title: Chi Lan hồ điệp

text:
Chi Lan hồ điệp (danh pháp: Phalaenopsis Blume (1825)), viết tắt là Phal trong thương mại, là một chi thực vật thuộc họ Lan chứa khoảng 60 loài. Đây là một trong những chi hoa lan phổ biến nhất trong thương mại với việc phát triển nhiều loài lai nhân tạo.

Miêu tả

Các loài lan hồ điệp bản địa của khu vực Đông Nam Á đến vùng núi Himalaya và các đảo Polillo, Palawan, Zamboanga del Norte của Mindanao thuộc Philippines và bắc Úc.

Phân loại
Các loài lan hồ điệp được phân thành hai nhóm:
Nhóm có cành hoa dài (đến 1 m), phân nhánh, lớn, hầu hết hoa có viền màu hồng hoặc trắng.
Nhóm có thân ngắn và không tròn, hoa có nhiều màu sắc.

Dựa trên bằng chứng về DNA, các chi Doritis Lindl. và Kingidium P.F.Hunt hiện cũng được xếp vào chi Phalaenopsis, theo World Checklist of Monocotyledons, Royal Botanical Gardens, Kew) (Xem tài liệu tham khảo số 1). Tuy nhiên các chuyên gia về hoa lan chưa chấp nhận việc phân loại này.

Các loài

Phalaenopsis amabilis (Đông Malaysia đến Papuasia)
Phalaenopsis amabilis subsp. amabilis (Đông Malaysia đến Papuasia).
Phalaenopsis amabilis subsp. amabilis forma Grandiflora (Philippines - Đảo Palawan).
Phalaenopsis amabilis subsp. moluccana (Đông bắcBorneo đến Moluccas).
Phalaenopsis amabilis subsp. rosenstromii (New Guinea đến Queensland).
Phalaenopsis amboinensis (Sulawesi đến Moluccas).
Phalaenopsis amboinensis var. amboinensis (Moluccas).
Phalaenopsis amboinensis var. flavida (Sulawesi)
nhỏ|Phalaenopsis philippinensis

Phalaenopsis aphrodite (Đông nam Đài Loan đến Philippines).
Phalaenopsis aphrodite subsp. aphrodite (Philippines).
Phalaenopsis aphrodite subsp. formosana (Đông nam Đài Loan).
Phalaenopsis appendiculata (Malaya đến đông bắcBorneo).
Phalaenopsis bastianii (Philippines - Luzon).
Phalaenopsis bellina (Borneo).
Phalaenopsis borneensis (Borneo).
Phalaenopsis braceana (Đông Himalaya đến Trung Quốc - Vân Nam).
Phalaenopsis buyssoniana (Đông Dương)
Phalaenopsis celebensis (Sulawesi)
Phalaenopsis chibae (Việt Nam)

Phalaenopsis cochlearis (Malaya đến Borneo)
Phalaenopsis corningiana (Borneo)
Phalaenopsis cornu-cervi (Đông Dương đến nam Philippines)
Phalaenopsis deliciosa (Tiểu lục địa Ấn Độ đến Malesia)
Phalaenopsis deliciosa subsp. deliciosa (Tiểu lục địa Ấn Độ đến Malesia)
Phalaenopsis deliciosa subsp. hookeriana (Đông Himalaya đến tây nam Trung Quốc)
Phalaenopsis deliciosa subsp. philippinensis (Philippines)
Phalaenopsis doweryënsis (Đông bắcBorneo).
Phalaenopsis equestris (Đài Loan đến Philippines)
Phalaenopsis equestris var. alba
Phalaenopsis equestris var. aurantiacum
Phalaenopsis equestris f. aurea (danh pháp đồng nghĩa của danh pháp đã được chấp nhận Phalaenopsis equestris  (Schauer) Rchb.f.,, 1850 )
Phalaenopsis equestris var. coerulea
Phalaenopsis equestris f. cyanochila (danh pháp đồng nghĩa của danh pháp đã được chấp nhận Phalaenopsis equestris  (Schauer) Rchb.f.,, 1850 )
Phalaenopsis equestris var. leucaspis
Phalaenopsis equestris var. leucotanthe
Phalaenopsis equestris var. rosea (danh pháp đồng nghĩa của danh pháp đã được chấp nhận Phalaenopsis equestris  (Schauer) Rchb.f.,, 1850 )
Phalaenopsis fasciata (Philippines).
Phalaenopsis fimbriata (Sumatra, Java và Borneo).
Phalaenopsis floresensis (Quần đảo Sunda nhỏ).
Phalaenopsis fuscata (Borneo đến Philippines - Đảo Palawan)
Phalaenopsis gibbosa (Việt Nam).

Phalaenopsis gigantea (Borneo đến Java).
Phalaenopsis hải Namensis (Trung Quốc - Hải Nam và Vân Nam).
Phalaenopsis hieroglyphica (Philippines - Luzon, Leyte, Samar, Palawan, và Quần đảo Mindanao).
Phalaenopsis hieroglyphica var. Alba
Phalaenopsis honghenensis (Trung Quốc - Vân Nam).
Phalaenopsis inscriptiosinensis (Trung Sumatra
Phalaenopsis javanica (Tây Java).
Phalaenopsis kunstleri (Myanmar đến Malaya).
Phalaenopsis lamelligera (Đông bắcBorneo).
Phalaenopsis lindenii (Philippines - Đảo Luzon).
Phalaenopsis lindenii var. alba
Phalaenopsis lobbii (Đông Himalaya đến Myanmar).
Phalaenopsis lowii (Nam Myanmar đến tây Thái Lan).
Phalaenopsis lueddemanniana (Philippines).

Phalaenopsis lueddemanniana var. delicata
Phalaenopsis lueddemanniana var. ochracea
Phalaenopsis luteola (Tây bắc Borneo).
Phalaenopsis maculata (Malaya đến Borneo).
Phalaenopsis malipoensis Z.J.Liu & S.C.Chen (Trung Quốc - Vân Nam)
Phalaenopsis mannii (Đông Himalaya đến Trung Quốc - Vân Nam).
Phalaenopsis mariae (Đông bắcBorneo đến Philippines - Mindanao).
Phalaenopsis micholitzii (Philippines - Đảo Mindanao).
Phalaenopsis modesta (Borneo).
Phalaenopsis mysorensis (Tiểu lục địa Ấn Độ).
Phalaenopsis pallens (Philippines - Luzon và Quần đảo Mindanao).
Phalaenopsis pantherina (Borneo).
Phalaenopsis parishii (Đông Himalaya đến Myanmar).
Phalaenopsis petelotii (Việt Nam)
Phalaenopsis philippinensis (Philippines - Đảo Luzon).
Phalaenopsis pulcherrima (Đông Dương đến Borneo). Formerly classified as Doritis.
Phalaenopsis pulchra (Philippines - Đảo Luzon).
Phalaenopsis pulchra var. Alba
Phalaenopsis regnieriana (Đông Dương).
Phalaenopsis reichenbachiana (Philippines - Đảo Mindanao).

Phalaenopsis robinsonii (Moluccas).
Phalaenopsis sanderiana (Philippines - Đảo Mindanao).
Phalaenopsis sanderiana var. Alba
Phalaenopsis sanderiana var. Marmorata
Phalaenopsis schilleriana (Philippines - Luzon, Mindoro, và Quần đảo Biliran).
Phalaenopsis schilleriana var. immaculata
Phalaenopsis speciosa (Andaman và Quần đảo Nicobar).
Phalaenopsis stobartiana (Trung Quốc - đông nam Tây Tạng đến Quảng Tây)
Phalaenopsis stuartiana (Philippines - Đảo Mindanao).
Phalaenopsis stuartiana var. nobilis
Phalaenopsis stuartiana var. punctatissima
Phalaenopsis sumatrana (Đông Dương, Borneo đến Philippines - Đảo Palawan).
Phalaenopsis taenialis (Đông Himalaya đến Trung Quốc - Vân Nam)
Phalaenopsis tetraspis (Andaman và Quần đảo Nicobar đến tây bắc Sumatra).
Phalaenopsis venosa (Sulawesi).
Phalaenopsis violacea (Malaya đến Sumatra).).
Phalaenopsis viridis (Sumatra).
Phalaenopsis wilsonii (Trung Quốc - đông nam Tây Tạng đến Quảng Tây).
Phalaenopsis zebrina (Borneo).

Các loài lai tự nhiên
Phalaenopsis × amphitrita (P. sanderiana × P. stuartiana; Mindanao - Philippines)
Phalaenopsis × gersenii (P. sumatrana × P. violacea; Borneo, Sumatra)
Phalaenopsis hieroglyphica × lueddemanniana (P. hieroglyphica x P. lueddemanniana; (Philippines)
Phalaenopsis × intermedia (P. aphrodite × P. equestris; Leyte - Philippines) (loài lan hồ điệp nhân tạo đầu tiên được công nhận)
Phalaenopsis × intermedia var. Diezii (P. aphrodite × P. equestris; Leyte - Philippines)
Phalaenopsis × leucorrhoda (P. aphrodite × P. schilleriana; Luzon - Philippines)
Phalaenopsis × rothschildiana (P. amabilis × P. schilleriana; Luzon - Philippines)
Phalaenopsis x schilleriano-stuartiana (P. schilleriana × P. stuartiana; Leyte - Philippines)
Phalaenopsis × singuliflora (P. bellina × P. sumatrana; Borneo)
Phalaenopsis × veitchiana (P. equestris × P. schilleriana; Luzon và Leyte - Philippines)

Lai nhân tạo

 ×Aeridopsis (Aerides × Phalaenopsis)
 ×Arachnopsis (Arachnis × Phalaenopsis)
 ×Asconopsis (Ascocentrum × Phalaenopsis)
 ×Beardara (Ascocentrum × Doritis × Phalaenopsis)
 ×Bogardara (Ascocentrum × Phalaenopsis × Vanda × Vandopsis)
 ×Bokchoonara (Arachnis × Ascocentrum × Phalaenopsis × Vanda)
 ×Cleisonopsis (Cleisocentron × Phalaenopsis)
 ×Devereuxara (Ascocentrum × Phalaenopsis × Vanda)
 ×Diplonopsis (Diploprora × Phalaenopsis)

 ×Doriellaopsis (Doritis × Kingiella × Phalaenopsis)
 ×Doritaenopsis (Doritis × Phalaenopsis)
 ×Dresslerara (Ascoglossum × Phalaenopsis × Renanthera)
 ×Edeara (Arachnis × Phalaenopsis × Renanthera  × Vandopsis)
 ×Ernestara (Phalaenopsis × Renanthera  × Vandopsis)
 ×Eurynopsis (Eurychone × Phalaenopsis)
 ×Hagerara (Doritis × Phalaenopsis × Vanda)
 ×Hausermannara (Doritis × Phalaenopsis × Vandopsis)
 ×Himoriara (Ascocentrum × Phalaenopsis × Rhynchostylis × Vanda)
 ×Isaoara (Aerangis × Ascocentrum × Phalaenopsis × Vanda)
 ×Laycockara (Arachnis × Phalaenopsis × Vandopsis)
 ×Lichtara (Doritis × Gastrochilus × Phalaenopsis)
 ×Luinopsis (Luisia × Phalaenopsis)
 ×Lutherara (Phalaenopsis × Renanthera  × Rhynchostylis)
 ×Macekara (Arachnis × Phalaenopsis × Renanthera  × Vanda × Vandopsis)
 ×Meechaiara (Ascocentrum × Doritis × Phalaenopsis × Rhynchostylis × Vanda)
 ×Moirara (Phalaenopsis × Renanthera  × Vanda)
 ×Nakagawaara (Aerides × Doritis × Phalaenopsis)
 ×Owensara (Doritis × Phalaenopsis × Renanthera)
 ×Parnataara (Aerides × Arachnis × Phalaenopsis)
 ×Paulara (Ascocentrum × Doritis × Phalaenopsis × Renanthera  × Vanda)
 ×Pepeara (Ascocentrum × Doritis × Phalaenopsis × Renanthera)
 ×Phalaerianda (Aerides × Phalaenopsis × Vanda)
 ×Phalandopsis (Phalaenopsis × Vandopsis)
 ×Phalanetia (Neofinetia × Phalaenopsis)
 ×Phaliella (Kingiella × Phalaenopsis)
 ×Phalphalaenopsis (Phalaenopsis × Paraphalaenopsis
 ×Pooleara (Ascocentrum × Ascoglossum × Phalaenopsis × Renanthera)
 ×Renanthopsis (Phalaenopsis × Renanthera)
 ×Rhynchonopsis (Phalaenopsis × Rhynchostylis)
 ×Rhyndoropsis (Doritis × Phalaenopsis × Rhynchostylis)
 ×Richardmizutaara (Ascocentrum × Phalaenopsis × Vandopsis)
 ×Roseara (Doritis × Kingiella × Phalaenopsis × Renanthera)
 ×Sappanara (Arachnis × Phalaenopsis × Renanthera)
 ×Sarconopsis (Phalaenopsis × Sarcochilus)
 ×Sidranara (Ascocentrum × Phalaenopsis × Renanthera)
 ×Sladeara (Doritis × Phalaenopsis × Sarcochilus)
 ×Stamariaara (Ascocentrum × Phalaenopsis × Renanthera × Vanda)
 ×Sutingara (Arachnis × Ascocentrum × Phalaenopsis × Vanda × Vandopsis)
 ×Trautara (Doritis × Luisia × Phalaenopsis)
 ×Trevorara (Arachnis × Phalaenopsis × Vanda)
 ×Trichonopsis (Phalaenopsis × Trichoglottis)
 ×Uptonara (Phalaenopsis × Rhynchostylis  × Sarcochilus)
 ×Vandaenopsis (Phalaenopsis × Vanda)
 ×Vandewegheara (Ascocentrum × Doritis × Phalaenopsis × Vanda)
 ×Yapara (Phalaenopsis × Rhynchostylis  × Vanda)
 ×Yeepengara (Aerides × Phalaenopsis × Rhynchostylis × Vanda)

