title: Paul Scholes

text:
Paul Scholes () (sinh ngày 16 tháng 11 năm 1974) là một cựu cầu thủ bóng đá Anh. Anh được coi là một trong những cầu thủ xuất sắc nhất trong lịch sử câu lạc bộ Manchester United. Anh đã dành toàn bộ sự nghiệp thi đấu chuyên nghiệp của mình tại đây. Anh hiện là đồng chủ sở hữu của Salford City. Anh là cầu thủ bóng đá người Anh giành nhiều danh hiệu nhất mọi thời đại và là một trong những cầu thủ bóng đá thành công nhất trong lịch sử với 27 danh hiệu lớn, trong đó có 11 chức vô địch Ngoại hạng Anh và 2 Champions League.

Sinh ra ở Salford, nhưng sau đó chuyển đến Langley, Scholes xuất sắc trong cả hai môn cricket và bóng đá ở trường. Anh được đào tạo lần đầu tiên bởi Manchester United lúc 14 tuổi sau khi được phát hiện bởi một trinh sát tại trường học của mình. Anh sau đó ký hợp đồng với câu lạc bộ sau khi ra trường năm 1991 và chính thức trở thành cầu thủ chuyên nghiệp vào năm 1993. Paul có trận ra mắt cho United trong mùa giải 1994-95. Scholes đã thi đấu 66 trận cho đội tuyển Anh từ năm 1997 đến 2004, tham gia World Cup 1998 và World Cup 2002, cũng như Euro 2000 và 2004. Anh được coi là một trong những tiền vệ xuất sắc nhất trong thế hệ cầu thủ cùng thời, và nhận được nhiều lời ca ngợi từ các huấn luyện viên và cầu thủ như Xavi hay Thierry Henry. Tuy nhiên anh bị chỉ trích vì nhận nhiều thẻ phạt khi là cầu thủ nhận nhiều thẻ vàng thứ tư ở Ngoại hạng Anh (97 thẻ) và là cầu thủ nhận nhiều thẻ vàng nhất tại Champions League (32 thẻ).

Scholes thi đấu tổng cộng 718 trận cho United, là người có số trận nhiều thứ ba của câu lạc bộ. Scholes thông báo giải nghệ vào ngày 31 tháng 5 năm 2011 và có một trận đấu tri ân tại Old Trafford vào tháng 8 năm 2011. Tuy nhiên anh bất ngờ thi đấu trở lại vào ngày 8 tháng 1 năm 2012 và ở lại câu lạc bộ thêm một mùa giải trước khi giải nghệ vào tháng 5 năm 2013.

Tiểu sử
Scholes được sinh ra tại bệnh viện Hope ở Salford, Đại Manchester, là con trai của ông bà Stewart và Marina Scholes. Bà ngoại anh là người gốc ở Cộng hòa Ireland trong khi ông ngoại anh là người Bắc Ireland. Scholes nói rằng anh thường theo dõi kết quả thi đấu của đội tuyển Cộng hòa Ireland và hy vọng họ thi đấu tốt. Khi mới được 18 tháng tuổi, cả gia đình anh chuyển đến vùng Langley thuộc Middleton, Đại Manchester và sống tại đường Bowness, sau đó là Talkin Drive. Anh vào học ở trường tiểu học St Mary's RC và thi đấu cho câu lạc bộ Langley Furrows. Scholes cũng xuất sắc trong môn cricket. Ở tuổi 14, Anh bắt đầu luyện tập với Manchester United và trở thành học viên của câu lạc bộ sau khi rời trường trung học Hồng y Công giáo La Mã Langley ở Middleton vào mùa hè năm 1991. Trong năm cuối cùng ở trường, anh được chọn vào thi đấu cho đội tuyển bóng đá thiếu niên các trường học của toàn Vương quốc Anh.

Sự nghiệp câu lạc bộ

1994–1999
Scholes không có mặt trong đội hình Manchester United giành FA Youth Cup 1992 trong đó bao gồm những đồng đội tương lai như David Beckham, Nicky Butt, Gary Neville và Ryan Giggs, nhưng anh cùng với Phil Neville là thành viên của đội trẻ đã vào đến trận chung kết ở mùa giải sau đó. Scholes trở thành cầu thủ chuyên nghiệp vào ngày 23 tháng 7 năm 1993 và được trao áo đấu số 24, nhưng anh không tạo được dấu ấn nào trong đội hình chính cho đến mùa giải 1994–95, khi anh có 17 lần ra sân và ghi được 5 bàn thắng.

Trận đấu đầu tiên của anh diễn ra vào ngày 21 tháng 9 năm 1994 khi anh lập cú đúp trong chiến thắng 2–1 trước Port Vale tại Cúp Liên đoàn. Ba ngày sau đó anh có trận đấu đầu tiên tại Giải Ngoại hạng gặp Ipswich Town trên sân Portman Road. Trận đấu kết thúc với tỉ số 3–2 nghiêng về Ipswich Town còn Scholes ghi được một bàn thắng an ủi cho đội nhà. Anh tiếp tục ghi thêm 2 bàn nữa vào ngày 10 tháng 12 khi United đánh bại QPR 3–2 trên sân Loftus Road. Ngày 3 tháng 1 năm 1995, anh có bàn thắng đầu tiên trên sân Old Trafford khi mở tỉ số trong chiến thắng 2–0 trước Coventry City. Anh ghi thêm được một bàn nữa ở mùa giải đó, trong trận thắng 3–2 trên sân khách trước Coventry City ngày 1 tháng 5.

Scholes vào sân thay người trong trận chung kết Cúp FA 1995 gặp Everton, trận đấu mà United đã thua với tỉ số 1–0. Anh đã có 2 lần suýt lập công ở gần cuối trận đấu nhưng không thể thắng được thủ môn Neville Southall.

Ở mùa giải 1995–96, sau khi Mark Hughes chuyển đến Chelsea, Scholes đã có nhiều cơ hội thi đấu ở đội hình chính hơn. Trong 2 tháng đầu của mùa giải, anh trở thành người đá cặp trên hàng công với Andy Cole sau khi Eric Cantona bị treo giò. Scholes (khi đó đang mặc áo đấu số 22) đã ghi 14 bàn ở tất cả các giải đấu và United trở thành đội bóng Anh đầu tiên 2 lần giành cú đúp. Ở mùa giải 1996–97, anh ogiành tiếp một chức vô địch Premier League nữa (thay số áo một lần nữa, lần này là số 18, số áo mà anh giữ trong 15 năm tiếp theo), nhưng chỉ ghi được 3 bàn thắng trong 16 trận.

Khi United không thể chiêu mộ thành công Alan Shearer từ Blackburn Rovers, đội chủ sân Ewood Park đã đề nghị United nhả Scholes để mở đường cho thương vụ Shearer. Ở thời điểm đó, Scholes được định giá 5 triệu bảng, trong khi Blackburn trước đó đã từ chối hợp đồng trao đổi Andy Cole (có giá 7 triệu bảng) lấy Shearer. Tuy nhiên Shearer đã không tới Old Trafford mà gia nhập Newcastle United với giá 15 triệu bảng.

Scholes chuyển sang vị trí tiền vệ trung tâm ở mùa giải 1997–98 sau khi Roy Keane bị chấn thương đầu gối vào cuối tháng 9 và không thể tiếp tục thi đấu. United kết thúc mùa giải mà không giành được danh hiệu nào.

Ở mùa giải 1998–99, Scholes là cầu thủ quan trọng trong đội hình giành cú ăn 3 (Premier League, Cúp FA, và UEFA Champions League) của Manchester United. Anh đã ghi một trong hai bàn thắng của Manchester United ở trận chung kết Cúp FA gặp Newcastle. Anh cũng ghi một bàn vào lưới Inter Milan trong trận tứ kết UEFA Champions League 1998-99. Anh vào sân thay Nicky Butt trong trận bán kết lượt về gặp Juventus Tuy nhiên, anh phải nhận một thẻ vàng trong trận đấu này và không thể tham dự trận chung kết gặp Bayern Munich do bị treo giò.

2000–2011
Vào ngày 25 tháng 3 năm 2000, Scholes ghi một những bàn thắng đẹp nhất trong sự nghiệp trong trận gặp Bradford City. David Beckham thực hiện quả phạt góc thẳng tới vị trí của Scholes và anh ngay lập tức thực hiện cú vô lê vào góc lưới. Một tuần sau đó Scholes ghi hat-trick đầu tiên cho Manchester United trong chiến thắng 7–1 trước West Ham United.

Vào mùa giải 2001-02, Manchester United hoàn tất hợp đồng chuyển nhượng với cầu thủ người Argentina Juan Sebastián Verón. Để hỗ trợ cho Scholes và Veron, huấn luyện viên Ferguson vẫn kiên trì với sơ đồ 4-4-1-1, trong đó Scholes chơi ở vị trí tiền đạo lùi phía sau Ruud van Nistelrooy còn Roy Keane và Veron chơi ở vị trí tiền vệ trung tâm. Trong các trận trên sân khách ở châu Âu, Scholes thường thi đấu ở vị trí tiền vệ trung tâm với Veron trong khi Keane đá ở vị trí mỏ neo đằng sau. Tuy vậy, Scholes đã thất bại trong việc thích nghi với sơ đồ chiến thuật và phong độ của anh đã đi xuống.

Mùa giải 2002-03, Scholes ghi được 20 bàn thắng (số bàn thắng nhiều nhất anh ghi được trong một mùa trong suốt sự nghiệp của mình) ở tất cả các giải đấu, con số này giảm xuống còn 14 bàn trong năm tiếp theo, mặc dù anh đã ghi được 4 bàn thắng tại cúp FA so với tổng cộng 5 bàn trong 9 mùa giải đầu của anh.

Scholes ghi bàn thắng ấn định tỉ số trận bán kết Cúp FA 2003–04 trước Arsenal, và cùng United chiến thắng 3–0 trước Millwall trong trận chung kết. Anh giúp Manchester United lọt vào trận chung kết Cúp FA 2005 nhưng câu lạc bộ đã để thua Arsenal trong loạt luân lưu do cú sút của anh bị Jens Lehmann cản phá.

Scholes phải nghỉ thi đấu trong giai đoạn 2 mùa giải 2005-06 do mắc chứng suy giảm thị lực. Nguyên nhân của căn bệnh này ban đầu chưa chắc chắn, làm dấy lên mối lo ngại rằng nó có thể kết thúc sự nghiệp của anh. Tuy vậy anh đã vượt qua được vấn đề đó và góp mặt ở trận đấu cuối cùng của Manchester United trong mùa giải gặp Charlton Athletic.

Ngày 22 tháng 10 năm 2006, trong chiến thắng 2–0 trước Liverpool, Scholes trở thành cầu thủ thứ 9 thi đấu 500 trận cho United, cùng với Sir Bobby Charlton, Bill Foulkes và Ryan Giggs.

Mùa 2006–07 là một trong những mùa giải hay nhất của Scholes khi anh có mặt trong đội hình PFA của năm, và có tên trong danh sách rút gọn cho giải Cầu thủ xuất sắc nhất năm của PFA. Một trong những trận đấu hay nhất mùa giải của anh là chiến thắng 4–1 trước Blackburn Rovers. Mặc dù United bị đối phương dẫn trước 1–0 nhưng Scholes đã đoạt lại thế trận cho đội nhà và đích thân ghi bàn quân bình tỉ số. Scholes bị đuổi khỏi sân trong chiến thắng 1–0 trên sân của Liverpool vào ngày 3 tháng 3 năm 2007 vì vung tay vào người Xabi Alonso. Đây là thẻ đỏ đầu tiên của anh kể từ tháng 4 năm 2005. Một tháng sau anh tiếp tục bị truất quyền thi đấu trong trận lượt đi tứ kết Champions League với Roma.

Scholes dính chấn thương dây chằng đầu gối trong buổi tập trước trận đấu bảng F Champions League với Dynamo Kiev vào ngày 23 tháng 10 năm 2007, và phải nghỉ thi đấu đến cuối tháng 1 năm 2008. Anh quay trở lại và vào thay người trong trận thắng 3–1 trước Tottenham Hotspur tại vòng 4 Cúp FA. Ngày 23 tháng 4 năm 2008, Scholes có trận đấu thứ 100 tại Champions League trong trận bán kết hòa 0–0 trước Barcelona, và ghi bàn thắng duy nhất trong chiến thắng 1–0 ở trận lượt về giúp United lọt vào trận chung kết. Trong trận chung kết gặp Chelsea, anh bị dính chấn thương và nhận thẻ vàng sau khi có va chạm với Claude Makélélé; anh được thay ra bởi Giggs ở phút 87 và không tham gia vào loạt sút luân lưu mà United đã thắng 6–5 sau khi cả hai đội hòa 1–1 trong hiệp phụ.

Scholes được ghi danh vào Ngôi đền của những huyền thoại bóng đá Anh tháng 9 năm 2008.

Ngày 24 tháng 1 năm 2009, Scholes ghi bàn thắng đầu tiên của mình trong mùa giải trận gặp Tottenham Hotspur tại Cúp FA. Trận đấu kết thúc với tỉ số 2–1 nghiêng về United. Ngày 18 tháng 2, sau hơn một năm không ghi bàn nào tại Giải Ngoại hạng Anh, Scholes đã lập công trong chiến thắng 3–0 trước Fulham, một cú volley đạp vào người Mark Schwarzer và lăn vào lưới. Ngày 22 tháng 4, anh có trận đấu thứ 600 cho Manchester United trong chiến thắng 2–0 trước Portsmouth.

Ngày 15 tháng 9 năm 2009, Scholes có bàn thắng đầu tiên tại Champions League kể từ khi ghi bàn vào lưới Barcelona trong trận bán kết một năm rưỡi trước đó. Anh tự mình ghi bàn thắng ở phút 77 trong trận gặp Beşiktaş trên sân khách, Giúp Manchester United có chiến thắng khởi đầu chiến dịch châu Âu 2009–10. Ngày 3 tháng 11 năm 2009, Scholes lần thứ 2 lập công tại Champions League với pha đánh đầu thành bàn trong trận hòa 3–3 với CSKA Moskva. Ngày 5 tháng 12 năm 2009, Scholes ghi bàn mở tỉ số trong chiến thắng 4-0 trên sân khách gặp West Ham, đây cũng là bàn thắng thứ 99 của anh ở Premier League.

Ngày 27 tháng 1 năm 2010, Scholes có bàn thắng đầu tiên trong năm mới và cũng là bàn thắng đầu tiên ở cúp liên đoàn sau 7 năm trong chiến thắng 3–1 ở trận derby Manchester. Ngày 16 tháng 2 năm 2010, Scholes lần thứ 3 trong mùa giải lập công tại Champions League trong chiến thắng 3-2 trên sân của Milan; đây cũng là bàn thắng đầu tiên trên sân khách trước Milan từ trước đến giờ của United. Scholes cũng là cầu thủ đầu tiên ghi bàn vào lưới cả Inter Milan và A.C. Milan trên sân San Siro tại Champions League. Ngày 6 tháng 3 năm 2010, với pha lập công duy nhất trong trận thắng Wolves 1-0 trên sân Molineux, Scholes trở thành cầu thủ thứ 19 trong lịch sử Premier League ghi được 100 bàn thắng và cũng là cầu thủ thứ ba của United sau Ryan Giggs và Wayne Rooney làm được việc này ở mùa giải 2009-10. Ngày 16 tháng 4 năm 2010, Scholes ký bản hợp đồng có thời hạn một năm với United, giữ anh ở lại câu lạc bộ tới cuối mùa giải 2010–11. Ngày 17 tháng 4 năm 2010, Scholes ghi bàn ở những phút cuối trận gặp Man City, qua đó giúp United giành thắng lợi 1–0 và cũng là cách hoàn hảo nhất để mừng hợp đồng mới của anh vài ngày trước đó. Đây cũng là bàn thắng thứ hai của anh trong 2 trận gần nhất gặp kình địch cùng thành phố.

Scholes khởi đầu mùa giải 2010–11 một cách mạnh mẽ, trong trận tranh siêu cúp Anh 2010 gặp Chelsea vào ngày 8 tháng 8, anh được bình chọn là cầu thủ xuất sắc nhất trận và 8 ngày sau đó trong trận đấu mở màn mùa giải mới gặp Newcastle United, anh đã có 2 lần kiến tạo để đồng đội ghi bàn và MU giành chiến thắng 3–0. Ngày 22 tháng 8, Scholes có bàn thắng thứ 150 cho Manchester United khi mở tỉ số trong trận hòa 2–2 trước Fulham. Khởi đầu mùa giải chói sáng của Scholes đã được ghi nhận với việc anh được trao danh hiệu cầu thủ xuất sắc nhất tháng 8. Vào tháng 4 năm 2011, Scholes nhận thẻ đỏ trong trận bán kết cúp FA gặp Manchester City vì cao chân với Pablo Zabaleta; Manchester United thua cuộc với kết quả 1–0.

Ngày 31 tháng 5 năm 2011, anh tuyên bố giã từ sự nghiệp cầu thủ và gia nhập vào ban huấn luyện của Manchester United.

Vào ngày 5 tháng 8 năm 2011, United tổ chức một trận đấu tri ân 17 năm cống hiến của anh đối với câu lạc bộ. Trận đấu diễn ra trên sân Old Trafford giữa Manchester United và New York Cosmos. United thắng 6–0 còn Scholes mở tỉ số bằng cú sút từ khoảng cách 23 mét.

