title: Perdita novoleona

text:
Perdita novoleona là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Timberlake mô tả khoa học năm 1971.

Chú thích

Tham khảo

Perdita
Động vật được mô tả năm 1971


title: Hán Linh Đế

text:
Hán Linh Đế (chữ Hán: 漢靈帝; 155 - 189), húy Lưu Hoành (劉宏), là vị Hoàng đế thứ 12 của thời Đông Hán, và cũng là Hoàng đế thứ 27 của triều đại nhà Hán trong lịch sử Trung Quốc. Ông tại vị từ năm 168 đến năm 189, tổng 22 năm.

Dưới thời đại của Hán Linh Đế, nền chính trị nhà Hán tiếp tục rơi vào khủng hoảng. Bên cạnh các thế lực ngoại thích cùng hoạn quan đối chọi nhau, thời kỳ Hán Linh Đế còn phải trải qua Khởi nghĩa Khăn Vàng có quy mô rất lớn. Dù Đại tướng quân Hà Tiến thành công bình định cuộc phản loạn này, song cơ bản đã khiến Đông Hán bước đến thời kỳ cáo chung.

Thời đại Linh Đế trị vì đã chứng kiến một sự thối nát cùng cực của chính quyền, khi hoạn quan thao túng, ngoại thích họ Đổng của mẹ ông là Hiếu Nhân Đổng hậu vơ vét tiền tài, còn công khai "mua quan bán chức" có quy mô cấp triều đình. Thời của ông thường được gộp với người đời trước là Hán Hoàn Đế, được gọi là Hoàn Linh (桓靈), một chuỗi thời kỳ được xem là đen tối cùng cực của Đông Hán. Thừa tướng nhà Thục Hán là Gia Cát Lượng khi viết Xuất sư biểu, đã phải thốt lên: "Thở dài thống hận với Hoàn, Linh", cũng phần nào cho thấy sự thối rữa cùng cực của nhà Hán được các sĩ nhân phù Hán như Gia Cát Lượng nhận định đều từ hai đời Hoàn Đế và Linh Đế vậy.

Thân thế
Lưu Hoành sinh năm Vĩnh Thọ thứ 2 (156) thời Hán Hoàn Đế. Thân phụ là Giải Độc Đình hầu Lưu Trường (劉萇) - cháu 4 đời của Hán Chương Đế, được phong tước Giải Độc Đình hầu tại đất Hà Giang quốc, khu vực thuộc tỉnh Hà Bắc, Trung Quốc hiện nay. Thân mẫu là Đổng phu nhân, cũng là người Hà Giang. Hán Chương Đế có người con thứ là Lưu Khai (劉開), Lưu Khai sinh Lưu Thục (劉淑), Lưu Thục sinh Lưu Trường, Lưu Trường sinh Lưu Hoành. Sau khi Lưu Trường qua đời, Lưu Hoành nối cha làm Giải Độc đình hầu.

Năm Vĩnh Khang nguyên niên (167), mùa đông, ngày 28 tháng 12, Hán Hoàn Đế băng hà. Ngày hôm sau, Đậu hoàng hậu trở thành Hoàng thái hậu. Khi ấy Hán Hoàn Đế qua đời mà không có con, nên Đậu Thái hậu tiến hành chọn người kế vị. Cha của Thái hậu là Thành môn Giáo úy Đậu Vũ hỏi Ngự sử người Hà Giang tên Lưu Thúc, dò hỏi xem trong Hà Giang có ai ưu tú, thì Thúc tiến cử Giải Độc đình hầu Lưu Hoành. Đậu Vũ vào cung báo lên Thái hậu.

Năm Kiến Ninh nguyên niên (168), tháng giêng, Đậu Thái hậu sai Tào Tiết cầm Phù tiết, dùng Hoàng môn Hổ bí Vũ Lâm quân hơn 1.000 người đưa xa giá đi đến Hà Giang quốc để rước Giải Độc Đình hầu Lưu Hoành nhập cung. Sang ngày 21 tháng 1 (tức ngày 17 tháng 2 dương lịch), Giải Độc Đình hầu Lưu Hoành mới 12 tuổi nối ngôi, sử gọi Hán Linh Đế. Đậu Thái hậu phong Thành môn Giáo úy Đậu Vũ làm Đại tướng quân, cùng Thái phó Trần Phồn và Tư đồ Hồ Quảng (鬍廣) cùng làm phụ chính cho Hán Linh Đế.

Sau đó, Linh Đế cho truy tôn cha là Lưu Trường làm Hiếu Nhân hoàng (孝仁皇), lăng tẩm là Thận lăng; còn mẹ Đổng phu nhân thành Thận Viên Quý nhân (慎園貴人) theo cựu lệ của nhà Hán.

Cai trị

Hoạn quan trừ ngoại thích
Sau khi nắm đại quyền, Đậu Vũ và Trần Phồn đều muốn cố gắng khôi phục lại trật tự của nhà Hán, tiêu diệt sạch quyền lực của các hoạn quan. Hai người khôi phục lại tước vị của những nạn nhân bị các hoạn quan buộc tội trước đây, biến họ thành thế lực chống lại hoạn quan.

Năm Kiến Ninh nguyên niên (168), Đậu Vũ và Trần Phồn lên kế hoạch trừ khử các hoạn quan do Vương Phủ (王甫) cùng Tào Tiết cầm đầu. Trần Phồn nói:"Trung thường thị Tào Tiết, Vương Phủ khi hầu cận Tiên đế đã làm dấy động chính sự quốc gia, chướng khí mù mịt, bá tánh hỗn loạn, tội họa chính là bọn họ. Hiện tại không giết bọn chúng, đại sự không thành". Đậu Vũ phi thường tán thành, sau đó sắp đặt các thân tín là Thượng thư lệnh Doãn Huân (尹勋), Thị trung Lưu Du (刘瑜), lại mời Thái thú Việt Tây là Tuân Dực (荀翌) làm Tòng sự Trung lang, người Dĩnh Xuyên là Trần Thực làm Duyện thuộc, đồng thương định kế sách, văn sĩ khắp thiên hạ không ai là không phấn chấn. Đậu Vũ từng bàn định kế hoạch với Đậu Thái hậu, nhưng Thái hậu mãi không hề quyết, sự việc cứ bị trì kéo mãi.

Tháng 8, sao Thái Bạch xuất hiện, Lưu Du viết thư cho Trần Phồn cùng Đậu Vũ, khuyên răn đại sự không thể đợi được nữa. Thế là Đậu Vũ dùng quyền thủ phụ ra lệnh bãi miễn Hoàng môn lệnh Ngụy Bưu (魏彪), lấy người của mình là Tiểu hoàng môn Sơn Băng (山冰) thay thế, lại bắt giam Trường Lạc Thượng thư Trịnh Táp (郑飒) vốn là kẻ giảo hoạt vào Bắc ngục. Trần Phồn khuyên nên giết Trịnh Táp, nhưng Đậu Vũ không nghe, lệnh Sơn Băng cùng Doãn Huân thẩm vấn, lời khai khai ra Tào Tiết cùng Vương Phủ, thế là lại tra khảo Tào, Vương trong ngục.

Hoạn quan Chu Vũ (朱瑀) là người được phong làm Tư lệ Giáo úy (司隶校尉), nhìn lén tấu chương phát hiện kế hoạch Trần Phồn cùng Đậu Vũ lên kế hoạch giết toàn bộ hoạn quan, Vũ tri hô:"“Hoạn quan phóng túng phi pháp đương nhiên có thể sát. Ta có tội gì? Vì lý gì phải cũng bị diệt tộc?", thế là Chu Vũ lên một âm mưu với 17 hoạn quan khác để phát động chính biến chống Trần Phồn và Đậu Vũ. Tào Tiết cùng các hoạn quan khác vào tẩm cung bắt cóc Hán Linh Đế, bàn mưu cùng nhau làm ra một chiếu chỉ giả, bổ nhiệm Trường lạc thực giám Vương Phủ làm Hoàng môn lệnh (黄门令), mang quân giết Doãn Huân cùng Sơn Băng để giải cứu Trịnh Táp, sau đó họ vào cung bắt cóc Đậu Thái hậu để đoạt tỉ thụ, ban hành chiếu lệnh sai Trịnh Táp cấm Tiết phù để bắt Đậu Vũ. Biết sự việc đại họa, Đậu Vũ giết chết sứ giả, chỉ huy mấy ngàn quân đóng ở Đô Đình (thuộc Lạc Dương, Hà Nam, Trung Quốc), giao chiến ác liệt với quân Hổ bôn và quân Vũ lâm của Vương Phủ, nhưng cuối cùng ông bị thua trận và buộc phải tự sát. Trần Phồn cũng tham chiến và bị bắt giết.

Sau đó, Đậu Vũ cùng Trần Phồn bị bêu đầu ở kinh thành Lạc Dương, gia đình ông bị lưu đày đến quận Nhật Nam (thuộc Trung Bộ Việt Nam hiện nay), những người trong họ và tân khách bị giết chết. Đậu Thái hậu bị buộc phải rút lui khỏi vai trò nhiếp chính và bị quản thúc ở Nam Cung, tức Trường Lạc cung.

Hỏng chính sự
Năm Kiến Ninh thứ 2 (169), Đậu Thái hậu sau sự kiện trên thì rút vào hậu cung. Hoàng quyền có biến, Hán Linh Đế nhân đó bèn cho người đón mẹ ruột là Đổng phu nhân vào cung, tôn xưng Hiếu Nhân hoàng hậu (孝仁皇后). Cháu trai trong họ của Đổng hậu là Đổng Trọng (董重) được vào triều làm Phiêu kỵ tướng quân (骠骑将军).

Năm đó, Đốc bưu của quận Sơn Dương là Trương Kiệm (张俭) buộc tội Trung thường thị Hầu Lãm (侯览) nhân danh về quê tảo mộ cho mẹ, đã phô trương thanh thế, quấy nhiễu dân chúng. Điều này chọc giận Hầu Lãm, thế là Hầu Lãm liên kết với người trong đảng phái của mình thượng thư buộc tội Trương Kiệm cùng 24 vị danh sĩ khác kết bè kéo đảng, gây họa chính trị. Khi Linh Đế nhìn thấy tấu chương, hỏi thân tín Tào Tiết, và Tào Tiết phụ họa theo Hầu Lãm, rốt cuộc khiến Linh Đế phê duyệt. Cuối cùng đòn đánh chính trị này của Hầu Lãm đã diễn ra một đợt càn quét đảng người sĩ phu, người đào vong, người bị bắt rồi giết lên đến 700 người. Đây gọi là Đảng cố chi họa (党锢之祸) lần thứ hai của thời Đông Hán, lần thứ nhất diễn ra vào năm Vĩnh Khang (167) thời Hán Hoàn Đế.

Trong thời gian Linh Đế tại vị, hoàng quyền suy yếu do các hoạn quan đều nắm hết mấu chốt chính trị. Sau khi họ Đậu bị diệt, đã hình thành nên 10 thế lực hoạn quan mạnh nhất đương thời. Trong đó có: Trương Nhượng, Triệu Trung, Tào Tiết, Phong Tư, Đoàn Khuê, Hầu Lãm, Quách Thắng, Kiển Thạc, Hạ Huy, Trình Khoáng; đương thời gọi là Thập thường thị (十常侍). Thời kỳ Linh Đế trị vì là thời gian mà hoạn quan đời Hán nắm chính quyền lâu nhất trong lịch sử. Thời kỳ đầu, Vương Phủ cùng Tào Tiết là hai hoạn quan thân tín nhất của Linh Đế, sau đó Vương Phủ bị Dương Cầu (阳球) hại chết, Tào Tiết chết già, thì đến Trương Nhượng nổi lên, Linh Đế kính trọng Trương Nhượng xem như cha đẻ vậy.

Linh Đế từ nhỏ bị bao vây bởi các thế lực, lớn lên cũng bị đánh giá là kém về khả năng chính trị. Sau nhiều đợt thanh trừng của ngoại thích và hoạn quan, Linh Đế không chăm lo triều chính nữa mà chỉ đam mê tửu sắc và hưởng lạc. Long xa ông dùng không lấy ngựa kéo mà thay bằng lừa kéo, tung hoành khắp nơi mà không có quy củ. Vì chán cảnh sống nhàm trong cung, ông sai các cung nữ mở quán trọ trong cấm thành, còn mình đóng vai khách vào ngủ trọ. Hiếu Nhân Đổng hoàng hậu và những người trong hoàng tộc cũng ăn chơi xa xỉ, đã giục con bán quan chức thu tiền. Năm Quang Hòa nguyên niên (178), ông cho áp dụng chính sách mua bán quan chức: chức Tam công bán 10 triệu, tước Hầu bán 5 triệu. Tào Tung, cha của Tào Tháo đã bỏ tiền ra mua được chức Thái úy trong dịp này. Do Hoàng đế cho mua quan bán chức, những người mua được chức quan lại bóc lột của dân nặng nề để thu lại tiền bỏ ra. Triều đình thu sưu cao thuế nặng nên đời sống nhân dân rất cực khổ.

Năm Quang Hòa thứ 3 (180), Linh Đế lập người quận Nam Dương là Quý nhân Hà thị làm Hoàng hậu, anh Hà hậu là Hà Tiến cũng được phong Đại tướng trong triều, trở thành ngoại thích mới.

Loạn lạc khắp nơi
Do nạn quan tham tràn lan, nhiều nơi nhân dân nổi dậy làm phản, đồng thời một số trấn địa phương cũng không tuân phục triều đình. Năm Quang Hòa thứ 7 (184), anh em Trương Giác nổi dậy một cuộc khởi nghĩa có quy mô lớn, được sử gọi là loạn Khăn Vàng. Phía Tây bắc, Mã Đằng cùng Hàn Toại, Vương Quốc chiếm lĩnh Tây Lương. Phía Nam, Quan Hộc tự xưng là Bình Thiên tướng quân, Hứa Sinh nổi dậy ở Cú Chương thuộc Dương châu. Phía Bắc, Quách Đại nổi lên ở Bạch Ba.

Theo ý kiến của Hà Tiến, Hán Linh Đế kêu gọi các trấn mang quân tiếp ứng giúp triều đình. Cuối cùng các cuộc nổi dậy đều bị dẹp. Tình hình tạm yên, Linh Đế lại trọng dụng các hoạn quan. Hai vị tướng có công dẹp loạn là Hoàng Phủ Tung và Lư Thực bị hoạn quan gièm pha nên bị hạch tội và tước quân công ngoài chiến trường. Hoạn quan Trương Nhượng từng thông đồng với quân Khăn Vàng lại được ghi công đầu dẹp loạn. Hán Linh Đế còn cho hoạn quan Kiển Thạc (蹇硕) lên chức Thượng quân Giáo úy, cầm quyền chỉ huy quân đội. Các sử gia đánh giá quyết định này là sai lầm lớn của Hán Linh Đế khi ông buộc Hà Tiến phải dưới quyền Kiển Thạc khiến cho hai người mâu thuẫn gay gắt thêm, dẫn tới khởi đầu cho loạn lạc trong triều sau này.

Qua đời
Vào lúc này các hoàng tử lớn lên, Hán Linh Đế cần quyết định chọn ngôi vị Thái tử. Lưu Biện là con trai của Hà hoàng hậu, lại là con trưởng, nhưng Hán Linh Đế thấy đứa con này không đủ trí tuệ, không thể làm Tự quân, mà rất thích Lưu Hiệp là con của Vương mỹ nhân quá cố. Tuy vậy, Linh Đế khi ấy đang sủng ái Hà hậu, lại có anh trai của Hà hậu là Hà Tiến nhậm chức Đại tướng quân, quyền lực rất lớn, nên Hán Linh Đế chần chừ không quyết.

Năm Trung Bình thứ 6 (189), Hán Linh Đế hấp hối. Trước khi qua đời, Linh Đế giao phó Lưu Hiệp cho Thượng quân Giáo úy Kiển Thạc (蹇硕), hòng hi vọng Lưu Hiệp có thể kế thừa Hoàng vị. Cùng năm, ngày 11 tháng 4 (tức ngày 13 tháng 5 dương lịch), ông băng hà tại Gia Đức điện (嘉德殿) ở Nam Cung, hưởng dương 33 tuổi, tại ngôi 22 năm, thụy hiệu là Hiếu Linh hoàng đế (孝靈皇帝). Ngày 17 tháng 6 (tức ngày 17 tháng 7 dương lịch), ông được an táng vào Văn Lăng (文陵).

Kiển Thạc muốn giết Hà Tiến trước để đoạt quyền, nên cho mời Hà Tiến vào hậu cung. Khi ấy, Tư mã Phan Ẩn (潘隐) thông đồng Hà Tiến, ra hiệu cho Hà Tiến biết mối nguy, nên Hà Tiến trở về đại doanh củng cố lực lượng. Sự việc này là tiền đề để Hoàng tử Biện lên ngôi. Hai ngày sau khi Linh Đế băng hà, Hoàng tử Lưu Biện ở trước linh cữu của Linh Đế đăng cơ, năm ấy 14 tuổi, tức Hán Thiếu Đế. Tháng 8 năm ấy, Lưu Biện bị Đổng Trác phế, con thứ Lưu Hiệp kế vị, tức Hán Hiến Đế.

