title: Chiến tranh giữa các vì sao

text:
Chiến tranh giữa các vì sao (tựa gốc tiếng Anh: Star Wars) là loạt tác phẩm hư cấu sử thi không gian của Mỹ sáng tạo bởi George Lucas, tập trung chủ yếu vào một loạt các phim điện ảnh được công chiếu kể từ năm 1977. Loạt phim kể về những cuộc phiêu lưu của các nhân vật khác nhau tại một thiên hà xa xôi.

Phim đầu tiên trong nhượng quyền ban đầu được phát hành vào ngày 25 tháng 5, 1977 bởi hãng điện ảnh 20th Century Fox dưới tiêu đề Star Wars (sau đó được đổi thành Niềm hi vọng mới vào năm 1981) và đã trở thành một hiện tượng trong nền văn hoá đại chúng trên toàn thế giới. Phim được tiếp nối bởi hai phần tiếp theo, Đế chế phản công (1980) và Sự trở lại của Jedi (1983), tạo thành bộ ba phim gốc của Chiến tranh giữa các vì sao. Bộ ba phim tiền truyện được phát hành trong khoảng thời gian từ năm 1999 cho tới năm 2005. Bộ ba phần hậu truyện bắt đầu vào năm 2015 với việc công chiếu phim Star Wars: Thần lực thức tỉnh. Cả tám phim điện ảnh đầu đều được đề cử giải Academy (với hai phim đầu của bộ ba gốc thắng giải), và giành được nhiều thành công lớn về mặt thương mại, với tổng doanh thu là 8.5 tỉ USD. giúp Star Wars xếp thứ ba trong danh sách những loạt phim có doanh thu cao nhất mọi thời đại. Các phim điện ảnh ngoại bộ sử thi bao gồm The Clone Wars (2008) và Rogue One: Star Wars ngoại truyện (2016) phần ngoài truyện đầu tiên của Star Wars, kế tiếp nó là bộ phim Solo: Star Wars ngoại truyện (2018).

Loạt phim đã chuyển hướng sang các thể loại truyền thông khác bao gồm sách, phim truyền hình, trò chơi điện tử, và truyện tranh. Những bổ sung này khiến cho bộ ba phim Chiến tranh giữa các vì sao ban đầu được mở rộng thành một vũ trụ hư cấu ngày càng phát triển. Star Wars cũng giữ Kỷ lục Guinness về "Thương hiệu thương mại thành công nhất". Vào năm 2015, toàn bộ giá trị của loạt phim lên đến 42 tỷ USD, tính cả doanh thu phòng vé và doanh thu trò chơi, DVD, điều này làm nó trở thành thương hiệu thương mại có doanh thu cao nhất thời đại, chỉ xếp sau thương hiệu thương mại Pokemon.

Năm 2012, The Walt Disney Company đã mua lại Lucasfilm với giá 4.06 tỉ USD và sở hữu quyền phân phối cho tất cả các phim điện ảnh Star Wars kể từ đó, bắt đầu từ Thần lực thức tỉnh năm 2015. Bên phân phối cũ là hãng phim 20th Century Fox vẫn giữ nguyên quyền được phân phối cho hai bộ ba phim gốc và tiền truyện cho tới năm 2020, trừ phim gốc Niềm hi vọng mới sẽ được hãng phim giữ quyền phân phối vô thời hạn. Walt Disney Studios có quyền phân phối kỹ thuật số cho tất cả các phim điện ảnh trong loạt Star Wars, không bao gồm phim gốc năm 1977.

Bối cảnh
Những sự kiện được mô tả trong phương tiện truyền thông của Chiến tranh giữa các vì sao diễn ra trong một thiên hà giả tưởng. Nhiều loài sinh vật ngoài hành tinh (thường mang hình người) được mô tả. Các con rô-bốt droid cũng được phổ biến và thường được chế tạo để phục vụ nhiều mục đích khác nhau như quân sự hay dịch thuật. Du lịch không gian là rất phổ biến, và nhiều hành tinh trong thiên hà là các thành viên của Cộng Hòa thiên hà, sau đó được tổ chức lại như là Đế chế thiên hà. Sau này thì được giành lại và tổ chức lại một lần nữa thành Nền Cộng Hòa mới.

Một trong những yếu tố nổi bật của Chiến tranh giữa các vì sao là "Thần lực", một năng lượng có ở khắp nơi và có thể được khai thác bởi những người có khả năng đó. Nó được mô tả trong tập phim gốc bởi Obi-wan như là "một trường năng lượng được tạo ra bởi tất cả các sinh vật sống, bao quanh chúng ta, thâm nhập vào chúng ta, [và] liên kết các thiên hà với nhau."  Thần lực cho phép người sử dụng thực hiện một loạt các khả năng siêu nhiên (như dịch chuyển đồ vật, thấu thị, sự biết trước, xuất hồn và kiểm soát tâm trí) và cũng có thể khuếch đại những đặc điểm thể chất nhất định, chẳng hạn như tốc độ và phản xạ; những khả năng khác nhau giữa các nhân vật và có thể được cải thiện thông qua đào tạo. Trong khi Thần lực có thể được sử dụng cho mục đích tốt, nó cũng có một mặt tối mà khi theo đuổi sẽ thấm đẫm người sử dụng với hận thù, hung hãn, và ác ý.

Phim

Bộ ba phần gốc

Năm 1971, Lucas ký hợp đồng với Universal Studios để đạo diễn hai bộ phim. Ông dự định một trong số đó là một bộ phim opera không gian; tuy nhiên, khi biết các hãng phim đang có hoài nghi về thể loại này, Lucas đã quyết định đề xuất ý tưởng khác của mình trước tiên, American Graffiti, một câu chuyện về sự trưởng thành được đặt bối cảnh vào những năm 1960. Năm 1973, Lucas bắt đầu làm việc với bản thảo kịch bản của bộ phim thứ hai The Journal of the Whills, một vở opera không gian kể về câu chuyện quá trình huấn luyện người học việc CJ Thorpe trở thành "Jedi-Bendu" của huyền thoại Mace Windu. Sau khi Universal từ chối bộ phim, 20th Century Fox quyết định đầu tư vào nó. Vào ngày 17 tháng 4 năm 1973, Lucas cảm thấy thất vọng về câu chuyện của mình do nó quá khó hiểu, vì vậy anh bắt đầu viết một kịch bản mới dài 13 trang với những điểm tương đồng với bộ phim The Hidden Fortress của Akira Kurosawa; bản nháp này đã được đổi tên thành The Star Wars. Đến năm 1974, ông đã mở rộng kịch bản thành một kịch bản kịch bản thô, bổ sung thêm các yếu tố như Sith, Ngôi sao Chết, và một nhân vật chính có tên là Annikin Starkiller. Nhiều bản nháp tiếp theo phát triển thành kịch bản của bộ phim gốc.

Lucas nhấn mạnh rằng bộ phim sẽ là một phần của một bộ sử thi gồm 9 phần và đã đàm phán để giữ lại các bộ phim tiếp theo, đảm bảo tất cả các bộ phim sẽ được thực hiện. Tom Pollock, luật sư của Lucas viết: "Trong các cuộc đàm phán đang diễn ra, chúng tôi đã ký hợp đồng với người đứng đầu công việc kinh doanh của Fox, Bill Immerman, và tôi. Chúng tôi đã thỏa thuận rằng George sẽ giữ lại quyền hợp pháp cho các phần tiếp theo. Và Fox sẽ có cơ hội đầu tiên và quyền từ chối cuối cùng để làm bộ phim." Lucas được đề nghị 50.000 đô la để viết, 50.000 đô la để sản xuất, và 50.000 đô la để đạo diễn bộ phim. Sau này, kinh phí đề nghị được tăng lên. Thành viên trong dàn diễn viên của American Graffiti, Ford đã từ bỏ việc diễn xuất và trở thành một thợ mộc mà Lucas thuê để cải tạo nhà của mình, cho đến khi Lucas quyết định chọn anh ấy làm Han Solo trong bộ phim gôc.

Star Wars được phát hành vào ngày 25 tháng 5 năm 1977. Phim được tiếp nối bởi The Empire Strikes Back, phát hành vào ngày 21 tháng 5 năm 1980; phần tiếp theo được tiết lộ là "Tập V". Mặc dù bộ phim đầu tiên được đặt tên đơn giản là Star Wars, với bản tái phát hành năm 1981 nó có phụ đề Episode IV: A New Hope được thêm vào để phù hợp với phần tiếp theo của nó, và để thiết lập rằng nó là chương giữa của một câu chuyện sử thi. Return of the Jedi, bộ phim cuối cùng trong bộ ba gốc, được đánh số là "Tập VI", và phát hành vào ngày 25 tháng 5 năm 1983. Các phần tiếp theo được tự tài trợ bởi Lucasfilm, và thường được quảng cáo chỉ dưới phụ đề của họ. Cốt truyện của bộ ba gốc tập trung vào cuộc Nội chiến Thiên hà của Liên minh Nổi dậy cố gắng giải thoát thiên hà khỏi nanh vuốt của Đế chế Thiên hà, cũng như nhiệm vụ của chàng trai trẻ Luke Skywalker để trở thành một Jedi.

Niềm hi vọng mới

Trên quỹ đạo của hành tinh sa mạc Tatooine, một tàu của phe Nổi dậy bị chặn lại bởi Đế chế. Trên tàu, Darth Vader và stormtrooper của hắn bắt được Công chúa Leia Organa, một thành viên bí mật của cuộc nổi dậy. Trước khi bị bắt, Leia đảm bảo droid R2-D2, cùng với droid giao thức C-3PO, kịp trốn thoát với bản thiết kế trạm chiến đấu Ngôi sao Chết bị đánh cắp đang được lưu trữ bên trong R2 và một thông điệp ba chiều dành cho Hiệp sĩ Jedi Obi-Wan Kenobi, người đã sống lưu vong trên Tatooine. Các droid rơi vào tay Luke Skywalker, một cậu bé nông trại mồ côi được nuôi dưỡng bởi chú dượng và dì của mình. Luke giúp lũ droid xác định vị trí của Obi-Wan, bây giờ là một ẩn sĩ già đơn độc tự gọi mình là Ben Kenobi, người đã tiết lộ ông là người bạn của người cha đã mất của Luke, Hiệp sĩ Jedi Anakin Skywalker. Obi-Wan tâm sự với Luke rằng Anakin đã bị "phản bội và sát hại" bởi Vader (người từng là học trò Jedi của Obi-Wan) cách đây nhiều năm, và ông ấy cho Luke giữ chiếc gươm ánh sáng của cha mình. Sau khi xem tin nhắn của Leia, cả hai thuê tay buôn lậu Han Solo và đồng nghiệp Wookiee của anh, Chewbacca lên tàu chở hàng Millennium Falcon, giúp họ cung cấp các bản thiết kế bị đánh cắp bên trong R2-D2 cho Liên minh Nổi dậy với hy vọng tìm được điểm yếu của trạm vũ trụ hủy diệt hành tinh của Đế Chế: Ngôi sao Chết.

Đối với bản phác thảo thứ hai của Star Wars, Lucas đã đơn giản hóa rất nhiều thứ. Ông thêm vào một ý tưởng về năng lượng thần bí được gọi là "Thần lực" (The Force) và giới thiệu người anh hùng trẻ tuổi tên là Luke Starkiller. Annikin trở thành cha của Luke, một hiệp sĩ Jedi thông thái. Dự thảo thứ ba đã bỏ qua người cha Annikin, thay thế ông bằng Ben Kenobi. Sau đó, Lucas cảm thấy bộ phim sẽ không thực sự là bộ phim đầu tiên trong thương hiệu, nhưng là một bộ phim trong bộ ba thứ hai của bộ sử thi. Dự thảo chứa một cốt truyện phụ dẫn đến phần tiếp theo về "Công chúa Ondos", vào thời điểm đó một vài tháng sau, Lucas đã thương thảo một hợp đồng cho ông quyền làm hai phần tiếp theo. Không lâu sau, Lucas thuê tác giả Alan Dean Foster, người viết hai phần tiếp theo thành tiểu thuyết. Năm 1976, dự thảo thứ tư đã được chuẩn bị cho quay phim chính. Bộ phim có tựa đề là Cuộc phiêu lưu của Luke Starkiller, được trích từ nhật ký Whills, Sử thi I: Chiến tranh giữa các vì sao. Trong quá trình sản xuất, Lucas đổi tên Luke thành Skywalker và đổi tên phim thành The Star Wars và cuối cùng là Star Wars. Vào thời điểm đó, Lucas không mong đợi bộ phim có phần tiếp theo. Dự thảo thứ tư của kịch bản trải qua những thay đổi tinh tế, nó loại bỏ "công chúa Ondos", trở thành một bộ phim khép kín, kết thúc với sự hủy diệt của Đế chế Thiên hà bằng cách phá hủy Ngôi sao Chết. Tuy nhiên, trước đây Lucas đã hình thành bộ phim là bộ phim đầu tiên của loạt phim. Mục đích là nếu Star Wars thành công, Lucas có thể điều chỉnh tiểu thuyết của Dean Foster thành các phần tiếp theo với ngân sách thấp. Đến thời điểm đó, Lucas đã phát triển một câu chuyện phức tạp để hỗ trợ quá trình viết của mình.

Trước khi được phát hành, Lucas xem xét việc rời khỏi phần tiếp theo của Star Wars, do nghĩ rằng bộ phim sẽ là một thất bại. Tuy nhiên, bộ phim đã vượt quá mọi kỳ vọng. Thành công của bộ phim, cũng như doanh số bán hàng của nó, và Lucas mong muốn tạo ra một trung tâm làm phim độc lập. Cả hai lí do đó đã khiến Lucas biến Star Wars thành cơ sở của một vũ trụ phức tạp, và sử dụng lợi nhuận để tài trợ cho trung tâm làm phim của ông, Skywalker Ranch. Alan Dean Foster đã viết cuốn tiểu thuyết Splinter of the Mind's Eye, phát hành năm 1978. Nhưng Lucas quyết định không chuyển thể tác phẩm của Foster, vì biết rằng phần tiếp theo sẽ bị thu hẹp ngân sách. Lúc đầu, Lucas đã hình dung ra một loạt các bộ phim không có số lượng ở tiêu để, như loạt phim James Bond.

Đế chế phản công

Ba năm sau sự hủy diệt của Ngôi sao Chết, quân Nổi dậy buộc phải sơ tán căn cứ bí mật của họ trên hành tinh Hoth khi họ bị Đế chế săn đuổi. Theo lời của linh hồn Obi-Wan, Luke đi đến hành tinh đầm lầy Dagobah để tìm kiếm sư phụ Jedi lưu vong Yoda và bắt đầu khóa huấn luyện Jedi của mình. Tuy nhiên, việc huấn luyện của Luke bị gián đoạn bởi Vader, kẻ đã lôi anh vào bẫy bằng cách bắt giữ Han và Leia tại Thành phố Mây, do người bạn cũ của Han, Lando Calrissian cai quản. Trong một trận đấu ác liệt với Chúa tể Sith, Luke biết sự thật rằng Vader chính là cha của anh.

Sau thành công của bộ phim gốc, Lucas đã thuê tác giả khoa học viễn tưởng Leigh Brackett để viết Star Wars II với ông. Họ tổ chức các buổi hội thảo vào cuối tháng 11 năm 1977, Lucas đã sản xuất một bản viết tay tên là The Empire Strikes Back. Nó tương tự như bộ phim ra mắt, ngoại trừ Darth Vader không tiết lộ hắn là cha của Luke.

Brackett hoàn thành dự thảo đầu tiên vào đầu năm 1978; trong đó, cha của Luke xuất hiện như một hồn ma để hướng dẫn Luke. Lucas đã nói anh rất thất vọng với điều đó, nhưng trước khi anh có thể thảo luận với cô, cô đã mất do bệnh ung thư. Không có nhà văn nào khác, Lucas phải tự viết bản thảo tiếp theo của mình. Dự thảo này, trong đó Lucas lần đầu tiên sử dụng số "Tập" cho các bộ phim; Empire Strikes Back được liệt kê là Tập II. Như Michael Kaminski tranh luận trong Lịch sử bí mật của Star Wars, sự thất vọng với bản nháp đầu tiên có thể đã khiến Lucas xem xét những hướng đi khác nhau của câu chuyện. Ông đã sử dụng nút thắt: Darth Vader hé lộ rằng hắn là cha của Luke. Theo Lucas, ông thấy bản phác thảo này khá thú vị để viết, trái ngược với những cuộc đấu tranh kéo dài một năm viết bộ phim đầu tiên, và nhanh chóng viết thêm hai bản nháp, cả hai đều vào tháng 4 năm 1978. Câu chuyện mới này có chi tiết Darth Vader là cha của Luke mà sau này có ảnh hưởng cực kì lớn lên toàn bộ tác phẩm.. Sau khi viết hai bản nháp này, Lucas sửa đổi cốt truyện giữa Anakin Skywalker, Kenobi và Hoàng đế.

