title: Điện thoại di động

text:
Điện thoại di động (ĐTDĐ), còn gọi là điện thoại cầm tay,điện thoại bỏ túi, là loại điện thoại có thể thực hiện và nhận cuộc gọi thoại thông qua kết nối dựa trên tần số vô tuyến vào mạng viễn thông trong khi người dùng đang di chuyển trong khu vực dịch vụ. Kết nối vô tuyến thiết lập kết nối với các hệ thống chuyển mạch của nhà khai thác mạng di động, cung cấp quyền truy cập vào mạng điện thoại chuyển mạch công cộng (PSTN). Các dịch vụ điện thoại di động hiện đại sử dụng kiến trúc mạng tế bào(cellular network) và do đó, điện thoại di động được gọi là cellular telephones hay cell phones, tại Bắc Mỹ. Ngoài dịch vụ thoại, điện thoại di động từ những năm 2000 còn hỗ trợ nhiều dịch vụ khác, chẳng hạn như SMS, MMS, email, truy cập Internet, liên lạc không dây tầm ngắn (hồng ngoại, Bluetooth), ứng dụng doanh nghiệp, video game, và chụp ảnh kỹ thuật số. Điện thoại di động chỉ cung cấp các khả năng đó được gọi là feature phone; điện thoại di động cung cấp khả năng tính toán tiên tiến rất lớn được gọi là smartphone.

Sự phát triển của công nghệ oxit bán dẫn (MOS) vi mạch mật độ cao (LSI), lý thuyết thông tin và mạng di động dẫn đến sự phát triển của truyền thông di động giá cả phải chăng. Điện thoại di động cầm tay đầu tiên được trình diễn bởi John F. Mitchell và Martin Cooper của Motorola năm 1973, sử dụng một thiết bị cầm tay nặng 2 kilogram (4.4 lbs). Năm 1979, Nippon Telegraph and Telephone (NTT) đã ra mắt mạng di động đầu tiên trên thế giới tại Nhật Bản. Năm 1983, DynaTAC 8000x là điện thoại di động cầm tay thương mại đầu tiên có sẵn. Từ năm 1983 đến 2014, số thuê bao điện thoại di động trên toàn thế giới đã tăng lên hơn bảy tỷ — đủ để cung cấp một chiếc cho mỗi người trên Trái Đất. Trong quý I/2016, các nhà phát triển điện thoại thông minh hàng đầu trên toàn thế giới là Samsung, Apple, và Huawei, và doanh số điện thoại thông minh chiếm 78% tổng doanh số điện thoại di động. Đối với điện thoại cơ bản (tiếng lóng: "dumbphones") , lớn nhất là Samsung, Nokia, và Alcatel.

Lịch sử

Ngày 10 tháng 3 năm 1876 được coi là mốc son đánh dấu sự ra đời của điện thoại. Cha đẻ của chiếc điện thoại đầu tiên là Antonio Meucci nhưng người được cấp bằng sáng chế là Alexander Graham Bell. Chiếc máy thô sơ có thể truyền được giọng nói này đã mở ra một kỷ nguyên phát triển mới trong lịch sử thông tin liên lạc, thay thế cho điện tín.

Một dịch vụ điện thoại vô tuyến di động cầm tay đã được hình dung trong giai đoạn đầu của kỹ thuật vô tuyến. Năm 1917, nhà phát minh người Phần Lan Eric Tigerstedt đã nộp bằng sáng chế cho một "điện thoại gấp bỏ túi với micro carbon rất mỏng". Tiền thân của điện thoại di động bao gồm thông tin vô tuyến tương tự từ ships và trains. Cuộc đua tạo ra các thiết bị điện thoại di động thực sự bắt đầu sau Thế chiến II, với sự phát triển diễn ra ở nhiều quốc gia. Những tiến bộ của điện thoại di động đã được bắt nguồn từ các "thế hệ" kế tiếp, bắt đầu với các dịch vụ thế hệ đầu tiên (0G), như Mobile Telephone Service của Bell System và bản kế thừa của nó,Improved Mobile Telephone Service. Các hệ thống 0G này không di động, hỗ trợ vài cuộc gọi đồng thời và rất tốn kém.

Năm 1967, chiếc điện thoại được coi là "di động" đầu tiên trình làng với tên gọi Carry Phone, rất cồng kềnh cho việc di chuyển vì nó nặng đến 4,5 kg. Sự phát triển của công nghệ oxit bán dẫn(MOS) Vi mạch mật độ cao (LSI), Lý thuyết thông tin và mạng di động dẫn đến sự phát triển của truyền thông di động giá cả phải chăng. Điện thoại di động cầm tay đầu tiên được trình bày bởi John F. Mitchell và Martin Cooper của Motorola vào năm 1973, sử dụng một chiếc điện thoại nặng . Mạng di động tương tự tự động (1G) thương mại đầu tiên được ra mắt tại Nhật Bản bởi Nippon Telegraph and Telephone vào năm 1979. Điều này được tiếp nối vào năm 1981 bởi sự ra mắt đồng thời của hệ thống Nordic Mobile Telephone (NMT) tại Đan Mạch, Phần Lan, Na Uy và Thụy Điển. Một số quốc gia khác sau đó đã theo dõi vào đầu những năm 1980.  Các hệ thống thế hệ đầu tiên (1G) này có thể hỗ trợ nhiều cuộc gọi đồng thời hơn nhưng vẫn sử dụng công nghệ di động tương tự. Năm 1983, DynaTAC 8000x là điện thoại di động cầm tay thương mại đầu tiên.

Mạng di động kỹ thuật số xuất hiện vào những năm 1990, được kích hoạt bởi việc áp dụng rộng rãi các bộ khuếch đại công suất RF dựa trên MOSFET (nguồn MOSFET và LDMOS) và mạch RF (RF CMOS), dẫn đến việc giới thiệu xử lý tín hiệu số trong truyền thông không dây. Năm 1991, công nghệ tế bào kỹ thuật số thế hệ thứ hai (2G) đã được Radiolinja ra mắt tại Phần Lan theo tiêu chuẩn GSM. Điều này đã gây ra sự cạnh tranh trong lĩnh vực này khi các nhà khai thác mới thách thức các nhà khai thác mạng 1G đương nhiệm.

Pin lithium-ion, nguồn năng lượng không thể thiếu cho các thiết bị di động hiện đại, đã được Sony và Asahi Kasei thương mại hóa vào năm 1991. Năm 2001, thế hệ thứ 3 (3G) đã được NTT DoCoMo ra mắt tại Nhật Bản theo tiêu chuẩn WCDMA. Tiếp theo là 3.5G, 3G+ hay cải tiến 3G dựa trên truy cập gói tốc độ cao (HSPA), cho phép các mạng UMTS có tốc độ và dung lượng truyền dữ liệu cao hơn.

Đến năm 2009, một điều rõ ràng là đến một lúc nào đó, mạng 3G sẽ bị choáng ngợp bởi sự phát triển của các ứng dụng sử dụng nhiều băng thông, như stream. Do đó, ngành công nghiệp bắt đầu tìm đến các công nghệ thế hệ thứ tư được tối ưu hóa dữ liệu, với lời hứa cải thiện tốc độ lên gấp 10 lần so với các công nghệ 3G hiện có. Hai công nghệ thương mại đầu tiên được quảng cáo là 4G là chuẩn WiMAX, được cung cấp tại Bắc Mỹ bởi Sprint và chuẩn LTE, lần đầu tiên được cung cấp tại Scandinavia bởi TeliaSonera.

5G là một công nghệ và thuật ngữ được sử dụng trong các tài liệu và dự án nghiên cứu để biểu thị giai đoạn quan trọng tiếp theo trong các chuẩn viễn thông di động ngoài các tiêu chuẩn 4G/IMT-Advanced. Thuật ngữ 5G không được sử dụng chính thức trong bất kỳ thông số kỹ thuật hoặc tài liệu chính thức nào được công bố bởi các công ty viễn thông hoặc cơ quan tiêu chuẩn hóa như 3GPP, WiMAX Forum hay ITU-R. Các chuẩn mới sau 4G hiện đang được các cơ quan tiêu chuẩn hóa phát triển, nhưng tại thời điểm này, chúng được xem như dưới chiếc ô 4G, không dành cho thế hệ di động mới.

Phân loại

Smartphone

Smartphones có một số tính năng phân biệt. International Telecommunication Union ước đoán những người có kết nối Internet, được gọi là Active Mobile-Broadband subscriptions (bao gồm cả máy tính bảng,...). Tại các nước phát triển, điện thoại thông minh hiện đã vượt qua việc sử dụng các hệ thống di động trước đó. Tuy nhiên, ở các nước đang phát triển, chúng chiếm khoảng 50% điện thoại di động.

Điện thoại phổ thông

Điện thoại phổ thông là một thuật ngữ thường được sử dụng như một từ viết tắt để mô tả điện thoại di động bị hạn chế về tính năng trái ngược với smartphone hiện đại. Điện thoại phổ thông thường cung cấp chức năng gọi thoại và nhắn tin văn bản, ngoài các khả năng đa phương tiện và Internet cơ bản và các dịch vụ khác được cung cấp bởi nhà cung cấp dịch vụ không dây của người dùng. Một điện thoại phổ thông được bổ sung nhiều tính năng hơn so với điện thoại cơ bản vốn chỉ hỗ trợ các dịch vụ gọi thoại và nhắn tin văn bản. Điện thoại phổ thông và điện thoại cơ bản có xu hướng sử dụng một phần mềm và giao diện người dùng độc quyền, được thiết kế tùy chỉnh. Ngược lại, điện thoại thông minh thường sử dụng một hệ điều hành di động thường chia sẻ những đặc điểm chung trên các thiết bị.

Sử dụng

Tổng quan

Điện thoại di động được sử dụng cho nhiều mục đích khác nhau, chẳng hạn như giữ liên lạc với các thành viên trong gia đình, để tiến hành kinh doanh và để có thể truy cập điện thoại trong trường hợp khẩn cấp.  Một số người mang nhiều điện thoại di động cho các mục đích khác nhau, chẳng hạn như cho mục đích kinh doanh và sử dụng cá nhân. Nhiều thẻ SIM có thể được sử dụng để tận dụng lợi ích của các gói cước khác nhau. Ví dụ: một gói cụ thể có thể cung cấp các cuộc gọi nội hạt rẻ hơn, các cuộc gọi đường dài, các cuộc gọi quốc tế hoặc chuyển vùng.

Điện thoại di động đã được sử dụng trong nhiều bối cảnh đa dạng trong xã hội. Ví dụ:

 Một nghiên cứu của Motorola cho thấy một phần mười thuê bao di động có một chiếc điện thoại thứ hai thường được giữ bí mật với các thành viên khác trong gia đình. Những điện thoại này có thể được sử dụng để tham gia vào các hoạt động như ngoại tình hoặc giao dịch kinh doanh bí mật.
 Một số tổ chức hỗ trợ nạn nhân của bạo lực gia đình bằng cách cung cấp cho họ điện thoại di động để sử dụng trong trường hợp khẩn cấp. Đây thường là những điện thoại tân trang.
 Sự ra đời của nhắn tin văn bản rộng rãi đã dẫn đến tiểu thuyết điện thoại di động, thể loại văn học đầu tiên xuất hiện từ thời đại di động, thông qua tin nhắn văn bản đến một trang web thu thập toàn bộ tiểu thuyết.
 Điện thoại di động cũng tạo điều kiện cho hoạt động và báo chí công cộng được triển khai bởi nhiều tờ báo lớn cũng như nhiều tờ báo độc lập nhỏ.
 Liên Hợp Quốc báo cáo rằng điện thoại di động đã lan truyền nhanh hơn bất kỳ hình thức công nghệ nào khác và có thể cải thiện sinh kế của những người nghèo nhất ở các nước đang phát triển, bằng cách cung cấp quyền truy cập thông tin ở những nơi không có điện thoại cố định hoặc Internet, đặc biệt là ở những nơi kém phát triển nhất các nước. Việc sử dụng điện thoại di động cũng tạo ra vô số doanh nghiệp siêu nhỏ, bằng cách cung cấp các công việc như sửa chữa hoặc tân trang thiết bị cầm tay.
 Tại Mali và các nước châu Phi khác, mọi người thường đi từ làng này sang làng khác để cho bạn bè và người thân biết về đám cưới, sinh nhật và các sự kiện khác. Điều này bây giờ có thể tránh được ở các khu vực có vùng phủ sóng di động, thường rộng hơn so với các khu vực chỉ thâm nhập đường bộ.
Ngành công nghiệp TV gần đây đã bắt đầu sử dụng điện thoại di động để thúc đẩy xem truyền hình trực tiếp thông qua các ứng dụng di động, quảng cáo, truyền hình xã hội và TV di động. Người ta ước tính rằng 86% người Mỹ sử dụng điện thoại di động của họ trong khi xem TV.
 Ở một số nơi trên thế giới, chia sẻ điện thoại di động là phổ biến. Chia sẻ điện thoại di động là phổ biến ở thành thị Ấn Độ, vì gia đình và nhóm bạn bè thường chia sẻ một hoặc nhiều điện thoại di động giữa các thành viên của họ. Có những lợi ích kinh tế rõ ràng, nhưng thường các phong tục gia đình và vai trò giới truyền thống đóng một phần. Một ngôi làng chỉ có quyền truy cập vào một điện thoại di động, có thể thuộc sở hữu của một giáo viên hoặc nhà truyền giáo, có sẵn cho tất cả các thành viên trong làng cho các cuộc gọi cần thiết.

Phân phối nội dung
Năm 1998, một trong những ví dụ đầu tiên về phân phối và bán nội dung truyền thông qua điện thoại di động là việc bán nhạc chuông của Radiolinja tại Phần Lan.  Ngay sau đó, các nội dung truyền thông khác xuất hiện, như tin tức, trò chơi video, truyện cười, tử vi, nội dung truyền hình và quảng cáo. Hầu hết nội dung ban đầu cho điện thoại di động có xu hướng là bản sao của phương tiện truyền thông cũ, chẳng hạn như quảng cáo biểu ngữ hoặc video clip nổi bật trên TV. Gần đây, nội dung độc đáo cho điện thoại di động đã xuất hiện, từ nhạc chuông và nhạc chờ cho đến nội dung video được sản xuất dành riêng cho điện thoại di động.