2012–2013
Ngày 8 tháng 1 năm 2012, Scholes thay đổi quyết định giải nghệ vì tình hình chấn thương nghiêm trọng của Manchester United và ra mắt trở lại trong chiến thắng 3–2 của United trước Manchester City tại Cúp FA. Do thời điểm đó Ashley Young là người sở hữu số áo 18 nên Scholes đeo số áo 22 (số áo lần cuối anh mặc là mùa giải 1995–96) khi vào sân thay cho Nani ở phút 59. Anh lần đầu có tên trong đội hình xuất phát ở trận đấu tiếp theo với Bolton Wanderers và ngay lập tức ghi bàn trong chiến thắng 3–0 tại Old Trafford; bàn thắng giúp Scholes giữ thành tích ghi bàn trong mọi giải Ngoại hạng Anh kể từ năm 1994–95. Anh ghi bàn thắng thứ hai trong trận thắng 2–1 trước Norwich City vào ngày 26 tháng 2 bằng cú đánh đầu từ quả tạt của Nani. Ngày 8 tháng 4, anh ghi bàn trong chiến thắng 2–0 trước Queens Park Rangers tại Old Trafford và giúp United tạo cách biệt 8 điểm so với Manchester City ở Premier League.

Vào ngày 30 tháng 5 Scholes gia hạn hợp đồng thêm một năm với Manchester United để ở lại câu lạc bộ cho tới hè 2013. Anh có lần thứ 700 ra sân cho Manchester United và ghi bàn trong chiến thắng 4–0 trước Wigan Athletic vào ngày 15 tháng 9 năm 2012. Đây là bàn thắng trong mùa giải Premier League thứ 19 liên tiếp, thành tích chỉ kém người đồng đội Ryan Giggs với 21 mùa liên tiếp.

Vào ngày 11 tháng 5 năm 2013, Scholes thông báo về việc nghỉ thi đấu bóng đá vào cuối mùa giải. Scholes có trận đấu thứ 499 và cuối cùng tại giải Ngoại hạng Anh vào ngày 19 tháng 5 năm 2013 khi vào sân thay người trong trận gặp West Bromwich Albion. Trong trận đấu này Scholes phải nhận thẻ vàng thứ 99 tại Premier League, vào thời điểm đó là người nhận nhiều thẻ vàng thứ ba ở Ngoại hạng Anh sau Lee Bowyer (102) và Kevin Davies (101).

Sự nghiệp quốc tế
Scholes có trận đấu quốc tế đầu tiên gặp Nam Phi năm 1997 trong trận giao hữu thắng 2–1 trên sân Old Trafford, và được gọi vào đội tuyển Anh tham dự World Cup 1998. Tại giải này, đội tuyển Anh nằm cùng bảng với Colombia, Tunisia và Romania. Trong trận đấu vòng bảng gặp Tunisia, Scholes là người ấn định chiến thắng 2–0. Tuy nhiên đội tuyển Anh bị loại khỏi World Cup 1998 bởi Argentina trên chấm phạt đền ở vòng knock-out thứ nhất.

Ngày 27 tháng 3 năm 1999, Scholes lập hat-trick cho đội tuyển Anh trong trận gặp Ba Lan. Ngoài ra, Scholes đã ghi cả hai bàn trong chiến thắng 2–0 của đội tuyển Anh trên sân Hampden Park trước Scotland trong trận lượt đi play-off Euro 2000, ấn định tổng tỉ số 2–1 và giành quyền vào vòng chung kết. Trong trận đấu vòng loại gặp Thụy Điển vào tháng 6, Scholes trở thành cầu thủ Anh đầu tiên và cuối cùng bị đuổi khỏi sân trong một trận đấu quốc tế trên sân vận động Wembley cũ.

Bước sang thế kỉ XXI, Scholes trở thành một cầu thủ nổi bật trong hàng tiền vệ của đội Anh, là sự lựa chọn hàng đầu cho World Cup 2002. Mặc dù vậy, sau giải đấu, Scholes nhận thấy cơ hội của anh ở đội tuyển đã giảm xuống do huấn luyện viên Sven-Göran Eriksson thường sắp xếp anh chơi ở vị trí tiền vệ cánh trái để hỗ trợ cho bộ đôi Steven Gerrard và Frank Lampard ở trung tâm. Scholes tuyên bố giã từ sự nghiệp thi đấu quốc tế vào tháng 8 năm 2004, viện dẫn rằng cuộc sống gia đình của anh và sự nghiệp với câu lạc bộ Manchester United quan trọng hơn.

Tháng 7 năm 2006, sau sự ra đi của Eriksson, Scholes có đề cập đến chuyện có thể tiếp tục thi đấu cho đội tuyển quốc gia dưới sự huấn luyện của Steve McClaren, tuy nhiên điều đó đã không bao giờ xảy ra. Vào tháng 5 năm 2010, huấn luyện viên Fabio Capello, người kế nhiệm McClaren, đã tiếp xúc với Scholes để thuyết phục anh trở lại đội tuyển trước thềm World Cup 2010, nhưng anh từ chối và nói rằng muốn dành thời gian cho gia đình. Vào ngày 7 tháng 6 năm 2010, Scholes tiết lộ rằng nếu Capello cho anh nhiều thời gian hơn và hỏi anh sớm hơn thì có lẽ anh đã nhận lấy cơ hội. Ngày 27 tháng 7 năm 2010, Scholes bày tỏ sự hối tiếc vì đã không nhận lấy cơ hội thi đấu thêm một giải World Cup nữa, nói rằng rất có thể anh đã phạm sai lầm.

Bàn thắng quốc tế
Nguồn.

Lối chơi
Scholes được đánh giá cao về kĩ thuật, khả năng chuyền bóng chính xác, di chuyển thông minh và những cú sút uy lực từ xa. Là một cầu thủ nhanh, toàn diện, bền bỉ và đa năng, anh có khả năng thi đấu ở bất kỳ vị trí nào trên hàng tiền vệ, nhưng chủ yếu vẫn là các vị trí phòng ngự, tấn công, và làm bóng nhờ thể lực dẻo dai, tầm quan sát, hiệu suất thi đấu, cũng như khả năng thực hiện những bước chạy tấn công. Anh có khả năng đọc trận đấu tốt nhờ nhãn quan chiến thuật của mình. Scholes cũng giỏi tạo ra những đợt phản công sau khi giành lại quyền kiểm soát bóng nhờ khả năng phân phối bóng đá dạng. Nhiều đồng nghiệp trong đó có Zinédine Zidane và Edgar Davids, đã từng bày tỏ sự ngưỡng mộ tài năng của anh.

Cựu tuyển thủ Brasil Sócrates cho rằng Scholes "đủ chất lượng để đá cho Brasil. Tôi thích xem Scholes, xem cách anh ta chuyền bóng, chàng trai với mái tóc đỏ và chiếc áo màu đỏ ấy." Cựu cầu thủ người Pháp và đội trưởng Arsenal Thierry Henry nói rằng "chắc chắn cầu thủ xuất sắc nhất Premiership phải là Scholes... Anh ấy biết mọi thứ." Khi được hỏi về Scholes, Bobby Charlton phát biểu rằng "Paul luôn luôn biết cách kiểm soát và chuyền chính xác tới từng li – một cầu thủ đáng xem," còn huấn luyện viên người Ý Marcello Lippi cho rằng Scholes là "một tiền vệ toàn năng, sở hữu những phẩm chất và cá tính phong phú". Bình luận viên bóng đá BBC và cựu hậu vệ Liverpool Alan Hansen coi Scholes là "một trong ba tới năm cầu thủ hàng đầu trong lịch sử Premier League", và bổ sung thêm rằng "những đường chuyền, bước di chuyển và kĩ thuật của cậu ta là hình mẫu đối với mọi cầu thủ khác." Đồng đội tại Manchester United Nani nhận xét "anh ấy là tiền vệ hay nhất tôi từng biết. Anh ấy chuyền được, ghi bàn được cả bằng chân trái, chân phải, bằng đầu – anh ấy có thể làm được mọi thứ."

Vào tháng 2 năm 2011, Xavi, tiền vệ của Barcelona, đánh giá Scholes là cầu thủ hay nhất ở vị trí của mình trong hai thập kỷ qua. Anh cho Scholes là "một hình mẫu lý tưởng. Theo tôi, và tôi thực sự tin là, anh ấy là tiền vệ trung tâm xuất sắc nhất tôi từng chứng kiến trong 15, 20 năm qua. Anh ấy xuất chúng, anh ấy có tất cả, đường chuyền quyết định, những bàn thắng, anh ấy mạnh mẽ, không để mất bóng, nhãn quan. Nếu anh ấy là người Tây Ban Nha anh ấy thậm chí còn được đánh giá cao hơn. Các cầu thủ đều thích anh ấy." Cựu huấn luyện viên Barcelona, Pep Guardiola, cũng đồng tình khi cho rằng Scholes là tiền vệ xuất sắc nhất trong thế hệ của anh.

Tuy nhiên anh cũng có những lời phê bình về lối chơi của mình, một trong số đó là về những cú xoạc bóng và cản phá bóng của anh. Nhiều bình luận viên, người hâm mộ và chính bản thân Scholes cũng cho rằng anh không hề giỏi trong những cú vào bóng của mình. Thêm vào đó đôi khi những cú vào bóng của Scholes rất nguy hiểm và có tính triệt hạ đối phương; báo chí cho rằng anh thoát nhiều án phạt nặng là nhờ sự ưu ái của mọi người dành cho anh.

Thẻ phạt
Scholes bị chỉ trích vì nhận nhiều thẻ phạt khi là người bị phạt 99 thẻ vàng ở Premier League, nhiều thứ ba tại giải, cùng với đó là bốn thẻ đỏ. Anh cũng bị nhận 32 thẻ vàng tại Champions League, nhiều nhất của giải. Huấn luyện viên của Arsenal, Arsène Wenger chỉ trích rằng "anh ta là cầu thủ chơi không đẹp. Có một chút tính xấu của anh ta mà trong vài trường hợp tôi không hề thích. Tôi biết anh ta là cầu thủ rất hay nhưng tôi không thích một số hành động của anh ta trên sân." Scholes phát biểu trên BBC Radio 5 Live rằng anh không phải là người vào bóng kém mà vì "nếu đầu trận có ai đó chơi tôi, thì trong đầu tôi sẽ có ý nghĩ là tôi cần phải chơi lại họ".

Cuộc sống cá nhân
Scholes bị mắc bệnh hen và hội chứng viêm xương chày, một căn bệnh đầu gối có ảnh hưởng đến vận động viên trẻ. Anh kết hôn với người yêu thời thơ ấu của mình, Claire (nhũ danh Froggatt), tại Wrexham vào tháng 2 năm 1999, và họ có 3 đứa con, Arron, Alicia và Aiden. Gia đình anh sống tại Saddleworth.

Tính cách của Scholes ở ngoài sân cỏ đã được mô tả là "nhút nhát"  và lối sống của anh được xem là trái ngược hoàn toàn với lối sống của các cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp điển hình. trong một lần phỏng vấn hiếm hoi trước Euro 2004, Scholes đã mô tả một ngày lý tưởng của anh như sau: "Tập luyện vào sáng sớm, đón con từ trường, chơi đùa với chúng, uống trà, đưa lũ trẻ đi ngủ và sau đó xem TV một chút."

Thống kê sự nghiệp

Câu lạc bộ

Số liệu thống kê chính xác tới ngày 19 tháng 5 năm 2013

Đội tuyển Anh

|-
|1997||5||3
|-
|1998||9||1
|-
|1999||6||5
|-
|2000||10||1
|-
|2001||10||3
|-
|2002||11||0
|-
|2003||8||0
|-
|2004||7||1
|-
!Tổng cộng||66||14
|}

Danh hiệu

Câu lạc bộ
Manchester United
 Premier League (11): 1995–96, 1996–97, 1998–99, 1999–00, 2000–01, 2002–03, 2006–07, 2007–08, 2008–09, 2010–11, 2012–13
 FA Cup (4): 1993–94, 1995–96, 1998–99, 2003–04
 EFL Cup (3): 2005–06, 2008–09, 2009–10
 FA Community Shield (8): 1993, 1994, 1996, 1997, 2003, 2007, 2008, 2010
 UEFA Champions League (2): 1998–99, 2007–08
 Intercontinental Cup (1): 1999
 FIFA Club World Cup (1): 2008

Quốc tế
U-18 Anh
 Giải vô địch bóng đá U-18 châu Âu: 1993

Cá nhân
 Cầu thủ xuất sắc nhất tháng của Premier League (3): 1/2003, 12/2003, 10/2006
 Đội hình xuất sắc nhất năm của PFA (3): 2000–01, 2002–03, 2006–07
 Đội hình tiêu biểu kỷ niệm 10 năm ra đời Premier League (1992–93 tới 2001–02)
 Đội hình tiêu biểu Premier League đầu thế kỷ 21
 Ngôi đền của những huyền thoại bóng đá Anh (English Football Hall of Fame): 2008

Chú thích

Liên kết ngoài

Thông tin tại ManUtd.com

 Thông tin trên The Guardian

Cầu thủ bóng đá Anh
Cầu thủ bóng đá Manchester United F.C.
Cầu thủ bóng đá Premier League
Tiền vệ bóng đá
Salford City F.C.
Cầu thủ Giải vô địch bóng đá thế giới 1998
Cầu thủ Giải vô địch bóng đá thế giới 2002
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Anh
Huấn luyện viên bóng đá Anh


title: 1966

text:
Sự kiện

Tháng 1

 22 tháng 1: Đài truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh thử nghiệm được thành lập

Tháng 2
 1 tháng 2: Thành lập khu tự trị người Bạch tại thành phố Vọng Mạc Quý Châu.
 3 tháng 2: Thành lập khu tự trị người Miêu tại Trình Phong Quý Châu.
 7 tháng 2:
 Đài truyền hình Việt Nam chính thức được thành lập
 Thành lập khu tự trị người Miêu tại thành phố An Long Quý Châu.

Tháng 5
 16 tháng 5: Khởi đầu đại cách mạng văn hóa tại Trung Quốc.
 26 tháng 5: Guyana chính thức độc lập.

Tháng 8
 11 tháng 8: Indonesia và Malaysia tuyên bố chính thức kết thúc chiến tranh biên giới.

Tháng 9
 14 tháng 9: Chiến tranh Việt Nam, mở đầu chiến dịch Attleboro.
 30 tháng 9: Botswana chính thức độc lập.

Tháng 11
 24 tháng 11: Chiến tranh Việt Nam, kết thúc chiến dịch Attleboro.

Sinh
8 tháng 1: Lý Lệ Trân, diễn viên điện ảnh và truyền hình Hồng Kông
22 tháng 1: Hữu Châu, diễn viên hài - kịch của Việt Nam
6 tháng 2: Rick Astley, ca sĩ, nhạc sĩ và nhân vật trên truyền thanh người Anh
24 tháng 2: Ben Miller, diễn viên hài, diễn viên kiêm đạo diễn người Anh
2 tháng 3: Đặng Tụy Văn, nữ diễn viên truyền hình nổi tiếng Hồng Kông
18 tháng 3: Thái Hạnh Quyên, nữ ca sĩ và người dẫn chương trình nhạc pop Đài Loan
19 tháng 3: Tần Cương, chính trị gia người Trung Quốc.
8 tháng 4: Robin Wright, diễn viên Mỹ
15 tháng 4: Samantha Fox, nữ ca sĩ Anh
17 tháng 4: Mai Tiểu Huệ, nữ diễn viên và người dẫn chương trình truyền hình Hồng Kông
26 tháng 4: Lâm Ức Liên, ca sĩ Hồng Kông
10 tháng 5:
Lâm Dĩ Chân, nữ diễn viên Đài Loan
Trương Ngọc Yến, nữ diễn viên Đài Loan
16 tháng 5: Janet Jackson, nữ ca sĩ Mỹ
26 tháng 5: Hồng Vân, diễn viên, đạo diễn sân khấu, diễn viên hài nổi tiếng người Việt Nam
7 tháng 6: Trương Vũ Sinh, ca sĩ và nhà sản xuất người Đài Loan (m. 1997)
23 tháng 6: Nhậm Hiền Tề, nam diễn viên, ca sĩ Đài Loan
30 tháng 6: Mike Tyson, cựu vận động viên quyền Anh người Mỹ
6 tháng 7: Lâm Chí Huyền, nam ca sĩ Đài Loan
10 tháng 7: Diệp Tử My, nữ diễn viên và người mẫu ảnh Hồng Kông
14 tháng 7: Matthew Fox, diễn viên và cựu người mẫu người Mỹ
30 tháng 7: Ôn Bích Hà, nữ diễn viên và ca sĩ Hồng Kông
5 tháng 8: James Gunn, nam diễn viên người Mỹ
7 tháng 8: Jimmy Wales, nhà sáng lập và Chủ tịch Quỹ Hỗ trợ Wikimedia
15 tháng 8: Quan Thục Di, nữ ca sĩ nổi tiếng Hồng Kông
22 tháng 8: Alexandre Torres, cầu thủ bóng đá người Brazil
31 tháng 8: Trương Thanh Phương, nữ ca sĩ Đài Loan
9 tháng 9: Adam Sandler, diễn viên Mỹ
11 tháng 10: Luke Perry, diễn viên Mỹ (mất 2019)
17 tháng 10: Kim Tử Long, nghệ sĩ cải lương người Việt Nam
24 tháng 10: Roman Abramovich, một tỷ phú dầu mỏ người Nga gốc Do Thái và là Thống đốc khu tự trị Chukotka, chủ sở hữu Câu lạc bộ bóng đá Chelsea của Anh
26 tháng 10: Khương Hạo Văn, diễn viên và nhà sản xuất phim Hồng Kông
30 tháng 10: Zoran Milanović, chính trị gia Croatia, lãnh đạo Đảng Dân chủ Xã hội Croatia
6 tháng 11: Thái Chánh Tiêu, ca sĩ, nhạc sĩ Hồng Kông
26 tháng 11: Huống Minh Khiết, nữ nghệ sĩ Đài Loan
5 tháng 12:
Lee Seung-chul, ca sĩ Hàn Quốc
Patricia Kaas, ca sĩ, diễn viên người Pháp
6 tháng 12: Châu Hải My, nữ diễn viên truyền hình & điện ảnh, người mẫu kiêm ca sĩ nổi tiếng người Hồng Kông gốc Trung Quốc
11 tháng 12:
Lê Minh, ca sĩ, diễn viên, đạo diễn, doanh nhân nổi tiếng Hồng Kông
Lưu Ngọc Thúy, nữ diễn viên nổi tiếng Hồng Kông
21 tháng 12: Kiefer Sutherland, diễn viên, đạo diễn người Canada.