Sự trở lại của Jedi

Một năm sau tiết lộ gây sốc của Vader, Luke dẫn đầu một nỗ lực để giải cứu Han khỏi tên trùm gangster Jabba người Hutt. Sau thành công, Luke trở lại Dagobah để hoàn thành khóa huấn luyện Jedi của mình, chỉ để thấy sư phụ Yoda 900 tuổi trên giường bệnh. Với lời trăng trối của mình, Yoda xác nhận rằng Vader chính là cha của Luke, Anakin Skywalker, và Luke phải đối mặt với cha mình một lần nữa để hoàn thành khóa huấn luyện của cậu. Linh hồn của Obi-Wan tiết lộ với Luke rằng Leia chính là em gái song sinh của cậu. Khi quân nổi dậy dẫn đầu một cuộc tấn công vào Ngôi sao Chết II, Luke cố gắng đưa Vader trở lại mặt sáng trong cuộc đối đầu định mệnh với sự chứng kiến của Hoàng đế.

Trong thời gian Lucas bắt đầu viết Tập VI vào năm 1981 (lúc này mang tên Revenge of the Jedi), đã có nhiều thay đổi. Bản nháp thô của Lucas năm 1981 có Darth Vader cạnh tranh với Hoàng đế để có được Luke — và trong kịch bản thứ hai, "bản nháp thô đã được sửa lại", Vader trở thành một nhân vật có thông cảm hơn. Lawrence Kasdan được thuê để viết kịch bản một lần nữa và, trong những bản nháp cuối cùng này, Vader đã được cứu rỗi và cuối cùng được tháo bỏ mặt nạ. Sự thay đổi nhân vật này sẽ cung cấp một bàn đạp cho cốt truyện "Bi kịch của Darth Vader" mà đã làm nền tảng cho các phần trước.

Bộ ba phần tiền truyện

Sau khi mất nhiều gia tài trong cuộc giải quyết ly dị vào năm 1987, George Lucas không có mong muốn trở lại với Star Wars, và đã hủy bỏ chính thức bộ ba phần tiếp theo vào thời điểm Return of the Jedi ra mắt. Tại thời điểm đó, các phần tiền truyện vẫn chỉ là một loạt các ý tưởng cơ bản được rút ra từ các bản nháp gốc của "The Star Wars". Tuy nhiên, những tiến bộ kỹ thuật vào cuối những năm 1980 và 1990 vẫn tiếp tục mê hoặc Lucas, và ông nghĩ rằng họ có thể xem lại các tài liệu đã 20 tuổi của ông. Sự phổ biến của nhượng quyền thương mại đã được tái sinh bởi các câu chuyện trong vũ trụ mở rộng của Star Wars (được đặt tên là EU) được đặt sau các bộ ba phim gốc, chẳng hạn như bộ ba cuốn tiểu thuyết Thrawn của nhà văn Timothy Zahn và loạt truyện tranh Dark Empire xuất bản bởi Dark Horse Comics. Do sự phổ biến mới của Star Wars, Lucas thấy rằng vẫn còn một lượng lớn khán giả theo dõi. Con cái ông lớn hơn, và với sự bùng nổ của công nghệ CGI, ông đã đang xem xét việc quay trở lại ghế đạo diễn.

Bóng ma đe dọa
Khoảng 32 năm trước khi cuộc Nội chiến Thiên hà bắt đầu, Liên đoàn Thương mại tham nhũng đặt một chốt chặn xung quanh hành tinh Naboo. Chúa tể Sith Darth Sidious đã bí mật lên kế hoạch và thao túng nền Cộng hòa bằng thân phận giả của hắn, Thượng nghị sĩ Palpatine, nhằm lật đổ và thay thế Thủ tướng tối cao của Cộng hòa. Theo yêu cầu của Thủ tướng, Hiệp sĩ Jedi Qui-Gon Jinn và người học việc của mình, một chàng trai trẻ tên là Obi-Wan Kenobi, được gửi đến Naboo để thương lượng với Liên bang. Tuy nhiên, hai Jedi buộc phải giúp Nữ hoàng Naboo, Padmé Amidala, thoát khỏi chốt chặn và kêu gọi cứu giúp cuộc khủng hoảng tại hành tinh của cô trước Thượng viện Cộng hòa ở Coruscant. Khi tàu vũ trụ của họ bị hư hại trong quá trình trốn thoát, họ đáp xuống Tatooine để sửa chữa. Palpatine cử người học việc Sith đầu tiên của mình, Darth Maul, để săn lùng Nữ hoàng và những người bảo vệ Jedi của cô. Trong khi ở Tatooine, Qui-Gon phát hiện ra một nô lệ 9 tuổi tên là Anakin Skywalker. Qui-Gon giúp giải phóng cậu bé khỏi chế độ nô lệ, tin rằng Anakin là "Người được chọn" được tiên tri sẽ mang lại sự cân bằng cho Thần lực. Tuy nhiên, Hội đồng Jedi (do Yoda lãnh đạo) nghi ngờ cậu bé sở hữu quá nhiều nỗi sợ hãi và giận dữ trong mình.

Cuộc tấn công của người vô tính
Mười năm sau trận Naboo, cựu Nữ hoàng của Naboo, Padmé, hiện đang phục vụ với tư cách là Thượng nghị sĩ đại diện cho hành tinh Naboo, cho đến khi nhiệm vụ của cô bị gián đoạn bởi một vụ ám sát. Obi-Wan và người học việc Anakin được đoàn tụ lại với cô ấy khi hai người này được giao nhiệm vụ bảo vệ vị nghị sĩ; Obi-Wan thực hiện một nhiệm vụ lên đường để lần ra kẻ ám sát, trong khi Anakin cố gắng giấu và bảo vệ Padmé, người mà anh đã không gặp trong mười năm trời. Anakin và cô trong quá trình đã nảy sinh tình cảm, mặc dù là trong bí mật, do luật của Hội đồng Jedi cấm tình cảm gắn bó. Trong lúc đó, với kẻ thù lớn nhất trong cuộc chiến tranh đang chạy trốn, Palpatine chấp thuận để đưa toàn bộ thiên hà vào cuộc xung đột (cuộc chiến được gọi là Chiến tranh vô tính) giữa Quân đội Jedi dẫn đầu bởi nề Cộng hòa và Liên minh các hệ sao độc lập, dẫn đầu bởi cựu sư phụ của Qui-gon, Jedi sa ngã, cũng là người học việc mới của Palpatine, Bá tước Dooku.

Bản nháp đầu tiên của Tập II được hoàn thành chỉ vài tuần trước nhiếp chính, và Lucas đã thuê Jonathan Hales, một nhà văn sáng tác The Young Indiana Jones Chronicles, để đánh bóng nó. Không chắc chắn về tiêu đề phim, Lucas đã gọi đùa bộ phim là "Cuộc phiêu lưu vĩ đại của Jar Jar". Trong quá trình viết Empire Strikes Back, Lucas ban đầu quyết định rằng Lando Calrissian là một người vô tính và đến từ một hành tinh vô tính gây ra "Cuộc chiến vô tính" được đề cập bởi cả Luke Skywalker và Công chúa Leia trong A New Hope; sau đó ông đã đưa ra một khái niệm thay thế về một đội quân từ một hành tinh xa xôi tấn công Cộng hòa và bị đẩy lùi bởi Jedi. Các yếu tố cơ bản của cốt truyện đó đã trở thành nền tảng cốt truyện cho Tập II, với một nút thắt thêm vào là Palpatine đã bí mật dàn dựng cuộc khủng hoảng.

Sự trả thù của người Sith

Ba năm sau khi cuộc chiến vô tính bắt đầu, Anakin và Obi-Wan dẫn đầu một nhiệm vụ giải cứu thủ tướng bị bắt cóc, Palpatine, khỏi tay của Bá tước Dooku và chỉ huy trưởng của quân đoàn người máy, tướng Grievous. Trong lúc đó, Anakin bắt đầu có những hình ảnh về người vợ bí mật của mình, Padmé, chết trong khi sinh con. Palpatine, người đã bí mật gây ra cuộc chiến để tiêu diệt Hội đồng Jedi, thuyết phục Anakin rằng phe bóng tối của Thần lực nắm giữ nhiều sức mạnh có thể cứu mạng Padmé. Tuyệt vọng, Anakin đưa mình về phe Sith của Palpatine và được đổi tên thành Darth Vader. Trong khi Palpatine tái tổ chức Cộng hòa thành Đế chế tàn bạo, Vader tham gia vào việc tiêu diệt Hội Jedi; lên đến đỉnh điểm trong một cuộc đấu kiếm giữa anh và cựu sư phụ Obi-Wan trên hành tinh núi lửa, Mustafar.

Lucas bắt đầu làm việc với tập III trước khi Attack of the Clones được phát hành, cung cấp cho các họa sĩ ý tưởng rằng bộ phim sẽ mở ra với một loạt các trận chiến Vô tính. Tuy nhiên, khi xem xét cốt truyện vào mùa hè, ông nói ông đã tổ chức lại cốt truyện một cách triệt để. Michael Kaminski, trong cuốn Lịch sử bí mật của Star Wars, cung cấp bằng chứng cho thấy bi kịch Anakin rơi vào bóng tối khiến Lucas phải thay đổi câu chuyện lớn, trước tiên ông sửa lại trình tự mở đầu để Palpatine bị bắt cóc bởi người học việc của hắn, Bá tước Dooku, và sau đó bị Anakin giết hại, hành động đầu tiên trên con đường của anh đi về phía bóng tối. Sau khi nhiếp chính được hoàn thành vào năm 2003, Lucas đã thực hiện nhiều thay đổi lớn hơn ở nhân vật Anakin, viết lại toàn bộ con đường của anh về phía bóng tối; bây giờ, anh sẽ có một nhiệm vụ đi cứu mạng Padmé, chứ không như là phiên bản trước, lý do đó là một trong số lí do anh chọn Mặt tối, kể cả việc anh ta tin rằng Jedi là độc ác và có âm mưu chiếm lấy Cộng hòa. Việc viết lại cơ bản này được thực hiện thông qua chỉnh sửa các cảnh quay chính và cảnh quay mới và đồng thời sửa đổi được quay trong khoảng thời gian đến tận năm 2004.

The Clone Wars
Vào ngày 15 tháng 8 năm 2008, bộ phim hoạt hình Star Wars: The Clone Wars được phát hành tại các rạp phim với vai trò là tập mở đầu cho loạt phim hoạt hình cùng tên. Bộ phim hoạt hình và loạt phim đều được đặt giữa phần phim Attack of the Clones và Revenge of the Sith, mặc dù Lucas đã sử dụng bộ phim để sửa đổi phần lớn cốt truyện, tiết lộ rằng Anakin đã dạy dỗ một người nữ padawan, tên là Ahsoka Tano. Không giống như các phần khác của bộ phim Star Wars có cốt truyện được giải quyết đầy đủ trong loạt phim, bộ phim hoạt hình là cần thiết để giải thích sự vắng mặt của Ahsoka Tano trong các bộ phim khác. Nhân vật mới ban đầu bị chỉ trích bởi người hâm mộ, nhưng vào cuối loạt phim hoạt hình, nhân vật đã khiến fan yêu thích. Loạt phim gồm 6 mùa, được phát sóng trên Cartoon Network, ngoại trừ phần cuối cùng. Mùa cuối cùng đã bị cắt giảm sau khi Disney mua lại nhượng quyền thương mại. Ngoài ra còn có hai mùa nữa đã được phát triển, nhưng chúng cũng bị hủy bỏ.

Bộ ba phần hậu truyện

Qua nhiều năm tháng, Lucas thường phóng đại số lượng tài liệu ông đã viết cho loạt phim; phần lớn các cường điệu bắt nguồn từ giai đoạn sau năm 1978 khi loạt phim trở thành một hiện tượng. Michael Kaminski giải thích rằng các cường điệu là một biện pháp công khai và an ninh, hợp lý hơn nữa là vì cốt truyện của loạt phim thường được thay đổi hoàn toàn trong suốt nhiều năm, nên ông luôn có ý định thay đổi câu chuyện gốc bởi khán giả sẽ chỉ xem tài liệu từ quan điểm của ông ấy. Sự phóng đại tạo ra những tin đồn về Lucas có cốt truyện cho một bộ ba phần tiếp theo (Tập VII, VIII và IX), sẽ tiếp tục câu chuyện sau tập phim năm 1983 của Return of the Jedi. Lucasfilm và George Lucas đã từ chối kế hoạch cho bộ ba phần tiếp theo trong nhiều năm, nhấn mạnh rằng Chiến tranh giữa các vì sao là một loạt 6 phần, và không có thêm phim nào được phát hành sau khi kết thúc bộ ba tiền truyện năm 2005. Mặc dù Lucas đã thực hiện một ngoại lệ bằng cách phát hành bộ phim hoạt hình Star Wars: The Clone Wars trong năm 2008, trong khi quảng bá cho bộ phim, Lucas giữ nguyên ý nguyện của mình cho bộ ba phần tiếp theo: "Tôi thường được hỏi," Chuyện gì xảy ra sau Return of the Jedi? ", Và tôi thực sự không có câu trả lời cho câu hỏi đó. Loạt phim là câu chuyện về Anakin Skywalker và Luke Skywalker, và khi Luke cứu thiên hà và tái sinh cha mình, đó là nơi mà câu chuyện kết thúc."

Tháng 1 năm 2012, Lucas thông báo rằng ông sẽ rút khỏi các bộ phim bom tấn và thay vào đó là sản xuất những bộ phim nhỏ hơn. Khi được hỏi liệu những lời chỉ trích ông nhận được sau bộ ba phần tiền truyện và những thay đổi dành cho bộ ba gốc đã gây ảnh hưởng đến quyết định rút lưu của ông, Lucas nói: "Tại sao tôi phải làm bộ phim nào nữa nếu mọi người la hét với bạn mọi lúc và nói về việc bạn là một người khủng khiếp thế nào? " Mặc dù nhấn mạnh rằng bộ ba phần tiếp theo sẽ không bao giờ xảy ra, Lucas bắt đầu làm việc với bản thảo cho ba bộ phim Star Wars mới vào năm 2011. Vào tháng 10 năm 2012, Công ty Walt Disney đã đồng ý mua Lucasfilm và thông báo rằng Star Wars Episode VII sẽ được phát hành vào năm 2015. Sau đó, có tiết lộ rằng ba bộ phim sắp tới (tập VII-IX) sẽ dựa trên các câu chuyện đã được viết bởi George Lucas trước khi bán Lucasfilm.[ Đồng chủ tịch của Lucasfilm, Kathleen Kennedy, trở thành chủ tịch của công ty, báo cáo với chủ tịch Walt Disney Studios Alan Horn. Ngoài ra, Kennedy sẽ là nhà sản xuất điều hành cho các bộ phim mới của Star Wars, với người sáng tạo nhượng quyền thương mại và người sáng lập Lucasfilm Lucas làm tư vấn sáng tạo.

Thần lực thức tỉnh

Khoảng 30 năm sau sự hủy diệt của Ngôi sao Chết II, Luke Skywalker đã biến mất sau sự sụp đổ của Trật tự Jedi mới mà ông đang cố gắng gây dựng. Những tàn dư của Đế chế đã trở thành Tổ chức Thứ nhất, và tìm cách tiêu diệt Luke và nền Cộng hòa mới, trong khi quân kháng chiến phản đối, dẫn đầu bởi công chúa giờ là tướng Leia Organa và được Cộng hòa hậu thuẫn. Tại Jakku, phi công kháng chiến Poe Dameron tìm được bản đồ dẫn đến vị trí của Luke. Stormtroopers dưới sự chỉ huy của Kylo Ren, con trai của Leia và Han Solo, bắt được Poe. Droid BB-8 trốn thoát với bản đồ, và gặp một người nhặt phế liệu Rey. Kylo tra tấn Poe và biết về BB-8. Stormtrooper FN-2187 chạy trốn khỏi Tổ chức, và cứu Poe, người đã đặt tên cho anh là "Finn".Cả hai trốn thoát trong một chiếc chiến đấu cơ TIE và bị bắn hạ xuống Jakku, dường như đã giết Poe. Finn tìm thấy Rey và BB-8, nhưng Tổ chức đã bắt kịp; cả ha trốn thoát khỏi Jakku trên con tàu Millennium Falcon bị đánh cắp. Falcon được chiếm lại bởi Han và Chewbacca, quay lại với công việc buôn lậu sau khi từ bỏ nền Cộng hòa mới. Họ đồng ý giúp đưa bản đồ bên trong BB-8 cho quân kháng chiến.

Kịch bản cho Tập VII ban đầu được viết bởi Michael Arndt, nhưng vào tháng 10 năm 2013 thông báo rằng nhiệm vụ này sẽ được giao cho Lawrence Kasdan và J. J. Abrams. Vào ngày 25 tháng 1 năm 2013, The Walt Disney Studios và Lucasfilm đã chính thức công bố J. J. Abrams là đạo diễn và nhà sản xuất của Star Wars: Tập VII, cùng với Bryan Burk và Bad Robot Productions.

Jedi cuối cùng

Ngay sau khi căn cứ Starkiller bị phá hủy, Rey tìm thấy Luke Skywalker trên hành tinh Ahch-To và thuyết phục ông dạy cô về Jedi và tìm kiếm câu trả lời từ quá khứ của cô với sự giúp đỡ của Luke và Kylo Ren. Trong khi đó, Finn, Leia, Poe, BB-8, Rose Tico, và phần còn lại của quân kháng chiến đang trong tình thế nguy cấp và bị rượt đuổi bởi Tổ chức đến hành tinh muối Crait. Kylo Ren ám sát Thủ lĩnh tối cao Snoke và nắm quyền kiểm soát Tổ chức thứ nhất. Cuộc chiến lên đến đỉnh điểm trong một trận chiến trên Crait với quân kháng chiến.