Mobile banking và thanh toán di động

Ở nhiều quốc gia, điện thoại di động được sử dụng để cung cấp dịch vụ Mobile Banking, bao gồm khả năng thanh toán tiền mặt bằng tin nhắn văn bản SMS an toàn. Ví dụ dịch vụ mobile banking M-PESA của Kenya,cho phép khách hàng của nhà khai thác điện thoại di động Safaricom giữ số dư tiền mặt trong tài khoản của thẻ SIM của họ. Tiền mặt có thể được gửi hoặc rút từ tài khoản M-PESA tại các cửa hàng bán lẻ Safaricom ở khắp cả nước và có thể được chuyển từ người này sang người khác và được sử dụng để thanh toán hóa đơn cho các công ty.

Ngân hàng không chi nhánh cũng đã thành công ở Philippines. Một dự án thí điểm ở Bali đã được đưa ra vào năm 2011 bởi International Finance Corporation và một ngân hàng Indonesia, Bank Mandiri.

Một ứng dụng khác của công nghệ mobile banking là  Zidisha, một nền tảng cho vay vi mô phi lợi nhuận có trụ sở tại Mỹ, cho phép cư dân của các nước đang phát triển tạo lập các khoản vay kinh doanh nhỏ từ người dùng Web trên toàn thế giới. Zidisha dùng mobile banking để giải ngân và trả nợ, chuyển tiền từ người cho vay ở Mỹ sang người vay ở vùng nông thôn châu Phi có điện thoại di động và có thể sử dụng Internet.

Thanh toán di động lần đầu tiên được thử nghiệm ở Phần Lan vào năm 1998 khi hai máy bán hàng tự động của Coca-Cola ở Espoo được kích hoạt để hoạt động với thanh toán SMS. Cuối cùng, ý tưởng đã lan rộng và vào năm 1999, Philippines đã cho ra mắt hệ thống thanh toán di động thương mại đầu tiên của đất nước với các nhà mạng Globe và Smart.

Một số điện thoại di động có thể thực hiện thanh toán di động thông qua các chương trình thanh toán di động trực tiếp hoặc thông qua thanh toán không tiếp xúc nếu điện thoại và điểm bán hàng hỗ trợ near field communication (NFC). Việc kích hoạt thanh toán không tiếp xúc thông qua điện thoại di động được trang bị NFC đòi hỏi sự hợp tác của các nhà sản xuất, nhà mạng và thương nhân bán lẻ.

Giám sát di động

Điện thoại di động thường được sử dụng để thu thập dữ liệu vị trí. Trong khi điện thoại được bật, vị trí địa lý của điện thoại di động có thể được xác định dễ dàng (cho dù nó có được sử dụng hay không) bằng cách sử dụng một kỹ thuật gọi là multilateration để tính toán sự khác biệt về thời gian để tín hiệu truyền từ điện thoại di động sang từng điện thoại của một số trạm BTS gần chủ sở hữu của điện thoại.

Chuyển động của người dùng điện thoại di động có thể được theo dõi bởi nhà cung cấp dịch vụ của họ và nếu muốn, bởi các cơ quan thực thi pháp luật và chính phủ của họ. Cả thẻ SIM và thiết bị cầm tay đều có thể được theo dõi.

Trung Quốc đã đề xuất sử dụng công nghệ này để theo dõi mô hình đi lại của cư dân thành phố Bắc Kinh. Tại Anh và Mỹ, các cơ quan thực thi pháp luật và tình báo sử dụng điện thoại di động để thực hiện các hoạt động giám sát. Họ sở hữu công nghệ cho phép họ kích hoạt micrô trong điện thoại di động từ xa để nghe các cuộc hội thoại diễn ra gần điện thoại.

Hacker có thể theo dõi vị trí của điện thoại, đọc tin nhắn và ghi âm cuộc gọi, chỉ bằng cách biết số điện thoại.

Trong khi lái xe

Sử dụng điện thoại di động trong khi lái xe, bao gồm nói chuyện trên điện thoại, nhắn tin hoặc vận hành các tính năng khác của điện thoại, là phổ biến nhưng gây tranh cãi. Nó được coi là nguy hiểm do lái xe mất tập trung. Bị mất tập trung trong khi vận hành một chiếc xe cơ giới đã được chứng minh là làm tăng nguy cơ tai nạn. Vào tháng 9 năm 2010, Cơ quan Quản lý An toàn Giao thông Quốc lộ Mỹ (NHTSA) đã báo cáo rằng 995 người đã bị chết bởi các tài xế mất tập trung bởi điện thoại di động. Tháng 3 năm 2011, một công ty bảo hiểm của Mỹ, State Farm Insurance, đã công bố kết quả của một nghiên cứu cho thấy 19% tài xế được khảo sát truy cập Internet trên điện thoại thông minh khi lái xe. Nhiều khu vực pháp lý nghiêm cấm sử dụng điện thoại di động khi lái xe. Tại Ai Cập, Israel, Nhật Bản, Bồ Đào Nha và Singapore, cả việc sử dụng điện thoại di động và rảnh tay (sử dụng loa ngoài) đều bị cấm. Ở các quốc gia khác, bao gồm Vương quốc Anh và Pháp và ở nhiều tiểu bang của Hoa Kỳ, chỉ cấm sử dụng điện thoại cầm tay trong khi cho phép sử dụng rảnh tay.

Một nghiên cứu năm 2011 đã báo cáo rằng hơn 90% sinh viên đại học đã nghiên  văn bản (bắt đầu, trả lời hoặc đọc) trong khi lái xe.
Các tài liệu khoa học về sự nguy hiểm của việc lái xe trong khi gửi tin nhắn văn bản từ điện thoại di động, hoặc nhắn tin trong khi lái xe, bị hạn chế. Một nghiên cứu mô phỏng tại Đại học Utah đã tìm thấy sự gia tăng gấp sáu lần các vụ tai nạn liên quan đến mất tập trung khi nhắn tin.

Do sự phức tạp ngày càng tăng của điện thoại di động, chúng thường giống máy tính di động hơn trong việc sử dụng có sẵn.  Điều này đã gây thêm khó khăn cho các quan chức thực thi pháp luật khi cố gắng phân biệt việc sử dụng này với việc sử dụng khác trong trình điều khiển sử dụng thiết bị của họ. Điều này thể hiện rõ hơn ở các quốc gia cấm sử dụng cả cầm tay và rảnh tay, thay vì các quốc gia chỉ cấm sử dụng cầm tay, vì các quan chức không thể dễ dàng biết được chức năng nào của điện thoại di động đang được sử dụng chỉ bằng cách nhìn vào trình điều khiển. Điều này có thể dẫn đến việc các tài xế bị dừng sử dụng thiết bị của họ bất hợp pháp cho một cuộc gọi điện thoại, trên thực tế, họ đang sử dụng thiết bị một cách hợp pháp, ví dụ như khi sử dụng các điều khiển kết hợp điện thoại cho âm thanh nổi trên xe hơi, GPS hay satnav.

Một nghiên cứu năm 2010 đã xem xét tỷ lệ sử dụng điện thoại di động trong khi đạp xe và những ảnh hưởng của nó đối với hành vi và an toàn. Vào năm 2013, một cuộc khảo sát quốc gia tại Mỹ đã báo cáo số lượng tài xế đã báo cáo sử dụng điện thoại di động của họ để truy cập Internet trong khi lái xe đã tăng lên gần ¼. Một nghiên cứu được thực hiện bởi Đại học Vienna đã kiểm tra các phương pháp để giảm sử dụng điện thoại di động không phù hợp và có vấn đề, chẳng hạn như sử dụng điện thoại di động khi lái xe.

Các vụ tai nạn liên quan đến một tài xế bị phân tâm khi nói chuyện trên điện thoại di động đã bắt đầu bị truy tố vì sơ suất tương tự như chạy quá tốc độ. Tại United Kingdom, từ ngày 27 tháng 2 năm 2007, những người lái xe bị bắt gặp sử dụng điện thoại di động cầm tay khi lái xe sẽ có ba điểm phạt bổ sung vào giấy phép của họ ngoài khoản tiền phạt £60. Sự gia tăng này được đưa ra để cố gắng ngăn chặn sự gia tăng các tài xế bỏ qua luật pháp. Nhật Bản cấm tất cả sử dụng điện thoại di động khi lái xe, bao gồm cả sử dụng các thiết bị rảnh tay. New Zealand đã cấm sử dụng điện thoại cầm tay kể từ ngày 1 tháng 11 năm 2009. Nhiều tiểu bang ở Hoa Kỳ đã cấm nhắn tin trên điện thoại di động khi lái xe. Illinois trở thành tiểu bang thứ 17 của Mỹ thực thi luật này. , 30 tiểu bang đã cấm nhắn tin khi lái xe, với Kentucky trở thành sự bổ sung gần đây nhất vào ngày 15 tháng 7.

Public Health Law Research duy trì một danh sách các luật lái xe mất tập trung tại Hoa Kỳ. Cơ sở dữ liệu luật này cung cấp cái nhìn toàn diện về các quy định của pháp luật hạn chế sử dụng thiết bị liên lạc di động khi lái xe cho tất cả 50 tiểu bang và Quận Columbia giữa năm 1992 khi luật đầu tiên được thông qua, đến ngày 1 tháng 12 năm 2010. Bộ dữ liệu chứa thông tin về 22 biến nhị phân, liên tục hoặc phân loại bao gồm, ví dụ, các hoạt động được quy định (ví dụ: nhắn tin so với nói chuyện, rảnh tay so với cầm tay), dân số được nhắm mục tiêu và miễn trừ.

Vào năm 2010, ước tính 1500 người đi bộ đã bị thương ở Mỹ trong khi sử dụng điện thoại di động và một số khu vực pháp lý đã cố gắng cấm người đi bộ sử dụng điện thoại di động của họ.

Tác động đến sức khỏe

Ảnh hưởng của bức xạ điện thoại di động đối với sức khỏe con người là vấn đề tranh cãi từ lâu, là chủ đề được quan tâm và nghiên cứu gần đây, do kết quả của sự gia tăng lớn trong việc sử dụng điện thoại di động trên toàn thế giới. Điện thoại di động sử dụng bức xạ điện từ trong phạm vi vi sóng, mà một số người tin rằng có thể gây hại cho sức khỏe con người. Một lượng lớn các nghiên cứu tồn tại, cả dịch tễ học và thực nghiệm, ở động vật không phải người và ở người. Phần lớn nghiên cứu này cho thấy không có mối quan hệ nhân quả nhất định giữa việc tiếp xúc với điện thoại di động và các tác động sinh học có hại ở người. Điều này thường được diễn giải đơn giản là sự cân bằng của bằng chứng cho thấy không có hại cho con người từ điện thoại di động, mặc dù một số lượng đáng kể các nghiên cứu riêng lẻ cho thấy mối quan hệ như vậy, hoặc không có kết luận. Các hệ thống không dây kỹ thuật số khác, như mạng truyền thông dữ liệu, tạo ra bức xạ tương tự. Sóng điện từ do các thiết bị không dây như điện thoại di động, máy tính bảng, Wi-Fi, v.v., phát ra có liên quan với nhiều nguy cơ sức khỏe, từ ung thư tới các bệnh não như bệnh Parkinson và Alzheimer.

Một số nghiên cứu gần đây đã tìm thấy mối liên quan giữa việc sử dụng điện thoại di động và một số loại u não và tuyến nước bọt. Lennart Hardell và các tác giả khác của phân tích tổng hợp năm 2009 gồm 11 nghiên cứu từ các tạp chí đánh giá đã kết luận rằng việc sử dụng điện thoại di động trong ít nhất mười năm  "làm tăng gấp đôi nguy cơ bị chẩn đoán mắc khối u não ở cùng một bên ('ipsilonymous') đầu như ưu tiên sử dụng điện thoại di động".

Ngày 31 tháng 5 năm 2011 World Health Organization tuyên bố rằng việc sử dụng điện thoại di động có thể gây ra rủi ro sức khỏe lâu dài, phân loại bức xạ điện thoại di động là "có thể gây ung thư cho con người" sau khi một nhóm các nhà khoa học xem xét các nghiên cứu về an toàn điện thoại di động. Điện thoại di động thuộc loại 2B, xếp nó cùng với cà phê và các chất gây ung thư khác.

Một nghiên cứu về việc sử dụng điện thoại di động trong quá khứ được trích dẫn trong báo cáo cho thấy "nguy cơ mắc u thần kinh đệm (ung thư não) tăng 40% ở nhóm người dùng nặng cao nhất (trung bình báo cáo: 30 phút mỗi ngày trong khoảng thời gian 10 năm)". Đây là một sự đảo ngược của vị trí nghiên cứu trước đây rằng ung thư khó có thể gây ra bởi điện thoại di động hoặc trạm BTS của chúng và các đánh giá đã không tìm thấy bằng chứng thuyết phục cho các ảnh hưởng sức khỏe khác. Tuy nhiên, một nghiên cứu được công bố vào ngày 24 tháng 3 năm 2012, trên British Medical Journal đã đặt câu hỏi về những ước tính này vì sự gia tăng bệnh ung thư não không song song với việc tăng sử dụng điện thoại di động. Một số quốc gia, bao gồm cả Pháp, đã cảnh báo chống lại việc sử dụng điện thoại di động của trẻ vị thành niên nói riêng, do không chắc chắn về rủi ro sức khỏe. Ô nhiễm di động bằng cách truyền sóng điện từ có thể giảm tới 90% bằng cách sử dụng mạch như được thiết kế trong điện thoại di động và trao đổi di động.

Vào tháng 5 năm 2016, những phát hiện ban đầu về một nghiên cứu dài hạn của chính phủ Hoa Kỳ cho rằng bức xạ tần số vô tuyến (RF), loại phát ra từ điện thoại di động, có thể gây ung thư.

Tháng 2/2016 các nhà khoa học Israel công bố nghiên cứu xác định sóng điện thoại di động có ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe sinh sản của nam giới, làm hư hại đến tinh trùng. Tuy nhiên cách đưa tin làm người đọc hiểu là "do sức nóng của điện thoại di động". Sự thật là điện thoại di động gửi mã liên lạc và lời thoại (đã số hóa) lên mạng bằng dãy xung vi ba ngắn liên tiếp nhau và cường độ tức thời khá mạnh, cỡ vài Watt, đủ làm biến tính protein của tinh trùng và của lò sản xuất chúng. Trong quá trình đó thì điện thoại nóng lên không đáng kể.

