title: Trứng luộc

text:
Trứng luộc là cách luộc trứng (thường là trứng gà, còn nguyên vẹn vỏ) ngập trong nước. (Trứng đã bỏ vỏ trước khi luộc được gọi là trứng chần). Khi trứng được luộc kỹ cả lòng trắng lẫn lòng đỏ đều trở nên rắn. Trong khi đó, trứng lòng đào thì lòng đỏ và thậm chí cả lòng trắng vẫn ở dạng lỏng. Nhiều vùng trên thế giới đều ăn trứng luộc, đây là một trong những cách chế biến trứng dễ nhất, và trong hai cách luộc kể trên thì trứng luộc kỹ nấu dễ hơn trứng lòng đào.

Trứng lòng đào
Để có món trứng lòng đào, người ta thả trứng, đun sôi nước rồi để lửa nhỏ khoảng 3 phút.
.

Những ai nhạy cảm với khuẩn salmonela được khuyến cáo không nên dùng ăn do lòng đỏ chưa chín kỹ, ví dụ: trẻ em, người già và những ai có hệ miễn dịch yếu.

Cách ăn
Quả trứng lòng đào được cắt ngang phần trên bằng dao, kéo, đặt trong cốc trứng, dùng thìa múc trứng ra ăn. Cũng có thể gõ nhẹ dập phần trên trứng rồi bóc vỏ hay thậm chí là cắt đôi dọc quả trứng thành hai nửa để dễ dàng dùng thìa ăn. Cách sau cùng này cần có thêm 1 chiếc cốc trứng ngang để giữ trứng khỏi lăn khi ăn.

Có thể ăn trứng lòng đào cùng bánh mì bơ cắt thành dải nhỏ, chấm vào lòng đào và ăn. Tại Anh, bánh mì này được gọi là soldiers.

Trứng luộc kỹ

Thông thường người ta luộc trứng 10-11 phút, tùy thuộc vào kích thước quả trứng. Có thể ăn nóng hoặc để lạnh. Trứng luộc để lạnh có thể cắt nhỏ thêm vào salad hay sandwich. Thông thường người ta chỉ đơn giản bóc vỏ trứng rồi ăn, tuy nhiên trứng luộc kỹ cũng có thể được đặt trong cốc trứng và ăn nóng nhất là với những ai khoái cách ăn trứng với cốc của món trứng lòng đào, mà không muốn bị rắc rối với khuẩn salmonella.

Trứng luộc kỹ cũng là một thành phần quen thuộc trong nhiều món ăn khác (bánh bao, salad, mì vằn thắn...vv...)

Cách chế biến
Một số đầu bếp (ví dụ như Julia Child, Alton Brown và Martha Stewart) khuyên nên đậy chặt nắp nồi luộc trứng 20 phút sau khi nước sôi, sau đó vớt ra đặt trong 1 bát đá lạnh  Lý giải cho cách nấu này là khi nước nguội dần, chỉ cần 1 lượng nhiệt vừa đủ được truyền sang trứng.

Công thức cách luộc thông thường như sau:
 Đặt trứng vào nồi nước vừa ngập trứng để lên bếp
 Bật bếp, không nên đậy nắp để trứng đỡ bị vỡ
 Khi sôi giảm nhiệt, mở nắp nếu có
 Thỉnh thoảng dùng đũa khuấy nhẹ xoay trứng (để lòng đỏ ở vị trí trung tâm trứng)
 Tùy theo ý thích mà ta canh khoảng:
2 - 3 phút được lòng đào, lòng trắng mềm.

5 - 7 phút được lòng đỏ vừa chín mềm, lòng trắng chín.

9 - 10 phút được lòng đỏ màu vàng nhạt.

 Tắt bếp, vớt trứng ra
(Tùy theo nhiệt độ và cỡ trứng mà thời gian canh sẽ khác)

Nếu đầu bếp làm nguội trứng nhanh bằng cách đổ nước lạnh lên, trứng sẽ co lại một chút khiến việc bóc vỏ dễ dàng hơn, cách này cũng khiến lớp ngoài lòng đỏ không bị đổi màu xám gây mất thẩm mỹ khi bóc ra.

