title: Thiếu tướng Việt Nam Cộng hòa

text:
Cấp bậc Thiếu tướng Việt Nam Cộng hòa đặt ra ngay sau khi Quân đội Việt Nam Cộng hòa được thành lập trên cơ sở chuyển đổi từ Quân đội Quốc gia Việt Nam. Ban đầu, đây là cấp đầu tiên của cấp bậc tướng lĩnh Việt Nam Cộng hòa. Từ thượng tuần tháng 3 năm 1964, sau khi cấp bậc Chuẩn tướng được đặt ra, cấp bậc này được phân loại xếp trên cấp Chuẩn tướng.

Trong lịch sử 25 năm tồn tại của Quân đội Quốc gia và sau này là Quân lực Việt Nam Cộng hòa (1950-1975) đã có 46 vị có cấp bậc cuối cùng là Thiếu tướng và Đề đốc. Người nổi tiếng nhất là Thiếu tướng Nguyễn Cao Kỳ, sau này làm Phó Tổng thống Việt Nam Cộng hòa.
Quân hàm thiếu tướng của các quân chủng

Danh sách
{|class= "wikitable"
|-
!width= "1%" |Stt
!width= "24%" |Họ và tên
!width= "11%" |Thời gian sống
!width= "8%" |Năm thụ phong
!width= "28%" |Chức vụ sau cùng
!Chú thích
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 1
|<center> Lê Văn Viễn(A)Bảy ViễnPháp đào tạo
|<center> 1904-1971
|<center> 1952
|<center> Tư lệnh Lực lượng Bình Xuyên(bị tước binh quyền và truy nã)
|Nguyên là Đại tá trong Quân đội Liên hiệp Pháp, sau phục vụ cho Quân đội Quốc gia
-Ngày 22 tháng 4 năm 1952 được Quốc trưởng Bảo Đại ký sắc lệnh phong cấp Thiếu tướng
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 2
|<center> Nguyễn Giác Ngộ(A)Nội ứng Nghĩa đinh Cái Vồn
|<center> 1897-1967
|rowspan= "2" |<center> 1954
|<center> Giám đốc Nha Nghiên cứu Du kích chiến Bộ Tổng tham mưu
|Giải ngũ năm 1965
- Nguyên là sĩ quan cao cấp của Quân đội Hòa Hảo. Được Quốc trưởng Bảo Đại phong cấp Thiếu tướng trong Quân đội Quốc gia
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 3
|<center> Nguyễn Văn Vận(A)Võ bị Tông Sơn Tây
|<center> 1905-1999
|<center> Tổng Thư ký thường trực Bộ Quốc phòng
|Giải ngũ năm 1955
- Được Quốc trưởng Bảo Đại phong cấp Thiếu tướng trong Quân đội Quốc gia
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 4
|<center> Văn Thành Cao(A)(B)Nội ứng Nghĩa đinh Cái Vồn
|<center> 1924-2022
|<center> 1955
|<center> Tổng cục phó Tổng cục Chiến tranh Chính trị
|Nguyên là sĩ quan cao cấp của Quân đội Cao Đài
- Năm 1955 ra hợp tác với Chính phủ Quốc gia, được Thủ tướng Diệm phong cấp Thiếu tướng Tổng Tư lệnh Lực lương Cao Đài Liên minh thay thế cố Trung tướng Trình Minh Thế
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 5
|<center> Lê Quang Vinh(A)Ba CụtNội ứng Nghĩa đinh Cái Vồn
|<center> 1923-1956
|<center> 1956
|<center> Tư lệnh đội quân Hòa Hảo ly khai
|Nguyên là lãnh tụ một đội quân ly khai với Giáo phái Hòa Hảo, sau có nhiều lần ra hợp tác với quân đội Pháp, được phong từ cấp Thiếu tá đến Đại tá
- Năm 1956 ra hợp tác với Việt Nam Cộng hòa được phong cấp Thiếu tướng, nhưng sau đó bị xử tử hình với tội danh mưu phản
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 6
|<center> Hồ Văn Tố(C)Võ bị Quốc gia Huế K2
|<center> 1915-1962
|<center> 1958
|<center> Chỉ huy trưởng Liên trường Võ khoa Thủ Đức
|
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 7
|<center> Nguyễn Chấn Á(A)(B)Pháp đào tạo
|<center> 1923-1998
|<center> 1960
|<center> Cố vấn Tổng cục Chiến tranh Chính trị
|
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 8
|<center> Huỳnh Văn Cao(B)(C)Võ bị Quốc gia Huế K2
|<center> 1927-2013
|rowspan= "2" |<center> 1962
|<center> Tư lệnh Quân đoàn I & Vùng 1 Chiến thuật
|Giải ngũ năm 1966
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 9
|<center> Trần Tử Oai(C)Võ bị Tông Sơn Tây
|<center> 1921-1999
|<center> Chỉ huy trưởng Trường Võ bị Quốc gia Đà Lạt
|Giải ngũ năm 1965
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 10
|<center> Đỗ MậuTrường Hạ sĩ quan An Cựu Huế
|<center> 1917-2002
|<center> 1963
|<center> Đệ tam Phó Thủ tướng đặc trách Văn hóa-Xã hội
|Giải ngũ năm 1965
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 11
|<center> Phạm Văn Đổng(C)Võ bị Móng Cái
|<center> 1919-2008
|rowspan= "6" |<center> 1964
|<center> Tổng trưởng Bộ Cựu chiến binh
|Giải ngũ năm 1965
- Ngày 8/4/1964 thăng cấp Chuẩn tướng sau khi rời chức Tư lệnh Sư đoàn 7 Bộ binh
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 12
|<center> Nguyễn Cao KỳVõ khoa Nam Định
|<center> 1930-2011
|<center> Phó Tổng thống Việt Nam Cộng hòa
|Giải ngũ năm 1967 để tham chính (đắc cử Phó Tổng thống Đệ nhị Cộng hòa)
- Ngày 8/4/1964 thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Tư lệnh Không quân
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 13
|<center> Dương Ngọc Lắm(C)Võ bị Liên quân Viễn Đông Đà Lạt
|<center> 1924-1973
|<center> Phụ tá Đặc biệt Phủ Thủ tướng
|Giải ngũ năm 1964
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 14
|<center> Đặng Thanh Liêm(C)Võ bị Liên quân Viễn Đông Đà Lạt
|<center> 1925-2017
|<center> Tư lệnh Sư đoàn 5 Bộ binh
|Giải ngũ năm 1965
- Ngày 8/4/1964 thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Tư lệnh Sư đoàn 5 Bộ binh
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 15
|<center> Nguyễn Văn QuanThiếu sinh quân PhápSĩ quan Đặc biệt Pháp
|<center> 1910-1969
|<center> Giám đốc Nha An ninh Quân đội
|Giải ngũ năm 1965
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 16
|<center> Tôn Thất Xứng(C)Võ bị Quốc gia Huế K1
|<center> 1923-2018
|<center> Chỉ huy trưởng Trường Đại học Quân sự
|Giải ngũ năm 1967
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 17
|<center> Nguyễn CaoAlbertVõ bị Đà Lạt K4
|<center> 1925-1998
|rowspan= "3" |<center> 1965
|<center> Chánh Văn phòng Thủ tướng Nguyễn Khánh
|Giải ngũ năm 1965
- Ngày 11/8/1964 thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Chánh Văn phòng Thủ tướng Nguyễn Khánh
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 18
|<center> Nguyễn Văn Chuân(C)Võ bị Quốc gia Huế K1
|<center> 1923-2002
|<center> Tư lệnh Quân đoàn I & Vùng 1 Chiến thuật
|Giải ngũ năm 1966
- Ngày 11/8/1964 thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Trưởng phòng 4 Bộ Tổng tham mưu
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 19
|<center> Bùi Hữu Nhơn(C)Võ bị Liên quân Viễn Đông Đà Lạt
|<center> 1928-2022
|<center> Ủy ban Điều hành Quốc tế Quân viện
|Giải ngũ năm 1968
- Ngày 11/8/1964 thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Chỉ huy trưởng Trường Sĩ quan Thủ Đức
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 20
|<center> Đoàn Văn Quảng(B)Võ bị Lục quân Pháp
|<center> 1923-1982
|<center> 1966
|<center> Chỉ huy trưởng Trung tâm Huấn luyện Quang Trung
|Ngày 1/11/1964 thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Tư lệnh Lực lượng Đặc biệt
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 21
|<center> Trương Quang Ân(C)(D)Võ bị Đà Lạt K4
|<center> 1932-1968
|rowspan= "3" |<center> 1968
|<center> Tư lệnh Sư đoàn 23 Bộ binh
|Ngày 8/9/1968 tử nạn trực thăng gần Đức Lập (Quảng Đức) khi đang làm nhiệm vụ, được truy thăng cấp bậc Thiếu tướng
- Ngày 19/6/1968 thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Sư đoàn 23 Bộ binh
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 22
|<center> Nguyễn Văn Kiểm(C)Võ bị Liên quân Viễn Đông Đà Lạt
|<center> 1924-1969
|<center> Tham mưu trưởng Biệt bộ Phủ Tổng thống
|Năm 1969 bị đặc công Việt Cộng đánh bom ám sát tại Sài Gòn, khiến ông bị thương (cụt chân) và sau đó tử vong
- Ngày 11/8/1964 thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Chỉ huy trưởng Trường Võ bị Quốc gia Đà Lạt
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 23
|<center> Nguyễn Ngọc LoanVõ khoa Thủ Đức K1
|<center> 1930-1998
|<center> Thanh tra Quốc phòng
|Ngày 1/11/1966, thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Tổng giám đốc Cảnh sát Quốc gia
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 24
|<center> Hoàng Văn LạcVõ bị Quốc gia Huế K2
|<center> 1927-2014
|rowspan= "2" |<center> 1969
|<center> Tư lệnh phó Lãnh thổQuân khu 1
|Ngày 19/6/1968, thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Thứ trưởng Xây dựng Nông thôn
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 25
|<center> Nguyễn Xuân Trang(B)(C)Võ bị Nước Ngọt
|<center> 1924-2015
|<center> Tham mưu phóBộ Tổng tham mưu
|Ngày 11/8/1964, thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Tham mưu trưởng Quân đoàn IV
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 26
|<center> Trần Văn Chơn(B)(E)(F)Sĩ quan Hải quânNha Trang Khóa 1
|<center> 1920-2019
|rowspan= "5" |<center> 1970
|<center> Tư lệnh Hải Quân
|Giải ngũ năm 1974
-Ngày 19/6/1968, thăng cấp (Phó Đề đốc) Chuẩn tướng đương nhiệm Tư lệnh Hải quân
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 27
|<center> Bùi Đình Đạm(C)Võ bị Quốc gia Huế K1
|<center> 1926-2009
|<center> Tổng Giám đốcTổng nha Nhân lực Quốc phòng
|Ngày 19/6/1968, thăng cấo Chuẩn tướng đương nhiệm Giám đốc Nha Động viên
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 28
|<center> Vũ Ngọc Hoàn(B)Đại học Quân y K1
|<center> 1922-1993
|<center> Phó Tổng thanh traQuân lực Việt Nam Cộng hòa
|Ngày 19/6/1968, thăng cấp Y sĩ Chuẩn tướng đương nhiệm Cục trưởng Cục Quân y
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 29
|<center> Lâm Quang Thơ(C)Võ bị Đà Lạt K3
|<center> 1931-1985
|<center> Chỉ huy trưởngTrường Võ bị Quốc gia Việt Nam
|Ngày 19/6/1968, thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Chỉ huy trưởng Trường Bộ binh Thủ Đức
|-
|<center> 30
|<center> Lê Ngọc Triển(C)Võ bị Quốc gia Huế K2
|<center> 1927
|<center> Tham mưu phóHành quân Bộ Tổng tham mưu
|Ngày 19/6/1968, thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Chỉ huy trưởng Trung tâm Huấn luyện Quang Trung
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 31
|<center> Phạm Văn PhúVõ bị Đà Lạt K8
|<center> 1928-1975
|<center> 1971
|<center> Tư lệnh Quân đoàn IIQuân khu 2
|Tự sát ngày ngày 30 tháng 4 năm 1975
-Ngày 16/4/1967, thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Tư lệnh Biệt khu 44 (Khu vực Đồng Tháp Mười)
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 32
|<center> Nguyễn Huy Ánh(D)Không quân Pháp
|<center> 1934-1972
|rowspan= "5" |<center> 1972
|<center> Tư lệnhSư đoàn 4 Không quân
|Ngày 27/4/1972 Tử nạn trực thăng tại Bình Thủy, Cần Thơ. Được truy thăng cấp bậc Thiếu tướng
-Ngày 1/11/1971, thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Tư lệnh Sư đoàn 4 Không quân
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 33
|<center> Trần Bá Di(B)(C)(G)Võ bị Đà Lạt K5
|<center> 1931-2018
|<center> Chỉ huy trưởng Trung tâmHuấn luyện Quang trung
|Tháng 4/1970, thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Tư lệnh Sư đoàn 9 bộ binh
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 34
|<center> Nguyễn Khoa NamVõ khoa Thủ Đức K3
|<center> 1927-1975
|<center> Tư lệnh Quân đoàn IVQuân khu 4
|Tự sát ngày 30 tháng 4 năm 1975
-Ngày 19/6/1970, thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Sư đoàn 7 bộ binh
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 35
|<center> Nguyễn Thanh Sằng(B)(C)Võ bị Quốc gia Huế K2
|<center> 1926-2005
|<center> Tư lệnh Tiền phươngQuân đoàn IV
|Giải ngũ năm 1973
-Ngày 1/11/1964, thăng cấp Chuẩn tướng sau khi rời chức Tư lệnh Sư đoàn 5 bộ binh, trước khi nhậm chức Tư lệnh Sư đoàn 25 bộ binh
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 36
|<center> Phan Đình Soạn(C)(D)Võ khoa Thủ Đức K1
|<center> 1929-1972
|<center> Tư lệnh phó Quân đoàn IQuân khu 1
|Ngày 25/2/1972, tử nạn trực thăng tại vùng biển gần Vịnh Đà Nẵng khi đang bay làm nhiệm vụ. Được truy thăng cấp bậc Thiếu tướng
-Ngày 1/7/1970, thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Chỉ huy trưởng Pháo binh
|-
|<center> 37
|<center> Nguyễn Duy Hinh(C)Võ khoa Nam Định
|<center> 1929
|<center> 1973
|<center> Tư lệnhSư đoàn 3 Bộ binh
|Ngày 1/7/1970, thăng cấp Chuẩn tướng Tư lệnh phó lãnh thổ Quân đoàn IV
|-
|<center> 38
|<center> Đào Duy Ân(C)Võ bị Đà Lạt K4
|<center> 1932
|rowspan= "5" |<center> 1974
|<center> Tư lệnh phó Quân đoàn IIIQuân khu 3
|Ngày 1/7/1970, thăng cấp Chuẩn tướng Tư lệnh phó Quân đoàn III
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 39
|<center> Võ Văn Cảnh(C)Võ bị Địa phươngTrung Việt Đập Đá Huế K3
|<center> 1922-1994
|<center> Thứ trưởng Nội vụTổng giám đốc Nhân dân Tự vệ
|Ngày 1/7/1970, thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Sư đoàn 23 bộ binh
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 40
|<center> Đỗ Kế Giai(B)(C)(G)Võ bị Đà Lạt K5
|<center> 1929-2016
|<center> Tư lệnhBinh chủng Biệt Động quânTrung ương
|Ngày 1/11/1967, thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Tư lệnh Sư đoàn 10 bộ binh (Sư đoàn 18 sau này)
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 41
|<center> Võ Xuân LànhVõ khoa Thủ Đức K1
|<center> 1931-1982
|<center> Tư lệnh phó Không quân
|Năm 1969, thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Tư lệnh phó Không quân
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 42
|<center> Lâm Ngươn Tánh(E)(F)Sĩ quan Hải quânNha Trang K1
|<center> 1928-2018
|<center> Phụ tá Quốc vụ khanh
|Ngày 1/11/1970, thăng cấp (Phó đề đốc) Chuẩn tướng đương nhiệm Tư lệnh phó Hải quân
|-
|<center> 43
|<center> Nguyễn Khắc BìnhVõ khoa Thủ Đức K1
|<center> 1931
|rowspan= "4" |<center> 1975
|<center> Tư lệnhCảnh sát Quốc giaĐặc uỷ Trung ương
|Ngày 1/11/1970, thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Tư lệnh Cảnh sát Quốc gia
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 44
|<center> Lê Minh Đảo(B)(G)(H)Võ bị Đà Lạt K10
|<center> 1933-2020
|<center> Tư lệnhSư đoàn 18 Bộ binh
|Ngày 1/11/1972, thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Tư lệnh Sư đoàn 18 bộ binh
|-bgcolor=#FFE8E8
|<center> 45
|<center> Bùi Thế Lân(H)Võ khoa Thủ Đức K4
|<center> 1932-2014
|<center> Tư lệnh Sư đoànThủy quân Lục chiến
|Ngày 28/5/1972, thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Tư lệnh Sư đoàn Thủy quân Lục chiến
|-
|<center> 46
|<center> Phan Đình Niệm(H)Võ bị Đà Lạt K4
|<center> 1931
|<center> Tư lệnhSư đoàn 22 Bộ binh
|Ngày 1/11/1972, thăng cấp Chuẩn tướng đương nhiệm Tư lệnh Sư đoàn 22 bộ binh
|-
|}

Ghi thêm
-Cấp Thiếu tướng Giáo phái Cao Đài

Lê Hoàng Cưu
Lê Văn Tất
Trần Văn Có

Chú thích

Xem thêm
Đại tướng Việt Nam Cộng hòa
Trung tướng Việt Nam Cộng hòa
Chuẩn tướng Việt Nam Cộng hòa
Tướng lãnh Việt Nam Cộng hòa bị tù lưu đày
Tướng lãnh Việt Nam Cộng hòa tốt nghiệp Đại học Quân sự Hoa Kỳ

Tham khảo

Trần Ngọc Thống, Hồ Đắc Huân, Lê Đình Thụy (2011), Lược sử Quân Lực Việt Nam Cộng hòa

Liên kết ngoài
Danh sách sĩ quan Quân lực Việt Nam Cộng Hòa

Thiếu tướng Quân lực Việt Nam Cộng hòa


title: Cerithidium cerithinum

text:
Cerithidium cerithinum là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Cerithiidae.