 Hình ảnh một số giống cây lai nhân tạo
 Giống cây trồng

 Xem thêm:

Liên kết ngoài

 Phalaenopsis at Orchids Wiki, an online orchid Encyclopedia
 Phalaenopsis orchids: species and primary hybrids
 Phalaenopsis orchid care instructions
 Một số loài lan hồ điệp ở Việt Nam

Chú thích

 Original publication by Carl Blume in "Bijdragen tot de Flora van Nederlandsch Indië"

 Olaf Gruss & Manfred Wolf - Phalaenopsis; Edition Ulmer, ISBN 3-8001-6551-1 (in German)
 Eric A. Christenson - Phalaenopsis: a Monograph; ISBN 0-88192-494-6
 Harper, Tom (February 2004). Phalaenopsis Culture: Advice for Growing 20 Species. Orchids Magazine 73 (2). Delray Beach, FL: American Orchid Society, 2004.
 Leroy-Terquem, Gerald and Jean Parisot. 1991. Orchids: Care and Cultivation. London: Cassel Publishers Ltd.
 Schoser, Gustav. 1993. Orchid Growing Basics. New York: Sterling Publishing Co., Inc.
 White, Judy. 1996. Taylor’s Guide to Orchids. Frances Tenenbaum, Series Editor. New York: Houghton-Mifflin.

Lan hồ điệp


title: Trévillach

text:
Trévillach là một xã trong tỉnh Pyrénées-Orientales, vùng Occitanie phía nam nước Pháp. Xã Trévillach nằm ở khu vực có độ cao trung bình 486 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
 INSEE

Xã của Pyrénées-Orientales


title: Bayi

text:
Bayi, (; , Hán Việt: Ba Nghi khu) là một huyện của địa khu Nyingchi (Lâm Tri), khu tự trị Tây Tạng, Trung Quốc. Bayi nằm tại trung lưu của dòng Yarlung Zangbo. Quận co cả các cách đá và thung lũng bằng phẳng. Độ cao trung bình là 3000 mét trên mực nước biển. Trấn Bayi, thủ phủ của địa khu Nyingchi cũng nằm trên địa bàn của quận.

Trấn
 Lâm Tri (林芝镇)
 Mạch Ba (百巴镇)
 Bát Nhất (八一镇)
 Lỗ Lãng (鲁朗镇)

Hương
 Bố Cửu (布久乡)
 Mễ Thụy (米瑞乡)

Hương dân tộc
 Hương dân tộc Monpa - Canh Hương (更章门巴民族乡)

Tham khảo

Liên kết ngoài

Đơn vị cấp huyện Tây Tạng
Nyingchi


title: Eudonia mawsoni

text:
Eudonia mawsoni là một loài bướm đêm thuộc họ Crambidae. Nó là loài đặc hữu của đảo Macquarie.

Sải cánh dài 21.2-26.7 mm đối với con đực và 18.6-24.8 mm đối với con cái.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Insects Of Macquarie Island. Lepidoptera: Pyralidae: Scopariinae

Eudonia


title: Salorno

text:
Salorno tiếng Ý: Salorno sulla Strada del Vino; tiếng Đức: Salurn an der Weinstraße; Archaic (580AD): Salurna, cũng viết Salurn hay Salurne) là một đô thị ở tỉnh Bolzano-Bozen trong vùng Trentino-Alto Adige/Südtirol của Ý, có vị trí cách khoảng 20 km về phía đông bắc của thành phố Trento và khoảng 30 km southwest of thành phố Bolzano. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 3.160 người và diện tích là 33.2 km². Khoảng 37% dân số nói dùng tiếng Đức làm ngôn ngữ đầu tiên.

Đô thị Salorno có các frazioni (các đơn vị cấp dưới, chủ yếu là các làng) Cauria (Tiếng Đức: Gfrill) and Pochi (Tiếng Đức: Buchholz).

Salorno giáp các đô thị: Kurtinig an der Weinstraße, Margreid an der Weinstraße, Montan, Neumarkt, Capriana, Cembra, Faver, Giovo, Grauno, Grumes, Mezzocorona, Roverè della Luna và Valda.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
   Trang mạng của đô thị này

Đô thị Nam Tirol


title: Maison-des-Champs

text:
Maison-des-Champs là một xã ở tỉnh Aube, thuộc vùng Grand Est ở phía bắc miền trung nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
 Xã của tỉnh Aube

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Maison-des-Champs sur le site de l'Institut géographique national

Maison-des-Champs


title: Bulbophyllum serrulatum

text:
Bulbophyllum serrulatum là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

serrulatum]]

S


title: Neuhütten, Trier-Saarburg

text:
Neuhütten là một đô thị thuộc trong huyện Trier-Saarburg thuộc bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức. Đô thị này có diện tích 10,5 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 808 người.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Trier-Saarburg


title: Elaeocyma melichroa

text:
Elaeocyma melichroa là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Drilliidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Elaeocyma


Thủ tướng Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland ( and North Ireland) là người đứng đầu chính phủ ở Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland. Thủ tướng và Nội các (bao gồm các bộ trưởng) chịu trách nhiệm tập thể trước quốc vương, quốc hội, các đảng phái chính trị và các cử tri ở Anh.

Thủ tướng Anh đương nhiệm là Rishi Sunak, nhậm chức ngày 25 tháng 10 năm 2022 thay thế bà Liz Truss từ chức trước đó. Ông Sunak là Thủ tướng gốc Á đầu tiên của Anh và là Thủ tướng trẻ nhất trong lịch sử Anh nhậm chức khi mới 42 tuổi.

Quyền hạn
Với tư cách là người đứng đầu chính phủ, Thủ tướng là người đứng đầu nội các. Ngoài ra, Thủ tướng đứng đầu một đảng lớn và chỉ huy số đông trong Viện Thứ dân (Hạ viện). Do vậy, Thủ tướng nắm cả hai chức vụ là lập pháp và hành pháp. Hệ thống chính trị ở Anh thường có một sự thống nhất hơn là chia rẽ quyền lực. Trong Viện Thứ dân, Thủ tướng chỉ đạo quá trình làm luật với mục tiêu ban hành một chương trình nghị sự lập pháp của đảng phái chính trị đó. Trong khuôn khổ hành pháp, Thủ tướng bổ nhiệm các thành viên nội các và các bộ trưởng, phối hợp các chính sách và hoạt động của tất cả các cơ quan chính phủ và các nhân viên dân sự. Thủ tướng cũng đóng vai trò là "bộ mặt" và "tiếng nói" của chính phủ ở cả trong nước lẫn quốc tế. Dựa trên yêu cầu của Thủ tướng, quốc vương thực thi các quyền lực, gồm cả quyền theo pháp luật quy định lẫn đặc quyền: trong đó bao gồm quyền giải tán quốc hội, bổ nhiệm các chức danh tư pháp, chính trị, của nhà nước và giáo hội, ban tước quý tộc và tước hiệp sỹ, trao huy chương hay các tôn vinh khác.

Tham khảo

Xem thêm
 Danh sách Thủ tướng Anh

Liên kết
Number 10 official website
Photos from the Prime Minister's Office
The British Constitution A general introduction to the constitutional function of the UK Prime Minister
Parliament of the United Kingdom. (2004). Official Website.
Principal Ministers of the Crown: 1730–2006

Lịch sử chính trị Vương quốc Liên hiệp Anh


title: Mã Vĩ

text:
Mã Vĩ (tiếng Trung: 马尾区, Hán Việt: Mã Vĩ khu) là một quận thuộc thành phố Phúc Châu, tỉnh Phúc Kiến, Trung Quốc. Quận này có diện tích 275 km², dân số 290,554 người (2020), mã số bưu chính 350015, quận lỵ ở đông đại lộ Giang Tân. Quận Mã Vĩ có 1 nhai đạo, 3 trấn.

Tham khảo

Phúc Châu
Đơn vị cấp huyện Phúc Kiến


title: Andrena rubi

text:
Andrena rubi là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Mitchell mô tả khoa học năm 1960.

Chú thích

Tham khảo

R
Động vật được mô tả năm 1960


title: Leptolebias opalescens

text:
The Opalescent Pearlfish (Leptolebias opalescens) là một loài cá thuộc họ Rivulidae. Nó là loài đặc hữu của Brasil.

Nguồn
 World Conservation Monitoring Centre 1996. Leptolebias opalescens . 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập ngày 4 tháng 8 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Động vật Brasil
Leptolebias
Động vật đặc hữu Brasil


title: Trường d'Adran Sài Gòn

text:
Trường d'Adran Sài Gòn là một trường tư do các vị linh mục Hội Thừa sai thành lập năm 1861. Địa điểm ở gần Sở thú Sài Gòn hiện nay. Trường dạy trung học đệ nhất cấp, tức là chấm dứt ở bằng Thành chung thời bấy giờ. Cũng giống như Trường d'Adran Đà Lạt, Trường d'Adran Sài Gòn do các tu sĩ dòng La San điều khiển. Tên trường được đặt tên theo chức của Giám mục Bá Đa Lộc, tên thật là Pigneau de Behaine, Giám mục hiệu tòa Adran (évêque d'Adran).

Năm 1866, trường được trao lại cho các tu sĩ dòng La San. Đây là các tu sĩ dòng La San đầu tiên đến Đông Dương.

Năm 1867, dòng La San mở thêm chi nhánh ở Chợ Lớn, Mỹ Tho, rồi Vĩnh Long và Sóc Trăng, vào năm 1869.

Trong thời gian đầu, mọi chi phí của trường d’Adran do Hội Thừa sai đài thọ. Sau đó, chính quyền thuộc địa tài trợ chi phí trường dòng và học bổng cho học sinh.

Tuy nhiên, tới năm 1879, chính quyền ở Pháp thay đổi chính sách, ngưng tài trợ trường tư. Do đó, chính quyền thuộc địa ngưng tài trợ các trường dòng La San tại Việt Nam. Trường d’Adran Sài Gòn đóng cửa vào khoảng năm 1887. Học sinh của trường được chuyển qua Trường Trung học La San Taberd.

Trong thời gian hoạt động hơn 20 năm, trường d'Adran Sài Gòn đã đi tiên phong trong việc dạy học bằng chữ quốc ngữ thay vì chữ nho. Tiếng Pháp cũng chỉ dạy như một ngoại ngữ và để thi Thành chung.

Đến năm 1954, khuôn viên Trường Adran Sài Gòn được chia thành 2 Trường Trung học: Trung học Võ Trường Toản (dành cho Nam sinh) và Trung học Trưng Vương (dành cho Nữ sinh).

Cựu học sinh nổi tiếng
Một số cựu học sinh trường d'Adran Sài Gòn:
 Trần Chánh Chiếu tức Gilbert Chiếu, một nhà văn, nhà báo, nhà cách mạng của Nam Kỳ xưa.
 Giám mục Nguyễn Bá Tòng, Giám mục Công giáo đầu tiên người Việt Nam.