Tác động giáo dục
Một nghiên cứu của London School of Economics cho thấy việc cấm điện thoại di động trong trường học có thể làm tăng kết quả học tập của học sinh, mang lại lợi ích tương đương với một tuần học thêm mỗi năm.

Quy định chất thải điện tử

Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng khoảng 40% 50% tác động môi trường của điện thoại di động xảy ra trong quá trình sản xuất bảng mạch in và mạch tích hợp.

Người dùng trung bình thay thế điện thoại di động của họ sau mỗi 11 đến 18 tháng và các điện thoại bị loại bỏ sau đó góp phần gây lãng phí điện tử. Các nhà sản xuất điện thoại di động ở châu Âu tuân theo WEEE Directive và Úc đã đưa ra kế hoạch tái chế điện thoại di động.

Apple Inc. đã có một robot đặc biệt phân tách và sắp xếp các bộ phận có tên là Liam để tái chế những chiếc iPhone đã lỗi thời hoặc bị hỏng.[350]

Trộm cắp
Theo Ủy ban Truyền thông Liên bang, cứ ba vụ cướp thì có một vụ liên quan đến trộm cắp điện thoại di động.  Dữ liệu cảnh sát ở San Francisco cho thấy một nửa số vụ cướp năm 2012 là trộm cắp điện thoại di động. Một kiến nghị trực tuyến trên Change.org, có tên Secure our Smartphones,kêu gọi các nhà sản xuất điện thoại thông minh cài đặt các công tắc tự hủy trong thiết bị của họ để khiến chúng không thể sử dụng được nếu bị đánh cắp. Bản kiến nghị này là một phần trong nỗ lực chung của Tổng chưởng lý New York Eric Schneiderman và Chưởng lý San Francisco George Gascón và được chuyển đến các CEO của các nhà sản xuất điện thoại thông minh và nhà mạng viễn thông lớn. Ngày 10 tháng 6 năm 2013, Apple tuyên bố rằng họ sẽ cài đặt "khóa tự hủy" trên hệ điều hành iPhone tiếp theo, ra mắt vào tháng 10 năm 2013.

Tất cả các điện thoại di động có một định danh duy nhất được gọi là IMEI.  Bất cứ ai cũng có thể báo cáo điện thoại của họ bị mất hoặc bị đánh cắp với Nhà cung cấp dịch vụ viễn thông của họ và IMEI sẽ được đưa vào danh sách đen với cơ quan đăng ký trung tâm. Các nhà mạng viễn thông, tùy thuộc vào quy định của địa phương có thể hoặc phải thực hiện chặn điện thoại trong danh sách đen trong mạng của họ. Tuy nhiên, có một số cách để phá vỡ danh sách đen. Một phương pháp là gửi điện thoại đến một quốc gia nơi các nhà mạng viễn thông không bắt buộc phải thực hiện danh sách đen và bán nó ở đó, một cách khác liên quan đến việc thay đổi số IMEI của điện thoại. Mặc dù vậy, điện thoại di động thường có ít giá trị hơn trên thị trường cũ nếu điện thoại IMEI gốc bị liệt vào danh sách đen.

Một ví dụ bất thường về hóa đơn điện thoại do trộm cắp (được báo cáo vào ngày 28 tháng 6 năm 2018) là khi một nhóm sinh học ở Ba Lan đặt máy theo dõi GPS trên một con cò trắng và thả nó; trong cuộc di cư mùa thu qua thung lũng Blue Nile ở miền đông Sudan một người nào đó đã cầm máy theo dõi GPS của con cò và tìm thấy trong đó một thẻ sim điện thoại, anh ta lắp nó vào điện thoại của mình và thực hiện cuộc gọi kéo dài 20 giờ trên đó, dẫn đến một hóa đơn 10,000 Polish zlotys (= $2700) cho nhóm sinh học.

Xung đột khoáng sản
Nhu cầu về kim loại được sử dụng trong điện thoại di động và các thiết bị điện tử khác đã thúc đẩy Chiến tranh Congo lần hai,  đã cướp đi gần 5,5 triệu sinh mạng. Trong một tin tức năm 2012, The Guardian báo cáo: ""Trong các mỏ không an toàn nằm sâu dưới lòng đất ở phía đông Congo, trẻ em đang làm việc để khai thác khoáng sản cần thiết cho ngành công nghiệp điện tử. Lợi nhuận từ khoáng sản tài trợ cho cuộc xung đột đẫm máu nhất kể từ sau chiến tranh thế giới thứ hai; kéo dài gần 20 năm và gần đây đã bùng phát trở lại.... Trong 15 năm qua, Cộng hòa Dân chủ Congo là nguồn tài nguyên thiên nhiên chính cho ngành công nghiệp điện thoại di động." Công ty Fairphone đã làm việc để phát triển một điện thoại di động không chứa khoáng chất xung đột.

Công nghệ
Mạng điện thoại di động của mỗi nhà cung cấp dịch vụ và mỗi quốc gia có sự khác nhau. Tuy nhiên, đều có điểm chung là tất cả điện thoại di động đều kết nối bằng sóng vô tuyến đến một trạm gốc nơi có gắn ăngten trên một trụ cao hoặc tòa nhà.

Điện thoại di động có bộ phát công suất thấp truyền thoại và dữ liệu đến trạm gốc gần nhất, thường không quá 8 đến 13 km. Khi bật máy điện thoại, việc đăng ký với tổng đài sẽ được thực hiện. Khi có cuộc gọi đến, tổng đài sẽ báo cho điện thoại di động. Khi người dùng di chuyển, điện thoại sẽ thực hiện chuyển giao đến các cell khác nhau.

Văn hóa và sự phổ biến
Điện thoại di động được coi là một phát minh quan trọng của con người vì nó là một trong những thiết bị công nghệ tiêu dùng được sử dụng và bán rộng rãi nhất. Chúng cũng đã trở thành biểu tượng văn hóa. Ví dụ, trong văn hóa điện thoại di động của Nhật Bản, điện thoại di động thường được trang trí bằng bùa may mắn. Chúng cũng đã trở thành biểu tượng thời trang vào thời điểm nào đó. Motorola Razr V3 và LG Chocolate là hai ví dụ về những thiết bị được yêu thích vì thời trang mà không nhất thiết tập trung vào mục đích ban đầu của điện thoại di động, tức là một thiết bị cung cấp điện thoại di động.

Một số người cũng cho rằng điện thoại di động hoặc điện thoại thông minh là một biểu tượng của địa vị xã hội.  Ví dụ, một nghiên cứu cho thấy việc sở hữu một chiếc iPhone của Apple được coi là một biểu tượng địa vị. Việc nhắn tin văn bản, được thực hiện trên điện thoại di động, cũng dẫn đến việc tạo ra 'ngôn ngữ SMS'. Nó cũng dẫn đến sự phổ biến ngày càng tăng của biểu tượng cảm xúc.

Một vài hình ảnh về điện thoại di động

Xem thêm
Điện thoại cố định
Điện thoại phổ thông
Điện thoại thông minh
Máy tính bảng
Bức xạ từ điện thoại di động

Tham khảo

Liên kết ngoài

 "The Long Odyssey of the Cell Phone" , 15 photos with captions from Time magazine
 Cell Phone, the ring heard around the world—a video documentary by the Canadian Broadcasting Corporation

Điện thoại
Viễn thông di động
Hệ thống nhúng


title: Maast-et-Violaine

text:
Maast-et-Violaine  là một xã ở tỉnh Aisne, vùng Hauts-de-France thuộc miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Aisne

Tham khảo

Maastetviolaine


title: Virus siêu đa hình

text:
Virus siêu đa hình (super-polymorphic virus) là thế hệ mới của họ virus đa hình. Thế hệ virus mới này đã "nâng cấp" khả năng đa hình bằng cách lai tạo và kết hợp nhiều kiểu đa hình khác nhau trong cùng một virus. Virus siêu đa hình khi lây nhiễm sẽ tự động biến đổi, lai tạp, hình thành các thế hệ virus F1, F2, F3... Fn, với n là một số không xác định. Sau mỗi lần lai tạp, khả năng phát hiện của các phần mềm diệt virus đối với loại virus này càng giảm đi. Chính vì thế, virus siêu đa hình có thể qua mặt được hầu hết các phần mềm diệt virus không có cơ chế quét sâu. Nếu phần mềm chỉ sử dụng các bộ mẫu nhận diện cố định để tìm các virus đa hình hoặc siêu đa hình thì sẽ không thể tìm đủ các "hình" của virus, dẫn tới diệt không triệt để. Một số virus siêu đa hình điển hình: virus Vetor, Sality,...

Xem thêm
Virus (máy tính)
Virus đa hình
Phần mềm diệt virus

Tham khảo

Virus (máy tính)


title: 8318 Averroes

text:
8318 Averroes (1306 T-2) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 29 tháng 9 năm 1973 bởi Cornelis Johannes van Houten, Ingrid van Houten-Groeneveld và Tom Gehrels ở Đài thiên văn Palomar.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 8318 Averroes

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Cornelis Johannes van Houten
Được phát hiện bởi Ingrid van Houten-Groeneveld
Được phát hiện bởi Tom Gehrels
Thiên thể phát hiện năm 1973


title: Acolastus gobicus

text:
Acolastus gobicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Medvedev & Voronova miêu tả khoa học năm 1977.

Chú thích

Tham khảo

Acolastus


title: John Newton

text:
John Newton (24 tháng 7 năm 1725 – 21 tháng 12 năm 1807), là mục sư Anh giáo, trước đó là thuyền trưởng tàu buôn nô lệ. Ông cũng là tác giả nhiều ca khúc tôn giáo, trong đó có bài thánh ca rất được yêu thích Ân điển Diệu kỳ.

Thiếu thời
John Newton, Jr. chào đời ở Wapping, Luân Đôn, Anh Quốc con trai của John Newton, Sr., một thuyền trưởng chuyên hoạt động trong vùng Địa Trung Hải, và Elizabeth Newton (nhũ danh Seatclife). John được mẹ giáo dưỡng trong đức tin Cơ Đốc, nhưng bà qua đời khi cậu mới lên sáu. Sau hai năm sống trong trường nội trú, John, lúc ấy 11 tuổi, bắt đầu đi biển với cha cho đến khi ông về hưu năm 1742. Cha của Newton lập kế hoạch đào tạo cậu trở nên một chủ nô tại một đồn điền ở Jamaica, nhưng đến năm 1743 cậu bị buộc phải gia nhập hải quân, Newton phục vụ trên chiến hạm HMS Harwich với cấp bậc chuẩn úy. Song cậu bị bắt giữ sau âm mưu đào ngũ và bị giáng cấp trở thành thủy thủ. Theo thỉnh cầu của Newton, cậu được đưa đến phục vụ trên một tàu buôn nô lệ trên đường đến Tây Phi, cuối cùng con tàu cập bến Sierra Leone. Newton làm việc cho một người buôn nô lệ và bị người này lạm dụng. Đó là thời kỳ mà theo hồi ức của Newton, cậu là một "kẻ bội giáo theo đuổi cuộc sống phóng đãng". Đầu năm 1748, Newton được một thuyền trưởng giải thoát do thân phụ của Newton đã nhờ ông tìm kiếm Newton trong các chuyến hải hành.

Qui đạo
Năm 1748, Newton trở lại Anh Quốc trên Greyhound, một tàu buôn nô lệ hoạt động ở Đại Tây Dương; con tàu bị cuốn vào một cơn bão dữ và suýt bị nhấn chìm trong biển. Tỉnh giấc vào lúc nửa đêm, Newton bắt đầu cầu xin Chúa giải cứu khi nhận ra con tàu đang ngập nước. Newton xem đó là điểm khởi đầu cho trải nghiệm của ông đến với đức tin Cơ Đốc theo trào lưu Tin Lành. Đang khi trên đường về nhà, Newton khởi sự đọc Kinh Thánh cùng các tác phẩm tôn giáo; và khi sắp đến nước Anh, Newton quyết định chấp nhận Cơ Đốc giáo. Ngày 10 tháng 3 năm 1748, Newton bắt đầu một cuộc đời mới với quyết tâm từ bỏ những thói xấu như cờ bạc, say sưa và báng bổ, nhưng lại tiếp tục công việc buôn bán nô lệ. Về sau Newton thú nhận rằng dù có một khởi đầu tốt trong trải nghiệm tâm linh, ông chưa thật sự sống và thực hành đức tin Cơ Đốc. "Lúc ấy khó có thể xem tôi là một tín hữu Cơ Đốc theo ý nghĩa chân chính của thuật từ này, chỉ mãi về sau tôi mới thật sự thay đổi".

Do sự thuyết phục của John Mannestay, một người bạn của cha cậu, Newton nhận một vị trí trên Brownlow, một tàu buôn nô lệ trên lộ trình đến Tây Ấn qua bờ biển Guinea. Khi tàu đi ngang vùng biển Tây Phi (1748-49), Newton nhận ra sự bất xứng trong đời sống tâm linh của mình. Về sau Newton thuật lại rằng trải nghiệm này mới là sự qui đạo chân thật và là ngã rẽ quyết định trong đời sống tâm linh của ông, và đó là lần đầu tiên ông nhận biết sự phục hòa trọn vẹn với Thiên Chúa.

Nhưng mãi đến năm 1754, sau một cơn bạo bệnh, Newton mới hoàn toàn từ bỏ các chuyến hải hành và các hoạt động buôn bán nô lệ, bắt đầu viết một luận văn đả kích tệ nạn này trong nỗ lực hỗ trợ các hoạt động bãi nô của William Wilberforce.

Mục sư Anh giáo

Năm 1755, Newton nhận làm công việc khảo sát thủy triều tại cảng Liverpool, và bắt đầu học Hi văn, tiếng Hebrew và tiếng Aram (Syriac), và được nhiều người biết tiếng trong cương vị một truyền đạo tình nguyện. Trong thời gian này, Newton có cơ hội gặp George Whitefield, nhà thuyết giáo có nhiều ảnh hưởng trong Phong trào Giám Lý, và John Wesley, nhà sáng lập phong trào này.