Miêu tả

Phân bố
Chúng phân bố ở Biển Đỏ và ở Ấn Độ Dương dọc theo Madagascar.

Chú thích

Tham khảo
 Dautzenberg, Ph. (1929). Mollusques testaces marins de Madagascar. Faune des Colonies Francaises, Tome III

Liên kết ngoài

Cerithidium


title: Malerkotla

text:
Malerkotla là một thành phố và là nơi đặt hội đồng đô thị (municipal council) của quận Sangrur thuộc bang Punjab, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Malerkotla có dân số 106.802 người. Phái nam chiếm 53% tổng số dân và phái nữ chiếm 47%. Malerkotla có tỷ lệ 55% biết đọc biết viết, thấp hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 61%, và tỷ lệ cho phái nữ là 49%. Tại Malerkotla, 13% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Punjab


title: Sebastonyma

text:
Sebastonyma là một chi bướm ngày thuộc họ Bướm nâu.

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Aeromachini


title: Euhesma alicia

text:
Euhesma alicia là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Exley mô tả khoa học năm 1998.

Chú thích

Tham khảo

Euhesma
Động vật được mô tả năm 1998


title: Helicopsyche giboni

text:
Helicopsyche giboni là một loài Trichoptera trong họ Helicopsychidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Tham khảo

Trichoptera ở vùng nhiệt đới châu Phi
Helicopsyche


title: Chi Tú tuyến mai

text:
Chi Tú tuyến mai (danh pháp khoa học: Neillia) là một chi thực vật hạt kín thuộc họ Rosaceae.

Các loài
Các loài dưới đây lấy theo The Plant List.
 Neillia affinis - tú tuyến mai Xuyên Khang
 Neillia breviracemosa - tú tuyến mai hoa ngắn
 Neillia densiflora - tú tuyến mai hoa kín
 Neillia fugongensis - tú tuyến mai Phúc Cống
 Neillia gracilis - tú tuyến mai lùn
 Neillia grandiflora - tú tuyến mai hoa lớn
 Neillia incisa
 Neillia jinggangshanensis - tú tuyến mai núi Tỉnh Khương
 Neillia ribesioides - tú tuyến mai lá lông
 Neillia rubiflora - tú tuyến mai hoa phấn
 Neillia serratisepala - tú tuyến mai Vân Nam
 Neillia sinensis - tú tuyến mai Trung Hoa
 Neillia sparsiflora - tú tuyến mai hoa thưa
 Neillia thibetica - tú tuyến mai Tây Khương
 Neillia thyrsiflora - loài này có tại Việt Nam.
 Neillia uekii - tú tuyến mai đông bắc

Hình ảnh

Ghi chú


title: Stolothrissa tanganicae

text:
Stolothrissa tanganicae là một loài cá thuộc họ Clupeidae. Nó là đại diện duy nhất của chi Stolothrissa. Nó được tìm thấy ở Burundi, Cộng hòa Dân chủ Congo, Tanzania, và Zambia. Môi trường sống tự nhiên của chúng là hồ nước ngọt.

Chú thích

Liên kết ngoài

T
Động vật được mô tả năm 1917


title: Lê dương (định hướng)

text:
Từ Lê dương trong tiếng Việt có nguồn gốc từ légion étrangère trong tiếng Pháp. Légion có nghĩa là một "đoàn quân, đội quân"; các đội quân có nhiều thành viên người ngoại quốc được gọi légion étrangère, sau đó được phiên âm vắn tắt sang tiếng Việt thành "lê dương".

"Lê dương" có thể chỉ đến:

Cổ đại
Lính viễn chinh Lê dương La Mã
Binh đoàn Lê dương La Mã (tiếng Latin: Legio Romana)

Hiện đại
Lê dương Pháp (tiếng Pháp: Légion étrangère)
Lê dương Tây Ban Nha (tiếng Tây Ban Nha: Legión Española)
Lê dương Ả Rập (tiếng Ả Rập: الجيش العربي al-Jaysh al-Arabī)

Xem thêm
Lính Lê dương (định hướng)

en:Foreign legion
es:Legión Extranjera
fr:Légion
it:Legione straniera
he:לגיון הזרים
hu:Idegenlégió
nl:Vreemdelingenlegioen
sk:Cudzinecká légia


title: Ngọc Hà (làng cổ)

text:
Ngọc Hà là tên một làng hoa lâu đời của Hà Nội, nằm trên địa bàn của phường Ngọc Hà, quận Ba Đình.

Làng Ngọc Hà
Làng Ngọc Hà là một làng cổ của Thăng Long (Hà Nội xưa), nổi tiếng với nghề dạy chửi.

Lịch sử

Thời kì phong kiến
Làng Ngọc Hà là địa danh của một làng trong số thập tam trại- mười ba làng bao quanh hồ Tây, chuyên sản xuất những nhu yếu phẩm cung cấp cho kinh thành Thăng Long trước kia: Ngọc Hà, Thụy Khuê,.....

Làng Ngọc Hà nằm ở phía Đông tổng Nội, huyện Vĩnh Thuận, phủ Hoài Đức (đầu thế kỷ 19). Cuối thế kỷ 19, thực dân Pháp chiếm một phần đất của làng để xây dựng Phủ Toàn quyền và Vườn hoa Bách Thảo.

Làng Ngọc Hà cũ có 5 xóm (Giữa, Trên, Trong, Ngoài, Đống Nước). Các xóm đều có đường thông ra phố Đội Cấn và làng Đại Yên. Cư dân trong làng có 3 họ lớn, như Trần Văn, Trần Lê, Trần Nguyễn, còn họ Phạm là họ ít đinh, lép vế, thường bị các họ trên chèn ép. Trai đinh trong làng sinh hoạt trong 4 giáp. Các dòng họ gốc hiện không còn mấy người ở trong làng vì con cái họ sớm đi làm công chức, một số kinh tế khá giả mua đất ở mặt phố để kinh doanh. Trong khi đó, từ những năm 1920, do làng ở gần một số cơ quan, xí nghiệp và trại lính nên người các nơi đến làng mua đất để ở ngày một nhiều. Một số khác đến thuê nhà ở trong các ngõ đầu làng. Do ở gần Phủ Toàn quyền nên ở đầu phố Ngọc Hà có một đồn lính khố xanh làm nhiệm vụ bảo vệ an ninh vùng ven của Phủ.

Trong đợt khai quật hoàng thành Thăng Long, các nhà khảo cổ đã tìm thấy dấu tích một con sông cổ chảy ngang qua kinh thành theo hướng Đông - Tây, về phía làng Ngọc Hà xưa, và họ cho rằng đây là con sông mang tên sông ngọc (Ngọc Hà), làm nên tên làng Ngọc Hà.

Thời kì kháng chiến chống Mỹ
Trong trận đánh Điện Biên Phủ trên không, một máy bay B52 Mỹ đã rơi ngay trên bầu trời Thủ đô. Một phần mảnh chiếc máy bay này đã rơi xuống hồ đình làng Ngọc Hà, thành một bằng chứng không thể chối cãi về sự thất bại của B52. Mảnh xác máy bay này hiện vẫn còn được lưu giữ như một chứng tích lịch sử.

Có một nhầm lẫn trong sự kiện này: Thực chất hồ có mảnh vỡ của máy bay B52 là hồ làng Hữu Tiệp chứ không phải Ngọc Hà. Làng Ngọc Hà và hồ làng Ngọc Hà ở ngay cạnh đó. Tuy nhiên, không rõ vì sao mọi người đều cho rằng máy bay rơi ở hồ làng Ngọc Hà và vì thế, cả khu đó có tên là Ngọc Hà luôn.

Đây thực sự là một sự nhầm lẫn. Một mảnh máy bay B-52 rơi ở một cái hồ trong làng Hữu Tiệp ngay cạnh trường Tiểu học Ngọc Hà. Có lẽ đây là điều làm cho có sự nhầm lẫn. Làng Ngọc Hà thì đúng là nằm cạnh làng Hữu Tiệp nhưng những hồ của làng Ngọc Hà thì cũng cách hồ làng Hữu Tiệp cũng vài trăm mét (ngõ 135 phố Đội Cấn).

Thời kì sau năm 1975
Năm 1981, làng Ngọc Hà trở thành phường thuộc quận Ba Đình.

Năm 2005, tách 19,90 ha diện tích tự nhiên và 5.226 nhân khẩu của phường Ngọc Hà cùng với 52,88 ha diện tích tự nhiên và 13.415 nhân khẩu của phường Cống Vị để thành lập phường Liễu Giai.

Làng hoa
Ngọc Hà là làng nhỏ, nhưng dân đông (năm 1926 có 990 nhân khẩu), đất thổ cư chiếm một tỷ lệ lớn, không có ruộng cấy lúa, chỉ có vườn để trồng hoa và rau nên vườn và nhà đan xen nhau. Nghề trồng hoa có từ lâu đời. Xưa kia, Ngọc Hà có rất nhiều ruộng đất bỏ hoang. Về sau, nhiều quan lại khi về hưu đã đến làng mua đất làm nơi dưỡng lão, trồng hoa và cây cảnh để giải trí, từ đó hình thành nghề trồng hoa. Thời kỳ đầu, dân làng chỉ trồng các loại hoa để cúng như mẫu đơn, hồng, huệ, sói, cúc, thiên lý. Hoa được xâu vào lạt thành tràng hoa hoặc gói trong lá tươi buộc lạt. Người bán hoa (thường là các cô gái) đem treo lên cửa các nhà đặt mua trước hoặc các nhà có điện thờ. Đầu thế kỷ XX, người Pháp nhập các loại hoa ngoại (lay ơn, cẩm chướng, cúc...) và rau ngoại đến Ngọc Hà để trồng, dùng vào các dịp lễ, tết theo lịch dương. Người Ngọc Hà dần tìm học được kỹ thuật trồng các loại hoa này vừa để bán cho cả người Việt và người Pháp, vừa để chơi trong phòng khách nhà mình. Các quầy bán hoa bắt đầu mọc lên ở các ngã tư các phố Tây, tập trung ở khu vực Hồ Gươm và phố Hàng Lược, chợ Đồng Xuân. Vào dịp Tết Nguyên đán, hình thành chợ hoa Cống Chéo - Hàng Lược, chủ yếu do người làng Ngọc Hà bán.

Cho đến những năm 1970, làng Ngọc Hà vẫn còn là một làng trồng hoa (cung cấp hoa tươi) trong nội thành Hà Nội.

Ngoài trồng hoa, người làng Ngọc Hà còn vào thành phố làm thuê, làm viên chức trong các công sở, công nhân trong các xí nghiệp. Đời sống của dân làng xưa kia nhìn chung khá giả.

Chú thích

Tham khảo
 Làng Ngọc Hà - tên gọi của ký ức
 Hoài niệm Làng hoa Ngọc Hà

Ba Đình
Làng Hà Nội


title: Palompon

text:
Palompon là một đô thị hạng 2 ở tỉnh Leyte, Philippines. Theo điều tra dân số năm 2000 của Philipin, đô thị này có dân số 50.754 người trong 10.790 hộ.

Các đơn vị hành chính

Palompon được chia ra 50 barangay.

Lien ket ngoai
Mã địa lý chuẩn của Philipin
Thông tin điều tra dân số năm 2000 của Philipin
Papa J's Website

Tham khảo

Đô thị của Leyte


title: Nullemont

text:
Nullemont là một xã thuộc tỉnh Seine-Maritime trong vùng Normandie miền bắc nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Seine-Maritime
Seine-Maritime
Normandy

Tham khảo
INSEE

Liên kết ngoài
Nullemont on the Quid website

Xã của Seine-Maritime


title: Umehara Daigo

text:
là một game thủ chuyên nghiệp người Nhật nổi tiếng. Umehara chuyên về thể loại đối kháng arcade 2D, chủ yếu là những trò chơi phát hành bởi Capcom. Được biết đến với cái tên "Daigo" hoặc "The Beast" ở phương Tây và "Umehara" hoặc "Ume" ở Nhật Bản, Umehara được coi là người chơi Street Fighter nổi tiếng nhất trên thế giới, hoặc là người chơi Street Fighter vĩ đại nhất. Anh hiện tại đang giữ kỷ lục thế giới là "người chơi thành công nhất trong những giải đấu lớn của Street Figher" trong kỷ lục Guinness thế giới.

Trước khi ký một thỏa thuận với MadCatz và trở thành một game thủ chuyên nghiệp, giới truyền thông Nhật Bản thường gọi Umehara là "Vị Chúa tể của trò chơi đối kháng 2D" (2D格闘ゲームの神 "2D Kakutou Game no Kami").

Sự nghiệp ban đầu
Umehara bắt đầu tới trung tâm trò chơi arcade và chơi các trò chơi đối kháng từ lúc 10 tuổi khi anh còn là một học sinh trường cấp một, cùng lúc khi trò chơi Street Fighter II và Garou Densetsu (Fatal Fury) đến với trung tâm trò chơi. Bởi vì tủ máy SFII quá dài và có nhiều đứa trẻ lớn hơn thường xuyên chơi nên thực tế trò chơi đối kháng đầu tiên của Umehara là Garou Densetsu.. Vì không thể ở lại quá trễ, Umehara ban đầu đã thách thức những người chơi khác trong trò chơi Street Fighter II Dash (Champion Edition) mặc dù anh cảm thấy ngại và phải nhận được sự chấp nhận từ những người chơi, nhưng đó cũng là lúc anh bắt đầu thích chơi với những người chơi khác.

Năm 1998, Umehara tham gia cuộc đấu Street Fighter Zero 3 chính thức của Capcom và tiến thẳng tới trận chung kết diễn ra tại Tokyo Game Show 1998: Autumn vào ngày 10 tháng 11. Sau khi chiến thắng cuộc đấu bằng cách đánh bại Ōnuki 3-1, với tư cách là nhà vô địch, Umehara đã đối đầu với Alex Valle, người đã thắng cuộc đấu Street Fighter Alpha 3 của Mỹ. "Grand Championship" quốc tế đã được tổ chức tại San José, California vào ngày 8 tháng 11. Đây là lần đầu tiên Umehara đến Mỹ và là cuộc đấu đầu tiên ở nước ngoài. Umehara đã chiến thắng với tỉ số 2-1.

Năm 2002, Umehara xuất hiện tại cuộc thi đấu biểu diễn có chủ đề Hoa Kỳ chống lại Nhật Bản được tổ chức tại Nhật Bản. Người chơi của Hoa Kỳ đã thi đấu trong bốn trò chơi (Super Street Fighter II Turbo, Street Fighter Alpha 3, Street Fighter III 3rd Strike và Marvel vs. Capcom 2) để có quyền thi đấu với người chơi giỏi nhất của Nhật Bản trong từng trò chơi. Umehara chỉ tham dự 3rd Strike nhưng đã đánh bại tất cả các đối thủ và đều kết thúc các hiệp đấu bằng chiêu thức Shoryuken của Ken.

Năm 2003, Umehara giành chiến thắng trong cuộc đấu Super Street Fighter II Turbo trong Super Battle Opera (Tougeki) và cũng chiến thắng trò chơi này trong Evolution Championship Series khi lần đầu tiên tham gia, khiến anh trở thành người chơi đầu tiên chiến thắng cả hai giải này trong cùng một năm và cùng một trò chơi. Umehara cũng tham dự Evolution 2004 và Absolution 2004 vào ngày 18 tháng 4 tại Anh và giành chiến thắng trò chơi SSF2 Turbo.

Sự trở lại đầy kịch tính
Umehara bắt đầu nổi tiếng rộng rãi từ video trên Youtube miêu tả trận đấu tại giải Evolution Championship Series 2004, trò chơi Street Fighter III 3rd Strike khi mà anh thể hiện sự trở lại đầy kịch tính chống lại Chun-Li của Justin Wong. Khoảnh khắc đầy cảm xúc của Ken cuối trận đấu và tiếng hoan hô rất lớn của người xem đã được ghi lại và truyền bá trên Internet và trở nên rất phổ biến.

Chương trình truyền hình MAG-NET của kênh NHK đã gọi khoảnh khắc này là "Kiseki no Gyakuten Geki" (奇跡の逆転劇) hoặc là "sự đảo lộn tình thế thần kỳ". Còn cộng đồng game đối kháng gọi đó là "Moment 37"

Thành tích ở các cuộc đấu

Tham khảo

Game thủ Street Figher
Người chơi Street Fighter
Kỷ lục Guinness
Người Tokyo
Sinh năm 1981
Nhân vật còn sống


title: Micropterix immensipalpa

text:
Micropterix immensipalpa là một loài bướm đêm đã tuyệt chủng thuộc họ Micropterigidae. Nó được Kuznezov miêu tả năm 1941. Nó là loài duy nhất được tìm thấy ở một mẫu duy nhất ở hổ phách Baltic.
Loài này đã được mô tả là Eriocraniid moth dưới chi Electrocrania.

