atlantiques