Có thể dễ dàng bóc vỏ trứng bằng cách đập dập vỏ rồi xé lớp màng bên trong, vì màng nay có tác dụng giữ vỏ trứng nên việc bóc ra rất đơn giản.

Cũng theo các chuyên gia y tế, bạn không nên ngâm nước lạnh sau khi luộc vì khi đó lớp màng bảo vệ lúc trứng còn sống không còn nữa, khi ngâm nước lạnh, vỏ trứng cũng sẽ bị co lại kéo theo nước lạnh và vi khuẩn xâm nhập trứng.

Bảo quản
Trứng luộc kỹ đã bóc vỏ có thể ngâm vào nước lạnh, cất tủ lạnh trong 1 tuần (thay nước hàng ngày) hoặc trong hộp kín không nước (nhớ bọc trứng trong khăn ướt).

Trứng luộc kỹ chưa bóc vỏ có thể cất trong tủ lạnh 2-3 tuần.

Trứng nấu chín kỹ cũng có thể cất trong tủ lạnh tới 1 tuần.

Lòng đỏ ngâm trong nước, cất kỹ và giữ lạnh trong 3 ngày. Lòng trắng trứng có thể giữ lạnh 4 ngày, họăc để đông lạnh trong 6 tháng.

Các nghiên cứu chứng minh thấy trứng muối cất kỹ có thể để tới vài tháng

Xem thêm
 Danh sách các món ăn từ trứng
 Trứng ốp lết

Tham khảo
 Fine Manners for Fine Dining
 The Kindergarten of Etiquette

Chú thích

Liên kết ngoài

 How to Soft Boil and Hard Boil Eggs
 Classic Hard Boiled Egg
 Boiled Eggs
 How to Cook those Basics Perfectly and Easily
 Boiling an Egg - Science Background
 Boiling of eggs for molecular gastronomers
 How to Boil an Egg - video
 The Hard Boiled Egg Diet

Trứng


title: Heriades mandibularis

text:
Heriades mandibularis là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1922.

Chú thích

Tham khảo

Heriades
Động vật được mô tả năm 1922


title: Waldau

text:
Waldau là một đô thị thuộc huyện Burgenland, bang Sachsen-Anhalt, Đức. Đô thị Waldau có diện tích 5,55 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 524 người.

Tham khảo


title: Glyphonyx dimidiatus

text:
Glyphonyx dimidiatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Schwarz miêu tả khoa học năm 1902.

Chú thích

Tham khảo

Glyphonyx


title: Bruchidius foveolatus

text:
Bruchidius foveolatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Gyllenhal miêu tả khoa học năm 1833.

Chú thích

Tham khảo

F


title: Bidessodes obscuripennis

text:
Bidessodes obscuripennis là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Zimmermann miêu tả khoa học năm 1921.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Bidessodes


title: Doeringiella hebes

text:
Doeringiella hebes là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Roig-Alsina mô tả khoa học năm 1989.

Chú thích

Tham khảo

Doeringiella
Động vật được mô tả năm 1989


title: Saligny-le-Vif

text:
Saligny-le-Vif là một xã thuộc tỉnh Cher trong vùng Centre-Val de Loire miền trung Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Cher

Liên kết ngoài
Saligny-le-Vif on the Quid website

Ghi chú

Salignylevif


title: Houlle

text:
Houlle là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais trong vùng Hauts-de-France của Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Pas-de-Calais

Tham khảo
INSEE
IGN

Liên kết ngoài
Website on local products
 Houlle on the Quid website

Xã của Pas-de-Calais


title: Courpalay

text:
Courpalay là một xã ở tỉnh Seine-et-Marne, thuộc vùng Île-de-France ở miền bắc nước Pháp.

Dân số
Người dân ở đây được gọi là Courpaliens.

At the 1999 census, the village had a population of 1,269.