Chú thích

Tham khảo

Micropterix


title: Nephrotoma rubriventris

text:
Nephrotoma rubriventris là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Nephrotoma


title: 17484 Ganghofer

text:
17484 Ganghofer (1991 RY4) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 13 tháng 9 năm 1991 bởi F. Borngen và L. D. Schmadel ở Tautenburg.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 17484 Ganghofer

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1991


title: Megachile brooksi

text:
Megachile brooksi là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Pauly mô tả khoa học năm 2001.

Chú thích

Tham khảo

B
Động vật được mô tả năm 2001


title: Amegilla crocea

text:
Amegilla crocea là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Klug mô tả khoa học năm 1845.

Chú thích

Tham khảo

Amegilla
Động vật được mô tả năm 1845


title: Charaxes vansoni

text:
The Van Son's Emperor (Charaxes vansoni) là một loài bướm thuộc họ Nymphalidae. Nó được tìm thấy ở miền nam châu Phi.

Sải cánh dài 48–56 mm đối với con đực và 50–60 mm đối với con cái. Bướm bay từ quanh năm, đỉnh điểm from tháng 2 đến tháng 5 và in spring.

Larvae of Charaxes vansoni feed on Peltophorum africanum.

Xem thêm
Charaxes (chi)

Chú thích

Tham khảo

vansoni


title: Cocheren

text:
Cocheren là một xã trong tỉnh Moselle, vùng Grand Est đông bắc nước Pháp.

Xem thêm
Commune của tỉnh Moselle

Tham khảo
INSEE
IGN

Xã của Moselle


title: Ngưỡng nghèo

text:
Ngưỡng nghèo hay mức nghèo, là mức chi dùng tối thiểu, được xác định như tổng số tiền chi cho giỏ hàng tiêu dùng trong thời hạn nhất định, bao gồm một lượng tối thiểu lương thực thực phẩm và đồ dùng cá nhân, cần thiết để bảo đảm cuộc sống và sức khỏe một người ở tuổi trưởng thành, và các khoản chi bắt buộc khác.

Người ở ngưỡng nghèo là người có tổng thu nhập tương đương với tổng chi dùng tối thiểu đó.

Nhiều nước trên thế giới ấn định ngưỡng nghèo thành một điều luật. Ở các nước phát triển ngưỡng nghèo cao hơn đáng kể so với các nước đang phát triển. Hầu như mọi xã hội đều có các công dân đang sống nghèo khổ.

Chuẩn nghèo tại Việt nam
Tại Việt nam ngưỡng nghèo được đánh giá thông qua chuẩn nghèo, dựa trên các tính toán của các cơ quan chức năng như Tổng cục Thống kê hay Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội (MOLISA).

Chuẩn nghèo theo Tổng cục Thống kê được xác định dựa trên cách tiếp cận của Ngân hàng Thế giới (WB), gồm hai mức:
 nghèo lương thực thực phẩm: tổng chi dùng chỉ tính riêng cho phần lương thực thực phẩm, làm sao để đảm bảo lượng dinh dưỡng tối thiểu cho một người là 2100 kcal/ngày đêm;
 nghèo chung: tổng chi dùng cho cả giỏ hàng tiêu dùng tối thiểu, được xác định bằng cách ước lượng tỷ lệ: 70% chi dùng dành cho lương thực thực phẩm, 30% cho các khoản còn lại.

Theo cách xác định trên, năm 1998 chuẩn nghèo lương thực thực phẩm của Việt nam bằng 107 234 VND/tháng; chuẩn nghèo chung bằng 149 156 VND/tháng . Năm 2006 các mức chuẩn này đã được xác định lại và bằng ? Để đánh giá chính xác ngưỡng nghèo cho các thời điểm, các mức chuẩn cần hiệu chỉnh lại theo chỉ số giá tiêu dùng.

Chuẩn nghèo của Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội được xác định một cách tương đối bằng cách làm tròn số và áp dụng cho từng khu vực và vùng miền khác nhau (nông thôn miền núi, hải đảo, nông thôn đồng bằng, thành thị)

Tỷ lệ nghèo của xã hội
Ngưỡng nghèo là công cụ để đo tỷ lệ nghèo trong xã hội – một chỉ số quan trọng phản ánh mức sống của xã hội về mặt thu nhập cá nhân. Tỷ lệ nghèo là tỷ lệ số hộ có thu nhập dưới hoặc bằng chuẩn nghèo đối với toàn bộ số hộ trong quốc gia.

Các cải cách kinh tế-xã hội như phúc lợi xã hội và bảo hiểm thất nghiệp được tiến hành dựa trên những phản ánh của các chỉ số như ngưỡng nghèo và tỷ lệ nghèo.

Các yếu tố của ngưỡng nghèo
Việc xác định ngưỡng nghèo thường được thực hiện bằng cách tìm ra tổng chi phí cho tất cả các sản phẩm thiết yếu mà một người lớn trung bình tiêu thụ trong một năm. Phương pháp tiếp cận này dựa trên cơ sở rằng cần một mức chi tiêu tối thiểu để đảm bảo duy trì cuộc sống. Đây đã là cơ sở ban đầu của ngưỡng nghèo ở Hoa Kỳ, mức chuẩn này đã được nâng lên theo lạm phát. Trong các nước đang phát triển, loại chi dùng đắt nhất trong các khoản là trả cho thuê nhà (giá thuê căn hộ). Do đó, các nhà kinh tế đã đặc biệt chú ý đến thị trường bất động sản và giá thuê nhà vì ảnh hưởng mạnh mẽ của chúng lên ngưỡng nghèo.
Các yếu tố cá nhân thường được nghiên cứu như vị trí trong gia đình: người đó có phải là bố mẹ, người già, trẻ con, kết hôn hay không, v.v.

Các vấn đề trong việc sử dụng ngưỡng nghèo
Sử dụng ngưỡng nghèo thường có vấn đề vì có một mức thu nhập tiệm cận trên ngưỡng này về bản chất không khác mấy so với mức thu nhập tiệm cận dưới: các hiệu ứng tiêu cực của nghèo có xu hướng liên tục hơn là rời rạc và mức thu nhập thấp tương tự tác động những người khác nhau theo những cách khác nhau. Để vượt qua được điều này, các chỉ số nghèo đói đôi khi được sử dụng thay vì ngưỡng nghèo; xem income inequality metrics.

Một ngưỡng nghèo dựa trên phương pháp tiêu chuẩn đánh giá thu nhập định lượng, hay dựa trên số lượng thuần túy. Nếu các chỉ số phát triển con người khác như y tế và giáo dục được sử dụng thì các chỉ số này phải được định lượng, chứ không chỉ là một nhiệm vụ (kể cả đạt được) đơn giản.

Nghèo tuyệt đối
Nghèo tuyệt đối (absolute poverty) là thước đo những người dưới 1 ngưỡng nghèo nhất định, tính chung cho toàn thể nhân loại, không kể không gian hay thời gian.Nó được xác định bằng số thu nhập cho 1 cá nhân đủ khả năng đáp ứng những nhu cầu cơ bản để tồn tại, như thức ăn, nơi ở, quần áo,...Ngưỡng nghèo tuyệt đối thường dùng của WB là 1-2 USD/ngày(tính theo PPP).

Nghèo tương đối
Là tình trạng sống dưới 1 mức tiêu chuẩn sống có thể chấp nhận được tại 1 địa điểm và thời gian xác định. Như vậy, nghèo tương đối có sự khác biệt tùy theo đặc điểm kinh tế, văn hóa-xã hội, quan niệm của từng quốc gia, khu vực, vùng miền khác nhau.

Nguồn tham khảo

Phương thức đánh giá và định nghĩa về nghèo đói
Nghèo
Kinh tế học phúc lợi


title: Chiến dịch Kutuzov

text:
Chiến dịch Kutuzov là hoạt động quân sự lớn của Quân đội Liên Xô tại khu vực phía bắc vòng cung Kursk với trung tâm là thành phố Oryol tại khu vực trung tâm mặt trận Xô-Đức trong Thế chiến thứ hai. Ngay sau khi quân đội Đức Quốc xã thất bại trong Chiến dịch Thành trì, chỉ tiến lên được 12 km ở hướng Ponyri và buộc phải ngừng tấn công, quân đội Liên Xô đã chuyển sang phản công ngay từ ngày 12 tháng 7 đến ngày 18 tháng 8 năm 1943. Tên mã của chiến dịch được đặt theo tên của Thống chế Mikhail Illarionovich Kutuzov, một danh tướng của quân đội Đế quốc Nga trong cuộc chiến tranh chống Napoléon Bonaparte năm 1812. Chiến dịch Kutuzov kết thúc với việc Quân đội Liên Xô tiến về phía tây từ 25 km ở hai bên sườn đến 140 km trên hướng Mtsensk - Oryol - Karachev ở giữa mặt trận, xóa "chỗ lồi" Oryol, nắn thẳng chiến tuyến, đánh tan 18 sư đoàn của Tập đoàn quân xe tăng 2 và Tập đoàn quân 9 (Đức). Thành phố Oryol được Quân đội Liên Xô giải phóng ngày 5 tháng 8 năm 1943. Ngày 18 tháng 8, vấp phải tuyến phòng ngự Hagen vững chắc của quân đội Đức Quốc xã tại sát phía đông tuyến đường sắt Lyudinovo - Dyatkovo - Bryansk - Navlya - Komarachi, quân đội Liên Xô chấm dứt chiến dịch và bắt đầu chuẩn bị cho một chiến dịch mới đánh chiếm Bryansk.

Bối cảnh
Khu vực chiến trường có tổng diện tích khoảng 18.000 km vuông gồm 2/3 diện tích tỉnh Oryol và một phần các tỉnh Kaluga và Bryansk. Địa hình khu vực "chỗ lõm" Oryol cao hơn nhưng bề mặt không khác nhiều so với "chỗ lồi" Kursk, không có các đồi đất cao đột xuất. Cả vùng chỉ có một điểm cao trên 272 m nằm ở đường phân thủy giữa sông Oka và sông Nyeruch. Sông Oka lớn nhất khu vực bắt nguồn từ khu đất cao Dmitri Orlovsky - Trosna - Orlovsky chảy qua Kromy và Oryol lên hướng đông bắc đổ vào sông Volga. Sông Nyeruch nhỏ hơn bắt nguồn từ Zmiyevka chảy qua Novosil và Mtsensk gần như song song với sông Oka và hợp lưu với nó ở Budogovishi. Đây là hai tuyến sông lớn hơn cả chia cắt địa hình khu vực Oryrol nhưng đều không lớn đến mức có thể cản trở đáng kể các hoạt động của lực lượng xe tăng, thiết giáp và cơ giới.

Sau một tuần tấn công liên tục, 6 sư đoàn xe tăng và 8 sư đoàn bộ binh thuộc các tập đoàn quân xe tăng 2 và 9 của Cụm tập đoàn quân Trung tâm (Đức) chỉ tiến lên không quá 12 km trên hướng Ponyri - Olkhovatka và bị đánh bật trở lại với những thiệt hại lớn về người, xe tăng và pháo binh. Phương diện quân Trung tâm và Phương diện quân Bryansk (Liên Xô) sau 7 ngày phòng ngự quyết liệt đã chuyển sang phản công. Các đơn vị Đức còn lại sau khi rút khỏi vòng cung Kursk được điều về trung tâm phòng ngự Oryol với các cụm cứ điểm bao quanh nó gồm: Medyntsevo, Ulysanovo và Bolkhov ở phía bắc, Mtsensk ở phía đông, Zmiyevka và Kromy ở phía nam và Karachev ở phía tây. Tuyến mặt trận trước cuộc phản công của quân đội Liên Xô không thay đổi nhiều so với trước khi diễn cuộc tấn công của quân đội Đức Quốc xã nhưng quyền chủ động tấn công chiến lược đã chuyển hẳn sang tay quân đội Liên Xô. Hình thế mặt trận với một chỗ lõm về phía đông trên hướng Oryol - Mtsensk - Bolkhov - Zmiyevka, (Quân Đức gọi đó là "cái chèn sắt Mtsensk") đã tạo điều kiện cho 3 Phương diện quân Liên Xô tham gia chiến dịch có thể tấn công cả ở chính diện lẫn hai bên sườn cụm quân Đức đóng tại đây.

Binh lực

Quân đội Liên Xô
Tham gia chiến dịch phản công tại khu vực Oryol gồm Phương diện quân Bryansk, bốn tập đoàn quân cánh phải của Phương diện quân Trung tâm và hai tập đoàn quân cánh trái của Phương diện quân Tây. Binh lực bố trí từ bắc xuống Nam như sau:

 Phương diện quân Tây do thượng tướng V. D. Sokolovsky làm tư lệnh, sử dụng hai tập đoàn quân tham gia chiến dịch:
 Tập đoàn quân cận vệ 11 của thượng tướng Ivan Khristoforovich Bagramian, gồm các quân đoàn bộ binh cận vệ 8, 16, 36; lữ đoàn xe tăng 6, lữ đoàn cơ giới 46; 4 sư đoàn pháo xe kéo, 2 sư đoàn súng cối và trung đoàn pháo phản lực 1280.
 Tập đoàn quân 50 của thượng tướng Ivan Vasilyevich Boldin, gồm Quân đoàn bộ binh 46 (các sư đoàn 238, 369, 380) các sư đoàn bộ binh 108, 110, 324, 413; các lữ đoàn xe tăng cận vệ 2 và 233; các lữ đoàn cơ giới 21 và 43; 4 sư đoàn pháo binh, 1 sư đoàn súng cối và trung đoàn pháo phản lực 1275.
 Phương diện quân Bryansk do thượng tướng Markian Mikhailovich Popov chỉ huy, là lực lượng chủ công của chiến dịch, trong biên chế có:
 Tập đoàn quân 3 của thượng tướng A. V. Gorbatov gồm các quân đoàn bộ binh 25, 41, 80; các sư đoàn bộ binh độc lập 17 và 269; 3 tiểu đoàn cơ giới; 2 sư đoàn pháo binh, một sư đoàn súng cối và 1 trung đoàn pháo phản lực.
 Tập đoàn quân 61 của thượng tướng P. A. Belov gồm Quân đoàn bộ binh cận vệ 9; Quân đoàn bộ binh 89; các quân đoàn kỵ binh cận vệ 2 và 7; Lữ đoàn xe tăng 68; Sư đoàn pháo binh cận vệ 6, hai sư đoàn súng cối cận vệ và 1 trung đoàn pháo phản lực.
 Tập đoàn quân 63 của trung tướng V. Ya. Kolpakchi gồm các quân đoàn bộ binh 35, 40 và 53; Lữ đoàn xe tăng cận vệ 26; 2 sư đoàn pháo binh, 1 sư đoàn súng cối, 1 sư đoàn phòng không và 1 trung đoàn pháo phản lực.
 Tập đoàn quân không quân 15 của tướng N. F. Naumenko chỉ huy gồm sư đoàn tiêm kích 225, các sư đoàn cường kích 284, 286, sư đoàn trinh sát, vận tải 32, sư đoàn ném bom 778, các sư đoàn ném bom tầm xa 876, 877, 879.
 Trực thuộc tập đoàn quân có các sư đoàn pháo binh cận vệ 36, 91; các trung đoàn pháo phản lực 1381 và 1394.
 Phương diện quân Trung tâm do đại tướng Konstantin Konstantinovich Rokossovsky chỉ huy, sử dụng bốn tập đoàn quân cánh phải tham gia chiến dịch gồm:
 Tập đoàn quân 48 của trung tướng P. L. Romanenko gồm Quân đoàn bộ binh cận vệ 17 (sư đoàn bộ binh cận vệ 6 và các sư đoàn bộ binh 41, 81), các sư đoàn bộ binh 73, 211, 280 và lữ đoàn xe tăng 202.
 Tập đoàn quân 13 của trung tướng N. P. Pukhov gồm các quân đoàn bộ binh 24, 28 và 29; các lữ đoàn xe tăng 129 và 150; 4 sư đoàn pháo binh, 3 trung đoàn súng cối, 2 sư đoàn phòng không, 3 trung đoàn pháo phản lực.
 Tập đoàn quân 70 của trung tướng I. V. Galanin gồm Quân đoàn bộ binh cận vệ 19; các quân đoàn bộ binh 19 và 29; các sư đoàn bộ binh 81 và 175; các sư đoàn pháo binh 5 và 12; sư đoàn súng cối cận vệ 5; các lữ đoàn cơ giới 237 và 240; các lữ đoàn kỵ binh 251, 255 và 259.
 Tập đoàn quân xe tăng 2 của trung tướng A. G. Rodin, trong biên chế có:
 Quân đoàn xe tăng 3 gồm các lữ đoàn xe tăng 50, 57 và 103; các trung đoàn pháo tự hành 74 và 234; các trung đoàn pháo binh 728 và 811, các trung đoàn phòng không 121 và 126.
 Quân đoàn xe tăng 16 gồm các lữ đoàn xe tăng 107, 109 và 164; các trung đoàn pháo tự hành 1540 và 1542; trung đoàn cơ giới cận vệ 89; các trung đoàn pháo binh 226 và 298; các trung đoàn súng cối 15 và 51, Trung đoàn pháo phản lực 1721
 Lữ đoàn xe tăng độc lập 11
 Các sư đoàn pháo binh 86 và 87.
 Tập đoàn quân không quân 16 của tướng Sergei Ignatyevich Rudenko gồm sư đoàn tiêm kích 2 (gồm các trung đoàn 223, 285), các sư đoàn cường kích 220 và 283; sư đoàn ném bom 228, sư đoàn ném bom ban đêm 271 và sư đoàn vận tải 16.
 Lực lượng dự bị chiến dịch:
 Tập đoàn quân xe tăng cận vệ 3 của thượng tướng P. S. Rybalko, trong biên chế có:
 Quân đoàn xe tăng cận vệ 6 gồm các lữ đoàn xe tăng cận vệ 51, 52, 53; các trung đoàn pháo tự hành 1442 và 1893; các trung đoàn phòng không 272 và 286.
 Quân đoàn xe tăng cận vệ 7 gồm các lữ đoàn xe tăng cận vệ 54, 55, 56; các trung đoàn pháo tự hành 1419 và 1894; trung đoàn phòng không 23.
 Quân đoàn cơ giới cận vệ 2 gồm các lữ đoàn cơ giới cận vệ 5, 22; Lữ đoàn xe tăng 91.
 Tập đoàn quân xe tăng 4 của tướng B. M. Badanov gồm các quân đoàn xe tăng 11, 30 và Quân đoàn cơ giới cận vệ 6.
 Tập đoàn quân 11 của tướng I. I. Fedyuninsky gồm Quân đoàn bộ binh 53; Sư đoàn bộ binh cận vệ 8; các sư đoàn bộ binh 4, 42, 96, 260, 273 và 323; Trung đoàn xe tăng độc lập 225.