Tham khảo

D
A
Cơ sở giáo dục của Giáo hội Công giáo tại Việt Nam


title: Calusco d'Adda

text:
Calvenzano là một đô thị ở tỉnh Bergamo trong vùng Lombardia của nước Ý, có vị trí cách khoảng 35 km về phía đông của Milano và khoảng 25 km về phía nam của Bergamo. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 3.618 người và diện tích là 6,5 km².

Calvenzano giáp các đô thị: Arzago d'Adda, Caravaggio, Casirate d'Adda, Misano di Gera d'Adda, Treviglio, Vailate.

Biến động dân số

Tham khảo

Thành phố và thị trấn ở Lombardia
Đô thị tỉnh Bergamo


title: Brassavola martiana

text:
Brassavola martiana là một loài lan.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

Thực vật được mô tả năm 1836


title: Hermsdorf, Börde

text:
Hermsdorf là một đô thị ở huyện Börde thuộc bang Sachsen-Anhalt, nước Đức. Đô thị Hermsdorf, Börde có diện tích 7,55 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 1601 người.

Tham khảo

Xã và đô thị thuộc huyện Börde


title: Quận Okaloosa, Florida

text:
Quận Okaloosa là một quận nằm ở phần phía tây bắc của tiểu bang Florida của Hoa Kỳ, kéo dài từ Vịnh México đến đường tiểu bang Alabama. Theo điều tra dân số, năm 2015 dân số 198.674 người. Quận lỵ là Crestview.

Quận Okaloosa bao gồm trong khu vực thống kê đô thị Crestview-Fort Walton Beach-Destin.

Địa lý

Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có tổng diện tích 1.082 dặm vuông (2.800 km2), trong đó 930 dặm vuông (2.400 km2) là đất và 152 dặm vuông (390 km2) (14,0%) là nước. Fort Walton Beach và ba Căn cứ không quân Hoa Kỳ, (Duke Field ở phía Bắc và Eglin AFB và Hurlburt Field ở phía Nam).

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Quận của Florida

Florida 1915
Khu dân cư thành lập năm 1915
Bắc Florida


title: Île-Tudy

text:
Île-Tudy () là một xã của tỉnh Finistère, thuộc vùng Bretagne, miền tây bắc Pháp.

Dân số
Người dân ở Île-Tudy được gọi là Îliens.

Xem thêm
 Xã của tỉnh Finistère

Tham khảo

 Mayors of Finistère Association  ;
 INSEE ;
 IGN

Liên kết ngoài

 Official website

Xã của Finistère


title: Agapetus rudis

text:
Agapetus rudis là một loài Trichoptera trong họ Glossosomatidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Agapetus


title: Nick

text:
Nick  có thể đề cập đến:
Nick Jonas
Nick Heidfeld
Nick Cannon
Nick Út

Xem thêm

Trang định hướng địa danh


title: Relax, Take It Easy

text:
"Relax, Take It Easy" là đĩa đơn của ca sĩ người Anh Mika từ album phòng thu đầu tay của anh, Life in Cartoon Motion. Ở Anh, nó đã không lọt được vào bảng xếp hạng trong lần phát hành gốc đầu tiên, nhưng sau khi "Grace Kelly" dẫn đầu UK Singles Chart tháng 1 năm 2007, nó đã leo đến vị trí #67 trên UK Downloads Chart về số lượng download. Ca khúc sử dụng một dòng giai điệu từ đĩa đơn hit "(I Just) Died in Your Arms" của Cutting Crew. Ở Bắc Mỹ, nó đã được phát hành làm đĩa đơn thứ ba từ album.

Ca sĩ người Hy Lạp Tamta đã hát một phiên bản remix của ca khúc tại MAD Music Videos Awards.

Danh sách track và dạng đĩa

Lần phát hành đầu
7" vinyl
A. "Relax, Take It Easy"
B. "Billy Brown"

12" vinyl
A1. "Relax, Take It Easy" (Ashley Beedle's Castro Vocal Mix)
B1. "Relax, Take It Easy" (Ashley Beedle's Dub Discomix)
B2. "Relax, Take It Easy" (Original Mix)

CD đĩa đơn mở rộng châu Âu
 "Relax, Take It Easy" (Original)
 "Relax, Take It Easy" (Aschley Beedle's Castro Vokal Discomix)
 "Relax, Take It Easy" (Acoustic)
 "Relax, Take It Easy" (Video)

CD Quảng cáo Hoa Kỳ
 "Relax (Take It Easy) (Moran/Rigg Club Mix) (9:00)
 "Relax (Take It Easy) (Moran/Rigg Dub) (8:54)
 "Relax (Take It Easy) (Original Mix) (3:42)
 "Relax (Take It Easy) (Acappella) (3:35)

Phát hành lại 2 mặt A
CD 1 - Maxi
 "Relax, Take It Easy" (Radio edit)
 "Lollipop" (Live from L'Olympia Paris)
 "I Want You Back" (Live from L'Olympia Paris)
 "Relax, Take It Easy" (Dennis Christopher Remix Radio Edit)
 "Lollipop" (Fred Deakin's Fredmix)

CD 2 – 2-track
 "Relax, Take It Easy" (New Radio Edit)
 "Lollipop"

USB memory stick
 "Relax, Take It Easy" (New Radio Edit)
 "Lollipop"
 "Relax, Take It Easy" (Alpha Beat Remix)
 "Relax, Take It Easy" (Frank Musik Mix)
 "Relax, Take It Easy" (Ashley Beedle's Castro Vocal Discomix)
 "Relax, Take It Easy" (Video - Live In Paris (5.1 Surround)
 "Lollipop" (Video - 16:9 Bunny Action)

CD Quảng cáo Hoa Kỳ (Remix bởi Hex Hector)
 "Relax (Take It Easy) (Vocal Mix) (6:43)
 "Relax (Take It Easy) (Dub) (6:22)
 "Relax (Take It Easy) (Radio Edit) (3:57)

Video âm nhạc
Có hai phiên bản video âm nhạc cho "Relax, Take It Easy". Phiên bản sau của video nhận được rating cao trên YouTube nhưng lại không được phát hành trong bất cứ phát hành cộng cộng nào bởi Mika.

Xếp hạng
Ca khúc có mặt ở vị trí #12 và nhảy lên vị trí cao nhất là #2 trong tuần thứ tư, mặc dù nó không được phát hành ở một số quốc gia châu Âu như ở Anh.

Ở Tây Ban Nha, bài hát nhận được chứng nhận 2 lần Bạch kim với hơn 40.000 lượt download. Bài hát có được vị trí #4 trên Spanish Download chart.

Ca khúc cũng đã có 2 tuần ở vị trí quán quân trên Bảng xếp hạng Ultratop của Bỉ, 7 tuần #1 trên Dutch Top 40 Hà Lan và 15 tuần #1 trên French Download Chart.

Cuối năm

Chú thích

Liên kết ngoài
Trang web chính thức của Mika

Bài hát của Mika
Đĩa đơn năm 2006
Đĩa đơn năm 2007
Đĩa đơn quán quân tại Bỉ
Bài hát năm 2006
Đĩa đơn quán quân Dutch Top 40
Đĩa đơn quán quân tại Pháp
Đĩa đơn quán quân tại Ba Lan
Đĩa đơn quán quân tại Rumani
Bài hát sản xuất bởi Greg Wells


title: Vers, Saône-et-Loire

text:
Vers là một xã ở tỉnh Saône-et-Loire trong vùng Bourgogne-Franche-Comté nước Pháp.

Thông tin nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 1999, xã này có dân số 156.Con số ước tính năm 2005 là 185 người.

Xem thêm
 Xã của tỉnh Saône-et-Loire

Tham khảo

 INSEE
 IGN

Xã của Saône-et-Loire


title: Dương Lăng

text:
Dương Lăng (chữ Hán phồn thể: 楊陵區, chữ Hán giản thể: 杨陵区) là một quận của địa cấp thị Hàm Dương, tỉnh Thiểm Tây, Trung Quốc. Dương Lăng nằm ở trung bộ phía tây bình nguyên Quan Trung của tỉnh Thiểm Tây, cách Tây An 82 km, Bảo Kê 89 km. Quận này có diện tích 94 km2, dân số 150.000 người. Khu vực này có khu mộ gia tộc hoàng đế nhà Tùy Dương Kiên nên có tên là Dương Lăng. Năm 1979 huyện Vũ Công được tách khỏi Dương Lăng. Dương Lăng có Đại học Khoa học kỹ thuật Lâm Nghiệp Tây Bắc..

Tham khảo

Hàm Dương
Đơn vị cấp huyện Thiểm Tây


title: Palpopleura albifrons

text:
Palpopleura albifrons là một loài chuồn chuồn ngô thuộc họ Libellulidae. Nó là loài đặc hữu của Gabon. Môi trường sống tự nhiên của nó là các khu rừng đất thấp ẩm nhiệt đới và cận nhiệt đới.

Nguồn
 Dijkstra, K.-D.B. 2005. Palpopleura albifrons. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 10 tháng 8 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Động vật Gabon
Palpopleura


title: Anthodioctes xilitlae

text:
Anthodioctes xilitlae là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Urban mô tả khoa học năm 1999.

Chú thích

Tham khảo

Anthodioctes
Động vật được mô tả năm 1999


title: Chuyến bay 109 của Sudan Airways

text:
Chuyến bay 109 của hãng Sudan Airways là một chuyến bay theo lịch trình từ Amman, Jordan, đi Sân bay quốc tế Khartoum, Sudan, qua Damascus, Syria. Khoảng vào lúc 17:00 UTC ngày 10 tháng 6 năm 2008, chiếc máy bay này rơi khi hạ cánh ở Khartoum, thủ đô Sudan.

Chiếc Airbus A310 vỡ ra và bắt lửa. Chuyến bay này trước đó đã được chuyển hướng đến Port Sudan do thời tiết tại Khartoum xấu. Đây là vụ rơi máy bay thứ 2 ở Sudan trong vòng 2 tháng gần đây; tháng 5 năm 2008, một chiếc máy bay đã rơi ở phía Nam quốc gia này làm 24 người thiệt mạng.

Nguyên nhân
Cảnh sát trưởng khu vực cho rằng máy bay rơi do thời tiết xấu. BBC News cho biết đã có một cơn bão cát tại khu vực rơi vào thời điểm máy bay rơi nhưng các nguồn tin khác cho rằng máy bay đã hạ cánh an toàn nhưng đông cơ bên phải đã nổ 10 phút sau khi hạ cánh, trước khi máy bay dừng lại hẳn.

Tham khảo

Tan nạn máy bay
Sudan 2008


title: Migliaro

text:
Migliaro là một đô thị ở tỉnh Ferrara, vùng Emilia-Romagna của Italia, nằm ở vị trí cách khoảng 60 km về phía đông bắc của Bologna và khoảng 30 km về phía đông của Ferrara. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số là 2.367 người và diện tích là 22,5 km².

Migliaro giáp các đô thị: Massa Fiscaglia, Migliarino, Ostellato.

Population

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.comune.migliaro.fe.it/

Đô thị tỉnh Ferrara


title: Mercin-et-Vaux

text:
Mercin-et-Vaux  là một xã ở tỉnh Aisne, vùng Hauts-de-France thuộc miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Aisne

Tham khảo

Mercinetvaux


title: 269 Justitia

text:
Justitia  (định danh hành tinh vi hình: 269 Justitia) là một tiểu hành tinh có kích thước khá lớn ở vành đai chính. Ngày 21 tháng 9 năm 1887, nhà thiên văn học người Áo Johann Palisa phát hiện tiểu hành tinh Justitia khi ông thực hiện quan sát ở Viên và đặt tên nó theo tên Justitia, nữ thần công lý trong thần thoại La Mã, tương đương với nữ thần Themis trong thần thoại Hy Lạp.

Khi được khám phá vào năm 2021, tiểu hành tinh này có màu rất đỏ do có các tholin trên bề mặt của nó, tương tự như các thiên thể bên ngoài Sao Hải Vương. Do đó, Justitia được cho là đã hình thành ở bên ngoài Hệ Mặt Trời mặc dù quỹ đạo hiện tại của nó nằm trong vành đai tiểu hành tinh.

Xem thêm
 Danh sách tiểu hành tinh: 1–1000

Tham khảo

Liên kết ngoài
 The Asteroid Orbital Elements Database
 Minor Planet Discovery Circumstances
 Asteroid Lightcurve Data File

Justitia
18870921
Justitia
Tiểu hành tinh kiểu Ld (SMASS)
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Lichterfelde, Stendal

text:
Lichterfelde là một đô thị thuộc huyện Stendal, bang Sachsen-Anhalt, Đức. Đô thị Lichterfelde, Stendal có diện tích 18,84 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 311 người.