Vào ngày 20 tháng 11 năm 2012, The Hollywood Reporter báo cáo rằng Lawrence Kasdan và Simon Kinberg sẽ viết và sản xuất tập VIII và IX. Kasdan và Kinberg sau đó được xác nhận là cố vấn sáng tạo cho những bộ phim đó, ngoài việc viết những bộ phim độc lập. Ngoài ra, John Williams, người đã viết nhạc cho sáu tập trước, được thuê để soạn nhạc cho các tập VII, VIII và IX. Vào ngày 12 tháng 3 năm 2015, Lucasfilm thông báo rằng đạo diễn phim Looper Rian Johnson sẽ chỉ đạo tập VIII với Ram Bergman làm nhà sản xuất cho Ram Bergman Productions. Các báo cáo ban đầu tuyên bố rằng Johnson cũng sẽ chỉ đạo Tập IX, nhưng sau đó đã xác nhận rằng anh sẽ chỉ viết một câu chuyện. Johnson sau đó đã viết trên Twitter của mình rằng thông tin của anh ta viết một gợi ý cho Tập IX là cũ, và anh ấy không tham gia vào việc viết bộ phim đó. Khi được hỏi về Tập VIII trong một cuộc phỏng vấn tháng 8 năm 2014, Johnson nói "thật chán nản khi nói về bộ phim, bởi vì điều duy nhất tôi thực sự có thể nói là, tôi chỉ thấy hạnh phúc. Tôi không có cảm giác e ngại như tôi mong đợi, ít nhất là chưa cảm thấy. Tôi chắc chắn tôi sẽ cảm thấy nó ở một thời điểm nào đó." Nhiếp chính của Jedi cuối cùng bắt đầu vào tháng 2 năm 2016. Quay phim bổ sung diễn ra tại Dubrovnik từ ngày 9 đến 16 tháng 3 năm 2016, cũng như ở Ireland vào tháng 5 năm 2016. Nhiếp chính được đóng gói vào tháng 7 năm 2016. Vào ngày 27 tháng 12 năm 2016, Carrie Fisher đã mất sau khi bà bị bệnh tim một vài ngày trước đó. Trước khi qua đời, Fisher đã hoàn thành vai diễn của mình với tư cách là Tướng Leia Organa trong phim. Bộ phim được phát hành vào ngày 15 tháng 12 năm 2017.

Tập IX
Sản xuất được lên kế hoạch bắt đầu vào năm 2017. Variety và Reuters cho biết Carrie Fisher được dự kiến đóng một vai trò quan trọng trong Tập IX. Giờ đây, Lucasfilm, Disney và những người liên quan đến bộ phim đã bị buộc phải tìm cách giải quyết cái chết của bà trong bộ phim sắp tới và thay đổi vai trò của nhân vật. Vào tháng 1 năm 2017, Lucasfilm cho biết họ sẽ không tái tạo lại Fisher cho bộ phim này. Vào tháng 4 năm 2017, anh trai của Fisher, Todd và con gái Billie Lourd của Carrie đã cho phép Disney sử dụng hình ảnh của bà cho bộ phim, nhưng cuối tháng đó, Kennedy nói rằng Fisher sẽ không xuất hiện trong phim. Nhiếp chính của Star Wars: Tập IX được bắt đầu vào tháng 7 năm 2018.

Phim ngoại truyện

Trước khi bán Lucasfilm cho Disney vào năm 2012, và song song với việc phát triển bộ ba phần tiếp theo, George Lucas và biên kịch gốc của ông, Lawrence Kasdan bắt đầu phát triển một bộ phim về Han Solo trẻ. Vào ngày 5 tháng 2 năm 2013, Giám đốc điều hành của Disney Bob Iger đã công bố sự phát triển một bộ phim độc lập của Lawrence Kasdan, cùng với một bộ phim không được tiết lộ được viết bởi Simon Kinberg. Vào ngày 6 tháng 2, Entertainment Weekly báo cáo phim của Kasdan sẽ tập trung vào Han Solo, trong khi phim còn lại thì xoay quanh Boba Fett (thông tin về bộ phim sau này chưa được xác nhận). Disney CFO Jay Rasulo đã mô tả những bộ phim độc lập như những câu chuyện gốc. Kathleen Kennedy giải thích rằng các bộ phim độc lập sẽ không tiếp nối với các bộ phim của bộ ba phần tiếp theo, nêu rõ, George biết rất rõ về cách mà loạt phim hoạt động. Thứ tiêu chuẩn mà anh ấy đã tạo ra là bộ sử thi Chiến tranh giữa các vì sao gốc. Bây giờ thì Tập VII cũng thuộc vào một trong số đó. Các phim điện ảnh ăn theo, hoặc chúng tôi sẽ nghĩ ra một tên gọi nào đó để đặt cho chúng, cũng được xếp vào cái vũ trụ rộng lớn mà George đã tạo ra ấy. Không có kế hoạch nào để đưa những nhân vật bên ngoài, trong những phần phim riêng vào trong loạt phim gốc. Do đó, từ góc nhìn của nhà sáng lập, nó là một hướng đi mà George đã vạch ra rất rõ.

Vào tháng 4 năm 2015, Lucasfilm và Kennedy đã thông báo rằng các phim độc lập sẽ được gọi là phim Star Wars Anthology (mặc dù từ này chưa bao giờ được sử dụng trên bất kỳ tựa phim nào, thay vì chọn mang phụ đề "A Star Wars Story" hay "Star Wars ngoại truyện" bên dưới tiêu đề chính của bộ phim.) Rogue One: Star Wars ngoại truyện được phát hành vào ngày 16 tháng 12 năm 2016 là bộ phim đầu tiên trong loạt phim tuyển tập tách biệt với bộ sử thi. Bộ phim thứ hai Solo: Star Wars ngoại truyện, được phát hành vào ngày 25 tháng 5 năm 2018. Phim vẫn chưa được hé lộ thứ ba có thể sẽ dựa trên Boba Fett và sẽ được phát hành vào năm 2020.

Rogue One

Câu chuyện kể về Rogue One, một nhóm phiến quân do Jyn Erso dẫn đầu, người đã đánh cắp bản kế hoạch Ngôi sao Chết. Bộ phim kết thúc vào ngay khoảnh khắc trước khi bắt đầu A New Hope.

Ý tưởng cho bộ phim đã được hình thành bởi John Knoll, người giám sát hiệu ứng hình ảnh cho bộ ba bộ phim tiền truyện. Vào tháng 5 năm 2014, Lucasfilm đã tuyên bố Gareth Edwards là đạo diễn của bộ phim ngoại truyện đầu tiên, với Gary Whitta viết bản nháp đầu tiên, lên lịch phát hành vào ngày 16 tháng 12 năm 2016. Vào ngày 12 tháng 3 năm 2015, tựa phim được tiết lộ là Rogue One, với Chris Weitz viết lại kịch bản, và với sự tham gia của Felicity Jones trong vai Jyn Erso, với Ben Mendelsohn, và Diego Luna đều đóng vai nhân vật chính trong phim, với vai trò chưa xác định của James Earl Jones lồng tiếng cho Darth Vader, và các nhân vật khác trước đó, bao gồm cả Bail Organa và Mon Mothma. Bộ phim là phim đầu tiên bao gồm một nhân vật xuất hiện trong loạt phim hoạt hình, Saw Gerrera của chương trình Clone Wars là người thầy cực đoan của Jyn Erso, và Chopper từ Star Wars: Rebels có một vai cameo. Vào tháng 4 năm 2015, trailer của phim được chiếu lần đầu tại Star Wars Celebration. Lucasfilm thông báo việc quay phim sẽ bắt đầu vào mùa hè năm 2015 và phát hành bản tóm tắt cốt truyện. Đạo diễn Edwards đã nói, "Bộ phim chỉ xoay quanh một nhóm người không có ma thuật kì bí mà chỉ dựa vào hy vọng để giải cứu thiên hà."; và mô tả phong cách của bộ phim tương tự như của một bộ phim chiến tranh: "Đó là thực tế của chiến tranh. Kẻ tốt là xấu. Kẻ xấu là tốt. Nó rất phức tạp, nhiều chiều, một kịch bản rất phong phú để thiết lập một bộ phim." Sau khi ra mắt, Rogue One nhận được nhiều đánh giá tích cực, với diễn xuất, cảnh hành động, nhạc nền, hiệu ứng hình ảnh và giai điệu được ca ngợi. Bộ phim thu về hơn 500 triệu USD trên toàn thế giới trong vòng một tuần kể từ ngày phát hành.

Solo

Solo là một bộ phim tập trung vào Han Solo thời trẻ và bắt đầu sự nghiệp của anh ấy như một kẻ buôn lậu, cũng như tình bạn của anh ấy với Wookiee Chewbacca. Lando Calrissian trẻ tuổi cũng xuất hiện với tư cách là chủ sở hữu của tàu Millenium Falcon. Bộ phim được thiết lập trước các sự kiện của Rogue One và Han xuất hiện trong A New Hope.

Trước khi bán Lucasfilm cho Disney, George Lucas bắt đầu phát triển một bộ phim về Han Solo trẻ. Lucas đã thuê nhà văn kì cựu Star Wars, Lawrence Kasdan, cùng con trai Jon Kasdan, để viết kịch bản. Bộ phim có sự tham gia của Alden Ehrenreich trong vai Han Solo, Joonas Suotamo trong vai Chewbacca (sau khi trở thành diễn viên đóng nhân vật trong The Force Awakens và The Last Jedi), Donald Glover trong vai Lando Calrissian, cùng với Emilia Clarke và Woody Harrelson. Đạo diễn Phil Lord và Christopher Miller bắt đầu quay cảnh chính cho phim, nhưng do sự khác biệt sáng tạo, cặp đôi đã rời dự án vào tháng 6 năm 2017 với ba tuần rưỡi còn lại cho nhiếp chính. Sự thay thế của họ là đạo diễn từng đoạt giải Oscar Ron Howard, người trước đây đã nói, "George, bạn nên làm điều đó!", Đã từng là một trong ba đạo diễn từ chối George Lucas đề nghị đạo diễn Tập I: The Phantom Menace. Trước đó, Howard đã hợp tác với Lucas trước cả khi có Star Wars, với tư cách là một diễn viên trong bộ phim George Lucas đạo diễn American Graffiti. Howard cũng chỉ đạo bộ phim Willow (1988) cho Lucasfilm, Warwick Davis, người đóng vai chính của Howard trong bộ phim đó, cũng sẽ xuất hiện trong Solo.

Phim khả thi trong tương lai
Vào tháng 8 năm 2016, Ewan McGregor, người đóng vai Obi-Wan Kenobi trẻ trong bộ ba phần tiền truyện, nói rằng nếu Lucasfilm tiếp cận anh, anh sẽ cởi mở để trở lại vai diễn trong một bộ phim xoay cuộc sống của nhân vật trong thời gian giữa Tập III và IV. Số lượng người hâm mộ quan tâm đã dẫn đến báo cáo rằng một bộ phim về Kenobi đã được thực hiện, trong khi Lucasfilm đã làm rõ rằng nó đã không được phát triển. Vào tháng 3 năm 2017, McGregor một lần nữa tuyên bố sự quan tâm của anh trong vai chính của bộ phim, nếu Lucasfilm muốn anh. Sau đó vào năm 2017, cảnh quay trong bộ phim Last Days in the Desert (đóng vai chính là McGregor), được chỉnh sửa thành một đoạn trailer fan chế cho bộ phim Obi-Wan. Video này sau đã được bình chọn là trailer chế được yêu thích nhất trong cuộc bình chọn của The Hollywood Reporter. Vào tháng 8 năm 2017, đã có thông báo rằng một bộ phim Obi-Wan Kenobi đã được phát triển, với Stephen Daldry đàm phán ban đầu để đồng biên kịch và chỉ đạo dự án. Liam Neeson bày tỏ sự quan tâm đến việc trở lại loạt phim, trở lại vai diễn Qui-Gon Jinn. Joel Edgerton, người đóng vai chú Owen của Luke Skywalker trong bộ ba tiền truyện, nói rằng anh muốn quay trơ lại vai diễn của mình trong một bộ phim độc lập về Obi-Wan, nếu nó được thực hiện. Tính đến năm 2018, McGregor đã tuyên bố rằng anh sẽ sẵn sàng đóng vai Obi-wan trên phim, trong khi các báo cáo cho biết bộ phim có thể được phát hành vào năm 2020.<ref>{{Chú thích web|url=http://www.tmz.com/2018/05/17/obi-wan-kenobi-star-wars-story-movie-plot-director-production/|tiêu đề=STAR WARS Stand-Alone Obi-Wan Movie NEAR-IMMEDIATE NEW HOPE PREQUEL|ngày tháng=ngày 17 tháng 5 năm 2018|nhà xuất bản=TMZ|ngày truy cập=ngày 24 tháng 5 năm 2018}}</ref>

Alden Ehrenreich xác nhận hợp đồng của mình xuất hiện trong vai diễn Han Solo, mở rộng cho thêm hai bộ phim, trong trường hợp nếu studio làm phim tiếp nối cho Solo: Star Wars ngoại truyện, hoặc cho anh vào một bộ phim khác với vai phụ. Ehrenreich nói rằng anh muốn bất kỳ phần tiếp theo của phim sẽ khác biệt hẳn với bộ ba Star Wars trước đây một cách độc lập, giống như loạt phim Indiana Jones, chứ không phải là phần tiếp nối trực tiếp. Ron Howard nói rằng không có phần tiếp theo nào được phát triển, điều đó là do người hâm mộ quyết định. Các nhà phê bình lưu ý rằng bộ phim cố ý để một cái kết mở cho các phần tiếp theo. Biên kịch của phim Jon Kasdan nói rằng ông sẽ bao gồm thêm thợ săn tiền thưởng Bossk (kể xuất hiện trong Tập V: Đế Chế phản công và được đề cập bởi Val trong Solo) nếu ông có viết phần tiếp theo của bộ phim. Kathleen Kennedy cũng nói rằng một bộ phim xoay quanh Lando Calrissian có thể sẽ xảy ra, nhưng nó sẽ không phải là ưu tiên vào thời điểm đó. Donald Glover nói rằng anh sẽ hình dung bộ phim giống như Catch Me If You Can trong không gian.

Các báo cáo bổ sung cho biết Lucasfilm đang cân nhắc nhiều bộ phim khác nhau về các nhân vật khác nhau bao gồm cả các bộ phim tập trung vào Boba Fett, cũng như sư phụ Yoda. Vào năm 2015, đạo diễn Guillermo Del Toro đã đề xuất một ý tưởng cho Lucasfilm về một bộ phim về Jabba người Hutt, vào năm 2017, nhiều nguồn báo cáo rằng nó đang nằm trong số các dự án được hãng xem xét.

Samuel L. Jackson đã bày tỏ sự quan tâm đến việc trở lại vai Mace Windu, nhấn mạnh rằng nhân vật của anh có thể đã sống sót sau cái chết rõ ràng của anh. Ian McDiarmid cũng bày tỏ sự quan tâm đến việc trở lại vai Hoàng đế Palpatine. Cũng có khả năng nhân vật Ahsoka Tano sẽ xuất hiện trong một bộ phim hành động, với Rosario Dawson thể hiện sự quan tâm để đóng vai nhân vật.

Tương lai
Vào tháng 11 năm 2017, Lucasfilm thông báo rằng Rian Johnson, nhà văn kiêm đạo diễn của The Last Jedi, sẽ làm việc trong một dự án phim bộ ba mới. Các bộ phim được báo cáo là khác với các bộ phim sử thi tập trung vào gia đình Skywalker mà thay vào đó xoay quanh các nhân vật hoàn toàn mới. Johnson được xác nhận sẽ biên kịch và đạo diễn bộ phim đầu tiên. Cùng ngày, Disney thông báo rằng một bộ phim truyền hình Star Wars người đóng đang được phát triển riêng cho dịch vụ phát trực tuyến sắp tới của Disney.

Vào tháng 2 năm 2018, David Benioff và D. B. Weiss đã viết và sản xuất một loạt các bộ phim của Star Wars không phải là những bộ phim tập trung vào Skywalker, tương tự nhưng tách biệt với những phần phim sắp tới của Rian Johnson.

Dòng thời gian hư cấu

Chủ đềChiến tranh giữa các vì sao minh họa các yếu tố như hiệp sĩ, phù thủy, và nàng công chúa có liên quan đến nguyên mẫu của thể loại fantasy . Thế giới Star Wars, không giống như phim khoa học viễn tưởng và phim tưởng tượng minh họa việc thiết lập kiểu dáng đẹp của tương lai thì được miêu tả là bẩn và cáu bẩn. Tầm nhìn của Lucas về một "tương lai được sử dụng" đã được tiếp tục phổ biến rộng rãi trong các bộ phim khoa học viễn tưởng kinh dị như Quái vật không gian (Alien) , được thiết lập trên một tàu chở hàng không gian bẩn; Max Điên Cuồng 2 hay Mad Max 2, được đặt trong một sa mạc hậu tận thế, và Tội Phạm Người Máy hay Blade Runner, được thiết lập trong một thành phố đổ nát dơ bẩn của tương lai. Lucas thực hiện một nỗ lực có ý thức về cảnh song song và đối thoại giữa các bộ phim, và đặc biệt là song song hành trình của Luke Skywalker với cha của mình khi thực hiện các phần trước .
 Ảnh hưởng
Có thể thấy, Star Wars hay George Lucas đã chịu nhiều ảnh hưởng từ nhiều phim và truyện khác nhau.