Quân đội Đức Quốc xã
Cụm tập đoàn quân Trung tâm của Quân đội Đức Quốc xã vừa rút ra khỏi cuộc chiến tại phía bắc vòng cung Kursk đã phải lao vào các trận đánh phòng ngự tại khu vực Oryol với lực lượng đã bị sứt mẻ khá nhiều. Hầu hết các sư đoàn xe tăng đều chỉ còn từ 2/3 đến một nửa số xe tăng trong biên chế. Đến ngày 12 tháng 7, Cụm tập đoàn quân Trung tâm đã mất 30,7% số xe tăng. Để chống lại đòn tấn công từ ba hướng của quân đội Liên Xô, thống chế Günther von Kluge phải bố trí lại lực lượng. Quân đoàn xe tăng 46 di chuyển từ Ponyri lên Bolkhov và Mtsensk. Quân đoàn xe tăng 41 di chuyển đến Zmiyevka và quay chính diện sang phía đông. Ba sư đoàn xe tăng còn lại của các quân đoàn xe tăng 47 và 56 được rút về Bryansk để củng cố, giao lại trận tuyến cho Quân đoàn bộ binh 20. Trừ các quân đoàn bộ binh 35, 53 và 55 vẫn đóng ở các vị trí Mtsensk, Bolkhov và Lyudunovo, các quân đoàn bộ binh còn lại của Tập đoàn quân 9 cũng bị điều chuyển đến các hướng bị đe dọa. Đến ngày 15 tháng 7, Cụm tập đoàn quân Trung tâm (Đức) tạm ổn định việc bố trí lại lực lượng.
 Tập đoàn quân xe tăng 2 do tướng Walter Model chỉ huy, trong biên chế còn lại:
 Quân đoàn xe tăng 46 của tướng Hans Gollnick còn lại sư đoàn xe tăng 4 và sư đoàn bộ binh 7, được chuyển thuộc sư đoàn bộ binh 78 từ Quân đoàn xe tăng 47.
 Quân đoàn xe tăng 41 của tướng Helmuth Weidling còn lại sư đoàn xe tăng 18, sư đoàn bộ binh 86 và một trung đoàn của sư đoàn bộ binh 292.
 Quân đoàn bộ binh 53 của tướng Friedrich Gollwitzer còn đủ ba sư đoàn bộ binh 208, 211 và 293.
 Quân đoàn bộ binh 55 (Quân đoàn Pilau) của tướng Erich Jaschke còn đủ bốn sư đoàn bộ binh 110, 134, 296 và 339. Trong đó, sư đoàn bộ binh 110 được điều động cho Quân đoàn xe tăng 41.
 Tập đoàn quân 9 do tướng Josef Harpe chỉ huy, trong biên chế còn lại:
 Quân đoàn bộ binh 23 của tướng Johannes Frießner còn lại các sư đoàn bộ binh 76, 383, được bổ sung sư đoàn bộ binh 131 lấy từ Quân đoàn xe tăng 56.
 Quân đoàn bộ binh 35 của các tướng Lothar Rendulic và Friedrich Wiese (từ ngày 5 tháng 8) còn đủ các sư đoàn bộ binh 34, 56, 262 và 299.
 Quân đoàn bộ binh 20 của tướng Rudolf Freiherr von Roman gồm các sư đoàn bộ binh 45, 137 và 251 được chuyển thuộc Tập đoàn quân 9 từ ngày 12 tháng 7.
 Tập đoàn quân 2 của tướng Walter Weiss còn lại các quân đoàn bộ binh 7 và 13.
 Tập đoàn quân không quân 6 của tướng Robert Ritta von Greim vẫn còn hơn 800 máy bay yểm hộ cho toàn bộ Cụm tập đoàn quân Trung tâm.

Diễn biến

Giai đoạn thứ nhất: từ 12 đến 19 tháng 7
3 giờ sáng ngày 12 tháng 7, pháo binh hạng nặng của Phương diện quân Bryansk và các máy bay ném bom, máy bay cường kích của Tập đoàn quân không quân 15 (Liên Xô) đã mở màn cho cuộc tấn công của Tập đoàn quân 61 do tướng P. A. Belov chỉ huy. Mũi đột kích chủ yếu từ Budogovishi nhằm vào hướng Tolkachev (???) - Bolkhov. Vượt qua sức kháng cự mạnh của Sư đoàn bộ binh 208 thuộc Quân đoàn bộ binh 53 (Đức), các Quân đoàn kỵ binh cận vệ 7 và Quân đoàn bộ binh 89 đã tiến lên từ 2,5 đến 4 km trong buổi sáng. Tướng Đức Friedrich Gollwitzer yêu cầu Quân đoàn xe tăng 46 đưa sư đoàn xe tăng 4 phản kích nhưng chỉ có một trung đoàn tham gia và chặn được Quân đoàn kỵ binh cận vệ 7 (Liên Xô) ở làng Krovtsovo (???). Tướng Belov tung thê đội 2 gồm Sư đoàn bộ binh cận vệ 6 vào trận nhưng tốc độ tiến công vẫn không được đẩy lên.

Cũng vào lúc 3 giờ sáng cùng ngày, Tập đoàn quân 3 của tướng A. V. Gorbatov và Tập đoàn quân 63 của tướng V. Ya. Kolpakchi cũng phát động cuộc tấn công về hướng Oryol sau một trận pháo kích ngắn. Các quân đoàn bộ binh 23 và 35 (Đức) trên hướng này được 2 sư đoàn xe tăng 18 và 4 (thiếu) yểm hộ phòng thủ đã trụ được tại các cứ điểm Mtsensk và liên tục phản kích vào sườn đội hình Tập đoàn quân 3 (Liên Xô). Mãi đến 11 giờ, Quân đoàn bộ binh 25 và lữ đoàn xe tăng cận vệ 26 mới chiếm được làng Izmaylovo, Bolshaya Malinovets (???), các điểm cao 246,7 và 244,9. Tập đoàn quân không quân 6 (Đức) huy động từ 40 đến 50 phi vụ tấn công vào đội hình Tập đoàn quân 61 và chặn đứng cuộc tấn công ở khu vực Evtekhovo, Grachevka và Prodvinuvshis (???), cách tuyến xuất phát tấn công từ 4 đến 7 km.

Ở phía bắc của cung lồi Oryol, lúc 6 giờ 5 phút, từ khu vực Zhilkovo, Tập đoàn quân cận vệ 11 (Phương diện quân Tây) của tướng I. Kh. Bagramyan phát động tấn công sau 40 phút pháo kích chuẩn bị. 7 giờ sáng, các hỏa điểm của sư đoàn bộ binh 208 thuộc Quân đoàn 53 (Đức) trên tuyến 1 đã bị tràn ngập. Mũi tấn công bằng xe tăng của lữ đoàn cơ giới 46 đã khoan sâu từ 7 đến 8 km hướng về trung tâm phòng ngự Bolkhov vượt qua ba tuyến chiến hào phòng thủ của quân Đức. Buổi trưa các sư đoàn bộ binh 211 và 293 (Đức) tổ chức phản kích. Tướng I. Kh. Bagramyan tung Quân đoàn bộ binh cận vệ 16 từ thê đội 2 vào trận. Đến 17 giờ, cuộc phản kích của quân Đức thất bại, các sư đoàn 211 và 293 (Đức) phải bỏ các khu phòng thủ Zhelyabovo, Ulyanovo, Slobodka rút về tuyến 2. Chính diện đột phá của Tập đoàn quân cận vệ 11 được mở rộng đến 14 km, sâu 10 đến 12 km.

Ngày 13 tháng 7, cánh quân sườn trái Tập đoàn quân 11 tiếp tục tấn công dọc theo hai bờ sông Resseti và Vytebet, đánh chiếm Dudorovsky, Staritsa và đẩy quân Đức lùi về Vesnin. 14 giờ 30 phút, Lữ đoàn xe tăng cận vệ 6 được tung vào trận và tiếp tuc khoan sâu lỗ đột phá, đánh chiếm các làng Krovpivna, Vesniny, Yagodnoye. Lữ đoàn cơ giới 46 dẫn theo Quân đoàn bộ binh cận vệ 8 đột phá đến Medyntsevo, đánh chiếm Uzkoye và Ilyinskoye (???), cách con đường sắt và đường bộ nối Bryansk với Oryol 15 km về phía bắc. Ở sườn phải Tập đoàn quân 11, Quân đoàn bộ binh cận vê 36 từ Chernysheno vượt sông Resseti và tiến thêm 10 km về phía tây đến sông Lovat. Cũng trong buổi sáng ngày 13, Tập đoàn quân 50 (Phương diện quân Tây) của tướng I. V. Boldin mở đầu cuộc tấn công của họ bằng đòn công kích vào Kholmishchi, đánh chiếm thị trấn này và tiến sang Zhizdra. Vào đầu buổi chiều, Quân đoàn bộ binh 55 (Đức) tổ chức một trận phản kích rất mạnh, chặn đứng Tập đoàn quân 50 ở phía đông làng Shchigry 20 km.

8 giờ sáng ngày 13, Tập đoàn quân 3 (Liên Xô) phát động cuộc công kích từ phía đông và đông bắc vào cứ điểm Evtekhovo, Krasnyy, Obraztsovo của Quân đoàn bộ binh 23 (Đức), phối hợp với cánh trái của Tập đoàn quân 63 đánh chiếm cụm cứ điểm này và đuổi Quân đoàn bộ binh 23 (Đức) lùi về tuyến Vesyolaya (???), Zhelyabuga, Kochety và Kolbaevka (???). Ở giữa mặt trận, Tập đoàn quân xe tăng 4 được điều từ lực lượng dự bị chiến dịch đến khu vực Vetsin đã vượt sông Vytebet phối hợp với Tập đoàn quân 61 công kích cụm cứ điểm Bolkhov từ phía đông và phía tây. Tập đoàn quân 63 đã chiếm được các làng Setukha và Berezovets, đẩy Quân đoàn 23 (Đức) lùi sâu thêm từ 14 đến 15 km về làng Trekhonetovo.

Sáng 14 tháng 7, Tập đoàn quân 11 tiếp tục mở rộng khu vực đột phá tại khu vực Yagodnoye, phía tây Bolkhov. Trưa 14 tháng 7, tuyến phòng ngự của Tập đoàn quân 53 (Đức) tại Afanasovo, Melikhovo bên sông Vytebet bị Quân đoàn bộ binh cận vệ 8 đập vỡ. Tàn quân của các sư đoàn xe tăng 4 và 18 rút về làng Sorokino tổ chức lại lực lượng và phản kích. Chiều 14 tháng 7, Quân đoàn bộ binh 8 có Lữ đoàn cơ giới 46 hỗ trợ đã đẩy lùi cuộc phản kích của quân Đức và bao vây Bolkhov từ phía tây. Tại Phương diện quân Bryansk, Tập đoàn quân 3 vẫn chưa giải quyết được "điểm nút" Mokhovoye và trung tâm phòng ngự Mtsensk của quân Đức được tăng viện bởi Quân đoàn bộ binh 20 trong khi Tập đoàn quân 63 đã đẩy các sư đoàn bộ binh 383 và 13 (Đức) lùi sâu thêm 30 km về phía tây.

Ngày 15 tháng 7, Tập đoàn quân cận vệ 11 tiếp tục từ Yagodnoye tiến sang phía đông, thắt chặt thêm "cái túi" Bolkhov. Quân đoàn bộ binh cận vệ 8 và lữ đoàn xe tăng cận vệ 6 đánh chiếm Zhkhodna (???). Bên cánh phải, Quân đoàn bộ binh cận vệ 36 đột kích làng Ukolotsy từ phía nam, vượt qua Ukolotsy cắt đứt đường bộ Ukolitsa - Kireykovo. Sư đoàn bộ binh 292 (Đức) cố sức chống trả đến đêm 15 tháng 7 mới chịu lùi về Bolkhov. Tại khu vực trước cửa ngõ Karachev 15 km về phía đông bắc, Quân đoàn bộ binh cận vệ 16 không những đánh lùi các cuộc phản kích của Quân đoàn bộ binh 35 (Đức) mà còn tấn công sâu thêm 12 km, đánh chiếm các làng Dolina, Elenskiy, Trosna và Klyon (???).

Tại Phương diện quân Trung tâm, tướng K. K. Rokossovsky chỉ có thể bắt đầu các cuộc phản công lớn ngày 15 tháng 7 do không kịp đưa Tập đoàn quân xe tăng 2 lên phía trước và vì các tập đoàn quân 13, 48 và 70 đã suy yếu trong các trận phòng ngự ác liệt, cần có thời gian bổ sung quân số và phương tiện. Tuy nhiên, trong ngày 15 tháng 7, ba tập đoàn quân 13, 48 và 70 đã tiến lên được từ 6 đến 8 km về phía tây bắc.

Ngày 16 tháng 7, Tập đoàn quân 11 đã tiến ra tuyến Zhuevka, Novoyginsky (???), Mashoka (???) nhưng phải dừng lại trước phòng tuyến mới của Quân đoàn bộ binh 53. Sau hai ngày đột phá, Quân đoàn bộ binh cận vệ 36 mới chiếm được làng Bolshaya Kiryekovo (???). Cánh phải của Tập đoàn quân 61 vẫn không đột phá được vào phía bắc khu phòng thủ Bolkhov, buộc tướng P. A. Belov phải tung Quân đoàn kỵ binh cận vệ 2 vào khu vực đột phá nhưng vẫn bị sư đoàn bộ binh 208 (Đức) đẩy lùi. Cánh trái của Tập đoàn quân này thu được kết quả khả quan hơn khi Quân đoàn kỵ binh cận vệ 7 và lữ đoàn xe tăng 68 chiếm được các làng Krivtsovo, Bagrinovo, Dubrovsky (???) và Anchakova, áp sát khu phòng thủ Bolkhov từ phía đông. Ở phía nam Mtsensk, từ ngày 16 đến ngày 17, Tập đoàn quân 3 của tướng A. V. Gorbatov đẩy lùi các đợt phản đột kích của Sư đoàn bộ binh 54 và Sư đoàn xe tăng 4 (Đức), cắt đứt đường sắt Mtsensk - Oryol ở Podmaslovo, vượt sông Oleshnya đánh chiếm căn cứ đầu cầu Aleksandrovka. Tập đoàn quân 63 cũng siết chặt sườn phải với Tập đoàn quân 3 đẩy lùi các cuộc phản đột kích của các sư đoàn bộ binh 34 và 262 (Đức) tiến đến phía đông Podmaslovo cạnh phía đông Panikovets. Khu vực đột phá phòng tuyến của quân Đức đã mở rộng ra hơn 50 km, sâu từ 17 đến 22 km. Đến ngày 17 tháng 7, Phương diện quân Trung tâm mới khôi phục lại tuyến mặt trận trước ngày 5 tháng 7. Sự chậm trễ này đã làm cho các tướng Đức Walter Model và Josef Harpe có điều kiện dốc toàn lực để chặn đánh Phương diện quân Bryansk. Cuối ngày 17 tháng 7, 3 tập đoàn quân của Phương diện quân Bryansk đều phải dừng lại trước hai khu phòng thủ Bolkhov và Mtsensk. 8 sư đoàn Đức (trong đó có 2 sư đoàn xe tăng) bố trí phòng thủ khu vực này rất chặt chẽ. Ngày 18 tháng 7, Bộ Tư lệnh Phương diện quân Bryansk buộc phải tạm dừng tấn công và xin chi viện.