Tham khảo


title: Vallecorsa

text:
Vallecorsa là một đô thị ở tỉnh Frosinone trong vùng Lazio, có vị trí cách khoảng 90 km về phía đông nam của Roma và khoảng 20 km về phía nam của Frosinone. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 3.024 người và diện tích là 39,7 km².

Vallecorsa giáp các đô thị: Amaseno, Castro dei Volsci, Fondi, Lenola, Monte San Biagio.

Lịch sử biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.comune.vallecorsa.fr.it/

Đô thị tỉnh Frosinone


title: Aristebulea

text:
Aristebulea là một chi bướm đêm thuộc họ Crambidae.

Các loài
Aristebulea nobilis (Moore, 1888)
Aristebulea principis Munroe & Mutuura, 1968

Chú thích

Tham khảo

Wurthiini


title: Otukaia crustulum

text:
Otukaia crustulum là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Calliostomatidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Otukaia


title: Điểu thương thủ

text:
Điểu thương thủ (chữ Hán: 鳥槍手, tiếng Anh: Musketeer, tiếng Pháp: Mousquetaire), còn gọi là lính pháo thủ (tại Việt Nam, chữ Nôm:砲手), điểu súng thủ (鳥銃手) hay lính điểu thương, lính hỏa mai, là một danh từ để chỉ những người lính thời cận đại với trang bị vũ khí là súng hỏa mai (điểu thương). Hầu hết điểu thương thủ là lính bộ binh, tuy nhiên cũng có một số đơn vị điểu thương thủ là lính kỵ binh. Mặc dù có nguồn gốc từ châu Á, điểu thương thủ lại từng là một phần cực kỳ quan trọng trong quy chế quân đội châu Âu cận đại cho đến khi súng trường hiện đại (rifle) thay thế súng hỏa mai trong vai trò hỏa lực. Mặc dù vậy, thuật ngữ lính điểu thương (tiếng Đức: Musketier) vẫn còn được dùng như danh xưng truyền thống trong Quân đội Đế quốc Đức cho đến tại Thế chiến thứ nhất.

Nguồn gốc

Mặc dù phát minh ra thuốc súng từ rất sớm, mãi đến thế kỷ XIV, người Trung Quốc mới bắt đầu chế tạo súng điểu thương như là một loại hỏa lực cá nhân và trang bị chúng cho một số đơn vị nhỏ. Súng chỉ đơn giản gồm một nòng nhẵn làm một ống kim loại một đầu bịt chặt, kết hợp với một bệ cầm súng bằng gỗ. Thuốc súng và đạn được nạp qua miệng; thuốc súng được đốt qua một lỗ nhỏ (lỗ đốt) khoét ở bên cạnh; cơ cấu điểm hỏa bằng dây cháy chậm hoặc đá lửa.

Các đơn vị điểu thương thủ đầu tiên xuất hiện vào thời nhà Minh (1368 - 1644) và sau đó là nhà Thanh (1644 - 1911). Những người lính điểu thương này được phiên chế trong một đơn vị gọi là Thần cơ doanh. Tuy nhiên, học thuyết quân sự Trung Quốc truyền thống thường ít xem trọng các đơn vị Thần cơ doanh, vì vậy lính điểu thương hiếm khi giữ vai trò quan trọng trong các chiến dịch quân sự.

Trong quyển Thần Khí Phổ của Triệu Sĩ Trinh viết năm 1598 có mô tả các đơn vị bộ binh của Ottoman dùng súng hỏa mai làm vũ khí, cũng như các mô tả về tư thế ngồi bắn (kneeling shot) của người Ottoman và Trung Quốc, đánh dấu sự xuất hiện của lính điểu thương tại châu Âu. Tuy nhiên, mãi sau một thời gian dài, ở châu Âu mới có các mô tả về súng hỏa mai.

Tại Ấn Độ, pháo thủ trở thành một phần của quân đội Ấn Độ từ sau khi họ sản xuất được súng hỏa mai vào năm 1519. Lính pháo thủ là một bộ phận quan trọng trong phòng thủ để chống lại lực lượng Chiến Tượng phổ biến thời bấy giờ. Người Ấn luôn xếp pháo thủ vào đội hình dự bị cho bộ binh, kỵ binh và tượng binh của họ.

Tại châu Âu

Trong quân đội Tây Ban Nha, các Tercio là các đội bộ binh lớn của Tây Ban Nha lúc bấy giờ có tớ̀i 3000 người bao gồm cả lính cầm thương và pháo thủ. Lực lượng như vậy có thể bù đắp các khuyết điểm cho nhau: bộ binh cầm thương đánh cận chiến và các lính pháo thủ dùng ưu thế của vũ khí tầm xa để chiến đấu ở cự ly xa hơn. Nó có phần giống đội hình Phalanx khi cận chiến nhưng vẫn hiệu quả khi ở cự ly xa. Các lực lượng pháo thủ người Tây Ban Nha thời kỳ này đã có bước phát triển mạnh cho đến khi họ bị Người Pháp đánh bại và bắt mất vua của họ vào năm 1525.

Streltsy (Tiếng Nga: Стрельцы) là các đơn vị phòng ngự người Nga vào thế kỷ 16 đến gần thế kỷ 19 trang bị của họ là súng, họ còn được gọi là Strelets. Các đơn vị Strelty đầu tiên do vị Sa hoàng nổi tiếng của Nga là Ivan bạo chúa đề xuất thành lập vào giữa những năm 1545 - 1550. Họ được thấy lần đầu trong trận vây thành Kazan năm 1552. Những người phục vụ trong lực lượng này có nghĩa vụ phục vụ suốt đời và phải trung thành tuyệt đối với cấp trên.

Sau sự kiện Sophia Alekseyevna mùa thu năm 1689, chính quyền Sa hoàng Pyotr Đại đế đã thực hiện 1 quá trình cải cách lực lượng Streltsy và chính trị.

Sau đó là thoài trào của Streltsy, các lực lượng này dần bị giải tán hoặc sáp nhập vào các lực lượng bộ binh khác còn các quân nhân bị trả về nhà của họ. Các đơn vị Streltsy cuối cùng bị giải tán là vào những năm 1720, tuy nhiên, ở một vài thành phố, các đơn vị này vẫn còn hoạt động cho đến hết thế kỷ 18.

Tại Pháp, pháo thủ là một trong những quy chế quân đội của bộ binh hoàng gia hay còn gọi là Maison du Roi. Họ bắt đầu phục vụ vào năm 1622 cho vua Louis XIII khi ông cho bổ sung vào các đơn vị khinh kỵ (kỵ binh hạnh nhẹ - carabiniers được cha của Louis là vua Henry IV thành lập) các khẩu súng hỏa mai. Các lính pháo thủ trong quân đội Pháp lúc bấy giờ xuất hiện trên cả hai binh chủng bộ binh và kỵ binh

Do chỉ là các đơn vị nhỏ hoặc đơn vị dự bị cho quân đội Hoàng Gia nên các pháo thủ không được hoàng gia tin dùng lắm. Do tính chất của mình, các đơn vị pháo thủ dần được mở rộng ra cho các tầng lớp thấp hơn trong xã hội Pháp, nó không còn là đặc quyền của các quý tộc nữa, các thanh niên là nam của các gia đình có uy tín đều có thể tham gia thành Ngự Lâm Pháo Thủ (Mousquetaire du Roi). Do sự mở rộng này mà tạo nên 2 huyền thoại của các lính Ngự Lâm người Pháp: lực lượng Dragoon và tiểu thuyết "Ba chàng lính Ngự Lâm".

Ở Thụy Điển, vua Gustav II Adolf được xem là người tạo ra các chiến thuật chiến tranh với các lực lượng pháo thủ lớn. Với những cải cách của mình, vua Gustav II Adolf đã tạo ra một phong cách mới trong chiến tranh và nhanh chóng, nó trở thành 1 chuẩn trong các cuộc chiến sau này.

"Red coat" (vì quân Anh mặc áo choàng màu đỏ) tạo ra một đế quốc lớn nhất trong lịch sử nhân loại - Đế quốc Anh (bây giờ hay được biết đến với tên Vương Quốc Liên Hiệp Anh - United Kingdom).

Ban đầu lính pháo thủ của Anh chỉ là một lực lượng khá thô sơ và được bảo trợ bởi công ty Đông Ấn tại Ấn Độ và một vài quý tộc uy tính. Các áo khoác của họ có nhiều màu sắc tùy thuộc vào lực lượng họ đang phục vụ.

Tham khảo

Chiến binh
Bộ binh


title: Le Ménil-Scelleur

text:
Le Ménil-Scelleur là một xã thuộc tỉnh Orne trong vùng Normandie tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 235 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

INSEE

Menilscelleur


title: Tinodes adlmannsederi

text:
Tinodes adlmannsederi là một loài Trichoptera trong họ Psychomyiidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Chú thích

Tham khảo

Tinodes


title: Épiais-lès-Louvres

text:
Épiais-lès-Louvres là một xã ở tỉnh Val-d’Oise, thuộc vùng Île-de-France ở miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
Louvres
Xã của tỉnh Val-d’Oise

Tham khảo

Association of Mayors of the Val d'Oise
INSEE
IGN

Liên kết ngoài
Mérimée database - Cultural heritage
Land use (IAURIF)

Xã của Val-d'Oise


title: Bandung

text:
Bandung (Tiếng Sunda: ᮘᮔ᮪ᮓᮥᮀ) là thành phố lớn thứ 4 Indonesia, là tỉnh lỵ của tỉnh Tây Java. Thành phố có 2,5 triệu dân (năm 2004), diện tích 167,67 km², cách Jakarta 180 km về phía đông nam. Đây là thành phố lớn thứ tư của Indonesia, là và là vùng vực đô thị lớn thứ hai, với 7.400.000 trong năm 2007. Thành phố nằm ở khu vực cao 768 m (2.520 ft) trên mực nước biển, Bandung có nhiệt độ quanh năm tương đối mát hơn so với hầu hết các thành phố khác của Indonesia. Thành phố này nằm trong lưu vực sông và có các lửa bao quanh. Địa hình này cung cấp cho thành phố với một hệ thống phòng thủ tốt tự nhiên, đó là lý do chính mà chính quyền Đông Ấn Hà Lan di chuyển thủ đô thuộc địa từ Batavia đến Bandung. Năm 2020, dân số toàn thành phố đã vượt hơn 3 triệu người.

Những người thực dân Hà Lan đầu tiên mở đồn điền trà trên khắp các ngọn núi trong thế kỷ XVIII, sau đó là xây dựng đường nối khu vực trồng đến thủ đô (180 km hoặc 112 dặm về phía tây bắc). Những cư dân của châu Âu ở thành phố này đã yêu cầu thành lập một đô thị (gemeente), được công nhận vào năm 1906 và từng bước phát triển Bandung mình thành một thành phố nghỉ mát cho các chủ rừng. Khách sạn sang trọng, nhà hàng, quán cà phê và cửa hàng châu Âu đã được mở trong đó thành phố được mệnh danh như van Parijs Java (tiếng Hà Lan: "Paris của Java").

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Website chính thức
 Website du lịch chính thức

 Hội Di sản Bandung
 Homepage của Bandung
 Expat living in Bandung

Tỉnh lỵ Indonesia

Khu dân cư ở Tây Java
Thành phố của Indonesia


title: Chuỗi Taylor

text:
Trong toán học, chuỗi Taylor của một hàm số là tổng vô hạn của các phần tử biểu diễn bằng các đạo hàm của hàm đó tại một điểm. Với mọi hàm thường gặp, giá trị hàm và tổng chuỗi Taylor bằng nhau khi gần điểm này. Chuỗi Taylor được đặt theo tên nhà toán học Brook Taylor, người giới thiệu chúng trong 1715. Nếu 0 là điểm để tính đạo hàm, thì chuỗi Taylor cũng được gọi là chuỗi Maclaurin, theo Colin Maclaurin, người nghiên cứu trường hợp đặc biệt này của Taylor vào giữa thập niên 1700.