Niên hiệu
Trong thời gian ở ngôi, Hán Linh Đế dùng các niên hiệu:
Kiến Ninh (建寧; 168 – 172)
Hy Bình (熹平; 172 – 178)
Quang Hòa (光和; 178-184)
Trung Bình (中平; 184-189)

Gia đình

 Thân phụ: Giải Độc Đình hầu Lưu Trường [劉萇], thụy Hiếu Nhân hoàng (孝仁皇).
 Thân mẫu: Hiếu Nhân Đổng hoàng hậu.
 Hậu phi:
 Tống hoàng hậu, bị phế.
 Linh Tư Hà Hoàng hậu, mẹ của Lưu Biện.
 Vương Vinh, mẹ của Lưu Hiệp, sau được truy tôn Linh Hoài hoàng hậu.

 Hậu duệ:
 Hán Thiếu Đế Lưu Biện [劉辯].
 Hán Hiến Đế Lưu Hiệp [劉協].
 Vạn Niên công chúa [萬年公主].

Xem thêm
 Lưu Biện
 Hán Hiến Đế
 Hà Tiến
 Khởi nghĩa Khăn Vàng
 Đổng Trác

Tham khảo
 Cát Kiếm Hùng chủ biên (2006), Bước thịnh suy của các triều đại phong kiến Trung Quốc, tập 1, Nhà xuất bản Văn hoá thông tin
 Lê Đông Phương, Vương Tử Kim (2007), Kể chuyện Tần Hán, Nhà xuất bản Đà Nẵng
 Đặng Huy Phúc (2001), Các hoàng đế Trung Hoa, Nhà xuất bản Hà Nội
 Nguyễn Khắc Thuần (2003), Các đời đế vương Trung Hoa, Nhà xuất bản Giáo dục

Chú thích

Linh đế
Vua thiếu nhi cổ đại
Sinh năm 156
Mất năm 189


title: Nguyễn Sỹ Bình

text:
Nguyễn Sỹ Bình (sinh năm 1955) là một nhân vật bất đồng chính kiến Việt Nam. Ông là người sáng lập Đảng Nhân dân Hành động Việt Nam và đồng thời được xem là người chỉ đạo tại hải ngoại của Đảng Dân chủ Việt Nam thế kỉ 21.

Tiểu sử
Ông sinh năm 1955 tại phường Hoài Hảo, Hoài Nhơn, Bình Định. Tháng 7 năm 1974, ông đỗ tú tài đôi, sau đó ghi danh vào Trường Đại học Tư thục Minh Đức tại Phú Nhuận, Sài Gòn. Sau sự kiện 30 tháng 4 năm 1975, ông cùng với một số sinh viên khác trong trường cùng tham gia trong nhóm sinh hoạt Phòng Thông tin Hoa Kỳ di tản sang Hoa Kỳ.

Tại Hoa Kỳ, ông theo học và đã tốt nghiệp Trường Đại học Maryland ngành kĩ sư về hạt nhân.

Trong thập niên 1980, ông làm việc trong lĩnh vực bất động sản tại Hoa Kỳ. Sau năm 1986, khi chính quyền Việt Nam thực hiện chính sách đổi mới, mở cửa, Nguyễn Sĩ Bình cũng đi theo xu thế của những người Việt ở nước ngoài đã bắt đầu trở về Việt Nam làm ăn, thăm thân nhân. Tháng 8 năm 1990, ông trở về Việt Nam.

Hoạt động chính trị

Tại Việt Nam
Năm 1990, ông cùng với một số người thành lập Đảng Nhân dân Hành động Việt Nam ở Hoa Kỳ, ông giữ cương vị chủ tịch đảng. Phương châm hoạt động với mục tiêu tiến hành các phương thức đấu tranh công khai, từ việc các yêu sách chính trị đến phát động cuộc tổng nổi dậy ở trong nước kết hợp với sự hỗ trợ của bên ngoài để tiến tới lật đổ chính quyền Việt Nam.

Những năm 1991-1992, ông về nước cư trú tại TP. Hồ Chí Minh và bắt đầu tiến hành gây dựng lực lượng thành viên cho Đảng Nhân dân hành động ở trong nước với các hoạt động trong cương lĩnh đảng với tôn chỉ, đường lối mà theo cáo buộc của chính quyền Việt Nam là hoạt động nhằm mục đích lật đổ chính quyền nhân dân.

Với các hoạt động chính trị trên, ông đã bị cơ quan an ninh Việt Nam bắt vào ngày 25 tháng 04 năm 1992 tại TP.Hồ Chí Minh, sau 18 tháng tù giam ông được tha và bị trục xuất về Hoa Kỳ.

Các hoạt động chính trị ở Campuchia
Trở về Hoa Kỳ, biết không thể công khai trở về Việt Nam để hoạt động chính trị, ông đã cùng các thành viên trong đảng đến Campuchia, từ Campuchia giáp biên giới với Việt Nam, ông tiếp tục xây dựng lực lượng tại đây. Đến tháng 2 năm 1996, ông tổ chức Đại hội Đảng Nhân dân hành động lần thứ nhất tại Campuchia, khi bị chính quyền nước sở tại ngăn cấm nên ông đã sang Thái Lan rồi trở lại Hoa Kỳ và chỉ đạo phong trào tại Campuchia.

Vai trò trong đảng Dân chủ 21
Năm 2005, Hoàng Minh Chính, cựu Tổng thư ký Đảng Dân chủ Việt Nam, sang Hoa Kỳ chữa bệnh, và đã có cuộc gặp với ông cùng với một số thành viên trong Đảng Nhân dân hành động. Hai bên đã có những trao đổi về tình hình chính trị Việt Nam cũng như thống nhất một số cách thức hoạt động chính trị trong nước. Tháng 06 năm 2006, ông Hoàng Minh Chính ra thông cáo khôi phục lại hoạt động của Đảng Dân chủ Việt Nam sau gần 20 năm giải thể. Tuy nhiên, trên thực tế, đây là một đảng chính trị hoàn toàn mới, phát triển từ nòng cốt là Khối 8406, nên thường được gọi là Đảng Dân chủ Việt Nam thế kỉ 21.

Sau khi tuyên bố hoạt động, ông được ông Hoàng Minh Chính, với tư cách là Tổng thư ký đảng Dân chủ 21, đã chỉ định vào vị trí Trưởng ban Hải ngoại của đảng. Thông qua sự giới thiệu của Hoàng Minh Chính, ông đã xây dựng các mối liên hệ với Nguyễn Tiến Trung, người đã thành lập Tập hợp Thanh niên Dân chủ. Sau đó, Nguyễn Tiến Trung chính thức gia nhập đảng Dân chủ và đảm nhận vai trò Phó tổng thư ký phụ trách thanh niên.

Với các nhân vật bất đồng chính kiến khác
Năm 2008, ông Hoàng Minh Chính qua đời. Ông đã thay ông Hoàng Minh Chính điều hành Đảng Dân chủ Việt Nam và đồng thời từ bỏ vai trò ở Đảng Nhân dân hành động do mình sáng lập.

Cùng với các nhóm hoạt động chính trị khác, tháng 3 năm 2009 tại Phuket, Thái Lan. Ông cùng với Lê Công Định, Trần Huỳnh Duy Thức thống nhất thành lập các tổ chức chính trị thay thế Đảng Cộng sản Việt Nam khi xảy ra biến cố chính trị. Trong đó, Lê Công Định chịu trách nhiệm thành lập Đảng Lao động Việt Nam, Trần Huỳnh Duy Thức lập Đảng Xã hội Việt Nam. Ngoài ra ông cùng với hai người này cùng nhau viết cuốn sách Con đường nước Việt nói về các cải cách kinh tế - tư pháp - xã hội trong tương lai, trong đó ông nhận trách nhiệm viết về phần cải cách xã hội.

Xem thêm
Hoàng Minh Chính
Lê Công Định
Trần Huỳnh Duy Thức

Chú thích

Nhân vật bất đồng chính kiến Việt Nam
Đảng Nhân dân Hành động Việt Nam
Người Bình Định
Đảng Dân chủ thế kỷ 21
Nhà hoạt động dân chủ người Việt Nam
Người Việt di cư tới Mỹ


title: Michael Bublé

text:
Michael Steven Bublé (; sinh ngày 9 tháng 9 năm 1975) là một ca sĩ người Canada. Anh đã thắng 3 Giải Grammy và nhiều Giải Juno. Album đầu tay của anh từng lọt vào top 10 tại Canada và UK. Album It's Time năm 2005 đã đem về cho anh thành công về thương mại trên toàn cầu, và album Call Me Irresponsible năm 2007 lại còn thành công vang dội hơn, đứng đầu bảng xếp hạng album của Canada, bảng Billboard 200 của Mỹ, bảng xếp hạng album của Úc và của châu Âu. Bublé đã bán được hơn 30 triệu bản album trên toàn thế giới.

Cuộc sống
Michael Bublé được sinh ra tại thành phố Burnaby, British Columbia, Canada, con của Lewis Bublé, một ngư dân đánh bắt cá hồi, và Amber (nhũ danh Santagà). Anh có hai em gái, Crystal (một nữ diễn viên) và Brandee. Bublé theo đạo Công giáo. Anh học Trường tiểu học Seaforth và Trường trung học Cariboo Hill. Theo một cuộc phỏng vấn Oprah vào ngày 09 Tháng 10 2009, Bublé đã mơ ước trở thành một ca sĩ nổi tiếng từ khi hai tuổi. Khi còn là một thiếu niên, anh đã ngủ với cuốn Kinh Thánh và cầu nguyện để trở thành một ca sĩ. Bublé quan tâm đến nhạc jazz bắt đầu vào khoảng năm năm tuổi khi gia đình anh chơi album White Christmas của Bing Crosby vào thời điểm Giáng sinh. Lần đầu tiên mà gia đình anh nhận thấy tài năng ca hát của mình là tại thời điểm Giáng sinh khi Buble đã 13 tuổi, và họ nghe ông hát mạnh mẽ cụm từ "Cầu mong ngày của bạn sẽ được vui vẻ và tươi sáng "khi gia đình đang hát ca khúc "White Christmas" trong một chuyến đi xe.

Bublé đã có một niềm đam mê mạnh mẽ cho khúc côn cầu và muốn trở thành một cầu thủ khúc côn cầu trên băng chuyên nghiệp cho Canucks Vancouver khi lớn lên, nhưng tin rằng ông không giỏi với nó, anh đã nói: "Tôi rất, rất muốn trở thành một cầu thủ khúc côn cầu... Nếu tôi chỉ cần tốt một chút ở khúc côn cầu, tôi có lẽ sẽ không đi hát bây giờ. " [19] Bublé thường chơi khúc côn cầu thời trẻ tuổi của mình, xem các trận đấu của Vancouver Canucks với cha mình, và nói: rằng ông "đã xem tất cả các trận đấu trên sân nhà khi còn trẻ... Tôi nhớ tôi muốn được trở thành Gary Lupul, thành Patrik Sundstrom và Ivan Hlinka. Tôi từng nghĩ rằng được đặt tên Michael Bublé là khá hấp dẫn bởi vì tôi gần như đã được đặt một cái tên khác là Jiri Bubla". Bublé cũng chia sẻ mối quan tâm tới khúc côn cầu của mình với ông nội của ông.

Từ khi 14 tuổi, Bublé đã dành sáu năm trong mùa hè làm việc như một ngư dân thương mại với cha và đội của mình. Buble mô tả kinh nghiệm làm việc của mình là "công việc thể lực nặng nhọc nhất tôi sẽ từng biết đến trong cuộc đời của tôi. Chúng tôi có thể đi trong hai, đôi khi ba tháng trong một lần ra khơi và kinh nghiệm sống và làm việc giữa những người đàn ông hơn gấp đôi tuổi của tôi đã dạy cho tôi rất nhiều về trách nhiệm và ý nghĩa như thế nào là một người đàn ông".

Những buổi ca hát đầu tiên của Bublé bắt đầu trong câu lạc bộ đêm ở tuổi 16 và ông được ông nội của ông là người Ý Demetrio Santagà động viên hết mình, vốn là một thợ sửa ống nước đến từ thị trấn nhỏ ở Preganziol, ở huyện Treviso, người cung cấp dịch vụ sửa đường ống dẫn nước của mình để đổi lấy thời gian đứng trên sân khấu cho cháu trai của mình. Ông của Bublé cũng trả tiền cho những bài học ca hát của mình. Một trong những giáo viên hướng dẫn thanh nhạc của ông là Joseph Shore, hát giọng baritone opera. Bublé lớn lên gắn bó với bộ sưu tập nhạc jazz của ông nội và nhìn nhận tình yêu nhạc jazz của mình là nhờ sự ảnh hưởng từ ông nội. "Ông tôi đã thực sự là người bạn tốt nhất của tôi cho đến lúc lớn lên. Ông là người đã mở ra cho tôi đến với cả một thế giới âm nhạc mà dường như đã quá thế hệ của tôi. Mặc dù tôi thích nhạc rock 'n' roll và âm nhạc hiện đại, lần đầu tiên ông ngoại tôi chơi bản Mills Brothers, một cái gì đó kỳ diệu đã xảy ra. Lời bài hát đã rất lãng mạn, rất thật, cái cách một bài hát nên là như thế nào đối với tôi. Nó giống như được nhìn thấy tương lai của tôi ở trước mắt. Tôi muốn trở thành một ca sĩ và tôi biết rằng đây là thứ âm nhạc mà tôi muốn hát". Bublé không bao giờ ngừng tin rằng ông sẽ trở thành một ngôi sao nhưng thừa nhận ông có lẽ là người duy nhất tin tưởng vào giấc mơ của mình, nói rằng ngay cả ông ngoại của ông cũng nghĩ Buble sẽ là "một hành động mở màn cho người khác ở Las Vegas". Bà ngoại của Buble, Iolanda Moscone cũng là người Ý, từ Carrufo, Villa Santa Lucia degli Abruzzi, Ý. Buble đã tuyên bố ông không bao giờ học đọc và viết nhạc, chỉ sử dụng cảm xúc để chèo lái khả năng sáng tác nhạc.

Ở tuổi 18, Buble bước vào một cuộc thi tài năng địa phương và chiến thắng. Nhưng sau khi chiến thắng, ông đã bị loại bởi nhà tổ chức Bev Delich vì ông còn vị thành niên. Sau đó, Delich đăng ký cho Buble tham gia cuộc thi Youth Talent Search Canada, ông đã chiến thắng. Sau chiến thắng đó, Buble hỏi Delich làm quản lý của mình. Delich ký và đại diện Buble trong bảy năm không-mấy-tốt-đẹp tiếp theo. Theo Delich, Buble sẽ làm mỗi buổi biểu diễn trở nên giàu sức tưởng tượng, bao gồm các chương trình tài năng, hội thảo, du lịch thuyền, trung tâm thương mại, phòng khách sạn, quán bar, câu lạc bộ, hợp đồng biểu diễn của công ty, nhạc revue, hát qua điện tín, và thậm chí thỉnh thoảng hát ở những buổi biểu diễn Giáng Sinh.

Vào năm 1996, Buble xuất hiện trong chương trình truyền hình "Death Game" (hay còn gọi là Mortal Challenge) như là một Drome Groupie. Cũng trong năm 1996, anh xuất hiện (không được ghi tên) trong hai tập phim của The X-Files như một Thủy thủ tàu ngầm.

Buổi biểu diễn truyền hình quốc gia đầu tiên của Buble là trong bộ phim tài liệu có tựa đề Big Band Boom! trên kênh Bravo! (và đoạt giải) vào năm 1997, được đạo diễn bởi Mark Glover Masterson.

Bắt đầu từ năm 1997, Buble cũng trở thành khách mời thường xuyên trên chương trình trò chuyện quốc gia Vicki Gabereau trên mạng CTV. Trong mùa giải đầu tiên của chương trình Vancouver dựa trên lịch phát sóng trực tiếp, mà cuối cùng làm việc trong lợi của Buble. Khi một vị khách dự kiến đã buộc phải hủy bỏ, sản xuất âm nhạc của chương trình (Mark Fuller) thường được hỏi Buble để điền vào ở phút cuối cùng. Có một lần, Buble chia sẻ nhiệm vụ với khách đồng Anh Columbia Diana Krall, người đã là một nhạc sĩ nhạc jazz được đề cử Grammy. Theo Fuller, Krall là phù hợp ấn tượng với hiệu suất của Buble. Sự xuất hiện Gabereau cung cấp Buble với tiếp xúc tuyệt vời, nhưng họ cũng đã giúp ca sĩ trau dồi kỹ năng truyền hình của mình như một nghệ sĩ biểu diễn và như một vị khách phỏng vấn. Trong một chương trình chung của lòng biết ơn, Buble xuất hiện trên chương trình Gabereau cuối cùng trong năm 2005, cùng với Jann Arden và Elvis Costello.