Xem thêm
Château de la Grange-Bléneau
Xã của tỉnh Seine-et-Marne

Tham khảo

Liên kết ngoài
1999 Land Use, from IAURIF (Institute for Urban Planning and Development of the Paris-Île-de-France région
French Ministry of Culture list for Courpalay
Map of Courpalay on Michelin

Xã của Seine-et-Marne


title: Hylaeus gabonicus

text:
Hylaeus gabonicus là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Vachal mô tả khoa học năm 1899.

Chú thích

Tham khảo

G
Động vật được mô tả năm 1899


title: Autry-le-Châtel

text:
Autry-le-Châtel là một xã trong tỉnh Loiret, vùng Centre-Val de Loire bắc trung bộ nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 141-236 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Autrylechatel


title: Fuhlendorf

text:
Fuhlendorf là một đô thị tại huyện Vorpommern-Rügen (trước thuộc huyện Nordvorpommern), bang Mecklenburg-Vorpommern, miền bắc nước Đức.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Vorpommern-Rügen


title: 3735 Třeboň

text:
3735 Třeboň là một tiểu hành tinh vành đai chính với chu kỳ quỹ đạo là 2001.8962406 ngày (5.48 năm).

Nó được phát hiện ngày 4 tháng 12 năm 1983.

Tham khảo

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1983


title: Acianthera teres

text:
Acianthera teres là một loài phong lan.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

teres


title: Aeolus terminatus

text:
Aeolus terminatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Schwarz miêu tả khoa học năm 1906.

Chú thích

Tham khảo

biologie|2011|10|30}}

Aeolus


title: Metacoryna

text:
Metacoryna là một chi bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae.
Chi này được miêu tả khoa học năm 1888 bởi Jacoby.

Các loài
Các loài trong chi này gồm:
 Metacoryna acobyi Bowditch, 1923
 Metacoryna fulvicollis Jacoby, 1888
 Metacoryna fulvipes Jacoby, 1888
 Metacoryna guatemalensis Jacoby, 1888
 Metacoryna laevipennis Jacoby, 1892
 Metacoryna pretiosa Jacoby, 1892

Chú thích

Tham khảo

Luperini


title: Sitophora

text:
Sitophora là một chi bướm đêm thuộc họ Erebidae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Erebidae


title: Họ Dong riềng

text:
Họ Dong riềng hay họ Chuối hoa (danh pháp khoa học: Cannaceae) là một họ thực vật một lá mầm chỉ có một chi duy nhất là chi Canna.

Các loài
Họ này chỉ có một chi Canna duy nhất với khoảng 50 loài phân bố chủ yếu ở các vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới châu Mỹ. Một số loài phổ biến như:
 Canna flaccida (Salisb)
 Canna x generalis (Bailey-pro sp.)
 Canna glauca (L.)
 Canna indica - cây chuối hoa
 Canna lambertii (Lindl.)
 Canna lutea (P. Mill.)
 Canna neglecta (Steud.)
 Canna pertusa (Urban)
 Canna sylvestris (Roscoe)

Ở Việt Nam có vài loài như:
 Dong riềng (Canna edulis Ker.): hoa nhỏ màu đỏ, trồng lấy củ ăn, lấy bột làm miến.
 Chuối hoa lai (Canna hybrida Forst.): hoa to có màu sặc sỡ, đỏ hay vàng, làm cảnh.
 Chuối hoa (Canna indica L.): hoa nhỏ không đẹp bằng loài trên.

Phát sinh chủng loài
Cây phát sinh chủng loài dưới đây lấy theo APG III.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo


title: Macrotera mortuaria

text:
Macrotera mortuaria là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Timberlake mô tả khoa học năm 1954.