Tổng từng phần của  phần tử đầu tiên của chuỗi Taylor là đa thức bậc  được gọi là đa thức Taylor bậc  của hàm số. Các đa thức Taylor là các xấp xỉ của hàm số, và thường xấp xỉ tốt hơn khi  tăng. Định lý Taylor tính xấp xỉ sai số của các đa thức đó. Nếu chuỗi Taylor của hàm đó hội tụ, tổng của nó là giới hạn của dãy các đa thức Taylor. Giá trị hàm số có thể khác với tổng của chuỗi Taylor, kể cả khi chuỗi Taylor của nó hội tụ. Một hàm số là hàm giải tích tại điểm  khi nó bằng tổng chuỗi Taylor của nó trên một khoảng mở (hay hình tròn mở trong mặt phẳng phức) nào đó chứa . Điều này cho thấy hàm số giải tích tại mọi điểm trên khoảng (hay trên hình tròn).

Định nghĩa
Chuỗi Taylor của hàm thực hay phức  khả vi vô hạn tại số thực hay phức  tương ứng là chuỗi lũy thừa sau:
:

trong đó  ký hiệu giai thừa của .  Để gọn hơn, bằng cách sử dụng ký hiệu Sigma, công thức trên được viết lại thành
:
trong đó  ký hiệu đạo hàm thứ  của  tính tại . Đạo hàm với bậc 0 của  được định nghĩa là chính hàm  và hai giá trị  và  đều định nghĩa bằng với 1.

Khi , chuỗi trên cũng được gọi là chuỗi Maclaurin.

Các ví dụ
Chuỗi Taylor của đa thức bất kỳ là chính đa thức đó.

Chuỗi Maclaurin của  là chuỗi hình học

Bằng cách thay  thành , chuỗi Taylor của  tại  là

Bằng cách tính nguyên hàm của chuỗi Maclaurin trên, ta tìm thấy chuỗi Maclaurin của , trong đó  ký hiệu lôgarit tự nhiên:

Chuỗi Taylor tương ứng của  tại  là

và tổng quát hơn thì, chuỗi Taylor của  tại điểm  khác không tùy ý là:

Chuỗi Maclaurin của hàm mũ  là

Khai triển trên đúng là bởi đạo hàm của  đối với   cũng là , và  bằng với 1. Do đó ta được  tại tử số và  tại mẫu số của mỗi phần tử trong chuỗi.

Lịch sử
Triết học gia Hy Lạp Zeno đã xét đến bài toán tính tổng vô hạn các phần tử nhưng kết quả thu được là hữu hạn, nhưng đã bác bỏ nó vì đây là nhiệm vụ bất khả thi; kết quả ra được nghịch lý Zeno. Sau đó, Aristotle đưa ra lời giải cho nghịch lý bằng triết học, nhưng phần toán học thì chưa được giải quyết cho đến khi được giải bởi Archimedes. Qua phương pháp vét cạn của Archimedes, ta mới nhận thấy rằng dù có chia vô hạn một giá trị nào đó thì tổng thu được vẫn là hữu hạn. Lưu Huy độc lập tìm ra phương pháp này vài thế kỷ sau đó.

Trong thế kỷ 14, các ví dụ sớm nhất của chuỗi Taylor và các phương pháp tương tự được nêu bởi Madhava xứ Sangamagrama. Mặc dù không bài viết nào của ông còn tồn tại, nhưng những bài viết sau đó của các nhà toán học Ấn Độ cho rằng ông đã tính được một số chuỗi, cụ thể hơn là chuỗi các hàm lượng giác sin, cos, tang, và arctan. Trường toán học và thiên văn của Kerala đã mở rộng thêm công trình của ông với nhiều khai triển chuỗi và xấp xỉ cho tới thế kỷ 16.

Trong thế kỷ 17, James Gregory cũng làm việc với chuỗi này và xuất bản một số chuỗi Maclaurin. Phải tới năm 1715 thì phương pháp tổng quát để xây các chuỗi cho các hàm mà chúng tồn tại mới được đưa bởi Brook Taylor, và sau đó chuỗi này được đặt theo tên ông.

Chuỗi Maclaurin được đặt tên theo Colin Maclaurin, một giáo sư tại Edinburgh, người xuất bản các trường hợp đặc biệt của chuỗi Taylor vào những năm 1700 .

Hàm giải tích

Nếu  được xác định bởi chuỗi lũy thừa hội tụ trong hình tròn mở tâm  trên mặt phẳng phức (hay trên khoảng số thực), nó được gọi là hàm giải tích trên miền đó . Do đó, với  thuộc miền đó, và  được cho bởi chuỗi lũy thừa hội tụ sau

Tính đạo hàm bởi  cho công thức trên  lần, rồi đặt  thì được:

Vì vậy khai triển chuỗi lũy thừa khi ấy tương đương với chuỗi Taylor. Do đó, hàm số giải tích trong hình tròn mở tâm  khi và chỉ khi chuỗi Taylor của nó hội tụ đến giá trị hàm tại mỗi điểm thuộc hình tròn.

Nếu  bằng với tổng chuỗi Talor tại mọi  thuộc mặt phẳng phức, thì nó được gọi là hàm nguyên . Các đa thức, hàm mũ , và các hàm lượng giác sin và cos, là các ví dụ của hàm nguyên. Các ví dụ của các hàm không nguyên bao gồm căn bậc hai, lôgarit, các hàm lượng giác tang, và nghịch đảo của nó, arctan. Đối với các hàm này, chuỗi Taylor không hội tụ khi  xa khỏi . Nghĩa là chuỗi Taylor phân kỳ tại  khi khoảng cách giữa  và  lớn hơn bán kính hội tụ. Chuỗi Taylor có thể dùng để tính giá trị hàm nguyên tại mọi điểm, nếu giá trị của hàm đó cũng như các đạo hàm của hàm đó đã được tính trước tại một điểm.

Các ứng dụng của chuỗi Taylor cho hàm giải tích bao gồm :
Các tổng riêng (Các đa thức Taylor) của chuỗi có thể dùng để tính xấp xỉ giá trị hàm. Các xấp xỉ này tốt khi đủ số phần tử được xét.
Vi phân và tích phân của chuỗi lũy thừa có thể được tính dễ dàng hơn so với hàm ban đầu.
Hàm giải tích chỉ có thể mở rộng duy nhất thành hàm chỉnh hình trên hình tròn mở trong mặt phẳng phức. Điều này giúp cho ta làm việc trong giải tích phức.
Chuỗi (đã bị cắt đi một phần) có thể dùng để tính giá trị số của hàm, (bằng cách đưa các đa thức về dạng Chebyshev rồi dùng thuật toán Clenshaw).
Các phép đại số có thể sử dụng trên biểu diễn chuỗi lũy thừa, ví dụ như công thức Euler đến từ khai triển chuỗi Taylor cho các hàm lượng giác và hàm mũ. Kết quả này quan trọng trong giải tích điều hòa.
Xấp xỉ sử dụng các phần tử đầu của chuỗi Taylor có thể khiến một số bài toán bất khả thi giải được trong miền được giới hạn; Phương pháp này được sử dụng trong vật lý.

Sai số xấp xỉ và hội tụ

Trong ảnh là xấp xỉ chính xác của hàm  quanh điểm . Đường màu hồng là đa thức Taylor bậc 7:

Sai số của xấp xỉ này không quá . Với một chu kỳ đầy đủ () sai số này nhỏ hơn 0.08215. Cụ thể hơn, với , sai số nhỏ hơn 0,000003.

Ngược lại là ảnh đồ thị của hàm  và đa thức Taylor của nó quanh . Các xấp xỉ này hội tụ chỉ khi ; ngoài miền này các đa thức Taylor tính xấp xỉ kém hơn so với các đa thức trong miền.

Sai số xuất hiện trong xấp xỉ hàm số của đa thức Taylor bậc  được gọi là phần dư Taylor (hay cụ thể hơn, phần dư Taylor bậc n) và được ký hiệu bởi hàm :

Trong đó  ký hiệu đa thức Taylor bậc n. Định lý Taylor được dùng để xác định cận trên và dưới của phần dư.

Tổng quát thì, chuỗi Taylor không nhất thiết phải hội tụ. Thêm nữa tập các hàm mà chuỗi Taylor của nó hội tụ là tập meagre trong không gian Fréchet của các hàm trơn. Và kể cả khi chuỗi Taylor của hàm  có hội tụ, giới hạn của nó cũng không nhất thiết phải bằng với giá trị của hàm . Lấy ví dụ, hàm

khả vi vô hạn tại , và có mọi đạo hàm của nó bằng không tại đó. Do đó, chuỗi Taylor của  quanh  cũng bằng không. Tuy nhiên,  không phải hàm không, nên không bằng với chuỗi Taylor quanh . Do đó, hàm  trên là ví dụ của hàm trơn không giải tích.

Trong giải tích thực, ví dụ này cho thấy có vô số các hàm khả vi vô hạn  mà chuỗi Taylor của nó không bằng với  kể cả khi chuỗi hội tụ. Ngược lại, các hàm chỉnh hình trong giải tích phức luôn có chuỗi Taylor của nó hội tụ,thậm chí kể cả các hàm phân hình, dù các hàm đó có các điểm kỳ dị nhưng chuỗi Taylor của nó không bao giờ hội tụ đến giá trị khác với giá trị hàm. Tuy nhiên, hàm phức liên tục , không tiến đến 0 khi  chạy tới 0 theo trục ảo, nên nó không trong mặt phẳng phức và chuỗi Taylor của nó không xác định tại 0.

Tổng quát hơn, mọi dãy số thực hay phức có thể làm hệ số của chuỗi Taylor cho một hàm số khả vi vô hạn trên đường số thực, một hệ quả của bổ đề Borel. Do đó, bán kính hội tụ của chuỗi Taylor có thể bằng không. Có vô hạn các hàm khả vi vô hạn mà chuỗi Taylor của nó có bán kính hội tụ bằng 0 mọi điểm.

Hàm số không thể viết thành chuỗi Taylor tại các điểm kỳ dị; nếu muốn thì, ta vẫn có thể có khai triển chuỗi nếu cho phép sử dụng lũy thừa bậc âm của biến ; xem chuỗi Laurent. Lấy ví dụ, hàm  có thể viết thành chuỗi Laurent.

Tổng quát hóa
Tuy nhiên, có dạng tổng quát của chuỗi Taylor có hội tụ đến giá trị hàm với bất kỳ hàm liên tục bị chặn trên , sử dụng vi tích phân của số gia hữu hạn.  Đầy đủ hơn, ta có định lý sau bởi Einar Hille, rằng với bất kỳ ,

Ở đây  là toán tử số gia hữu hạn thứ  với bước . Chuỗi này là chuỗi Taylor, nhưng thay vì là đạo hàm thì thay vào đó là số gia: chuỗi này tương tự với chuỗi Newton. Khi hàm  giải tích tại , các phần tử trong chuỗi hội tụ đến các phần tử trong chuỗi Taylor, do thế mới ám chỉ tổng quát chuỗi Taylor.

Tổng quát thì, với bất kỳ dãy vô hạn  nào, định thức chuỗi lũy thừa sau được thỏa mãn:

Nên cụ thể hơn thì,

Chuỗi trong vế phải là giá trị kì vọng của , trong đó  là biến ngẫu nhiên trong phân phối Poisson lấy giá trị  với xác suất . Do đó,

Luật số lớn cho rằng định thức này thỏa mãn.

Danh sách các chuỗi Maclaurin cho một số hàm thường gặp

Sau đây là các khai triển chuỗi Maclaurin cho một số hàm thường gặp. Tất cả khai triển này đều đúng với  phức.

Hàm mũ

Hàm mũ  (với cơ số ) có chuỗi Maclaurin
.
Nó hội tụ với mọi .

Hàm sinh mũ của các số Bell là hàm mũ của số trước đó của hàm mũ:

Lôgarit tự nhiên

Lôgarit tự nhiên (với cơ số ) có chuỗi Maclaurin

Chúng hội tụ với . (Thêm nữa, chuỗi cho  hội tụ khi , và chuỗi cho  hội tụ khi .)

Chuỗi hình học

Chuỗi hình học và các đạo hàm của nó có chuỗi Maclaurin như sau

Tất cả đều hội tụ cho .  Đây là các trường hợp đặc biệt cho chuỗi nhị thức trong mục sau.

Chuỗi nhị thức

Chuỗi nhị thức là chuỗi lũy thừa

trong đó các hệ số là các hệ số nhị thức:

(Nếu , tích này thành tích rỗng và có giá trị 1.)  Nó hội tụ cho  với bất kỳ số thực hay phức .

Khi , chuỗi này trở thành chuỗi hình học trong mục trước.  Trường hợp đặc biệt  và  cho hàm căn bậc hai và nghịch đảo của nó:

Khi chỉ có mỗi các phần tử tuyến tính được giữ lại, xấp xỉ này đơn giản hóa thành xấp xỉ nhị thức.