Khác với nhiều bộ phim về đề tài vũ trụ như Du hành giữa các vì sao (Star Trek) hay Babylon 5, Chiến tranh giữa các vì sao đã tạo ấn tượng trong lòng khán giả không những vì cảnh chiến đấu trên vũ trụ thường thấy, mà còn ở vẻ hoang sơ kỳ lạ của những hành tinh như Tatooine trong phần IV. Câu truyện viễn tưởng Xứ Cát (Dune) của Frank Herbert cùng với những bộ phim Viễn Tây theo phong cách Sergio Leone đã tạo nên một quê nhà Tatooine cằn cỗi của Luke Skywalker.

Lucas thừa nhận, ông đã lấy cảm hứng từ nền văn hóa thời Samurai của Nhật Bản và nhiều bộ phim khác. Có thể thấy rõ nhất là từ bộ phim Nàng Công Chúa Cuối Cùng (隠し砦の三悪人) của Akira Kurosawa. Đồng thời, người xem có thể nhận ra những nét tương đồng giữa Kabuto với chiếc mặt nạ của Darth Vader. Các hiệp sĩ Jedi thì được lấy cảm hứng từ các samurai Nhật Bản, từ trang phục giống với kimono lẫn tinh thần chiến đấu trong danh dự của samurai.

Ngoài ra, bộ phim còn bị tác động bởi bối cảnh thời đó: Chiến tranh Việt Nam, Thế chiến thứ II. George Lucas nói: "Chiến tranh giữa các vì sao" có bối cảnh lịch sử rất rõ rệt. Đế quốc thiên hà chính là bản sao của đế quốc Mỹ trong cuộc chiến tranh Việt Nam. Những người Ewoks là những người lính cộng sản. Hoàng đế Palpatine, kẻ kế vị Valkorion và Vitiate chính là Tổng thống Hoa Kỳ Nixon, kế vị Tổng thống Kennedy và Tổng thống Johnson. Nhưng chẳng có ai nghĩ đến điều đó.

 Thông tin kỹ thuật
Tất cả sáu bộ phim của Chiến tranh giữa các vì sao được chụp trong tỉ lệ là 2.40:1. Bộ 3 phim gốc được quay với ống kính dị hướng. Tập IV và V được quay trong Panavision (thị giác toàn cảnh), trong khi Tập VI được quay trong ống kính Camera Joe Dunton (JDC). Tập I được quay với ống kính dị hướng Hawk trên máy ảnh Arriflex, và Tập II và III được quay với máy ảnh kỹ thuật số độ nét cao Sony CineAlta .

Lucas thuê Ben Burtt để giám sát hiệu ứng âm thanh của Niềm Hi Vọng Mới. Burtt do đó dược Viện Hàn lâm Nghệ thuật Điện ảnh và Khoa học tặng một giải thưởng Thành tựu đặc biệt bởi vì nó không có giải thưởng tại thời điểm cho công việc mà ông đã làm . Lucasfilm phát triển âm thanh tiêu chuẩn THX cho Sự trở lại của Jedi . John Williams soạn nhạc cho tất cả sáu bộ phim. Lucas thiết kế cho Chiến tranh giữa các vì sao liên quan đến một nhạc âm thanh cỡ lớn, với leitmotifs cho nhân vật khác nhau và các khái niệm quan trọng. Nhạc nền Star Wars của Williams đã trở thành một trong những nhạc nền nổi tiếng nhất được biên soạn trong lịch sử âm nhạc hiện đại .

Biên đạo múa kỹ thuật kiếm ánh sáng cho bộ 3 phim gốc được phát triển bởi Bob Anderson. Anderson đào tạo diễn viên Mark Hamill (Luke Skywalker) và thực hiện tất cả các pha nguy hiểm như Darth Vader trong trận đấu tay đôi kiếm ánh sáng trong Đế chế phản công và Sự trở lại của Jedi, mặc trang phục của Vader. Vai trò của Anderson trong bộ ba Chiến tranh giữa các vì sao gốc đã được nhấn mạnh trong bộ phim Kháng Nghị Đao Kiếm (Reclaiming the Blade), nơi ông chia sẻ kinh nghiệm của mình như là biên đạo múa chiến đấu phát triển các kỹ thuật kiếm ánh sáng cho phim .

Các phương tiện truyền thông khác

Từ năm 1977 đến 2014, thuật ngữ Vũ trụ Mở rộng (Expanded Universe hoặc EU trong tiếng Anh) là một thuật ngữ chung cho phép chính thức các yếu tố kể chuyện Star Wars vượt ra bên ngoài các bộ phim, bao gồm tiểu thuyết, truyện tranh, trò chơi điện tử và truyền hình. Lucasfilm duy trì sự liên tục nội bộ giữa các bộ phim và nội dung truyền hình và các tài liệu của EU cho đến ngày 25 tháng 4 năm 2014, khi công ty tuyên bố tất cả các dự án của EU sẽ ngừng sản xuất. Các tác phẩm hiện tại lúc bấy giờ sẽ không còn được coi là chính thức (canon) với nhượng quyền thương mại và các bản tái bản của những sản phẩm này tiếp theo sẽ được đổi tên dưới nhãn Star Wars Legends, với DLC cho trò chơi trực tuyến Star Wars: The Old Republic vẫn được sản xuất tuy đã không còn coi là chính thức nữa. Các Star Wars canon sau đó đã được tái cơ cấu để chỉ bao gồm sáu bộ phim hiện có, bộ phim hoạt hình Star Wars: The Clone Wars (2008), và loạt phim hoạt hình đồng hành của nó Star Wars: The Clone Wars. Tất cả các dự án trong tương lai và phát triển sáng tạo trên tất cả các loại phương tiện truyền thông sẽ được giám sát và phối hợp bởi Nhóm cốt truyện, được công bố là một bộ phận của Lucasfilm và được tạo ra để duy trì tính liên tục và tầm nhìn gắn kết về cách kể chuyện của nhượng quyền thương mại. Lucasfilm thông báo rằng sự thay đổi đã được thực hiện "để cung cấp sự tự do sáng tạo tối đa cho các nhà làm phim và cũng bảo tồn các yếu tố bất ngờ và sự tìm tòi của khán giả." Loạt phim hoạt hình Star Wars Rebels là dự án đầu tiên được sản xuất sau khi công bố, nối tiếp bởi nhiều sê-ri truyện tranh từ Marvel, tiểu thuyết được xuất bản bởi Del Rey và bộ phim Star Wars: Thần lực thức tỉnh (2015).

Truyền hình
Những bộ phim hoạt hình và truyền hình đầu tiên

Trong bộ phim truyền hình 2 tiếng Star Wars Holiday Special được sản xuất cho đài CBS vào năm 1978, Chewbacca trở về hành tinh quê hương Kashyyyk của anh để kỷ niệm "Ngày Cuộc sống" với gia đình. Cùng với các ngôi sao của bộ phim gốc 1977, những nghệ sĩ nổi tiếng như Bea Arthur, Art Carney, Diahann Carroll và Jefferson Starship xuất hiện trong các vở nhạc kịch. Lucas ghê tởm đặc biệt bộ phim và cấm nó được phát sóng lần nữa sau khi phân phối, hoặc được tái hiện trên video gia đình. Một chuỗi hoạt hình dài 11 phút Holiday Special có sự xuất hiện đầu tiên của thợ săn tiền thưởng Boba Fett, được coi là lớp lót bạc duy nhất của sản xuất, với Lucas thậm chí bao gồm nhân vật này trong bản giới thiệu đặc biệt trên bản phát hành Blu-ray 2011 (làm nó là phần duy nhất của Holiday Special nhận được một bản phát hành truyền thông chính thức tại nhà). Phân khúc này là dự án hoạt hình Star Wars đầu tiên được thực hiện.

Bộ phim truyền hình Caravan of Courage: An Ewok Adventure phát sóng trên kênh ABC vào cuối tuần lễ Tạ Ơn vào năm 1984. Với cốt truyện của Lucas và kịch bản của Bob Carrau, phim xoay quanh Ewok Wicket từ Return of the Jedi khi anh giúp hai đứa bé giải cứu cha mẹ của chúng khỏi một người khổng lồ gọi là Gorax. Phần tiếp theo năm 1985, Ewoks: The Battle for Endor, dõi theo Wicket và bạn bè của anh trong nỗ lực nhằm bảo vệ ngôi làng của họ khỏi trước những kẻ xâm lược.

Hoạt hình
Nelvana, xưởng phim hoạt hình đã từng giúp dựa án Holiday Special trở thành hiện thực, được thuê để tạo ra hai bộ phim hoạt hình. Star Wars: Droids (1985–1986), phát sóng chỉ duy nhất một mùa trên ABC, theo chân những cuộc phiêu lưu của các droid C-3PO và R2-D2, 15 năm trước các sự kiện của bộ phim Star Wars năm 1977. Loạt phim hoạt hình chị em của Droids, Star Wars: Ewoks (1985–1987) xoay quanh các cuộc phiêu lưu của người Ewok trước sự kiện trong Return of the Jedi.

Sau khi phát hành Attack of the Clones, Cartoon Network phát sóng loạt phim Star Wars: Clone Wars từ năm 2003 đến vài tuần trước khi phát hành Revenge of the Sith (2005), diễn tả loạt sự kiện xảy ra giữa hai bộ phim. Phim đã giành được Giải Primetime Emmy cho Chương trình hoạt hình nổi bật năm 2004 và 2005.

Lucas quyết định đầu tư vào việc tạo ra công ty hoạt hình của riêng mình, Lucasfilm Animation và sử dụng nó để tạo ra bộ phim hoạt hình Star Wars CGI đầu tiên của mình. Star Wars: The Clone Wars (2008–2014) đã được giới thiệu thông qua một bộ phim hoạt hình cùng tên năm 2008, và được đặt trong cùng khoảng thời gian với loạt Clone Wars trước đó (mặc dù bỏ qua nó). Trong khi tất cả các tác phẩm truyền hình trước đó được đổi nhãn thành Legends vào năm 2014, Lucasfilm đã chấp nhận The Clone Wars và bộ phim gốc của nó, như là một phần của canon. Tất cả các series được phát hành sau cũng sẽ là một phần của canon. Trong năm 2014, Disney XD bắt đầu phát sóng Star Wars Rebels, sê-ri CGI hoạt hình tiếp theo. Nằm giữa Revenge of the Sith và A New Hope, loạt phim theo chân một nhóm nổi dậy khi họ chiến đấu với Đế chế Thiên hà và giúp đóng lại một số cốt truyện còn dang dở trong The Clone Wars. Bộ phim hoạt hình nhỏ Star Wars Forces of Destiny ra mắt vào năm 2017, tập trung vào các nhân vật nữ của loạt phim. Loạt phim hoạt hình Star Wars Resistance sẽ ra mắt vào mùa thu năm 2018, phim sẽ có phong cách anime, và tập trung vào phi công kháng chiến Kazuda Zioni vào thời điểm giữa Return of the Jedi và Thần lực thức tỉnh.

Sê-ri Star Wars chưa có tựa đề
Từ năm 2005, khi Lucas công bố kế hoạch cho một bộ phim truyền hình giữa bộ ba tiền truyện và bộ ba gốc, dự án truyền hình đã trải qua nhiều giai đoạn phát triển tại Lucasfilm. Nhà sản xuất Rick McCallum tiết lộ tên của dự án là Star Wars: Underworld, vào năm 2012, và cho biết vào năm 2013, đã có 50 kịch bản được viết cho dự án. Ông gọi dự án là "Vật liệu khiêu khích nhất, táo bạo nhất mà chúng tôi từng làm". Dự án được đề xuất để khám phá các cuộc đấu tranh giành quyền lực của giới tội phạm ngầm trong nhiều thập kỷ trước A New Hope, vào tháng 12 năm 2015, sê-ri vẫn đang được phát triển tại Lucasfilm. Vào tháng 11 năm 2017, Bob Iger đã thảo luận về sự phát triển của một sê-ri Star Wars cho dịch vụ phát trực tuyến kỹ thuật số sắp tới của Disney, ra mắt vào năm 2019. Không rõ liệu bộ phim có dựa trên kịch bản Star Wars Underworld hay không hoặc loạt phim sẽ là một dự án hoàn toàn mới.

Vào tháng 2 năm 2018, thông báo cho rằng có nhiều sê-ri truyền hình Star Wars người đóng đang được phát triển, với nhiều tài năng "khá quan trọng" tham gia. Jon Favreau, người từng lồng tiếng cho Pre Vizsla trong bộ phim hoạt hình The Clone Wars, sẽ sản xuất và viết bộ phim truyền hình. Vào tháng 5 năm 2018, Favreau xác nhận bộ phim sẽ được thiết lập bảy năm sau các sự kiện trong Return of the Jedi (23 năm trước The Force Awakens) và bộ phim sẽ có các nhân vật CGI.

 Văn học
Tiểu thuyết dựa trên Star Wars đã có mặt trước cả khi bộ phim đầu tiên phát hành, với tiểu thuyết chuyển thể Star Wars vào tháng 12 năm 1976, phụ đề là From the Adventures of Luke Skywalker. Được viết bởi Alan Dean Foster và đóng góp của Lucas. Câu chuyện vũ trụ mở rộng đầu tiên xuất hiện trong Star Wars # 7 của Marvel Comics vào tháng 1 năm 1978 (sáu tập đầu tiên của loạt phim là bộ phim chuyển thể), theo sau là cuốn tiểu thuyết Splinter of the Mind's Eye của Foster vào tháng sau.

Tiểu thuyếtStar Wars: From the Adventures of Luke Skywalker là cuốn tiểu thuyết năm 1976 chuyển thể của bộ phim gốc bởi Alan Dean Foster, tiếp nối với sách là phần tiếp theo Splinter of the Mind's Eye (1978), mà Lucas quyết định không quay thành phim. Tiểu thuyết chuyển thể của bộ phim The Empire Strikes Back (1980) được viết bởi Donald F. Glut và Return of the Jedi (1983) của James Kahn tiếp sau, cũng như bộ ba The Han Solo Adventures (1979–1980) của Brian Daley, và bộ ba Adventures of Lando Calrissian (1983) của L. Neil Smith.

Bộ ba tiểu thuyết Thrawn bán chạy nhất của Timothy Zahn (1991–1993) đã khiến nhiều người lại quan tâm đến nhượng quyền thương mại và giới thiệu các nhân vật nổi tiếng như Đại Đô đốc Thrawn, Mara Jade, Talon Karrde và Gilad Pellaeon. Cuốn tiểu thuyết đầu tiên, phụ đề Heir to the Empire, vươn lên vị trí số 1 trong danh sách những sách bán chạy nhất của New York Times. Sê-ri dõi theo Luke, Leia và Han trong khi họ phải đối mặt với thiên tài quân sự Thrawn, kẻ đang âm mưu chiếm lại thiên hà cho Đế chế. Trong cuốn The Courtship of Princess Leia (1994) của Dave Wolverton, được đặt ngay trước bộ ba Thrawn, Leia xem xét một cuộc hôn nhân chính trị thuận lợi với Hoàng tử Isolder của hành tinh Hapes, nhưng cô và Han cuối cùng đã kết hôn. Tác phẩm Shadows of the Empire của Steve Perry (1996), được thiết lập trong khoảng thời gian chưa được khám phá giữa The Empire Strikes Back và Return of the Jedi, là một phần của chiến dịch quảng cáo đa phương tiện bao gồm cả một loạt truyện tranh và trò chơi điện tử cùng tên. Cuốn tiểu thuyết đã giới thiệu hoàng tử tội phạm Prince Xizor, một nhân vật nổi tiếng khác sẽ xuất hiện trong nhiều tác phẩm khác. Ngoài ra, nhiều Sê-ri cũng đáng chú ý khác bao gồm bộ ba Jedi Academy (1994) của Kevin J. Anderson, 14 cuốn sách Young Jedi Knights sê-ri (1995–1998) của Anderson và Rebecca Moesta, và loạt X-wing (1996–2012) của Michael A. Stackpole và Aaron Allston.