Chú thích

Tham khảo

Macrotera
Động vật được mô tả năm 1954


title: Callisto

text:
Callisto có thể là
 Callisto (thần thoại), một trong nhiều người tình của Zeus
 Callisto (vệ tinh) vệ tinh của Sao Mộc
 Callisto (bướm đêm), một chi bướm đêm gồm gần 20 loài trong họ Gracillariidae
 Loài ruồi hạc Tipula callisto chi Tipula, họ Tipulidae
 Loài ruồi Trentepohlia callisto, chi Trentepohlia, họ Limoniidae
 Loài ruồi Gonomyia callisto, chi Gonomyia, họ Limoniidae
 Macromia callisto, loài Chuồn chuồn ngô trong họ Macromiidae
 Loài bướm đêm Cosmopterix callisto, chi Cosmopterix, họ Cosmopterigidae
 Loài bướm đêm Apina callisto chi Apina họ Noctuidae
 Loài tò vò Diadegma callisto họ Ichneumonidae
 Loài lan Lepanthes callisto, chi Lepanthes, Phân họ Lan biểu sinh

Xem thêm


title: 1976 Kaverin

text:
1976 Kaverin (1970 GC) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 1 tháng 4 năm 1970 bởi L. Chernykh ở Nauchnyj.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 1976 Kaverin

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1970
Được phát hiện bởi Lyudmila Chernykh


title: 9891 Stephensmith

text:
9891 Stephensmith (1995 XN1) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 15 tháng 12 năm 1995 bởi T. Kobayashi ở Oizumi.

The complete text of the IAU Citation for 9891 Stephensmith is: "Stephen Smith published The Shallow Sky Bulletin from 1986 to 2000. He published cometary ephemerides in the SSB và distributed them promptly for newly-discovered comets."

Tham khảo

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1995


title: Béthencourt-sur-Mer

text:
Béthencourt-sur-Mer là một xã ở tỉnh Somme, vùng Hauts-de-France, Pháp.

Địa lý
Thị trấn này tọa lạc trên giao lộ giữa đường D19 và đường D229, khoảng 3 dặm Anh so với bờ biển và 18 dặm Anh về phía tây của Abbeville.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Somme

Tham khảo

Liên kết ngoài
(tất cả đều bằng tiếng Pháp)
 Béthencourt-sur-Mer sur le site de l'Institut géographique national
 Béthencourt-sur-Mer sur le site de l'Insee
 Béthencourt-sur-Mer sur le site du Quid
 Localisation de Béthencourt-sur-Mer sur une carte de France et communes limitrophes
 Plan de Béthencourt-sur-Mer sur Mapquest

Xã của Somme


title: Tabriz

text:
Tabriz (tiếng Azerbaijan: تبریز / Təbriz, tiếng Ba Tư: تبریز) là thành phố lớn thứ tư tại Iran và là thủ phủ của tỉnh Azerbaijan Đông. Thành phố ở độ cao 1.350 mét tại ngã ba sông Quri và sông Aji, đây là thành phố lớn thứ hai tại Iran cho đến cuối thập niên 1960, một trong những thủ đô trước đây của quốc gia này, là nơi cư trú của vị thái tử dưới thời nhà Qajar. Thành phố này đã tỏ ra rất có ảnh hưởng trong lịch sử gần đây của đất nước này. Tabriz nằm trong một thung lũng ở phía bắc của sống núi dài của hình nón núi lửa Sahand, phía nam của núi Eynali. Thung lũng mở rộng ra thành một đồng bằng dốc xuống thoai thoải đến cuối phía bắc của hồ Urmia, 60 km về phía tây. Với mùa đông lạnh và mùa hè ôn đới, thành phố được coi là một khu nghỉ mát mùa hè.

Ước tính dân số của thành phố là khoảng 1.400.000 người . Dựa trên kết quả điều tra dân số của Iran, Tabriz là thành phố đông dân nhất thứ tư tại Iran sau Tehran, Mashhad, và Esfahan. Đây là một trong các cực công nghiệp nặng lớn của Iran, bao gồm ngành ô tô, máy công cụ, dầu và hóa dầu, xi măng và các ngành công nghiệp nhỏ.

Với một lịch sử rất phong phú, Tabriz chứa nhiều di tích lịch sử. Nhiều lần bị động đất tàn phá kết hợp với sự lơ là của chính phủ trong việc bảo vệ đã khiến nhiều di tích bị tổn hại. Tuy nhiên vẫn có một số lượng lớn các công trình còn tồn tại cho đến ngày nay chủ yêu thuộc về thời Ilkhanid, Safavid, và thời kỳ Qajar . Năm 2010, quần thể di tích lịch sử chợ Tabriz rộng lớn đã được UNESCO đưa vào danh sách di sản Thế giới.