Trọng tâm chiến sự trên mặt trận hướng Oryol - Bryansk chuyển sang cánh Bắc nhưng quân đội Liên Xô vẫn dậm chân tại chỗ. Ngày 18 tháng 7, Tập đoàn quân cận vệ 11 được tăng cường Quân đoàn xe tăng 25 của tướng Fedor Georgievich Anikushin để đột phá vào Khotynets nhưng các lực lượng chủ yếu của quân đoàn này đã bị không quân Đức oanh tạc suốt dọc đường chuyển quân và thiệt hại lớn về xe tăng, chỉ còn lữ đoàn xe tăng 162 của đại tá Ignat Antonovich Volynets tham gia cuộc đột kích Khotynets. Ngày 19 tháng 7, lữ đoàn này đã bỏ xa bộ binh, đột phá vào nhà ga Khotynets, phá hủy nhiều đoàn tàu của quân Đức. Chiều 19 tháng 7, các sư đoàn bộ binh 110 và 134 (Quân đoàn bộ binh 55 - Đức) tổ chức phản công, đẩy lùi Lữ đoàn xe tăng 162, chiếm lại thị trấn và nhà ga Khotynets.

Giai đoạn thứ hai: từ 20 tháng 7 đến 5 tháng 8

Tuyến phòng thủ vững chắc cùng các đòn phản kích của các Tập đoàn quân 9 và xe tăng 2 (Đức) đã làm chậm tốc độ tấn công của Phương diện quân Bryansk. Năm lữ đoàn xe tăng (kể cả Quân đoàn xe tăng 25 được tăng cường cho Tập đoàn quân cận vệ 11) bị thiệt hại nặng nề, chủ yếu do không quân Đức oanh tạc. Bộ Tổng tư lệnh Liên Xô ra lệnh điều động cho Phương diện quân Bryansk Tập đoàn quân xe tăng cận vệ 3 của tướng P. S. Rybanko mới thành lập, trong biên chế có hơn 500 xe tăng và pháo tự hành. Tập đoàn quân được đưa vào dải tấn công của Tập đoàn quân 3, nơi có các cụm phòng thủ Bolkhov - Mtsensk rất kiên cố, với 2 sư đoàn xe tăng 4 và 18 phòng thủ ở hai trung tâm cụm cứ điểm.

Sáng 20 tháng 7, dựa vào căn cứ đầu cầu Aleksandrovka đã được Tập đoàn quân 3 đánh chiếm trên bờ tây sông Oleshnya từ ngày 16 tháng 7, Tập đoàn quân xe tăng 3 vượt sông đột kích sâu đến 10 – 12 km, đánh chiếm Protasovo và Otrada, uy hiếp toàn bộ tuyến đường sắt Oryol - Mtsensk. Không đợi đến khi Tập đoàn quân 3 tấn công trực diện, Quân đoàn bộ binh 35 (Đức) bắt đầu rút khỏi Mtsensk; tàn quân của Quân đoàn bộ binh 53 (Đức) cũng bỏ Bolkhov rút về Oryol. Để yểm hộ cho cuộc rút quân, tướng Ritta von Greim đã tung hơn 400 máy bay yểm hộ và gây nhiều thiệt hại về xe tăng cho Tập đoàn quân xe tăng cận vệ 3 (Liên Xô). Đến ngày 21 tháng 7, Tập đoàn quân 3 phải thay phiên cho Tập đoàn quân xe tăng cận vệ 3 tiếp tục đột phá đến bờ Đông sông Oka.

Ở cánh Bắc, sau khi thu hồi Bolkhov, Tập đoàn quân cận vệ 11 mở ngay một mũi đột kích vào Khotynets. Cuộc tấn công đã nhanh chóng bị chặn lại do Tư lệnh tập đoàn quân quá hấp tấp, vội vàng, không chuẩn bị kỹ lưỡng để đột phá, nhất là về pháo binh và không quân và còn do đánh giá thấp sức phòng thủ của Tập đoàn quân xe tăng 2 (Đức). Từ sáng đến trưa ngày 20 tháng 7, Tập đoàn quân cận vệ 11 đã bị Sư đoàn xe tăng 4 và các sư đoàn bộ binh 208 và 211 (Đức) phản đột kích vào sườn trái và buộc phải dừng tấn công, chuyển sang phòng ngự lâm thời. Để che đỡ chỗ tiếp giáp giữa sườn phải của Tập đoàn quân cận vệ 11 và sườn trái của Tập đoàn quân 50 đang bị hở một đoạn dài hơn 40 km, Bộ Tổng tư lệnh Liên Xô lấy từ lực lượng dự bị chiến dịch Tập đoàn quân 11 của tướng I. I. Fedyuninsky phối thuộc cho Phương diện quân Tây và điều nó đến lấp lỗ hổng đó. Tập đoàn quân cận vệ 11 được chuyển thuộc cho Phương diện quân Bryansk.

Lúc 4 giờ 00 ngày 21 tháng 7, Tập đoàn quân 3 (Liên Xô) tiếp tục cắt đứt con đường bộ Mtsensk - Oryol ở Ilkovo và Voyn 1, đẩy lùi các đơn vị còn lại của Quân đoàn 35 (Đức) sang tả ngạn sông Oka. Cũng trong ngày 21 tháng 7, Tập đoàn quân 48 của tướng P. L. Romanenko tiếp tục tấn công trên cánh phải Phương diện quân Trung tâm, phá vỡ tuyến phòng thủ của đối phương tại tuyến sông Nyeruch và phát triển tấn công đến Zmiyevka. Đêm 21 tháng 7, các đội du kích Liên Xô hoạt động trong vùng Oryol đã phá hỏng hơn 6 km đường ray xe lửa tại đoạn Khutor Mikhailovsk - Bryansk, phá hủy nhiều cột dây diện thoại, điện báo và các đường dây, làm gián đoạn giao thông đường sắt và thông tin hữu tuyến của quân Đức trong suốt ngày 22 tháng 7.

Ngày 22 tháng 7, Tập đoàn quân 61 (Liên Xô) vẫn không vượt qua được tuyến phòng thủ mới của Quân đoàn 53 (Đức) ở phía tây nam Bolkhov. Tuy nhiên, đòn tấn công của Quân đoàn bộ binh 80 (Tập đoàn quân 3 - Liên Xô) hướng lên Drobyshevo và Deryuzhkino đã đe dọa Quân đoàn bộ binh 53 và một phần Quân đoàn bộ binh 35 (Đức) từ phía đông nam. Các sư đoàn bộ binh độc lập 17 và 269 được ba tiểu đoàn xe tăng yểm hộ đã tấn công dọc bờ Nam sông Oka hướng về Oryol, chiếm giữ một đầu cầu ở bờ Tây sông Optukha tại Volobueva và nam Chyzhovka Bogatishevo (???), sát cửa ngõ phía đông bắc Oryol. Sức đề kháng của quân Đức tại đây mạnh lên rõ rệt với mật độ phòng ngự ngày càng tăng. Trong khi đó, các sư đoàn pháo binh và súng cối còn đang tụt lại sau. Ngày 23 tháng 7, Tập đoàn quân 3 (Liên Xô) phải dừng lại ở giữa hai con sông Oka và Optukha do không đủ hỏa lực để đột phá tuyến phòng thủ phía đông Oryol của quân Đức với các sư đoàn bộ binh 34, 56, 76, 299 và 262. Các sư đoàn xe tăng 2, 12, 20 sau khi được bổ sung quân số và trang bị lại ở Bryansk cũng được điều ra phòng thủ Oryol thay cho hai sư đoàn xe tăng 4 và 18 (Đức) được rút về phía sau để củng cố.

Ngày 25 tháng 7, Sư đoàn cơ giới 10 (Đức) được điều ra tuyến Gorodok (???), Seredichi, Peredel (???), Yagodna để ngăn chặn Tập đoàn quân cận vệ 11. Quân đội Liên Xô cũng đưa đến phía sau Tập đoàn quân cận vệ 11 các quân đoàn xe tăng 11 và cơ giới 6 thuộc Tập đoàn quân xe tăng cận vệ 4 để đối phó. Động thái này được nguyên soái G. K. Zhukov đánh giá là quá chậm chạp và thiếu quyết đoán. Đáng lẽ ra phải đưa tập đoàn quân xe tăng này vào trận ngay sau khi Tập đoàn quân cận vệ 11 đột phá thành công vào Vesniny và chưa bị tiêu hao bởi các đòn phản kích của Sư đoàn xe tăng 4 (Đức). Cũng trong ngày 25 tháng 7, 5 sư đoàn bộ binh và 3 sư đoàn xe tăng Đức có pháo binh hạng nặng bắn phá dọn đường đã mở một cuộc phản công lớn vào các tập đoàn quân 3 và 61 nhằm hất quân đội Liên Xô khỏi bàn đạp tại chỗ hợp lưu giữa sông Optukha và sông Oka. Tư lệnh Tập đoàn quân không quân 6 (Đức), tướng Ritta von Greim đã tung ra hơn 300 máy bay chiến đấu yểm hộ cho cuộc phản công này. Ở phía bắc, trong các ngày 26 và 27 tháng 7, Quân đoàn bộ binh 53 (Đức) có sư đoàn cơ giới 10 mở đường cũng tiến hành phản kích vào sườn phải của Quân đoàn bộ binh 16 (Tập đoàn quân cận vệ 11). Quân đoàn xe tăng 11 và Quân đoàn cơ giới cận vệ 6 (Liên Xô) trong khi mở đường tiến quân đến Uzkoye đã gặp phản đòn phản kich của hai sư đoàn pháo chống tăng Đức phối hợp với máy bay cường kích Ju-87 đánh chặn tại Prilen (???), Lunevo, Malaya Chern (???), Lumovo (???). Hàng trăm xe tăng Liên Xô bị phá hủy và hư hỏng.

Trong các ngày 28 và 29 tháng 7, sau khi chặn đứng cuộc phản công của quân Đức ở phía tây bắc Oryol, các tập đoàn quân 3 và 61 đã khôi phục lại các cuộc tấn công nhưng cường độ và tốc độ bị giảm nhiều do thương vong lớn qua mấy ngày phòng ngự. Đến cuối ngày 29 tháng 7, Tập đoàn quân 3 mới trở lại tuyến Shumovo (???), Savenkovo. Tập đoàn quân 63 đánh chiếm Gremyachy (???) và tiến ra tuyến Stanovoy Kolodez, Olovyannikovo. Riêng Tập đoàn quân 61 vẫn chưa lấy lại được bàn đạp giữa hai con sông Oka và Optukha. Ngày 30 tháng 7, Tập đoàn quân cận vệ 11 cũng đẩy lùi cuộc phản công của Quân đoàn 53 và Sư đoàn cơ giới 10 (Đức) khôi phục lại tuyến mặt trận ở Ilyinskoe, Borilovo, Pavlovsky, Podchernevo, uy hiếp sườn trái của cụm quân Đức đang phòng thủ phía đông Oryol. Tập đoàn quân 61 của tướng Belov cố gắng lấy lại căn cứ bàn đạp nhưng cả ba lần vượt sông trong ngày 30 tháng 7 đều không thành công. Ở phía bắc vòng cung Kursk, Tập đoàn quân xe tăng 2 và Tập đoàn quân 48 đã tiến lên được 40 km hướng đến thị trấn Kromy.

Nhận thấy nguy cơ bị bao vây tại Oryol, ngày 1 tháng 8, tướng Walter Model bắt đầu rút các đơn vị quân Đức khỏi Oryol, các tập đoàn quân 3 và 63 của Phương diện quân Bryansk chuyển sang tấn công truy kích. Đến ngày 3 tháng 8, Tập đoàn quân 63 của tướng V. Ya. Kolpakchi đi vòng qua phía nam Oryol lần lượt đánh chiếm Zarya Svobody (???), Vyazki, Krutaya Gora, Mikhaylovka và Zhuravka (???). Tập đoàn quân 61 chiếm lại bàn đạp ở tả ngạn sông Oka và đột kích vào Oryol từ phía đông bắc. Tập đoàn quân 3 tấn công từ phía đông nam vào thành phố. Những bãi mìn dày đặc của quân Đức đã làm cho nhiều xe tăng Liên Xô phải dừng lại trước cửa ngõ phía đông nam Oryol. Ngày 3 tháng 8, quân Đức bắt đầu cho nổ mìn phá hoại các nhà máy công nghiêp, kho tàng và các công trình xây dựng lớn trong thành phố. Đêm 4 tháng 8, Tập đoàn quân 63 từ phía nam Oryol bẻ hướng lên phía bắc, đột kích vào ngoại ô thành phố lúc tảng sáng, phối hợp với Tập đoàn quân 3 tấn công từ phía đông và cánh trái của Tập đoàn quân 61 tấn công thành phố từ phía bắc. 10 giờ sáng ngày 5 tháng 8, các sư đoàn bộ binh 5 (Tập đoàn quân 63), 129 và 380 (Tập đoàn quân 3) cùng Lữ đoàn xe tăng xe tăng cận vệ 26 đã hoàn toàn làm chủ thành phố Oryol.

Giai đoạn cuối: từ 6 đến 18 tháng 8

Ngày 6 tháng 8, tướng V. D. Sokolovsky ra lệnh tiến hành một trận trinh sát chiến đấu để thăm dò các lực lượng Đức Quốc xã đang đóng đối diện với các tập đoàn quân 5, 10, 33 và 50 để chuẩn bị mở Chiến dịch Smolensk và phối hợp với cánh phải của Phương diện quân Bryansk tiếp tục Chiến dịch Kutuzov. Tại Phương diện quân Bryansk, Tập đoàn quân cận vệ 11 dự định phát động một cuộc tấn công mới vào Khotynets. Sáng ngày 6 tháng 8 đã diễn ra các trận đánh trinh sát chiến dịch. 12 giờ cùng ngày, 2 sư đoàn pháo binh và 1 sư đoàn súng cối thuộc Tập đoàn quân đã pháo kích hơn 1 giờ liền vào các vị trí của Quân đoàn bộ binh 53 (Đức). Sau khi phá vỡ tuyến phòng thủ thứ nhất, đến 5 giờ chiều, các quân đoàn bộ binh cận vệ 16 và 36 đã phải dừng lại trước hỏa lực của pháo chống tăng và các xe tăng Đức chôn âm dưới đất. Ở Phương diện quân Trung tâm, Tập đoàn quân xe tăng cận vệ 3 và Tập đoàn quân xe tăng 2 đã đánh chiếm Kromy, một mắt xích quan trọng trên phòng tuyến sông Oka của Tập đoàn quân 9 (Đức).

Ngày 7 tháng 8, Phương diện quân Tây phát động Chiến dịch Smolensk. Tập đoàn quân cận vệ 11 phối hợp với Tập đoàn quân 11 tấn công dọc theo sông Ressety và chiếm thêm 6 điểm dân cư nhưng vẫn không đột phá được phòng tuyến sông Ressety của Tập đoàn quân xe tăng 2 (Đức). Ngày 8 tháng 8, Tập đoàn quân 3 bao vây và tiêu diệt phần lớn quân số của sư đoàn bộ binh 383 (Đức) tại Naryshkino và tiếp tục tấn công dọc theo Tsol vào phía nam Karachev. Tập đoàn quân cận vệ 11 đã đột phá được tuyến phòng thủ thứ hai của Tập đoàn quân do sư đoàn cơ giới 10 và sư đoàn bộ binh 292 Đức đóng giữ, áp sát Khotynets từ phía bắc và phía đông. Ngày 9 tháng 8, Quân đoàn bộ binh cận vệ 8 (Tập đoàn quân 11) được Quân đoàn xe tăng 11 (Tập đoàn quân xe tăng 4) mở đường đã đột kích vào Khotynets. 14 giờ cùng ngày, Quân đoàn xe tăng 11 đánh chiếm nhà ga Khotynets, cắt đứt đường xe lửa Karachev - Oryol. Quân đoàn bộ binh cận vệ 36 tiến ra phía tây Khotynets. Trước nguy cơ bị bao vây, Quân đoàn bộ binh 35 (Đức) bắt đầu rút về Karachev. Ngày 10 tháng 8, lúc 7 giờ, Tập đoàn quân cận vệ 11 hoàn toàn làm chủ Khotynets.

Sự sụp đổ của cứ điểm Khotynets đã làm cho đầu mối giao thông đường bộ, đường sắt quan trọng tại Karachev bị quân đội Liên Xô uy hiếp. Địa hình Karachev là một thung lũng, có đồi thấp bao quanh và nhiều làng mạc, thị trấn nơi Tập đoàn quân xe tăng 2 (Đức) đã bố trí thành các cứ điểm phòng thủ. Sáng 12 tháng 8, sau một trận pháo kích ngắn, Tập đoàn quân cận vệ 11 và Tập đoàn quân xe tăng 4 tấn công Karachev từ phía bắc và phía đông, Tập đoàn quân 3 tấn công từ phía nam. Tướng Walter Model tung quân đoàn xe tăng 47 mới được trang bị lại mở cuộc phản kích vào sườn phải của Quân đoàn bộ binh cận vệ 8. Quân đoàn xe tăng 30 từ đội hình dự bị của Tập đoàn quân xe tăng 4 được đưa vào trận đã đẩy lùi cuộc phản kích. Trên hướng Kromy, Tập đoàn quân 70 đã đánh chiếm thị trấn Dmitrovsk-Orlovsk và tiếp tục truy đuổi quân Đức về phía tây.