Đến năm 1764, Newton được Lord Dartmouth tiến cử với Giám mục thành Chester và được cử đến quản nhiệm giáo xứ Olney, Buckinghamshire. Ngày 29 tháng 4 năm 1764, Newton nhận chức chấp sự (phó tế), và được phong chức mục sư vào ngày 17 tháng 6 trong năm. Trong mười sáu năm sống tại Olney, Newton hoạt động tích cực chăm sóc người nghèo và thiết lập mối quan hệ tốt với những mục sư thuộc các giáo phái khác nhau. Ông cũng nổi tiếng với khả năng thuyết giảng, thu hút nhiều người tìm đến nghe ông thuyết giáo đến nỗi nhà thờ phải mở rộng lễ đường cho đủ chỗ ngồi.

Năm 1772, khi Thomas Scott đến đảm nhận chức vụ quản nhiệm cho hai giáo xứ kế cận, Stoke Goldington và Weston Underwood, Newton đã giúp thay đổi quan điểm của Scott từ việc nhìn xem mục sư chỉ là một chức nghiệp bình thường đến những trải nghiệm tâm linh biến Scott trở thành một Cơ Đốc nhân chân chính với nhận thức đầy đủ về ơn gọi, những điều này được Scott thuật lại trong quyển hồi ký "The Force Of Truth" (năm 1779). Về sau, Thomas Scott trở nên nhà luận giải Kinh Thánh có nhiều ảnh hưởng và là người đồng sáng lập Hội Truyền giáo Hội thánh.
Năm 1779, Newton được mời đến quản nhiệm Nhà thờ St Mary Woolnoth, đường Lombard, Luân Đôn, và ở tại đây cho đến khi từ trần. Là một trong hai nhà thuyết giáo theo khuynh hướng Tin Lành trong thành phố, chẳng bao lâu Newton trở nên một tên tuổi được yêu thích trong cộng đồng Tin Lành đang phát triển ở đây. Ông là người kiên trung ủng hộ nhóm Tin Lành trong Giáo hội Anh, và duy trì mối quan hệ thân hữu với các mục sư không thuộc quốc giáo.

Nhiều người tìm gặp Newton để xin ông tư vấn về các vấn đề liên quan đến đức tin và đời sống tâm linh, trong đó có nhà từ thiện Hannah More, và một nghị sĩ trẻ tuổi, William Wilberforce, mới vừa trải qua một cuộc khủng hoảng tâm linh, đến với đức tin Cơ Đốc, và đang tính đến việc từ bỏ sự nghiệp chính trị. Song, sau khi nghe lời khuyên của Newton và William Pitt, Wilberforce quyết định ở lại và sử dụng chính trường để thể hiện các giá trị Cơ Đốc với "bầu nhiệt huyết và lòng chính trực". Trong suốt hai mươi năm, Wilberforce kiên trì theo đuổi và thành công trong nỗ lực vận động Quốc hội Anh thông qua dự luật bãi nô trên toàn lãnh thổ Đế chế Anh.

Sáng tác
Năm 1767, nhà thơ William Cowper đến sống tại Olney. Cowper đến thờ phượng tại nhà thờ của Newton và cộng tác với ông trong việc sáng tác các ca khúc tôn giáo. Năm 1779, hai người cho xuất bản tuyển tập Thánh ca Olney, tạo được ảnh hưởng lớn trong nền âm nhạc Cơ Đốc tại Anh, trong đó có bài thánh ca rất được yêu thích "Ân điển Diệu kỳ".

Ngày 21 tháng 12 năm 1807, John Newton từ trần, được an táng bên cạnh vợ, Mary Catlett Newton, tại St. Mary Woolnoth. Năm 1893, hai người được cải táng đến Olney.

Xem thêm
Ân điển Diệu kỳ

Chú thích

Tham khảo
 Aitken, Jonathan, John Newton: From Disgrace to Amazing Grace (Crossway Books, 2007).
 Bennett, H.L. John Newton in Dictionary of National Biography (Oxford: University Press, 1894)
 Hindmarsh, D. Bruce. John Newton in Oxford Dictionary of National Biography (Oxford: University Press, 2004)
 Hochschild, Adam. Bury the Chains, The British Struggle to Abolish Slavery (Basingstoke: Pan Macmillan, 2005)
 Turner, Steve, "Amazing Grace: The Story of America's Most Beloved Song" (New York: Ecco/HarperCollins, 2002)
 Rediker, Marcus, The Slave Ship: A Human History (Viking)

Liên kết ngoài

Famous Quotes by John Newton
Amazing Grace: The Song, Author and their Connection to County Donegal in Ireland
Amazing Grace:The True Story
Amazing Grace Documentary
Amazing Grace: Some Early Tunes
"But Now I See"  An Autobiography and Narrative, Compiled Chiefly From His Diary And Other Unpublished Documents. By Josiah Bull, M.A., First Published In 1868, (Reprinted by) Banner of Truth Trust, 1998 Public Domain
The Cowper and Newton Museum, Olney
Amazing Grace: John Newton information.
Olney-Newton, Sierra Leone Project
 Thoughts Upon the African Slave Trade By John Newton. Xuất bản 1788. Cornell University Library Samuel J. May Anti-Slavery Collection. {Reprinted by} Cornell University Library Digital Collections
Jonathan Aitken biography "From Disgrace to Amazing Grace"

Tin Lành
Chủ nghĩa phúc âm
Phong trào Bãi nô
Âm nhạc Cơ Đốc
Sinh năm 1725
Mất năm 1807
Người Anh thế kỷ 19
Người Liverpool


title: Crasville, Manche

text:
Crasville  là một xã thuộc tỉnh Manche trong vùng Normandie tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 49 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Manche


title: 688

text:
Năm 688 là một năm trong lịch Julius.

Sự kiện

Sinh
 Charles Martel

Mất

Tham khảo

Năm 688

da:680'erne#688


title: Bharlutia

text:
Bharlutia là một chi bướm đêm thuộc họ Galacticidae.

Tham khảo

Galacticidae


title: Begonia pseudoviola

text:
Begonia pseudoviola là một loài thực vật thuộc họ Begoniaceae. Loài này có ở Cameroon và Nigeria. Môi trường sống tự nhiên của chúng là rừng ẩm vùng đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo

 Cheek, M. 2004. Begonia pseudoviola. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 20 tháng 8 năm 2007.

P
Thực vật dễ tổn thương


title: Megachile digna

text:
Megachile digna là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Mitchell mô tả khoa học năm 1930.

Chú thích

Tham khảo

D
Động vật được mô tả năm 1930


title: Họ Mèo

text:
Họ Mèo (Felidae) là một họ động vật có vú trong Bộ Ăn thịt (Carnivora). Các thành viên trong họ này thông thường được gọi là "mèo". Thuật ngữ "mèo" vừa có thể chỉ về các loài trong họ này nói chung, và vừa có thể chỉ về loài mèo nhà (Felis catus) nói riêng.

Những họ hàng gần khác của Họ Mèo nằm trong các họ khác, trong nhánh của chúng, thuộc cây tiến hóa của động vật ăn thịt: cầy hương, linh cẩu và cầy mangut. Những loài mèo đầu tiên đã tách ra từ thời kỳ thuộc thế Eocen, khoảng 40 triệu năm trước. Con vật thông thường nhất là mèo nhà, đã gắn với cuộc sống của con người khoảng từ 7.000 đến 4.000 năm trước. Họ hàng hoang dã của chúng vẫn còn sinh sống ở châu Phi và Tây Á, mặc dù sự phá hủy môi trường sống đã thu nhỏ khu vực sinh sống của chúng.

Các thành viên của Họ Mèo gồm các loài mèo lớn được biết nhiều đến như sư tử, hổ, báo hoa mai, báo đốm và báo săn (mặc dù chúng có kích thước lớn, nhưng vẫn là hậu duệ của những loài mèo nhỏ đã tồn tại trước đây), và các loài mèo nhỏ hơn và ít được biết đến hơn như linh miêu tai đen, mèo gấm Ocelot, mèo cá, mèo rừng, và các loài khác.

Tiến hóa
Hiện có 42 loài mèo đã được nhận dạng (nếu xem loài mèo Iriomote là phân loài thì còn 41) trên Trái đất đều có cùng tổ tiên. Các loài mèo có nguồn gốc ở châu Á và sau đó lan rộng đến các lục địa khác qua đường cầu đất. Thí nghiệm về DNA ty thể và DNA hạt nhân hé lộ rằng các loài mèo tổ tiên đã tiến hóa thành 8 dòng chính phân tán qua ít nhất 10 lần di cư (theo cả hai hướng) từ lục địa sang lục địa qua cầu đất Bering và eo đất Panama, với chi Panthera là cổ nhất và chi Felis là trẻ nhất. Có khoảng 60% các loài mèo hiện đại được ước tính đã phát triển trong một triệu năm qua.

Các quan hệ họ hàng gần nhất của họ Mèo được cho là cầy Linsang. Cùng với Viverridae, Linh cẩu, Họ Cầy lỏn, và cầy Madagascar, chúng tạo thành cận bộ Feliformia.

Hầu hết các loài mèo có cùng một dị dạng di truyền ngăn chúng nếm vị ngọt.

Hầu hết các loài mèo có một số đơn bội là 18 hoặc 19. Các loài mèo Tân thế giới (phân bố ở Trung và Nam Mỹ) có số đơn bội là 18, có thể do sự kết hợp của hai nhiễm sắc thể nhỏ hơn thành một nhiễm sắc thể lớn hơn. Trước phát hiện này, các nhà sinh vật học đã không thể thiết lập cây phân nhánh họ Mèo từ các hóa thạch do các hóa thạch của các loài mèo khác nhau tất cả đều trông giống nhau chỉ khác nhau về kích thước.

Mèo nhà có thể có đuôi dài hoặc ngắn. Có lúc các nhà sinh vật học phải xem liệu đuôi ngắn cũng có thể được tìm thấy ở nhóm linh cẩu có đặc điểm của tổ tiên hoặc có nguồn gốc tiến hóa. Nếu không xem xét hóa thạch, các nhà nghiên cứu đã có thể nhận dạng các trạng thái đặc điểm được tìm thấy trong các nhóm của chúng. Do tất cả động vật trong nhóm cùng cấp họ mèo là Viverridae có đuôi dài, nên các nhà khoa học có thể suy ra rằng trạng thái nhận dạng này đại diện cho tính trạng tổ tiên của chúng.

Đặc điểm chung
Các loài động vật họ mèo có đặc điểm chung là thú ăn thịt sống trên cạn, chúng có một số đặc điểm phân biệt với các loài thú ăn thịt khác, thể hiện ở răng, nanh, móng vuốt và khả năng săn đêm thông qua đặc điểm của mắt, chúng là các loài có cấu trúc cơ thể uyển chuyển và thích hợp với chiến lược săn mồi mai phục, đây cũng là các loài nổi tiếng tinh ranh và có ý thức lãnh thổ cao, sự tò mò và phần lớn là các loài động vật sống đơn độc (trừ sư tử).

Phân loại

Theo truyền thống, người ta chia họ Felidae thành 5 phân họ, dựa theo các đặc trưng kiểu hình. Các phân họ này bao gồm 3 phân họ còn sinh tồn là Felinae, Pantherinae, Acinonychinae (báo săn), và 2 phân họ tuyệt chủng là Machairodontinae, Proailurinae.

Phân loại di truyền học
Nghiên cứu di truyền học đã cung cấp cơ sở cho sự phân loại chính xác hơn đối với các thành viên còn sinh tồn của họ mèo dựa trên cơ sở gộp nhóm kiểu gen. Cụ thể 8 dòng dõi di truyền đã được nhận dạng:

Dòng dõi 1: Panthera, Uncia, Neofelis
Dòng dõi 2: Pardofelis, Catopuma
Dòng dõi 3: Leptailurus, Caracal, Profelis
Dòng dõi 4: Leopardus
Dòng dõi 5: Lynx
Dòng dõi 6: Puma, Acinonyx
Dòng dõi 7: Prionailurus, Otocolobus
Dòng dõi 8: Felis

Bốn dòng dõi sau (5, 6, 7, 8) có quan hệ họ hàng gần với nhau hơn so với bất kỳ mối quan hệ nào của chúng đối với bốn dòng dõi đầu tiên (1, 2, 3, 4), và vì thế chúng tạo thành một nhánh trong phạm vi phân họ Felinae của họ Felidae.