Mất
20 tháng 6: Georges Lemaître, linh mục Công giáo, nhà thiên văn học và giáo sư vật lý học người Bỉ tại Viện Đại học Công giáo Louvain (s. 1894)
15 tháng 12: Walt Disney (s. 1901)
26 tháng 12: Guillermo Stábile, cầu thủ bóng đá người Argentina (s. 1905)

Giải Nobel
 Vật lý - Alfred Kastler.
 Hóa học - Robert S. Mulliken.
 Y học - Peyton Rous, Charles Brenton Huggins.
 Văn học - Shmuel Yosef Agnon, Nelly Sachs.
 Hòa bình - không có giải.

Xem thêm

Tham khảo

66


title: Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản

text:
Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản, gọi tắt là Tự Vệ Đội (;  - JSDF), cũng được gọi là Lực lượng Phòng vệ (SDF) hay gọi với các tên không chính thức là Lực lượng Vũ trang Nhật Bản hay Quân đội Nhật Bản, là lực lượng quân sự thống nhất của Nhật Bản được thành lập bởi Luật Lực lượng phòng vệ ký ban hành chính thức vào năm 1954. Các lực lượng này do Bộ Quốc phòng kiểm soát, với Tổng lý là tổng tư lệnh tự vệ đội.

Trong những năm gần đây,JSDF đã tham gia vào các hoạt động gìn giữ hòa bình quốc tế cùng với Liên Hợp Quốc. Căng thẳng, đặc biệt là với Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên, đã dấy lên cuộc tranh luận về địa vị của JSDF và mối quan hệ của nó với xã hội Nhật Bản. Kể từ năm 2010, JSDF đã ngừng tập trung chống lại Liên Xô cũ với Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa; tăng cường hợp tác quân sự với Úc, Ấn Độ, Đài Loan, Hàn Quốc, Singapore, Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland và Hoa Kỳ; mua mới, lên đời các trang thiết bị quân sự.

Lịch sử

Thế kỉ 20

Sau khi thua trận trong Chiến tranh thế giới thứ hai, quân đội Đại Nhật Bản Đế quốc bị giải tán. Nhật Bản bị Hoa Kỳ chiếm đóng và chỉ có một đội cảnh sát để trị an và phòng chống tội phạm. Tuy nhiên, tình thế căng thẳng trầm trọng thêm ở châu Á và châu Âu cùng các cuộc đình công và biểu tình của phe chủ nghĩa xã hội khiến cho một vài lãnh tụ bảo thủ đòi lập lại quân đội. Giới chính trị Nhật Bản càng tin đất nước cần phải có quân đội riêng khi Chiến tranh Triều Tiên bùng nổ, quân chiếm đóng tham chiến, Nhật Bản mất gần hết năng lực quốc phòng. Hoa Kỳ tán thành kế hoạch tự vệ của Nhật Bản. Tháng 7 năm 1950, chính phủ Nhật thiết lập  bao gồm 75.000 nhân sự mang vũ khí bộ binh hạng nhẹ. Năm 1952, thành lập .

Người Nhật biết rõ, để giữ gìn đất nước cần phải có Hoa Kỳ trợ giúp. Ngày 8 tháng 9 năm 1951, hai nước kí Hiệp ước Bảo an. Hiệp ước cho phép quân đội Hoa Kỳ đóng ở Nhật Bản hành động khi nước ngoài lấn áp Nhật Bản, còn các mối đe dọa trong nước và thiên tai thì do các lực lượng của Nhật phụ trách đối phó. Hoa Kỳ được ra tay để gìn giữ hoà bình ở Đông Á và can thiệp chính trị nội bộ của Nhật Bản. Giữa năm 1952, Đội Dự bị Cảnh sát được mở rộng lên 110.000 người và đổi tên thành Lực lượng Bảo an Quốc gia. Đội Cảnh bị Bờ biển được sát nhập vào cục Bảo an Quốc gia để trở thành tiền đề của Lực lượng phòng vệ biển.

Hiến pháp năm 1947 được chính quyền chiếm đóng phê chuẩn cấm Nhật Bản tuyên chiến để giải quyết tranh chấp quốc tế và không cho giữ lục quân, hải quân, không quân, hay bất kì tiềm năng quân sự nào khác. Tuy nhiên những chính phủ về sau cho rằng Nhật Bản vẫn còn quyền tự vệ và dần dần phát triển Lực lượng Phòng vệ, được Hoa Kỳ khuyến khích.

Ngày 1 tháng 7 năm 1954, Sở Phòng vệ thành lập. Sau đó Đội Dự bị Cảnh sát được cải tổ thành Lực lượng Phòng vệ Đánh bộ tức là lục quân, Đội Cảnh bị Bờ biển cải tổ thành Lực lượng Phòng vệ Đánh biển tức là hải quân, và Lực lượng Phòng vệ Đánh không tức là không quân được thành lập. Tướng Hayashi Keizō được bổ nhiệm làm chủ tịch đầu tiên của Hội đồng Tham mưu.

Ngày 6 tháng 1 năm 1955, Không lực Viễn Đông của Không quân Hoa Kỳ thông báo sẽ giao 85 máy bay cho không quân mới của Nhật Bản, trang bị quân sự đầu tiên của lực lượng.

Ngày 19 tháng 1 năm 1960, Hoa Kỳ và Nhật Bản kí Hiệp ước Hợp tác và Bảo an. Hoa Kỳ phải báo Nhật Bản trước khi điều động quân đội và không được can thiệp chính sự nội bộ của Nhật Bản. Hai nước phải giúp đỡ lẫn nhau nếu lãnh thổ Nhật Bản bị tấn công. Hiệp ước quy định một nước lâm nguy là cả Hoa Kỳ lẫn Nhật Bản đều gặp nguy hiểm, nên hai nước cần phải có năng lực kháng chiến; Hoa Kỳ có cớ đặt căn cứ quân sự ở Nhật Bản vậy. Liên minh giữa Nhật Bản và Hoa Kỳ tồn tại lâu hơn bất kỳ liên minh nào khác giữa hai cường quốc kể từ năm 1948.

Năm 1983, Nội các Tổng lý Đại thần Nakasone Yasuhiro hứa sẽ biến Nhật Bản thành "tàu sân bay không thể chìm ở Thái Bình Dương" để giúp Hoa Kỳ chống máy bay ném bom của Liên Xô.

Mặc dù không bị hiến pháp cấm có vũ khí hạt nhân, vì là nước duy nhất bị đánh bom hạt nhân nên Nhật Bản quyết tâm không bao giờ mắc lại tai hoạ nguyên tử. Luật Năng lượng hạt nhân năm 1956 cấm nghiên cứu, phát triển và sử dụng năng lượng hạt nhân vì mục đích không hoà bình. Từ năm 1956, Nhật Bản thi hành chính sách "ba không": không sở hữu vũ khí hạt nhân, không sản xuất vũ khí hạt nhân, không nhập khẩu vũ khí hạt nhân. Năm 1976, Nhật Bản phê chuẩn Hiệp ước không phổ biến vũ khí hạt nhân và nhắc lại sẽ không bao giờ "phát triển, sử dụng vũ khí hạt nhân hay cho phép vận chuyển qua lãnh thổ Nhật Bản". Tuy nhiên tục xem Nhật Bản là "có năng lực hạt nhân", tức là có thể phát triển vũ khí hạt nhân trong một năm nếu tình huống chính trị xấu kém thêm đáng kể, do sở hữu công nghệ cao cấp cùng nhiều nhà máy điện hạt nhân. Nhiều nhà phân tích xét Nhật Bản là nước hạt nhân trên thực tế, đùa rằng chỉ cần chìa vít là có được vũ khí hạt nhân, bom thực ra nằm trong tầng hầm.

Ngày 28 tháng 5 năm 1999, Nhật Bản thông qua luật cho phép Lực lượng Phòng vệ tham gia "hậu phương" nếu Hoa Kỳ tiến hành chiến tranh liên hệ tới "vấn đề của khu vực."

Thế kỉ 21
Ngày 29 tháng 10 năm 2001, Luật về Các Biện pháp Đặc biệt Chống khủng bố chính thức được thông qua. Luật này cho phép JSDF tự mình đóng góp vào các nỗ lực quốc tế nhằm ngăn chặn và tiêu diệt khủng bố. Trong khi thực hiện nhiệm vụ, JSDF hoàn toàn có thể sử dụng vũ khí trang bị để tự vệ cùng những lực lượng khác mà JSDF đang kiểm soát. Trước đây, chính sách của Nhật Bản về vấn đề này là nhất định không can dự. Vào ngày 27 tháng 3 năm 2004, Cơ quan Phòng vệ Nhật Bản thành lập Nhóm Hoạt động Đặc biệt (特殊作戦群) với sự ủy nhiệm của Lực lượng Phòng vệ Mặt đất, với tư cách là đơn vị Chống khủng bố.

Ngày 9 tháng 1 năm 2007, Cục Phòng vệ (防衛庁) trực thuộc Phủ Nội các được nâng cấp thành Bộ Quốc phòng (防衛省). Hoạt động nước ngoài của Lực lượng Phòng vệ được liệt từ "việc khác" thành "nhiệm vụ cơ bản", về cơ bản thay đổi bản chất của lực lượng vì không còn chỉ mang tính chất quốc phòng nữa. Nay Lực lượng Phòng vệ Biển có thể hoạt động trên toàn thế giới, như phòng chống cướp biển. Cùng năm, Tổng lý Abe Shinzō tuyên bố hiến pháp Nhật Bản không cấm tất cả vũ khí hạt nhân miễn là được giữ ở mức ít nhất và mục đích có hạn. Các tàu thuyền của Lực lượng Phòng vệ Biển đã có thể điều động trên phạm vi toàn cầu, chẳng hạn như trong các hoạt động chống cướp biển. Căn cứ hải ngoại đầu tiên sau cuộc đại chiến của JSDF được thành lập tại Djibouti (tháng 7 năm 2010).

Tháng 7 năm 2010, căn cứ nước ngoài đầu tiên của Nhật Bản sau Chiến tranh thế giới thứ hai cuối cùng cũng chính thức được thành lập ở Djibouti, Somalia.

Ngày 18 tháng 9 năm 2015, Quốc hội Nhật Bản thông qua luật cho phép Lực lượng Phòng vệ tự vệ tập thể các nước đồng minh trong lúc chiến đấu lần đầu tiên kể từ năm 1947. Lực lượng Phòng vệ được cung cấp vật liệu cho các nước đồng minh tham chiến trên phạm vi quốc tế và bảo vệ các cơ sở vũ khí nước ngoài góp phần bảo vệ Nhật Bản. Lý do đưa ra là không bảo vệ hay trợ giúp nước đồng minh sẽ làm suy yếu liên minh giữa các nước và gây nguy hiểm cho Nhật Bản. Đây là những thay đổi quốc phòng lớn nhất của Nhật Bản kể từ Chiến tranh thế giới thứ hai. Đạo luật JSDF này được sửa đổi vào năm 2015 là nhằm nghiêm cấm nhân sự của JSDF tham gia vào các hoạt động phối hợp tập thể hay chỉ huy lực lượng mà không có thẩm quyền, hoặc vi phạm mệnh lệnh, vốn được cho là lý do tại sao Nhật Bản tiến hành can thiệp vào Trung Quốc trong Chiến tranh thế giới thứ hai. Một cuộc khảo sát của Credit Suisse được công bố vào năm 2015 đã xếp Nhật Bản là quốc gia có quân đội mạnh thứ 4 thế giới sau Nga, Trung Quốc và Hoa Kỳ.

Kể từ tháng 3 năm 2016, Pháp luật về Hòa bình và An ninh của Nhật Bản cho phép JSDF phản ứng liền mạch với bất kỳ tình huống nào, để bảo vệ cuộc sống và sinh kế của công dân Nhật Bản. Nó cũng tăng cường đóng góp chủ động cho hòa bình và an ninh trên thế giới và làm sâu sắc hơn tình hữu nghị với các đối tác. Điều này đã nâng cao mối quan hệ liên minh Nhật-Mỹ với tư cách là đối tác toàn cầu, nhằm thúc đẩy hòa bình và an ninh trong khu vực, cũng như cộng đồng quốc tế.

Tháng 5 năm 2017, Tổng lý Abe Shinzo hứa sẽ sửa đổi Điều 9 Hiến pháp trước khi năm 2020 kết thúc, là điều khoản cấm Nhật Bản tuyên chiến để giải quyết tranh chấp quốc tế. Tổng lý Shidehara Kijūrō viết Điều 9 dưới sự giám sát của chính quyền chiếm đóng.

Nhật Bản cuối cùng đã thành lập , là đơn vị thủy quân lục chiến đầu tiên của họ kể từ Chiến tranh thế giới thứ hai, vào ngày 7 tháng 4 năm 2018. Lực lượng này được huấn luyện để chống lại bất cứ thế lực nào xâm lược chiếm đóng các đảo của Nhật Bản. Bộ Quốc phòng cho biết, bắt đầu từ ngày 1 tháng 10 năm 2018, độ tuổi tối đa của người nhập ngũ và hạ sĩ quan sẽ được nâng từ 26 lên 32 để đảm bảo "nguồn cung cấp ổn định cho Lực lượng Phòng vệ trong bối cảnh nhóm tân binh đang ngày càng thấp đi do sự giảm xuống tỷ lệ sinh trong thời gian gần đây."

Tháng 3 năm 2019, Bộ Quốc phòng dự định thành lập đơn vị an ninh mạng khu vực đầu tiên trong Tập đoàn quân Tây Bộ của Lực lượng Phòng vệ Mặt đất Nhật Bản (JGSDF), nhằm bảo vệ hệ thống thông tin liên lạc quốc phòng khỏi các cuộc tấn công điện tử, chẳng hạn như cho binh sĩ được triển khai trên các hòn đảo xa xôi. thiết lập đường dây an toàn. Bộ Quốc phòng đã và đang phát triển bom lượn siêu thanh giúp tăng cường khả năng phòng thủ ở những hải đảo xa xôi của Nhật Bản, bao gồm cả quần đảo Senkaku. Khả năng tấn công chống mặt đất sẽ được sử dụng để giúp ích cho các hoạt động đổ bộ, tái chiếm các đảo xa của Lữ đoàn Cơ động Thủy lục.

Binh lính Anh thuộc Đại đội Pháo binh Danh dự (HAC) lần đầu tiên tiến hành một cuộc tập trận thực địa cùng với các binh sĩ Lực lượng Phòng vệ Mặt đất Nhật Bản tại đinh Oyama, tỉnh huyện Shizuoka vào ngày 2 tháng 10 năm 2018. Đây cũng là lần đầu tiên trong lịch sử, các binh sĩ ngoại quốc không phải người Mỹ có mặt trên thực địa, diễn tập trên đất Nhật Bản. Mục đích là để cải thiện quan hệ đối tác chiến lược và hợp tác an ninh giữa hai nước. Lực lượng Phòng vệ Mặt đất cùng Lục quân Ấn Độ cũng đã tiến hành cuộc tập trận chung đầu tiên tại bang Mizoram của Ấn Độ từ ngày 27 tháng 10 đến ngày 18 tháng 11 năm 2018, thực hành các cuộc diễn tập chống khủng bố và cải thiện hợp tác song phương giữa 60 sĩ quan Nhật Bản và Ấn Độ. Nhật Bản và Hoa Kỳ đã tiến hành loạt cuộc tập trận lớn nhất vòng quanh Nhật Bản cho đến nay tại Keen Sword hai năm một lần, từ ngày 29 tháng 10 đến ngày 2 tháng 11 năm 2018. Tập trận bao gồm tổng cộng 57.000 thủy thủ, thủy quân lục chiến và cả không quân, 47.000 quân nhân trong biên chế đến từ JSDF và 10.000 từ Quân đội Hoa Kỳ. Một tàu tiếp liệu hải quân và hộ tống hạm của Hải quân Hoàng gia Canada cũng tham gia. Ngoài ra còn có sự xuất hiện của các hoạt động mô phỏng không chiến, phòng thủ tên lửa đạn đạo và đổ bộ thủy lục.