Ngày 13 tháng 8, tướng Walter Model tiếp tục tung 50 xe tăng của Quân đoàn xe tăng 47 phối hợp với 2 đoàn tàu bọc thép và sư đoàn bộ binh 78 tiếp tục phản kích. Chiều 13 tháng 8, Tập đoàn quân cận vệ 11 và Quân đoàn xe tăng 30 (Tập đoàn quân xe tăng 4) đã đẩy lùi cuộc phản kích lần thứ hai của quân Đức, đánh chiếm các điểm cao phía bắc và phía đông Karachev. Ngày 14 tháng 8, các trận đánh giằng giật các vị trí xung quanh Karachev tiếp diễn ác liệt, hơn 30 xe tăng và 2 đoàn tàu bọc thép của Quân đoàn xe tăng 47 (Đức) cùng hơn 50 xe tăng của Quân đoàn xe tăng 30 bị phá hủy. Nhưng quân Đức đang bị rải ra dọc phòng tuyến Hagen dài hơn 170 km đã không còn lực lượng dự bị rảnh rỗi để tăng viện cho Karachev. Tướng Walter Model tiếp tục áp dụng giải pháp tối ưu là rút lui để có thêm lực lượng phòng thủ Bryansk. Ngày 15 tháng 8, quân Đức bắt đầu rút khỏi Karachev. Sáng 16 tháng 8, Tập đoàn quân cận vệ 11 chiếm Karachev. Sư đoàn bộ binh cận vệ 84 của Quân đoàn bộ binh cận vệ 16 là đơn vị đầu tiên tiến vào thành phố.

Trong hai ngày 17 và 18 tháng 8, các tập đoàn quân của các Phương diện quân Bryansk và Trung tâm đã tiến ra tuyến đối diện với con đường sắt từ Lyudinovo qua Dyatkovo và Bryansk đến Sevsk. Các tập đoàn quân 9 và xe tăng 2 (Đức) đã sử dụng con đường thuận tiện chạy song song với tuyến mặt trận để cơ động lực lượng đến chống giữ các vị trí bị đe dọa trên cái gọi là "Phòng tuyến Hagen" chặn đứng quân đội Liên Xô trên phòng tuyến này trong hơn một tháng. Các tập đoàn quân của hai Phương diện quân Liên Xô đã bị tổn thất lớn sau 46 ngày chiến đấu liên tục. Ngày 18 tháng 8, Bộ Tổng tư lệnh Liên Xô ra lệnh cho các tướng Rokossovsky và Popov ngừng tấn công, củng cố bổ sung binh lực và phương tiện để chuẩn bị chiến dịch mới.

Các hoạt động trên không

Trong 26 ngày đầu của chiến dịch Kutuzov, Không quân Liên Xô và không quân Đức Quốc xã đều tăng cường các hoạt động yểm hộ cho mặt đất. Nếu như các hỏa điểm của quân đội Đức Quốc xã phải hứng chịu những trận ném bom, bắn phá liên tục cộng với hỏa lực dày đặc của pháo binh Liên Xô thì các đơn vị xe tăng Liên Xô cũng chịu thiệt hại nặng nề trước các máy bay cường kích Ju-87 kiểu mới. 4 sư đoàn máy bay ném bom của các tập đoàn quân không quân 1 và 15 (Liên Xô) đã thực hiện 360 phi vụ oanh tạc vào các khu căn cứ hậu cần của quân Đức. 210 tấn bom đã được trút xuống các khu vực này. Về phía không quân Đức Quốc xã, Tập đoàn quân không quân 1 đã chi viện lực lượng cho Tập đoàn quân không quân 6 vốn bị sứt mẻ đáng kể sau Trận Kursk, chiếm được ưu thế trên không tại khu vực phía tây và phía nam chỗ lồi Oryol trong nửa đầu chiến dịch, gây nhiều thiệt hại cho xe tăng Liên Xô.

Tuy nhiên, từ ngày 7 tháng 8, Tập đoàn quân không quân 1 (Đức) đã chịu những thiệt hại không nhỏ và còn phải chia sẻ lực lượng để đối phó với Chiến dịch Smolensk nên số phi vụ yểm hộ cho Tập đoàn quân xe tăng 2 giảm hẳn. Các phi đoàn máy bay tiêm kích chỉ còn có thể thực hiện 74 phi vụ trong khi đó đối thủ của họ - Tập đoàn quân không quân 15 (Liên Xô) - đã tăng số lần xuất kích lên 868 phi vụ. Không quân Liên Xô gần như làm chủ bầu trời phía bắc Oryol. Họ chỉ chịu những thất bại mang tính chiến thuật trong các trận đấu tay đôi với không quân Đức do sự thiếu kinh nghiệm của các phi công Xô Viết trước thủ thuật tấn công từ tầng thấp lên đã được chính các phi công Liên Xô áp dụng trước đó tại các trận không chiến ở Kuban. Nhưng Tập đoàn quan không quân 15 đã hoàn thành rất tốt vai trò yểm hộ cho Tập đoàn quân cận vệ số 11 và giúp cho các đơn vị của tướng I. Kh. Baghramyan mở được một số đoạn đột phá khẩu quan trọng trên trận tuyến.

Ở phía nam của chỗ lồi Oryol, tình thế diễn ra ngược lại. Mặc dù phải chia sẻ lực lượng trên 2 mặt trận nhưng Tập đoàn quân không quân 4 đã cùng với Tập đoàn quân không quân 6 (Đức) đã thực hiện hàng nghìn phi vụ trong ngày đầu tiên so với 737 phi vụ của Tập đoàn quân không quân 16 (Liên Xô). Vì vậy, cả cánh trái của Phương diện quân Bryansk và cánh phải của Phương diện quân Trung tâm đã chịu nhiều thiệt hại do không quân Đức gây ra trong 5 ngày tấn công đầu tiên. Họ bị mất 35 xe tăng, 14 pháo và 50 xe cơ giới, sức đột phá bị giảm và họ chỉ có thể chọc thủng tuyến phòng ngự đầu tiên của quân Đức trong ngày đầu chiến dịch. Trong khi Tập đoàn quân xe tăng 2 đang bị Quân đội Liên Xô đẩy lùi trên toàn tuyến thì không quân Đức Quốc xã lại giành được một trận thắng lớn vào ngày 13 tháng 7 năm 1943 khi họ bắn rơi đến 91 máy bay, trong đó có 50 chiếc Ilyushin Il-2 Sturmoviks của Liên Xô. Tuy nhiên, thành công đột xuất của không quân Đức trong trận này cũng không thể nào cứu vãn nổi tình trạng bại trận phải rút lui trên toàn tuyến của lục quân Đức.

Kết quả

Quân đội Liên Xô đã đẩy lui được quân đội Đức Quốc xã từ 100 đến 140 km về phía tây và giải phóng Oryol. Thắng lợi của chiến dịch Kutuzov đã tạo tiền đề rất quan trọng cho việc giải phóng Smolensk vào tháng 9 năm 1943. Quân Đức đã bị suy yếu nặng sau trận này và chỉ còn có thể ngăn chặn đà tấn công của quân đội Liên Xô trong một thời gian ngắn. Tuy phải trả giá khá đắt về người và phương tiện chiến tranh nhưng thắng lợi của chiến dịch Kutuzov đã tạo nên một trong những dấu mốc cuối cùng trong toàn bộ nỗ lực giành quyền chủ động chiến lược của Hồng quân Liên Xô trên mặt trận Xô-Đức. Hồng quân đã thành công trong việc thanh toán chỗ lồi Oryol còn quân Đức thì hoàn toàn thất bại trong ý định áp dụng chiến thuật tương tự như đối thủ của họ tại vòng cung Kursk. Quân đội Đức Quốc xã với lực lượng dự bị mỏng và đã tổn thất lớn trong Trận Kursk trước đó, nay phải gánh thêm những thiệt hại đã phải quyết định rút lui. Phòng tuyến Hagen do tướng Walter Model tạo ra cũng chỉ có thể ngăn chặn được quân đội Liên Xô không quá một tháng sau đó. Ngày 1 tháng 9, Phương diện quân Bryansk lại tiếp tục tấn công và đến ngày 17 tháng 9 thì làm sụp đổ hoàn toàn phòng tuyến Hagen, giải phóng Bryansk và các thành phố: Lyudinovo, Dyatkovo, Navlya, Sevsk, Trubchevsk và Zhukovka.

Chú thích

Tham khảo
 Bergström, Christer (2007). Kursk - The Air Battle: July 1943. Chervron/Ian Allen. ISBN 978-1-903223-88-8.
 Frieser, Karl-Heinz (Ed.) Das Deutsche Reich und der Zweite Weltkrieg - Vol. 8: Karl-Heinz Frieser, Klaus Schmider, Klaus Schönherr, Gerhard Schreiber, Kristián Ungváry, Bernd Wegner: Die Ostfront 1943/44 - Der Krieg im Osten und an den Nebenfronten, Deutsche Verlags-Anstalt München 2007; ISBN 978-3-421-06235-2

Liên kết ngoài
 Bản đồ mô phỏng động diễn biến chiến sự trên chính diện phía bắc vòng cung Kursk

Chiến dịch quân sự trong Thế chiến thứ hai
Chiến tranh liên quan tới Đức
Chiến tranh liên quan tới Liên Xô
Trận Vòng cung Kursk


title: Quảng Vinh (phường)

text:
Quảng Vinh là một phường thuộc thành phố Sầm Sơn, tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam.

Địa lý
Phường Quảng Vinh nằm ở phía nam của thành phố Sầm Sơn, ven vịnh Bắc Bộ với chiều dài 3 km bờ biển, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp phường Trường Sơn và biển Đông
Phía tây giáp thành phố Thanh Hóa và xã Quảng Minh
Phía nam giáp xã Quảng Hùng
Phía bắc giáp các phường Quảng Thọ và Quảng Châu.

Phường có diện tích 4,73 km², dân số năm 2016 là 10.300 người, mật độ dân số đạt 2.178 người/km².

Lịch sử
Vùng đất thuộc phường Quảng Vinh ngày nay, thời Trần thuộc hương Yên Duyên. Vào đầu thế kỷ XIX thuộc tổng Giặc Thượng, huyện Quảng Xương, phủ Tĩnh Gia, nội trấn Thanh Hóa. Năm Minh Mạng thứ 2 (1821), tổng Giặc Thượng đổi thành tổng Kính Thượng, từ thời Đồng Khánh đến trước năm 1945 thuộc tổng Cung Thượng, huyện Quảng Xương, phủ Tĩnh Gia, tỉnh Thanh Hóa.

Sau năm 1945, thuộc xã Lê Viêm, huyện Quảng Xương. Năm 1948, các xã Lãnh Phiên, Bạch Đằng và Lê Viêm sáp nhập thành xã Quảng Châu. Năm 1954, một phần lãnh thổ xã Quảng Châu được tách ra để lập các xã Quảng Thọ và Quảng Vinh, tên gọi Quảng Vinh xuất hiện từ đây.

Từ ngày 15 tháng 5 năm 2015, xã Quảng Vinh chuyển về trực thuộc thị xã Sầm Sơn.

Ngày 19 tháng 4 năm 2017, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 368/NQ-UBTVQH14. Theo đó, thành lập phường Quảng Vinh trên cơ sở toàn bộ 4,73 km² diện tích tự nhiên và 10.300 người của xã Quảng Vinh, đồng thời chuyển thị xã Sầm Sơn thành thành phố Sầm Sơn thuộc tỉnh Thanh Hóa.

Phường Quảng Vinh gồm các khu dân cư:
 Khu dân cư Trường Lệ: trước là Kẻ Trường rồi đổi thành Trường La; đầu thế kỷ XIX là xã Trường Lộc, tổng Giặc Thượng; cuối thế kỷ XIX là xã Trường Lệ, tổng Cung Thượng; năm 1964 là hợp tác xã Thanh Minh, gồm 6 xóm là Quang, Minh, Thanh, Hùng, Hải và Sơn; năm 1981 xóm Sơn chuyển về thị xã Sầm Sơn mới thành lập.
 Khu dân cư Du Vịnh: thành lập từ thời Lý-Trần, đến thời Hồng Đức (thế kỷ XV) là sở Du Vịnh; đầu thế kỷ XIX là xã Du Vịnh (gồm thôn Du Vịnh của người Kinh và sở Du Vịnh là cư dân họ Dư, gốc Chiêm Thành), tổng Giặc Thượng; cuối thế kỷ XIX là xã Du Vịnh, tổng Cung Thượng; năm 1964 sáp nhập với làng Nho Quan thành hợp tác xã Thống Nhất.
 Khu dân cư Nho Quan: trước là làng Văn; giữa thế kỷ XVIII là làng Nho Quan; năm 1963 là hợp tác xã Đông Bắc; năm 1964 thuộc hợp tác xã Thống Nhất.
Hiện nay phường Quảng Vinh gồm có 15 khu dân cư.

Số cán bộ đông đảo
Phường Quảng Vinh có 9.500 dân nhưng số cán bộ phường, tổ dân phố ước chừng lên tới 500 người. Thuộc diện phường loại 1 (số hộ nghèo chiếm hơn 30%) theo Nghị định 92 của Chính phủ nên Quảng Vinh có 23 cán bộ được biên chế và 22 cán bộ bán chuyên trách được nhà nước trả lương, còn cán bộ còn lại phường phải tự trả phụ cấp. Mỗi năm phường này thu ngân sách chỉ khoảng 400 triệu đồng, để chi trả cho bộ máy cán bộ khổng lồ hiện tại, vì ngân sách không có nên phường phải bắt người dân đóng góp bằng thóc.

Chú thích


title: Idiocera spuria

text:
Idiocera spuria là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Idiocera
Limoniidae ở vùng Afrotropic


title: 9829 Murillo

text:
9829 Murillo (1973 SJ1) là một tiểu hành tinh nằm phía ngoài của vành đai chính.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser 9829 Murillo

Thiên thể phát hiện năm 1973
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Palaeorhiza eugenes

text:
Palaeorhiza eugenes là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Hirashima mô tả khoa học năm 1988.

Chú thích

Tham khảo

Palaeorhiza
Động vật được mô tả năm 1988


title: Saint-Martin-d'Arc

text:
Saint-Martin-d'Arc là một xã thuộc tỉnh Savoie trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes ở đông nam nước Pháp.

Xem thêm
Commune của tỉnh Savoie

Tham khảo
INSEE
IGN

Xã của Savoie


title: 11615 Naoya

text:
11615 Naoya (1996 AE4) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 13 tháng 1 năm 1996 bởi K. Endate và K. Watanabe ở Kitami.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 11615 Naoya

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1996


title: Alloscirtetica mephistophelica

text:
Alloscirtetica mephistophelica là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Schrottky mô tả khoa học năm 1902.

Chú thích

Tham khảo

Alloscirtetica
Động vật được mô tả năm 1902


title: Hiệp ước Latêranô

text:
Hiệp ước Latêranô (Lateran) (tiếng Ý: Patti Lateranensi; tiếng Latinh: Pacta Lateranensia; tiếng Anh: Lateran Treaty) là tập hợp các thỏa thuận giữa Vương quốc Ý dưới thời Vua Victor Emanuel III và Tòa Thánh dưới thời Giáo hoàng Pius XI để giải quyết các vấn đề liên quan đến của cựu nhà nước Lãnh địa Giáo hoàng và Người tù ở Vatican. Hiệp ước được đặt tên theo Cung điện Lateran, nơi chúng được ký kết vào ngày 11/02/1929, và Quốc hội Ý phê chuẩn hiệp ước vào ngày 07/06/1929. Hiệp ước công nhận Thành Vatican là một quốc gia độc lập dưới chủ quyền của Tòa Thánh. Chính phủ Ý cũng đồng ý bồi thường tài chính cho Giáo hội Công giáo vì sự mất mát của Lãnh địa Giáo hoàng trong quá trình nước Ý thống nhất dưới quyền lực của Nhà Savoy. Năm 1948, Hiệp ước Lateran được công nhận trong Hiến pháp của Ý là điều chỉnh các mối quan hệ giữa nhà nước và Giáo hội Công giáo.

Lịch sử
Có những tranh chấp lẫn nhượng bộ về vấn đề Roma bắt đầu vào năm 1926 giữa chính phủ Ý và Tòa Thánh. Vào năm 1929 nó lên đến đỉnh điểm khi ba thỏa thuận được coi là nội dung chính của hiệp ước Latêranô được ký kết giữa Thủ tướng Benito Mussolini đại diện cho vua Ý là Victor Emmanuel III và Hồng y tổng trưởng Pietro Gasparri đại diện cho Giáo hoàng Piô XI tại Latêranô.

Những thỏa thuận bao gồm một hiệp ước chính trị để tạo ra Thành Vatican và bảo đảm quyền tối cao đầy đủ và độc lập của Tòa Thánh trong phần lãnh thổ này. Giáo hoàng trung lập vĩnh viễn trong những quan hệ quốc tế. Tuy nhiên, Tòa Thánh từ lâu vốn đã có sự độc lập với bất kỳ sức mạnh chính trị nào vì có được quyền hạn tinh thần và do đó, họ đã từng từ chối chấp nhận sự giải quyết được đề xuất vào năm 1871. Giáo ước còn quy định Công giáo là quốc giáo của Ý và thêm một hiệp định ưu đãi tài chính.

Để kỷ niệm thành công của sự thỏa thuận, tại Vatican ngày nay có con đường Via della Conciliazione (Con đường Hòa giải) mang tính chất tượng trưng nối kết Thành Vatican với trung tâm thủ đô Rôma.