Tham khảo

Khu dân cư ở huyện Tabriz
Thành phố ở tỉnh Đông Azerbaijan
Tỉnh lỵ Iran
Thành phố Iran cổ đại
Khu dân cư trên Con đường tơ lụa
Kiến trúc Iran
Địa điểm khảo cổ Iran
Cố đô Iran
Thành phố bị phá hủy bởi động đất


title: Domart-sur-la-Luce

text:
Domart-sur-la-Luce là một xã ở tỉnh Somme, vùng Hauts-de-France, Pháp.

Địa lý
Thị trấn này tọa lạc trên đường D934, on the banks of the Luce, khoảng 14 dặm Anh về phía đông nam của Amiens.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Somme

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Domart-sur-la-Luce trên trang mạng của INSEE
 Domart-sur-la-Luce trên trang mạng của Quid

Xã của Somme


title: Caloptilia thiophylla

text:
Caloptilia thiophylla là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Queensland.

Chú thích

Tham khảo

Caloptilia


title: Villaco, Valladolid

text:
Villaco là một đô thị trong tỉnh Valladolid, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 119 người.

Tham khảo

Đô thị ở Valladolid


title: Gioia furthi

text:
Gioia furthi là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Savini miêu tả khoa học năm 1991.

Chú thích

Tham khảo

Gioia


title: Xây dựng

text:
Xây dựng là một quy trình thiết kế và thi công nên các cơ sở hạ tầng hoặc công trình, nhà ở. Hoạt động xây dựng khác với hoạt động sản xuất ở chỗ sản xuất tạo một lượng lớn sản phẩm với những chi tiết giống nhau, còn xây dựng nhắm tới những sản phẩm tại những địa điểm dành cho từng đối tượng khách hàng riêng biệt. Tại những nước phát triển, ngành công nghiệp xây dựng đóng góp từ 6-9% Tổng sản phẩm nội địa. Hoạt động xây dựng bắt đầu bằng việc lên kế hoạch, thiết kế, lập dự toán và thi công tới khi dự án hoàn tất và sẵn sàng đưa vào sử dụng.

Mặc dù hoạt động này thường được xem là riêng lẻ, song trong thực tế, đó là sự kết hợp của rất nhiều nhân tố. Đầu tiên, một nhà quản lý dự án chịu trách nhiệm quản lý công việc chung, sau đó những nhà thầu, kỹ sư tư vấn thiết kế, kỹ sư thi công, kiến trúc sư, tư vấn giám sát... chịu trách nhiệm điều hành, thực hiện và giám sát hoạt động của dự án. Một dự án thành công đòi hỏi một kế hoạch xây dựng hiệu quả, bao gồm việc thiết kế và thi công đảm bảo phù hợp với địa điểm xây dựng và đúng với ngân sách đề ra trong dự toán; tổ chức thi công hợp lý, thuận tiện cho việc chuyên chở, lưu trữ vật liệu xây dựng; đảm bảo các tiêu chuẩn về môi trường, an toàn lao động; giảm thiểu những ảnh hưởng tới cộng đồng...

Các khái niệm
Hoạt động xây dựng bao gồm lập quy hoạch xây dựng, lập dự án đầu tư xây dựng công trình, khảo sát xây dựng, thiết kế xây dựng công trình, thi công xây dựng công trình, giám sát thi công xây dựng công trình, quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình, lựa chọn nhà thầu trong hoạt động xây dựng và các hoạt động khác có liên quan đến xây dựng công trình.

"Công trình xây dựng" là sản phẩm được tạo thành bởi sức lao động của con người, vật liệu xây dựng, thiết bị lắp đặt vào công trình, được liên kết định vị với đất, có thể bao gồm phần dưới mặt đất, phần trên mặt đất, phần dưới mặt nước và phần trên mặt nước, được xây dựng theo thiết kế. Công trình xây dựng bao gồm công trình xây dựng công cộng, nhà ở, công trình công nghiệp, giao thông, thủy lợi, năng lượng và các công trình khác.