Del Rey đã tiếp quản hoạt động xuất bản sách Star Wars vào năm 1999, phát hành những gì sẽ trở thành một loạt tiểu thuyết 19 phần được gọi là The New Jedi Order (1999–2003). Được viết bởi nhiều tác giả, cốt truyện được thiết lập từ 25 đến 30 năm sau các bộ phim gốc và giới thiệu Yuuzhan Vong, một chủng tộc ngoài hành tinh mạnh mẽ đến từ thiên hà khác cố gắng xâm ăng và chinh phục toàn bộ thiên hà Star Wars. Loạt truyện bán chạy nhất trong thời gian này Legacy of the Force (2006-2008) do nhiều tác giả đóng góp xoay quanh con trai của Han và Leia, Jacen Solo sa ngã về phe bóng tối của Thần lực; trong số những hành động xấu xa của mình, cậu ta giết chết vợ của Luke là Mara Jade như một sự hy sinh để gia nhập người Sith. Câu chuyện tương đương với con trai của Han và Leia trong canon là Ben Solo/Kylo Ren trong bộ phim The Force Awakens (2015). Ba loạt truyện đã được giới thiệu cho khán giả trẻ: 18 cuốn sách Jedi Apprentice (1999–2002) ghi lại những cuộc phiêu lưu của Obi-Wan Kenobi và sư phụ Qui-Gon Jinn của anh trong những năm trước The Phantom Menace; 11 cuốn sách Jedi Quest (2001-2004) xoay quanh Obi-Wan và người học việc của mình, Anakin Skywalker ở giữa The Phantom Menace và Attack of the Clones; và loạt The Last of the Jedi (2005–2008) gồm 10 cuốn, được đặt gần như ngay lập tức sau Revenge of the Sith, chỉ còn Obi-Wan và nhiều Jedi cuối cùng còn sót lại. Maul: Lockdown bởi Joe Schreiber, phát hành vào tháng 1 năm 2014, là cuốn tiểu thuyết Star Wars cuối cùng được xuất bản trước khi Lucasfilm công bố việc gắn nhãn Star Wars Legends vào tất cả các tác phẩm này.

Truyện tranh
Marvel Comics đã xuất bản một loạt truyện tranh Star Wars từ năm 1977 đến năm 1986. Loạt truyện Star Wars gốc được đăng trên tạp chí Marvel Pizzazz từ năm 1977 đến năm 1979. Bộ phim năm 1977 là câu chuyện Star Wars gốc đầu tiên không được chuyển thể trực tiếp từ phim xuất hiện dưới dạng in, vì sự kiện trong phần phim xảy ra trước bộ truyện tranh Star Wars. Từ năm 1985-1987, loạt phim hoạt hình dành cho trẻ em, Ewoks và Droids lấy cảm hứng từ loạt truyện tranh của Marvel.

Vào cuối những năm 1980, Marvel đã vứt bỏ một bộ truyện tranh Star Wars mới mà họ đã phát triển, nhưng được nhăt lại bởi Dark Horse Comics và được xuất bản thành một chuỗi truyện tranh tên là Dark Empire (1991-1995). Dark Horse sau đó đã phát hành hàng loạt bộ truyện sau bộ ba phim gốc, bao gồm Tales of the Jedi (1993–1998), X-wing Rogue Squadron (1995–1998), Star Wars: Republic (1998–2006), Star Wars Tales (1999–2005), Star Wars: Empire (2002–2006), và Knights of the Old Republic (2006–2010).

Sau khi Disney mua lại Lucasfilm, họ công bố vào tháng 1 năm 2014 rằng giấy phép truyện tranh của Star Wars sẽ trở lại Marvel Comics, có công ty mẹ, Marvel Entertainment, Disney đã mua vào năm 2009. Ra mắt vào năm 2015, ba ấn phẩm đầu tiên có tựa đề Star Wars, Star Wars: Darth Vader và loạt truyện Star Wars: Princess Leia. Trong những năm tiếp theo, Marvel đã xuất bản nhiểu loạt truyện mini, one-shot, và nhiều sê-ri mới (Star Wars: Doctor Aphra, Star Wars: Darth Vader: Dark Lord of the Sith(2017-nay) và nhiều ấn phẩm khác).

 Trò chơi

Trò chơi điện tử Star Wars được cấp phép chính thức đầu tiên là của hãng Kenner 1979, trò chơi bảng Star Wars Electronic Battle Command. Năm 1982, Parker Brothers xuất bản trò chơi video Star Wars được cấp phép đầu tiên, Star Wars: The Empire Strikes Back, cho Atari 2600. Nó được theo sau vào năm 1983 bởi game bắn súng đường sắt của Atari Star Wars, sử dụng đồ họa vector và dựa trên cảnh phim "Death Star trench run" từ bộ phim năm 1977. Trò chơi tiếp theo, Return of the Jedi (1984), sử dụng đồ họa raster truyền thống hơn, với trò chơi sau The Empire Strikes Back(1985) trở lại với đồ họa vector vào năm 1983, nhưng tái tạo lại cảnh "Battle of Hoth" thay vào đó.

Lucasfilm đã bắt đầu công ty trò chơi điện tử của riêng mình vào đầu những năm 1980, được biết đến với các trò chơi phiêu lưu và các trò chơi chiến đấu dựa trên Thế chiến II. Năm 1993, LucasArts phát hành Star Wars: X-Wing, trò chơi video Star Wars tự xuất bản đầu tiên và mô phỏng các chuyến bay không gian đầu tiên dựa trên nhượng quyền thương mại. X-Wing là một trong những game bán chạy nhất năm 1993, và đã thiết lập nên một loạt game riêng. Được phát hành vào năm 1995, Dark Forces là game Bắn súng góc nhìn người thứ nhất của Star Wars đầu tiên. Một trò chơi phiêu lưu kết hợp các câu đố và chiến lược, nó đặc trưng các tính năng gameplay mới và các yếu tố đồ họa độc nhất không phổ biến trong các trò chơi khác, được tạo nên bởi công cụ trò chơi được thiết kế riêng của LucasArts, được gọi là Jedi. Trò chơi được đón nhận và đánh giá tốt, và được tiếp nối bởi 4 phần tiếp theo. Dark Forces giới thiệu nhân vật nổi tiếng Kyle Katarn, nhân vật sau này sẽ xuất hiện trong nhiều trò chơi, tiểu thuyết và truyện tranh khác. Katarn là một cựu chiến binh Đế Chế đã tham gia cuộc nổi dậy và cuối cùng trở thành một Jedi.

Đài chính kịch
Các chuyển thể của bộ phim lên đài radio cũng được sản xuất. Lucas, một fan hâm mộ của đài phát thanh trường liên kết NPR của Đại học Nam California, đã cấp phép các quyền phát thanh Star Wars cho KUSC-FM với giá 1 USD. Sản phẩm sử dụng nhạc phim gốc của John Williams, cùng với hiệu ứng âm thanh của Ben Burtt.

Tác phẩm đầu tiên được viết bởi tác giả khoa học viễn tưởng Brian Daley và đạo diễn John Madden. Nó được phát sóng trên đài phát thanh công cộng quốc gia vào năm 1981, chuyển thể bộ phim 1977 ban đầu thành 13 tập. Mark Hamill và Anthony Daniels quay trở lại lồng tiếng cho các nhân vật.

Năm 1983, Buena Vista Records phát hành một bộ phim âm thanh Star Wars 30 phút nguyên bản mang tên Rebel Mission to Ord Mantell, được viết bởi Daley. Trong những năm 1990, Time Warner Audio Publishing đã điều chỉnh một số sê-ri Star Wars từ Dark Horse Comics thành phim truyền hình âm thanh như: loạt Dark Empire gồm ba phần, Tales of the Jedi, Dark Lords of Sith, bộ ba Dark Forces, và Crimson Empire (1998). Sự trở lại của Jedi đã được chuyển thể thành 6 tập phát thanh trong năm 1996, với sự xuất hiện của Daniels.

Công viên giải trí

Tác động văn hóa

Sử thi Star Wars đã có một tác động đáng kể đến nền văn hóa pop. Những câu nói nhắc về Star Wars bị nhúng sâu vào trong văn hóa đại chúng, Các cụm từ như "evil empire" và "May the Force be with you" (cầu mong Thần lực luôn ở bên bạn) đã trở thành một phần của từ điển đại chúng. Bộ phim Star Wars đầu tiên vào năm 1977 là một bộ phim thống nhất văn hóa, được nhiều người ưa chuộng. Bộ phim có thể được coi là thứ đã khiến sự bùng nổ của thể loại khoa học viễn tưởng vào cuối những năm 1970 và đầu những năm 1980, làm cho các bộ phim loại này trở thành một thể loại bom tấn hay chủ đạo. Tác động này đã làm cho nó trở thành mục tiêu chính cho các tác phẩm nhái lại và homages, với các ví dụ phổ biến bao gồm Spaceballs, Family Guy's Laugh It Up, Fuzzball, "Star Wars Episode I" của Robot Chicken, "Star Wars Episode II" và "Star Wars Episode III" và Cuộc chiến phần cứng của Ernie Fosselius.

Vào năm 1989, Thư viện Quốc hội Hoa Kỳ đã chọn bộ phim Star Wars gốc để bảo tồn trong Viện lưu trữ phim quốc gia, như là một bộ phim có tính "văn hóa, lịch sử, hoặc có ý nghĩa về mặt thẩm mỹ." Phần tiếp theo của nó, The Empire Strikes Back, được chọn vào năm 2010. Bất chấp những lời kêu gọi lưu trữ này, vẫn chưa rõ liệu các bản sao của các bản phim điện ảnh Star Wars và Empire năm 1977 và 1980 - hay bản sao của các phiên bản đặc biệt năm 1997 đã được NFR lưu trữ chưa, hay thực sự là bất kỳ bản sao nào được cung cấp bởi Lucasfilm và được Cơ quan đăng ký chấp nhận.

Nền công nghiệp
Bộ phim Star Wars ban đầu là một thành công lớn vang dội cho 20th Century Fox, và được ghi nhận là sẽ làm hồi sinh lại công ty. Trong vòng ba tuần sau khi bộ phim được phát hành, giá cổ phiếu của hãng đã tăng gấp đôi lên mức cao kỷ lục. Trước năm 1977, lợi nhuận hàng năm lớn nhất của 20th Century Fox là 37 triệu đô la, trong khi vào năm 1977, công ty đã phá vỡ kỷ lục đó bằng cách tăng lợi nhuận lên 79 triệu đô la. Nhượng quyền thương mại đã giúp Fox thay đổi từ một công ty sản xuất gần như bị phá sản thành một tập đoàn truyền thông thịnh vượng.Star Wars về cơ bản đã thay đổi tính thẩm mỹ và tính tường thuật của các bộ phim Hollywood, chuyển sự chú ý của họ từ những câu chuyện sâu sắc, có ý nghĩa dựa trên những cuộc xung đột gay gắt, hay mỉa mai mà thay thế bằng những bộ phim bom tấn với hiệu ứng đặc biệt, cũng như thay đổi ngành điện ảnh Hollywood theo những cách thiết yếu. Trước Star Wars, hiệu ứng đặc biệt trong các bộ phim đã không được nâng cao đáng kể từ những năm 1950. Thành công thương mại của Star Wars đã tạo ra một sự bùng nổ trong công nghệ hiệu ứng đặc biệt hiện đại vào cuối những năm 1970. Cùng với phim Jaws, Star Wars bắt đầu tạo ra truyền thống của các bộ phim bom tấn mùa hè trong ngành công nghiệp giải trí, nơi các bộ phim mở trên nhiều màn hình cùng một lúc và nâng tầm giá trị của các phim nhượng quyền thương mại. Nó tạo ra mô hình phim theo kiểu bộ ba và cho thấy rằng doanh thu bán hàng từ sản phẩm có thể khiến một bộ phim thu lại nhiều hơn so với doanh thu bán vé của nó.

Fan làmStar Wars đã truyền cảm hứng cho nhiều người hâm mộ tạo ra nhiều vật liệu không chính thức của họ trong thiên hà Star Wars. Trong những năm gần đây, trào lưu này đã thay đổi từ viết tiểu thuyết fan-fic thành làm các bộ phim fan-fic. Năm 2002, Lucasfilm đã tài trợ giải thưởng The Official Star Wars Fan Film Awards, chính thức công nhận các nhà làm phim hâm mộ. Tuy nhiên, do lo ngại về các vấn đề bản quyền và thương hiệu tiềm năng, cuộc thi ban đầu chỉ được mở cho các bản nhại, mockumentaries và phim tài liệu. Các bộ phim giả tưởng của fan được đặt trong vũ trụ Star Wars ban đầu không đủ điều kiện, nhưng trong năm 2007, Lucasfilm đã thay đổi tiêu chuẩn gửi phim để cho phép các câu chuyện có thể ở trong vũ trụ. Lucasfilm, phần lớn, đã cho phép nhưng không ủng hộ việc tạo ra những tác phẩm giả tưởng của người hâm mộ phát sinh này, miễn là không có nỗ lực làm phim để kiếm lợi nhuận hoặc làm hoen ố thương hiệu Star Wars theo bất kỳ cách nào. Trong khi nhiều bộ phim của người hâm mộ đã sử dụng các yếu tố từ Vũ trụ mở rộng được cấp phép để kể câu chuyện của họ, những bộ phim này không được coi là một phần chính thức của Star Wars canon.

Học tập
Vì các nhân vật và cốt truyện của bộ ba nguyên gốc rất nổi tiếng, các nhà giáo dục đã ủng hộ việc sử dụng các bộ phim trong lớp học như một tài liệu học tập. Ví dụ, một dự án ở Tây Úc đã mài giũa kỹ năng kể chuyện của học sinh tiểu học bằng cách đóng vai hành động từ các bộ phim và sau đó tạo ra các đạo cụ và cảnh quan âm thanh/hình ảnh để nâng cao màn trình diễn của chúng. Nhiều người đã sử dụng các bộ phim để khuyến khích học sinh cấp hai tích hợp công nghệ trong lớp học khoa học bằng cách tạo ra các thanh kiếm ánh sáng nguyên mẫu. Tương tự như vậy, các nhà tâm thần học ở New Zealand và Mỹ đã ủng hộ việc sử dụng loạt phim trong lớp học đại học để giải thích các loại bệnh tâm thần khác nhau.

Hàng hóa
Sự thành công của các bộ phim Star Wars đã khiến loạt phim trở thành một trong những thương hiệu nhượng quyền thương mại bán chạy nhất trên thế giới. Năm 1977, trong khi quay bộ phim gốc, George Lucas đã quyết định cắt giảm 500.000 USD để trả lương cho riêng mình với tư cách là đạo diễn, đổi lấy việc sở hữu đầy đủ các quyền bán hàng của thương hiệu cho chính mình. Trong suốt chiều dài của thương hiệu, chi phí trao đổi như vậy của 20th Century Fox, khiến hãng có thêm doanh thu hơn 20 tỷ USD bán hàng. Disney mua lại quyền bán hàng như một phần của việc mua Lucasfilm.

Kenner là hãng đồ chơi sản xuất những mô hình đồ chới của Star Wars đầu tiên song song với ngày phát hành bộ phim, và ngày nay những mô hình sót lại từ những năm 80 được bán với giá cực cao trong các phiên đấu giá. Kể từ khi những năm 90, Hasbro nắm giữ quyền sản xuất và phân phối các nhân vật hành động dựa trên các bộ phim. Star Wars là thương hiệu sở hữu trí tuệ đầu tiên được cấp phép trong lịch sử của Lego Group, nhóm đã tạo ra Lego theo chủ đề Star Wars. Lego đã sản xuất các bộ phim ngắn nhại lại để quảng bá cho bộ phim của họ, trong đó có Revenge of the Brick (2005) và The Quest for R2-D2 (2009), các nhại lại của Revenge of the Sith, và bộ phim Clone Wars sau này. Do thành công của họ, LEGO đã tạo ra một loạt phim hoạt hình hài hước trong số đó có The Yoda Chronicles (2013-2014) và Droid Tales (2015) ban đầu phát sóng trên Cartoon Network, nhưng kể từ năm 2014 đã chuyển sang Disney XD.

Vào năm 1977, với trò chơi bảng Star Wars: Escape from the Death Star (không nhầm lẫn với một trò chơi bảng khác có cùng tên, được xuất bản vào năm 1990). Trò chơi bảng Rủi ro, đã được chuyển thể thành loạt trò chơi trong hai phiên bản của Hasbro: Star Wars Risk: The Clone Wars Edition (2005) và Risk: Star Wars Original Trilogy Edition (2006).

Ba trò chơi nhập vai chính thức khác nhau đã được phát triển cho vũ trụ Star Wars: một phiên bản của West End Games vào những năm 1980 và 1990, bởi Wizards of the Coast vào những năm 2000, và một bởi Fantasy Flight Games trong những năm 2010.

Thẻ bài trao đổi Star Wars đã được xuất bản từ kể từ sê-ri "blue" xuất bản đầu tiên, bởi Topps, vào năm 1977. Hàng chục sê-ri đã được sản xuất, với Topps là người sáng tạo được cấp phép tại Hoa Kỳ. Một số loại thẻ là ảnh tĩnh trong phim, trong khi một số khác là tranh vẽ gốc. Nhiều thẻ bài đã trở thành rất có giá trị với một số rất hiếm "promo", chẳng hạn như năm 1993 Galaxy Series II, thẻ "nổi Yoda" P3 thường được ra giá 1.000 USD hoặc nhiều hơn. Mặc dù hầu hết các bộ "base" hoặc "common card" đều dồi dào, nhiều thẻ "insert" hoặc "chase card"". Từ năm 1995 đến năm 2001, Công ty Decipher đã có giấy phép cho sản xuất một trò chơi thẻ sưu tập dựa trên Star Wars; Star Wars Collectible Card Game''(còn được gọi là SWCCG).