Hiệp ước Latêranô cũng được sáp nhập vào Hiến pháp Cộng hòa Ý vào năm 1947. Đến năm 1984, những thỏa thuận khác được ký để xét lại hiệp ước này, theo đó, nước Ý chính thức không tiếp tục có những ưu đãi với Giáo hội.

Nội dung
Hiệp ước Latêranô gồm ba nội dung chính:
Một hiệp ước chính trị công nhận quyền tối cao đầy đủ thuộc về Tòa Thánh ngay trong Thành Vatican được thiết lập.
Một giáo ước điều chỉnh địa vị của Giáo hội Công giáo ở nước Ý.
Một hiệp ước ưu đãi tài chính đối với Tòa Thánh như là một sự giải quyết cho những nhượng bộ về lãnh thổ của Tòa Thánh.

Xem thêm
 Benito Mussolini
 Giáo hoàng Piô XI
 Các tài sản của Tòa Thánh
 Người tù ở Vatican

Tham khảo

Lịch sử Ý
H


title: Crégols

text:
Crégols là một xã thuộc tỉnh Lot trong vùng Occitanie phía tây nam nước Pháp.

Xem thêm
Commune của tỉnh Lot

Tham khảo
INSEE
IGN

Xã của Lot


title: Tấn Điệu công

text:
Tấn Điệu công (chữ Hán: 晋悼公, cai trị: 572 TCN – 558 TCN<ref name="SKTan">Sử ký Tư Mã Thiên, quyển 39: Tấn thế gia</ref>), họ Cơ (姬), tên thật là Chu (周) hay Củ (糾), còn được gọi là Chu tử (周子) hoặc Tôn Chu (孫周), là vị quốc quân thứ 30 của nước Tấn - chư hầu nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.

Tấn Điệu công là cháu chắt của Tấn Tương công, về thế thứ ông xếp ngành trưởng trong tông thất. Năm 573 TCN sau khi Tấn Lệ công bị giết hại, Điệu công được quan Trung quân Nguyên soái là Loan Thư tôn lập làm vua. Trong thời gian trị vì, Điệu công được sự giúp đỡ của những người tài như Lữ Tương, Sĩ Phường, Ngụy Giáng, Triệu Vũ... bên trong ổn định chính sự, bên ngoài tỏ uy thế với chư hầu. Từ năm Điệu công thứ tư, ông theo đề nghị của Ngụy Giáng thi hành chính sách hòa hỏa với Nhung Địch, thân thiện cùng Tống, Ngô; nhờ đó tiếp tục phát triển cơ nghiệp bá chủ của Tấn quốc. Trong 8 năm Điệu công 9 lần hội chư hầu, củng cố ngôi bá của Tấn trước đối thủ là Sở. Tuy nhiên trong những năm cuối cùng, Điệu công sinh ra trễ biếng, lười nhác, thế bá chủ dần suy yếu. Sau thời Điệu công, thế lực công gia dần bị suy yếu trước sự trỗi dậy của Lục khanh mà kết quả là sự kiện Ba nhà chia Tấn 150 năm sau đó.

 Dòng đích mất ngôi

Tấn Điệu công là chắt của Tấn Tương công – quốc quân thứ 25 nước Tấn. Trước khi mất, Tấn Tương công cho người con út là Cơ Tiệp (em Tấn Linh công) gọi là Hoàn Thúc. Kể từ sau biến loạn Ly cơ, công gia Tấn quốc đặt ra quy định các công tử nếu không phải là người được chọn nối ngôi (thế tử) thì đều phải gửi sang nước khác làm quan, không được ở lại trong nước. Vì anh cả của Hoàn Thúc là Di Cao đã được lập (Tấn Linh công) nên Hoàn Thúc sang làm quan ở nhà Chu.

Hoàn Thúc Tiệp sinh ra Cơ Đàm, được gọi là Huệ bá Đàm. Tôn Chu là con trai thứ của Huệ bá Đàm, chào đời vào năm 586 TCN. Trên ông còn có một người anh nhưng bị bệnh ngốc nghếch đến nỗi không phân biệt được hạt thóc và hạt gạo, nên ông trở thành con kế tự của Huệ bá Đàm. Thuở nhỏ Chu Tử đi theo quan Khanh sĩ nhà Chu là Đan Tương công, được tiếp thu lễ giáo của Chu Lễ. Khi Đan Tương công sắp mất, có bày tỏ ý kiến với người kế vị Đan Khoảnh công rằng tôn Chu sẽ lên ngôi vua Tấn quốc sau này. Tề Linh công không chịu đến dự hội. Tấn hầu tức giận, toan thảo phạt nước Tề, Tề hầu hoảng hốt vội cho thế tử Quang sang Tấn làm con tin.

Tháng 5 năm đó, Hàn Quyết và Tuân Yển soái lĩnh quân đội tiên phong đánh Trịnh, phá tan quân Trịnh trên sông Vị, nhân đó tràn vào ấp Tiêu Di của Sở và nước Trần. Tấn Điệu công cùng với Vệ Hiến công đóng quân ở Thích Ấp để làm viện trợ cho cánh quân tiên phong. Bấy giờ dân ở Bành Thành không chống nổi quân Tấn, hùa nhau mở cửa thành đón Tấn Điệu công vào. Điệu công vào Bành Thành, truyền giết bọn 5 đại phu của Tống đã theo Sở rồi trả Bành Thành cho Tống quốc.

 Kết minh với Lỗ và Ngô

Tháng 4 năm 570 TCN, Tấn hầu triệu Lỗ hầu đến hội thề ở Trường Xư. Tướng lễ của Lỗ là Trọng tôn Miệt sắp xếp cho Lỗ Tương công năm đó mới 5 tuổi làm lễ khấu đầu với Tấn hầu. Khi đó đại phu Kỳ Hề xin cáo lão về hưu, và tiến cử Giải Hổ, người từng có thù với mình lên thế chức, Điệu công ưng thuận. Đến đây Giải Hổ trước, Điệu công lại hỏi Kỳ Hề về người sẽ lên thay, Hề tiến cử con của mình là Kỳ Ngọ. Dương Thiệt Chức chết, Kỳ Hề tiến cử con Chức là Dương Thiệt Xích. Điệu công bèn dùng Ngọ làm Trung quân úy, Xích làm phóXuân Thu tam truyện, quyển 4, trang 17.

Lúc bấy giờ Tấn đã kết minh với Ngô để cùng nhau chống Sở. Nước Ngô ngày một hùng mạnh, uy hiếp mạnh mẽ phía đông nam nước SởXuân thu sử, trang 131 - 132. Tấn Điệu công bèn sai Vu Hồ Dung đi sứ Ngô quốc, thuyết phục vua Ngô Thọ Mộng đánh Sở. Vua Ngô nghe theo. Vào năm 570 TCN, quân Ngô đánh bại quân Sở. Tháng 6 năm đó, nhân nước Trịnh đã thần phục, Tấn Điệu công hội chư hầu ở đất Kê Trạch thuốc nước Tấn. Ở Lạc Dương, Chu Linh vương mới lên ngôi cũng sai Thiện tử tới dự thề với chư hầu. Tấn hầu sai Sĩ Cái và Tuân Ngô đến triệu Tề hầu và Ngô tử đến hội, nhưng hai vua này không tới..

Trong hội thề Kê Trạch, em cùng mẹ với Tấn hầu là Dương Can nói năng ngông cuồng, không coi trọng kỉ luật trong quân, xúc phạm tới Ngụy Giáng. Ngụy Giáng bèn sai xử tử người giong xe của Dương Can. Dương Can đem việc báo với Tấn hầu. Tấn hầu tức giận, bàn với Dương Thiệt Xích về việc trị tội Ngụy Giáng. Vừa lúc đó Giáng cũng sai người đến tâu bày mọi việc, và cầm sẵn gươm xin chịu tội. Tấn hầu hiểu ra rằng Ngụy Giáng chỉ tuân theo kỉ luật chung, vội đến nỗi không kịp đi giày, ra xin lỗi Ngụy Giáng và phong làm Tân quân phó tướngXuân Thu tam truyện, tập 4, trang 20, 21. Vì nước Hứa và nước Trần theo Sở mà không dự hội Kê Trạch, Tấn hầu sai Tuân Oanh xuất sư phạt Hứa và Trần. Trần Thành công vội sai Viên Kiều sang tạ lỗi với Tấn, và xin thần phục, còn nước Hứa ở gần Sở nên quân Tấn chưa đánh tới được.

Mùa đông năm 569 TCN, Tấn Điệu công mời tiệc đón Lỗ Tương công. Trong buổi tiệc, Trọng tôn Miệt Lỗ quốc xin lấy nước Tắng thuộc về quyền bá chủ của nước Lỗ, vua Tấn thuận theo.

 Giằng co với Sở quanh Trịnh và Trần

Tháng 6 năm 571 TCN, nhân Trịnh bá vừa mất, Tấn bèn liên minh với Tống, Vệ và Châu cùng đánh Trịnh. Quan đại phu nước Lỗ là Trọng tôn Miệt đề nghị xây thành Hổ Lao để khống chế Trịnh quốc. Tướng Tấn là Trí Oanh đề nghị bắt nước Tề tham gia vào việc đắp thành, mà nếu Tề hầu không nhận thì sẽ có lý do để thảo phạt Tề. Tề hầu phải sai Thôi Trữ đến đất Thích dự lễ đắp thành với các chư hầu vào mùa đông năm đó.

Năm 568 TCN, Sở Cung vương sai quân đánh nước Trần vì cớ Trần ngả theo Tấn, giữa đường đi ngang qua nước Đốn, buộc nước này thần phục. Trần Ai công thấy vậy bèn mang quân vây nước Đốn. Lệnh doãn của Sở là Tử Nang bèn tấn công nước Trần để cứu Đốn. Vua Trần đành cầu cứu nước Tấn. Tháng 9 năm 568 TCN, Tấn hầu cùng với Tống công, Lỗ công, Trần hầu, Vệ hầu, Trịnh bá, Tào bá, Cử tử, Châu tử, Đằng tử, Tiết bá, Thế tử Quang Tề quốc, cùng với người nước Ngô và nước Tắng ở đất Thích, sau đó tiến quân vào nước Trần. Quân Sở rút về, Tấn Điệu công lại hội chư hầu ở Thiện ĐạoTấn quốc sử cương yếu, trang 102.

Tháng 12 năm 566 TCN, Tử nang nước Sở đem quân đánh Trần. Tấn Điệu công lại hội 7 nước chư hầu ở đất Vĩ để cứu Trần. Trần Ai công cũng theo lệnh triệu tập, giao cho em là công tử Hoàng lo phòng giữ quân Sở, còn mình đến hội với Tấn Điệu công. Nhưng quân Tấn di chuyển chậm vì e ngại quân Sở đông đảo, bản thân Tấn hầu cũng không dám nắm chắc phần thắng. Kinh thành nước Trần bị vây rất gấp, Trần hầu bèn bỏ hội nghị với nước Tấn, trở về giữ nước và xin giảng hòa với Sở. Cùng khi đó Tử Tứ (người nắm quyền ở Trịnh) sai sát thủ đến hội giết Trịnh Hi công và xin thần phục Sở quốcXuân Thu tam truyện, tập 4, trang 80.

Tháng 4 năm 559 TCN, Tấn Điệu công hội quân các chư hầu đi đánh Tần. Điệu công cầm quân đóng tại biên giới, các cánh quân của 6 vị Khanh vượt sông Kinh, đánh cho quân Tần thua to. Quân Tấn tiến đến đất Vực Lâm mới rút lui. Trong trận đó, Loan Kiềm (con Loan Thư) cùng Phạm Ưởng (con Phạm Mang) giao chiến với quân Tần mà Kiềm bị giết, Ưởng trốn thoát về. Trưởng tộc họ Loan là Loan Yểm (anh Loan Kiềm, cũng là con rể Phạm Mang) đòi giết Phạm Ưởng. Phạm Ưởng trốn sang Tần quốc, nhờ vua Tần vận động mà được quay về. Lại vì lễ pháp của nhà Chu chỉ cho phép chư hầu có 3 đạo quân thường trực, nên Điệu công nhân cái chết của Tuân Oanh mà bỏ đạo Tân quân, chỉ còn Thượng, Trung, Hạ quân.

 Những năm cuối

Năm 560 TCN, Tuân Oanh, Ngụy Tướng, Sĩ Phường đều bệnh chết. Tấn Điệu công lấy cớ đi săn, tập hợp quân đội ở Miên Thượng, dùng Phạm Mang làm Trung quân nguyên soái, Phạm Mang từ chối và tiến cử Tuân Yển thay mình vì Yển lớn tuổi hơn, nhà vua nghe theo. Lại lấy Phạm Mang làm Trung quân phó tướng, Triệu Vũ làm Thượng quân nguyên soái, Hàn Khởi làm Thượng quân phó tướng, Loan Áp, Ngụy Giáng làm Hạ quân chánh, phó tướng.

Năm 559 TCN, nước Ngô nhân nước Sở có tang mà đem quân đánh chiếm. Tấn Điệu công hội chư hầu ở đất Hướng. Trong buổi hội, người Tấn trách cứ người Ngô vì việc nhân tang sự mà động binh, đuổi sứ Ngô về, rồi bắt giam công tử Vụ Lâu nước Cử vì Cử bỏ theo Sở. Bấy giờ trong danh sách những người đến hội có cả vị khanh nước Lỗ, vua Tấn cho liệt ngang với hàng chư hầu. Kinh Xuân Thu cho rằng từ đây Tấn Điệu công bắt đầu trễ biếng, nghiệp Bá suy mòn từ đây.

Cùng tháng 4 năm 559 TCN, ở Vệ quốc, Vệ hầu là Hiến công bị Tôn Lâm Phủ truất phế, đến ngụ ở ấp Lai thuộc Tề quốcXuân Thu tam truyện, tập 4, trang 95. Tấn Điệu công muốn đem quân giúp vua Vệ, nhưng Tuân Yển cho rằng vua Vệ vốn vô đạo, nên để mặc thì hơn, Điệu công theo lời.

Ở Tề quốc, năm 558 TCN, Tề Linh công biết Tấn quốc đã có ý trễ biếng, bèn tìm cơ sinh sự tranh ngôi bá chủ, bèn sai người kích động nước Châu cướp phá thành ấp nước Lỗ ở Nam Bỉ. Vua Lỗ phải cầu cứu nước Tấn. Tấn hầu hội chuẩn bị phạt Châu và Cử, nhưng giữa lúc đó lại lâm bệnh nên đành thôi. Đến ngày Quý Hợi tháng 11 năm đó, Tấn Điệu công qua đời khi mới 29 tuổi, làm vua được 15 năm. Thế tử Bưu lên nối ngôi, tức là Tấn Bình công.

 Đánh giá

Xuân Thu Tả thị truyện bàn về chính sách dùng người và trị nước của Tấn Điệu côngKỳ Hề coi Trung quân, Dương Thiệt Chức làm phó. Ngụy Giáng làm Tư Mã. Trương Lão làm hậu yêm (coi xét, thăm thứ, làm tiền bộ trong quân), Đạt Át Khấu coi Thượng quân, Tuân Yển làm Tư mã dạy cho tướng sĩ, binh lính. Khi hành quân biết hợp tác. Trình Thịnh giữ chức Thặng Tư mã coi hết các phu dịch và săn sóc về ngựa và chiến xa, dạy cho biết lễ nghi phải trái. Các quan trong sáu bộ đều được dân khen, ai cũng làm hết phận sự. Ai biết việc người nấy, không chen vào việc người khác. Tước không vượt quá tài năng. Tướng một đạo quân không dám vượt quyền Nguyên súy. Tướng một lữ không dám vượt quyền Tướng quân. Trong dân gian không thấy có một lời chê. Thế nên có cơ hội phục được nghiệp Bá.

Đại phu đương thời của nước Trịnh là Tử Triển nói về Tấn Điệu côngVua Tấn ngày nay thông minh, bốn quân không khuyết, tám vị khanh hòa hợp.

Lệnh doãn nước Sở là Tử Nang đánh giá về vua TấnLúc này ta không nên tranh với Tấn. Vua Tấn biết chọn người để giao công việc. Mỗi công vụ có một điều lệ. Các quan biết nhường chỗ cho người có tài có đức hơn. Các đại phu chuyên cần về công việc đã được giao phó. Tướng tá dưới cố theo lệnh trên. Dân nông chăm nghề nông. Công thương cứ giữ nghiệp cũ... Vua Tấn thông minh, các quan trung trực. Người trên biết nhường. Người dưới chăm việc. Lúc này không kình địch với Tấn được.Theo Xuân Thu sử đánh giá, việc Tấn Điệu công chỉnh đốn nội chánh và những thành công trong công cuộc tranh bá với Sở, thừa nhận ông là một vị quốc quân có năng lực.

Tấn Điệu công trong những năm tại vị, cứu Tống, phạt Tề, thảo Trịnh, kết Lỗ, tu Ngô, hòa Nhung trước sau 11 lần hội sư chư hầu. Theo Xuân Thu tả truyện nhân vật phổ tổng kết, ông có ba điểm đáng khen: biết dùng người tài, người chính trực và tiếp thu ý kiến; về đối ngoại biết lấy lễ phục chư hầu; và nhất là thi hành chính trị khoan hòa, lấy đức phục dân. Tuy nhiên cũng chỉ trích ông về những khiếm khuyết như không dẹp yên nước Trần, phạt Tần vô công, và không giúp Vệ bình được nội loạn. Những năm cuối đời Điệu công, đại quyền rơi vào tay họ Trí, họ Phạm và họ Trung Hàng. Đến đời Tấn Bình công xảy ra loạn họ Loan, họ Phạm. Trong cuộc biến loạn đó, họ Phạm tự ý vượt quyền quốc quân mà dụng binh của chư hầu, làm tổn hại đến địa vị của Tấn quốc. Hơn thế nữa, cục diện sáu vị khanh chuyên quyền cũng được nhìn nhận là bắt đầu manh nha từ thời Điệu công.