Buble đã nhận được hai giải thưởng Genie - đề cử trong năm 2000 cho hai bài hát ông viết cho bộ phim Dưới đây là để cuộc sống!. ("Tôi chưa bao giờ được trong tình yêu Trước khi", "ol Dumb' Heart") [36] Ông đã ghi lại ba album độc lập (First Dance, 1996; Babalu năm 2001; Dream, 2002). [37] Tuy nhiên, 25 năm tuổi, Buble chuyển từ British Columbia tới Toronto, Ontario và đã sẵn sàng để từ bỏ ước mơ của năng âm nhạc chuyên nghiệp để di chuyển trở lại Vancouver, British Columbia để theo đuổi sự nghiệp trong ngành báo chí, khi nghỉ may mắn của ông đến vào năm 2000. [17] [38]

Tình cảm và gia đình

Bublé đính hôn với nữ tài tử Debbie Timuss mà cùng trình diễn với anh ta trong musical Red Rock Diner vào năm 1996 và Forever Swing của Dean Regan vào năm 1998. Quan hệ của họ chấm dứt vào tháng 11 năm 2005 và việc đó gợi hứng cho anh ta viết bản nhạc "Lost".

Sự nghiệp âm nhạc

Album phòng thu
 BaBalu (2001)
 Dream (2002)
 Michael Bublé (2003)
 It's Time (2005)
 Call Me Irresponsible (2007)
 Crazy Love (2009)
 Christmas (2011)
 To Be Loved (2013)
  Love (2018)

Album trình diễn trực tiếp
 Come Fly with Me (2004)
 Caught in the Act (2005)
 Michael Bublé Meets Madison Square Garden (2009)

Đĩa đơn
 How Can You Mend a Broken Heart (2003)
 Kissing a Fool (2003)
 Sway (2004)
 Spider-Man Theme (2004)
 Feeling Good (2005)
 Home (2005)
 Song for You (2005)
 Save the Last Dance for Me (2006)
 Everything (2007)
 Me and Mrs. Jones (2007)
 Lost (2007)
 It Had Better Be Tonight (2007)
 Comin' Home Baby (hát với Boyz II Men, 2008)
 Haven't Met You Yet (2009)
 Hold On (2009)
 Baby (You've Got What It Takes) (2009)
 Cry Me a River (2010)
 Crazy Love (2010)
 Hollywood (2010)
 Don't Get Around Much Anymore (hát với Tony Bennett, 2011)
 All I Want for Christmas is You (2011)
 Georgia On My Mind (hát với Ray Charles, 2012)
 It's Beginning to Look a Lot like Christmas và Jingle Bells (hát với Puppuni Sisters, 2012)
 White Christmas (hát với Bing Crosby, 2012)
 It's a Beautiful Day'' (2013)

Chú thích

Liên kết ngoài

 Tiểu sử, danh sách đĩa nhạc

Sinh năm 1975
Ca sĩ Canada
Người đoạt giải Juno
Người đoạt giải Grammy
Người Canada gốc Anh
Ca sĩ nhạc jazz
Ca sĩ nhạc pop
Nam diễn viên điện ảnh Ý
Người đoạt giải World Music Awards
Nhân vật còn sống
Nam diễn viên Canada thế kỷ 21
Nam diễn viên điện ảnh Canada
Nghệ sĩ của Warner Music Group
Nam diễn viên Canada thế kỷ 20
Ca sĩ Canada thế kỷ 20
Ca sĩ Canada thế kỷ 21
Ca sĩ pop Canada
Người giành giải Juno


title: Kim Bum

text:
탤런트, 영화배우 Naver Profiles. ngày 13 tháng 7 năm 2009. Truy cập ngày 6 tháng 8 năm 2011 </ref>
| weight =
| education = Đại học Chung-Ang
| tên gốc =
| ngày mất =
| nơi mất =
| an táng =
| cư trú =
| dân tộc =
| quốc tịch =
| học vấn =
| tổ chức =
| nổi tiếng =
| notable works =
| quê quán =
| tiêu đề =
| nhiệm kỳ =
| tiền nhiệm =
| kế nhiệm =
| đảng phái =
| người hôn phối =
| con cái =
| cha =
| mẹ =
| giải thưởng =
| chữ ký =
| cỡ chữ ký =
}}

Kim Bum (sinh ngày 7 tháng 7 năm 1989) là nam diễn viên Hàn Quốc nổi tiếng qua bộ phim Boys Over Flowers với vai So Ji Yung.

 Tiểu sử
Kim Bum tốt nghiệp Đại học Chung-Ang chuyên ngành Sân khấu - Điện ảnh.

Anh tham gia nhập ngũ vào tháng 4 năm 2018 và xuất ngũ ngày 13 tháng 3 năm 2020.

Đời tư

Ngày 29 tháng 3, 2018, tin đồn Kim Bum và Oh Yeon-seo bị bắt gặp hẹn hò tại một nhà hàng ở Cheondamdong rộ lên từ các trang báo Hàn. Nhanh chóng công ty chủ quản của hai nghệ sĩ đã xác nhận mối quan hệ tình cảm này. Năm 2018, công ty chủ quản King Kong xác nhận chia tay sau 10 tháng hẹn hò.

 Sự nghiệp
Anh tham gia chương trình tìm kiếm ngôi sao 20Survival Star Audition của KBS. Nhưng khi tham gia Kim Bum chỉ có 17 tuổi nên không vào được vòng trong.

Sau khi tham gia bộ phim Boys Over Flowers (BOF) anh được xếp hạng đứng thứ năm trong Bảng xếp hạng Mnet Wide Super Bling Bling Star sau Kim Hyun Joong - cũng là diễn viên chính trong bộ phim BOF. Tuy nhiên anh được đánh giá sẽ thoát khỏi cái bóng của bộ phim BOF quá nổi tiếng hơn F2 còn lại (Lee Min Ho, Kim Hyun Joong), có nhiều cơ hội thể hiện đa dạng nhân vật hơn trong sự nghiệp diễn xuất bởi những bộ phim từng tham gia trước đó như Unstoppable High Kick, Những bà vợ lắm chiêu...

Với vai diễn So Yi Jung trong Boys Over Flowers'', hình tượng hoàng tử gốm sứ của anh không chỉ thu hút người hâm mộ mà còn giúp anh lọt vào mắt của Hiệp hội Gốm sứ Hàn Quốc. Tổ chức này đã mời anh làm đại sứ cho Festival Gốm Sứ 2009 tổ chức tại tỉnh Gwangju, phía Bắc, Hàn Quốc.

Danh sách phim tham gia

Truyền hình

Điện ảnh

TV Show

Giải thưởng
2007.12.21 Korea MNET Summer break 20's choice - Sexiest Award (with 김혜성)
2008 DK Inki Award
2009 Key To Nineja's heart
2009 Andre Kim's Atelier: Male Star Award
2009 SBS Drama Awards: New Star Award (drama Dream)
2009 Best couple (with Kim So Eun) in Arirang TV Showbiz Extra 1000th
2010 Barbie & Ken Awards 2010:Korean Ken

Chú thích

Liên kết ngoài
 Facebook Fans

Nghệ sĩ King Kong by Starship
Nam diễn viên truyền hình Hàn Quốc
Nam diễn viên điện ảnh Hàn Quốc
Nhân vật còn sống
Sinh năm 1989
Ca sĩ tiếng Triều Tiên
Cựu sinh viên Đại học Chung-Ang
Nam diễn viên Hàn Quốc thế kỷ 21


title: Saint-Thonan

text:
Saint-Thonan () là một xã của tỉnh Finistère, thuộc vùng Bretagne, miền tây bắc Pháp.

Dân số
Người dân ở Saint-Thonan được gọi là Saint-Thonanais.

Xem thêm
Xã của tỉnh Finistère

Tham khảo

Mayors of Finistère Association  ;
INSEE ;
IGN

Liên kết ngoài
Official website

Xã của Finistère


title: Kayani

text:
Kayani có thể là tên của:
 Nhà Kayani của Ba Tư
 Bộ lạc Kayani
 Tướng Ashfaq Parvez Kayani của Pakistan


title: Parobeidia

text:
Parobeidia là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Geometridae


title: Phoebophilus

text:
Phoebophilus là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Loài
 Phoebophilus amoenus Staudinger, 1888
 Phoebophilus dolius Püngeler, 1902
 Phoebophilus veternosa (Püngeler, 1907)

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database
Phoebophilus at funet

Hadeninae


title: Toxorhina tonkouiana

text:
Toxorhina tonkouiana là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Toxorhina
Limoniidae ở vùng Afrotropic


title: Red Dawn (phim 2012)

text:
Red Dawn (dịch tiếng Việt: Bình minh đỏ) là một bộ phim hành động - chiến tranh của Mỹ được đạo diễn bởi Dan Bradley với kịch bản do Jeremy Passmore và Carl Ellsworth viết dựa trên bộ phim cùng tên năm 1984. Hai ngôi sao điện ảnh Chris Hemsworth và Josh Peck đóng vai hai anh em Jed và Matt Eckert. Bộ phim đã được dự kiến ra mắt vào ngày 24 tháng 11 năm 2010, nhưng bị dời lại do những vấn đề tài chính của MGM, và được lên lịch công chiếu vào năm 2012.

Thay vì miêu tả một cuộc xâm lược của Liên Xô vào Hoa Kỳ như bộ phim năm 1984, nội dung phiên bản 2012 ban đầu được quay với cuộc xâm lăng của quân Trung Quốc. Tuy nhiên sau đó đã bị chỉnh sửa thành cuộc xâm lược của Bắc Triều Tiên trong công đoạn hậu sản xuất theo ý muốn của nhà phát hành phim.

Nội dung
Cảnh đầu phim cho thấy hậu quả của một cuộc khủng hoảng kinh tế ở Liên minh châu Âu và liên minh NATO đã suy yếu, trong bối cảnh các thỏa thuận hợp tác giữa Triều Tiên đang phát triển theo chủ nghĩa quân sự, hiện do Kim Jong-un trẻ tuổi lãnh đạo, và nước Nga theo chủ nghĩa cực đoan. Việc tăng cường triển khai quân đội Mỹ ra nước ngoài khiến lục địa Mỹ dễ bị tấn công và cơ sở hạ tầng của Mỹ ngày càng dễ bị tổn thương trước nguy cơ tấn công mạng.

Thủy quân lục chiến Jed Eckert về thăm nhà ở Spokane, Washington. Anh đoàn tụ với bố là Trung sĩ cảnh sát Tom Eckert và em trai là cầu thủ bóng bầu dục Matt Eckert. Tối hôm đó, đội bóng của Matt, có tên là Wolverines, đã thua trước một đội khác. Sau trận đấu, những người thanh niên đến một quán bar nhưng một sự cố mất điện khiến họ phải về nhà sớm.

Sáng hôm sau, binh lính Triều Tiên ồ ạt nhảy dù xuống thành phố, bắt đầu cuộc xâm lược nước Mỹ. Hai anh em Jed và Matt ẩn náu trong căn nhà gỗ trong rừng, họ gặp được vài người bạn khác. Quân đội Triều Tiên, chỉ huy bởi Đại úy Cho, đã hành quyết Tom sau khi ông kêu gọi các con hãy chiến đấu chống lại quân xâm lược. Những người thanh niên đặt biệt danh nhóm là Wolverines, bắt đầu thu gom vũ khí rồi thực hiện nhiều cuộc tấn công du kích, tiêu diệt nhiều lính Triều Tiên và những kẻ phản quốc làm tay sai cho giặc. Sau đó cả nhóm rút vào sâu trong rừng.

Nhóm Wolverines gặp được ba người lính Thủy quân lục chiến là Andrew Tanner, Smith và Hodges. Ba người lính nói rằng quân Triều Tiên đã sử dụng vũ khí EMP làm tê liệt mạng lưới điện và quân sự của Hoa Kỳ, và cũng có nhiều lực lượng kháng chiến giống nhóm Wolverines đang chống lại quân Triều Tiên trên khắp nước Mỹ. Họ còn cho biết cái vali của Đại úy Cho có chứa một điện thoại vô tuyến chống EMP, nếu lấy được nó thì quân đội Hoa Kỳ sẽ nghe được liên lạc của đối phương và giành được lợi thế chiến thuật trong cuộc phản công sắp tới.

Nhóm Wolverines và ba người lính thâm nhập vào sở cảnh sát địa phương, bây giờ đã trở thành căn cứ của quân Triều Tiên. Cả nhóm đánh cắp cái vali thành công, tuy nhiên Hodges đã hi sinh trong trận đấu súng. Jed cũng giết được Đại úy Cho, trả thù cho bố mình. Sau đó cả nhóm tập hợp trong một tòa nhà, nhưng bất ngờ bị tấn công bởi một đội Spetsnaz của Nga, và Jed bị giết. Robert nhận ra rằng trong lúc tẩu thoát khỏi sở cảnh sát, Daryl đã bị binh lính Nga gắn một thiết bị định vị vào người, đó là lý do quân Nga dễ dàng tìm ra họ. Biết rằng không thể tiếp tục đi theo nhóm, Daryl quyết định ở lại một mình ngăn chặn quân Nga.

Tanner và Smith lên máy bay trực thăng rời đi cùng với cái vali. Nhóm Wolverines ở lại tuyển mộ thêm nhiều thành viên và tiếp tục chiến đấu. Cảnh cuối phim là lực lượng kháng chiến dưới sự chỉ huy của Matt tấn công vào một khu trại của quân Triều Tiên, lá cờ Mỹ được những người yêu nước mang theo.

Diễn viên
 Chris Hemsworth vai Jed Eckert
 Josh Peck vai Matt Eckert
 Adrianne Palicki vai Toni Walsh
 Josh Hutcherson vai Robert Kitner
 Isabel Lucas vai Erica Martin
 Edwin Hodge vai Danny Jackson
 Connor Cruise vai Daryl Jenkins
 Alyssa Diaz vai Julie Goodyear
 Brett Cullen vai Tom Eckert
 Michael Beach vai Thị trưởng Jenkins
 Jeffrey Dean Morgan vai Thượng sĩ Andrew Tanner
 Matt Gerald vai Trung sĩ Hodges
 Kenneth Choi vai Hạ sĩ Smith
 Will Yun Lee vai Đại úy Cho
 Fernando Chien vai Trung úy Pak

Xem thêm
Lincoln
Chiến hạm
Đấu trường sinh tử
The Expendables 2
Taken 2

Chú thích

Liên kết ngoài

Red Dawn tại Allmovie
Red Dawn tại Rotten Tomatoes
Danh sách súng trong phim.
Trailer phim.

Phim năm 2012
Phim Mỹ
Phim tiếng Anh
Phim chiến tranh Mỹ
Phim hành động Mỹ
Phim của MGM
Phim của 20th Century Fox
Phim hãng Alliance Films
Phim đạo diễn đầu tay
Phim làm lại
Phim làm lại của Mỹ
Nhạc nền phim của Ramin Djawadi
Phim do Beau Flynn sản xuất
Phim lấy bối cảnh ở trong rừng
Phim quay tại Michigan
Phim hành động thập niên 2010
Phim chiến tranh thập niên 2010


title: 5508 Gomyou

text:
5508 Gomyou (tên chỉ định: 1988 EB) là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Watari Kakei, Minoru Kizawa, và Takeshi Urata ở Đài thiên văn Nihondaira ở Shimizu, Shizuoka, ngày 9 tháng 3 năm 1988. Nó được đặt theo tên an area north thuộc Kakegawa.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 5001–6000

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser

Thiên thể phát hiện năm 1988
Được phát hiện bởi Takeshi Urata
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Labidochromis heterodon

text:
Labidochromis heterodon là một loài cá thuộc họ Cichlidae. Nó là loài đặc hữu của Malawi. Môi trường sống tự nhiên của chúng là hồ nước ngọt.

Nguồn
 Kasembe, J. 2005. Labidochromis heterodon. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập ngày 4 tháng 8 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Động vật Malawi
Labidochromis


title: Nomada pampicola

text:
Nomada pampicola là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Holmberg mô tả khoa học năm 1886.

Chú thích

Tham khảo

Nomada
Động vật được mô tả năm 1886


title: Andrena asteroides

text:
Andrena asteroides là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Mitchell mô tả khoa học năm 1960.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

A
Động vật được mô tả năm 1960


title: Bulbophyllum erythrostictum

text:
Bulbophyllum erythrostictum là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

erythrostictum]]

E


title: Oedostethus tenuicornis

text:
Oedostethus tenuicornis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Germar miêu tả khoa học năm 1824.

Chú thích

Tham khảo

Oedostethus


title: Eburna lienardi

text:
Eburna lienardi là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Olividae, ốc ôliu.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Eburna


title: Francavilla Fontana

text:
Francavilla Fontana là một đô thị (commune) thuộc tỉnh Brindisi trong vùng Puglia của Ý. Francavilla Fontana có diện tích 175 km2, dân số là 36.603 người (thời điểm ngày 31/12/2008). Đô thị này có cự ly 35 km so với Taranto và Brindisi.