Nhật Bản công bố tàu ngầm lớp Taigei (大鯨) dài 84 m, nặng 2.950 tấn vào ngày 4 tháng 10 năm 2018. Đây là lớp tiềm thủy đỉnh đầu tiên của Nhật Bản chạy bằng pin lithium-ion, được phát triển bởi Mitsubishi Heavy Industries. Lực lượng Phòng vệ Biển Nhật Bản tiến hành sử dụng nó lần đầu tiên vào tháng 3 năm 2020.

Chính phủ Nhật Bản đã thông qua công văn đầu tiên của JSDF tới một hoạt động gìn giữ hòa bình mà không do Liên hợp quốc lãnh đạo. Hai sĩ quan Lực lượng Phòng vệ Mặt đất theo dõi giám sát lệnh ngừng bắn giữa Israel và Ai Cập tại Bộ chỉ huy Lực lượng liên quốc gia & Quan sát viên ở bán đảo Sinai từ ngày 19 tháng 4 đến ngày 30 tháng 11 năm 2019. Bộ trưởng Quốc phòng Iwaya Takeshi công bố kế hoạch triển khai mẫu tên lửa đất đối hạm Kiểu 12 vào tháng 3 năm 2020. Tên lửa này có tầm bắn 300 km và sẽ được sử dụng để bảo vệ Quần đảo Nansei (Ryukyu) ở phía nam. Nhật Bản cũng đang phát triển một loại tên lửa lượn tốc độ cao, có tầm bắn lên đến 1000 km.

Vào ngày 10 tháng 9 năm 2020, Nhật Bản và Ấn Độ đã kí một hiệp ước quân sự có tên là Thỏa thuận Mua lại và Phục vụ chéo (ACSA). Hiệp ước cho phép trao đổi hỗ trợ hậu cần và vật tư giữa hai quốc gia. Mục đích là hợp tác chặt chẽ hơn, một khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương Tự do và Mở và cũng để ngăn chặn sự xâm lược của Trung Quốc ở châu Á. Nhật Bản cũng đã có các thỏa thuận như vậy từ trước với các nước Úc, Canada, Pháp, Anh và Mĩ.

Ngày 5 tháng 5 năm 2022, Nhật Bản và Vương quốc Anh kí kết quan hệ đối tác phòng thủ làm sâu sắc thêm quan hệ quân sự, nhằm chống lại các cường quốc chuyên quyền, bá quyền ở châu Âu và khu vực châu Á-Thái Bình Dương. Hai Thủ tướng Kishida Fumio và Boris Johnson đều nhất nhất lên án Nga xâm lược Ukraina.

Tổ chức

Nội các Tổng lý Đại thần là tổng tư lệnh của Lực lượng Phòng vệ. Dưới quyền Tổng lý là Bộ trưởng Quốc phòng.

Tổng Tham mưu trưởng (統合幕僚長, Tōgō Bakuryō-chō) có nhiệm vụ tham mưu cho Thủ tướng và Bộ trưởng Quốc phòng, đồng thời là người đứng đầu Bộ Tham mưu Liên quân (統合幕僚監部, Tōgō Bakuryō Kanbu). Bộ Tham mưu bao gồm Cố vấn cao cấp của Tổng Tham mưu trưởng, Phó Tổng Tham mưu trưởng, Phó Tham mưu trưởng Hành chính, và nhiều phòng ban và nhân viên đặc biệt. Mỗi nhánh quân đội có Tham mưu trưởng riêng đứng đầu.

Tổng Tham mưu trưởng là sĩ quan cấp cao nhất của Lực lượng Phòng vệ và phụ trách thi hành mệnh lệnh của Bộ trưởng Quốc phòng dưới chỉ đạo của Thủ tướng. Tổng Tham mưu trưởng giám sát các nhánh quân đội và nắm quyền chỉ huy vào thời chiến, nhưng trong thời bình chỉ được hoạch định chính sách và phối hợp quốc phòng.

Tham mưu trưởng của mỗi nhánh quân binh chủng có quyền quản lý lực lượng của họ.

Nhánh quân chủng

 Lực lượng Phòng vệ Mặt đất
 Lực lượng Phòng vệ Biển
 Lực lượng Phòng vệ Trên không

Nhánh đơn vị

 Năm tập đoàn quân
 Năm vùng hải quân
 Bốn lực lượng phòng không

Chính sách quốc phòng

Hội đồng An ninh Quốc gia
Ngày 4 tháng 12 năm 2013 Hội đồng An ninh Quốc gia thành lập để cho Thủ tướng được thảo luận các vấn đề an ninh quốc gia thường xuyên và khi cần thiết.

Điều 9 Hiến pháp

Mặc dù Điều 9 Hiến pháp cấm Nhật Bản lập quân đội và tuyên chiến để giải quyết tranh chấp giữa các nước, từ năm 2000 có đề nghị làm suy yếu hay thậm chí xoá Điều 9. Hiện nay giới chính trị Nhật Bản giải thích hiến pháp cho thành lập quân đội để tự vệ, nên Lực lượng Phòng vệ chỉ được phụ trách quốc phòng và không có năng lực tấn công tầm xa.

Ngân sách
Năm 1976, Thủ tướng Miki Takeo tuyên bố nên giữ chi tiêu quốc phòng ở mức 1% tổng sản phẩm quốc nội của Nhật Bản, giữ nguyên đến năm 1986. Năm 2005 ngân sách quân đội của Nhật Bản ở mức khoảng 3% ngân sách quốc gia; khoảng một nửa chi cho chi phí nhân sự, trong khi phần còn lại dành cho các chương trình vũ khí, chi phí bảo trì và vận hành. Năm 2011 Nhật Bản có ngân sách quân đội lớn thứ tám trên thế giới.

Năm 2015, Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản có ngân sách 4,98 nghìn tỷ Yên, tăng 2,8% so với năm trước.
liên_kết=|nhỏ

Triển khai tên lửa chống đạn đạo

Sau khi Triều Tiên phóng vệ tinh Quang Minh Tinh 1 vào tháng 8 năm 1998, nghi là vụ thử tên lửa dẫn đường, thì Nhật Bản quyết định tham gia chương trình phát triển tên lửa chống đạn đạo của Hoa Kỳ. Tháng 8 năm 1999 chính phủ Nhật Bản, Đức và Hoa Kỳ đồng ý hợp tác nghiên cứu và phát triển Hệ thống phòng thủ tên lửa dẫn đường Aegis. Năm 2003 chính phủ Nhật triển khai ba loại hệ thống Aegis là phương tiện phòng không, Aegis trên biển và Aegis PAC-3 trên đất liền.

Ngày 30 tháng 7 năm 2018 Nhật Bản thuê Lockheed Martin chế tạo máy radar trị giá 1,2 tỷ USD cho hai trạm phòng không chống đạn đạo trên mặt đất. Cùng ngày Bộ Quốc phòng Nhật Bản cho biết đang suy xét rút các đơn vị đánh chặn tên lửa PAC3 từ khu vực phía bắc và phía tây của nước trong bối cảnh ngớt căng thẳng với Triều Tiên. Viên chức Bộ nói khả năng Triều Tiên bắn tên lửa dẫn đường giảm sau cuộc họp thượng đỉnh với Hoa Kỳ vào tháng trước. Tuy nhiên cũng cho biết sẽ vẫn bắn hạ bất kỳ tên lửa nào bay tới và nói thêm là sẽ sẵn sàng triển khai lại các đơn vị PAC3 nếu tình hình thay đổi.

Lực lượng Thủy quân lục chiến
Năm 2016 Nhật Bản bắt đầu thành lập Lữ đoàn Thủy quân lục chiến cơ động để tiến hành các hoạt động đổ bộ và chiếm lại bất kỳ đảo Nhật nào bị kẻ thù chiếm đoạt do căng thẳng về quần đảo Senkaku, là đơn vị lính thủy đánh bộ đầu tiên kể từ Thế chiến lần thứ hai.

Ngày 7 tháng 4 năm 2018, lữ đoàn Thủy quân lục chiến cơ động được kích hoạt ở Trại Ainoura của Lực lượng Phòng vệ Đánh bộ tại Sasebo, trên đảo Kyushu phía tây nam Nhật Bản. Lữ đoàn phụ trách bảo vệ các đảo do Nhật Bản làm chủ hay tranh chấp dọc theo rìa Biển Hoa Đông, đặc biệt khi Trung Quốc chi tiêu quốc phòng và để ý tới khu vực ngày càng nhiều. Để bảo vệ các đảo phía tây nam, Nhật Bản bắt đầu biến hạm đội hai tàu khu trục loại Izumo từ "tàu khu trục chở trực thăng" thành tàu sân bay có khả năng phóng máy bay F-35B, là tàu sân bay đầu tiên của Nhật Bản kể từ Thế chiến lần thứ hai.

Thuật cận chiến
Thuật cận chiến của lính Lực lượng Phòng vệ tên là Võ thuật Lực lượng Phòng vệ (自衛隊格闘術, Jieitaikakutōjutsu). Ra đời vào năm 1959, lấy các thuật dùng dao và lưỡi lê của lính Lục quân Đế quốc làm nền móng, có bổ sung cách đánh tay đôi dựa trên Quyền pháp Nhật Bản (Nippon Kempo) và Tomiki-Ryu Aikido tức là Shodokan Aikido hiện nay. Từ năm 2006 đến năm 2007 được cải tiến, vào năm 2008 bộ thuật mới được giới thiệu, đặt nặng động tác ném, khoá họng, và phòng thủ bằng dao.

Nhiệm vụ và hoạt động

Lực lượng Phòng vệ có vai trò cứu trợ thiên tai theo Điều 83 của Luật tổ chức Lực lượng Phòng vệ năm 1954. Các đơn vị phải giúp các thống đốc tỉnh dập lửa, tìm kiếm cứu nạn và chống lũ lụt bằng cách gia cố các bờ bao và những con đê nếu được yêu cầu.

Cuối tháng 6 và đầu tháng 7 năm 2014 Thủ tướng Abe Shinzo cùng nội các dỡ bỏ lệnh cấm quân đội Nhật Bản hoạt động ở nước ngoài, thi hành từ cuối Thế chiến lần thứ hai, để củng cố vị thế của Nhật Bản trước Trung Quốc ngày càng lấn áp và vụ thử vũ khí hạt nhân của Triều Tiên. Tuy được xem là phù hợp với Điều 9 Hiến pháp, chính phủ báo hiệu có thể tìm cách giải thích lại điều khoản này trong tương lai.

Gìn giữ hoà bình

Tháng 6 năm 1992, Quốc hội Nhật Bản thông qua Luật hợp tác gìn giữ hoà bình Liên hợp quốc cho phép Lực lượng Phòng vệ tham gia những hoạt động y tế, đưa đi hồi hương người tị nạn, hậu cần, tái thiết cơ sở hạ tầng, giám sát bầu cử, và trị an của Liên hợp quốc theo các điều kiện nghiêm ngặt.

Lực lượng Phòng vệ ở Campuchia cùng nỗ lực ngoại giao của Nhật Bản góp phần thực hiện thành công Hiệp định Hoà bình Paris năm 1991.

Chánh văn phòng Nội các Machimura Nobutaka đã nói rằng đang thảo luận với Bộ trưởng Quốc phòng Ishiba Shigeru và Bộ trưởng Ngoại giao Komura Masahiko về khả năng làm luật cho phép Lực lượng Phòng vệ gia nhập các đoàn gìn giữ hoà bình ở nước ngoài. Theo tờ báo Mainichi Shimbun chính phủ đã xem xét thông qua luật gìn giữ hoà bình. Năm 2014 không có tiến triển do Đảng Công Minh lo rằng Lực lượng Phòng vệ có thể bị cử tham gia đoàn gìn giữ hoà bình không liên hệ tới Nhật Bản.

Năm 2004 chính phủ Nhật Bản ra lệnh triển khai một đội của Lực lượng Phòng vệ đến trợ giúp xây dựng lại Iraq theo yêu cầu của Hoa Kỳ, một bước ngoặt quan trọng trong lịch sử Nhật Bản vì là lần đầu tiên Nhật Bản đưa quân ra nước ngoài kể từ Thế chiến lần thứ hai, trừ một vài hoạt động gìn giữ hoà bình của Liên hợp quốc. Công chúng tranh cãi nhau dữ dội, đặc biệt là vì hiến pháp quy định quân đội Nhật Bản chỉ được tự vệ, trong khi hoạt động ở Iraq dường như chẳng liên quan gì đến nhiệm vụ đó. Mặc dù có vũ khí, vì bị hiến pháp hạn chế nên Lực lượng Phòng vệ phải được các đơn vị Lực lượng Đặc nhiệm Nhật Bản và các đơn vị Úc bảo vệ. Lính Nhật ở Iraq chỉ làm công tác nhân đạo và tái thiết và không được bắn trừ khi bị bắn trước. Năm 2006 Nhật Bản lui binh.

Lực lượng Nhật Bản thường xuyên có mặt trong các đội cứu trợ thiên tai quốc tế: Rwanda (1994), Honduras (1998), Thổ Nhĩ Kỳ (1999), Tây Timor (1999–2000), Afghanistan (2001), Iraq (2003), Iran (2003–2004), Thái Lan (2004–2005), Indonesia (2005, 2006, 2009), Nga (2005), Pakistan (2005, 2010), Haiti (2010), New Zealand (2011). Sau trận động đất ở Haiti thì Nhật Bản triển khai một đội bao gồm kỹ sư, máy ủi, và máy móc hạng nặng để giúp đỡ Phái bộ Bình ổn của Liên hợp quốc tại Haiti. Nhiệm vụ của họ là gìn giữ hoà bình, dọn dẹp đống đổ nát, và xây dựng lại đường xá nhà cửa.

Lực lượng Phòng vệ có tiến hành các hoạt động ở nước ngoài như phái lực lượng gìn giữ hòa bình tới Campuchia. Năm 2003 Nhật Bản ban hành luật đối phó với các cuộc tấn công vũ trang và sửa đổi Luật tổ chức Lực lượng Phòng vệ.

Hoạt động hải quân ở nước ngoài
Lực lượng Phòng vệ Trên biển đã triển khai lực lượng ngoài khơi Somalia để bảo vệ các tàu Nhật khỏi cướp biển Somalia, bao gồm hai tàu khu trục có khoảng 400 thủy thủ, trực thăng tuần tra, tàu cao tốc, tám sĩ quan của Đội Cảnh vệ Bờ biển để thu thập bằng chứng tội phạm và xử lý các nghi phạm cướp biển, một lực lượng biệt kích từ Đơn vị Lên máy bay Đặc biệt tinh nhuệ, và máy bay tuần tra P-3 Orion ở Vịnh Aden. Ngày 19 tháng 6 năm 2009 Quốc hội Nhật Bản thông qua luật chống cướp biển, cho phép quân Nhật bảo vệ các tàu thuyền không phải của Nhật Bản. Tháng 5 năm 2010 Nhật Bản thông báo ý định xây dựng căn cứ hải quân thường trực ở Djibouti để cung cấp an ninh cho các tàu Nhật chống lại cướp biển Somali.

Ngày 1 tháng 7 năm 2011 Căn cứ Lực lượng Phòng vệ ở Djibouti khai trương. Ban đầu chứa khoảng 170 nhân viên Lực lượng Phòng vệ và bao gồm các cơ sở hành chính, nhà ở, y tế, nhà bếp ăn uống, và giải trí cũng như nhà chứa bảo dưỡng máy bay và sân đỗ. Hiện tại có khoảng 200 nhân viên và hai máy bay P-3C.

Quân phục, quân hàm và phù hiệu
Binh chủng mà các quân nhân Lực lượng Phòng vệ Mặt đất biên chế vào được biểu thị bằng cấp ngạch và lon có màu sắc đặc biệt: đối với bộ binh là màu đỏ; pháo binh là màu vàng; thiết giáp là màu da cam; kĩ thuật là màu tím; bom mìn là màu xanh lá cây nhạt; quân y là màu xanh lá cây; không lực (không quân lục quân) là màu xanh nhạt; thông tin là màu xanh lam; hậu cần là nâu; vận tải là màu tím sẫm; không vận là màu trắng; những ngoại lệ thì phân chia vào màu xanh đậm. Phù hiệu trên mũ của Lực lượng Phòng vệ Mặt đất là bông hoa anh đào, có hai nhánh cây thường xuân bên dưới, một hình chữ V ở phía dưới giữa gốc của các nhánh; phù hiệu trên mũ của Lực lượng Phòng vệ Trên biển là hình mỏ neo bị vướng, bên dưới một bông hoa anh đào bao quanh bởi các dây leo thường xuân ở hai bên và dưới cùng; phù hiệu huy hiệu trên mũ của Lực lượng Phòng vệ Trên không có hình đại bàng, bên dưới là ngôi sao và hình lưỡi liềm, được viền bên dưới với biểu tượng đôi cánh cách điệu.