Các hàm lượng giác
Các hàm lượng giác thường gặp và nghịch đảo của chúng có chuỗi Maclaurin như sau:

Tất cả các góc đều trong radian. Các số  xuất hiện trong biểu thức  là các số Bernoulli. Các số  trong khai triển của  là các số Euler.

Các hàm Hyperbolic
Các hàm hyperbolic có chuỗi Maclaurin gần giống với các hàm lượng giác:

Các số  xuất hiện trong chuỗi cho  là các số Bernoulli.

Hàm Polylogarit
Các hàm polylogarit có định thức sau:

Các hàm chi Legendre được định nghĩa như sau:

Các công thức bên dưới được gọi là nguyên hàm tiếp tuyến nghịch đảo:

Trong cơ học thống kê, các công thức này rất quan trọng.

Hàm Elliptic

Nguyên hàm Elliptic đầy đủ của loại đầu K và loại thứ hai E được định nghĩa như sau:

Các hàm theta Jacobi mô tả thế giới của hàm môđun elliptic và chúng thường có chuỗi Taylor như sau :

Dãy số phân hoạch P(n) có hàm sinh sau:

Dãy số phân hoạch nghiêm ngặt Q(n) có hàm sinh sau:

Tính chuỗi Taylor
Có nhiều phương pháp để tính chuỗi Taylor cho các hàm số khác nhau. Đầu tiên có thể dùng luôn định nghĩa chuỗi Taylor, song làm như vậy yêu cầu phải tổng quát các hệ số theo một nhận dạng dễ nhìn. Ngoài ra, cũng có thể sử dụng các phép cơ bản như phép thế, phép nhân, phép chia hay cộng, trừ của chuỗi Taylor căn bản để tìm chuỗi Taylor cho hàm cần tìm, bởi bản chất của chuỗi Taylor là chuỗi lũy thừa. Trong một số trường hợp, có thể tìm ra chuỗi Taylor bằng cách liên tục áp dụng tích phân từng phần. Tiện hơn nhiều đó là việc dùng các hệ thống đại số máy tính để tính các chuỗi Taylor.

Ví dụ đầu tiên
Để tính đa thức Taylor bậc 7 của hàm sau
 ,
đầu tiên có thể viết lại thành
.
Chuỗi Taylor cho lôgarit tự nhiên (sử dụng ký hiệu O lớn) là

và cho hàm cosin là
.
Khai triển của hàm cosin có phần tử bằng không, cho phép thay chuỗi thứ hai vào chuỗi thứ nhất rồi bỏ đi các phần tử có bậc lớn hơn 7 bằng cách sử dụng ký hiệu  lớn:

Bởi hàm cosin là hàm chẵn, hệ số cho các lũy thừa bậc lẻ  đều bằng không.

Ví dụ thứ hai
Giả sử muốn tìm chuỗi Taylor tại 0 cho hàm số

Sau đây là khai triển chuỗi Taylor sau cho hàm

và như ví dụ đầu,

Giả sử chuỗi lũy thừa có dạng

Nhân hai vế với mẫu số rồi thay khai triển chuỗi cho cosin được

Gộp các phần tử cho tới bậc 4 được

Các giá trị của  có thể tìm được bằng cách so sánh với các hệ số trên của , ra được:

Ví dụ thứ ba
Ở đây ta dùng "khai triển gián tiếp" để tìm ra khai triển cho hàm số sau. Phương pháp này sử dụng khai triển của hàm mũ. Để khai triển hàm  thành chuỗi Taylor của , ta dùng khai triển đã biết của hàm mũ :

Từ đó,

Dùng chuỗi Taylor cho định nghĩa
Theo cổ điển, các hàm đại số được định nghĩa bởi phương trình đại số, và các hàm siêu việt (bao gồm các hàm trên) được định nghĩa bởi một số tính chất thêm vào mà chúng thỏa mãn, như phương trình vi phân. Lấy ví dụ, hàm mũ là hàm bằng với đạo hàm của nó tại mọi nơi, nhận giá trị 1 tại gốc tọa độ . Tương tự như vậy, có thể định nghĩa các hàm giải tích bằng các chuỗi Taylor của chúng.

Chuỗi Taylor được sử dụng để định nghĩa các "toán tử" trong nhiều trường của toán học. Cụ thể hơn, điều này đúng khi định nghĩa cổ điển của hàm số không còn đúng nữa. Lấy ví dụ, dùng chuỗi Taylor, ta có thể mở rộng các hàm giải tích cho tập các ma trận và các toán tử, như mũ ma trận hay lôgarit ma trận .

Trong các nhánh khác, như giải tích, người ta thường làm việc dễ dàng hơn với chính các chuỗi lũy thừa. Ví dụ chẳng hạn, có thể coi nghiệm của phương trình vi phân là chuỗi lũy thừa, sau đó thử chứng minh xem chuỗi Taylor đó có phải là chuỗi Taylor của nghiệm cần tìm.

Chuỗi Taylor cho hàm nhiều biến

Chuỗi Taylor có thể tổng quát hóa cho hàm nhiều biến như sau

Lấy ví dụ, đối với hàm  phụ thuộc vào hai biến,  và , chuỗi Taylor của nó đến bậc hai quanh điểm  là

trong đó các chữ viết dưới ký hiệu đạo hàm riêng tương ứng.

Khai triển chuỗi Taylor bậc hai cho hàm scalar nhiều biến có thể viết gọn lại thành

trong đó  là gradient của  tính tại  và  là ma trận Hesse. Sử dụng ký hiệu đa chỉ số ,chuỗi Taylor cho hàm nhiều biến viết lại thành

vẫn được hiểu là phương trình ban đầu nhưng được viết gọn lại đi, nhìn chung tương tự với trường hợp hàm 1 biến.

Ví dụ

Để tính khai triển chuỗi Taylor bậc hai quanh điểm  cho hàm số

đầu tiên cần tính các đạo hàm riêng cần thiết:

Tính các đạo hàm tại gốc tọa độ ra các hệ số Taylor

Thay các hệ số trên vào công thức

ra được

Bởi hàm  giải tích khi , ta có

So sánh với chuỗi Fourier

Chuỗi Fourier cho phép biểu diễn hàm tuần hoàn (hay hàm được định nghĩa trên khoảng đóng ) là tổng vô hạn của các hàm lượng giác (sin và cosine). Theo cách hiểu đó, chuỗi Fourier cũng có vẻ tương tự với chuỗi Taylor, bởi chuỗi Taylor cũng là tổng vô hạn nhưng là của các lũy thừa. Song, hai chuỗi này khác nhau tại một số điểm sau:
 Dù có bỏ đi bất cứ hữu hạn số phần tử nào trong chuỗi Taylor của  quanh điểm , thì giá trị chuỗi vẫn bằng với  tại . Ngược lại, chuỗi Fourier được tính bằng nguyên hàm trên toàn khoảng nên không có điểm nào trong khoảng mà giá trị hàm bằng với giá trị chuỗi.
 Để tính chuỗi Taylor thì cần phải biết hàm số trên một lân cận nhỏ tùy ý của một điểm nào đó, trong khi tính chuỗi Fourier thì cần phải biết hàm số trên toàn bộ miền của nó. Theo cách hiểu đó, có thể nói chuỗi Taylor có tính "địa phương" còn chuỗi Fourier thì mang tính "toàn cục".
 Chuỗi Taylor được định nghĩa cho các hàm có vô hạn đạo hàm tại một điểm, trong khi chuỗi Fourier được định nghĩa cho hàm khả tích.  Ví dụ cụ thể như, các hàm mà không đâu khả vi. (Ví dụ,  có thể là hàm Weierstrass.)
 Hội tụ giữa hai chuỗi có các tính chất khác nhau. Kể cả khi chuỗi Taylor có bán kính hội tụ của nó dương, giá trị chuỗi không nhất thiết phải bằng giá trị hàm; nhưng nếu hàm số giải tích thì chuỗi hội tụ từng điểm với hàm, và hội tụ đều trên mọi tập con compact của khoảng hội tụ. Còn đối với chuỗi Fourier, nếu hàm số bình phương khả tích thì hàm số hội tụ trong trung bình toàn phương, nhưng cần có điều kiện thêm vào để đảm bảo hội tụ từng điểm hay hội tụ đều (ví dụ chẳng hạn, nếu hàm tuần hoàn và thuộc lớp C1 thì chuỗi Fourier hội tụ đều).
 Trong ứng dụng, khi muốn tính xấp xỉ một hàm số với hữu hạn số phần tử thì sử dụng đa thức Taylor hoặc tổng riêng của chuỗi các hàm lượng giác, tương ứng với chuỗi Taylor và chuỗi Fourier. Trong trường hợp chuỗi Taylor, thì sai số của nó rất nhỏ trong lân cận của điểm nó được xét, nhưng lại rất lớn khi cách xa điểm đang xét. Đối với chuỗi Fourier thì sai số được phân phối trên toàn miền của hàm số.

Xem thêm
 Chuỗi Laurent
 Định lý Taylor

Tham khảo

Nguồn khác

Liên kết ngoài
 "Taylor Series" ở MathWorld
 Madhava of Sangamagramma
 "Discussion of the Parker-Sochacki Method"

Chuỗi toán học
Lý thuyết xấp xỉ

pl:Wzór Taylora#Szereg Taylora


title: Ledinghem

text:
Ledinghem là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais trong vùng Hauts-de-France của Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Pas-de-Calais

Tham khảo
INSEE
IGN

Liên kết ngoài
 Ledinghem on the Quid website

Xã của Pas-de-Calais


title: Sân bay Mukah

text:
Sân bay Mukah  là một sân bay ở Mukah, một thị xã ở bang Sarawak của Malaysia. Sân bay này có một đường băng dài 1097 m bề mặt bitum. Đơn vị vận hành sân bay này là Malaysia Airports Berhad.

Các hãng hàng không và các tuyến điểm
Hiện có các hãng hàng không sau đây đang hoạt động tại sân bay này:
Malaysia Airlines
MASwings (Kuching, Miri, Sibu)

Xem thêm
 Danh sách các sân bay Malaysia

Tham khảo

Liên kết ngoài
Short Take-Off and Landing Airports (STOL) tại Malaysia Airports Holdings Berhad

Sân bay Malaysia


title: Pace del Mela

text:
Pace del Mela là một đô thị ở tỉnh Messina trong vùng Sicilia của Italia, có vị trí cách khoảng 170 km về phía đông của Palermo và vào khoảng 20 km về phía tây của Messina. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 6.169 người và diện tích là 12,1 km².

Pace del Mela giáp các đô thị: Condrò, Gualtieri Sicaminò, San Filippo del Mela, San Pier Niceto, Santa Lucia del Mela.

Lịch sử biến động dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Messina
Đô thị Thành phố trung tâm Messina


title: Bombus hypocrita

text:
Bombus hypocrita là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Pérez mô tả khoa học năm 1905.

Chú thích

Tham khảo

H
Động vật được mô tả năm 1905


title: Coelocrania latiffi

text:
Coelocrania latiffi là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Mohamedsaid miêu tả khoa học năm 1993.

Chú thích

Tham khảo

Coelocrania


title: OGame

text:
OGame là một text game (dựa trên nền tảng chữ và số), quản lý tài nguyên và tham gia chiến tranh liên thiên hà với khoảng 2 triệu tài khoản khác.

Tính đến tháng 1 năm 2011, Ogame.org đã có 52 thiên hà, và nhiều thiên hà khác sẽ được bổ sung theo chu kì. Ogame.org cũng chứa thiên hà "pr0game" được liệt kê trong Ogame.org như thiên hà 35.
Ngoài ra đang có 1 nhóm nhỏ những người chơi việt đang tự việt hóa và phát triển Ogame phiên bản Việt với mong muốn đưa Ogame đến tới người Việt, phiên bản này lấy phong cách Ogame với các chức năng của Ogame và được phát triển với nhiều chức năng mới sẽ hứa hẹn nhiều hấp dẫn hơn tại Ogame việt này.

Lối chơi

Mỗi người bắt đầu với 1 hành tinh ngẫu nhiên,với tên mặc định là "Homeworld" (tên này có thể đổi được). Xây dựng hành tinh đó, sau đó có thể tiếp tục phát triển hành tinh ban đầu hoặc bành trướng thuộc địa (lên đến 9 hành tinh ở bản cũ và không giới hạn ở phiên bản redesign hay thường gọi là bản Flash). Tất cả mọi việc từ xây dựng công trình, nghiên cứu khoa học, và những sứ mệnh được thi hành tại hành tinh hoặc Mặt Trăng. Khi bạn có một số loại tàu chiến nhất định bạn có thể đi đánh phá hành tinh của người chơi khac, nếu chiến thắng trong trận chiến có thể thu được 1 lượng res nhất định và tạo ra mãnh vỡ khi tàu bị phá hủy (của bản thân hoặc của người chơi khác), có thể tạo nên Mặt Trăng từ mãnh vỡ.