Tham khảo

Đô thị tỉnh Brindisi
Lâu đài Ý


title: Đường dây thuê bao

text:
Trong viễn thông, đường dây thuê bao (tiếng Anh: subscriber line hay local loop) là đường truyền vật lý nối tòa nhà thuê bao đến điểm cung cấp dịch vụ của nhà cung cấp dịch vụ. Điểm cuối của đường dây thuê bao về phía nhà cung cấp dịch vụ thường là tổng đài nội hạt. Đường dây thuê bao truyền thống là những đôi cáp xoắn từ tổng đài đến nhà thuê bao. Tuy nhiên, hiện nay có nhiều loại đường dây thuê bao khác chẳng hạn như dùng công nghệ cáp quang hoặc công nghệ không dây. Cho nên có thể liệt kê một số loại sau:
Đường dây thuê bao dùng cáp điện: PLT hay PLC.
Đường dây thuê bao dùng cáp quang: FiOS.
Đường dây thuê bao vệ tinh: DVB-S.
Đường dây thuê bao dùng cáp kim loại.
Đường dây thuê bao vô tuyến (wireless local loop): LMDS, WiMAX, GPRS, HSDPA, DECT.
Đường dây thuê bao có thể dùng để truyền các dịch vụ sau:
Điện thoại.
ISDN.
Các dịch DSL (ADSL...)

Tham khảo

Viễn thông


title: Palthis asopialis

text:
Palthis asopialis là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó được tìm thấy ở Bắc Mỹ, từ Florida phía bắc đến Ontario và phía tây đến Texas.

Sải cánh dài 19–23 mm. Con trưởng thành bay in từ tháng 1 đến tháng 10 tùy theo địa điểm. There are at least two generations đông bắc. There are more generations in the south.

Recorded food plants include Bidens và lá đậu, ngô và sồi.

Liên kết ngoài
Butterfliesandmoths.org
Owlet Caterpillars of Eastern Bắc Mỹ (Lepidoptera: Noctuidae)

Chú thích

Palthis
Động vật được mô tả năm 1854


title: Chiropterotriton terrestris

text:
Chiropterotriton terrestris là một loài kỳ giông trong họ Plethodontidae.
Nó là loài đặc hữu của México.

Môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới.
Nó bị đe dọa do mất môi trường sống.

Nguồn
 Parra Olea, G. & Wake, D. 2004. Chiropterotriton terrestris. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 7 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Chiropterotriton
Động vật lưỡng cư México
Động vật đặc hữu México


title: Sommeval

text:
Sommeval là một xã ở tỉnh Aube, thuộc vùng Grand Est ở phía bắc miền trung nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
 Xã của tỉnh Aube

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Sommeval sur le site de l'Institut géographique national
 Sommeval sur le site de l'Insee
 Sommeval sur le site du Quid
 Localisation de Sommeval sur une carte de France et communes limitrophes
 Plan de Sommeval sur Mapquest

Sommeval


title: Cheilotrichia stigmatica

text:
Cheilotrichia stigmatica là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc.

Tham khảo

Cheilotrichia
Limoniidae ở vùng Nearctic


title: Chimarra biramosa

text:
Chimarra biramosa là một loài Trichoptera trong họ Philopotamidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Tham khảo

Chimarra


title: Ponti sul Mincio

text:
Ponti sul Mincio là một đô thị tại tỉnh Mantova trong vùng Lombardia của Italia, có vị trí cách khoảng 120 km về phía đông của Milano và khoảng 25 km về phía tây bắc của Mantova. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 2.037 người và diện tích là 11,8 km².

Ponti sul Mincio giáp các đô thị: Monzambano, Peschiera del Garda, Pozzolengo, Valeggio sul Mincio.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.comune.pontisulmincio.mn.it/

Đô thị tỉnh Mantova
Thành phố và thị trấn ở Lombardia


title: Tipula flavocauda

text:
Tipula flavocauda là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Nearctic.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ruồi hạc


title: Barga

text:
Barga là một đô thị và thị xã của Ý. Đô thị này thuộc tỉnh Lucca trong vùng Toscana. Barga có diện tích km2, dân số theo ước tính năm 2005 của Viện thống kê quốc gia Ý là người.
Các đơn vị dân cư:
Đô thị Barga giáp với các đô thị:

Tham khảo

Đô thị tỉnh Lucca
Lâu đài Ý


title: Viện bảo tàng Louvre

text:
Louvre (, phát âm là Lu-vơ), hoặc Viện bảo tàng Louvre ( ), là một viện bảo tàng nghệ thuật và di tích lịch sử tại Paris, Pháp. Có vị trí ở trung tâm lịch sử thành phố, bên bờ sông Seine, Viện bảo tàng Louvre vốn là một pháo đài được vua Philippe Auguste cho xây dựng vào năm 1190. Cuối thế kỷ XIV, dưới thời Charles V, Viện bảo tàng Louvre trở thành cung điện hoàng gia và sau đó tiếp tục được mở rộng qua các triều đại. Từ năm 1672, khi triều đình Pháp chuyển về lâu đài Versailles, bộ sưu tập hoàng gia được lưu trữ tại Louvre. Vào thời kỳ Cách mạng Pháp, cung điện trở thành bảo tàng và mở cửa vào ngày 10 tháng 8 năm 1793.

Những hiện vật ban đầu của Louvre chủ yếu từ bộ sưu tập hoàng gia và tài sản của giáo hội bị tịch thu trong thời kỳ cách mạng. Dưới thời Đệ Nhất Đế chế Pháp, nhờ những cuộc chinh phạt của Napoléon, nhiều tác phẩm nghệ thuật và hiện vật khảo cổ giá trị được chuyển về Louvre. Nhưng sau thất bại của quân đội Pháp trong trận Waterloo, phần lớn các hiện vật này đã trở về với những quốc gia chủ nhân cũ. Bộ sưu tập của Louvre tăng trở lại dưới thời Bourbon phục hoàng và kể từ Đệ Tam cộng hoà, bên cạnh những hiện vật mua lại, bảo tàng còn liên tục nhận được các di vật và tặng phẩm cá nhân.

Ngày nay, Louvre là một trong những viện bảo tàng nổi tiếng nhất thế giới, nơi trưng bày các hiện vật về những nền văn minh cổ, nghệ thuật Hồi giáo và nghệ thuật châu Âu từ thế kỷ XIII cho tới giữa thế kỷ XIX. Với diện tích 210 ngàn mét vuông, Louvre trưng bày 35.000 trên tổng số 380.000 hiện vật. Trong bộ sưu tập của bảo tàng Louvre hiện nay có những tác phẩm nổi tiếng bậc nhất của lịch sử nghệ thuật, như Tượng thần Vệ Nữ, Tượng thần chiến thắng Samothrace, Mona Lisa, Nữ thần Tự do dẫn dắt nhân dân, cùng các hiện vật giá trị về những nền văn minh cổ, như phiến đá ghi bộ luật Hammurabi, tấm bia Mesha. Vào năm 2021, Louvre đón 2,8 triệu lượt khách, giữ vị trí địa điểm thu phí được viếng thăm nhiều nhất Paris, đồng thời cũng là bảo tàng thu hút nhất trên thế giới.

Lịch sử

Cung điện

Lịch sử cung điện Louvre bắt đầu vào năm 1190 khi vua Philippe Auguste cho xây dựng một pháo đài bên hữu ngạn sông Seine. Công trình với kích thước 78 × 72 m, hào nước bao quanh, bốn góc được trấn giữ bởi các tháp canh, có nhiệm vụ chính là giám sát vùng hạ lưu, con đường tấn công truyền thống của những người Viking. Thế kỷ XIV, Paris phát triển rộng vượt ra ngoài bức tường thành của vua Philippe Auguste. Trong khoảng thời gian Chiến tranh Trăm năm, một lần nữa Louvre lại cần thiết để bảo vệ thành phố. Từ 1356 tới 1358, Étienne Marcel, người đứng đầu Paris, cho xây dựng một thành luỹ bằng đất, sau đó được Charles V tiếp tục. Bức thành mới này bao quanh khu vực bên hữu ngạn, Louvre không còn chức năng trấn giữ Paris.

Từ năm 1394, dưới thời Charles V, nhờ kiến trúc sư Raymond du Temple, Louvre từ một công trình quân sự trở thành một cung điện hoàng gia xa hoa. Những bức vẽ còn lại đến ngày nay cho thấy phần mái lộng lẫy của công trình. Các toà nhà chính bao quanh sân giữa với những cửa sổ lớn trạm khắc, cầu thang xoáy ốc nối các tầng, nội thất được trang trí các những phẩm điêu khắc, thảm và đồ gỗ. Một khu vườn cũng được bố trí ở phía Bắc cung điện.

Nhưng sau khi vua Charles VI mất, Louvre bị bỏ quên trong một thế kỷ. Tới năm 1527, François I quay lại Paris, và để đón chào nhà vua, cung điện được sửa chữa lại. Thế nhưng François I không bằng lòng với công trình được tu sửa, quyết định cho xây dựng một cung điện mới vào năm 1546 và được tiếp tục dưới thời vị vua kế nhiệm, Henri II. Sau khi Henri II mất, hoàng hậu Catherine de Médicis không muốn sống ở điện Tournelles, cho xây dựng cung điện Tuileries nằm kề bên phía Tây của Louvre. Công trình này dừng lại vài năm sau đó khi đang còn dang dở. Tới thời Henri IV, trong khoảng thời gian 1595 đến 1610, một hành lang lớn được xây dựng dọc sông Seine với ý định nối liền Louvre với Tuileries. Dãy nhà kéo dài tới 450 mét, và để tránh đơn điệu nên được giao cho hai kiến trúc sư: Louis Métezeau bên phía Đông và Jacques II Androuet du Cerceau bên phía Tây. Cùng thời gian đó, Tuileries cũng tiếp tục được mở rộng. Nhưng sau cái chết của Henri IV vào năm 1610, việc xây dựng lại bị bỏ rơi một thời gian dài.

Năm 1625, Louis XIII quyết định tiếp tục công việc xây dựng Louvre, thực hiện Grand Dessein mà Henri IV dự định trước đó. Louis XIII cho phá bỏ một phần dãy phía Bắc của Louvre từ thời Trung Cổ để kéo dài dãy Lescot. Tổng thể công trình mang tính đối xứng hoàn hảo, cả về trang trí. Giữa dãy nhà mới và dãy nhà cũ, năm 1639, kiến trúc sư Jacques Lemercier xây dựng một toà nhà lớn có tên Pavillon de l'Horloge (Toà nhà Đồng hồ), ngày nay là Pavillon Sully (Toà nhà Sully).

Từ 1655 tới 1658, Vương hậu Ana, nhiếp chính khi Louis XIV còn nhỏ tuổi, cho bố trí một căn phòng ở tầng trệt của Petite Galerie (Hành lang nhỏ). Tổng thể công trình còn tiếp tục với 6 phần xếp thành dãy theo nguyên tắc phổ biến thời kỳ đó: phòng khách lớn, phòng đợi, tiền sảnh, phòng lớn, phòng ngủ, phòng nhỏ. Việc trang trí được giao cho Giovanni-Francesco Romanelli, họa sĩ người Ý, và Michel Anguier, nhà điêu khắc người Pháp. Năm 1660, kiến trúc sư Louis Le Vau chịu trách nhiệm hoàn thiện Louvre: nhân đôi Petite Galerie, hoàn thành dãy phía Bắc của Cour Carrée (Sân vuông), kéo dài dãy phía Nam trong khoảng 1661 tới 1663, hoàn thiện toà nhà phía Tây, toà nhà hoàng gia phong cách Phục Hưng và toà nhà trung tâm được làm thành đối xứng. Ngày 6 tháng 2 năm 1661, một đám cháy thiêu huỷ một phần Petite Galerie khiến Le Vau phải xây dựng lại. Từ 1663, Le Vau nhân đôi chiều rộng cung điện. Những thành phần cuối cùng của Louvre thời Trung Cổ bị phá bỏ. Từ 1665, Louis XIV giao cho Cavalier Bernin xây dựng dãy phía Tây của Cour Carrée. Nhưng sau đó dự án này không được hoàn thành, chính nhà vua đã ra lệnh dừng lại, triều đình Pháp dần chuyển về lâu đài Versailles. Cho tới 1756, Louis XV mới tiếp tục xây dựng Louvre, các dãy nhà từ thời Louis XIV được hoàn thành.

Viện Bảo tàng Louvre

Năm 1692, Louis XIV cho chuyển một bộ sưu tập các tác phẩm điêu khắc Cổ đại về phòng Caryatides tại Louvre. Cùng năm đó, Viện Hàn lâm Pháp và Viện Hàn lâm Hội họa và Điêu khắc Hoàng gia được đặt tại cung điện. Năm 1699, các nghệ sĩ mở cuộc triển lãm đầu tiên ở Louvre, trong Grande Galerie (Hành lang lớn). Từ 1725, triển lãm này được mang tên Salon và chuyển về trưng bày tại Salon Carré (Phòng vuông), gần văn phòng của Viện Hàn lâm. Tháng 11 năm 1750, một cuộc triển lãm nghệ thuật được tổ chức ở cung điện Luxembourg gây được tiếng vang lớn. Thành công này thúc đẩy Hầu tước Marigny, người phục trách các toà nhà hoàng gia, và người kế nhiệm là Bá tước Angiviller xây dựng Louvre thành một bảo tàng thường xuyên.

Sự ra đời

Ngày 10 tháng 8 năm 1793, bảo tàng Trung tâm nghệ thuật được mở cửa và do Bộ Nội vụ quản lý. Các tác phẩm phần lớn từ bộ sưu tập của hoàng gia được trưng bày ở Salon Carré và Grande Galerie, miễn phí, chủ yếu cho các nghệ sĩ và dành cho công chúng vào cuối tuần. Hiệp ước Campo-Formio năm 1797 đã đem lại cho nước Pháp rất nhiều tác phẩm giá trị từ Venezia và bộ sưu tập của Giáo hoàng. Trong số đó, các hoạ phẩm cùng những tác phẩm điêu khắc cổ được chuyển về Louvre. Ngày 9 tháng 11 năm 1800, kỷ niệm cuộc đảo chính ngày 18 tháng Sương mù, Napoléon Bonaparte và Joséphine khánh thành bảo tàng Cổ đại. Các tác phẩm cổ từ thành Vatican, Bảo tàng Capitoline ở Roma, Firenze... cùng bộ sưu tập hoàng gia được trưng bày trong căn phòng mùa hè của Vương hậu Ana trước đây. Từ đó, Louvre không ngừng nhận được thêm hiện vật nhờ những cuộc viễn chinh của quân đội Pháp. Cũng dưới thời Đệ Nhất đế chế, bảo tàng được mang tên Napoléon và Vivant Denon trở thành giám đốc đầu tiên vào năm 1802. Trong khoảng thời gian 1804 đến 1811, cung điện được kiến trúc sư Pierre-François-Léonard Fontaine mở rộng, trang trí lại và Napoléon cho xây dựng khải hoàn môn Carrousel ở giữa Louvre và Tuileries. Nhưng Đệ Nhất đế chế sụp đổ vào năm 1815, các quốc gia đã lấy lại tài sản của mình, gây ảnh hưởng trực tiếp đến bộ sưu tập của Louvre.

Năm 1824, Viện Bảo tàng Điêu khắc Hiện đại được mở ở tầng trệt dãy nhà phía Tây sân Cour Carrée với các tác phẩm chuyển về từ bảo tàng Công trình Pháp và điện Versailles. Năm 1827, các hiện vật Ai Cập cổ đại cùng những tác phẩm Phục Hưng hợp thành bảo tàng Charles X ở dãy nhà phía Nam của Cour Carrée rồi Bảo tàng Hàng hải được mở ở dãy phía Bắc. Cuối thập niên 1830 đến thập niên 1840, bộ sưu tập hội họa Tây Ban Nha vốn đang bị phân tán được tập trung về Louvre. Tiếp đó đến các hiện vật từ México, Algérie... Thời Đệ Nhị đế chế, Tuileries được mở rộng và lần đầu tiên được nối với Louvre. Khoảng thời gian này, Bảo tàng Napoléon III cũng được thành lập với 11.385 tác phẩm hội họa và điêu khắc cổ. Năm 1871, Tuileries bị đốt cháy rồi phá huỷ sau đó. Còn Louvre được kiến trúc sư Hector-Martin Lefuel sửa chữa lại.

Louvre hiện đại
Năm 1905, một bộ sưu tập nghệ thuật trang trí được mang từ Palais de l'Industrie về Louvre và đến năm 1922, phòng trưng bày nghệ thuật Hồi giáo được mở ở toà nhà Horloge. Từ năm 1930, một số không gian được tu sửa với mục đích dành cho các tác phẩm điêu khắc. Sân Cour du Sphinx được lợp mái kính dành cho điêu khắc cổ. Điêu khắc châu Âu nằm trong dãy nhà Flore. Các phòng Ai Cập và phương Đông Cổ đại cũng được sửa chữa lại.