Tham khảo
Ghi chú

Tham khảo

Đọc thêm

 Star Wars, tôn giáo và triết lý

 Ảnh hưởng của Joseph Campbell trên Star Wars

Liên kết ngoài

 Star Wars Map – 2020 official; HiRez; WebSite

Phim sử thi của Mỹ
Thương hiệu truyền thông đại chúng được giới thiệu năm 1977
Chính trị trong các tác phẩm giả tưởng
Khoa học viễn tưởng
Khoa học kỳ ảo


title: Nyceryx eximia

text:
Nyceryx eximia là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Loài này có ở Panama, Costa Rica, Guatemala và México , cũng như Ecuador.

Chiều dài cánh trước khoảng 22-27.5 mm. Nó gần giống loài Nyceryx tacita.

Cá thể trưởng thành có lẽ mọc cánh quanh năm.

Phân loài
Nyceryx eximia eximia (Panama, Costa Rica, Guatemala và Mexico)
Nyceryx eximia occidentalis Cadiou & Haxaire, 1997 (Ecuador)

Chú thích

Tham khảo

Nyceryx


title: Metalimnophila mirifica

text:
Metalimnophila mirifica là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Metalimnophila
Limoniidae ở vùng Australasia


title: Cẩm Xuyên

text:
Cẩm Xuyên là một huyện ven biển thuộc tỉnh Hà Tĩnh, Việt Nam.

Vị trí địa lý
Huyện Cẩm Xuyên nằm ở phía đông nam của tỉnh Hà Tĩnh, có vị trí địa lý:

 Phía đông giáp huyện Kỳ Anh và Biển Đông
 Phía tây giáp huyện Hương Khê
 Phía nam giáp huyện Tuyên Hóa, tỉnh Quảng Bình
 Phía bắc giáp thành phố Hà Tĩnh và huyện Thạch Hà.

Trên bản đồ tỉnh Hà Tĩnh, Cẩm Xuyên nằm về phía đông nam của tỉnh, phía đông giáp huyện Kỳ Anh và biển Đông, phía bắc giáp thành phố Hà Tĩnh và huyện Thạch Hà, phía tây giáp huyện Hương Khê, phía nam giáp huyện Tuyên Hoá, tỉnh Quảng Bình.

- Điểm cực Nam là 18002'18'' vĩ Bắc, mốc là núi Cù Han, đỉnh cao 400m, thuộc xã Cẩm Thịnh, giáp giới với xã Kỳ Thượng (huyện Kỳ Anh) và 2 xã Hương Hoá, Kim Hoá (huyện Tuyên Hoá, tỉnh Quảng Bình).

- Điểm cực Bắc là 18020'51'' vĩ Bắc, mốc giới là điểm tiếp giáp giữa xóm Bắc Hoà (xã Cẩm Hoà) với biển Đông và xóm Đông Bàn (xã Thạch Văn, Thạch Hà).

- Điểm cực Tây là 105051'17'' kinh Đông, mốc giới là núi My Ôn, đỉnh cao 238m thuộc xã Cẩm Mỹ, giáp với 2 xã Hương Trạch và Lộc Yên (huyện Hương Khê).

- Điểm cực Đông trên đất liền là 106009'13'' kinh Đông, mốc giới là núi Ba Cội, đỉnh cao 400m, thuộc thôn Bắc Lĩnh (xã Cẩm Lĩnh), giáp với biển Đông và thôn Trung Kiên (xã Kỳ Xuân, huyện Kỳ Anh).

Tổng diện tích tự nhiên của huyện Cẩm Xuyên là 639,28 km², là huyện có diện tích lớn thứ ba trong số 13 đơn vị hành chính cấp huyện trực thuộc tỉnh Hà Tĩnh, xếp sau các huyện Hương Khê (1241 km²) và Hương Sơn (950 km²).

Dân số toàn huyện tính đến ngày 01/4/2019 là 149.313 người (74.982 nam, 74.331 nữ với 14.087 dân cư thành thị và 135.226 dân cư nông thôn;  9,1% dân số theo đạo Thiên Chúa.
Đây cũng là địa phương có dự án Đường cao tốc Hàm Nghi – Vũng Áng đi qua đang được xây dựng.

Hành chính
Huyện Cẩm Xuyên có 23 đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc, bao gồm 2 thị trấn: Cẩm Xuyên (huyện lỵ), Thiên Cầm và 21 xã: Cẩm Bình, Cẩm Duệ, Cẩm Dương, Cẩm Hà, Cẩm Hưng, Cẩm Lạc, Cẩm Lĩnh, Cẩm Lộc, Cẩm Minh, Cẩm Mỹ, Cẩm Nhượng, Cẩm Quan, Cẩm Quang, Cẩm Sơn, Cẩm Thạch, Cẩm Thành, Cẩm Thịnh, Cẩm Trung, Cẩm Vịnh, Nam Phúc Thăng, Yên Hòa.

Lịch sử
- Thời Hùng Vương (Thế kỷ thứ VII-258 TCN), nước Việt Thường Thị được chia làm 2 bộ là Việt Thường và Cửu Đức. Địa phận của bộ Việt Thường là vùng Nam Hà Tĩnh, trong đó có Cẩm Xuyên ngày nay.

- Thời Triệu Đà trị vì (208-111 TCN) và nhà Hán đô hộ (111 TCN-220), nước Nam Việt được chia làm 7 quận, quận Cửu Chân có 5 huyện, trong đó huyện Hàm Hoan nằm ở cực Nam. Vùng Cẩm Xuyên ngày nay thuộc huyện Hàm Hoan lúc đó.

- Thời Ngô (Tam Quốc, 220-280), Lưỡng Tấn (265-420) và các triều đại Tống, Tề, Lương (420-557), nước ta chia làm 6 quận, vùng Hà Tĩnh thuộc quận Cửu Đức với 8 huyện. Vùng nam Hà Tĩnh ứng với huyện Nam Lăng.

- Thời nhà Tuỳ đô hộ (581-618), nước ta bị chia làm 7 quận, trong đó quận Nhật Nam thuộc Nghệ An - Hà Tĩnh ngày nay. Huyện Việt Thường là một trong 8 huyện của quận Nhật Nam nằm phía Đông Nam Hà Tĩnh, đất Cẩm Xuyên lúc đó thuộc huyện Việt Thường.

- Thời nhà Đường đô hộ (618-905), nước ta chia thành 12 quận và 14 châu, trong đó vùng đất Nghệ -Tĩnh ngày nay là châu Hoan, đất Cẩm Xuyên vẫn thuộc huyện Việt Thường.

- Hơn một thế kỷ từ Họ Khúc (905-917), Nhà Ngô (939-967) đến Nhà Đinh (968-980) là thời kỳ chuyển giao lịch sử từ bị đô hộ sang độc lập, không có sử liệu về lịch sử hành chính nước ta.

- Thời Tiền Lê (Lê Đại Hành, 980-1009) diễn ra việc sắp xếp lại hành chính trong cả nước, riêng vùng Hà Tĩnh lúc đó có châu mới Thạch Hà, đất Cẩm Xuyên thuộc về châu Thạch Hà.

- Thời nhà Lý: Năm 1036, châu Hoan được đổi thành châu Nghệ An. Các đơn vị hành chính cấp dưới vẫn giữ nguyên.

- Thời nhà Trần: Năm 1242 châu Nghệ An đổi thành phủ Nghệ An với 5 châu trực thuộc. Vùng Nam Hà Tĩnh thuộc châu Nam Tĩnh, dưới có 4 huyện: Hà Hoàng, Bài Thạch, Hà Hoa và Kỳ La. Huyện Kỳ La có địa phận tương ứng với đất huyện Cẩm xuyên ngày nay (Kỳ La là tên gọi của vùng cửa Nhượng ngày xưa, lúc đầu người Việt cổ gọi là Kẻ La, khi người Hán tràn xuống gọi chệch thành Cơ La rồi đổi thành Kỳ La). Năm 1397, Nhà Trần đổi phủ Nghệ An thành trấn Lâm An, cho nhập hai huyện Hà Hoa với Kỳ La thành huyện Kỳ Hoa.

- Thời thuộc Minh (1407-1428), nhà Minh đổi nước ta thành quận Giao Chỉ, dưới quận có phủ, châu và huyện. Năm 1419, đặt phủ Hà Hoa gồm hai huyện Thạch Hà và Kỳ Hoa.

-Thời Hậu Lê (1428-1788): Nhà Hậu Lê không có những thay đổi lớn về hệ thống hành chính. Suốt từ thế kỷ XV đến thế kỷ XVII đất Cẩm Xuyên vẫn thuộc huyện Kỳ Hoa, phủ Hà Hoa.

- Thời Nguyễn (1802-1945): Năm 1831 trấn Nghệ An được chia thành 2 tỉnh là Nghệ An và Hà Tĩnh. Năm 1837, huyện Kỳ Hoa được tách làm 2 huyện là Kỳ Hoa và Hoa Xuyên. Tên gọi Hoa Xuyên có lẽ được đặt do ghép tên của 2 tổng là Hoa Duệ và Lạc Xuyên (trong số 4 tổng) thuộc huyện này.

Năm 1841, Minh Mạng vì kỵ húy đã cho đổi Kỳ Hoa thành Kỳ Anh và Hoa Xuyên thành Cẩm Xuyên. Cũng năm này phủ Hà Hoa đổi thành phủ Hà Thanh gồm 3 huyện Kỳ Anh, Cẩm Xuyên, Thạch Hà.

Các đơn vị hành chính cấp dưới:

Huyện Cẩm Xuyên khi mới thành lập có 4 tổng là Hoa Duệ (Mỹ Duệ), Lạc Xuyên, Thổ Ngõa và Vân Tán.

Tổng Hoa Duệ có các xã: Hoa Duệ, Hương Duệ, Quan Duệ, Hương Cần,  Tam Lộng, Thạch Lâu, Vịnh Lại và vạn A Mè.

  Tổng Vân Tán có các xã: Vân Tán, Nhược Thạch, Quyết Nhược, Thạch Khê Thượng, Thạch Khê Trung, Thạch Khê Hạ, Vân Phong, Cẩm Bào, Hải An,    Hoa Hương, Kỳ La, trại Tuấn Nghĩa và phường Giang Phái.

Tổng Thổ Ngõa có các xã:  Ngoã Cầu, Thổ Ngoã,  Phượng Hoàng.

Tổng Lạc Xuyên có các xã:  Dư Lạc, Lạc Xuyên, Hoá Dục, Nhượng Bạn, Tư Dung.

Sau Cách mạng Tháng Tám (1945) huyện Cẩm Xuyên chia làm 15 xã: Cẩm Vân, Đại Thành, Hà Huy Tập, Mỹ Duệ, Nam Dương, Nam Lạc, Ngũ Phúc, Nguyễn Đình Liện, Nhượng Bạn, Quang Huy, Tam Quan, Thạch Lâu, Trung Lạc, Vĩnh Lại, Yên Hòa.

Năm 1954 huyện Cẩm Xuyên lại chia làm 27 xã với chữ đầu là "Cẩm": Cẩm Bình, Cẩm Duệ, Cẩm Dương, Cẩm Hà, Cẩm Hoà, Cẩm Huy, Cẩm Hưng, Cẩm Lạc, Cẩm Lĩnh, Cẩm Long, Cẩm Lộc, Cẩm Minh, Cẩm Mỹ, Cẩm Nam, Cẩm Nhượng, Cẩm Phúc, Cẩm Quan, Cẩm Quang, Cẩm Sơn, Cẩm Thạch, Cẩm Thành, Cẩm Thăng, Cẩm Tiến, Cẩm Trung, Cẩm Thịnh, Cẩm Vịnh, Cẩm Yên.

Từ năm 2020 huyện Cẩm Xuyên có 2 thị trấn: Thị trấn Cẩm Xuyên, Thị trấn Thiên Cầm và 21 xã: Cẩm Bình, Cẩm Duệ, Cẩm Dương, Cẩm Hà, Cẩm Hưng, Cẩm Lạc, Cẩm Lĩnh, Cẩm Lộc, Cẩm Minh, Cẩm Mỹ, Cẩm Nhượng, Cẩm Quan, Cẩm Quang, Cẩm Sơn, Cẩm Thạch, Cẩm Thành, Cẩm Trung, Cẩm Thịnh, Cẩm Vịnh, Nam Phúc Thăng, Yên Hòa.

Một số thay đổi đơn vị hành chính cấp dưới của Huyện Cẩm Xuyên như sau:

Ngày 17 tháng 5 năm 1986, thành lập thị trấn Cẩm Xuyên trên cơ sở 91,5 ha diện tích tự nhiên với 130 nhân khẩu của xã Cẩm Tiến; 52 ha diện tích tự nhiên với 130 nhân khẩu của xã Cẩm Quan và 3.783 nhân khẩu là cán bộ, công nhân viên Nhà nước.

Ngày 19 tháng 11 năm 1997, sáp nhập xã Cẩm Tiến vào thị trấn Cẩm Xuyên.

Ngày 3 tháng 10 năm 2003, thành lập thị trấn Thiên Cầm trên cơ sở toàn bộ diện tích và dân số của xã Cẩm Long.

Ngày 21 tháng 11 năm 2019, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 819/NQ-UBTVQH14 về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã thuộc tỉnh Hà Tĩnh (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1 tháng 1 năm 2020). Theo đó:
Sáp nhập ba xã Cẩm Nam, Cẩm Phúc, Cẩm Thăng thành xã Nam Phúc Thăng
Sáp nhập xã Cẩm Yên và xã Cẩm Hòa thành xã Yên Hòa
Sáp nhập xã Cẩm Huy vào thị trấn Cẩm Xuyên.

Truyền thống văn hóa
Các vị Khoa bảng đất Cẩm Xuyên:

Các vị đỗ đại khoa.

1. Dương Chấp Trung (1414-1469), người xã Sài Xuyên nay là xã Cẩm Minh,  đỗ Hoàng giáp khoa Mậu Thìn (1448) lúc 34 tuổi. Làm quan đến chức Tả thị lang. Đền thờ ông tại xã Cẩm Minh đã được tại thiết và xếp hạng Di tích LS-VH cấp tỉnh năm 2017.

2. Lê Tự (1466- ?), người thôn Lai Trung, xã Ngõa Kiều, tổng Thổ Ngõa, nay là xã Cẩm Thịnh, đỗ Tiến sĩ khoa Kỷ Mùi (1499) lúc 34 tuổi, làm quan đến chức Thượng thư. Ông có công tổ chức khai khẩn hàng trăm mẫu ruộng rồi sung làm công điền.

3. Biện Hoành  (?)  người xã Hoa Duệ, nay là xã Cẩm Duệ, đỗ Đệ Nhị giáp (Hoàng giáp) khoa Giáp Dần (1554), làm quan đến chức Hiến sát sứ Thuận Hoá.

4. Lê Phúc Nhạc (1553-?), người xã Dư Lạc, nay là xã Cẩm Lạc, đỗ Nhất giáp khoa Đinh Sửu (1577) lúc 25 tuổi, làm quan đến Hữu thị lang bộ Lễ.

Các vị đỗ Hương khoa:

2      vị đỗ Hương cống Thời Lê

1. Hoàng Công Minh, người thôn Lỗ Khê, nay là xã Cẩm Nam (không rõ khoa thi), làm quan đến chức Sơn phòng sứ.

2. Hà Huy Kiểu, người thôn Kim Nặc, nay là xã Cẩm Hưng (đỗ khoa thi năm Kỷ Hợi-1779), Triều liệt đại phu, Lễ khoa cấp sự trung, tước Tử.

12 vị đỗ Cử nhân thời Nguyễn:

1. Nguyễn Xuân Cảnh người thôn Yên Ốc, xã Quyết Nhược nay thuộc xã Cẩm Bình, đỗ Cử nhân khoa Ất Dậu (1825) làm quan Phủ thừa phủ Thừa Thiên.

2. Nguyễn Xuân Thức, người thôn Yên Ốc, nay thuộc xã Cẩm Bình, đỗ Cử nhân khoa Tân Mão (1831) làm quan với hàm Thị độc.

3. Hà Huy Nhiếp, người xã Thổ Ngoạ, nay là xã Cẩm Hưng, đỗ Cử nhân khoa Quý Mão (1843), làm quan đến Tri huyện.

4. Đỗ Đình Hiệu  (sau đổi là Đỗ Đình Vĩnh) người xã Thổ Ngõa, nay là xã Cẩm Hưng, đỗ Cử nhân khoa Bính Ngọ (1846) làm Chủ sự.

5. Hà Huy Phẩm, người xã Thổ Ngoạ,  nay là xã Cẩm Hưng, đỗ Cử nhân khoa Mậu Ngọ (1858) làm Đốc học.

6. Hoàng Lý, người tổng Vân Tán (không rõ làng), đỗ Cử nhân khoa Đinh Mão (1867).

7. Bùi Suyền, người xã Mỹ Duệ nay là xã Cẩm Duệ, đỗ Cử nhân khoa Mậu Thìn (1868).

8. Bùi Đạt, người làng Quy Vinh, thuộc xã Cẩm Duệ ngày nay, đỗ Cử nhân khoa Kỷ Mão (1879).

9. Võ Phương Trứ, người xã Mỹ Duệ, nay là xã Cẩm Duệ, đỗ Cử nhân khoa Đinh Dậu năm Thành Thái thứ 9 (1897) lúc 27 tuổi. Làm Biên tu Quốc sử quán.