Các loài còn sinh tồn
 Phân họ Pantherinae (Phân họ Báo)
 Chi Panthera Báo
 Sư tử, Panthera leo
 Báo đốm hay báo đốm Mỹ, Panthera onca
 Báo hoa mai, Panthera pardus
 Hổ, Panthera tigris
 Báo tuyết, Panthera uncia (đồng nghĩa  Uncia uncia)
 Chi Neofelis Báo gấm, báo mây
 Báo mây Sunda Neofelis diardi
 Báo gấm hay báo sao, Neofelis nebulosa
 Phân họ Felinae (Phân họ Mèo)
 Chi Pardofelis Mèo gấm
 Mèo gấm Pardofelis marmorata
 Chi Catopuma Beo
 Beo Borneo, Catopuma badia
 Beo, hay Báo lửa Catopuma temminckii
 Chi Leptailurus Linh miêu đồng cỏ
 Linh miêu đồng cỏ, Leptailurus serval
 Chi Caracal
 Linh miêu tai đen, Caracal caracal
 Chi Profelis Beo vàng châu Phi
 Beo vàng châu Phi, Profelis aurata
 Chi Leopardus Gấm
 Mèo Pantanal, Leopardus braccatus
 Mèo đồng cỏ Nam Mỹ hay mèo cỏ, Leopardus colocolo, đồng nghĩa: Oncifelis colocolo
 Mèo Geoffroy, Leopardus geoffroyi, đồng nghĩa: Oncifelis geoffroyi
 Mèo đốm Kodkod hay mèo Guigna, Leopardus guigna, đồng nghĩa: Oncifelis guigna
 Mèo núi Andes, Leopardus jacobitus, đồng nghĩa: Oreailurus jacobita
 Mèo Pampas, Leopardus pajeros
 Mèo gấm Ocelot, Leopardus pardalis
 Mèo đốm Oncilla, (mèo đốm nhỏ, mèo Tigrillo), Leopardus tigrinus
 Mèo đốm Margay, Leopardus wiedii
 Chi Lynx Linh miêu
 Linh miêu Canada, Lynx canadensis
 Linh miêu Á-Âu, Lynx lynx
 Linh miêu Iberia, Lynx pardinus
 Linh miêu đuôi cộc, Lynx rufus
 Chi Puma Báo sư tử
 Báo sư tử, Puma concolor
 Mèo cây châu Mỹ hay Mèo rừng châu Mỹ, Puma yaguarondi, đồng nghĩa: Herpailurus yaguarondi
 Chi Acinonyx Báo săn
 Báo săn hay báo bờm, Acinonyx jubatus
 Chi Prionailurus
 Mèo báo, Prionailurus bengalensis
 Mèo Irimote, Prionailurus bengalensis iriomotensis
 Mèo đầu phẳng, Prionailurus planiceps
 Mèo đốm gỉ, Prionailurus rubiginosus
 Mèo bắt cá, hay mèo cá Prionailurus viverrinus
 Chi Otocolobus Mèo manul
 Mèo manul hay mèo rừng ôn đới, Otocolobus manul
 Chi Felis Mèo
 Mèo núi Trung Hoa, Felis bieti
 Mèo rừng nhiệt đới hay mèo ri, Felis chaus
 Mèo cát, Felis margarita
 Mèo chân đen, Felis nigripes
 Mèo rừng hay Mèo hoang, Felis silvestris
 Mèo rừng châu Âu hay mèo hoang châu Âu, Felis silvestris
 Mèo rừng châu Phi hay mèo hoang châu Phi, Felis silvestris lybica, đôi khi là Felis lybica
 Mèo rừng châu Á, Felis lybica ornata, một phân loài mèo rừng châu Phi
 Mèo nhà, Felis silvestris catus, đôi khi là Felis catus hay Felis domesticus

Hóa thạch mèo
Những loài thú giống mèo cổ nhất (Aelurogale, Eofelis) được tách ra từ thời kỳ Eocene. Được biết đến như là Proailurus, chúng đã sống trong kỷ Oligocene và Miocene. Trong kỷ Miocene nó tiến hóa thành Pseudaelurus. Pseudaelurus được coi là tổ tiên chung gần nhất của cả ba phân họ trên đây cũng như của các phân họ khác, như Machairodontinae. Nhóm này, được biết đến như là mèo răng kiếm, đã tuyệt chủng trong đầu kỷ Pleistocene. Nó bao gồm các chi Smilodon, Machairodus, Dinofelis và Homotherium.

Xem thêm
 Kích thước các loài Họ mèo
 Mèo ma

Trong văn hóa
Felidae cũng là tiêu đề của tiểu thuyết của Akif Pirinçci trong đó con mèo có tên là Francis điều tra kẻ giết một số mèo trong một thành phố lớn. Hiện tại có 5 tập của Felidae: Felidae, Felidae II (còn gọi là Felidae trên đường), Cave Canem, Das Duell và Salve Roma, trong đó có hai tập đầu đã dịch sang tiếng Anh. Tập đầu Felidae đã được chuyển thể thành phim hoạt hình của Đức năm 1994, do Michael Schaack đạo diễn. Có bản lồng tiếng Anh, tuy nhiên vì nội dung người lớn của nó, nên đã không được nhập khẩu cho khán giả Bắc Mỹ, do họ có thể nhầm nó là phim cho trẻ em.

Chú thích

Tham khảo chung

Liên kết ngoài

 Mammal Species of The World

Họ động vật có vú


title: Muret (quận)

text:
Quận Muret là một quận của Pháp, nằm ở tỉnh Haute-Garonne, trong vùng Occitanie. Quận này có 11 tổng và 126 xã.

Các đơn vị hành chính

Các tổng
Các tổng của quận Muret là:
 Auterive
 Carbonne
 Cazères
 Cintegabelle
 Le Fousseret
 Montesquieu-Volvestre
 Muret
 Portet-sur-Garonne
 Rieumes
 Rieux
 Saint-Lys

Các xã
Các xã của quận Muret, và mã INSEE là:

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Muret trên trang Viện quốc gia Pháp và Nghiên cứu kinh tế (INSEE, tiếng Pháp)

Muret


title: Stenophylax mitis

text:
Stenophylax mitis là một loài Trichoptera trong họ Limnephilidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Trichoptera miền Cổ bắc
Stenophylax


title: Saint-Martin-du-Fouilloux, Maine-et-Loire

text:
Saint-Martin-du-Fouilloux là một xã thuộc tỉnh Maine-et-Loire trong vùng Pays de la Loire phía tây nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 55 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
 INSEE commune file

Saintmartindufouilloux


title: Pinanga

text:
Chi Cau chuột (danh pháp khoa học: Pinanga) là một chi thực vật có hoa thuộc họ Arecaceae.

Các loài
Chi này có khoảng 141 loài như sau.

 Pinanga acaulis Ridl., J. Straits Branch Roy. Asiat. Soc. 44: 202 (1905).
 Pinanga acuminata A.J.Hend., Makinoa, n.s., 6: 2 (2006 publ. 2007).
 Pinanga adangensis Ridl., J. Straits Branch Roy. Asiat. Soc. 61: 62 (1912).
 Pinanga albescens Becc., Bot. Jahrb. Syst. 48: 89 (1912).
 Pinanga andamanensis Becc., Atti Soc. Tosc. Sci. Nat. Pisa, Mem. 44: 121 (1934).
 Pinanga angustisecta Becc., Malesia 3: 119 (1886).
 Pinanga annamensis Magalon, Contr. Étud. Palmiers Indoch.: 152 (1930) - Cau chuột Trung Bộ.
 Pinanga arinasae Witono, Palms 46: 194 (2002).
 Pinanga aristata (Burret) J.Dransf., Kew Bull. 34: 775 (1980).
 Pinanga arundinacea Ridl., J. Straits Branch Roy. Asiat. Soc. 54: 60 (1910).
 Pinanga auriculata Becc., Malesia 3: 134 (1886).
 Pinanga badia Hodel, Palm J. 136: 16 (1997).
 Pinanga basilanensis Becc., Philipp. J. Sci. 14: 322 (1919).
 Pinanga batanensis Becc., Philipp. J. Sci., C 3: 340 (1909).
 Pinanga baviensis Becc., Webbia 3: 193 (1910) - Cau chuột Ba Vì, cau bụi rừng.
 Pinanga bicolana Fernando, Principes 32: 172 (1988).
 Pinanga borneensis Scheff., Ann. Jard. Bot. Buitenzorg 1: 151 (1876).
 Pinanga brevipes Becc., Malesia 3: 121 (1886).
 Pinanga caesia Blume, Rumphia 2: 84 (1839).
 Pinanga capitata Becc., J. Linn. Soc., Bot. 42: 168 (1914).
 Pinanga celebica Scheff., Natuurk. Tijdschr. Ned.-Indië 32: 175 (1871).
 Pinanga cattienensis Andr.Hend., N.K.Ban & N.Q.Dung, Palms (1999+) 52: 64 (2008).
 Pinanga chaiana J.Dransf., Kew Bull. 34: 779 (1980).
 Pinanga cleistantha J.Dransf., Principes 26: 127 (1982).
 Pinanga copelandii Becc., Webbia 1: 317 (1905).
 Pinanga coronata (Blume ex Mart.) Blume, Rumphia 2: 83 (1839).
 Pinanga crassipes Becc., Malesia 3: 120 (1886).
 Pinanga cucullata J.Dransf., Kew Bull. 46: 691 (1991).
 Pinanga cupularis A.J.Hend., N.K.Ban & N.Q.Dung, Palms (1999+) 52: 64 (2008).
 Pinanga curranii Becc., Philipp. J. Sci., C 2: 226 (1907).
 Pinanga declinata A.J.Hend., N.K.Ban & N.Q.Dung, Palms (1999+) 52: 65 (2008).
 Pinanga decora L.Linden & Rodigas, Ill. Hort. 34: 171 (1886).
 Pinanga densiflora Becc., Malesia 3: 116 (1886).
 Pinanga dicksonii (Roxb.) Blume, Rumphia 2: 77 (1839).
 Pinanga disticha (Roxb.) H.Wendl. in O.C.E.de Kerchove de Denterghem, Palmiers: 253 (1878).
 Pinanga dumetosa J.Dransf., Kew Bull. 34: 781 (1980).
 Pinanga egregia Fernando, Kew Bull. 49: 775 (1994).
 Pinanga forbesii Ridl., J. Bot. 63(Suppl.): 124 (1925).
 Pinanga fractiflexa Hodel, Palm J. 136: 19 (1997).
 Pinanga furfuracea Blume, Rumphia 2: 88 (1839).
 Pinanga geonomiformis Becc., Philipp. J. Sci., C 4: 602 (1909).
 Pinanga glauca Ridl., J. Fed. Malay States Mus. 8(4): 120 (1917).
 Pinanga glaucifolia Fernando, Kew Bull. 49: 776 (1994).
 Pinanga globulifera (Lam.) Blume, Bull. Sci. Phys. Nat. Néerl. 1: 65 (1838).
 Pinanga gracilis Blume, Rumphia 2: 77 (1839).
 Pinanga gracillima Merr., Sarawak Mus. J. 3: 518 (1928).
 Pinanga grandijuga Burret, Notizbl. Bot. Gart. Berlin-Dahlem 15: 208 (1940).
 Pinanga grandis Burret, Notizbl. Bot. Gart. Berlin-Dahlem 15: 207 (1940).
 Pinanga griffithii Becc., Malesia 3: 117 (1886).
 Pinanga heterophylla Becc., Philipp. J. Sci. 14: 319 (1919).
 Pinanga hexasticha (Kurz) Scheff., Ann. Jard. Bot. Buitenzorg 1: 148 (1876).
 Pinanga hookeriana Becc., Malesia 3: 141 (1886).
 Pinanga humilis A.J.Hend., N.K.Ban & N.Q.Dung, Palms (1999+) 52: 68 (2008).
 Pinanga hymenospatha Hook.f., Fl. Brit. India 6: 411 (1892).
 Pinanga inaequalis Blume, Rumphia 2: 91 (1839).
 Pinanga insignis Becc., Philipp. J. Sci., C 2: 223 (1907).
 Pinanga isabelensis Becc., Philipp. J. Sci. 14: 318 (1919).
 Pinanga jamariensis C.K.Lim, Gard. Bull. Singapore 50: 100 (1998).
 Pinanga jambusana C.K.Lim, Folia Malaysiana 6: 73 (2005).
 Pinanga javana Blume, Rumphia 2: 85 (1839).
 Pinanga johorensis C.K.Lim & Saw, Gard. Bull. Singapore 50: 104 (1998).
 Pinanga keahii Furtado, Repert. Spec. Nov. Regni Veg. 35: 280 (1934).
 Pinanga kontumensis A.J.Hend., N.K.Ban & N.Q.Dung, Palms (1999+) 52: 68 (2008).
 Pinanga lacei A.J.Hend., Makinoa, n.s., 6: 5 (2006 publ. 2007).
 Pinanga latisecta Blume, Rumphia 2: 79 (1839).
 Pinanga lepidota Rendle, J. Bot. 39: 177 (1901).
 Pinanga ligulata Becc., Malesia 2: 129 (1886).
 Pinanga limbangensis C.K.Lim, Folia Malaysiana 6: 74 (2005).
 Pinanga limosa Ridl., J. Straits Branch Roy. Asiat. Soc. 44: 201 (1905).
 Pinanga macrospadix Burret, Notizbl. Bot. Gart. Berlin-Dahlem 15: 205 (1940).
 Pinanga maculata Porte ex Lem., Ill. Hort. 10: 92, t. 361 (1863).
 Pinanga malaiana (Mart.) Scheff., Natuurk. Tijdschr. Ned.-Indië 32: 175 (1871).
 Pinanga manii Becc., Malesia 2: 178 (1889).
 Pinanga megalocarpa Burret, Notizbl. Bot. Gart. Berlin-Dahlem 15: 209 (1940).
 Pinanga micholitzii auct., Gard. Chron., III, 43: 257 (1908).
 Pinanga minor Blume, Rumphia 2: 86 (1839).
 Pinanga minuta Furtado, Repert. Spec. Nov. Regni Veg. 35: 281 (1934).
 Pinanga mirabilis Becc., Malesia 2: 126 (1886).
 Pinanga modesta Becc., Philipp. J. Sci., C 2: 225 (1907).
 Pinanga mooreana J.Dransf., Kew Bull. 34: 783 (1980).
 Pinanga negrosensis Becc., Leafl. Philipp. Bot. 2: 642 (1909).
 Pinanga nuichuensis A.J.Hend., N.K.Ban & B.V.Thanh, Phytotaxa 8: 38 (2010).
 Pinanga pachycarpa Burret, Notizbl. Bot. Gart. Berlin-Dahlem 13: 185 (1936).
 Pinanga pachyphylla J.Dransf., Kew Bull. 46: 695 (1991).
 Pinanga palustris Kiew, Gard. Bull. Singapore 50: 106 (1998).
 Pinanga pantiensis J.Dransf., Gard. Bull. Singapore 50: 110 (1998).
 Pinanga paradoxa (Griff.) Scheff., Natuurk. Tijdschr. Ned.-Indië 32: 179 (1871) - Cau chuột ngược, cau bụi rừng.
 Pinanga paradoxa var. paradoxa.
 Pinanga parvula Ridl., J. Malayan Branch Roy. Asiat. Soc. 1: 103 (1923).
 Pinanga patula Blume, Rumphia 2: 87 (1839).
 Pinanga pectinata Becc. in J.D.Hooker, Fl. Brit. India 6: 410 (1892).
 Pinanga perakensis Becc., Malesia 3: 175 (1889).
 Pinanga philippinensis Becc., Malesia 3: 180 (1889).
 Pinanga pilosa (Burret) J.Dransf., Kew Bull. 34: 775 (1980).
 Pinanga plicata A.J.Hend., Makinoa, n.s., 6: 6 (2006 publ. 2007).
 Pinanga polymorpha Becc., Malesia 3: 172 (1889).
 Pinanga porrecta Burret, Notizbl. Bot. Gart. Berlin-Dahlem 15: 203 (1940).
 Pinanga pulchella Burret, Notizbl. Bot. Gart. Berlin-Dahlem 15: 200 (1940).
 Pinanga purpurea Hendra, Floribunda 2(2): 31 (2002).
 Pinanga quadrijuga Gagnep., Notul. Syst. (Paris) 6: 156 (1937) - Cau chuột bốn nhánh.
 Pinanga ridleyana Becc. ex Furtado, Repert. Spec. Nov. Regni Veg. 35: 282 (1934).
 Pinanga rigida Becc., Leafl. Philipp. Bot. 2: 644 (1909).
 Pinanga riparia Ridl., J. Straits Branch Roy. Asiat. Soc. 44: 201 (1905).
 Pinanga rivularis Becc., Malesia 3: 130 (1886).
 Pinanga rumphiana (Mart.) J.Dransf. & Govaerts, World Checklist Palms: 178 (2005).
 Pinanga rupestris J.Dransf., Kew Bull. 46: 693 (1991).
 Pinanga salicifolia Blume, Rumphia 2: 93 (1843).
 Pinanga samarana Becc., Philipp. J. Sci. 14: 321 (1919).
 Pinanga sarmentosa Saw, Palms 47: 141 (2003).
 Pinanga sclerophylla Becc., Philipp. J. Sci., C 4: 603 (1909).
 Pinanga scortechinii Becc., Malesia 3: 170 (1889).
 Pinanga sembilan C.K.Lim, Folia Malaysiana 15: 2 (2014).
 Pinanga sessilifolia Furtado, Repert. Spec. Nov. Regni Veg. 35: 283 (1934).
 Pinanga sibuyanensis Becc., Philipp. J. Sci. 14: 324 (1919).
 Pinanga sierramadreana Fernando, Kew Bull. 49: 780 (1994).
 Pinanga simplicifrons (Miq.) Becc., Malesia 3: 124 (1885).
 Pinanga singaporensis Ridl., J. Straits Branch Roy. Asiat. Soc. 41: 38 (1903).
 Pinanga sobolifera Fernando, Kew Bull. 49: 782 (1994).
 Pinanga speciosa Becc., Webbia 1: 316 (1905).
 Pinanga spiralis A.J.Hend. & N.Q.Dung, Phytotaxa 323: 170 (2017).
 Pinanga stricta Becc., Malesia 3: 133 (1886).
 Pinanga stylosa Becc., Malesia 3: 177 (1889).
 Pinanga subintegra Ridl., Mat. Fl. Malay. Penins. 2: 141 (1907).
 Pinanga subruminata Becc., Malesia 3: 174 (1889).
 Pinanga sylvestris (Lour.) Hodel, Palm J. 139: 55 (1998) - Cau chuột Nam Bộ, cau chuột Duperre.
 Pinanga tashiroi Hayata, Icon. Pl. Formosan. 3: 196 (1913).
 Pinanga tenacinervis J.Dransf., Kew Bull. 34: 785 (1980).
 Pinanga tenella (H.Wendl.) Scheff., Natuurk. Tijdschr. Ned.-Indië 32: 179 (1871).
 Pinanga tomentella Becc., Malesia 3: 126 (1886).
 Pinanga trichoneura Becc., Atti Soc. Tosc. Sci. Nat. Pisa, Mem. 44: 120 (1934).
 Pinanga uncinata Burret, Notizbl. Bot. Gart. Berlin-Dahlem 15: 201 (1940).
 Pinanga urdanetensis Becc., Leafl. Philipp. Bot. 8: 3008 (1919).
 Pinanga urosperma Becc., Philipp. J. Sci., C 3: 341 (1909).
 Pinanga variegata Becc., Malesia 3: 127 (1886).
 Pinanga veitchii H.Wendl. ex H.J.Veitch, Cat. 1880: 23 (1880).
 Pinanga versicolor A.J.Hend, Makinoa, n.s., 6: 9 (2006 publ. 2007).
 Pinanga watanaiana C.K.Lim, Principes 42: 116 (1998).
 Pinanga woodiana Becc., Philipp. J. Sci., C 4: 604 (1909).
 Pinanga yassinii J.Dransf., Forest. Dept. Occas. Pap., Brunei 2: 2 (1990).