Tài nguyên

Có năm loại tài nguyên trong OGame: kim loại (Metal), khoáng thạch(Crystal), Đơteri (Deuterium), năng lượng (Energy) và vật chất đen tối (Dark matter).

Kim loại là tài nguyên dư thừa nhất và được khai thác từ tự nhiên bằng mỏ kim loại. Kim loại được dùng nhiều để xây dựng công trình, kết cấu hành tinh, hạm đội tàu, hệ thống phòng thủ, nghiên cứu khoa học.

Khoáng thạch là tài nguyên dư thừa thứ nhì và được khai thác từ tự nhiên bằng mỏ khoáng thạch. Khoáng thạch cũng được dùng để xây dựng công trình, kết cấu hành tinh, hạm đội tàu, hệ thống phòng thủ, nhưng dùng nhiều trong nghiên cứu khoa học.

Đơteri (Deuterium-D2) là tài nguyên hiếm nhất và được khai thác từ nhà máy tổng hợp D2. D2 dùng làm năng lượng cho hạm đội thi hành nhiệm vụ và cho việc nghiên cứu khoa học. Nó cũng được dùng một ít cho việc truy cập thông tin của thiên hà: xem xét tổng quan vũ trụ của OGame và kiểm tra sự di chuyển của hạm đội đối phương.

Năng lượng cần để tất cả mỏ khai thác hoạt động. Hiệu quả của mỏ khai thác phụ thuộc năng lượng cung cấp cho nó. Năng lượng có thể sán xuất bằng nhà máy năng lượng mặt trời, nhà máy điện nguyên tử, vệ tinh năng lượng mặt trời. Năng lượng cũng cần thiết cho việc xây dựng công trình củ công nghệ tạo đất (Terraformers) và nghiên cứu trọng lực.

Vật chất đen tối có được chủ yếu là mua bằng tiền mặt. Cũng có thể tìm được bằng việc thám hiểm, nhưng việc này rất mạo hiểm vì có khả năng mất hạm đội. Vật chất đen tối cho phép người chơi trở thành người cầm đầu và thuê nhân viên.

Xếp hạng

Người chơi được xếp hạng thông qua điểm của họ, một điểm sẽ được cộng khi người chơi sử dụng một nghìn đơn vị tài nguyên, và mất một nghìn đơn vị tài nguyên sẽ bị trừ một điểm.

Công trình

Công trình xây dựng dùng đỏ khai thác tài nguyên (các loại mỏ), sảnxuất năng lượng (nhà máy năng lượng mặt trời, nhà máy điện nguyên tử), nhà kho, xây hạm đội và hệ thống phòng thủ (Xưởng đóng tàu-Shipyard), nghiên cứu (Viện nghiên cứu-Research Lab, rút ngắn thời gian xây dựng (Xưởng robot-Robotic Factory và Xưởng thiết bị nano-Nanite Factory). Hai nguyên liệu chính cần thiết ban đầu để xây dựng là kim loại và khoáng thạch, về sau các công trình quan trọng hơn sẽ cần đến D2. Một số công trình bạn có thể xây từ lúc bắt đầu có hành tinh, trong khi một số ít khác bạn cần phải có một số điều kiện khác. Để biết rõ về các điều kiện cần có, bạn có thể coi ở phần Công nghệ-Technology.

Sơ lược về các công trình
- Metal Mine: Mỏ khai thác kim loại.
- Crystal Mine: Mỏ khai thác khoáng thạch.
- Deuterium Synthesizer: mỏ khai thác D2.
- Solar Plant: Nhà máy điện năng lượng mặt trời.
- Fusion Plant: nhà máy điện nguyên tử.
- Robotic Factory: Xưởng Robot. Khi các công trình kiến trúc của bạn trở nên phức tạp, thời gian xây sẽ kéo dài hơn. Để tăng tiến độ xây dựng, bạn nên nâng cấp loại nhà này.
- Nanite Factory: Xưởng thiết bị nano. Mỗi cấp Nanite giúp bạn giảm thời gian xây nhà và tàu giảm một nửa, đây là một công trình không thể thiếu một khi bạn phát triển mạnh.
- Kho kim loại(Metal Storage): Kho chứa kim loại. Mỗi hành tinh chỉ có thể chứa tối đa 100k kim loại, nếu kim loại của bạn nhiều hơn số lượng tối đa này, bạn sẽ cần phải xây nhà chứa.
- Kho chứa khoáng thạch(Crystal Storage): Kho chứa khoáng thạch.
- Thùng chứa đơteri(Deuterium Tank): Dùng để chứa D2.
- Phòng nghiên cứu(Research Lab): nơi nghiên cứu các công nghệ mới. Cấp càng cao sẽ giúp bạn nghiên cứu nhanh hơn và cũng sẽ cho phép bạn nghiên cứu nhiều loại công nghệ hơn.
- Hầm hỏa tiễn(Rocket Silo): dùng để chứa hoã tiển chống và hoả tiễn xuyên hành tinh. Mỗi cấp sẽ cho phép bạn sản xuất 5 hoã tiển (1 trong hai loại).

Nghiên cứu

Người chơi có khả năng nghiên cứu công nghệ tiên tiến tại phòng nghiên cứu. Mỗi khi nâng cấp phòng nghiên cứu thì người chơi có khả năng nghiên cứu những công nghệ tối tân hơn. Công nghệ càng cao đồng nghĩa với việc hao tốn nhiều tài nguyên.

Sơ lược công nghệ
- Espionage Technology: công nghệ do thám.
- Computer Technology: công nghệ máy tính.
- Weapon Technology: công nghệ vũ khí.
- Shielding Technology: công nghệ che chắn.
- Armour Technology: công nghệ tăng cường lớp giáp.
- Energy Technology: công nghệ năng lượng.
- Hyperspace Technology: Công nghệ không gian đa chiều.
- Combustion Engine: công nghệ đốt cháy nhiên liệu.
- Impulse Engine: công nghệ tăng sức đẩy cho tàu.
- Laser Technology: công nghệ laser.
- Ion Technology: công nghệ Ion.
- Plasma Technology: công nghệ Plasma.
- Graviton Technology: công nghệ nghiên cứu trọng lực.

Công cụ

 Speed Sim - SpeedSim (Mô phỏng, tính toán các trận chiến Ogame)

Tham khảo

 http://www.labusinessjournal.org/article-46-ogame.html
 www.gamevn.com article (tiếng Việt)
 www.br-online.de article (German)
 http://starwarvn.com  (Sever Tiếng Việt)

Trò chơi trực tuyến
Trò chơi điện tử năm 2002


title: Centris flavofasciata

text:
Centris flavofasciata là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1900.

Chú thích

Tham khảo

Centris
Động vật được mô tả năm 1900


title: Lisses

text:
Lisses () là một xã ở tỉnh Essonne thuộc vùng Île-de-France miền bắc nước Pháp.

One of the main landmarks of the town is the Dame du Lac, a man-made architectural climbing structure in the Park du Lac (Park of the Lake), which is commonly used to practice parkour on, but is currently closed to the public.

Theo điều tra dân số năm 1999, dân số xã này là .

Tham khảo

Đọc thêm
Mayors of Essonne Association
 INSEE commune file

Liên kết ngoài
Trang mạng chính thức
Mérimée database - Cultural heritage
Land use (IAURIF)

Xã của Essonne


title: 5138 Gyoda

text:
5138 Gyoda (1990 VD2) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 13 tháng 11 năm 1990 bởi Hioki và Hayakawa ở Okutama.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 5138 Gyoda

Thiên thể phát hiện năm 1990
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Molophilus cruciferus

text:
Molophilus cruciferus là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Molophilus
Limoniidae ở vùng Australasia


title: As-Salam Al-Malaki Al-Urduni

text:
Quốc ca của Jordan có tên gọi là Al-salam Al-malaki Al-urdoni (tiếng Ả Rập: السلام الملكي الأردني). Bài quốc ca này được sử dụng năm 1946. Lời ca do Abdul Monem Al-Refai viết. Âm nhạc do Abdul Qader al-Taneer sáng tác. Bản đầu tiên cực ngắn (đoạn đầu là bản đầu tiên), sau đó bài quốc ca này được sáng tác thêm đạt độ dài như hiện nay.

Lời ca
Quốc ca Hoàng gia Jordan

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Instrumental version of "As-salam al-malaki al-urdoni" in RealAudio
 Himnuszok - A vocal version of the full Anthem, featured on szbszig's "Himnuszok" website. The song is performed by a military band with mixed chorus. The full version is only played for special occasions like the King's Birthday.

Quốc ca
Jordan


title: Thích

text:
Thích có thể là tên của:

 Các loài thực vật thân gỗ và cây bụi thuộc chi Phong
 Họ thực vật Aceraceae (họ Thích)
 Họ người Trung Quốc: họ Thích (戚)
 Một họ người đặc biệt, họ Thích (釋), được sử dụng trong các pháp danh của các nhà sư Đại thừa Trung Quốc và Việt Nam.
 Tên người: Đỗ Thích (vị quan nhà Đinh), Phạm Quý Thích (nhà thơ Việt Nam thời Lê-Trịnh), Hồ Thích (nhà văn, triết gia Trung Quốc)...


title: Saint-Maurice-en-Trièves

text:
Saint-Maurice-en-Trièves là một xã thuộc tỉnh Isère, vùng Rhône-Alpes, đông nam nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Isère

Tham khảo
 INSEE commune file

Saintmauriceentrieves


title: Buzura

text:
Buzura là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Các loài
 Buzura abruptaria
 Buzura aequinoctialis
 Buzura analiplaga
 Buzura annulata
 Buzura antecessa
 Buzura antecreta
 Buzura arenosa
 Buzura asahinai
 Buzura atomaria
 Buzura benescripta
 Buzura benesparsa
 Buzura bengaliaria
 Buzura bilineata
 Buzura bistonaria
 Buzura burmaensis
 Buzura cerea
 Buzura confusa
 Buzura contectaria
 Buzura dargei
 Buzura debrunnescens
 Buzura decolorans
 Buzura edwardsi
 Buzura eximia
 Buzura ferrolavata
 Buzura fessa
 Buzura fortissima
 Buzura fumata
 Buzura homoclera
 Buzura illucescens
 Buzura insularis
 Buzura jaculatrix
 Buzura johannaria
 Buzura koreaebia
 Buzura leucocrossa
 Buzura maculatissima
 Buzura maculatissimus
 Buzura mpalaria
 Buzura multipunctaria
 Buzura nephelistis
 Buzura ordinans
 Buzura pamphona
 Buzura panterinaria
 Buzura perclara
 Buzura ponderata
 Buzura praeparva
 Buzura prinodes
 Buzura pteronyma
 Buzura pura
 Buzura pustulata
 Buzura recursaria
 Buzura semifusca
 Buzura solivagaria
 Buzura strigaria
 Buzura stringeri
 Buzura subnigrans
 Buzura subocularia
 Buzura superans
 Buzura suppressaria
 Buzura taiwana
 Buzura thibetaria
 Buzura varianaria

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Bistonini


title: Calliotectum

text:
Calliotectum là một chi ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Volutidae.

Các loài
Các loài thuộc chi Calliotectum bao gồm:

 Calliotectum dalli (Bartsch, 1942)
 Calliotectum egregium Bouchet & Poppe, 1995
 Calliotectum mirabile (Clench & Aguayo, 1941)
 Calliotectum piersonorum Bouchet & Poppe, 1995
 Calliotectum smithi (Bartsch, 1942)
 Calliotectum tibiaeforme (Kuroda, 1931)
 Calliotectum vernicosum Dall, 1890

Chú thích

Tham khảo

Volutidae


title: Đậu tương leo

text:
Đậu tương leo hay đậu tương núi (danh pháp: Glycine soja, tên cũ là G. ussuriensis) là loài thực vật một năm thuộc họ Đậu. Đây là loài tổ tiên hoang dại của đậu tương.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài
USDA Germplasm Resources Information Network
Plants for a Future
Sorting Glycine names

S


title: Heimburg

text:
Heimburg là một đô thị thuộc huyện Harz, bang Sachsen-Anhalt, Đức. Đô thị Heimburg có diện tích 19,62 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 929 người.