 Xem thêm
 Tấn Tương công
 Tấn Lệ công
 Loan Thư
 Ngụy Giáng
 Tuân Oanh
 Phạm Mang
 Tuân Yển
 Tề Linh công

 Tham khảo
 Sử ký Tư Mã Thiên, các thiên:
 Tấn thế gia Ngụy thế gia Tống Vi tử thế gia Tần bản kỷ Vệ Khang Thúc thế gia Trịnh thế gia Phương Thi Danh (2001), Niên biểu lịch sử Trung Quốc, Nhà xuất bản Thế giới
 Khổng Tử (2002), Xuân Thu tam truyện, tập 3, 4'', Nhà xuất bản TP Hồ Chí Minh
 李孟存 常金倉 著《晉國史綱要》 山西人民出版社 ISBN 7-203-00844-4
 顧德融、朱順龍 著《中國斷代史系列：春秋史》 上海人民出版社 ISBN 7-208-03612-8
 方朝輝 《春秋左傳人物譜》

Chú thích

Vua nước Tấn
Sinh năm 586 TCN
Mất năm 558 TCN


title: Aphthona atrocaerulea

text:
Aphthona atrocaerulea là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Stephens miêu tả khoa học năm 1831.

Chú thích

Tham khảo

Aphthona


title: Euphorbia emirnensis

text:
Euphorbia emirnensis là một loài thực vật thuộc họ Euphorbiaceae. Loài này có ở Comoros, Madagascar, và Mayotte. Môi trường sống tự nhiên của chúng là đồng cỏ nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới vùng đất cao. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất nơi sống.

Chú thích

Tham khảo

 Haevermans, T. 2004. Euphorbia emirnensis. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 8 năm 2007.

E


title: Metaporana obtusa

text:
Metaporana obtusa là một loài thực vật thuộc họ Convolvulaceae. Đây là loài đặc hữu của Yemen. Môi trường sống tự nhiên của chúng là rừng khô nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới.

Chú thích

Tham khảo
 Miller.A. 2004. Metaporana obtusa. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Yemen
Metaporana
Thực vật dễ tổn thương


title: Osterberg

text:
Osterberg là một đô thị ở huyện Neu-Ulm bang Bayern thuộc nước Đức.

Tham khảo


title: Saint-Martin-des-Champs, Seine-et-Marne

text:
Saint-Martin-des-Champs là một xã ở tỉnh Seine-et-Marne, thuộc vùng Île-de-France ở miền bắc nước Pháp.

Dân số
Người dân ở Saint-Martin-des-Champs được gọi là Saint-Martiniens.

Điều tra dân số năm 1999, xã này có dân số là .

Xem thêm
Xã của tỉnh Seine-et-Marne

Tham khảo

Liên kết ngoài
1999 Land Use, from IAURIF (Institute for Urban Planning and Development of the Paris-Île-de-France région
Map of Saint-Martin-des-Champs on Michelin

Xã của Seine-et-Marne


title: (58174) 1990 SZ10

text:
{{DISPLAYTITLE:(58174) 1990 SZ10}}

(58174) 1990 SZ10 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Henry E. Holt ở Đài thiên văn Palomar ở Quận San Diego, California, ngày 20 tháng 9 năm 1990.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 58001–59000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1990
Được phát hiện bởi Henry E. Holt
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Pleyber-Christ

text:
Pleyber-Christ () là một xã của tỉnh Finistère, thuộc vùng Bretagne, miền tây bắc Pháp.

Dân số
Người dân ở Pleyber-Christ được gọi là Pleybériens.

Xem thêm
Xã của tỉnh Finistère

Tham khảo

Mayors of Finistère Association  ;
INSEE ;
IGN

Liên kết ngoài
French Ministry of Culture list for Pleyber-Christ

Xã của Finistère


title: Đấu giá Hà Lan

text:
Đấu giá Hà Lan hay đấu giá giảm dần là một hình thức đấu giá mà trong cuộc đấu giá này, một món hàng được chào bán với một mức giá rất cao. Giá ban đầu được đưa ra thường cao hơn rất nhiều so với giá trị món hàng và chẳng có người bán nào hy vọng bán được món hàng với giá cao như vậy. Giá được giảm xuống từ từ cho đến khi một trong những người tham gia đấu giá quyết định chấp nhận mức giá hiện tại để đưa ra quyết định trả mức giá đó và trở thành người thắng cuộc.

Ví dụ: Một công ty tiến hành bán một chiếc xe công đã qua sử dụng theo hình thức đấu giá Hà Lan, giá ban đầu được ra là 15.000 USD, những người tham gia đấu giá sẽ đợi đến khi giá giảm dần xuống tới 14.000 USD, 13.000 USD..... 9.000 USD. Khi mà sự ra giá đạt tới mức 9.000 USD mà có một người tham gia đấu giá nào đó quyết định mua và ông ta là người đầu tiên làm thế thì ông ta thắng cuộc.

Đấu giá Hà Lan có thể được biết đến trên thế giới với các tên như: Đấu giá giảm dần, Đấu giá tulip Hà Lan (do đấu giá Hà Lan thường được sử dụng để bán các loại hoa ở Hà Lan, đặc biệt là hoa tulip), đấu giá tulip.

Hình thức này thường được sử dụng phổ biến để bán cá, cũng như các loại mặt hàng nhanh hỏng khác. Đấu giá giảm dần đã và đang tiếp tục được xem như một hiện tượng đặc trưng của Hà Lan và hình thức đấu giá này đã được người Hà Lan giới thiệu rộng rãi. Ở Amsterdam, vào giữa thế kỷ 17, loại hình đấu giá này mới được sử dụng để bán các hàng hóa như: tàu, gỗ, cá.

Lịch sử
Ở Hà Lan, đấu giá có một truyền thống lâu đời. Bắt đầu từ thế kỷ 15, quyền của nhà cầm quyền địa phương hay của các lãnh chúa như quyền đánh bắt cá, đã được phân chia theo hình thức đấu giá. Phiên đấu giá hàng hóa đầu tiên được tổ chức dành cho các loại hàng hóa nhanh hỏng, có thời gian tồn tại ngắn, cần được lưu thông ngay, tuy nhiên giá của chúng rất khó được thiết lập.

Từ giữa thế kỷ 15, hầu hết các cuộc đấu giá được thực hiện tại các chợ cá. Các tác phẩm nghệ thuật hoặc các hàng hóa cao cấp chỉ bắt đầu được bán đấu giá từ thế kỷ 17. Trong xã hội Hà Lan, đấu giá đã trở nên rất phổ biến. Gần như tất cả mọi thứ đều được bán theo phương thức đấu giá: cá voi được bắt từ biển, lâu đài, biệt thự, các thiết bị, máy móc, các bộ phận của một con tàu, chiến lợi phẩm từ chiến tranh, các trang trại của các ông chủ trang trại bị vỡ nợ, các vật bị cầm cố quá hạn, củ hoa tulip, hay các vật liệu có nguồn gốc từ động vật, đến các loại hàng hóa cao cấp như các sáng tác văn chương hay các tác phẩm hội họa.

Chỉ cần xem qua một tờ báo địa phương của Hà Lan, mỗi ngày có nhiều rất nhiều thành phố ngoài bốn thành phố lớn của Hà Lan là Amsterdam, Den Haag, Leyden và Rotterdam tổ chức vài cuộc đấu giá. Vào năm 1720, xuất khẩu của Hà Lan tăng lên 10%, trong đó đấu giá chiếm một tỷ lệ rất lớn. Về cơ bản, các mặt hàng như cá, rượu, đường, gỗ, đã tăng lên rõ rệt. Nguyên nhân chính của việc đấu giá trở nên phổ biến chính là lý thuyết của Ricard đã được công nhận vào đầu thế kỷ 18.

Khi bắt đầu, các cuộc đấu giá có thủ tục rất phức tạp. Thông thường khi nhắc tới một cuộc đấu giá, người ta thường nghĩ ngay tới một lượng những người tham gia đấu giá cạnh tranh nhau và tăng giá tới mức khi một người thắng và kết thúc với việc trả giá cao nhất cho món hàng được đem ra đấu giá. Hình thức này còn được gọi là đấu giá tăng dần hay đấu giá kiểu Anh. Đấu giá tăng dần là một hình thức đấu giá dường như phổ biến nhất hiện nay.

Quy trình một cuộc đấu giá Hà Lan
Đấu giá Hà Lan thường được tổ chức bởi các nhà tổ chức đấu giá lớn và có nhiều kinh nghiệm. Thông thường cuộc đấu giá thường được thông báo cho những người tham gia đấu giá. Họ sẽ tiến hành trưng bày các hàng hóa được đấu giá để những người tham gia đấu giá có cơ hội xem xét các hàng hóa mà họ sẽ mua. Trước mỗi cuộc đấu giá, người tổ chức sẽ công bố số lượng gói hàng đem bán, giá trị bán lẻ, giá cược thế chấp, độ giảm giá cược, và thời gian đóng cửa đấu giá.

Bằng việc đặt cược giá, bạn đồng ý rằng bạn có thể và dự định mua. Đầu tiên, hàng hóa được chia nhỏ thành các gói hàng hóa. Ví dụ: những người tổ chức bán đấu giá muốn bán 5 thùng hoa tulip với một mức giá X, và người mua đầu tiên chỉ muốn mua 3 thùng.

Trong cuộc đấu giá này, giá mở đầu thường được đưa ra rất cao. Mức giá này thường không có người nào mua nổi. Tiếp theo mức giá này được giảm dần với một mức định trước. Mức định trước này có thể hiểu là một mức giảm định trước, một mức thời gian định trước, tùy theo những cuộc đấu giá khác nhau mà các mức quy định này khác nhau. Những người tổ chức bán đấu giá đưa ra giá và chờ người nào đó đồng ý. Nếu không có ai đồng ý thì anh ta sẽ giảm giá theo mức đã định và hỏi lại những người tham gia bán đấu giá. Mức giá cứ giảm dần cho đến khi một người tham gia đấu giá xác nhận sản phẩm là của ông ta bằng cách kêu lên "của tôi", hoặc ấn một cái nút để dừng một cái đồng hồ tự động đang chạy. Nếu người tham gia bán đấu giá là người đầu tiên ra quyết định thì anh ta là người thắng cuộc. Người mua phải trả mức giá mà anh ta quyết định với một lượng hàng xác định.

Cuộc đấu giá sẽ tiếp tục nếu vẫn còn hàng hóa cùng loại. Những người tham gia bán đấu giá còn lại tiếp tục tham gia đấu giá. Kết quả của quá trình đấu giá này, hàng hóa sẽ được bán với các mức giá khác nhau cho những người tham gia đấu giá khác nhau với số lượng khác nhau, mà người đầu tiên quyết định giá sẽ là người trả giá cao nhất và người thắng cuộc cuối cùng là người trả giá thấp nhất. Ví dụ: Công ty trên không phải bán 1 ôtô mà là 3 chiếc ôtô đã dùng. Người tham gia đấu giá A là người quyết định mua đầu tiên với mức giá là 9.000 USD, tuy nhiên anh ta chỉ mua một chiếc ôtô, điều đó có nghĩa là phiên đấu giá chưa kết thúc. Người tham gia đấu giá B có thể chờ mức giá giảm xuống 8.000 USD thì ông ta mới ra quyết định. Lúc này còn một chiếc xe và một người tham gia đấu giá C nào đó có thể chờ giá giảm xuống 7.000 USD và ra quyết định. Như vậy, người tham gia đấu giá A đã mua chiếc xe với giá là 9.000 USD là giá cao nhất và người tham gia đấu giá C mua chiếc xe với giá thấp nhất là 7.000 USD. Lưu ý là những chiếc xe này tương tự nhau.

Thời gian diễn ra cuộc đấu giá rất ngắn, mọi người tham gia cuộc đấu giá thường im lặng để chờ đến mức giá mà họ có thể quyết định mua. Điều này hoàn toàn ngược lại với không khí cạnh tranh sôi nổi của đấu giá tăng dần.

Khi hàng hóa đã được đem ra đấu giá và được mua hết thì cuộc đấu giá kết thúc.

Đặc điểm
 Hàng hóa được bán theo hình thức này thường là các hàng hóa giống nhau, có số lượng lớn hoặc hàng hóa mau hỏng.
 Đấu giá Hà Lan có điểm đặc biệt là có nhiều hơn một gói hàng được đem ra bán, và có thể có nhiều người chiến thắng.

Ưu điểm
Nhiều người nghĩ rằng theo quy trình của đấu giá Hà Lan người bán có thể bị lỗ tiền, nhưng sự thực thì họ thường được nhiều tiền hơn kiểu đấu giá leo thang truyền thống. Với một cuộc đấu giá tăng dần, những người tham gia đấu giá dần dần tăng giá nhưng hiếm khi họ đạt đến mức giá trị thực của hàng hóa. Họ không có lý do để phải hành động thật nhanh vì họ biết chính xác khi nào thì cuộc đấu giá kết thúc và họ thường đợi đến phút cuối và chỉ tăng giá một chút. Tuy nhiên trong đấu giá Hà Lan, những người tham gia đấu giá sẽ hành động thật nhanh vì họ không biết khi nào thì cuốc đấu giá kết thúc. Vì vậy dù giá đang giảm thay vì tăng giá, những người tham gia đấu giá sẽ kết thúc việc trả giá với giá thậm chí cao hơn giá trị món hàng.
Tính cạnh tranh trong đấu giá Hà Lan là cạnh tranh ngầm giữa những người tham gia đấu giá muốn sở hữu món hàng diễn ra rất mạnh mẽ. Mức giá càng giảm thì những người tham gia đấu giá càng muốn mua và tính cạnh tranh ngày càng tăng.

Nhược điểm
Vì tính chất đặc biệt của đấu giá Hà Lan nên các cuộc đấu giá rất khó tổ chức. Người tổ chức đấu giá phải là những người có kinh nghiệm và chuyên nghiệp thì mới điều hành được phiên đấu giá.

Số lượng người tham gia đấu giá thường bị hạn chế.

Trường hợp sử dụng
Thông thường, đấu giá Hà Lan thường được sử dụng để bán các loại hàng hóa có giới hạn tồn tại, nghĩa là các loại hàng hóa nhanh hỏng. Bên cạnh đấu giá Hà Lan thường được sử dụng để bán hoa tại Hà Lan, còn được sử dụng để bán cá tại Anh và Israel, thị trường tín dụng ở Rumani, trao đổi ngoại thương ở Bolivia, Jamaca, Zambia…

Đấu giá Hà Lan thường được áp dụng trong trường hợp một hàng hóa không được chấp nhận khi đưa ra một mức giá cao hoặc một hàng hóa muốn được bán đi thật nhanh.

Trong giai đoạn hiện nay, đấu giá Hà Lan còn được xem là kiểu đấu giá trực tuyến và trở nên khá thịnh hành trên các trang web như e-Bay, Google…

Tham khảo

Đấu giá
Lý thuyết đấu giá
Phát minh của Hà Lan


title: Melissodes humilior

text:
Melissodes humilior là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1903.

Chú thích

Tham khảo

Melissodes
Động vật được mô tả năm 1903


title: Phyllonorycter rileyella

text:
Phyllonorycter rileyella là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Hoa Kỳ (bao gồm Illinois, Missouri, Texas, Florida, Maine và Ohio).

Sải cánh dài 6–8 mm.

Ấu trùng ăn Quercus species, bao gồm Quercus imbricaria, Quercus obtusifolia, Quercus rubra và Quercus stellata. Chúng ăn lá nơi chúng làm tổ.

Liên kết ngoài
mothphotographersgroup

Chú thích

Tham khảo

Phyllonorycter


title: Marenla

text:
Marenla là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais trong vùng Hauts-de-France của Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Pas-de-Calais

Tham khảo
INSEE
IGN

Liên kết ngoài
 Marenla on the Quid website

Xã của Pas-de-Calais


title: Celaenorrhinus aspersa

text:
Celaenorrhinus aspersa, commonly called Large Streaked Flat, là một loài bướm ngày thuộc Họ Bướm nâu được tìm thấy ở châu Á.

Phân bố
Loài này có mặt ở Ấn Độ, Bắc Myanma, Bắc Thái Lan, Hải Nam và Tây Trung Quốc. Ở Ấn Độ, nó phân bố từ Assam về phía đông đến Nagaland và đến Myanma.

Hiện trạng
Rất hiếm.

Tham khảo

Xem thêm
Hesperiidae
List of butterflies of India (Pyrginae)
List of butterflies of India (Hesperiidae)

Tài liệu

Print
 (1932) The Identification of Indian Butterflies. 2nd Ed, (i to x, pp454, Plates I to XXXII), Bombay Natural History Society, Mumbai, India.

Online
 Website on Lepidoptera
, ,  &  (Editors). 2003. The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). World Wide Web electronic publication. http://www.nhm.ac.uk/entomology/lepindex [accessed 05 tháng 12 năm 2006].

Celaenorrhinus
Bướm tại Ấn Độ