Các hoạt động xây dựng phải tuân thủ theo quy chuẩn xây dựng và tiêu chuẩn xây dựng. Trường hợp áp dụng tiêu chuẩn xây dựng của nước ngoài, thì phải được sự chấp thuận của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền về xây dựng.

"Giấy phép xây dựng" là văn bản pháp lý do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp cho chủ đầu tư để xây dựng mới, sửa chữa, cải tạo, di dời công trình.

"Công trường xây dựng" là phạm vi khu vực diễn ra các hoạt động xây dựng đã được sự cho phép của chính quyền. Các thành phần cơ bản hình thành một công trường xây dựng là: Khu lán trại dành cho cán bộ, công nhân; khu vực tập kết vật tư vật liệu; khu vực mà công trình xây dựng được xây dựng trực tiếp trên đó.

"Thi công xây dựng" công trình bao gồm:
 xây dựng và lắp đặt thiết bị đối với các công trình xây dựng mới
 sửa chữa, cải tạo, di dời, tu bổ, phục hồi; phá dỡ công trình; bảo hành, bảo trì công trình đã có.

Phân loại

Các công trình xây dựng thường được phân chia thành ba loại chính: công trình nhà, công trình cơ sở hạ tầng và công trình công nghiệp. Công trình nhà thường được phân chia theo mục đích sử dụng dùng làm nơi sinh sống (nhà ở) hay là không (trung tâm thương mại, trường đại học, viện nghiên cứu...). Cơ sở hạ tầng bao gồm những công trình phục vụ cộng đồng như đập, cầu, cống, hầm, đường sá... Công trình công nghiệp bao gồm các nhà máy như lọc dầu, hoá chất, nhà máy điện, sản xuất công nghiệp, hầm mỏ.

Xem thêm
 Kiến trúc
 Kiến trúc sư
 Kỹ sư xây dựng
 Kết cấu xây dựng cao tầng
 Khoa học xây dựng
 Quản lý xây dựng
 Xây dựng cao tầng
 Thiết kế nội thất
 Chung cư
 Thợ hồ
 Nề ngõa

Tham khảo

Liên kết ngoài

Thương mại
Khu vực hai của nền kinh tế
Bất động sản


title: Dicranomyia peramoena

text:
Dicranomyia peramoena là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Dicranomyia
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: 11449 Stephwerner

text:
11449 Stephwerner là một tiểu hành tinh vành đai chính với chu kỳ quỹ đạo là 1813.4918352 ngày (4.97 năm).

Nó được phát hiện ngày 22 tháng 8 năm 1979.

Tham khảo

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1979


title: Roussillon, Isère

text:
Roussillon là một xã thuộc tỉnh Isère trong vùng Rhône-Alpes đông nam nước Pháp. Xã này có diện tích 11,62 km2. Theo điều tra dân số năm 2006 của INSEE có dân số là 8047 người.

Tham khảo

Xã của Isère


title: Demoulia

text:
Demoulia là một chi ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Nassariidae.

Các loài
Các loài thuộc chi Demoulia bao gồm:
 Demoulia abbreviata (Gmelin, 1791)
 Demoulia obtusata (Link, 1807)
 Demoulia ventricosa (Lamarck, 1816)
 Các loài được đưa vào đồng nghĩa
 Demoulia kurodai Tomlin, 1932: đồng nghĩa của Nassarius sufflatus (Gould, 1860)
 Demoulia pulchra Gray, 1838: đồng nghĩa của Demoulia obtusata (Link, 1807)

Chú thích

Tham khảo
 Vaught, K.C. (1989). A classification of the living Mollusca. American Malacologists: Melbourne, FL (USA). ISBN 0-915826-22-4. XII, 195 pp
 Gofas, S.; Le Renard, J.; Bouchet, P. (2001). Mollusca, in: Costello, M.J. et al. (Ed.) (2001). European register of marine species: a check-list of the marine species in Europe and a bibliography of guides to their identification. Collection Patrimoines Naturels, 50: pp. 180–213

Liên kết ngoài

Nassariidae


title: Lecteria armillaris

text:
Lecteria armillaris là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Lecteria
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Tục nối dây

text:
Tục nối dây là một tập tục đã có từ lâu đời ở nhiều dân tộc trên thế giới, thường là ở các dân tộc theo chế độ mẫu hệ.