Chiến tranh thế giới thứ hai nổ ra, các hiện vật của Louvre được giấu trong những túi cát và gửi đi khắp nơi. Những cuộc vận chuyển diễn ra nhiều lần, đầu tiên về lâu đài Chambord rồi chia nhỏ, đưa đến khắp các lâu đài khác. Mặc dù gần như trống rỗng, tháng 9 năm 1940, khi Quân đội Đức chiếm giữ Paris, Louvre được mở cửa trở lại. Năm 1945, các bộ sưu tập của Nhà nước được phân bố lại. Những hiện vật về châu Á của Louvre chuyển về Bảo tàng Guimet. Năm 1947, một chi nhánh của Louvre, Bảo tàng Jeu de Paume mở ở vườn Tuileries với các hoạ phẩm trường phái ấn tượng. Bộ sưu tập quan trọng này còn ở đây cho tới năm 1986 được chuyển về Orsay.

Louvre đương đại
Ngày 26 tháng 6 năm 1981, Tổng thống François Mitterrand tuyên bố toàn bộ không gian cung điện Louvre sẽ dành cho bảo tàng. Bộ Tài chính, vốn trụ sở ở dãy Richelieu, được chuyển về Bercy. Dự án mang tên "Grand Louvre" được bắt đầu. Tới năm 1983, kiến trúc sư nổi tiếng Ieoh Ming Pei được chọn để thực hiện dự án này. Năm 1986, bảo tàng Orsay khánh thành. Các bộ sưu tập nghệ thuật châu Âu từ 1848 tới thời kỳ khai sinh trường phái lập thể được chuyển từ Louvre về bảo tàng mới.

Ngày 30 tháng 3 năm 1989, công trình gây nhiều tranh cãi Kim tự tháp kính khánh thành trên sân Napoléon. Một không gian lớn được mở ngầm dưới kim tự tháp, trở thành lối vào chính của bảo tàng. Sảnh lớn này còn dành cho các dịch vụ gửi áo, hiệu sách, nhà hàng, quán cà phê. Năm 1993, dãy Richelieu mở cửa đón công chúng. Ba sân phía trong được lợp mái trở thành không gian lý tưởng cho các tác phẩm cỡ lớn. Tới 1997, một số phòng dãy Sackler được dành cho phương Đông Cổ đại và 1998, École du Louvre được mở ở dãy Flore với 5000 m² dành cho điêu khắc. Một gian trưng bày nghệ thuật Hồi giáo khác đã hoàn thành vào năm 2012.

Hoạt động thường xuyên và quan trọng nhất của Louvre là các cuộc triển lãm. Vốn chỉ trưng bày 35 ngàn trên tổng số 380 ngàn hiện vật, các cuộc triển lãm giúp công chúng khám khá phần còn lại của bộ sưu tập. Mỗi mùa, Louvre tổ chức các buổi triển lãm, đôi khi giới thiệu các nghiên cứu mới nhất về nghệ thuật. Một phần lớn các cuộc triển lãm của Louvre nhận được sự tài trợ của các công ty. Louvre cũng ký kết với Bảo tàng High Museum of Art của Atlanta cho mượn 142 tác phẩm trong vòng 3 năm. Bên cạnh đó một số những dự án văn hoá và khoa học cũng được xúc tiến giữa hai bảo tàng.

Các hoạt động văn hoá quan trọng khác của Louvre là những buổi gặp gỡ, các xưởng nghệ thuật và tham gia lĩnh vực giáo dục, đào tạo. Khán phòng của Louvre nằm phía dưới Kim tự tháp kính, được hoàn thành cùng kim tự tháp theo thiết kế của Ieoh Ming Pei. Khán phòng, với 450 chỗ, là nơi tổ chức các buổi gặp gỡ, chiếu phim... với chủ đề lịch sử, khảo cổ học. Các xưởng nghệ thuật của Louvre dành công chúng muốn tìm hiểu nghệ thuật được thực hành các kỹ thuật sáng tác. Các xưởng nghệ thuật được dành cho cả ba đối tượng: người lớn, trẻ em và người tàn tật. Ngoài ra, École du Louvre, nằm trong dãy Flore của bảo tàng, cũng là một trường quan trọng về lịch sử nghệ thuật, khảo cổ học và bảo tàng học. Trung bình mỗi năm, Louvre tổ chức khoảng 8 kỳ triển lãm, 40 buổi hoà nhạc, 5 buổi trình diễn và gần 200 buổi chiếu phim.

Bộ sưu tập

Bộ sưu tập của bảo tàng Louvre gồm hơn 380.000 hiện vật, nhưng chỉ có khoảng 35.000 hiện vật được trưng bày thường xuyên. Toàn bộ Louvre rộng 210.000 m², trong đó 60.600 m² dành cho trưng bày và được chia thành 8 khu: Phương Đông cổ đại; Ai Cập cổ đại; Hy Lạp, La Mã và Etruria cổ đại; Nghệ thuật Hồi giáo; Hội họa; Điêu khắc; Nghệ thuật hoạ hình và Nghệ thuật trang trí. Theo chính sách sắp xếp, tổ chức của hệ thống bảo tàng quốc gia Pháp, nhiều bộ sưu tập giá trị từng ở Louvre đã được chuyển đến các bảo tàng khác. Hiện nay, những hiện vật của Louvre bao gồm các tác phẩm nghệ thuật phương Tây từ Trung Cổ cho tới năm 1848, các nền văn minh cổ và nghệ thuật Hồi giáo.

Ngoài 8 bộ sưu tập chính, Louvre còn một khu trưng bày lịch sử của chính cung điện và một bộ sưu tập nghệ thuật châu Á, Phi, Mỹ và châu Đại Dương.

Phương Đông cổ đại
Khu vực trưng bày Phương Đông cổ đại được thành lập vào năm 1881. Các hiện vật này xuất phát từ những cuộc khai quật trong khoảng thế kỷ XIX cho tới Chiến tranh thế giới thứ hai. Cuộc khai quật đầu tiên được tiến hành từ 1843 đến 1854 ở Khorsabad, thành phố do Sargon II của Assyria cho xây dựng cách đây 8 thế kỷ. Bảo tàng Louvre đóng vai trò động lực trong việc tiến hành cuộc khai quật này với tham vọng giúp công chúng đương đại khám phá về Assyria và các nền văn minh đã mất ở phương Đông.

Bộ sưu tập Phương Đông cổ đại của Louvre tương đương với Bảo tàng Anh (British Museum) ở Luân Đôn và Bảo tàng Trung Đông (Vorderasiatisches Museum Berlin) ở Berlin. Các hiện vật được tìm thấy qua rất nhiều cuộc khải quật giới thiệu một cái nhìn toàn cảnh về những nền văn minh cổ, các gốc rễ văn hoá khu vực Cận Đông. Bộ sưu tập được trưng bày ở tầng trệt, phía bên dãy Richelieu, chia thành ba khu vực nhỏ: Iran, Lưỡng Hà và Levant, gồm các nước châu Á gần Địa Trung Hải, Syria, Liban, Israel và đảo Síp ngày nay.

Một trong những hiện vật giá trị nhất của bảo tàng Louvre là phiến đá Bộ luật Hammurabi. Đây là một trong những văn bản luật cổ nhất được tìm thấy, có từ thời vua Hammurabi, khoảng 1760 trước Công nguyên. Một hiện vật giá trị khác là tấm bia Mesha, từ thế kỷ IX trước Công nguyên.

Ai Cập cổ đại

Việc mở khu vực trưng bày Ai Cập cổ đại không phải kết quả trực tiếp từ cuộc viễn chinh sang Ai Cập của Napoléon Bonaparte. Nhiều hiện vật thu được của Napoléon đã bị người Anh lấy đi như một chiến lợi phẩm. Trong số đó có phiến đá Rosetta hiện trưng bày ở Bảo tàng Anh, từng cho Louvre mượn lại vào tháng 10 năm 1972. Một số hiện vật khác quay trở lại Louvre một khoảng thời gian dài sau đó.

Vào năm 1802, Vivant Denon, học giả lớn về sau trở thành giám đốc bảo tàng, xuất bản cuốn hồi ký Voyage dans la Haute et la Basse Egypte (Du hành Thượng và Hạ Ai Cập). Tiếp đó trong khoảng 1810 tới 1830, những tập Description de l'Egypte (Mô tả Ai Cập) của các thành viên khoa học trong đoàn viễn chinh xâm lược Ai Cập cũng được phát hành. Những cuốn sách này đã gợi nên các quan tâm về Ai Cập cổ đại trong những năm đầu thế kỷ XIX. Jean-François Champollion, nhà Ai Cập học nổi tiếng, đã thuyết phục vua Charles X mua lại ba bộ sưu tập lớn của Bernardino Drovetti (nhà phiêu lưu người Ý từng theo Napoléon sang Ai Cập), Henry Salt (học giả người Anh) và nhà sưu tầm Paul Durand. Mặt khác, trước đó Louvre đã có một bộ sưu tập về Ai Cập của hoàng gia. Tới ngày 15 tháng 12 năm 1827, khu vực trưng bày Ai Cập cổ đại của Louvre được thành lập với khoảng 9.000 hiện vật và Jean-François Champollion trở thành giám đốc đầu tiên.

Trong khoảng 1852 tới 1868, khu vực Ai Cập cổ đại tiếp tục phong phú nhờ các hiện vật từ một số nhà sưu tầm châu Âu thời kỳ đó. Cũng khoảng thời gian này, Auguste-Édouard Mariette nhận nhiệm vụ của Louvre đến khai quật ở Saqqara. Từ 1852 tới 1953, Mariette gửi về Paris 5.964 hiện vật. Nhờ sự đồng ý của chính phủ Ai Cập, các cuộc tìm kiếm còn được tiến hành ở Abou Roach, Assiout, Baouît, Médamoud, Tôd, Deir el-Médineh. Nhà sưu tập người Mỹ Atherton Curtis cũng đã di tặng lại cho Louvre 1.500 hiện vật trong khoảng thời gian trước và sau Chiến tranh thế giới thứ hai.

Bộ sưu tập Ai Cập cổ đại hiện nay được trưng bày trong 30 gian ở tầng một và hai gần Cour Carrée cùng một phần nhỏ ở tầng hầm. Trong những hiện vật giá trị ở đây có các bức tượng pharaoh Ramesses II, Akhenaton hay bức tượng Viên thư lại Kai từ 2620 đến 2500 trước Công nguyên và một số xác ướp Ai Cập.

Hy Lạp, La Mã và Etruria cổ đại
Các hiện vật Hy Lạp, La Mã cổ đại đầu tiên do những người Cách mạng thu được từ bộ sưu tập rất phong phú của hoàng gia. Năm 1800, những hiện vật này được trưng bày trong các căn phòng của hoàng hậu Anne trước đây. Những thập niên tiếp theo, bảo tàng mua lại rất nhiều tác phẩm từ bộ sưu tập của các gia đình Borghese, Albani... Bên cạnh đó, các cuộc khai quật thực hiện trong thế kỷ XIX đem lại cho Louvre một số lượng lớn hiện vật. Cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX là khoảng thời gian bảo tàng nhận được rất nhiều tác phẩm giá trị về Hy Lạp, La Mã cổ đại nhờ kết quả các cuộc khai quật, mua bán và quà tặng từ các cá nhân.

Trong bộ sưu tập Hy Lạp, La Mã cổ đại của Louvre có những tác phẩm rất nổi tiếng. Bức tượng thần Vệ Nữ được Hầu tước Rivière tặng lại cho Louis XVIII vào năm 1821 và được đưa về Louvre. Tượng thần chiến thắng Samothrace được phó lãnh sự Pháp tại Hy Lạp khám phá năm 1863. Một tác phẩm nổi tiếng khác là tượng Đấu sĩ Borghese từ bộ sưu tập của gia đình Borghese. Hiện nay khu vực Hy Lạp, La Mã và Etruria cổ đại gồm 47 phòng ở tầng một, hai và một số không gian nhỏ khác.

Nghệ thuật Hồi giáo
Nghệ thuật Hồi giáo là khu vực trưng bày mới nhất, được thành lập năm 2003. Bộ sưu tập này là kết quả của mối quan hệ đã nhiều thế kỷ giữa Pháp và các nước thuộc thế giới Hồi giáo. Vào thời gian mới mở cửa và đầu thế kỷ XIX, nhiều hiện vật của hoàng gia và Nhà nước được chuyển về Louvre. Từ những năm 1890, bộ sưu tập dần đa dạng nhờ sự thúc đẩy của hai nhà bảo tàng học Gaston Migeon và Emile Molinier. Emile Molinier đã mở gian trưng bày về Hồi giáo đầu tiên vào năm 1893.

Cuối thế kỷ XIX và đầu thế kỷ XX là khoảng thời gian bảo tàng được tặng lại một số lượng rất lớn các hiện vật. Các di tặng của Nữ nam tước Delort de Gléon năm 1912 được hợp thành phòng Delort de Gléon vào năm 1922. Năm 1936, nghệ thuật Hồi giáo được gộp trung với khu trưng bày nghệ thuật châu Á. Sau Chiến tranh thế giới thứ hai, các tác phẩm thuộc về Viễn Đông được chuyển đến Bảo tàng Guimet, nghệ thuật Hồi giáo trưng bày chung với Phương Đông cổ đại. Bộ Tài chính rời Louvre năm 1993 đã giúp bộ sưu tập Hồi giáo có không gian riêng. Sau khi kỹ sư Mario Bellini và Rudy Ricciotti chiến thắng một cuộc thi triển lãm quốc tế, một không gian mới trải dài 3.000 mét vuông mở cửa năm 2012. Được dự định mở cửa năm 2009, khu vực này đại diện cho kiến trúc lớn đầu tiên của Lourve kể từ kim tự tháp của I.M. Pei năm 1989.

Hội họa

Bộ sưu tập hội họa được bắt nguồn từ phòng tranh của François I trong lâu đài Fontainebleau. François I đã mua lại nhiều tuyệt tác của các họa sĩ lớn người Ý như Michelangelo, Raffaello và mời một số nghệ sĩ khác như Leonardo da Vinci, Rosso Fiorentino, Francesco Primaticcio về cung đình của mình. Qua nhiều thế hệ của hoàng triều Pháp, bộ sưu tập này dần phong phú theo xu thế nghệ thuật từng thời kỳ và sở thích của từng vị vua. Trong số đó phải kể đến những tác phẩm do Louis XIV mua lại của chủ nhà băng Everhard Jabach. Bên cạnh hội họa Ý, Louis XVI đã thêm hội họa Tây Ban Nha vào bộ sưu tập. Các trường phái phía Bắc có mặt trong bộ sưu tập từ thế kỷ XVII và đặc biệt tăng trong thế kỷ XVIII. Năm 1793, khi Louvre mở cửa, bộ sưu tập của hoàng gia là những hiện vật đầu tiên của bảo tàng. Trong thế kỷ XIX, những của cải do Cách mạng Pháp tịch thu rồi chiến lợi phẩm của Napoléon đã giúp bộ sưu tập hội họa của Louvre không ngừng tăng.

Bên cạnh đó, các tặng vật và sự giúp đỡ của các tổ chức bảo trợ đóng vai trò quan trọng trong bộ sưu tập hội họa của Louvre. Dẫn đầu là hội Những người bạn của Louvre, hội bảo trợ đã tặng lại cho Louvre một số lượng lớn các tác phẩm, đủ thời kỳ, trong đó một số hiện vật có giá trị. Những tặng vật của La Caze là một phần quan trọng của các tác phẩm thế kỷ XVIII. Fiammetta Lemme giúp bảo tàng bổ sung phần còn thiếu của hội họa Ý thế kỷ XVIII. Bá tước Epine cùng con gái là công chúa Louis de Croy tặng Louvre bộ sưu tập hội họa Hà Lan.

Bộ sưu tập hội họa của Louvre hiện nay gồm các tác phẩm phương Tây từ thế kỷ XIII cho tới năm 1848. Các tác phẩm thuộc trường phái Ấn tượng và Hậu ấn tượng đã được chuyển về Bảo tàng Orsay vào năm 1986. Bộ sưu tập hội họa chiếm một không gian trưng bày rất lớn của Louvre. Hội họa Ý và Tây Ban Nha nằm ở tầng hai, dãy Denon bên cạnh hội họa Pháp và hội họa Anh. Còn tầng ba được dành gần như tất cả cho hội họa, gồm Pháp–dãy nhà bao quanh Cour Carrée–Đức, Hà Lan, Bỉ... Mona Lisa, tác phẩm được xem như nổi tiếng nhất của Louvre, cũng là một trong những tác phẩm nổi tiếng nhất thế giới, nằm ở phòng số 6, tầng hai. Ngoài Mona Lisa, bảo tàng cũng sở hữu một số hoạ phẩm khác của Leonardo da Vinci như Đức mẹ đồng trinh, Chúa Hài đồng và Thánh Anne, Đức mẹ đồng trinh trong hang đá... Các tác phẩm danh tiếng khác của Louvre có thể kể tới Le nozze di Cana (Tiệc cưới ở Cana) của Paolo Veronese, Le Radeau de la Méduse (Chiếc mảng Méduse) của Théodore Géricault và La Liberté guidant le peuple (Nữ thần Tự do dẫn dắt nhân dân) của Eugène Delacroix...