10. Hà Huy Đỉnh, người xã Thổ Ngoạ, nay là xã Cẩm Hưng, đỗ Cử nhân khoa Quý Mão (1903) lúc đã 63 tuổi.

11. Đỗ Văn Bính, người làng Khả Luật, nay là xã Cẩm Hưng, đỗ Cử nhân khoa Nhâm Tí (1912) lúc 39 tuổi.

12. Nguyễn Gia Hưởng người làng Yên Dưỡng, tổng Vân Tán, nay là xã Cẩm Yên, đỗ Cử nhân khoa Ất Mão (1915) lúc 25 tuổi.

Các vị Tạo sĩ

Cẩm Xuyên có 6 vị (Tiến sĩ võ khoa dưới Thời Lê), quê đều xã Hương Duệ, nay là xã Cẩm Thành.

1. Nguyễn Đình Thạch (đỗ khoa Quý Sửu -1733)

2. Nguyễn Đình Chữ (đỗ khoa Kỷ Mùi-1739)

3. Nguyễn Đình Quyền (đỗ khoa Qúy Hợi- 1743)

4. Nguyễn Đình Khanh (đỗ khoa Đinh Sửu-1757)

5. Nguyễn Đình Cẩn (đỗ khoa Kỷ Hợi-1779)

6. Nguyễn Cử Tướng (quan Cử, khoa thi Mậu Thân ?)
 Chùa Yên Lạc: ở xã Cẩm Nhượng là một công trình kiến trúc nghệ thuật
(Đã được Bộ Văn hóa- thông tin cấp bằng chứng nhận "Di tích lịch sử, văn hóa" cấp Quốc gia số 3211/BT-QD (12/12/94))
 Nhà lưu niệm Tổng Bí thư Hà Huy Tập: Xã Cẩm Hưng.

 Khu nghỉ mát Thiên Cầm
 Hồ Kẻ Gỗ và khu bảo tồn thiên nhiên Kẻ Gỗ.
 Công trình kiến trúc nghệ thuật quốc gia AM THÁP Cẩm Duệ (tại thôn quang trung Cẩm Duệ).
 Đền Nguyễn Biên ở xã Cẩm Huy: Danh nhân lịch sử- Văn hóa thế kỷ 15.
 Đền Lùm Sò (thôn Tân Hòa), đền Nha Quan (Tân Hòa), đền Pháp Hải (Hữu Hòa) Cẩm Hòa -Cẩm Xuyên- Hà Tĩnh
 Ngoài ra các xã có rất nhiều đền chùa bị thu gom tượng phật, đập phá, triệt hạ sau cách mạng tháng 8 nhất là thời kỳ những năm 1960. Đây là thời kì nhầm lẫn tai hại giữa mê tín di đoan và đời sống tâm linh của những người cách mạng vì vậy ngày nay xứ này rất hiếm đền chùa.
 Cầu Rác (Cẩm Trung), Cầu Họ (Cẩm Hưng), Cầu Na, Cầu Kho (Cẩm Thành) là những trận địa vô cùng ác liệt đã đi vào lịch sử của quân và dân Cẩm Xuyên trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, để bảo vệ tuyến đường huyết mạch chi viện cho chiến trường miền Nam.
 Đình Hát: thuộc xóm Yên Lạc, xã Cẩm Yên, ngày xưa là nơi tổ chức các buổi hát ví của làng và cũng là nơi tổ chức lễ cúng tế cầu an, sinh hoạt cộng đồng của làng Yên Dượng. Trong những 1930 - 1931 Pháp đã đóng đồn ở đây hòng đàn áp phong trào cách. Tại đây cũng là nơi tụ họp của các vị cách mạng tiền bối trong phong trào cách mạng ba mươi, ba mốt của nhân dân Cẩm Xuyên.
 Giếng Vàng: thuộc xóm Gia Hội nay thuộc xã Cẩm Tiến (thị trấn Cẩm Xuyên). Giếng được đào dưới chân cồn cát trắng, nước giếng trước kia nỗi tiếng là tốt: trong suốt, không mùi, vị nhạt. Nước có tỷ trọng nhẹ, có thể pha vào rượi mà không cần phải lọc. Nơi đây trong thời kỳ chiến tranh chống Mỹ là một trận địa pháo cao xạ bảo vệ Cầu Họ, nhiều chiến sĩ bộ đội, dân quân đã anh dũng hy sinh tại đây, ngay trên sân gếng.

Lễ hội truyền thống
Ở xã Cẩm Nhượng có các Lễ hội lớn tổ chức hàng năm như sau:
 Hội Hạ Thủy
- Thời gian: Sau Tết Nguyên đán.
- Đặc điểm: Nhân dân trong vùng tổ chức lễ hạ thủy, cầu thần biển giúp cho ngư dân thuận buồm xuôi gió và hứa hẹn một mùa đánh bắt được nhiều tôm cá..
 Hội đua thuyền
- Thời gian: Mồng 4 Tết nguyên đán và các ngày lễ lớn trong năm.
 - Đặc điểm: Hội đua thuyền được tổ chức nhằm chọn ra những tay đua cừ khôi và rèn luyện sức khỏe cho dân vùng sông nước; đồng thời là truyền thống của nhân dân địa phương để cầu yên xóm làng.
 Hội Nhượng bạn
- Thời gian: 30/6 âm lịch.

- Đặc điểm: Dựng đàn lễ ở bên sông, dâng hương, cầu khấn.
 Cờ người: tổ chức từ 2 đến sáng mùng 5 tết, các thôn xóm chọn những trai thanh nữ tú, những người có hình thể đẹp đứng cầm quân cờ. Các tay cao cờ thách đấu với nhau, phần thưởng của các trận thắng là những tràng pháo tay hay những lời thán phục. Hội chơi cờ thường được tổ chức trên các bãi đất trống đẹp đẽ hay các sân rộng, người xem đông vui, hồ hỡi và cổ vũ nhiệt tình.
Đặc sản:

- Bánh tráng Đông Hà (Cẩm Hà) nổi tiếng với vị thơm ngon, dòn.Thôn Đông Hà (Cẩm Hà) là nơi làm bánh tráng nổi tiếng xưa nay.Bánh tráng kẹp cá ngần, chấm với nước mắm Cẩm Nhượng có hòa ít ớt bột, ăn kèm với rau kinh giới thì thật là ngon miệng và bổ dưỡng, chỉ ăn một lần là sau còn nhớ mãi.
 - Rượu Cẩm Yên: loại rượu nếp có mùi thơm đặc biệt, vị cay nhưng khi nhấp lại cảm giác ngọt, trong suốt, hơi sánh (nên được gọi là rượu côộc tóc - gốc rạ). Rượu có nồng độ từ 40 - 60 độ, uống say nhưng khi tỉnh, người cảm thấy khoan khoái, dễ chịu. Rượu được nấu bằng thứ nếp đặc sản. Lúa nếp chỉ xay bóc vỏ trấu (gạo nếp lứt), nấu cơm bằng nước Giếng Ngoài (hay nước mưa), ủ men thuốc bắc gia truyền. Chọn ngày ủ men có thời tiết đẹp (không nóng quá cũng không lạnh quá). Rượu nấu để càng lâu uống càng thích. Rượu nếp Cẩm Yên mà nhắm với nham côộc chuối thì thật là tuyệt vời.
 - Khoai lang Mục Bài (xã Cẩm Hòa): loại khoai có củ to, vỏ màu tím, trồng trên đất cát, thu hoạch vào mùa hè. Khoai khi nấu chín thì rất bở và nhiều bột trắng, đặc biệt có mùi thơm hấp dẫn, vị bùi, ngọt và hơi béo. Khoai mà ăn cùng với cá trích tươi, cắn ngang con thì thật là thú vị. Nhiều người ăn khoai Mục Bài da dẻ trở nên hồng hào và tươi tắn. Ngày xưa loại khoai lang này là đặc sản tiến vua.

Giáo xứ
 Xứ Quèn Đông: thuộc xã Cẩm Lộc, là một xứ nổi tiếng về bình dân học vụ và tôn thờ Thiên Chúa.
 Giáo xứ Ngô Xá thuộc xã Cẩm Quang là một xã có truyền thống đạo lâu đời, con người ở nơi đây giàu lòng yêu thương người, sống rất chân tình.
 Giáo xứ Vạn Thành thuộc xã Cẩm Thạch.
 Giáo xứ Nhượng Bạn thuộc xã Cẩm Nhượng.
 Giáo xứ Vĩnh Phước thuộc xã Nam Phúc Thăng.
 Giáo xứ Mỹ Hòa thuộc xã Yên Hòa.
 Giáo xứ Lạc Sơn thuộc xã Cẩm Minh là một xã đang phát triển mạnh hiện nay.

Chú thích

Tham khảo

Huyện duyên hải Việt Nam


title: Quận Kankakee, Illinois

text:
Quận Kankakee là một quận thuộc tiểu bang Illinois, Hoa Kỳ.
Quận này được đặt tên theo. Theo điều tra dân số của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2000, quận có dân số người. Quận lỵ đóng ở.

Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có diện tích km2, trong đó có km2 là diện tích mặt nước.

Các xa lộ chính

Quận giáp ranh

Thông tin nhân khẩu
Theo điều tra dân số  năm 2000, quận đã có dân số 103.833 người, 38.182 hộ gia đình, và 26.765 gia đình sống trong quận hạt. Mật độ dân số là 153 người trên một dặm Anh vuông (59/km ²). Có 40.610 đơn vị nhà ở mật độ trung bình là 60 trên một dặm Anh vuông (23/km ²). Cơ cấu chủng tộc của dân cư sinh sống trong quận bao gồm 79,89% người da trắng, 15,47% da đen hay Mỹ gốc Phi, 0,18% người Mỹ bản xứ, 0.68% châu Á, Thái Bình Dương 0,02%, 2,38% từ các chủng tộc khác, và 1,38% từ hai hoặc nhiều chủng tộc. 4,78% dân số là người Hispanic hay Latino thuộc một chủng tộc nào. 21,3% là người gốc Đức, Ailen 9,9%, Pháp 8,7%, 6,6% và 5,4% người Mỹ gốc tiếng Anh theo điều tra dân số năm 2000. 94,1% nói người gốc Anh và 4,3% tiếng Tây Ban Nha là ngôn ngữ đầu tiên của họ.

Có 38.182 hộ, trong đó 34,40% có trẻ em dưới 18 tuổi sống chung với họ, 52,80% là đôi vợ chồng sống với nhau, 13,10% có nữ hộ và không có chồng, và 29,90% là không lập gia đình. 24,90% hộ gia đình đã được tạo ra từ các cá nhân và 10,40% có người sống một mình 65 tuổi hoặc lớn hơn. Cỡ hộ trung bình là 2,61 và cỡ gia đình trung bình là 3,12.

Tháp tuổi dân cư sinh sống trong quận với tỷ lệ như sau: 27,10% dưới độ tuổi 18, 9,70% 18-24, 28,20% 25-44, 22,00% từ 45 đến 64, và 13,10% từ 65 tuổi trở lên người. Độ tuổi trung bình là 35 năm. Đối với mỗi 100 nữ có 95,60 nam giới. Đối với mỗi 100 nữ 18 tuổi trở lên, đã có 91,90 nam giới.

Thu nhập trung bình cho một hộ gia đình trong quận đã đạt mức USD 41.532, và thu nhập trung bình cho một gia đình là USD 48.975. Phái nam có thu nhập trung bình USD 37.776 so với 25.287 USD của phái nữ. Thu nhập bình quân đầu người đạt mức 19.055 USD. Có 8,70% của các gia đình và 11,40% dân số sống dưới mức nghèo khổ, bao gồm 15,60% những người dưới 18 tuổi và 7,20% của những người 65 tuổi hoặc hơn.

Tham khảo

Quận của Illinois

Illinois 1853
Khu dân cư thành lập năm 1853


title: Consell

text:
Consell là một đô thị trên đảo Mallorca, thuộc quần đảo Baleares, Tây Ban Nha.

Tham khảo

Đô thị ở Mallorca
Khu dân cư ở Mallorca


title: Halictus nuristanicus

text:
Halictus nuristanicus là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Pesenko mô tả khoa học năm 2005.

Chú thích

Tham khảo

Halictus
Động vật được mô tả năm 2005


title: Samouillan

text:
Samouillan  là một xã thuộc tỉnh Haute-Garonne trong vùng Occitanie tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 350 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Haute-Garonne


Giải của Hiệp hội phê bình phim Los Angeles cho phim ngoại ngữ hay nhất là một giải của Hiệp hội phê bình phim Los Angeles dành cho phim không nói tiếng Anh, được bầu chọn là hay nhất trong năm.

Các phim đoạt giải

Thập niên 1970

Thập niên 1980

Thập niên 1990

Thập niên 2000

Tham khảo

Giải thưởng của Hiệp hội phê bình phim Los Angeles
Giải thưởng điện ảnh cho phim ngoại ngữ xuất sắc nhất


title: Allogamus dacicus

text:
Allogamus dacicus là một loài Trichoptera trong họ Limnephilidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Trichoptera miền Cổ bắc
Allogamus


title: Winx Club: El secreto del reino perdido

text:
Winx Club - Il Segreto del Regno Perduto (tiếng Anh: Winx Club: The Secret of the Lost Kingdom, tạm dịch là: Bí Mật của Vương quốc bị Lãng Quên) là một bộ phim CGI của Italia dựa vào series phim hoạt hình Winx Club, diễn ra sau sự kiện season 3. Phim đã được phát hành vào ngày 30 tháng 11 năm 2007 tại các rạp ở Italia. Rainbow S.p.A đem bộ phim tới tham dự liên hoan phim Cannes vào năm 2007. Ca sĩ người Australia Natalie Imbruglia hát bài hát nhạc nền của bộ phim, "All the Magic". Bộ phim đã được phát hành trên DVD ở Italia đầu tháng 3 năm 2008, và ở Singapore tại các rạp vào 20 tháng 11 năm 2008.

Cốt truyện

Câu chuyện bắt đầu vào một thời điểm nào đó sau phần 3 với Valtor (hay Baltor trong phiên bản 4Kids) bị đánh bại và Magical Dimension hiện nay đã an toàn. Bloom và những người bạn của cô quyết định lên đường tìm kiếm bố mẹ của Bloom, Oritel và Marion, khám phá bí mật của vương quốc đã bị lãng quên Domino (còn gọi là Spark, quê hương Bloom), nơi thay đổi cuộc đời của Bloom mãi mãi. Các cô gái tìm gặp Hagen, người thợ rèn đã rèn thanh kiếm của vua Oritel mà được đồn rằng không thể tách rời khỏi chủ nhân của nó. Ông đồng ý giúp, nhưng, sau một chiến dịch nhỏ, Hagen cho rằng ông ta không có cách nào để giúp. Chán nản, Bloom trở về Trái Đất. Rồi một đêm,trong giấc mơ, cô gặp chị cô, Daphne, người trao cho Bloom chiếc mặt nạ giúp Bloom nhìn thấy Domino như trước khi bị tàn phá. Sau đó, họ đến Obsidian Dimension, chạm trán một phù thủy có tên là Mandragora. Bloom phát hiện ra Marion, vợ của Oritel (tức là mẹ của Bloom), đã tự nhốt mình vào thanh kiếm mà Hagen đã chế tạo trước khi bị kẹt vào Obsidian Dimension. Cách duy nhất để cứu cả vương quốc là để cho một vị vua cầm thanh kiếm và khôi phục toàn bộ vương quốc. Điều ngạc nhiên của Bloom là, Sky—người tiết lộ rằng anh đang là một vị vua thực tập của Eraklyon, đã làm được điều này. Bloom cuối cùng đoàn tụ với bố mẹ đẻ và Domino đã được hồi sinh.

Đến đoạn kết của bộ phim, người ta tiết lộ rằng do phá huỷ Obsidian Dimension, the Winx vô tình thả tự do 3 phù thủy cổ xưa. Họ hợp tác với Trix (Icy,Darcy, và Stormy), Họ không xuất hiện vào phần 4 nhưng điều này vẫn có thể đóng một vai trò nhất định trong bộ phim thứ hai (dự kiến vào Giáng Sinh 2009).

Lồng tiếng
Phân phối

Chỉ trong tuần công chiếu đầu tiên, bộ phim đã thu về 1,979,972 euro ($3,074,695.84 US). Hơn nữa, đây là sự khởi đầu lớn nhất đối với một bộ phim hoạt hình tại Italia. Bộ phim có 420,000 khán giả tại 665 rạp chiếu phim  và đã thu được 5 triệu euro lợi nhuận.

DVD
Bộ phim được phát hành trên DVD tại Italia vào tháng 3 năm 2008, với tiếng Italia. Bản phát hành tại Đức bao gồm 2 ngôn ngữ, cả tiếng Đức và tiếng Anh.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang chính thức của phim

Phim năm 2007
Phim phỏng theo hoạt hình
Hoạt hình Italia
Winx Club
Phim với các sự vật được nhân hoá
Phim Ý


title: Caral

text:
Caral, hay Caral-Chupacigarro, từng là một điểm dân cư lớn nằm ở thung lũng Supe, gần Supe, thuộc tỉnh Barranca, Peru, cách Lima khoảng  về phía bắc. Caral là thành phố cổ nhất châu Mỹ và là một địa điểm nghiên cứu nổi tiếng về nền văn minh Norte Chico. Thành phố đã được UNESCO công nhận là Di sản thế giới vào năm 2009.