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Chú thích

Tham khảo

Pinanga
Họ Cau


title: Haustrum flindersi

text:
Haustrum flindersi là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Muricidae, họ ốc gai.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Haustrum


title: Quận Asotin, Washington

text:
Quận Asotin là một quận thuộc tiểu bang Washington, Hoa Kỳ.
Quận này được đặt tên theo. Theo điều tra dân số của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2010, quận có dân số 21.623 người. Quận lỵ đóng ở Asotin, còn thành phố lớn nhất là Clarkston. Quận Asotin được lập từ quận Garfield ngày 27 tháng 10 năm 1883.

Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có diện tích 1600 km2, trong đó có 13 km2 là diện tích mặt nước.

Các xa lộ chính

Quận giáp ranh

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Quận của tiểu bang Washington


title: Ếch rừng Doi Inthanon

text:
Ếch rừng Doi Inthanon (danh pháp hai phần: Amolops archotaphus) là một loài ếch trong họ Ranidae.

Nó được tìm thấy ở Lào, Thái Lan, và có thể có ở Việt Nam. Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng ẩm ướt đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, và sông. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.

Tham khảo

 van Dijk, P.P., Chan-ard, T. & Stuart, B. 2004. Rana archotaphus. 2006 IUCN Red List of Threatened Species. Truy cập 23 tháng 7 năm 2007.

A
A
Động vật lưỡng cư Thái Lan


title: Calosopsyche ardisia

text:
Calosopsyche ardisia là một loài Trichoptera trong họ Hydropsychidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Tham khảo

Trichoptera vùng Tân nhiệt đới
A


title: Macrochisma africana

text:
Macrochisma africana là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Fissurellidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Macrochisma


title: Cheumatopsyche wrighti

text:
Cheumatopsyche wrighti là một loài Trichoptera trong họ Hydropsychidae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc.

Tham khảo

Trichoptera miền Tân bắc
Cheumatopsyche


title: Paphiopedilum stonei

text:
Paphiopedilum stonei là một loài lan, đặc hữu của Borneo (Sarawak).

Tham khảo

stonei


title: Apamea centralis

text:
Apamea centralis là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó được tìm thấy ở California, phía bắc đến Alberta.

Liên kết ngoài
Species info
Images

Chú thích

Apamea


title: Priopus ursulus

text:
Priopus ursulus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1894.

Chú thích

Tham khảo

Priopus


title: Hemicrepidius decorus

text:
Hemicrepidius decorus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Fleutiaux miêu tả khoa học năm 1918.

Chú thích

Tham khảo

Hemicrepidius


title: Dicranomyia plurispina

text:
Dicranomyia plurispina là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Dicranomyia
Limoniidae ở vùng Australasia


title: Oroscopa

text:
Oroscopa là một chi bướm đêm thuộc họ Erebidae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Erebidae


title: Chécy

text:
Chécy là một xã trong tỉnh Loiret, vùng Centre-Val de Loire bắc trung bộ nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 95-116 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Loiret


title: Saint-Léger-sous-Brienne

text:
Saint-Léger-sous-Brienne là một xã ở tỉnh Aube, thuộc vùng Grand Est ở phía bắc miền trung nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
 Xã của tỉnh Aube

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Saint-Léger-sous-Brienne sur le site de l'Institut géographique national

Saint-Leger-sous-Brienne


title: Antrobia culveri

text:
Ốc hang động Tumbling Creek, Antrobia culveri, là một loài ốc hang động nước ngọt trong họ Cochliopidae.
Đây là loài đặc hữu Hoa Kỳ.
Loài này được mô tả là loài mới bởi Leslie Hubricht năm 1971, từ mẫu thu thập bởi David Culver, Thomas Aley, và Hubricht năm 1969 và 1970. Antrobia culveri là loài điển hình của chi Antrobia, chi được mô tả năm 1971 bởi Hubricht.

Antrobia culveri sinh sống trong một suối hang động ở hang Tumbling Creek, ở quận Taney ở tây nam Missouri.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Charles M. Wooley. tháng 9 22, 2003. Approved Recovery Plan for the Tumbling Creek Cavesnail (Antrobia culveri) . Federal Register, Vol. 68, No. 183, 55060-55061. (Federal Register Notice of Availability recovery plan.)
 Page revised tháng 12 năm 19, 2007. Endangered Species - Tumbling Creek Cavesnail (Antrobia culveri) Fact Sheet , PDF version

Antrorbis
Động vật được mô tả năm 1971


title: Acolastus ophthalmicus

text:
Acolastus ophthalmicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Lopatin miêu tả khoa học năm 1997.

Chú thích

Tham khảo

Acolastus


title: Megacerus cubiciformis

text:
Megacerus cubiciformis là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Sharp miêu tả khoa học năm 1885.

Chú thích

Tham khảo

Megacerus


title: Tháp nhu cầu của Maslow

text:
Hệ thống nhu cầu của Maslow là một lý thuyết về tâm lý học được đề xuất bởi Abraham Maslow trong bài viết "A Theory of Human Motivation" năm 1943 trong Đánh giá Tâm lý học.  Maslow sau đó đã mở rộng ý tưởng bao gồm những quan sát của ông về sự tò mò bẩm sinh của con người. Các lý thuyết của ông song song với nhiều lý thuyết khác về tâm lý học phát triển của con người, một số trong đó tập trung vào việc mô tả các giai đoạn tăng trưởng ở người. Sau đó, ông đã tạo ra một hệ thống phân loại phản ánh nhu cầu phổ biến của xã hội làm cơ sở và sau đó tiến tới những cảm xúc có được nhiều hơn. Hệ thống nhu cầu của Maslow được sử dụng để nghiên cứu cách con người thực sự tham gia vào động lực hành vi. Maslow đã sử dụng các thuật ngữ "sinh lý", "an toàn", "thuộc về tình yêu", "nhu cầu xã hội" hoặc "lòng tự trọng" và "tự thể hiện" để mô tả mô hình mà động lực của con người thường di chuyển. Điều này có nghĩa là để động lực phát sinh ở giai đoạn tiếp theo, mỗi giai đoạn phải được thỏa mãn trong chính cá nhân họ. Ngoài ra, lý thuyết này là cơ sở chính để biết nỗ lực và động lực có tương quan như thế nào khi thảo luận về hành vi của con người. Mỗi cấp độ riêng lẻ này chứa một lượng cảm giác bên trong nhất định phải được đáp ứng để một cá nhân hoàn thành hệ thống phân cấp của họ. Mục tiêu trong lý thuyết của Maslow là đạt được cấp độ hoặc giai đoạn thứ năm: tự thể hiện.

Lý thuyết của Maslow đã được thể hiện đầy đủ trong cuốn sách Motivation and Personality năm 1954 của ông. Hệ thống phân cấp vẫn là một khuôn khổ rất phổ biến trong nghiên cứu xã hội học, đào tạo quản lý và hướng dẫn tâm lý học thứ cấp và cao hơn. Hệ thống phân cấp của Maslow đã được sửa đổi theo thời gian. Hệ thống phân cấp ban đầu nói rằng mức độ thấp hơn phải được thỏa mãn và hoàn thành trước khi chuyển sang một mục tiêu cao hơn. Tuy nhiên, ngày nay các học giả thích nghĩa về các cấp độ này là liên tục chồng chéo lẫn nhau. Điều này có nghĩa là các cấp thấp hơn có thể được ưu tiên trở lại so với các cấp khác tại bất kỳ thời điểm nào.

Căn bản của lý thuyết
Hệ thống nhu cầu của Maslow thường được mô tả theo hình dạng của một kim tự tháp với những nhu cầu cơ bản nhất, lớn nhất ở phía dưới và nhu cầu tự thể hiện và siêu việt ở phía trên. Nói cách khác, lý thuyết là các nhu cầu cơ bản nhất của cá nhân phải được đáp ứng trước khi họ có động lực để đạt được nhu cầu cấp cao hơn. Tuy nhiên, người ta đã chỉ ra rằng mặc dù những ý tưởng đằng sau hệ thống phân cấp là Maslow, bản thân kim tự tháp không tồn tại ở bất cứ đâu trong tác phẩm gốc của Maslow.

Bốn lớp cơ bản nhất của kim tự tháp chứa thứ mà Maslow gọi là "nhu cầu thiếu" hoặc "nhu cầu": lòng tự trọng, tình bạn và tình yêu, an ninh và nhu cầu thể chất. Nếu những "nhu cầu thiếu hụt" này không được đáp ứng - ngoại trừ nhu cầu cơ bản nhất (sinh lý) - chúng có thể không có dấu hiệu thể hiện ra bên ngoài, nhưng cá nhân sẽ cảm thấy lo lắng và căng thẳng. Lý thuyết của Maslow cho thấy rằng mức độ nhu cầu cơ bản nhất phải được đáp ứng, trước khi cá nhân sẽ bị khao khát mạnh mẽ (hoặc thúc đẩy tập trung vào) nhu cầu cấp trung trở lên. Maslow cũng đặt ra thuật ngữ " siêu năng lực " để mô tả động lực của những người vượt ra ngoài phạm vi của các nhu cầu cơ bản và cố gắng cải thiện liên tục.

Bộ não con người là một hệ thống phức tạp và có các quá trình song song chạy cùng một lúc, do đó nhiều động lực khác nhau từ các cấp bậc khác nhau của Maslow có thể xảy ra cùng một lúc. Maslow đã nói rõ ràng về các cấp độ này và sự hài lòng của họ về các thuật ngữ như "tương đối", "chung" và "chủ yếu". Thay vì nói rằng cá nhân tập trung vào một nhu cầu nhất định tại bất kỳ thời điểm nào, Maslow tuyên bố rằng một nhu cầu nhất định "thống trị" sinh vật người. Do đó Maslow thừa nhận khả năng các mức độ động lực khác nhau có thể xảy ra bất cứ lúc nào trong tâm trí con người, nhưng ông tập trung vào việc xác định các loại động lực cơ bản và thứ tự mà chúng sẽ có xu hướng được đáp ứng.