Điêu khắc

Là cung điện hoàng gia, bản thân Louvre đã được trang trí bởi các tác phẩm điêu khắc. Một số tác phẩm của hoàng gia không sử dụng hoặc tháo dỡ được tập hợp tại phòng Caryatides ngày nay, tầng một sân Cour Carrée. Viện Hàn lâm Hội họa và Điêu khắc cũng duy trì một bộ sưu tập riêng của mình. Khi bảo tàng Louvre được mở cửa năm 1793, một số tác phẩm điêu khắc đã được trưng bày. Năm 1794, Louvre nhận thêm các hiện vật từ tài sản tịch biên của những người đào vong thời kỳ Cách mạng. Trong đó có các bức tượng nô lệ của Michelangelo cùng một số tượng bán thân các nghệ sĩ và nhiều nhất là các tác phẩm sao chép lối Cổ đại. Thời kỳ Cách mạng, bảo tàng Công trình Pháp là nơi lưu trữ nhiều nhất các tác phẩm điêu khắc. Tới thời kỳ nhà Bourbon quay lại ngai vàng, bảo tàng Công trình Pháp đóng cửa, một số tác phẩm giá trị được chuyển về Louvre.

Năm 1824, Bảo tàng Điêu khắc Hiện đại được mở cửa ở tầng trệt dãy nhà phía Tây sân Cour Carrée. Khoảng một trăm tác phẩm thuộc nhiều các trường phái và thời kỳ được trưng bày trong 5 gian phòng. Năm 1847, Louvre nhận thêm các hiện vật từ Versailles, trong đó có những tác phẩm của Germain Pilon và Pierre Puget. Khoảng thời gian tiếp theo, chính sách tìm mua lại giúp số lượng hiện vật tăng lên. Năm 1900, danh mục bộ sưu tập điêu khắc kiểm kê được 867 tác phẩm. Bảo tàng cũng nhận được nhiều tặng vật, đặc biệt từ hội Những người bạn của Louvre. Từ năm 1986, các tác phẩm từ nửa sau thế kỷ XIX được chuyển về Orsay.

Hiện nay, bộ sưu tập điêu khắc Pháp được trưng bày ở tầng trệt, dãy Richelieu, gồm cả hai sân có mái che Puget và Marly. Gian dành cho các tác phẩm điêu khắc nước ngoài ở tầng một và tầng hầm dãy Denon. Trong số đó có những tác phẩm nổi tiếng như Chevaux de Marly của Guillaume Coustou, Captif (hay Người nô lệ hấp hối) của Michelangelo và đặc biệt là Amore e Psiche của Antonio Canova.

Nghệ thuật hoạ hình

Việc thành lập khu vực trưng bày nghệ thuật hoạ hình bắt nguồn từ cuộc triển lãm ngày 28 tháng Nóng năm V, tức ngày 15 tháng 8 năm 1797, tại gian Apollon. Các tác phẩm này vốn của vua Louis XIV mua lại từ chủ nhà băng Everhard Jabach. Bộ sưu tập của Louvre tăng lên sau đó nhờ các của cải tịch biên từ hội thánh. Năm 1806, bảo tàng mua lại 1200 bức hoạ do Filippo Baldinucci, nhà lịch sử mỹ thuật người Ý, sưu tập từ thế kỷ XVII.

Năm 1852, có 36 ngàn hiện vật được kiểm kê. Các tác phẩm nghệ thuật hoạ hình được bảo vệ trong khung kính, trưng bày tại hai tầng của toà nhà Horloge và dọc phố Rivoli. Sự phong phú của bộ sưu tập còn tăng thêm nhờ việc mua lại cũng như được tặng các tác phẩm của Eugène Boudin, Théodore Chassériau, Walter Gay... Đặc biệt, năm 1935, bảo tàng nhận được một bộ sưu tập rất lớn của Nam tước Edmond de Rothschild. Năm 1986, một phần lớn các tranh phấn màu thế kỷ XIX được chuyển về Bảo tàng Orsay.

Hiện nay, nghệ thuật hoạ hình là bộ sưu tập có số lượng hiện vật lớn nhất nhưng chiếm một không gian nhỏ trong bảo tàng. Do tính nhạy cảm với ánh sáng và kém bền của các tác phẩm trên giấy, những hiện vật này được trưng bày không thường xuyên. Dù vậy, công chúng vẫn có cơ hội khám phá tất cả các tác phẩm với điều kiện yêu cầu trước.

Nghệ thuật trang trí
Trưng bày các tác phẩm nghệ thuật trang trí ở Louvre đã được dự định trong sắc lệnh từ năm 1793. Một vài đồ đạc được mang về từ bộ sưu tập hoàng gia. Bộ sưu tập đồ đồng và đá quý tới muộn hơn, vào năm 1796. Số lượng hiện vật tăng thêm nhờ hai nguồn khác: nhà thờ Sainte-Chapelle và nhà thờ Saint-Denis. Sắc lệnh ngày 1 tháng Nảy mầm năm II, tức ngày 21 tháng 3 năm 1794, cho phép bảo tàng nhận được nhiều hiện vật từ tài sản những người đào vong trong thời kỳ Cách mạng. Nhưng khi đó, khu vực dành cho nghệ thuật trang trí chưa được thành lập. Mặt khác, số hiện vật bị giảm bớt khi bảo tàng bán 16 tác phẩm vốn từ nhà thờ Saint-Denis và Napoléon cũng lấy đi một số hiện vật mang về cung điện của mình. Nhưng nhờ những cuộc chinh phạt của Napoléon, số lượng hiện vật nghệ thuật trang trí lại tăng lên.

Trong thời kỳ nhà Bourbon phục hoàng, Louvre đã mua lại rất nhiều hiện vật từ các bộ sưu tập cá nhân. Bên cạnh đó, nhiều các phẩm từ Thư viện quốc gia và cả những tặng vật được đưa về Louvre. Năm 1870, sự sụp đổ của Đệ Nhị đế chế giúp Louvre có thêm các tác phẩm từ Tuileries và Saint-Cloud. Đến năm 1893, khu vực trưng bày nghệ thuật trang trí được tách ra độc lập.

Cuối thế kỷ XIX và trong suốt thế kỷ XX, Louvre nhận được di tặng rất nhiều bộ sưu tập cá nhân. Năm 1880, vợ Tổng thống Adolphe Thiers tặng lại bảo tàng một bộ sưu tập lớn. Năm 1922, gia đình Rothschild tặng lại các tác phẩm Ý, Pháp thời kỳ Phục Hưng và thế kỷ XVIII. Việc Bộ Tài chính chuyển khỏi Louvre vào năm 1981 đã giúp khu vực nghệ thuật trang trí được mở rộng. Các phòng Trung Cổ và Phục Hưng được mở năm 1993. Phòng thế kỷ XIX, với số lượng hiện vật rất lớn và phong phú, được giới thiệu cho công chúng từ 1996. Hiện nay khu vực nghệ thuật trang trí gồm 81 phòng, chiếm chọn tầng một dãy Richelieu.

Tổ chức

Ngân sách và doanh thu

Về mặt hành chính, từ 1 tháng 1 năm 1993, bảo tàng Louvre là một cơ quan nhà nước, thuộc Bộ Văn hoá Pháp. Hoạt động của bảo tàng cần tới gần 2000 nhân viên. Trong số đó, lượng nhân viên an ninh chiếm đông nhất, hơn một ngàn người, công việc cả bảy ngày trong tuần, 24/24. Một lực lượng quan trọng tiếp theo là các chuyên gia về bảo tàng, những người cũng giữ chức vụ cao về hành chính. Để đạt được vị trí này, họ phải trải qua một kỳ thi tuyển về khảo cổ học, lịch sử, lịch sử nghệ thuật, dân tộc học hay khoa học tự nhiên.

Năm 2006, Bảo tàng Louvre được nhà nước cấp 109,98 triệu euro. Doanh thu bảo tàng đạt 72,74 triệu euro, trong đó hơn 40 triệu từ tiền vé, 13 triệu từ các tổ chức bảo trợ, phần còn lại nhờ các hoạt động văn hoá, thương mại khác. Ngoài ra, Louvre cũng cho phép các công ty LCL, Accenture và Blue Martini đặt logo trên trang web của bảo tàng.

Các tổ chức bảo trợ

Để làm giàu thêm bộ sưu tập, bên cạnh bảo tàng, một số tổ chức cũng tham gia vào việc mua lại các hiệt vật. Hội Những người bạn của Louvre (Société des Amis du Louvre) được thành lập vào năm 1879, hiện nay có 70 ngàn thành viên, đóng góp và tài trợ mỗi năm khoảng 3 triệu euro cho việc mua hiện vật mới. Kể từ khi thành lập, Những người bạn của Louvre đã mua tặng lại cho bảo tàng 704 tác phẩm nghệ thuật. Trong đó có một số tác phẩm giá trị như La Pietà de Villeneuve-lès-Avignon của Enguerrand Quarton hay Le Bain turc của Jean-Auguste-Dominique Ingres. Hội Những người bạn của Louvre là nhà bảo trợ quan trọng nhất của bảo tàng.

Một tổ chức bảo trợ quan trọng khác là hội Những người bạn Hoa Kỳ của Louvre (American Friends of the Louvre). Tổ chức này có mục đích gây dựng và giữ mối quan hệ giữa bảo tàng với công chúng Hoa Kỳ và tài trợ cho một số dự án của Louvre. Những người bạn Hoa Kỳ của Louvre giúp đỡ bảo tàng trong việc tiếp đón du khách nước ngoài, chủ yếu về tiếng Anh, và xúc tiến các mỗi quan hệ của Louvre với những cơ quan tại Mỹ. Sau Pháp, Hoa Kỳ là quốc gia có lượng khách thăm Louvre đông nhất.

Các bảo tàng chi nhánh

Bảo tàng quốc gia Eugène Delacroix

Bảo tàng quốc gia Eugène Delacroix nằm ở phố Furstenberg, Quận 6, Paris. Trụ sở của bảo tàng này vốn là ngôi nhà và xưởng vẽ của họa sĩ Eugène Delacroix. Từ năm 1971, Bảo tàng Eugène Delacroix trở thành bảo tàng quốc gia. Quá nhỏ để có thể là một cơ quan nhà nước độc lập, Bảo tàng Eugène Delacroix thuộc Louvre về mặt hành chính.

Hiện nay bảo tàng sở hữu một phần lớn những hoạ phẩm trong sự nghiệp của Delacroix, bao gồm cả các tranh sơn dầu và hoạ phẩm trên giấy. Ngoài ra bảo tàng còn có những tư liệu về họa sĩ và một bộ sưu tập nghệ thuật châu Phi do Delacroix tập hợp trong thời gian ở Maroc.

Louvre-Lens

Với chính sách giảm sự tập trung về Paris, ngày 29 tháng 11 năm 2004, Thủ tướng Pháp Jean-Pierre Raffarin đã quyết định thành lập một bảo tàng chi nhánh của Louvre tại Lens. Dự định này được công bố từ năm 2003 và cùng với Lens, còn có 5 thành phố ứng viên khác: Amiens, Arras, Boulogne-sur-Mer, Calais và Valenciennes. Nhờ địa điểm thuận lợi, về diện tích, giao thông... Louvre-Lens đã được chọn làm bảo tàng chi nhánh của Louvre.

Một cuộc thi kiến trúc được tổ chức vào 2005 và bản thiết kế được chọn là của văn phòng kiến trúc sư Nhật Bản SANAA với các kiến trúc sư Kazuyo Sejima và Ryue Nishizawa. Louvre-Lens dự định sẽ mở cửa vào 2010 với những hiện vật từ cả tám bộ sưu tập của Louvre. Trong đó một số sẽ trưng bày thường xuyên ở Lens, một số khác sẽ luân chuyển về Louvre.

Louvre Abu Dhabi

Ngày 6 tháng 3 năm 2007, chính phủ Pháp và chính phủ Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất đã ký thỏa thuận thành lập bảo tàng Louvre Abu Dhabi ở thủ đô Abu Dhabi. Theo ký kết, bảo tàng Louvre Abu Dhabi sẽ được dùng tên "Louvre" trong 30 năm 6 tháng. Chính phủ Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất chi trả cho bảo tàng Louvre 150 triệu euro sau khi ký 30 ngày. Tiếp đó, 62,5 triệu khi mở cửa bảo tàng và vào mỗi thời điểm 5 năm, 10 năm và 15 năm sau ngày mở cửa. Đổi lại, Louvre sẽ cho Louvre Abu Dhabi mượn 300 tác phẩm vào thời điểm mở cửa, 250 tác phẩm vào năm thứ 4, cuối cùng 200 tác phẩm từ năm thứ 7 tới năm thứ 10. Ngoài ra Louvre cũng đào tạo nhân sự cho Louvre Abu Dhabi.

Bảo tàng Louvre Abu Dhabi dự định có diện tích 24.000 m², trong đó có 6.000 m² trưng bày thường xuyên và 2.000 m² cho triển lãm. Không gian trưng bày sẽ được mở rộng với ba giai đoạn: 2.000 m² vào thời điểm mở cửa, 4.000 m² sau 4 năm và đạt 6.000 m² vào năm thứ 7. Công trình do kiến trúc sư người Pháp nổi tiếng Jean Nouvel thiết kế.

Dự án Louvre Abu Dhabi đã gây nên một số tranh cãi. Trong bài Les musées ne sont pas à vendre (Các bảo tàng không phải để bán) đăng trên Le Monde ngày 12 tháng 12 năm 2006, Françoise Cachin, cựu giám đốc các bảo tàng Pháp, đã chỉ trích chính sách mang tính thương mại của một vài bảo tàng, đặc biệt là dự án Louvre Abu Dhabi. Trả lời lại, Jack Lang, cựu bộ trưởng Bộ Văn hoá và Bộ Giáo dục Pháp, đã lên tiếng bảo vệ Louvre Abu Dhabi trong bài báo có tên Le Louvre, un musée universel (Louvre, một bảo tàng thế giới) đăng trên Le Monde ngày 1 tháng 2 năm 2007.

Louvre trong nghệ thuật
Cung điện và Bảo tàng Louvre đã là đề tài của không ít tác phẩm nghệ thuật. Từ thế kỷ XVII, các họa sĩ đã tái hiện Louvre trên tranh của mình. Trong Ba người lính ngự lâm (Trois Mousquetaires) và Marguerite de Valois, Vương hậu Pháp (La Reine Margot), Alexandre Dumas đã dùng Louvre làm bối cảnh cho nhiều đoạn. Tương tự, bảo tàng xuất hiện trong Quán rượu (L’Assommoir) của Émile Zola và Tình sử Angélique (Angélique) của Anne và Serge Golon. Năm 1927, tiểu thuyết trinh thám Belphégor của Arthur Bernède đăng từng kỳ trên tờ Le Petit Parisien, Louvre trở thành bối cảnh chính cho tác phẩm và tập 2 được mang tên Le Mystère du Louvre (Bí ẩn của Louvre).

Với điện ảnh, năm 1957, trong bộ phim Funny Face, diễn viên huyền thoại Audrey Hepburn bước xuống cầu thang phía dưới Tượng thần chiến thắng Samothrace. Trong Les Amants du Pont-Neuf (1991) với sự tham gia diễn xuất của Juliette Binoche, một người bảo vệ cũ và một nữ họa sĩ mù lén lút vào thăm Louvre ban đêm. Bảo tàng còn xuất hiện trong các bộ phim khác như Mr. and Mrs. Bridge (1990) của James Ivory, The Age of Innocence (1993) của Martin Scorsese, The Dreamers (2003) của Bernardo Bertolucci.

Năm 2003, Louvre trở thành bối cảnh chính của cuốn tiểu thuyết nổi tiếng Mật mã Da Vinci (The Da Vinci Code). Tới mùa hè 2003, tức ba tháng sau khi xuất bản cuốn tiểu thuyết tại Mỹ, các hướng dẫn viên đã phải trả lời các câu hỏi mới liên quan tới Mật mã Da Vinci khi đưa khách đi thăm bảo tàng. Nhiều du khách nói tiếng Anh tới Louvre để được tận mắt thấy kim tự tháp kính, Grande Galerie, "phòng Mona Lisa"... Khi Mật mã Da Vinci được dịch sang các thứ tiếng khác, Louvre lại đón thêm các nhóm khách tương tự từ Nhật, Tây Ban Nha, Nga, Ý... và cả Pháp. Tới năm 2006, tiểu thuyết được chuyển thể thành tác phẩm điện ảnh với sự tham gia diễn xuất của hai diễn viên nổi tiếng Tom Hanks và Audrey Tautou.

Lượng khách viếng thăm
Với kiến trúc của điện hoàng gia, vị trí trung tâm Paris và các hiện vật giá trị, Louvre là một trong những bảo tàng nổi tiếng và thu hút nhất thế giới. Năm 2006, Louvre là địa điểm thu phí được viếng thăm nhiều nhất Paris. Lượng khách của Louvre đứng trên tháp Eiffel, chỉ thua hai địa điểm tự do là nhà thờ Đức Bà và nhà thờ Sacré-Cœur. Đồng thời năm 2007, Louvre cũng là bảo tàng thu hút nhất thế giới, vượt hơn 2 triệu khách so với Bảo tàng Anh ở vị trí thứ hai. Trong hai năm 2006 và 2007, Louvre đều đạt khoảng 8,3 triệu khách viếng thăm. Trong số đó, 91% khách thăm khu vực trưng bày thường xuyên, 8% thăm các triển lãm, phần còn lại là lượng khán giả của trung tâm nghe nhìn và bảo tàng Eugène Delacroix. Theo thống kê năm 2006, lượng khách nữ giới cao hơn, chiếm 53%. Điều này cũng tương tự như năm 2005. Lượng khách quốc tịch Pháp chiếm 33% và trong số khách nước ngoài, người Mỹ chiếm số đông nhất.