Có chín cấp bậc sĩ quan hiện hành trong JSDF, cùng với một cấp bậc quân nhân chuyên nghiệp, năm cấp bậc hạ sĩ quan và ba cấp bậc binh nhì. Cấp bậc cao nhất của hạ sĩ quan là trung sĩ nhất (trong JMSDF là thượng sĩ hải quân và trong JASDF là thượng sĩ nhất), được thành lập vào năm 1980 để cung cấp nhiều cơ hội thăng tiến hơn và thời hạn phục vụ ngắn hơn như trung sĩ hạng nhất, trung sĩ nhất hải quân hoặc thượng sĩ. Theo hệ thống trước đó, hạ sĩ quan trung bình chỉ được thăng cấp hai lần trong khoảng ba mươi năm phục vụ và duy trì ở cấp bậc cao nhất trong gần mười năm.

Vai trò trong xã hội Nhật Bản
Do phong trào chống chủ nghĩa quân phiệt, ủng hộ chủ nghĩa hòa bình lan rộng khắp Nhật Bản sau Chiến tranh thế giới thứ hai, Lực lượng Phòng vệ là đối tượng bị quần chúng chế giễu và khinh bỉ hàng đầu trong những năm đầu thành lập. Lực lượng này bị gọi một cách công khai là "bọn ăn trộm thuế" và quân nhân mặc quân phục có khi còn bị ném đá khi ra ngoài nơi công cộng.

Sự đánh giá cao đối với JSDF lại tăng lên trong những năm 1980, với hơn một nửa số người được hỏi trong cuộc khảo sát năm 1988 bày tỏ sự quan tâm của mình đến JSDF, hơn 76% trong số đó cho thấy rằng họ có ấn tượng tốt. Mặc dù đa số (63,5%) người được hỏi đều nhận thức được rằng mục đích chính của JSDF là duy trì an ninh quốc gia, tuy nhiên vẫn có một số lượng lớn hơn (77%) coi hoạt động cứu trợ thiên tai đã là chức năng hữu ích nhất của JSDF. Do đó, Lực lượng Phòng vệ tiếp tục dành nhiều thời gian và nguồn lực của mình để cứu trợ thiên tai và làm thêm một vài hoạt động dân sự khác. Từ năm 1984 đến năm 1988, theo yêu cầu của các thống đốc tỉnh, JSDF đã hỗ trợ khoảng 3.100 hoạt động cứu trợ thảm họa, với sự tham gia của khoảng 138.000 nhân sự, 16.000 phương tiện, 5.300 máy bay và 120 tàu thuyền các loại. Loạt hoạt động cứu trợ thiên tai đã làm gia tăng sự yêu mến của quần chúng đối với lực lượng. Ngoài ra, JSDF còn tham gia vào những hoạt động phòng, chống thảm họa động đất và xử lí lượng lớn vật liệu nổ còn sót lại từ Chiến tranh thế giới thứ hai, đặc biệt là ở tỉnh huyện Okinawa. Lực lượng cũng tham gia vào nhiều dự án công trình công cộng, hợp tác quản lí các sự kiện thể thao, tham gia thám hiểm Nam Cực hàng năm, cũng như thực hiện khảo sát trên không để báo cáo về tình trạng băng giá cho ngư dân, hình thành địa lí cho các dự án xây dựng. Đặc biệt nhạy cảm trong việc duy trì mối quan hệ hài hòa với những cộng đồng gần các căn cứ quốc phòng, JSDF đã xây dựng nhiều con đường mới, mạng lưới thủy lợi và trường học ở những khu vực đó. Ngoài ra, hệ thống cách âm cũng được lắp đặt trong nhà và các công trình công cộng gần sân bay ồn ào.

Ngày Kỉ niệm Lực lượng Phòng vệ

 là ngày kỉ niệm thành lập Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản, bắt đầu từ năm 1966. Mỗi năm Lực lượng Phòng vệ Mặt đất, Biển, và Trên không thay phiên nhau tổ chức duyệt binh. Bên cạnh đó còn có sự kiện âm nhạc dài ba ngày gọi là Lễ hội diễu hành Lực lượng Phòng vệ.

Duyệt hạm
Cuộc duyệt binh của Hạm đội 28 được tổ chức tại Vịnh Sagami vào ngày 18 tháng 10 năm 2015. 42 hạm tham gia hành trình kỷ niệm, gồm mẫu hạm JS Izumo và sáu hạm từ Úc, Pháp, Ấn Độ, Hàn Quốc và Hoa Kỳ. 37 máy bay của Lực lượng Phòng vệ Trên không và không lực Hoa Kỳ đã bay qua.

Trong Ngày Kỉ niệm Lực lượng Phòng vệ năm 2018, Tổng lý Abe Shinzō đã duyệt binh JSDF tại Doanh trại Asaka. 4.000 quân lính, 260 xe tăng, phương tiện quân sự và 40 máy bay chiến đấu đã tham gia. Theo Abe, họ đã có được sự tin tưởng, trông cậy của quần chúng, và trách nhiệm của các chính khách nay là phải sửa đổi được hiến pháp năm 1947 cho JSDF, mang lại cho họ cảm giác tự hào.

Bảo tàng Lực lượng Phòng vệ
Đây là những bảo tàng giới thiệu về JSDF, trưng bày những truyền thống, vật chứng lịch sử của lực lượng này.

 Bảo tàng Hải thượng Tự vệ Đội Kure (海上自衛隊呉史料館) - giới thiệu về Lực lượng Phòng vệ Biển và gồm cả tiềm thủy đĩnh Akishio (SS-579) thuộc lớp Yūshio đã nghỉ hưu.
 Trung tâm Thông tin Công cộng JGSDF - cơ sở này có một bảo tàng trung bày các thiết bị và phương tiện chiến đấu thực sự của Lực lượng Phòng vệ Mặt đất.
 Căn cứ không quân Hamamatsu (浜松基地) - nơi đây có bảo tàng về Lực lượng Phòng vệ Trên không với máy bay, công nghệ hàng không, tokusatsu và lịch sử quân sự của đất nước Nhật Bản.
 Bảo tàng Lực lượng Phòng vệ Biển Sasebo - nơi có nhiều tư liệu lịch sử và trưng bày trang thiết bị của Lực lượng Phòng vệ Biển Nhật Bản.
 Bảo tàng Căn cứ Không quân Kanoya (海上自衛隊鹿屋航空基地史料館) - là bảo tàng lịch sử của Lực lượng Phòng vệ Trên không Nhật Bản ở thành phố Kanoya, tỉnh huyện Kagoshima.

Hình ảnh

Xem thêm

 Bộ Quốc phòng Nhật Bản
 Nhật Bản
 Lực lượng Phòng vệ Mặt đất
 Lực lượng Phòng vệ Biển
 Lực lượng Phòng vệ Trên không

Ghi chú

Tham khảo

Nguồn

Liên kết ngoài

 Bộ Quốc phòng Nhật Bản
 Joint Staff Website
 Trang web Lực lượng Phòng vệ Đánh bộ
 Trang web Lực lượng Phòng vệ Đánh biển
 Trang web Lực lượng Phòng vệ Đánh không

Nhật Bản sau Chiến tranh thế giới thứ hai
Quân sự Nhật Bản
Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản


title: Atimonan

text:
Đô thị Atimonan (tiếng Filipino: Bayan ng Atimonan) là một đô thị ở tỉnh Quezon, Philippines. Đô thị này tọa lạc ở bờ tây của tỉnh, 173 km về phía đông nam Manila. Atimonan giáp các đô thị Gumaca, Plaridel, Pagbilao và Padre Burgos. Theo điều tra dân số năm 2007, đô thị này có dân số 59.157 người..

Các đơn vị hành chính

Về mặt hành chính, đô thị này được chia thành 42 khu phố (barangay).

Ghi chú

Liên kết ngoài
Official Website of Atimonan Municipal Government
Atimonan Online
Discover Atimonan, Quezon
Mã địa lý chuẩn Philipin
2000 Thông tin điều tra dân số Philipin

Atimonan, Quezon
Đô thị của Quezon


title: Grafenegg

text:
Grafenegg là một thị xã thuộc huyện Krems-Land trong bang Niederösterreich.

Tham khảo

Đô thị của Niederösterreich


title: Sân bay Surat

text:
Sân bay Surat Gujarat là một sân bay nội địa (IATA: STV, ICAO: VASU), tọa lạc ở Magdala, gần Surat ở phía tây Ấn Độ, bang Gujarat

Tổng diện tích sân bay này là 312 ha. Sân đỗ: 60 x 90 m, đường lăn: 23 x 200 m, đường băn dài 1550 m và sẽ được kéo dài 2250 m tháng 12 năm 2008. Sân bay này là một kết quả của các cuộc đấu tranh của Surtis để có một sân bay quốc tế ở Surat, và đã kết thúc bằng một thỏa hiệp - thiết lập một sân bay nội địa. Sân bay này được khánh thành ngày 6 tháng 5 năm 2007 với chuyến bay bằng Airbus 319 của Indian Airlines từ Delhi.

Các hãng hàng không và các tuyến điểm
 Air India
 cung cấp bởi Indian Airlines (Delhi)
 Kingfisher Airlines (Ahmedabad, Kandla)

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Một vài bức ảnh sân bay Surat
 Airports Authority of India Starts Work on Surat Airport
 Surat Airport to become operational from Gujarat Day
 Flights to Surat

Sân bay Ấn Độ


title: Pachybrachis marki

text:
Pachybrachis marki là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Lopatin miêu tả khoa học năm 1997.

Chú thích

Tham khảo

Pachybrachis


title: (90881) 1996 XN6

text:
{{DISPLAYTITLE:(90881) 1996 XN6}}

(90881) 1996 XN6 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Yoshisada Shimizu và Takeshi Urata ở Đài thiên văn Nachi-Katsuura ở Nachikatsuura, Wakayama, Nhật Bản, ngày 3 tháng 12 năm 1996.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 90001–91000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1996
Được phát hiện bởi Takeshi Urata
Được phát hiện bởi Yoshisada Shimizu
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Nohn

text:
Nohn là một đô thị thuộc huyện Vulkaneifel, trong bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức. Đô thị này có diện tích 11,07 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 444 người.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Vulkaneifel


title: Thengampudur

text:
Thengampudur là một thị xã panchayat của quận Kanniyakumari thuộc bang Tamil Nadu, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Thengampudur có dân số 12.669 người. Phái nam chiếm 50% tổng số dân và phái nữ chiếm 50%. Thengampudur có tỷ lệ 80% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 82%, và tỷ lệ cho phái nữ là 78%. Tại Thengampudur, 10% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Tamil Nadu


title: Filadelfia, Vibo Valentina

text:
Muốn  Lê
Filadelfia () là một đô thị ở tỉnh Vibo Valentia trong vùng Calabria, có cự ly khoảng 30 km về phía tây namcủa Catanzaro và khoảng 20 km về phía đông bắc của Vibo Valentia. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 5.908 người và diện tích là 30,5 km².

Đô thị Filadelfia có các frazione (đơn vị trực thuộc) Montesoro.

Filadelfia giáp các đô thị: Curinga, Francavilla Angitola, Jacurso, Polia.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.comune.filadelfia.it/

Đô thị tỉnh Vibo Valentia


title: Trần Tất Văn

text:
Trần Tất Văn (chữ Hán: 陳必聞, (tuổi Bính Thìn, 1496 - 1571)), người xã Nguyệt Áng, tổng Phù Lưu, huyện An Lão, phủ Kinh Môn, Hải Dương (nay là xã Thái Sơn huyện An Lão thành phố Hải Phòng), đỗ đầu đệ nhất giáp tiến sĩ cập đệ (Trạng nguyên) khoa tháng tư, Bính Tuất,  niên hiệu Thống Nguyên thứ 5 (1526), đời Lê Cung Hoàng cùng Nguyễn Văn Du, Lưu Trung Doãn 3 người đỗ đệ nhất giáp tiến sĩ cập đệ; nhóm Lê Quang Bí 4 người đỗ đệ nhị giáp tiến sĩ xuất thân; nhóm Phạm Đình Quang 13 người đỗ đệ tam giáp đồng tiến sĩ xuất thân.

Trần Tất Văn sau ra làm quan cho nhà Mạc tới chức Thượng thư, tước Hàn Xuyên bá. Từng đi sứ nhà Minh.

Thân thế và sự nghiệp
Trạng nguyên Trần Tất Văn sinh ra trong một gia đình họ Trần - dòng dõi nhà nho ở thời hậu Lê (? - ?) tại làng Nguyệt Áng xã Thái Sơn huyện An Lão, thành phố Hải Phòng. Do xuất thân là dòng dõi quý tộc, được thừa hưởng tư chất thông minh và được học hành đầy đủ nên ngay từ nhỏ Trần Tất Văn đã nổi tiếng về hiếu học, chăm ngoan. Qua nhiều năm miệt mài đèn sách ông đã vượt qua kỳ thi Hương (đỗ Giải nguyên), thi Hội (đỗ Hội nguyên), thi Đình (đỗ Trạng nguyên) - học vị cao nhất tại kỳ thi năm Bính Tuất niên hiệu Thống nguyên (1526) đời Lê Cung Hoàng. Ông là Trạng nguyên duy nhất của huyện An Lão dưới thời phong kiến, đồng thời đứng thứ 30 trong tổng số 47 Trạng nguyên của cả nước. Ngày Trần Tất Văn được vua ban cờ, biển cho về lễ tạ tổ tiên và các thầy học cũ, dân làng nô nức đón rước người ham học, đỗ cao, làm vẻ vang cho quê hương, dòng họ.

Sau đỗ đạt, ông làm quan cho triều Mạc, đến chức Thượng thư, tước hàm xuyên bá. Dưới thời Mạc Đăng Dung, Mạc Đăng Doanh, ông được giao trông coi việc từ hàn, những văn thư trao đổi giữa nhà Minh, nhà Mạc ông đều tham gia. Đã có lần ông được vua Mạc cử đi sứ nhà Minh, dùng ngoại giao để đấu tranh bảo vệ chủ quyền đất nước. Bằng lý luận đanh thép và lập luận chặt chẽ - bài Biểu của ông đã làm Mao Bá Ôn - tướng nhà Minh đang tập hợp đại quân ở biên giới chuẩn bị xâm chiếm nước ta khi đọc bài biểu đã rỏ nước mắt rồi quyết định rút quân. Phát huy truyền thống gia đình, 39 năm sau con trai Trạng nguyên Trần Tất Văn là Trần Tảo đã đỗ Tiến sĩ làm quan đến chức Thừa chính sứ. Cùng với cha, tiến sĩ Trần Tảo đã góp nhiều công lớn trong sự nghiệp giữ gìn bờ cõi và phát triển đất nước.

Khi làm quan dưới triều nhà Mạc, thấu hiểu được tấm lòng và tình cảm của người dân quê hương, ông đã bỏ tiền hưng công xây dựng trên mảnh đất hương hỏa của gia đình ông một ngôi chùa để người dân ở đây có điều kiện sinh hoạt văn hóa, tín ngưỡng, tu thiện, tích đức. Người dân làng Nguyệt Áng truyền tụng rằng chùa quan Trạng tên chữ là Vĩnh Khoái Tự có quy mô rất rộng rãi, khang trang nằm trên một gò đất cao ráo, rộng tới 1/2 mẫu Bắc bộ. Ngoài việc xây chùa, Trạng nguyên Trần Tất Văn thấu hiểu nỗi cực nhọc của nhân dân địa phương khi phải lội qua nhánh sông nhỏ mùa hè cũng như mùa đông giá lạnh. Ông đã bỏ tiền làm một cây cầu đá xanh 3 nhịp dài 6-7mét, hiện nay chiếc cầu đã bị đổ, nhân dân địa phương còn lưu giữ được nhiều cấu kiện của chiếc cầu là những khối đá xanh hiện còn trong di tích. Cho đến nay, người dân Nguyệt Áng vẫn còn lưu truyền được bài thơ quan trạng về làng xây cầu đá:

"Hôm qua còn lội qua đầm

Hôm nay thanh thản qua cầu đá xanh

Cầu này cầu ái cầu ân

Công ơn quan Trạng có tâm với làng"

Di sản
Sau khi quan Trạng qua đời, nhân dân địa phương đã dựng ngôi đền để thờ phụng tưởng nhớ ơn đức của quan Trạng. Đền được xây dựng nằm gần sát toà phật điện. Đền quay cùng hướng với ngôi chùa nhìn về phía Tây Bắc, cách nơi linh địa này không xa phía trước là dòng sông Đa Độ uốn khúc chảy qua và đằng sau là dãy núi sừng sững trụ vững với thời gian.

Những năm đầu của cuộc kháng chiến chống Pháp (1947-1948), các công trình kiến trúc đền, chùa quan Trạng cũng như các công trình văn hoá tín ngưỡng khác của địa phương Nguyệt Áng đã phải tiêu thổ kháng chiến. Mặc dù ở Nguyệt Áng đã trải qua bao lần san lấp mặt bằng để phục vụ sản xuất nông nghiệp, song đến nay, khu đất linh địa, đất xây đền, chùa quan Trạng ngày xưa vẫn còn gần như nguyên vẹn.

Hiện nay, tên của ông được đặt một con đường tại thị trấn An Lão và  quận Kiến An, thành phố HP

Tham khảo

Chú thích

Người Hải Phòng
Người Dương Kinh (thời Mạc)
Quan lại nhà Mạc


title: La Tour-Saint-Gelin

text:
La Tour-Saint-Gelin là một xã thuộc tỉnh Indre-et-Loire trong vùng Centre-Val de Loire ở miền trung nước Pháp.

Xem thêm
Commune của tỉnh Indre-et-Loire

Tham khảo
INSEE
IGN

Xã của Indre-et-Loire


title: Tharot

text:
Tharot là một xã của Pháp,tọa lạc ở tỉnh Yonne trong vùng Bourgogne-Franche-Comté.