Chi tiết nội dung tháp nhu cầu

Hệ thống nhu cầu của Maslow thường được mô tả theo hình dạng của một kim tự tháp với những nhu cầu cơ bản nhất, lớn nhất ở phía dưới và nhu cầu tự thể hiện và siêu việt ở phía trên. Nói cách khác, các nhu cầu cơ bản nhất của cá nhân phải được đáp ứng trước khi họ có động lực để đạt được nhu cầu cấp cao hơn.

Bốn cấp cơ bản nhất của kim tự tháp chứa những điều kiện mà Maslow gọi là "nhu cầu thiếu": lòng tự trọng, tình bạn - tình yêu, an toàn và nhu cầu thể chất. Nếu những "nhu cầu thiếu hụt" này không được đáp ứng - ngoại trừ nhu cầu cơ bản nhất (sinh lý) - chúng có thể không có dấu hiệu thể hiện ra bên ngoài, nhưng cá nhân sẽ cảm thấy lo lắng và căng thẳng. Lý thuyết của Maslow cho thấy rằng mức độ nhu cầu cơ bản nhất phải được đáp ứng trước khi có khao khát về nhu cầu khác. Maslow cũng đặt ra thuật ngữ "siêu năng lực" để mô tả động lực của những người vượt quá phạm vi của các nhu cầu cơ bản và phấn đấu để cải thiện liên tục.

Bộ não con người là một hệ thống phức tạp và chứa các quá trình song song chạy cùng một lúc, do đó nhiều động lực khác nhau từ các cấp bậc khác nhau của Maslow có thể xảy ra cùng một lúc. Maslow đã nói rõ ràng về các cấp độ của tháp nhu cầu và sự hài lòng của họ bằng các thuật ngữ như "tương đối", "chung" và "chủ yếu".

5 tầng trong Tháp nhu cầu của Maslow:

 Tầng thứ nhất: Các nhu cầu căn bản nhất thuộc về "thể lý" (physiological) - thức ăn, nước uống, nơi trú ngụ, tình dục, bài tiết, thở, nghỉ ngơi.
 Tầng thứ hai: Nhu cầu an toàn (safety) - cần có cảm giác yên tâm về an toàn thân thể, việc làm, gia đình, sức khỏe, tài sản được đảm bảo.
 Tầng thứ ba: Nhu cầu được giao lưu tình cảm và được trực thuộc (love/belonging) - muốn được trong một nhóm cộng đồng nào đó, muốn có gia đình yên ấm, bạn bè thân hữu tin cậy.
 Tầng thứ tư: Nhu cầu được quý trọng, kính mến (esteem) - cần có cảm giác được tôn trọng, kính mến, được tin tưởng.
 Tầng thứ năm: Nhu cầu về tự thể hiện bản thân cường độ cao (self - actualization) - muốn sáng tạo, được thể hiện khả năng, thể hiện bản thân, trình diễn mình, có được và được công nhận là thành đạt.

Nhu cầu sinh lý
Nhu cầu sinh lý là một khái niệm nguồn để giải thích và nuôi dưỡng nền tảng của động lực khác. Khái niệm này là yêu cầu vật lý chính cho sự sống còn của con người. Điều này có nghĩa là nhu cầu sinh lý là nhu cầu phổ quát của con người. Nhu cầu sinh lý được xem xét từ động lực bên trong của con người theo hệ thống nhu cầu của Maslow. Lý thuyết này nói rằng: con người buộc phải đáp ứng những nhu cầu sinh lý này trước tiên để theo đuổi sự thỏa mãn ở mức độ cao hơn. Nếu những nhu cầu này không được đáp ứng, nó sẽ dẫn đến sự gia tăng sự bất mãn trong một cá nhân. Nhu cầu sinh lý có thể được định nghĩa dựa trên đặc điểm và trạng thái. Nhu cầu sinh lý như những đặc điểm ám chỉ đến nhu cầu lâu dài, không thay đổi được, đó là những yêu cầu của cuộc sống cơ bản của con người. Nhu cầu sinh lý như một trạng thái ám chỉ sự giảm khoái cảm và sự gia tăng cho một động lực để thực hiện một điều cần thiết. Để theo đuổi động lực nội tại ở thứ bậc cao của Maslow, trước tiên phải đáp ứng nhu cầu sinh lý. Điều này có nghĩa là nếu một con người đang vật lộn để đáp ứng nhu cầu sinh lý của họ, thì về bản chất họ không có khả năng theo đuổi sự an toàn, xã hội, lòng tự trọng và tự thể hiện.

Nhu cầu sinh lý bao gồm:

 Cân bằng nội môi
 Sức khỏe
 Thực phẩm và nước
 Ngủ
 Quần áo
 Nơi trú ẩn

Nhu cầu an toàn
Một khi nhu cầu sinh lý của một người tương đối thỏa mãn, nhu cầu an toàn của họ được ưu tiên và chi phối hành vi. Trong trường hợp không có sự an toàn về thể chất - do chiến tranh, thảm họa tự nhiên, bạo lực gia đình, lạm dụng thời thơ ấu, phân biệt chủng tộc, v.v. - mọi người có thể (tái) trải qua rối loạn căng thẳng sau chấn thương. Trong trường hợp không có điều kiện kinh tế - do khủng hoảng kinh tế và thiếu cơ hội làm việc - những nhu cầu an toàn này thể hiện theo các cách như ưu tiên bảo đảm công việc, thủ tục khiếu nại, tài khoản tiết kiệm, chính sách bảo hiểm, chứng nhận nhà ở,.. vv. Mức độ này có nhiều khả năng chiếm ưu thế ở trẻ em vì chúng thường có nhu cầu lớn hơn để cảm thấy an toàn. Nhu cầu an toàn và an ninh là việc giữ cho chúng ta an toàn, khỏi bị tổn hại. Chúng bao gồm nơi trú ẩn, an ninh công việc, sức khỏe và môi trường an toàn. Nếu một người không cảm thấy an toàn trong môi trường của họ, họ sẽ cố gắng tìm sự an toàn trước khi họ cố gắng đáp ứng bất kỳ mức sống nào cao hơn, nhưng nhu cầu an toàn không quan trọng bằng nhu cầu sinh lý cơ bản.

Nhu cầu an toàn và bảo mật bao gồm:

 An ninh cá nhân
 An ninh cảm xúc
 An ninh tài chính
 Sức khỏe và hạnh phúc
 Nhu cầu an toàn chống lại tai nạn / bệnh tật và tác động bất lợi của chúng

Nhu cầu xã hội / mối quan hệ, tình cảm
Sau khi đã được đáp ứng nhu cầu sinh lý và an toàn, mức độ thứ ba của nhu cầu của con người nằm giữa các cá nhân và gồm các cảm giác cần thuộc về. Nhu cầu này đặc biệt phát triển mạnh mẽ trong trong thời thơ ấu và nó có thể vượt qua cả nhu cầu an toàn như đã được quan sát ở những đứa trẻ phải ở với cha mẹ bạo hành, ngược đãi. Sự thiếu sót trong mức độ này về các yếu tố về bị bỏ mặc, trốn tránh, tẩy chay… có thể gây các tác động tiêu cực đến khả năng tạo dựng và duy trì các cảm xúc trong các mối quan hệ.

Nhu cầu xã hội bao gồm:

 Tình bạn
 Sự thân mật
 Tình gia đình

Theo Maslow, con người sở hữu một nhu cầu tình cảm về cảm giác muốn được thuộc về và chấp nhận trong một nhóm xã hội nào đó dù lớn hay nhỏ. Ví dụ, những nhóm lớn bao gồm các câu lạc bộ, đồng nghiệp, tôn giáo, tổ chức chuyên nghiệp đội thể thao, băng đảng và cộng đồng trực tuyến. Một số ví dụ về các kết nối xã hội nhỏ bao gồm các thành viên gia đình, đối tác thân mật, cố vấn, đồng nghiệp và tâm sự. Con người cần yêu và được yêu - cả tình dục và phi tình dục - bởi người khác. Nhiều người trở nên dễ bị cô đơn, lo lắng xã hội và trầm cảm lâm sàng khi không có tình yêu hoặc yếu tố "được thuộc về" này.

Nhu cầu thuộc về này có thể khắc phục các nhu cầu sinh lý và an ninh, tùy thuộc vào sức mạnh của áp lực ngang hàng. Ngược lại, đối với một số cá nhân, nhu cầu về lòng tự trọng quan trọng hơn nhu cầu thuộc về; và đối với những người khác, nhu cầu thực hiện sáng tạo có thể thay thế ngay cả những nhu cầu cơ bản nhất.

Nhu cầu được tôn trọng
Hầu hết mọi người đều có nhu cầu tự tôn và lòng tự trọng ổn định. Maslow lưu ý hai phiên bản về nhu cầu quý trọng: phiên bản "thấp hơn" và phiên bản "cao hơn". Phiên bản "thấp hơn" của lòng tự trọng là nhu cầu tôn trọng người khác, và có thể bao gồm nhu cầu về địa vị, sự công nhận, danh tiếng, uy tín và sự chú ý. Phiên bản "cao hơn" thể hiện là nhu cầu tự trọng và có thể bao gồm nhu cầu về sức mạnh, năng lực, làm chủ, tự tin, độc lập và tự do. Phiên bản "cao hơn" này có hướng dẫn, "hệ thống phân cấp có liên quan với nhau chứ không tách rời nhau". Điều này có nghĩa là lòng tự trọng và các cấp độ tiếp theo không được tách biệt nghiêm ngặt; thay vào đó, các cấp có liên quan chặt chẽ. Nhu cầu về lòng tự trọng là nhu cầu bản ngã hoặc nhu cầu địa vị. Mọi người phát triển mối quan tâm với việc nhận được sự công nhận, địa vị, tầm quan trọng và sự tôn trọng từ người khác.

Hầu hết con người có nhu cầu cảm thấy được tôn trọng; điều này bao gồm nhu cầu có lòng tự trọng và tự trọng. Esteem thể hiện mong muốn điển hình của con người để được người khác chấp nhận và coi trọng. Mọi người thường tham gia vào một nghề nghiệp hoặc sở thích để được công nhận. Những hoạt động này mang lại cho người đó cảm giác đóng góp hoặc giá trị. Lòng tự trọng thấp hoặc mặc cảm có thể dẫn đến sự mất cân bằng trong cấp độ này trong hệ thống phân cấp. Những người có lòng tự trọng thấp thường cần sự tôn trọng từ người khác; họ có thể cảm thấy cần phải tìm kiếm danh tiếng hoặc vinh quang. Tuy nhiên, danh tiếng hay vinh quang sẽ không giúp người đó xây dựng lòng tự trọng cho đến khi họ chấp nhận họ là ai trong nội bộ. Mất cân bằng tâm lý như trầm cảm có thể khiến người ta mất tập trung vào việc có được lòng tự trọng cao hơn.

Nhu cầu thể hiện bản thân

"What a man can be, he must be", lời trích dẫn này là cơ sở cho nhu cầu nhận thức về tự thể hiện bản thân. Cấp độ nhu cầu này đề cập đến việc nhận ra năng lực đầy đủ của một người. Maslow giải thích câu trên như là mong ước có thể làm được tất cả những gì mà người đó có khả năng, để trở thành phiên bản tốt nhất của chính mình. Mỗi cá nhân nhận thức hoặc chú ý đến nhu cầu này thì khác biệt nhau. Có người thì mong muốn có sức mạnh, người thì muốn trở thành cha mẹ lý tưởng, thắng các cuộc thi thế vận hội, hoặc là sáng tạo nghệ thuật, chụp ảnh, cũng có thể phát minh. Ông tin rằng muốn hiểu rõ nhu cầu tự thể hiện này, người đó không chỉ thành công ở những cấp độ trước của tháp nhu cầu, mà còn kiểm soát được chúng. Tự thể hiện được mô tả như là hệ thống dựa trên giá trị khi thảo luận về vai trò tạo nên động lực; tự thể hiện được hiểu như là mục tiêu - một động lực rõ ràng, và những nấc nhu cầu trước đó chẳng qua chính là từng bước một để đạt được đỉnh cao nhất - tự thể hiện; một động lực rõ ràng là mục tiêu của hệ thống phần thưởng, được sử dụng để thúc đẩy hoàn thành các giá trị hoặc mục tiêu nhất định. Các cá nhân có động lực để theo đuổi mục tiêu này tìm kiếm và hiểu nhu cầu, mối quan hệ và ý thức về bản thân của họ được thể hiện như thế nào thông qua hành vi của họ. Tự thể hiện có thể bao gồm:

 Tìm kiếm cộng sự
 Nuôi dạy con cái
 Sử dụng và phát triển tài năng, năng lực
 Theo đuổi mục tiêu

Tính siêu việt
Trong những năm cuối đời, Abraham Maslow đã khám phá thêm một chiều động lực, đồng thời chỉ trích tầm nhìn ban đầu của ông về tự thể hiện. Theo lý thuyết sau này, người ta tìm thấy sự nhận thức đầy đủ nhất trong việc đưa bản thân mình vào một thứ gì đó vượt ra ngoài bản thân, ví dụ, trong lòng vị tha hoặc tâm linh. Ông đánh đồng điều này với mong muốn đạt đến vô hạn. "Siêu việt đề cập đến mức độ cao nhất và toàn diện nhất hoặc toàn diện nhất của ý thức con người, hành xử và liên hệ, như là kết quả chứ không phải là mức độ trung bình, đối với người khác, đối với con người nói chung, đối với các loài khác, đối với tự nhiên và đối với vũ trụ".

Phê bình học thuyết
Không giống như hầu hết các lý thuyết khoa học, hệ thống nhu cầu của Maslow có ảnh hưởng rộng khắp bên ngoài giới học thuật. Như Uriel Abulof lập luận, "Sự cộng hưởng liên tục của lý thuyết Maslow trong trí tưởng tượng rất phổ biến, tuy nhiên có vẻ không khoa học, có thể bằng chứng rõ ràng nhất về tầm quan trọng của hệ thống này là nó giải thích bản chất con người nhận ra nhu cầu của mình." Tuy nhiên, về mặt học thuật, lý thuyết của Maslow bị tranh cãi rất nhiều.

Phương pháp
Maslow đã nghiên cứu ở những người mà ông cho là bậc thầy như: Albert Einstein, Jane Addams, Eleanor Roosevelt và Frederick Douglass hơn là chọn những người bị bệnh tâm thần hoặc thần kinh. Vì ông cho rằng "nghiên cứu về các người có bộ não bình thường, chưa trưởng thành và không lành mạnh chỉ mang lại sự tê liệt trong triết lý." Nên Maslow đã nghiên cứu 1% người khỏe mạnh nhất trong số sinh viên đại học.