Thuộc hệ thống bảo tàng quốc gia, từ tháng 1 năm 1996, Louvre mở cửa miễn phí vào mỗi chủ nhật đầu tiên của tháng. Đây là chính sách hướng tới các khách thăm người Pháp, chủ nhật đầu tiên vốn là ngày lượng khách nước ngoài ít nhất trong tháng. Từ năm 2004, nhóm khách với mục đích giáo dục không còn được miễn phí ở Louvre. Đồng thời các nghệ sĩ không thuộc hội Maison des Artistes cũng bắt đầu phải trả tiền mua vé. Ngược lại, các nhân viên của Total, công ty tài trợ cho Louvre sửa gian Apollon, được thăm bảo tàng miễn phí và không giới hạn. Ngoài ra, nhóm khách dưới 18 tuổi vẫn được miễn phí ở bảo tàng Louvre.

Xem thêm
 Hệ thống bảo tàng Paris
 Danh sách bảo tàng Paris

Chú thích

Thư mục

Liên kết ngoài

 Tranh chính thức của Viện Bảo tàng Louvre-Lens
 Tranh chính thức  của Những người bạn của Louvre

Louvre
Louvre
Louvre
Louvre
Louvre
Bài Pháp chọn lọc


title: Sant'Angelo di Piove di Sacco

text:
Sant'Angelo di Piove di Sacco là một đô thị thuộc tỉnh Padova vùng Veneto, tọa lạc cách khoảng 100 km về phía tây của Venezia và cách khoảng 70 km về phía tây của Padova. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 6.986 người và diện tích 14,0 km².

Đô thị Sant'Angelo di Piove di Sacco bao gồm các frazioni (các đơn vị cấp dưới, chủ yếu là làng) Vigorovea and Celeseo.

Sant'Angelo di Piove di Sacco giáp các đô thị: Brugine, Campolongo Maggiore, Fossò, Legnaro, Piove di Sacco, Saonara, Vigonovo.

Quá trình biến động dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Padova
Thành phố và thị trấn ở Veneto


title: Friemar

text:
Friemar là một đô thị ở huyện Gotha, ở bang Thüringen, Đức. Đô thị này có diện tích 9,37 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 1152 người.

Tham khảo


title: Röckwitz

text:
Röckwitz là một đô thị thuộc huyện Mecklenburgische Seenplatte (trước thuộc Vorpommern-Greifswald (trước thuộc Demmin)), bang Mecklenburg-Vorpommern, Đức. Đô thị Röckwitz có diện tích 14,75 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 323 người.

Tham khảo

Xã của bang Mecklenburg-Vorpommern
Xã và đô thị ở huyện Mecklenburgische Seenplatte


title: (20041) 1992 YH

text:
(20041) 1992 YH là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Akira Natori và Takeshi Urata ở Trạm quan sát JCPM Yakiimo ở Shimizu, Shizuoka, Nhật Bản, ngày 18 tháng 12 năm 1992.

Xem thêm
 Danh sách các tiểu hành tinh: 20001–21000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1992
Được phát hiện bởi Takeshi Urata
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Đức Mẹ Fátima

text:
Đức Mẹ Fátima là một trong số nhiều tước hiệu mà người Công giáo dành cho Maria. Tước hiệu này phát xuất từ việc Đức Mẹ hiện ra 6 lần với 3 em bé chăn cừu làng Fátima (Bồ Đào Nha) là Lúcia dos Santos, Francisco Marto và Jacinta Marto từ ngày 13 tháng 5 tới ngày 13 tháng 10 năm 1917.

Tước hiệu Đức Bà Mân Côi cũng được dùng để ám chỉ người phụ nữ đã hiện ra này. Các trẻ kể rằng người phụ nữ này đã đích thân xưng mình là "Đức Mẹ Mân Côi". Ngoài ra cũng thường thấy một tước hiệu gọp lại từ hai tước hiệu trên: "Đức Mẹ Mân Côi Fátima" (tiếng Bồ Đào Nha: Nossa Senhora do Rosário de Fátima).

Bối cảnh lịch sử
Những thập niên cuối thế kỷ 19 và hai thập niên đầu thế kỷ 20 là thời kỳ đen tối và đặc biệt nhất trong lịch sử Bồ Đào Nha. Những năm 1890 -1899 và thập kỷ đầu thế kỷ 20, Bồ Đào Nha là một quốc gia quân chủ và mộ đạo gắn liền với Giáo hội Công giáo. Thống kê nói vào thời gian này có lúc cứ 9 người thì 2 người là linh mục hoặc tu sĩ.

Từ những năm cuối thế kỷ 19, các lực lượng chống Hoàng gia và Giáo hội bắt đầu thành hình. Năm 1900, các lực lượng này kết hợp với nhau trong chủ trương “vị vua cuối cùng sẽ bị treo cổ cùng với ruột gan của vị linh mục cuối cùng”. Năm 1908, vua Carlos I và Hoàng tử Luís Filipe bị ám sát. Năm 1910, vua Manuel II trốn sang Vương quốc Anh và chính phủ cách mạng lên cầm quyền thành lập Nhà nước Đệ Nhất Cộng Hòa, đi theo chủ trương Marxist, độc tài quân sự, vô Thần.

Giai đoạn năm 1911-1916 là giai đoạn đẫm máu nhất đối với Giáo hội Bồ Đào Nha. Các Giám mục, linh mục và nhiều giáo dân bị bỏ tù và xử tử. Theo thống kê là ít nhất 17 ngàn linh mục, tu sĩ nam nữ bị giết, hoặc riêng rẽ hoặc tập thể. Đôi khi ruột gan và đầu của người bị giết bị treo vào cây sào đem riễu ngoài đường phố để khủng bố tinh thần các linh mục, tu sĩ, còn sót lại. Tất cả các Thánh đường  và dòng tu đều bị đóng cửa và phá hủy. Không một ai dám đi dự Thánh lễ. Ngay cả ảnh tượng Chúa, Đức mẹ và các Thánh bị chà đạp giữa đường phố.

Cùng lúc này, Thế chiến I – một trong những đại ác họa của nhân loại bắt đầu diễn ra tại Châu Âu. Từ tháng 8 năm 1914, chiến tranh đã giết chết khoảng 6 triệu binh sĩ. Bồ Đào Nha theo phe Hiệp ước tham gia trận chiến từ tháng 5/1916. Bồ Đào Nha có khoảng 50.000 binh sĩ đồn trú ở Pháp.

Năm 1917, Fátima là 1 giáo xứ nông thôn gồm khoảng 2.500 người cư ngụ rải rác trong khoảng 40 thôn xóm. Mọi người đều lao động trên các cánh đồng. Các trẻ em cũng phải giúp đỡ cha mẹ những việc nhẹ như chăn dắt bò, dê, cừu vv...Phần lớn dân cư đều mù chữ, chỉ có khoảng 10% phụ nữ biết đọc, biết viết.

Các gia đình Dos Santos và Marto cư ngụ trong thôn Aljustrel. Gia đình Dos Santos có 1 bé gái, sinh ngày 22.3.1907. Gia đình người em họ Marto có một con trai là Francisco Marto, sinh ngày 11.6.1908 và một con gái là Jacinta Marto, sinh 11.3.1910. Ba em bé này thường chăn dắt đàn cừu tại bãi gọi là «Cova de iria», cách thôn chừng 2 km.

Trong năm 1915, Lúcia, Francisco và Jacinta đã gặp thiên thần hiện ra với chúng ở bãi này. Khi về nhà thuật lại với cha mẹ, chúng bị cha mẹ mắng, cho là đặt chuyện nói láo. Mùa xuân và mùa hè năm 1916, thiên thần lại hiện ra với chúng và dạy chúng cầu nguyện như sau:

« Lạy Chúa !
Con tin, con thờ lạy
Con trông cậy và con yêu mến Chúa.
Con xin Chúa tha thứ
cho những ai không tin,
không thờ lạy,
không trông cậy,
và không yêu mến Chúa. »

Đức Mẹ hiện ra lần đầu

Ngày 13.5.1917, vào lúc trưa, 1 bà mặc áo trắng toát hiện ra với 3 em bé chăn cừu, nói với các em là hãy lần chuỗi đọc kinh Mân Côi hàng ngày để cầu nguyện cho thế giới chấm dứt chiến tranh, được hòa bình. Trước khi biến mất, Bà bảo 3 em hãy trở lại nơi đây đúng giờ trưa ngày 13 tháng sau.

Jacinta - quên giữ kín - về nhà thuật lại sự việc cho cha mẹ nghe. Tin này loan truyền nhanh khắp làng. Mọi người tỏ ra không tin. Vị linh mục chính xứ hỏi Lúcia, nhưng cũng không tin. Trong báo cáo gửi lên Giám mục cai quản giáo phận Leiria, vị linh mục viết: «cần phải xa lánh chuyện này».

Đức Mẹ hiện ra lần thứ hai

Ngày 13 tháng 6, đúng giờ trưa, 3 em lại tới nơi hẹn, theo sau có khoảng vài chục người tò mò đến xem sự thể ra sao. Mọi người lần chuỗi đọc kinh. Đức Mẹ lại hiện ra với 3 em, nhắc Lúcia về tầm quan trọng của việc đọc kinh Mân Côi câu nguyện dâng kính «trái tim vô nhiễm Maria», đồng thời báo trước cái chết của 2 anh em Francisco và Jacinta Marto: «Ta sẽ sớm đưa Francisco và Jacinta về trời, còn con, con sẽ ở lại thế gian một thời gian. Chúa Giêsu muốn dùng con để loan truyền cho mọi người biết ta và yêu mến ta». Đức Mẹ cũng yêu cầu Lúcia học chữ để dễ loan báo lời Đức Mẹ cho các người khác.

Những người đi theo không nhìn và nghe thấy gì. Họ chỉ nhìn thấy cành cây nhỏ của cây sồi(mà Đức Mẹ đứng) trĩu xuống bởi sức nặng, rồi đột nhiên bật lên (khi Đức Mẹ biến đi)

Đức Mẹ hiện ra lần thứ ba

Ngày thứ Sáu 13.7.1917, «bà mặc áo trắng» lại hiện ra với 3 em - có khoảng 4.000 người theo sau. Đức Mẹ vẫn nhắc Lúcia việc đọc kinh Mân Côi mọi ngày, để chiến tranh chóng chấm dứt. Lần này Đức Mẹ tiết lộ cho 3 em "bí mật" gọi là "bí mật Fátima". (Năm 1942, 2 bí mật đầu đã được công bố, còn bí mật thứ 3 thì mãi tới năm 2000, Giáo hội Công giáo Rôma mới công bố).

Đức Mẹ hiện ra lần thứ tư

Ngày 10.8.1917, viên chánh tổng - 1 người chống đối hàng giáo sĩ - đòi 3 em Lúcia, Francisco và Jacinta tới để tra hỏi, nhưng không có kết quả. Ngày 13.8, ông ta nhốt 3 em vì làm rối loạn trật tự công cộng và tiếp tục tra hỏi, nhưng hoài công. Rốt cuộc, ngày 15.8, ông ta phải thả 3 em ra.

Tuy nhiên, ngày 13.8, có khoảng 18.000 người tới bãi chờ xem sự lạ, nhưng 3 em vắng mặt vì còn bị nhốt. Chúa nhật 19.8, khi 3 em dẫn đàn cừu tới thả ở bãi Cova de iria, Đức Mẹ lại hiện ra với 3 em, yêu cầu các em nói với mọi người cầu nguyện cho những người tội lỗi mau thống hối và hứa sẽ làm 1 phép lạ cho mọi người tin.

Đức Mẹ hiện ra lần thứ năm

Ngày 13.9, có khoảng 30.000 người tụ họp tại bãi Cova de iria, cầu nguyện cùng với 3 em. Đức Mẹ lại hiện ra với 3 em và cho biết tháng sau, sẽ có Chúa, Đức Mẹ núi Carmêlô, thánh Giuse và Chúa Hài đồng Giêsu sẽ cùng tới.

Đức Mẹ hiện ra lần thứ sáu

Ngày 13.10.1917, mưa như trút nước trên bãi Cova da Iria. Một đám đông khoảng 70.000 người - kể cả nhiều phóng viên chụp hình và các ký giả - tụ tập tại đây lần chuỗi, đọc kinh cầu nguyện. Lúc giữa trưa, Đức Mẹ hiện ra với 3 em và yêu cầu cho xây 1 nguyện đường tại đây để vinh danh Đức Mẹ. Đức Mẹ cũng loan báo thế chiến thứ nhất sẽ sớm chấm dứt và yêu cầu những kẻ có tội hãy mau sám hối.

Khi Đức Mẹ về trời thì mưa ngưng rơi, mặt trời xuất hiện trên bầu trời xanh biếc. Đám đông đã có thể nhìn thẳng vào mặt trời và thấy mặt trời nhảy múa, tung ra các chùm tia sáng nhiều màu. Mặt trời dường như xuống thấp gần trái đất, khiến đám đông sợ hãi. Việc lạ xảy ra trong 10 phút, sau đó mọi sự trở lại bình thường. Hiện tượng này được hầu hết đám đông chứng kiến, và một số người ở cách đó mấy dặm cũng nhìn thấy.

Trong thời gian này, các nhà khoa học trên thế giới không hề ghi nhận 1 hiện tượng khác thường nào của mặt trời.

Trong khi đó, riêng 3 em nhìn thấy Thánh Gia, rồi Đức Mẹ Sầu Bi, Chúa Hài Đồng Giêsu và sau chót là Đức Mẹ núi Carmêlô lần lượt xuất hiện như đã hứa trước với 3 em.

Ba bí mật của Fátima

Hai bí mật đầu tiên
Bí mật đầu tiên là một thị kiến về địa ngục mà Lucia đã mô tả trong hồi ký thứ ba của bà như sau:
"Ðức Mẹ cho chúng con thấy một biển cả lửa hồng dường như ở dưới mặt đất. Chìm ngập trong lửa này là quỷ dữ và các linh hồn dưới hình thể con người, giống như những cục than hồng trong suốt, đen đủi hoặc xám xịt. Họ nổi lên trong đám cháy, bị các ngọn lửa nâng lên cao, những ngọn lửa này phát ra từ thân mình họ cùng với một đám khói lớn. Họ lại rớt xuống mọi phía, giống như những tia lửa trong một đám cháy lớn, vô trọng lượng hoặc mất thăng bằng, và giữa những tiếng la hét và rên rỉ vì đau đớn và tuyệt vọng, làm kinh khiếp chúng con và làm chúng con run lên vì sợ hãi. Các quỷ dữ có thể được phân biệt do các hình thù gây kinh hãi và ghê tởm, giống như những con vật khủng khiếp và chưa bao giờ thấy, tất cả đều đen đủi và trong suốt. Thị kiến này kéo dài một lúc. Làm sao chúng con có thể bày tỏ lòng biết ơn cho xứng với Mẹ yêu dấu trên trời của chúng con, Ðấng đã báo trước cho chúng con trong lần Hiện ra thứ nhất khi hứa rằng Ngài đem chúng con về trời. Bằng không, con nghĩ rằng chúng con sẽ chết điếng vì sợ hãi và kinh khiếp."

Bí mật thứ hai bao gồm các lời hướng dẫn của Đức Mẹ để làm thế nào cứu các linh hồn trong luyện ngục và biến đổi thế giới theo đức tin Kitô giáo, cũng được Lucia viết trong hồi ký thứ ba của bà:
"Sau đó mắt chúng con hướng về Ðức Mẹ. Ngài hết sức âu yếm và buồn bã nói với chúng con:
"Chúng con đã thấy hoả ngục, nơi mà các linh hồn tội lỗi đáng thương đi vào. Ðể cứu vớt những kẻ đã hư mất trên trần gian này, Thiên Chúa muốn thiết lập trên thế giới việc sùng kính Trái Tim Vô Nhiễm. Nếu điều Mẹ nói với các con được thực hiện, nhiều linh hồn sẽ được cứu và sẽ có hoà bình. Chiến tranh sẽ kết thúc: nhưng nếu dân chúng không ngừng xúc phạm đến Thiên Chúa, một cuộc chiến tranh tồi tệ sẽ xảy ra trong triều Giáo hoàng của đức Piô XI. Khi chúng con thấy một đêm tối được chiếu sáng bởi một ánh sáng chưa từng biết, chúng con hãy biết rằng đó là dấu chỉ lớn lao mà Thiên Chúa ban cho các con để biết rằng Người sắp trừng phạt thế gian vì những tội ác của nó, bằng chiến tranh, đói kém, và những bách hại đối với Hội Thánh và Ðức Thánh Cha. Ðể tránh điều này, Mẹ sẽ xin hiến dâng Nước Nga cho Trái Tim Vô Nhiễm của Mẹ, và Hiệp thông đền tạ vào ngày Thứ Bảy đầu tháng. Nếu lời cầu xin của Mẹ được chấp nhận, Nước Nga sẽ hoán cải, và sẽ có hoà bình; nếu không, nó sẽ phổ biến những lầm
lạc trên khắp thế giới, gây nên những chiến tranh và bách hại cho Hội Thánh. Những kẻ lành sẽ bị giết hại; Ðức Thánh Cha sẽ đau khổ nhiều; nhiều quốc gia sẽ bị tiêu diệt. Cuối cùng, Trái Tim Vô Nhiễm của Mẹ sẽ toàn thắng. Ðức Thánh Cha sẽ hiến dâng Nước Nga cho Mẹ, và nó sẽ được hoán cải, và một giai đoạn hoà bình sẽ được ban cho thế giới".