Tham khảo


title: Guipronvel

text:
Guipronvel () là một xã của tỉnh Finistère, thuộc vùng Bretagne, miền tây bắc Pháp.

Dân số
Người dân ở Guipronvel được gọi là Guipronvélois.

Xem thêm
Xã của tỉnh Finistère

Tham khảo

Mayors of Finistère Association  ;
INSEE ;
IGN

Liên kết ngoài
French Ministry of Culture list for Guipronvel

Xã của Finistère


title: Mälaren

text:
Hồ Mälaren () (thỉnh thoảng được gọi là Hồ Malar bằng tiếng Anh trong lịch sử) là hồ lớn thứ ba của Thụy Điển, sau các hồ Vänern và Vättern. Diện tích hồ là 1140 km² và chỗ sâu nhất là 64 m. Hồ tháo nước từ phía Tây Nam đến phía Đông Bắc và đổ vào biển Baltic thông qua kênh đào Södertälje, Hammarbyslussen, Slussen và Norrström. Vịnh cực Đông của Mälaren nằm tại trung tâm Stockholm được gọi là Riddarfjärden. Hồ tọa lạc tại Svealand và được bao bọc bởi các tỉnh Uppland, Södermanland, Närke, và Västmanland. Hai đảo lớn nhất trong hồ Mälaren là Selaön (91 km²) và Svartsjölandet (79 km²).

Thời kỳ Cướp biển đã đặt địa điểm mua bán Birka tại đảo Björkö và Hovgården (trong khu vực lân cận đảo Adelsö) đã được UNESCO công nhận là Di sản thế giới từ năm 1993, và Cung điện Drottningholm trên đảo Lovön.

Lịch sử của tên Mälaren
Nguồn gốc của tên Mälaren bắt nguồn từ tiếng Na Uy cổ maelir xuất hiện trong các ghi chép lịch sử vào khoảng năm 1320 và có nghĩa là viên sỏi. Trước kia hồ được biết đến với tên Lögaren có nguồn gốc tương tự với động từ cổ löga, có nghĩa là "tắm hồ", cũng có ý kiến tranh cãi cho rằng liên quan đến từ lördag, có nghĩa là "thứ Bảy".

Địa chất
Hồ Malar xưa kia là một vịnh của biển Baltic, và các tàu biển thường bỏ neo ở đây cho gần địa phận Thụy Điển hơn. Vì thời kỳ băng tan đã nâng tảng đá chắn tại cửa vịnh làm hẹp đi khoảng 1200 nên tàu bè phải dỡ hàng gần lối vào vịnh và dần dần vịnh biến thành hồ.

Gần cuối thời kỳ băng hà khoảng 11000 năm về trước, nhiều khu vực Bắc Âu và Bắc Mỹ đã bị một lớp băng dày khoảng 3 km bao phủ. Vào cuối thời kỳ này các dòng sông băng rút đi và trọng lượng của chúng đã tác động đến mặt đất dẫn đến hiện tượng đất nâng lên thời kỳ hậu sông băng. Lúc đầu mặt đất nâng lên rất nhanh, khoảng 7.5 cm/năm và tốc độ này kéo dài trong khoảng 2000 năm, và bắt đầu khi lớp băng tan dần. Khi sự tan băng hoàn tất, tốc độ đất được nâng lên giảm dần xuống 2.5 cm/năm, và giảm theo cấp số mũ sau đó. Ngày nay, tốc độ tiêu biểu là 1 cm/năm hoặc chậm hơn, và các cuộc nghiên cứu cho biết mặt đất sẽ tiếp tục được nâng lên trong khoảng 10.000 năm nữa. Từ cuối thời kỳ tan băng có thể được nâng lên đến 400 m.

Địa lý
Được xếp theo thứ tự chữ cái:

Linh tinh
 Theo thần thoại Norse, hồ này được nữ thần Gefjun tạo nên khi bà chơi khăm Vua Thụy Điển Gylfi trong truyện Gylfaginning. Khối đất do nữ thần Gefjun đào lên khi xây hồ được đưa đến Đan Mạch, trở nên đảo Zealand.
 Loài hến Zebra được xem như một loài lan tràn đã tạo nên vấn đề khó khăn cho hồ Mälaren.
 Utter Inn là một khách sạn dưới nước được nghệ sĩ Mikael Genberg phác họa dưới lòng hồ Mälaren.

Xem thêm
 Almarestäket
 Thung lũng Mälaren (Mälardalen)
 Danh sách hồ của Thụy Điển
 Địa lý Stockholm

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Mälarguiden - Hướng dẫn đến Mälaren (phần lớn bằng tiếng Thụy Điển nhưng đa số bản đồ và giải thích bằng tiếng Anh)
 Strömma Kanalbolaget  - Các chuyến du lịch bằng tàu và phà tại Mälaren
 Các lâu đài chung quanh Mälaren

Địa điểm xe đạp Olympic
Hồ Thụy Điển


title: Astylosternus occidentalis

text:
Astylosternus occidentalis là một loài ếch trong họ Astylosternidae.
Nó được tìm thấy ở Bờ Biển Ngà, Guinea, Sierra Leone, và có thể cả Liberia.
Môi trường sống tự nhiên của nó là các khu rừng đất thấp ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và sông.
Nó bị đe dọa do mất môi trường sống.

Tham khảo

 Rödel, M.-O. & Schiøtz, A. 2004. Astylosternus occidentalis. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 20 tháng 7 năm 2007.

Astylosternus


title: Pyrgulopsis montezumensis

text:
Pyrgulopsis montezumensis là danh pháp hai phần của một loài ốc nước ngọt rất nhỏ có nắp, là động vật thân mềm chân bụng sống dưới nước thuộc họ Hydrobiidae.

Đây là loài đặc hữu của Hoa Kỳ. Môi trường sống tự nhiên của chúng là sông ngòi.

Chú thích

Tham khảo
 Mollusk Specialist Group 2000. Pyrgulopsis montezumensis.
 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 7 tháng 8 năm 2007.

Động vật Mỹ
Pyrgulopsis
Động vật được mô tả năm 1988
Loài dễ thương tổn


title: 3453 Dostoevsky

text:
3453 Dostoevsky (1981 SS5) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 27 tháng 9 năm 1981 bởi Karachkina, L. G. ở Nauchnyj.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser 3453 Dostoevsky

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Lyudmila Karachkina
Thiên thể phát hiện năm 1981


title: Hypnoidus murzini

text:
Hypnoidus murzini là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Dolin & Cate miêu tả khoa học năm 2002.

Chú thích

Tham khảo

Hypnoidus


title: 3163 Randi

text:
3163 Randi là một tiểu hành tinh được phát hiện ngày 28 tháng 8 năm 1981 bởi Charles T. Kowal ở Đài thiên văn Palomar, California. Nó có chu kỳ quỹ đạo 3,705 năm và bán trục lớn 2,395 AU và là tiểu hành tinh bay cắt qua sao Hòa.

Nó được đặt theo tên của magician và scientific skeptic James Randi.

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1981


title: Acheilognathus deignani

text:
Acheilognathus deignani là loài cá thuộc họ Cá chép. Đây là một loài động vật đặc hữu của miền bắc Việt Nam. Loài này dài tối đa lên đến 5,2 cm.

Chú thích

Tham khảo

Acheilognathus
Động vật đặc hữu Việt Nam
Động vật được mô tả năm 1945


title: Heal the World

text:
"Heal the World" (tạm dịch: Hàn gắn thế giới) là một bài hát của nghệ sĩ thu âm người Mỹ Michael Jackson nằm trong album phòng thu thứ tám của ông, Dangerous (1991). Nó được phát hành như là đĩa đơn thứ sáu (thứ năm tại Hoa Kỳ) vào ngày 23 tháng 11 năm 1992 bởi Epic Records. Bài hát nói về cảnh trẻ em trên thế giới phải chịu cảnh chiến tranh do người lớn gây ra và kêu gọi mọi người hãy chung sức xây dựng một thế giới tốt đẹp hơn "cho bạn, cho tôi và cho cả nhân loại".

Trong một cuộc trò chuyện trên mạng với người hâm mộ vào năm 2001, Jackson đã nói rằng "Heal the World" là bài hát ông từng sáng tác khiến ông tự hào nhất. Ông cũng đã thành lập Heal the World Foundation, một tổ chức từ thiện được thành lập nhằm cải thiện cuộc sống của trẻ em. Tổ chức này cũng tạo ra để dạy cho trẻ em biết thế nào là giúp đỡ người khác. Ý nghĩa nhân văn trên cũng chính là nguyên nhân để nam ca sĩ tổ chức Dangerous World Tour để gây quỹ. Trong bộ phim tài liệu Living with Michael Jackson, nam ca sĩ cho biết ông đã viết nên bài hát trên "Cây yêu thương" tại Neverland Ranch.

Video âm nhạc của bài hát được đạo diễn bởi Joe Pytka với nội dung về trẻ em sống ở nhiều quốc gia khác nhau đang đối mặt với nhiều bất ổn, đặc biệt là Burundi. Đây cũng là một trong số ít những video mà Jackson không xuất hiện, bên cạnh "Cry", "HIStory" và "Man in the Mirror" (video của "HIStory" và "Man in the Mirror" chỉ sử dụng những hình ảnh cũ của ông). Phiên bản video xuất hiện trong Dangerous: The Short Films và Michael Jackson's Vision còn bao gồm một video giới thiệu là một bài phát biểu của Jackson được lấy từ phiên bản đặc biệt của các ca khúc. Tuy nhiên, phiên bản này đã không được đưa vào tuyển tập video Video Greatest Hits – HIStory. Ngoài ra, nam ca sĩ cũng biểu diễn bài hát tại show giữa hiệp tại Super Bowl XXVII với sự tham gia hỗ trợ của 35.000 người.

Sau cái chết đột ngột của ông, "We Are the World" và "Heal the World" đã được hát lại trong lễ tưởng niệm của Jackson tại Trung tâm Staples ở Los Angeles vào ngày 7 tháng 7 năm 2009. Bài hát đã được nam ca sĩ luyện tập tại đây chỉ vài tuần trước đó, để chuẩn bị cho loạt buổi hòa nhạc trở lại "This Is It" tại London cùng với "Dirty Diana". Nữ ca sĩ nhạc R&B Ciara đã hát lại bài hát để tri ân Jackson tại lễ trao giải BET năm 2009.

Bài hát đã được phát tại tang lễ của James Bulger, và Jackson cũng đã tặng bài hát để sử dụng làm bài ca cho tổ chức từ thiện Trung tâm Red Balloon James Bulger, một trường học dành cho trẻ em đến họ nếu họ bị bắt nạt hoặc học tập khó khăn.

Danh sách bài hát

Đĩa đơn 7" và cassette:
 "Heal the World" (7" chỉnh sửa) – 4:32
 "She Drives Me Wild" – 3:41

Đĩa đơn 12":
 "Heal the World" (bản album) – 6:25
 "Wanna Be Startin' Somethin'" (Brothers in Rhythm House Mix) – 7:40
 "Don't Stop 'til You Get Enough" (Rogers Underground Solution) – 6:18
 "Rock with You" (Masters at Work Remix) – 5:29

CD maxi:
 "Heal the World" (7" chỉnh sửa) – 4:32
 "Heal the World" (7" chỉnh sửa với phần giới thiệu) – 4:55
 "Heal the World" (bản LP) – 6:25
 "She Drives Me Wild" (bản album) – 3:41

CD promo:
 "Heal the World" (7" chỉnh sửa) – 4:32
 "Heal the World" (7" chỉnh sửa với phần giới thiệu) – 4:55

Live in Bucharest: The Dangerous Tour
"Heal the World" (bản trực tiếp)

Đĩa đơn DualDisc:
CD
 "Heal the World" (7" chỉnh sửa) – 4:32
 "Will You Be There" – 7:39
DVD
 "Heal the World" (video) – 7:31

Xếp hạng

Xếp hạng tuần

Xếp hạng cuối năm

Chứng nhận

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Về Heal the World Foundation
 Michael Jackson 'Heal the World' Collection

Bài hát của Michael Jackson
Ballad
Đĩa đơn năm 1992
Nhạc phản chiến
Pop ballad
Đĩa đơn năm 1991
Bài hát năm 1991
Đĩa đơn của hãng Epic Records
Bài hát do Michael Jackson sáng tác
Ballad thập niên 1990
Đĩa đơn quán quân tại Ba Lan
Đĩa đơn quán quân tại Tây Ban Nha