Xếp hạng

Xếp hạng toàn cầu
Trong nghiên cứu dựa trên lý thuyết của Maslow, Wahba và Bridwell đã tìm thấy rất ít bằng chứng cho thấy việc xếp hạng các nhu cầu mà Maslow mô tả hay nhắc về sự tồn tại của một hệ thống phân cấp xác định.

Thứ tự sắp xếp thứ bậc của Maslow đã bị Geert Hofstede chỉ trích là dân tộc học. Đổi lại, công việc của Hofstede đã bị chỉ trích bởi những người khác. Hệ thống nhu cầu của Maslow không minh họa và mở rộng dựa trên sự khác biệt giữa nhu cầu xã hội và trí tuệ của những người được nuôi dưỡng trong xã hội cá nhân và những người được nuôi dưỡng trong xã hội tập thể. Nhu cầu và động lực của những người trong xã hội cá nhân có xu hướng tự cho mình là trung tâm hơn so với những người trong xã hội tập thể. Họ tập trung vào việc cải thiện bản thân, và việc thực hiện những  đỉnh cao của sự tự cải thiện. Trong các xã hội tập thể, nhu cầu chấp nhận và cộng đồng sẽ lớn hơn nhu cầu tự do và cá nhân.

Xếp hạng giới tính
Vị trí và giá trị của tình dục trên kim tự tháp cũng là một nguồn chỉ trích liên quan đến hệ thống phân cấp của Maslow. Hệ thống phân cấp của Maslow đặt tình dục vào loại nhu cầu sinh lý cùng với thức ăn và hơi thở; nó liệt kê tình dục chỉ từ một quan điểm cá nhân. Ví dụ, tình dục được đặt với các nhu cầu sinh lý khác phải được thỏa mãn trước khi một người xem xét mức độ động lực "cao hơn". Một số nhà phê bình cảm thấy vị trí này của tình dục bỏ qua ý nghĩa tình cảm, gia đình và tiến hóa của tình dục trong cộng đồng, mặc dù những người khác chỉ ra rằng điều này đúng với tất cả các nhu cầu cơ bản.

Thay đổi hệ thống phân cấp theo hoàn cảnh
Nhu cầu cấp cao hơn (lòng tự trọng và tự thực hiện) và nhu cầu thấp hơn (sinh lý, an toàn và tình yêu) theo phân loại nhu cầu của Maslow không phổ biến và có thể khác nhau giữa các nền văn hóa. Do sự khác biệt cá nhân và nguồn lực sẵn có trong khu vực hoặc thực thể địa chính trị / quốc gia.

Trong một nghiên cứu, phân tích nhân tố khám phá (EFA) trong thang đo mười ba mặt hàng cho thấy có hai mức nhu cầu đặc biệt quan trọng ở Mỹ trong thời bình từ 1993 đến 1994: sống sót (sinh lý và an toàn) và tâm lý (tình yêu, lòng tự trọng và tự thực hiện). Năm 1991, một biện pháp thời bình hồi cứu đã được thiết lập và thu thập trong Chiến tranh vùng Vịnh Ba Tư và công dân Hoa Kỳ được yêu cầu nhớ lại tầm quan trọng của nhu cầu từ năm trước. Một lần nữa, chỉ có hai mức nhu cầu được xác định; do đó, mọi người có khả năng và năng lực để nhớ lại và ước tính tầm quan trọng của nhu cầu. Đối với công dân ở Trung Đông (Ai Cập và Ả Rập Saudi), ba mức nhu cầu liên quan đến tầm quan trọng và sự hài lòng đã xuất hiện trong thời kỳ hồi tưởng năm 1990. Ba cấp độ này hoàn toàn khác với các công dân Hoa Kỳ.

Những thay đổi liên quan đến tầm quan trọng và sự thỏa mãn nhu cầu từ thời bình đến thời chiến do căng thẳng thay đổi đáng kể giữa các nền văn hóa (Mỹ so với Trung Đông). Đối với công dân Hoa Kỳ, chỉ có một mức nhu cầu vì tất cả các nhu cầu đều được coi là quan trọng như nhau. Liên quan đến sự thỏa mãn nhu cầu trong chiến tranh, ở Mỹ có ba cấp độ: nhu cầu sinh lý, nhu cầu an toàn và nhu cầu tâm lý (xã hội, lòng tự trọng và tự thực hiện). Trong chiến tranh, sự thỏa mãn nhu cầu sinh lý và nhu cầu an toàn được tách thành hai nhu cầu độc lập, trong khi trong thời bình chúng được kết hợp làm một. Đối với người dân Trung Đông, sự thỏa mãn nhu cầu đã thay đổi từ ba cấp độ thành hai trong thời chiến.

Một nghiên cứu năm 1981 đã xem xét cách phân cấp của Maslow có thể khác nhau giữa các nhóm tuổi. Một cuộc khảo sát đã yêu cầu những người tham gia ở các độ tuổi khác nhau đánh giá một số lượng các tuyên bố từ quan trọng đến quan trọng nhất. Các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng:

 Trẻ em có điểm nhu cầu thể chất cao hơn các nhóm khác.
 Nhu cầu tình yêu xuất hiện từ thời thơ ấu đến khi trưởng thành.
 Nhu cầu tự trọng cao nhất trong nhóm thanh thiếu niên, thanh niên có mức độ tự thể hiện cao nhất.
 Tuổi già có nhu cầu thân mật cao nhất, nó là cần thiết trên tất cả các cấp tương đương.

Các tác giả lập luận rằng điều này cho thấy hệ thống phân cấp của Maslow có thể bị giới hạn như một lý thuyết cho trình tự phát triển, vì trình tự của nhu cầu tình yêu và nhu cầu tự trọng nên được đảo ngược theo tuổi tác.

Định nghĩa thuật ngữ

Nhu cầu thể hiện bản thân
Thuật ngữ "tự thể hiện" có thể không truyền đạt được những gì như là quan sát của Maslow, động lực này đề cập đến việc tập trung vào việc trở thành người giỏi nhất mà người ta có thể phấn đấu để phục vụ cả bản thân và người khác. Thuật ngữ tự thể hiện của Maslow có thể không mô tả một cách đầy đủ, trọn vẹn phạm vi của cấp độ nhu cầu này. Thường thì, khi một người ở cấp độ nhu cầu này, càng nhiều những gì họ thực hiện được càng đem lại nhiều lợi ích đến cho người khác, nói cách khác "lợi ích lớn hơn".

Nhu cầu của con người hoặc không phải con người
Abulof đã tranh cãi rằng trong khi Maslow nhấn mạnh rằng "lý thuyết động lực phải là nhân học chứ không phải động vật", ông ấy lại đưa ra một hệ thống phân cấp động vật chủ yếu, lên ngôi với một khía cạnh con người: "Bản chất cao hơn của con người dựa trên nền tảng thấp hơn của con người, nó như nền móng, và thứ gì không có nền sẽ bị sụp đổ... Những tính chất riêng biệt của con người chúng ta dựa trên và cần những tính chất động vật." Abulof lưu ý rằng "tất cả các loài động vật đều tìm kiếm sự sống và an toàn, và nhiều động vật, đặc biệt là động vật có vú, cũng đầu tư nỗ lực để thuộc về và có được sự quý trọng... Bốn nấc thang cổ điển đầu tiên của Maslow không có gì đặc biệt là con người." Ngay cả khi nó xuất hiện để "tự thể hiện", Abulof lập luận, không rõ con người hiện thực hóa "bản thân" như thế nào. Rốt cuộc, sau này theo Maslow cấu thành "một cốt lõi bên trong, sinh học hơn, bản năng hơn của bản chất con người", do đó "việc tìm kiếm các giá trị nội tại, xác thực của chính mình" kiểm tra sự tự do lựa chọn của con người: "Một nhạc sĩ phải thực hiện âm nhạc", vì vậy tự do chỉ giới hạn ở sự lựa chọn nhạc cụ.

Chú thích

Kinh doanh
Quản trị nhân sự
Tiếp thị
Tâm lý học phát triển
Hạnh phúc
Phát triển con người
Phát triển cá nhân
Sinh hoạt
Tâm lý tích cực
Quan hệ cá nhân

it:Bisogno#La piramide di Maslow


title: Pales ulema

text:
Pales ulema là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Germar miêu tả khoa học năm 1813.

Chú thích

Tham khảo

Pales (Chrysomelidae)


title: Leptispa pici

text:
Leptispa pici là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Uhmann miêu tả khoa học năm 1958.

Chú thích

Tham khảo

Leptispa


title: Phủ biên tạp lục

text:
Phủ biên tạp lục (chữ Hán: 撫邊雜錄) là bộ sách gồm 8 quyển được chia làm 2 phần của Lê Quý Đôn ghi chép lại hầu hết các thông tin quan trọng về kinh tế và xã hội của xứ Đàng Trong trong gần 200 năm từ cuối thế kỷ 16 đến thời kỳ ông làm quan Hiệp trấn xứ Thuận Hóa của chính quyền Lê-Trịnh, vào khoảng năm 1776

Nội dung
Tựa đề phủ có nghĩa là vỗ về, biên có nghĩa là vùng biên cảnh, tạp là gồm nhiều nhiều loại nhiều thứ khác nhau, và lục là ghi chép. Ghép lại Phủ Biên tạp lục có nghĩa là ghi chép việc vỗ yên dân ở vùng biên cảnh. Sở dĩ có tên như vậy vì nó liên quan đến vai trò của ông đã làm sau khi quân Trịnh chiếm vùng Thuận Hóa của chúa Nguyễn và chúa Trịnh Sâm trao chức Hiệp trấn vùng này

Trong thời gian làm việc ở trấn Thuận Hóa, ngoài công việc của một chức quan ông còn dành thời gian ghi lại những điều mắt thấy tai nghe, ông đã cẩn trọng đối sánh, xác minh, chỉnh lý và hệ thống để rồi cuối cùng cho ra tác phẩm Phủ Biên tạp lục này, bộ sách được hoàn thành vào khoảng năm 1776

Nguyên bản chữ Hán của bộ sách được lưu trữ trong kho thư tịch cổ của Thư viện Viện khảo cổ Sài Gòn, bộ sách hiện còn tất cả sáu quyển
Quyển 1:
sự tích khai mở, xây dựng và khôi phục hai xứ Thuận Hóa, Quảng Nam
Tên các phủ, huyện, tổng, xã, thôn, trang, trại ở hai xứ Thuận Hóa, Quảng Nam
Quyển 2:
Hình thế núi sông, thành lũy, trị sở, đường sá, trạm dịch ở hai xứ Thuận Hóa, Quảng Nam
Quyển 3:
Công tư điền trang, bãi đất và tổng số trưng thu lúa gạo theo lệ cũ ở hai xứ Thuận Hóa, Quảng Nam
Lệ cũ về các ti, quan thuộc chức và thủ binh sĩ ở hai xứ Thuận Hóa, Quảng Nam
Số ngạch nhân đinh, các hạng duyệt tuyển, các hạng giản tuyển và lệ cũ về tổng số phân bổ quân hiệu thuộc hai xứ Thuận Hóa, Quảng Nam
Quyển 4:
Lệ thuế đầu nguồn, tuần ti, ao đầm, sông bến, thuế chợ và thuế chuyên chở vàng, bạc, đồng, sắt
Quyển 5:
Nhân tài và thơ văn
Quyển 6:
Sản vật và phong tục

Ấn bản hiện nay
Ngô Lập Chi đã dịch Phủ biên tạp lục trong những năm 1955-1956 tại trường Sư phạm thuộc đại học Văn khoa, Hà Nội. Bản viết tay nay được lưu trữ tại thư viện Đại học Quốc gia Hà Nội, số thư mục VT 175-180. Hiện nay bộ sách được nhà sử học Nguyễn Khắc Thuần dịch, hiệu đính, chú thích ba quyển đầu và được nhà xuất bản Giáo dục xuất bản năm 2007.

Tham khảo

Lê Quý Đôn (2007), Phủ biên tạp tục [tập 1 - phần 1], Nhà xuất bản Giáo dục.

Văn học cổ điển Việt Nam
P
P
Tác phẩm của Lê Quý Đôn
Địa chí


title: Brocourt-en-Argonne

text:
Brocourt-en-Argonne là một xã thuộc tỉnh Meuse trong vùng Grand Est đông nam nước Pháp. Xã này có diện tích 6,7 km², dân số năm 2006 là 51 người.

Tham khảo

Code officiel géographique, INSEE

Brocourtenargonne


title: Horstdorf

text:
Horstdorf là một đô thị thuộc huyện Wittenberg, bang Saxony-Anhalt, Đức.

Tham khảo


title: Jonzac

text:
Jonzac là một cấp đơn vị hành chính địa phương thấp nhất của Charente-Maritime trong vùng Nouvelle-Aquitaine tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 40 mét trên mực nước biển.
Sông Seugne chảy theo hương tây bắc qua thị trấn.

Tham khảo

Xã của Charente-Maritime
Quận lỵ của Pháp


title: Dipseudopsis itremensis

text:
Dipseudopsis itremensis là một loài Trichoptera trong họ Dipseudopsidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Tham khảo

Trichoptera ở vùng nhiệt đới châu Phi
Dipseudopsis


title: Zamia angustifolia

text:
Zamia angustifolia là một loài thực vật thuộc họ Zamiaceae. Loài này có ở the Bahamas và Cuba. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

 Donaldson, J.S. 2003. Zamia angustifolia. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 24 tháng 8 năm 2007.

angustifolia
Thực vật Bahamas
Thực vật Cuba
Thực vật được mô tả năm 1791


title: Bulbophyllum papulosum

text:
Bulbophyllum papulosum là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

papulosum]]

P


title: Cochlespira pulchella

text:
Cochlespira pulchella là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Turridae.

Miêu tả

Phân bố

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Cochlespira
Động vật được mô tả năm 1913


title: Platycolaspis pubescens

text:
Platycolaspis pubescens là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Reid miêu tả khoa học năm 1994.

Chú thích

Tham khảo

Platycolaspis