Lịch sử
Caral được định cư vào khoảng giữa thế kỷ 26 đến 20 trước Công nguyên với diện tích hơn . Caral được các nhà khai quật mô tả là trung tâm đô thị lâu đời nhất ở châu Mỹ, tuyên bố này sau đó bị thách thức vì có thêm các địa điểm cổ đại khác được tìm thấy gần đó, chẳng hạn như Bandurria. Thành phố này có sức chứa hơn 3.000 cư dân, là nơi được nghiên cứu tốt nhất và là một trong những địa điểm khảo cổ nền văn minh Norte Chico lớn nhất được biết đến.

Tham khảo

Di sản thế giới tại Peru
Kim tự tháp Peru
Nền văn minh Andes


title: Chuột hươu bé

text:
Chuột hươu bé (danh pháp hai phần: Niviventer fulvescens) là loài gặm nhấm thuộc họ Chuột (Muridae). Chúng phân bố ở Bangladesh, Campuchia, Trung Quốc, Ấn Độ, Indonesia, Lào, Malaysia, Nepal, Pakistan, Thái Lan và Việt Nam.

Tham khảo

 Musser G., Lunde D., Aplin K. & Molur S. 2008. Niviventer fulvescens. 2008 IUCN Red List of Threatened Species. Truy cập ngày 9 tháng 6 năm 2009.
 Musser G. G. và M. D. Carleton. 2005. Superfamily Muroidea. Tr. 894-1531 trong Mammal Species of the World a Taxonomic and Geographic Reference. D. E. Wilson và D. M. Reeder (chủ biên). Nhà in Đại học Johns Hopkins, Baltimore.

F
Động vật có vú Nepal
Động vật có vú Pakistan
Động vật gặm nhấm Malaysia
Động vật gặm nhấm Myanmar
Động vật gặm nhấm Thái Lan
Động vật gặm nhấm Trung Quốc
Động vật gặm nhấm Việt Nam
Động vật được mô tả năm 1847
Động vật gặm nhấm Ấn Độ
Động vật gặm nhấm Indonesia
Động vật gặm nhấm Lào


title: Nomada thersites

text:
Nomada thersites là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Schmiedeknecht mô tả khoa học năm 1882.

Chú thích

Tham khảo

Nomada
Động vật được mô tả năm 1882


title: Ypsolopha satellitella

text:
Ypsolopha satellitella là một loài bướm đêm thuộc họ Ypsolophidae. Nó được tìm thấy ở Turkmenistan và Kyrghyzstan.

Sải cánh dài 23–25 mm.

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài
lepiforum.de

Ypsolopha


title: San Floriano del Collio

text:
San Floriano del Collio (tiếng Slovenia: Števerjan) là một đô thị ở tỉnh Gorizia thuộc vùng Friuli-Venezia Giulia, nằm ở vị trí cách khoảng 40 km về phía tây bắc của Trieste và khoảng 6 km về phía tây bắc của Gorizia, on the border with Slovenia. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 807 người và diện tích là 10,6 km². Dân cư ở đây chủ yếu là người Slovenia.

Đô thị San Floriano del Collio có các frazioni (đơn vị cấp dưới, chủ yếu là thôn làng) Bukouje, Giasbana, Uclanzi, Scedina, và Valerisce.

San Floriano del Collio giáp các đô thị sau: Brda (Slovenia), Capriva del Friuli, Cormons, Gorizia, Mossa.

Biến động dân số

Tham khảo

Xem thêm
Julian March
Gorizia and Gradisca
Slovene Lands

Đô thị tỉnh Gorizia


title: Boucardicus curvifolius

text:
Boucardicus curvifolius là một loài ốc có nắp, là động vật thân mềm chân bụng sống trên cạn thuộc họ Cyclophoridae.

Đây là loài đặc hữu của Madagascar. Môi trường sống tự nhiên của chúng là rừng khô nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất nơi sống.

Chú thích

Tham khảo
 Emberton, K.C. 2000. Boucardicus curvifolius. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 6 tháng 8 năm 2007.

Boucardicus
Động vật thân mềm Madagascar


title: Cá nhồng

text:
Họ Cá nhồng (danh pháp khoa học: Sphyraenidae) là một họ cá vây tia được biết đến vì kích thước lớn (một số loài có chiều dài tới 1,85 m (6 ft) và chiều rộng tới 30 cm (1 ft)) và có bề ngoài hung dữ. Các loài cánày có cơ thể thuôn dài, tương đối săn chắc, được che phủ bằng các vảy nhỏ và nhẵn. Chúng được tìm thấy trong các vùng nước đại dương khu vực cận nhiệt đới và nhiệt đới. Tất cả các loài đều thuộc chi Sphyraena. Một số tài liệu phân loại cá nhồng vào bộ Cá đối (Mugiliformes), và FishBase trước năm 2013 coi họ này thuộc về bộ Cá vược (Perciformes). Cụ thể xem thêm cây phát sinh chủng loài của nhóm gọi là "Thunniniformes" tại đây (lấy theo Carroll 1988, Nelson 1994 và Fierstine 2001) trong bộ Cá vược. Tuy nhiên, gần đây người ta coi là họ này xếp ở vị trí không xác định trong nhóm Carangimorphariae (= Carangimorpha/Carangaria).

Đặc điểm

Cá nhồng là cá có cơ thể thuôn dài với các quai hàm khỏe. Miệng rộng, hàm dưới hơi dài hơn hàm trên. Chúng có các răng khỏe, giống răng nanh. Các răng này không đều về kích thước và gắn với ổ răng tại các hàm trên vòm miệng. Đầu lớn, nhọn, có bề ngoài giống như đầu cá chó. Nắp mang không có gai và được che phủ bằng các vảy nhỏ. Hai vây lưng cách nhau xa, với vây lưng thứ nhất có 5 gai và vây lưng thứ hai có 1 gai và 9 tia vây mềm. Vây lưng thứ hai tương đương với vây hậu môn về kích thước và nằm gần đúng ngay phía trên nó (có thể về phía trước hoặc về phía sau một chút). Giác quan hông nổi rõ và kéo thẳng, dài từ đầu tới đuôi. Vây đuôi chẻ hoặc lõm hình lòng chảo. Nó gắn liền với một cuống đuôi to và mập. Các vây ngực nằm khá thấp ở hai bên hông. Bong bóng của chúng lớn.

Nói chung, màu sắc của cá nhồng là màu lục sẫm hay xám ở phía trên và màu trắng phấn ở phía dưới. Đôi khi có một hàng các sọc sẫm màu hay các đốm đen trên cả hai hông. Các vây có thể hơi vàng hay tối màu.

Chỉ một số loài cá nhồng có thể phát triển đến kích thước lớn. Đó là:
 Cá nhồng châu Âu (S. sphyraena), tìm thấy trong khu vực Địa Trung Hải và miền đông Đại Tây Dương;
 Cá nhồng lớn (S. barracuda), sinh sống trong khu vực duyên hải ở cả hai phía đông và tây Đại Tây Dương, Ấn Độ Dương, tây Thái Bình Dương;
 Cá nhồng California (S. argentea), sinh sống trong khu vực từ eo biển Puget về phía nam tới Cabo San Lucas;
 Cá nhồng vằn hay cá nhồng Ấn Độ (S. jello);
 Cá nhồng Commerson hay cá nhồng vây đen (S. commersoni).

Tập tính

Cá nhồng có thể bắt gặp ở dạng sống đơn độc hoặc thành bầy xung quanh các rạn san hô, nhưng cũng sinh sống ngoài biển khơi. Chúng là các loài cá săn mồi phàm ăn, săn theo kiểu phục kích hay nằm chờ. Chúng dựa vào sự bất ngờ và sự bùng nổ tốc độ trong thời gian ngắn (tới 43 km/h (27 dặm/h)) để bắt mồi thay vì khả năng dùng mưu mẹo.

Những con cá nhồng lớn ưa thích sống đơn độc hơn những con cá nhồng nhỏ. Chúng không lảng vảng gần để bảo vệ con của mình. Cá nhồng non và nhỏ thường xuyên tụ tập thành bầy. Thức ăn của chúng bao gồm nhiều loại cá. Những con cá nhồng lớn, khi đã no nê, có thể cố gắng dồn những con mồi vào vùng nước nông và canh giữ các con mồi này cho tới khi chúng lại cần ăn tiếp. Người ta cũng thấy cá nhồng lớn đôi khi ăn thịt cả cá nhồng bé.

Cá nhồng và con người
Giống như cá mập, cá nhồng từ lâu được người ta gán cho những hình ảnh xấu như là loại cá nguy hiểm cho con người. Người ta cũng thấy những con cá nhồng bơi theo các thợ lặn trong các rạn san hô, làm cho người ta cảm thấy không yên tâm, nhưng thực ra chúng không nguy hiểm nếu không bị kích động. Do cá nhồng cũng là những loài cá ăn xác thối nên chúng có thể nhầm các thợ lặn như là những con vật săn mồi to lớn và bơi theo để ăn những gì còn sót lại sau khi con vật săn mồi kia đã ăn.

Là những thợ săn ghê gớm, nên chúng có khả năng tự vệ tốt để chống lại con người nếu bị quấy rối. Việc săn bắt cá bằng lao móc cạnh cá nhồng cũng khá nguy hiểm, do chúng bị hấp dẫn bởi những con cá bị thương.

Cũng có một số trường hợp cá nhồng tấn công và cắn con người, nhưng khá hiếm và có lẽ là do thị lực kém của chúng. Nói chung, chúng sẽ ngừng lại sau cú đớp đầu tiên do con người không phải là thức ăn thông thường của chúng.

Việc đeo các đồ trang sức sáng màu và bóng khi bơi lội gần cá nhồng là không nên do chúng bị thu hút bởi các vật có khả năng phản chiếu ánh sáng.

Thực phẩm
Cá nhồng bị đánh bắt để làm thực phẩm và để giải trí. Trong vai trò của nguồn thực phẩm, người ta thường chế biến chúng thành cá phi lê hay thành miếng. Thịt cá nhồng có hương vị tương tự như cá ngừ hay cá hồi. Các loài cá nhồng có kích thước lớn, như cá nhồng lớn, trong một số khu vực có liên quan tới các vụ ngộ độc thực phẩm với độc tố ciguatoxin. Tại miền nam Nigeria, Tây Phi, cá nhồng đánh bắt được thường được hun khói để nấu các món xúp khác nhau. Lý do là thịt cá nhồng tươi rất mềm và bị nát hết trong xúp.

Cách đánh bắt
Cá nhồng cũng có thể đánh bắt bằng cách câu. Do chúng rất khỏe nên cần phải khá khéo léo mới có thể kéo chúng lên khỏi mặt nước.

Các loài
Hiện tại người ta ghi nhận 29 loài cá nhồng đã biết:
 Sphyraena acutipinnis Day, 1876: Cá nhồng vây chấm
 Sphyraena afra Peters, 1844: Cá nhồng Guinea
 Sphyraena arabiansis Abdussamad & Retheesh, 2015: Cá nhồng Ả Rập.
 Sphyraena argentea Girard, 1854: Cá nhồng Thái Bình Dương hay cá nhồng California
 Sphyraena barracuda (Edwards trong Catesby, 1771): Cá nhồng lớn
 Sphyraena borealis DeKay, 1842: Cá nhồng phương bắc
 Sphyraena chrysotaenia Klunzinger, 1884: Cá nhồng sọc vàng
 Sphyraena ensis Jordan & Gilbert, 1882: Cá nhồng Mexico
 Sphyraena flavicauda Rüppell, 1838:
 Sphyraena forsteri Cuvier, 1829: Cá nhồng mắt to
 Sphyraena guachancho Cuvier, 1829: Cá nhồng Guachanche
 Sphyraena helleri Jenkins, 1901: Cá nhồng Heller
 Sphyraena iburiensis Doiuchi & Nakabo, 2005
 Sphyraena idiastes Heller & Snodgrass, 1903: Cá nhồng bồ nông
 Sphyraena intermedia Pastore, 2009.
 Sphyraena japonica Cuvier, 1829: Cá nhồng Nhật Bản
 Sphyraena jello Cuvier, 1829: Cá nhồng vằn, cá nhồng sọc
 Sphyraena lucasana Gill, 1863: Cá nhồng Lucas
 Sphyraena novaehollandiae Günther, 1860: Cá nhồng Australia
 Sphyraena obtusata Cuvier, 1829: Cá nhồng đuôi vàng, cá nhồng tù
 Sphyraena picudilla Poey, 1860: Cá nhồng phương nam
 Sphyraena pinguis Günther, 1874: Cá nhồng đỏ
 Sphyraena putnamae Jordan & Seale, 1905: Cá nhồng răng cưa
 Sphyraena qenie Klunzinger, 1870: Cá nhồng vây đen
 Sphyraena sphyraena (L., 1758): Cá nhồng châu Âu
 Sphyraena stellata Morishita & Motomura, 2020
 Sphyraena tome Fowler, 1903.
 Sphyraena viridensis Cuvier, 1829: Cá nhồng miệng vàng
 Sphyraena waitii Ogilby, 1908.

Tại Việt Nam, theo Bách khoa Toàn thư, người ta đã đánh bắt được 4 loài cá nhồng, trong đó có cá nhồng vằn và cá nhồng đuôi vàng.

Chú thích

Tham khảo

 Labat Jean-Baptiste (1663-1738) Nouveau voyage Isles de l'Amerique, contenant l'histoire naturelle...l'origine, les mour, la religion, Paris, 1742.
 Norman Jr F.L.S. và Fraser FC, D.Sc., F.L.S.Field Book of Giant Fishes G.P. Putnam's Sons New York 1949.
 Rochefort Charles D. (1605-1683) Histoire naturelle et morale des illes Antilles de l'Amerique.
 Sloane Hans Sir (1660-1753), A voyage to the islands of Madera, Barbados, Nieves, S. Christophers and Jamaica London, Printed by BM for the author, 1707-1725.

Liên kết ngoài
 Trang về cá nhồng lớn  trên website của Viện bảo tàng lịch sử tự nhiên Florida.
 Trang về cá nhồng lớn.
 Mục từ Sphyraenidae trên Animal Diversity Web.

S
Động vật Bangladesh
Cá châu Á
Cá Malaysia
Cá Ấn Độ
Cá Bangladesh
Cá Pakistan
Cá ăn được
Cá thể thao


title: 1557

text:
Năm 1557 (số La Mã: MDLVII) là một năm thường bắt đầu vào thứ Sáu trong lịch Julius.

Sự kiện

Tháng 7
 Mạc Kính Điển cùng Phạm Quỳnh và Phạm Dao tiến đánh Nghệ An

Sinh

 15 tháng 2 - Vittoria Accoramboni, người Ý (mất 1585)
 24 tháng 2 - Mathias, Hoàng đế La Mã Thần thánh (mất 1619)
 31 tháng 5 - Sa hoàng Feodor I của Nga (mất 1598)
 16 tháng 8 - Agostino Carracci, họa sĩ và nghệ sĩ đồ họa Ý (mất 1602)
 19 tháng 8 - Frederick I, Công tước của Württemberg (mất 1608)
 16 tháng 9 - Jacques Mauduit, nhà soạn nhạc Pháp (mất 1627)
 Ngày chưa biết:
 Julius Caesar, thẩm phán và chính trị gia người Anh (mất 1636)
 Giovanni Croce, nhà soạn nhạc người Ý (mất 1609)
 Giovanni Gabrieli, nhà soạn nhạc Ý và organ (mất 1612)
 Balthasar Gérard, người ám át William I của Orange (mất 1584)
 Toda Katsushige, lãnh chúa Nhật Bản (mất 1600)
 Olaus Martini, Đức Tổng Giám mục của Uppsala (mất 1609)
 Thomas Morley, nhà soạn nhạc người Anh (mất 1602)
 Oda Nobutada, người Nhật Bản (mất 1582)

Mất
 Tháng 4: Lê Bá Ly (tướng lĩnh nhà Mạc và Lê)

Tham khảo

Năm 1557


title: Palaeorhiza amoena

text:
Palaeorhiza amoena là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Hirashima mô tả khoa học năm 1981.

Chú thích

Tham khảo

Palaeorhiza
Động vật được mô tả năm 1981


title: Blauta cauta

text:
Blauta cauta là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được LeConte miêu tả khoa học năm 1853.

Chú thích

Tham khảo

biologie|2011|11|12}}

Blauta


title: CNTM (định hướng)

text:
CNTM là một từ viết tắt. Có thể mang một trong các ý nghĩa dưới đây:
Canada's Next Top Model, chương trình truyền hình thực tế do Canada sản xuất,
China's Next Top Model, chương trình truyền hình thực tế do Trung Quốc sản xuất,
Consiliul National Al Tineretului Din Moldova, diễn đàn toàn quốc dành cho thanh thiếu niên của Moldovia.