Hành chính

Biến động dân số

Xem thêm
 Xã của Yonne

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Tharot trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia
 Tharot trên trang mạng của Insee
 Tharot sur le site du Quid
 Localisation de Tharot sur une carte de France et communes limitrophes
 Plan de Tharot sur Mapquest

Tharot


title: Trémouilles

text:
Trémouilles  là một xã ở tỉnh Aveyron, thuộc vùng Occitanie ở miền nam nước Pháp.

Xem thêm
 Xã của tỉnh Aveyron

Tham khảo

Tremouilles


title: Sudan thuộc Pháp

text:
Sudan thuộc Pháp (;  ) là một lãnh thổ thuộc địa Pháp trong liên bang Tây Phi thuộc Pháp từ khoảng năm 1880 tới 1960, khi nó trở thành quốc gia độc lập Mali. Thuộc địa này được gọi chính thức là Sudan thuộc Pháp từ năm 1890 tới 1899 và từ năm 1921 tới 1958, ngoại ra, còn có một số tên khác nữa. Nó ban đầu được thiết lập chủ yếu như một dự án quân sự của quân đội Pháp.

Thành lập thuộc địa

Sudan ban đầu được hình thành như một tập hợp các tiền đồn quân sự như là một phần mở rộng của thuộc địa của Pháp ở Sénégal. Mặc dù khu vực này mang lại cho Pháp ít lợi ích kinh tế hoặc chiến lược, quân đội chủ trương thực hiện cuộc chinh phạt lớn hơn trong khu vực. Điều này một phần là do niềm đam mê với các đế chế vĩ đại, chẳng hạn như Đế quốc Mali và Đế quốc Songhay nổi lên trong khu vực, và một phần do các cơ hội quảng bá mà quân đội chinh phục được cung cấp cho Pháp quân nhân.

Cuộc chinh phạt của Pháp bắt đầu vào năm 1879, khi Joseph Gallieni được phái đến khu vực để thiết lập một pháo đài và khảo sát vùng đất cho một tuyến đường sắt từ Dakar ở Sénégal đến sông Niger.  Điều này được tiếp nối với việc thành lập một số pháo đài và liên minh chính trị của Pháp với các nhà lãnh đạo cụ thể trong khu vực vào đầu những năm 1880. Cấu trúc hành chính của khu vực này phần lớn nằm dưới sự kiểm soát của Thống đốc Sénégal của Pháp, và thuộc địa quan trọng nhất chỉ đơn giản là các pháo đài và tiền đồn quân sự, bao gồm cả cơ quan quan trọng được thành lập tại Kayes vào năm 1881 bởi Gustave Borgnis-Desbordes. Mặc dù chính quyền dân sự của thống đốc Pháp ở Sénégal chính thức cai trị khu vực này, các sĩ quan quân đội trong khu vực chủ yếu bỏ qua các nhà lãnh đạo này và trả lời trực tiếp cho các sĩ quan chỉ huy ở Paris. Desbordes dần dần chiếm được nhiều lãnh thổ hơn, thường sử dụng sự cạnh tranh giữa các sắc tộc và căng thẳng chính trị giữa các nhà lãnh đạo trong khu vực để bổ nhiệm các nhà lãnh đạo ủng hộ Pháp.

Các nhà quản lý dân sự Pháp đấu tranh với các nhà lãnh đạo quân sự và hai lực lượng đã trải qua một số thay đổi lãnh đạo trên lãnh thổ, cho đến khi Louis Archinard được bổ nhiệm làm thống đốc quân sự vào năm 1892. Archinard lãnh đạo các chiến dịch quân sự chống lại Samori Ture, Ahmadu Tall và các nhà lãnh đạo kháng chiến khác trong khu vực, với những thành công khác nhau.  Các chiến dịch của Archinard thường được thực hiện thông qua kiểm soát quân sự trực tiếp, mà không có sự giám sát dân sự. Khi chi phí tăng lên, chính quyền Pháp quyết định thay thế quyền kiểm soát của Archinard đối với khu vực này bằng một thống đốc dân sự, Louis Albert Grodet.

Thẩm quyền

Khu vực này được quản lý dưới một số tên khác nhau giữa năm 1880 và 1960. Khu vực này là "Thượng lưu" từ năm 1880 đến ngày 18 tháng 8 năm 1890, khi nó được đổi tên thành "Sudan thuộc Pháp", với thủ đô là Kayes. Vào ngày 10 tháng 10 năm 1899, Sudan của Pháp bị chia cắt, với miền nam cercles gia nhập các thuộc địa ven biển, và phần còn lại tách thành hai khu vực hành chính gọi là "Trung Nigeria" và "Thượng Sénégal". Năm 1902, khu vực này một lần nữa được tổ chức thành một thuộc địa thống nhất dưới tên Senegambia và Nigeria (Sénégambie et Nigeria). Tên đã thay đổi một lần nữa vào năm 1904 thành Thượng Sénégal và Nigeria (Haut Sénégal et Niger). Cuối cùng, vào năm 1921, tên được đổi lại thành "Sudan thuộc Pháp" (Soudan Français).

Biên giới và chính quyền của thuộc địa thay đổi tương tự một số lần. Ban đầu, và trong giai đoạn đầu, thuộc địa bị bỏ trống giữa chính quyền quân sự và chính quyền dân sự từ Sénégal. Năm 1893, Sudan thuộc Pháp chính thức thuộc quyền quản lý dân sự, kéo dài đến năm 1899. Vào thời điểm đó, việc tái tổ chức thuộc địa đã chia 11 tỉnh miền Nam cho các thuộc địa khác của Pháp như Guinée thuộc Pháp, Bờ Biển Ngà và Dahomey.

Khu vực không được tổ chức lại được quản lý trong hai chính quyền liên kết với các thuộc địa khác của Pháp. Theo đó, lãnh thổ thuộc địa được tái lập vào năm 1902. Mặc dù các biên giới thay đổi một chút, có rất ít thay đổi về lãnh thổ cho đến năm 1933. Vào thời điểm đó, thuộc địa của Thượng Volta thuộc Pháp (Haute-Volta, ngày nay là Burkina Faso) giải thể, và lãnh thổ phía bắc đã được thêm vào Sudan thuộc Pháp
.

Năm 1947, Thượng Volta được tái lập, và biên giới Sudan của Pháp trở thành những nơi cuối cùng trở thành biên giới của Mali. Kayes là thành phố thủ đô ban đầu từ những năm 1890 cho đến năm 1908 khi thủ đô chuyển đến Bamako, nơi vẫn còn.

Nông nghiệp
Thuộc địa hỗ trợ nông nghiệp chủ yếu là mưa, với việc tưới tiêu hạn chế trong 30 năm đầu tiên. Cây hoa màu duy nhất là các loại hạt được tập trung gần đường sắt giữa Kayes và Bamako. Tuy nhiên, sau những thử nghiệm thành công về việc trồng bông Ai Cập ở Tây Phi trong chiến tranh thế giới thứ nhất, Émile Bélime đã bắt đầu chiến dịch xây dựng một hệ thống thủy lợi lớn dọc theo sông Niger. Bắt đầu từ năm 1921, các dự án tưới tiêu quan trọng xung quanh Koulikoro và sau đó tại Baguinéda-Camp và Ségou Cercle bắt đầu mang nước. Pháp tin rằng dự án này có thể cạnh tranh với các trung tâm trồng bông lớn của Ai Cập và Hoa Kỳ.

Không giống như các dự án nông nghiệp khác ở Tây Phi thuộc Pháp, dự án thủy lợi Sudan của Pháp ban đầu dựa vào các gia đình tự nguyện tái định cư dọc theo các tuyến do chính quyền thực dân thành lập. Không thể thu hút đủ tình nguyện viên, chính quyền thực dân bắt đầu thử tái định cư bắt buộc vào dự án bông. Office du Nigeria được thành lập vào năm 1926 với tư cách là tổ chức chính tạo điều kiện cho các dự án nông nghiệp được quy hoạch, tưới tiêu. Nông dân chống lại việc tái định cư bắt buộc và kiến nghị đòi quyền sử dụng đất vĩnh viễn đối với đất được tưới tiêu (thường được coi là tài sản của Office du Niger). Bất chấp những nỗ lực này, một nền kinh tế hoa màu đáng kể đã không phát triển ở Sudan thuộc Pháp.

Chính sách tôn giáo
Giống như phần lớn phần còn lại của Tây Phi thuộc Pháp, thuộc địa có một số chính sách liên quan đến Hồi giáo và cộng đồng Hồi giáo.  Tiếng Ả Rập và luật Hồi giáo được người Pháp ưa thích ở thuộc địa khi thành lập chính quyền thuộc địa, phần lớn là do cả hai đều được mã hóa, và do đó dễ tiêu chuẩn hóa.

Mặc dù họ duy trì một chính sách trung lập chính thức liên quan đến tôn giáo, chính quyền thực dân Pháp bắt đầu điều chỉnh giáo dục Hồi giáo vào đầu những năm 1900.  Ngoài ra, nỗi sợ hãi của một đạo Hồi sự trỗi dậy chính trị trên khắp Bắc Phi và Sahel khiến người Pháp áp dụng các chính sách nhằm ngăn chặn sự truyền bá đạo Hồi ra khỏi nơi nó tồn tại và ngăn chặn các nhà lãnh đạo Hồi giáo cai trị các cộng đồng phi Hồi giáo. Tôn giáo bản địa và Kitô giáo tồn tại dưới các chính sách ít chính thức hơn và các nỗ lực của Pháp thường sử dụng những điều này để cân bằng sự truyền bá đạo Hồi trong khu vực.

Vào những năm 1940, một phong trào tôn giáo gọi là Allah Koura đã bắt đầu trong San Cercle dựa trên tầm nhìn của một người. Các quản trị viên địa phương cho phép phong trào Allah Koura lan rộng và thực hành, coi đó là một ảnh hưởng hạn chế tiềm năng đối với sự truyền bá đạo Hồi ở phía nam xa hơn. Vào cuối những năm 1950, các cuộc biểu tình và bạo loạn của người Hồi giáo trên khắp thuộc địa đã góp phần vào một phong trào độc lập ngày càng tăng.

Chính sách nô lệ
Giống như phần lớn phần còn lại của Tây Phi thuộc Pháp, chính quyền thực thi các quy tắc rõ ràng trong nỗ lực chấm dứt chế độ nô lệ trong khu vực. Năm 1903, chính phủ đã chỉ thị cho các quản trị viên người Pháp không sử dụng nô lệ làm danh mục hành chính nữa. Điều này được tiếp nối vào năm 1905 bởi một sắc lệnh chính thức của Pháp chấm dứt chế độ nô lệ trên khắp Tây Phi thuộc Pháp.

Gần một triệu nô lệ ở Tây Phi thuộc Pháp đã đáp ứng điều này bằng cách di chuyển khỏi chủ của họ và định cư ở nơi khác. Người Pháp ủng hộ những nỗ lực này bằng cách tạo ra các khu định cư xung quanh sông Nigeria và đào giếng cho các cộng đồng ở nơi khác để họ có thể tránh xa chủ cũ của mình.

Quá trình này ảnh hưởng đáng kể đến phần phía nam và phía tây của Mali ngày nay, nhưng ở phần phía bắc và phía đông của thuộc địa, một số lượng lớn nô lệ vẫn phục vụ chủ nhân của họ. Theo ước tính sơ bộ, trên toàn khu vực Maroc ngày nay, khoảng một phần ba số nô lệ cũ đã rời khỏi mối quan hệ nô lệ, trong khi hai phần ba vẫn ở với chủ của họ. Vào những năm 1920, hầu hết các hộ gia đình Tuareg vẫn có nô lệ chăm sóc ngôi nhà và động vật.

Mặc dù chế độ nô lệ vẫn tồn tại, một số khía cạnh của mối quan hệ đã thay đổi với chính quyền Pháp. Những nô lệ trốn thoát có thể tìm thấy sự bảo vệ chính thức của chính quyền Pháp tại các thành phố trong một thời gian hạn chế. Những người nô lệ đôi khi có thể đàm phán lại các điều khoản về sự phục vụ của họ trong tình hình chính trị đã thay đổi. Một số người sẵn sàng đồng ý ở lại phục vụ nếu họ nhận được quyền kiểm soát cuộc sống gia đình và một số đất để truyền lại cho con cái họ. Ngoài ra, chính quyền Pháp đã tích cực làm việc để chấm dứt các cuộc đột kích nô lệ và các biểu hiện rõ ràng nhất của buôn bán nô lệ, làm giảm đáng kể các phương tiện để có được nô lệ. Tuy nhiên, trong nhiều thập kỷ sau khi bãi bỏ chế độ nô lệ năm 1905, thực tế vẫn tiếp tục ở phần lớn của Sudan thuộc Pháp.

Độc lập

Sau khi thông qua Cán bộ Lợi của Quốc hội Pháp năm 1956, nhiều thuộc địa ở Tây Phi thuộc Pháp bắt đầu tổ chức các cuộc bầu cử để tăng quyền tự quyết cho các lãnh thổ của họ. Trong cuộc bầu cử đầu tiên được tổ chức tại Pháp Sudan năm 1957, Cuộc biểu tình dân chủ châu Phi (Rassemblement Démocratique Africain, thường được gọi tắt là RDA) đã giành chiến thắng trong cuộc bầu cử ở Sudan thuộc Pháp, cũng như giành chiến thắng ở các nước láng giềng ở Bờ Biển Ngà, Guinea thuộc Pháp và Thượng Volta. Sau trưng cầu dân ý về hiến pháp của Pháp năm 1958, trong đó nhận được đa số ủng hộ, République Soudanaise tuyên bố mình là một nước cộng hòa với quyền tự chủ nội bộ vào ngày 24 tháng 11 năm 1958. Cộng hòa Sudan, như khu vực hiện được gọi là thuộc địa thứ hai sau Madagascar tham gia Cộng đồng Pháp, nơi cung cấp quyền tự trị nội bộ trong khi liên kết tiền tệ, chính sách đối ngoại và quốc phòng với Pháp.

Đầu tháng 1 năm 1959, đã có kế hoạch cho một liên đoàn kết nối Cộng hòa Sudan với Sénégal, Dahomey và Thượng Volta trong một liên bang của các quốc gia tự trị. Các cơ quan lập pháp của Dahomey và Thượng Volta đã phê chuẩn liên đoàn, và vì vậy Liên bang Mali được thành lập chỉ với Cộng hòa Sudan và Sénégal. Năm 1959, đảng RDA của Modibo Keïta đã giành được tất cả 70 ghế trong cuộc bầu cử lập pháp ở Cộng hòa Sudan và gia nhập lực lượng với đảng thống trị ở Sénégal, đứng đầu là Léopold Sédar Senghor.  Liên bang giành được độc lập vào ngày 20 tháng 6 năm 1960 trong Cộng đồng Pháp; tuy nhiên, sự chia rẽ giữa Senghor và Keïta về sự cai trị của liên đoàn đã dẫn đến việc giải thể vào ngày 20 tháng 8 năm 1960.  Khu vực Sudan của Pháp chính thức tuyên bố là Cộng hòa Mali và, với sự gia tăng cực đoan của Keita, rời Cộng đồng Pháp vào tháng 9 năm 1960.

Xem thêm
 Sudan (khu vực)
 Đế quốc thực dân Pháp
 Danh sách tài sản và thuộc địa của Pháp

Chú thích

Tham khảo
Sách và tạp chí

 Bigon, Liora (2015) "Military Settlement Forms in Colonial Dakar and Western Sudan: Hesitative Moments" Journal of Asian and African Studies, doi: 10.1177/0021909614548240
-

Báo chí (tổ chức theo thời gian)

Đọc thêm
 Joseph Roger de Benoist, Église et pouvoir colonial au Soudan français: les relations entre les administrateurs et les missionnaires catholiques dans la Boucle du Niger, de 1885 à 1945. 539 p. Karthala, 1987
 Georges Spitz, Le Soudan français, Éditions maritimes et coloniales, 1955, 111 p.

Tây Phi thuộc Pháp
Lịch sử Pháp
Lịch sử Mali
Cựu thuộc địa ở Châu Phi


title: Gà so họng trắng

text:
Gà so họng trắng (Arborophila brunneopectus) là loài chim thuộc họ Trĩ. Loài này phân bố ở Campuchia, Trung Quốc, Lào, Myanmar, Thái Lan và Việt Nam với khu vực hơn . Môi trường sống tự nhiên của loài này là các khu rừng ẩm thấp cận nhiệt đới hoặc nhiệt đới và rừng núi đá nhiệt đới ẩm.

Mô tả

Loài có chiều dài , với sải cánh trung bình là  đối với con đực và  đối với con cái. Chúng thường có đuôi dài .

Phân loài
Nhà khoa học Edward Blyth người Anh mô tả loài này đầu tiên vào năm 1855. Nó có 3 phân loài: A. b. brunneopectus, mô tả bởi Blyth năm 1855; A. b. henrici (Gà so họng vàng), mô tả bởi Émile Oustalet năm 1896; và A. b. albigula (Gà so họng trắng), mô tả bởi Cecil Boden Kloss và Herbert Christopher Robinson năm 1919.

Chú thích

Tham khảo
 BirdLife International 2004. Arborophila brunneopectus. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 10 tháng 7 năm 2007.