Số phận 3 em chăn cừu
Francisco và Jacinta Marto bị chết sớm trong đợt dịch cúm Tây Ban Nha, Francisco chết năm 1919, Jacinta chết năm 1920. Cả hai em đã được giáo hoàng Gioan Phaolô II nâng lên hàng đáng tôn kính (venerable) ngày 13.5.1989, được phong chân phước ngày 13.5.2000. Và vào thứ Bảy 13-5-2017, giáo hoàng Phanxicô đã chủ sự thánh lễ trọng thể tôn phong lên bậc hiển thánh 2 chân phước thiếu nhi. Mộ của 2 em hiện nằm trong lòng Vương cung thánh đường Fátima.

Còn Lúcia Dos Santos vào tu viện dòng Dorothea ở Pontevedra (Galicia, Tây Ban Nha) ngày 24.10.1925, sau đó khấn lần đầu ở Tuy (Tây Ban Nha) năm 1928. Năm 1925 và 1929, Lúcia lại được Đức Mẹ hiện ra với mình. Tháng 10/1934, Lucia khấn vĩnh viễn và lấy tu danh là nữ tu Đức Mẹ Maria Sầu Bi.

Sau nhiều năm điều tra, Giám mục da Silva, cai quản giáo phận Leiria, trong thư mục vụ ngày 13.10.1930 đã công nhận sự kiện Đức Mẹ hiện ra với 3 em nói trên ở Fátima và chính thức cho phép việc tôn sùng Đức Mẹ Fátima. Theo lệnh hàng giáo phẩm, Lúcia đã viết các hồi ký về sự kiện trên gồm bốn bản (versions): một bản năm 1935, 1 năm 1937, 1 năm 1941 và 1 đầu năm 1942.

Năm 1946, nhân kỷ niệm 30 năm ngày dâng nước Bồ Đào Nha cho Maria, vị sứ thần tòa thánh Vatican là hồng y Masella đã đội (vương miện) triều thiên lên tượng Đức Mẹ Fátima, với sự tham gia chứng kiến của khoảng 600.000 tín hữu hành hương. Vương miện này do các phụ nữ Bồ Đào Nha cung hiến để cảm tạ Đức Mẹ đã gìn giữ Bồ Đào Nha trong cuộc thế chiến thứ nhất.

Từ năm 1948, Lúcia vào tu trong đan viện dòng kín Carmêlô ở Coimbra (Bồ Đào Nha), dưới tên nữ tu Lúcia Trái Tim Vô nhiễm nguyên tội.

Lúcia từ trần ngày 14.2.2005 ở tuổi 97.

Dâng hiến nước Nga
Theo Lucia, Đức Maria đã hứa sẽ chuyển đổi nước Nga và mở ra một kỷ nguyên của hòa bình.

Bí mật thứ ba
Bí mật thứ ba là thị kiến về cái chết của giáo hoàng và các nhân vật tôn giáo khác, do Giám mục giáo phận Leiria ghi chép lại:
"Sau hai phần mà con đã giải thích, phía bên trái của Ðức Bà và cao hơn một ít, chúng con đã thấy một Thiên thần cầm một thanh gươm bằng lửa nơi tay trái; nó lấp lánh và phát ra những tia lửa dường như sẽ đốt cháy thế gian; nhưng chúng tắt ngúm khi chạm đến ánh quang chiếu toả từ tay phải của Ðức Bà hướng về trần gian: chỉ về trái đất bằng tay phải, Thiên thần lớn tiếng thốt lên: ‘Ðền tội, Ðền tội, Ðền tội!'. Và chúng con thấy trong một luồng sáng lớn là Thiên Chúa: ‘một cái gì tương tự như cách người ta xuất hiện trong một tấm gương khi người ta đi ngang qua’ một Giám mục bận đồ trắng ‘chúng con có cảm nhận đó chính là Ðức Thánh Cha’. Các Giám mục, các Linh mục, các tu sĩ nam nữ khác leo lên một ngọn núi dốc thẳng, trên đỉnh núi có một Thánh giá lớn làm bằng thân cây thô nhám như thể của một cây bần với vỏ cây; trước khi đến đó, Ðức Thánh Cha đi qua một thành phố lớn, một nửa bị tàn phá và một nửa rung chuyển, với bước chân nghiêng ngả, buồn khổ vì đau đớn và u phiền, ngài cầu nguyện cho các linh hồn của những thân xác ngài gặp trên đường; khi đã lên đỉnh núi, quỳ dưới chân Thánh giá lớn, ngài đã bị một nhóm lính giết hại bằng đạn và mũi tên, và cùng một cách thức như thế các Giám mục, Linh mục, tu sĩ nam nữ khác, và các người giáo dân thuộc mọi giai cấp và địa vị xã hội khác nhau lần lượt bị giết hại. Bên dưới hai cánh tay của Thánh giá có hai Thiên thần, mỗi vị cầm trong tay một chiếc bình bằng pha lê, trong đó các ngài hứng máu của các vị Tử đạo và với máu đó các ngài rảy trên các linh hồn đang tiến về Thiên Chúa."

Hoài nghi & chỉ trích
Trước hết là những hoài nghi trong nội bộ người Công giáo, như linh mục dòng Tên người Bỉ Edouard Dhanis (chết năm 1978) hoặc tu sĩ René Laurentin. Hai người này không phủ nhận việc Đức Mẹ hiện ra 6 lần ở Fátima, nhưng hoài nghi các lần thiên thần hiện ra trước đó (năm 1915 và 1916) cùng các lần Đức Mẹ hiện ra với Lúcia sau này (năm 1925, 1929), vì ngoài Lúcia thì không có nguồn nào khác xác nhận. Năm 1963 linh mục Dhanis cũng tỏ ý hoài nghi các hồi ức của Lúcia.

Linh mục Jean Cardonnel, Dòng Đa Minh, phủ nhận các "bí mật Fátima"

Các chỉ trích thông thường khác là từ những người vô thần hoặc theo chủ nghĩa duy lý. Gérard de Sède sau 2 năm điều tra nghiên cứu, năm 1977 đã đưa ra bản khảo luận về các sự việc Đức Mẹ hiện ra này. Ông phủ nhận mọi hiện tượng siêu nhiên ở Fátima và coi các lần Đức Mẹ hiện ra là sự gian trá của các gia đình 3 trẻ. Ông cũng cho rằng hiện tượng mặt trời nhảy múa là 1 ảo thị (hallucination) tập thể, được các hiện tượng tự nhiên củng cố.

Một số khác coi sự kiện này có nét giống các chuyện kể về sự xuất hiện của các Ufo (đĩa bay). Từ đó nhiều nhà nghiên cứu về Ufo như Jacques Vallée hoặc mới đây Gilles Pinon, đã triển khai luận đề, theo đó các sự kiện này có thể là sự xuất hiện của 1 vật thể bay không xác định được.

Vương cung thánh đường Fátima

Ngày 28.4.1919 người ta đã xây 1 nhà nguyện nhỏ tại nơi Đức Mẹ hiện ra. Nhà nguyện đó được xây bằng đá và vôi, lợp ngói, dài 3,30 m, rộng 2,80 m, cao 2,85 m. Năm 1921, giám mục mới cai quản giáo phận Leiria cho phép việc tôn sùng Đức Mẹ Fátima, và năm 1930 - sau 7 năm điều tra - giám mục này đã công nhận chính thức việc Đức Mẹ hiện ra ở Fátima.

Từ năm 1928 người ta khởi công xây Vương cung thánh đường tại Fátima và hoàn tất năm 1931. Thánh đường này theo lối kiến trúc tân cổ điển, dài 70,50 m, rộng 37 m. Bên trong có 15 bàn thờ dâng kính 15 mầu nhiệm Mân Côi. Phía bên trái trong nhà thờ là 2 ngôi mộ của Jacinta Marto (chết 1920) và Lúcia (chết năm 2005), bên phải là mộ của Francisco Marto (chết 1919).

Xem thêm
 Fátima
 Nhà thờ Fatima Bình Triệu

Tham khảo

 Michael Cuneo: "The Vengeful Virgin: Studies in Contemporary Catholic Apocalypticism" in Tim Robbins and Susan Palmer (eds) Millennium, Messiahs and Mayhem: New York: Routledge: 1997: ISBN 0-415-91649-6
 Joe Nickell: Looking for a Miracle: Weeping Icons, Relics, Stigmata, Visions & Healing Cures: Prometheus Books: 1998: ISBN 1-57392-680-9
 Nick Perry and Loreto Echevarria: Under the Heel of Mary: New York: Routledge: 1988: ISBN 0-415-01296-1
 Sandra Zimdars-Swartz: Encountering Mary: Princeton: Princeton University Press: 1991: ISBN 0-691-07371-6

Liên kết ngoài

 Sanctuary of Fátima — Official Website
 Pilgrims of Fátima — Official Website
 Official Vatican Statement releasing the third secret of Fátima
 Free online version of the book: "Fátima in Sister Lúcia’s own words"

F
F
Danh hiệu Mẹ Maria
Văn hóa Bồ Đào Nha


title: Hexatoma tacita

text:
Hexatoma tacita là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Hexatoma
Limoniidae ở vùng Indomalaya


title: Tuxentius calice

text:
The White Pie (Tuxentius calice) là một loài bướm ngày thuộc họ Bướm xanh. Nó được tìm thấy ở Africa.

Sải cánh dài 21–24 mm đối với con đực và 21–25 mm đối với con cái. Con trưởng thành bay quanh năm, but are most common từ tháng 10 đến tháng 3.

Ấu trùng ăn Ziziphus mucronata và probably other Ziziphus species.

Phụ loài
Tuxentius calice calice (South Africa, Zimbabwe, Mozambique, Botswana, Zambia, nam Zaire (Shaba), Angola, Malawi, nam Tanzania)
Tuxentius calice gregorii (Butler, 1894) (miền bắc Tanzania, Kenya)

Chú thích

Tham khảo

Tuxentius
Động vật được mô tả năm 1855


title: Platymantis parkeri

text:
Platymantis parkeri là một loài ếch trong họ Ranidae. Chúng là loài đặc hữu của Papua New Guinea.

Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng ẩm ướt đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, vườn nông thôn, các vùng đô thị, và các khu rừng trước đây bị suy thoái nặng nề.

Nguồn
 Richards, S. & Parker, F. 2004. Platymantis parkeri. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 7 năm 2007.

Tham khảo

Platymantis
Động vật lưỡng cư Papua New Guinea


title: Tầng Artinsk

text:
Tầng Artinsk là tầng động vật thứ ba trong thế Cisural của kỷ Permi. Nó kéo dài từ khoảng 284,4 ± 0,7 triệu năm trước (Ma) tới 275,6 ± 0,7 Ma, do A. P. Karpinsky đặt năm 1874. Trong đề xuất ban đầu nó bao gồm cả tầng Sakmara như là một đơn vị phân chia trong tầng này, nhưng đến năm 1936 thì V.E. Ruzhentsev đã tách tầng Sakmara ra khỏi nó. Như vậy, hiện nay, tầng đứng trước nó là tầng Sakmara còn tầng đứng sau nó là tầng Kungur trong cùng một thế. Theo Đại Bách khoa Toàn thư Xô viết thì tên gọi của tầng này lấy theo tên gọi nhà máy Artinsk (tiếng Nga: Артинский завод). Nhà máy này thành lập năm 1787, là nhà máy xuất hiện sớm nhất tại khu vực Ural, hiện vẫn còn hoạt động và nằm trong làng kiểu thị trấn có tên gọi là Arti, thuộc tỉnh Sverdlov, cách thành phố Ekaterinburg khoảng 180 km về phía tây nam.

GSSP chính thức của ICS vẫn chưa được xác định. Mốc đánh dấu sự bắt đầu của tầng này là thời điểm xuất hiện lần đầu tiên của các loài động vật răng nón Sweetognathus whitei và Mesogondolella bisselli. Mốc đánh dấu sự kết thúc của tầng này là thời điểm xuất hiện lần đầu tiên của các loài động vật răng nón Neostreptognathus pnevi và Neostreptograthus exculptus.

Tham khảo và ghi chú
GeoWhen Database - Artinskian

Kỷ Permi
Niên đại địa chất


title: Sennori

text:
Sennori là một đô thị ở tỉnh Sassari trong vùng Sardinia, có khoảng cách khoảng 180 km về phía bắc của Cagliari và cách khoảng 7 km về phía đông bắc của Sassari. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 7.298 người và diện tích là 31,4 km².

Sennori giáp các đô thị: Osilo, Sassari, Sorso, Tergu.

Quá trình thay đổi dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Sassari


title: Lavausseau

text:
Lavausseau là một xã, tọa lạc ở tỉnh Vienne trong vùng Nouvelle-Aquitaine, Pháp. Xã này có diện tích 24,71 km², dân số năm 2006 là 764 người. Xã nằm ở khu vực có độ cao trung bình 128 m trên mực nước biển.

Biến động dân số

Liên kết ngoài
 Lavausseau Trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia

Tham khảo

Lavausseau


title: Agonita vicina

text:
Agonita vicina là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Uhmann miêu tả khoa học năm 1935.

Chú thích

Tham khảo

Agonita


title: Plecoptera violacea

text:
Plecoptera violacea là một loài bướm đêm thuộc họ Erebidae. Nó được tìm thấy ở Sundaland phía đông đến New Guinea, Nouvelle-Calédonie và Fiji.

Ấu trùng ăn Erythrina, Pterocarpus, Senna, Pterocarpus, Randia, Psychotria, Tarenna và Phyllanthus.

Liên kết ngoài
Moths of Borneo

Chú thích

Plecoptera


title: Hexatoma luxuriosa

text:
Hexatoma luxuriosa là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Hexatoma
Limoniidae ở vùng Indomalaya


title: Colt Mk 12

text:
Colt Mk 12 là pháo 1 nòng, cỡ nòng 20 mm, được Hải quân Hoa Kỳ sử dụng rộng rãi sau Chiến tranh thế giới thứ 2.

Phát triển

Colt Mk 12 là loại pháo phát triển từ pháo Hispano-Suiza HS.404 - được sử dụng bởi Mỹ và các máy bay chiến đấu của Anh trong Thế chiến thứ II. Mk 12 là loại pháo nhỏ hơn để mang nhiều đạn và sơ tốc đầu nòng cao, tốc độ bắn cao hơn. Hải quân Hoa Kỳ chính thức sử dụng nó từ năm 1950, thay thế cho khẩu pháo trước đó là M3.

Trong quá trình sử dụng, Colt Mk 12 đã chứng tỏ mình là một khẩu pháo làm thoả mãn Hải quân Hoa Kỳ. Dẫu cho sơ tốc đầu nòng cao và tốc độ bắn nhanh, nó cũng có điểm yếu là độ sai lệch nhiều, thường xuyên và độ tin cậy chưa cao.

Colt Mk 12 là vũ khí tiêu chuẩn của Hải quân Hoa Kỳ từ năm 1950 đến năm 1960, được trang bị trên các máy bay F-4D Skyray, F-3H Demon, A-4 Skyhawk và F-8 Crusader. Tuy nhiên, Colt Mk 12 không giống với pháo tự động M39 sử dụng trên những dòng máy bay như F-100 Super Sabre, F-101 Voodoo, F-5A Freedom và F-5E Tiger của Không quân Hoa Kỳ, mặc dù có cùng cỡ nòng.

Dữ liệu cơ bản

Kiểu: Pháo tự động.
Nước phát triển: Hoa Kỳ.
Sử dụng: từ 1950 - nay.
Sử dụng bởi: Hải quân Hoa Kỳ.
Sử dụng trong: Chiến tranh Việt Nam, Chiến tranh Falkland, Chiến tranh Vùng Vịnh.
Khối lượng: 46 kg (101 lb).
Cỡ đạn: 20 x 110 mm USN.
Cỡ nòng: 20 mm.
Tốc độ bắn: 1000 phát/phút.
Tốc độ đạn bay: 1010 m/s (3300 ft/s).

Tham khảo

Pháo hàng không
Pháo 20 mm
Pháo do Hoa Kỳ sản xuất