B
Chim Trung Quốc
Chim Đông Nam Á
Động vật được mô tả năm 1855


title: Marcenay

text:
Marcenay  là một xã thuộc tỉnh Côte-d’Or trong vùng Bourgogne-Franche-Comté miền đông nước Pháp.

Xem thêm
xã của tỉnh Côte-d’Or

Tham khảo

Xã của Côte-d'Or


title: Souphanouvong

text:
Hoàng thân Souphanouvong (phiên âm: Xu-pha-nu-vông, 13 tháng 7 năm 1909 - 9 tháng 1 năm 1995) cùng với hoàng thân cùng cha khác mẹ Souvanna Phouma và hoàng thân Boun Oum của Champasak, là một trong "Ba hoàng thân" đại diện cho 3 phái chính trị riêng rẽ ở Lào: cộng sản (thân Việt Nam), trung lập và bảo hoàng (thân Mỹ). Ông là chủ tịch Lào từ tháng 12 năm 1975 đến tháng 8 năm 1991.

Tiểu sử
Souphanouvong là một trong ba con trai của hoàng thân Bounkhong, Uparat (phó vương) cuối cùng của Luang Prabang. Mẹ của ông là bà Mom Kham Ouane. Năm mới 11 tuổi, Xuphanuvông đã đến Việt Nam học tập tại trường Albert Sarraut, Hà Nội. 10 năm sau, năm 1920 sang học tại Pháp cùng thái tử Savang Vatthana (1907-1981) và hoàng thân Souvanna Phouma (1901-1984). Trọ trong căn hộ trên đại lộ Raspail của tướng Pháp Coquelet. Tốt nghiệp đại học quốc gia cầu đường Paris, trở thành kỹ sư cầu đường đầu tiên ở Đông Dương. Ông về Trung kỳ Việt Nam công tác đã từng đảm nhận chức vụ Kiến trúc sư trưởng khu Công chánh Nha Trang, tham gia khá nhiều vào các công trình thủy lợi trên đất Việt Nam, trong đó có 7 công trình cho đến nay vẫn đang còn sử dụng, tiêu biểu như Tháp nước Phan Thiết, đập Bái Thượng ở Thanh Hóa. Ông gặp Chủ tịch Hồ Chí Minh, gia nhập Đảng Cộng sản Đông Dương và bắt đầu sự nghiệp cách mạng.

Biệt danh Hoàng thân Đỏ
Năm 1945, ông chỉ huy lực lượng vũ trang của chính phủ Lào Issara, sau đó tham gia thành lập Neo Lào Issara và tham gia Đảng Cộng sản Đông Dương. Ông đã trở thành lãnh đạo của chính phủ Kháng chiến, lực lượng Pathet Lào và thành viên cao cấp Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, và khi đảng này đã giành được quyền lực, ông đã trở thành Chủ tịch đầu tiên của nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào. Sau năm 1986, Phoumi Vongvichit là quyền chủ tịch. Năm 1991, khi Kaysone Phomvihane thiết lập chức chủ tịch hành pháp năm 1991, Souphanouvong thôi vai trò lãnh đạo, khi đó ông 82 tuổi, và trở thành cố vấn trung ương đảng.

Khả năng cá nhân
Người ta cho rằng ông là người con trai có tài nhất trong các con trai của Bounkhong, ông nói được 13 ngôn ngữ, bao gồm tiếng Việt, tiếng Hy Lạp và tiếng Latin. Ông đã làm việc ở các cảng của Le Havre trước khi nhận được bằng kỹ sư từ École nationale des ponts et chaussées (Trường quốc gia cầu cống của Pháp).

Gia đình
Người vợ của ông, bà Nguyễn Thị Kỳ Nam, là người Việt Nam, quê ở Nha Trang, được ông đặt tên Lào là Viengkham Souphanouvong. Năm 1937, sau khi kết thúc quãng thời gian du học ở Pháp, Hoàng thân Souphanouvong bị Toàn quyền Đông Dương bổ nhiệm làm công chức Sở Công chánh An Nam Trung kỳ ở Nha Trang. Đến Nha Trang, bước chân vào khách sạn Bon Air với ý định xin nghỉ trọ, Hoàng thân Souphanouvong đã gặp bà mà sau này ông mới biết đó chính là tiểu thư Kỳ Nam, con gái của ông chủ khách sạn và cũng là hoa khôi xinh đẹp nức tiếng xứ Trung kỳ. Bà Kỳ Nam là nữ sinh trường Đồng Khánh, thông thạo nhiều ngôn ngữ, có văn bằng biên tập viên, nhà báo. Ông bà có 10 người con, các con của ông đều từng có thời gian học ở Việt Nam và thông thạo tiếng Việt.

Con trai cả là Ariya Souphanouvong đã hy sinh năm 1967. Con trai thứ 2 là Khamsay Souphanouvong, từ năm 1986 là ủy viên trung ương Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, Bộ trưởng Bộ Tài chính. Năm 2000 ông cùng gia đình định cư tại New Zealand. Con trai thứ 3 là ông Vinaythong Souphanouvong (Nguyễn Văn Chính), hiện vẫn sống ở Lào . Con gái thứ 5 là bà Nhotkeomani Souphanouvong (Nguyễn Kiều Nga), hiện cũng đang sống ở Lào . Các người con khác không rõ thông tin.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Souphanouvong, "Red Prince" of Laos, dies aged 86
 Souphanouvong's photo
 Chủ tịch Xuphanuvông – nhà cách mạng trung kiên, người con ưu tú của nhân dân Lào

Souphanouvong
Chủ tịch Lào
Souphanouvong
Nhân vật trong Nội chiến Lào
Nhân vật trong chiến tranh Việt Nam
Học sinh trường Bưởi


title: Giải đua ô tô Công thức 1 Nhật Bản 2008

text:
Giải đua ô tô Công thức 1 Nhật Bản năm 2008 là chặng đua thứ mười sáu của giải vô địch thế giới Công thức 1 năm 2008. Giải được tổ chức từ ngày 10 đến ngày 12 tháng 10 năm 2008.

Xếp hạng chi tiết

Tham khảo

Liên kết ngoài

Nhật Bản
2008


title: Chollima

text:
Chollima hay Chonrima (Hán Việt: Thiên Lý Mã) là một huyện của tỉnh Pyongan Nam tại Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên. Trước năm 2004, Chollima là một kuyok (khu vực, quận) của thành phố Nampho trực thuộc trung ương. Sau khi thành phố bị hạ cấp, Chollima trở thành một huyện trực thuộc tỉnh Pyongan Nam. Chollima xưa kia là một phần của Kangso song từ năm 1952 đã sáp nhập vào thành phố Taean. Sau khi Taean bị hạ cấp thành huyện, Chollima lại chuyển sang trực thuộc Nampho. Năm 2010, một lần nữa Chollima lại trở thành một huyện trực thuộc Nampho.

Chollima có ngành công nghiệp luyện gang thép với các nhà máy liên quan. Ngành chế tạo kim loại đã hiện diện trên địa bàn huyện từ thời kỳ Nhật Bản đô hộ. Chollima nằm dọc theo sông Đại Đồng, thuận tiện trong cả giao thông thủy và bộ. Các tuyến phà định kỳ nối thành phố với thủ đô Bình Nhưỡng và Songrim. Đường cao tốc Bình Nhưỡng-Nampho và hai đường sắt Pyongnam, Taean đi ngang qua huyện.

Năm 2008, dân số toàn huyện Chollima là 139.489 người (66.145 nam và 73.344 nữ), trong đó, dân cư đô thị là 102.436 người (73,4%) còn dân cư nông thôn là 37.053 người (26,6%).

Xem thêm
Phân cấp hành chính Bắc Triều Tiên

Tham khảo

Liên kết ngoài
  Bản đồ tỉnh Pyongan
  Bản đồ chi tiết

Pyongan Nam


title: Thiên hoàng Keikō

text:
{{nihongo|Thiên hoàng Keikō|景行天皇,|Keikō-tennō|Cảnh Hành Thiên hoàng}} là vị Thiên hoàng thứ 12 của Nhật Bản theo Danh sách Thiên hoàng truyền thống.
Không có ngày tháng chắc chắn về cuộc đời và triều đại của vị Thiên hoàng này. Keikō được các nhà sử học coi là một "Thiên hoàng truyền thuyết" vì thiếu thông tin về ông, mà cũng không thể phủ định được việc một người như thế đã từng tồn tại. Hơn nữa, các học giả chỉ biết than thở rằng, ở thời điểm này, không có đủ các bằng chứng để nghiên cứu và thẩm tra kỹ càng hơn.

Truyện về ông được ghi lại trong Cổ Sự Ký và Nhật Bản Thư Kỷ, nhưng các ghi chép lại khác nhau ở 2 nguồn. Trong Cổ Sự Ký ông cử con trai mình là Yamatotakeru đến Kyūshū để chinh phục các bộ lạc địa phương. Trong Nhật Bản Thư Kỷ Thiên hoàng Keikō ngự giá thân chinh và đánh thắng các bộ tộc địa phương. Theo cả hai nguồn, ông cử Yamatotakeru đến tỉnh Izumo và các tỉnh phía Đông để xâm chiếm đất đai và mở rộng lãnh thổ.

Ông được xem là một vị vua hiền. Vào năm 1875, khi thầy học của Thiên hoàng Minh Trị là Motoda Nagazane hỏi Thiên hoàng mến mộ vị tiên đế nào nhất thì Minh Trị đáp là Thiên hoàng Jimmu và nhất vì những chiến tích cùng với ảnh hưởng sâu rộng với dân tộc của hai Thiên hoàng này. Thực sự, cả hai vị vua này đều có công lớn trong việc thành lập và thống nhất Nhật Bản.Donald Keene, Emperor Of Japan: Meiji And His World, 1852-1912, trang 760 Mặc dù nơi an nghỉ cuối cùng của vị quốc chủ truyền thuyết này vẫn còn chưa biết, lăng mộ hoàng gia chính thức của Keikō ngày nay có thể đến thăm tại Shibutani-cho, thành phố Tenri gần thành phố Nara.

Vợ con
Vương hậu(đầu tiên): Harima no Inabi no Ooiratsume (播磨稲日大郎姫), con gái của Wakatakehiko (若建吉備津日子)
Hoàng tử Kushitsunowake (櫛角別王)
Hoàng tử Oousu (大碓皇子), tổ tiên của Mugetsu no kimi (身毛津君)
Hoàng tử ousu (小碓尊), cha của Thiên hoàng Chūai

Hoàng hậu(second): Yasakairihime (八坂入媛命), con gái của Yasakairihiko (八坂入彦命)
Hoàng tử Wakatarashihiko (稚足彦尊) Thiên hoàng Seimu
Hoàng tử Iokiirihiko (五百城入彦皇子)
Hoàng tử Oshinowake (忍之別皇子)
Hoàng tử Wakayamatoneko (稚倭根子皇子)
Hoàng tử Oosuwake (大酢別皇子)
Công chúa Nunoshinohime (渟熨斗皇女)
Công chúa Iokiirihime (五百城入姫皇女)
Công chúa Kagoyorihime (麛依姫皇女)
Hoàng tử Isakiirihiko (五十狭城入彦皇子), tổ tiên của Mitsukai no Muraji (御使連)
Hoàng tử Kibinoehiko (吉備兄彦皇子)
Công chúa Takagiirihime (高城入姫皇女)
Công chúa Otohime (弟姫皇女)

Mizuhanoiratume (水歯郎媛), con gái của Iwatsukuwake (磐衝別命), em gái của Iwakiwake (石城別王)
Công chúa Ionono (五百野皇女) Saiō

Ikawahime (五十河媛)
Hoàng tử Kamukushi (神櫛皇子), tổ tiên của Sanuki no Kimi (讃岐公), Sakabe no Kimi (酒部公)
Hoàng tử Inaseirihiko (稲背入彦皇子), tổ tiên của Saeki no Atai (讃岐公), Harima no Atai (播磨直)

Abe no Takadahime (阿倍高田媛), con gái của Abe no Kogoto (阿倍木事)
Hoàng tử Takekunikoriwake (武国凝別皇子)

Himuka no Kaminagaootane (日向髪長大田根)
Hoàng tử Himuka no Sotsuhiko (日向襲津彦皇子)

Sonotakehime (襲武媛)
Hoàng tử Kunichiwake (国乳別皇子)
Hoàng tử Kunisewake (国背別皇子)
Hoàng tử Toyotowake (豊戸別皇子)

Himuka no Mihakashihime (日向御刀媛)
Hoàng tử Toyokuniwake (豊国別皇子), tổ tiên của Himuka no kuni no Miyatsuko (日向国造)

Inabinowakairatsume (伊那毘若郎女), con gái của Wakatakehiko, em gái của Harima no Inabi no Ooiratsume
Hoàng tử Mawaka (真若王)
Hoàng tử Hikohitoooe (彦人大兄命)

Igotohime (五十琴姫命),　con gái của Mononobe no Igui (物部胆咋宿禰)
Hoàng tử Igotohiko (五十功彦命)

 Chú thích

Tham khảo
 Aston, William George. (1896). Nihongi: Chronicles of Japan from the Earliest Times to A.D. 697. London: Kegan Paul, Trench, Trubner. OCLC 448337491
 Donald Keene, Emperor Of Japan: Meiji And His World, 1852-1912, Columbia University Press, 29-06-2005. ISBN 0231123418.
 Brown, Delmer M. and Ichirō Ishida, eds. (1979). Gukanshō: The Future and the Past. Berkeley: University of California Press. 10-ISBN 0-520-03460-0; 13-ISBN 978-0-520-03460-0; OCLC 251325323
 Titsingh, Isaac. (1834). Nihon Odai Ichiran''; ou, Annales des empereurs du Japon. Paris: Royal Asiatic Society, Oriental Translation Fund of Great Britain and Ireland. OCLC 5850691
 David S. Nivison, Arthur F. Wright (biên tập), Confucianism in Action, Stanford University Press, 1959. ISBN 0804705542.
 Varley, H. Paul. (1980). Jinnō Shōtōki: A Chronicle of Gods and Sovereigns. New York: Columbia University Press. 10-ISBN 0-231-04940-4; 13-ISBN 978-0-231-04940-5; OCLC 59145842

Xem thêm
 Thiên hoàng
 Danh sách Thiên hoàng
 Sùng bái Hoàng gia

Thiên hoàng truyền thuyết
Thiên hoàng


title: USS Phoenix (CL-46)

text:
USS Phoenix (CL-46) là một tàu tuần dương hạng nhẹ thuộc lớp Brooklyn của Hải quân Hoa Kỳ. Nó là chiếc tàu chiến thứ ba của Hải quân Mỹ được đặt cái tên này, được đặt theo tên thành phố Phoenix thuộc tiểu bang Arizona. Con tàu từng hoạt động trong Chiến tranh Thế giới thứ hai và tham gia nhiều chiến dịch tại Mặt trận Thái Bình Dương. Sau chiến tranh, nó được cho xuất biên chế vào năm 1946, rồi được bán cho Argentina vào năm 1951 và  đổi tên thành General Belgrano. General Belgrano bị tàu ngầm Anh Quốc chạy năng lượng hạt nhân Conqueror đánh chìm trong cuộc Chiến tranh Falkland vào năm 1982, khiến nó trở thành chiếc tàu chiến đầu tiên (và cho đến nay là duy nhất) bị đánh chìm bởi một tàu ngầm chạy năng lượng hạt nhân trong thời chiến. Phoenix được tặng thưởng chín Ngôi sao Chiến trận do thành tích phục vụ trong Thế Chiến II.

Thiết kế và chế tạo
Phoenix được đặt lườn tại hãng New York Shipbuilding Corporation ở Camden, New Jersey vào ngày 15 tháng 4 năm 1935. Con tàu được hạ thủy vào ngày 13 tháng 3 năm 1938; được đỡ đầu bởi bà Dorothea Kays Moonan; và được đưa ra hoạt động tại Xưởng hải quân Philadelphia vào ngày 3 tháng 10 năm 1938 dưới quyền chỉ huy của hạm trưởng, Đại tá Hải quân John W. Rankin.

Lịch sử hoạt động

Những năm giữa hai cuộc Thế Chiến
Chuyến đi chạy thử máy đã đưa Phoenix đi đến Port of Spain, Trinidad. Nó tiếp tục hành trình đến Santos, Brasil, rồi đến Buenos Aires, Argentina và Montevideo, Uruguay, và cuối cùng đến San Juan, Puerto Rico. Chiếc tàu tuần dương mới quay trở về Philadelphia vào tháng 1 năm 1939.

Chiến tranh Thế giới thứ hai
Sau đó Phoenix hoạt động ngoài khơi Bờ Tây Hoa Kỳ trước khi được chuyển đến Trân Châu Cảng; nơi mà vào buổi sáng ngày định mệnh 7 tháng 12 năm 1941 nó thả neo về phía Đông Nam đảo Ford gần chiếc Solace. Trinh sát viên trên chiếc Phoenix nhìn thấy huy hiệu mặt trời mọc của Nhật Bản trên những chiếc máy bay lạ đang sà thấp trên đảo Ford, và vài giây sau đó hỏa lực phòng không của con tàu bắt đầu nhắm vào chúng. Phoenix thoát khỏi thảm họa mà không bị hư hại, và vào sau giữa trưa đã lên đường cùng với các tàu tuần dương hạng nhẹ St. Louis, Detroit và nhiều tàu khu trục trong một lực lượng đặc nhiệm không dự định trước vào nhiệm vụ tìm kiếm không thành công các tàu sân bay đối phương.

Sau đó Phoenix hộ tống đoàn tàu vận tải đầu tiên quay về lục địa Hoa Kỳ từ Trân Châu Cảng sau cuộc tấn công, rồi lập tức quay trở lại với một đoàn tàu vận tải khác. Sau một tháng trong vai trò hộ tống vận tải giữa Hoa Kỳ và Hawaii, nó rời San Francisco cùng với một lực lượng hướng đến Melbourne, Australia. Trong một thời gian, chiếc tàu tuần dương hoạt động tại vùng biển Australia hộ tống các đoàn tàu chở quân, và một lần đã di chuyển về phía Bắc đến tận Java. Trong khi Phoenix đang di chuyển về phía Ceylon vào tháng 2 năm 1942 cùng một đoàn tàu vận tải vốn bao gồm chiếc tàu sân bay Langley và HMS Seawitch, những chiếc này được lệnh tách ra và di chuyển hết tốc độ đến Java cùng với những máy bay quý báu đang rất cần đến để ngăn cản cuộc tấn công của Nhật Bản xuống Đông Ấn thuộc Hà Lan. Langley bị máy bay Nhật Bản tấn công và đánh chìm vào ngày 27 tháng 2, và Seawitch chỉ thoát được số phận tương tương tự do quá chậm không thể theo kịp chiếc tàu sân bay. Trong những tháng tiếp theo sau, Phoenix tuần tra tại khu vực Ấn Độ Dương, hộ tống một đoàn tàu vận tải đi đến Bombay, và đã có mặt trong cuộc triệt thoái khỏi Java.

Dưới quyền chỉ huy của Đại tá Hải quân Joseph R. Redman, Phoenix nằm trong thành phần Lực lượng Đặc nhiệm 44 vào cuối năm 1942. Cùng với các tàu khu trục tháp tùng Helm, Mugford và Patterson, nó tham gia vào Chiến dịch Lilliput, luân phiên cùng với tàu tuần dương hạng nhẹ Australia HMAS Hobart cùng các tàu khu trục tháp tùng trong nhiệm vụ hộ tống các đoàn tàu vận tải ở phía Nam New Guinea.

Phoenix rời Brisbane, Queensland, Australia để đại tu tại Xưởng hải quân Philadelphia vào tháng 7 năm 1943 trước khi đưa Ngoại trưởng Cordell Hull đến Casablanca. Sau đó nó được phân về Đệ Thất hạm đội và lên đường đi sang khu vực Nam Thái Bình Dương.

Ngày 26 tháng 12 năm 1943, cùng với chiếc tàu tuần dương chị em  Nashville, nó bắn phá khu vực mũi Gloucester thuộc New Britain, tiêu diệt các cơ sở trên bờ trong đợt bắn pháo kéo dài bốn giờ. Phoenix tiếp tục hỗ trợ cho lực lượng đổ bộ khi họ tiến vào bờ và bắn pháo hỗ trợ xuống các điểm cố thủ của đối phương vốn chưa bị tiêu diệt. Trong đêm 25-26 tháng 1 năm 1944, nó tham gia đợt nả pháo ban đêm xuống Madang và Alexishafen, New Guinea, bắn phá các cứ điểm trên bờ.

Sau đó Phoenix di chuyển đến quần đảo Admiralty để hỗ trợ cho Sư đoàn 1 Kỵ binh trong một cuộc trinh sát bằng chiến đấu trên đảo Los Negros vào ngày 29 tháng 2. Khi lực lượng đổ bộ lên bờ sau đợt bắn pháo chuẩn bị, sự kháng cự của đối phương yếu đến mức không cần phải rút quân và hòn đảo bị chiếm đóng. Đại tướng Douglas MacArthur đã có mặt trên tàu trong suốt quá trình chiến dịch.

Trong các ngày 4 và 7 tháng 3, Phoenix, Nashville cùng HMAS Shropshire bắn phá đảo Hauwei thuộc nhóm quần đảo Admiralty. Pháo binh đối phương trên hòn đảo này là mối đe dọa cho các vị trí của quân Đồng Minh trên quần đảo Admiralty, đặc biệt là đối với đảo Manus; và mặc dù hỏa lực bắn trả từ bãi biển rất quyết liệt, các khẩu đội pháo đối phương đã phải im tiếng sau khi hỏa lực pháo từ chiếc tàu tuần dương trút xuống vị trí của chúng.

Hollandia (nay là Jayapura) thuộc New Guinea là địa điểm tiếp theo của chiến dịch tấn công đổ bộ. Cuộc tấn công lớn nhất từng được lực lượng Hoa Kỳ thực hiện cho đến lúc đó, được tiến hành với 200 tàu chiến. Phoenix đã nả pháo vào bờ xuống khu vực vịnh Humboldt-Hollandia trong khi lực lượng đổ bộ vào ngày 22 tháng 4, rồi tiếp tục hỗ trợ khi họ tập trung và chuẩn bị tấn công dọc theo bờ biển Tây Bắc của hòn đảo lớn này. Phoenix đã bắn pháo vào các sân bay và các khu vực phân tán máy bay ở Wakde và Sawar trong đêm 29–30 tháng 4 nhằm vô hiệu hóa mối đe dọa không kích xuống các vị trí vừa mới giành được của Đồng Minh tại New Guinea.

Lực lượng của Tướng MacArthur sau đó đổ bộ lên Arare vào ngày 17 tháng 5 để chiếm đóng các sân bay nhằm hỗ trợ các chiến dịch tiếp theo tại khu vực New Guinea. Bãi đổ bộ này sau đó được mở rộng bao gồm đảo Wakde bằng hoạt động nhảy cóc của lực lượng. Phoenix đã bắn phá khu vực Toem và hỗ trợ cho lực lượng đổ bộ lên bãi biển.

Một cuộc tấn công đổ bộ xuống vịnh Geelvink, đảo Biak được tiếp nối. Tại đây, MacArthur dự định thiết lập một căn cứ tiền phương cho máy bay ném bom hạng nặng. Cùng với các tàu chị em Nashville và Boise, Phoenix khởi hành từ vịnh Humboldt vào ngày 25 tháng 5, và hai ngày sau đó đã hỗ trợ cho cuộc đổ bộ. Sự kháng cự rất quyết liệt, và trong khi lực lượng đặc nhiệm đang nả pháo vào bờ, hai tàu khu trục hộ tống đã bị các khẩu đội pháo bờ biển bắn trúng. Phoenix quét sạch khẩu pháo đối phương bằng hai loạt pháo pháo 127 mm (5 inch)/25 caliber.

Vào ngày 4 tháng 6, ngoài khơi bờ biển Tây Bắc New Guinea, tám máy bay tiêm kích-ném bom Nhật Bản đã tấn công lực lượng đặc nhiệm của Phoenix; hai chiếc đặc biệt nhắm vào chiếc tàu tuần dương. Mặc dù hỏa lực pháo của con tàu không bắn trúng những chiếc máy bay, nó cũng đủ buộc chúng phải đổi hướng tiếp cận. Một quả bom đã nổ dưới nước sát cạnh Phoenix, làm thiệt mạng một người và bị thương bốn người khác do những mảnh bom. Con tàu cũng chịu đựng những rò rỉ dưới nước và bị hư hại chân vịt. Đêm hôm sau, máy bay đối phương lại tấn công Phoenix. Lần này máy bay ném bom-ngư lôi bay thấp đã tấn công khi nó băng qua eo biển Nhật Bản giữa đảo Biak và New Guinea, nhưng hỏa lực phòng không và chiến thuật cơ động lẩn tránh đã ngăn nó khỏi bị hư hại.

Phoenix cùng lực lượng đặc nhiệm của nó đã phá hỏng một nỗ lực của đối phương tìm cách tăng cường lực lượng trú đóng trong đêm 8–9 tháng 6. Khi bắt gặp các tàu chiến Mỹ, các tàu khu trục Nhật quay mũi và tháo chạy ở tốc độ nhanh đến mức chỉ có một đội tàu khu trục Mỹ bắt kịp trong tầm đạn pháo. Sau ba giờ bắn pháo truy đuổi ở tầm xa, Phoenix và các tàu chị em tách khỏi trận chiến.

Cùng với Boise và mười tàu khu trục, Phoenix khởi hành từ cảng Seeadler thuộc quần đảo Admiralty, tiến hành bắn phá các công sự trên bờ trước khi lực lượng Mỹ đổ bộ lên đảo Noemfoor vào ngày 2 tháng 7. Sau trận đánh, nhiều lính Nhật tử trận và xác máy bay được tìm thấy tại khu vực mục tiêu được phân cho Phoenix. Sau đó Boise, Nashville, Phoenix, HMAS Shropshire và HMAS Australia tham gia vào việc chiếm đóng Morotai thuộc quần đảo Molucca vào ngày 15 tháng 9. Các tàu tuần dương cũng bắn phá đảo Halmahera lân cận nhằm hỗ trợ cho việc đổ bộ và bảo vệ cho lực lượng tấn công khi chúng đổ bộ lên bờ dưới sự kháng cự liên tục của đối phương.

Được chờ đợi từ rất lâu, công cuộc tái chiếm Philippines được bắt đầu với việc đổ bộ lên Leyte. Được phân về lực lượng hỗ trợ gần bờ, Phoenix đã bắn phá mảnh liệt các bãi đổ bộ trước khi cuộc đổ bộ diễn ra thành công vào ngày 20 tháng 10. Các khẩu pháo của nó đã vô hiệu hóa các ổ kháng cự đối phương trên đường tiến quân của một tiểu đoàn thuộc Trung đoàn Bộ binh 19, và tiếp tục bắn pháo theo yêu cầu một cách hiệu quả.

Trong trận Hải chiến vịnh Leyte, Phoenix nằm trong thành phần lực lượng của Chuẩn Đô đốc Jesse Oldendorf vốn đã vô hiệu hóa Lực lượng Phía Nam của Nhật Bản trong trận chiến eo biển Surigao. Phoenix đã bắn bốn loạt pháo định vị, và khi loạt pháo thứ tư trúng đích, đã khai hỏa toàn bộ các khẩu đội pháo 6 inch (152 mm). Mục tiêu bị phát hiện sau này được xác định là chiếc thiết giáp hạm Yamashiro, vốn bị đánh chìm bởi 27 phút hỏa lực tập trung của hạm đội Mỹ. Phía Nhật cũng mất thiết giáp hạm Fusō và ba tàu khu trục trong trận này, và vào ngày hôm sau máy bay Mỹ tiếp tục kết liễu tàu tuần dương Mogami.

Sau đó Phoenix tuần tra ở lối ra vào vịnh Leyte bảo vệ cho các vị trí Đồng Minh trên bờ. Sáng 1 tháng 11 năm 1944, mười máy bay ném ngư lôi đối phương đã tấn công nó cùng những tàu tháp tùng. Lúc 09 giờ 45 phút, Phoenix khai hỏa, và năm phút sau tàu khu trục Claxton bị một máy bay tấn công cảm tử kamikaze đánh trúng. Hầu như cùng lúc đó, hỏa lực pháo  của Phoenix đã bắn cháy một chiếc máy bay khác nhưng không thể ngăn nó bổ nhào vào mũi tàu khu trục Ammen bên mạn phải. Đến 09 giờ 57 phút, một máy bay thả ngư lôi nhắm vào Phoenix bị hỏa lực súng máy của con tàu bắn rơi, nhưng chỉ vài phút sau một máy bay ném bom đã đánh trúng tàu khu trục Killen.

Sau một khoảng tạm lắng khoảng hai giờ rưỡi, có thêm nhiều chiếc kamikaze đến gần, và vào 13 giờ 40 phút một chiếc đã đánh trúng tàu khu trục Abner Read. Máy bay Nhật cũng tấn công các tàu khu trục khác khi chúng túc trục quanh con tàu đang chìm, nhưng Phoenix đã bắn rơi một trong những kẻ tấn công. Phoenix lại bị máy bay đối phương tấn công vào ngày 5 tháng 12, và được ghi nhận đã trợ giúp vào việc bắn rơi hai máy bay. Năm ngày sau đó, một chiếc kamikaze tìm cách đâm vào con tàu nhưng bị bắn rơi bởi đạn pháo 40 mm khi chỉ còn cách .

Trong khi đi đến khu vực đổ bộ ngoài khơi Mindoro vào ngày 13 tháng 12, con tàu liên tục bị tấn công bởi những chiếc máy bay kamikaze bay đơn độc. Ngày hôm đó, một chiếc kamikaze đã đánh trúng Nashville. Sang ngày 15 tháng 12, một phát đạn pháo 5 inch (127 mm) của Phoenix bắn rơi một máy bay đang lượn vòng ở khoảng cách 8.500 yard (7,8 km). Sau đó con tàu tiếp tục hỗ trợ hỏa lực như thường lệ để bảo vệ cho lực lượng đổ bộ. Mindoro đã cung cấp một căn cứ cho phe Đồng Minh để tấn công các tuyến đường hàng hải của Nhật ngang qua Biển Đông và làm suy yếu Luzon cho những cuộc đổ bộ sắp đến.

Trên đường đi đến vịnh Lingayen nhằm chiếm đóng Luzon, trinh sát viên trên chiếc Phoenix trông thấy tháp chỉ huy của một tàu ngầm dưới mặt nước tại biển Mindanao ngoài khơi Siquijor. Chiếc tàu ngầm đã lặn xuống và bắn hai quả ngư lôi nhưng Phoenix lẩn tránh được. Tàu khu trục Taylor đã săn đuổi, buộc chiếc tàu ngầm bỏ túi phải nổi lên và húc chìm nó.

Sau đó đến lượt Bataan và Corregidor được giải phóng từ ngày 13 đến ngày 28 tháng 2 năm 1945. Phoenix đã hỗ trợ cho các hoạt động quét mìn tại Balikpapan, Borneo từ ngày 29 tháng 6 đến ngày 7 tháng 7. Sự kháng cự từ các khẩu đội pháo phòng thủ duyên hải mạnh một cách bất thường. Mìn và hỏa lực pháo đã đánh chìm hay làm hư hại 11 tàu quét mìn. Phoenix đã bắn pháo hỗ trợ cho các các đợt đổ bộ tiến hành sau đó.

Phoenix đang trên đường đi đến Trân Châu Cảng để đại tu vào lúc mà Nhật Bản đầu hàng. Nó quay trở về nhà, và sau khi băng qua kênh đào Panama vào ngày 6 tháng 9, gia nhập Hạm đội Đại Tây Dương. Nó được đưa về lực lượng dự bị tại Philadelphia vào ngày 28 tháng 2 năm 1946.

Phục vụ cùng Hải quân Argentine

Phoenix được cho ngừng hoạt động vào ngày 3 tháng 7 năm 1946, và được giữ lại tại Philadelphia cho đến khi được bán cho Argentina vào ngày 9 tháng 4 năm 1951. Nó được đưa ra hoạt động cùng Hải quân Argentine dưới tên gọi Diecisiete de Octubre (C-4) vào ngày 17 tháng 10 năm 1951, rồi được đổi tên thành ARA General Belgrano vào năm 1956, và bị tàu ngầm Anh Quốc chạy bằng năng lượng hạt nhân HMS Conqueror đánh chìm bằng ngư lôi trong cuộc Chiến tranh Falklands vào ngày 2 tháng 5 năm 1982.

Phần thưởng
Phoenix được tặng thưởng chín Ngôi sao Chiến trận do thành tích phục vụ trong Chiến tranh Thế giới thứ hai.

Tham khảo

Chú thích

Liên kết ngoài

 history.navy.mil: USS Phoenix
 Navy photographs of Phoenix
 navsource.org: USS Phoenix (CL-46)
 hazegray.org: USS Phoenix
 Wayback Machine: Like Swatting Bees in a Telephone Booth by Commander Ted Hechler, Jr., U. S. Navy (Retired)

Tàu tuần dương của Hải quân Hoa Kỳ
Tàu tuần dương trong Thế Chiến II
Tấn công Trân Châu Cảng
Tàu được Hải quân Hoa Kỳ chuyển cho Hải quân Argentine
Tàu tuần dương của Hải quân Argentine
Tàu tuần dương trong Chiến tranh Lạnh
Chiến tranh Falklands
Sự cố hàng hải năm 1982
Tàu thủy năm 1938


title: Mauritia carana

text:
Mauritia carana là loài thực vật có hoa thuộc họ Arecaceae. Loài này được Wallace ex Archer mô tả khoa học đầu tiên năm 1855.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Mauritia
Thực vật được mô tả năm 1855
Thực vật Amazon


title: Sân bay Trà Vinh

text:
Sân bay Trà Vinh tọa lạc tại phường 7 thành phố Trà Vinh, tỉnh Trà Vinh, được xây dựng dưới thời Việt Nam Cộng Hòa. Đây là sân bay thứ hai của tỉnh Trà Vinh sau Sân bay Long Toàn. Chiều dài đường băng khoảng 700m. Hiện đang xây dựng khu dân cư và hành chính mới của tỉnh Trà Vinh. Tỉnh sẽ xây sân bay trên cơ sở xây dựng lại sân bay Long Toàn, tại xã Long Toàn, thị xã Duyên Hải.

Tham khảo

Trà Vinh
Trà Vinh