Hình thức
Theo tục nối dây, khi người vợ qua đời, người chồng muốn tái hôn buộc phải lấy một người con gái trong gia đình vợ có thể là em gái vợ còn rất nhỏ tuổi hay thậm chí là người chị vợ già hơn mình rất nhiều miễn là người đó chưa có chồng. Những người đó gọi là người nối dây. Nếu không còn người để nối dây thì người chồng phải về lại nhà mẹ đẻ với hai bàn tay trắng. Ngược lại, nếu người chồng mất mà gia đình chồng không muốn mất của cũng phải đưa người (anh trai hay em trai chưa có vợ của người chồng) sang nhà người vợ đã mất để thực hiện tục nối dây.

Ở Việt Nam
Ở Việt Nam tục nối dây trước đây rất phổ biến ở các dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên như người Ê Đê. Tục nối dây khiến của cải luôn tập trung trong một gia đình/dòng họ và con cái luôn được quan tâm. Tuy nhiên nó vẫn là một vấn đề gây nhiều tranh cãi, một số quan điểm cho rằng nó là hủ tục cần xóa bỏ vì không đem đến sự tự do trong hôn nhân, một số quan điểm khác lại ủng hộ và cho rằng nó có tính nhân văn cao, không tồn tại chuyện "mẹ ghẻ-con chồng" như ở người Kinh. Trong sử thi Đăm Săn của người Ê Đê, Đăm Săn phải cưới hai chị em Hơ Nhị và Hơ Bhị làm vợ.

Tham khảo
http://thoidai.com.vn/old/gia-dinh-viet/tap-tuc/tuc-noi-day-cua-nguoi-e-de_t209c51n29085

Luật tục của người Ê Đê
Tây Nguyên


title: Dialectica scalariella

text:
Dialectica scalariella là một loài loài bướm thuộc họ Gracillariidae. Loài này có ở Pháp tới bán đảo Iberian, Ý và bán đảo Balkan.

Ấu trùng ăn các loài Anchusa strigosa, Borago, Cynoglossum creticum, Echium aculeatum, Echium giganteum, Echium plantagineum, Echium vulgare, Myosotis latifolia và Symphytum officinale. Chúng ăn lá cây nơi chúng sống.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài
Australian Insects
Fauna Europaea
bladmineerders.nl

Dialectica
Côn trùng châu Âu


title: Idaea emarginata

text:
Idaea emarginata là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Nó được tìm thấy ở châu Âu.

Loài này có sải cánh dài 22–25 mm. Chiều dài cánh trước là 11–13 mm. Con trưởng thành bay vào ban đêm từ tháng 6 đến tháng 8 .

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài
Small Scallop Moth at UK Moths
Vlindernet
Waarneming.nl
Lepidoptera of Belgium

E
Côn trùng châu Âu


title: Ceylalictus karachensis

text:
Ceylalictus karachensis là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1911.

Chú thích

Tham khảo

Ceylalictus
Động vật được mô tả năm 1911


title: Compacta (chi bướm)

text:
Compacta là một chi bướm đêm thuộc họ Crambidae.

Các loài
Compacta capitalis (Grote, 1881)
Compacta hirtalis (Guenée, 1854)
Compacta hirtaloidalis (Dyar, 1912)
Compacta nigrolinealis (Warren, 1892)

Chú thích

Tham khảo

Margaroniini


title: Họ Trĩ

text:
Họ Trĩ (danh pháp khoa học: Phasianidae) là một họ chim, chứa các loài trĩ, công, cút, gà gô, gà lôi, gà so, gà tiền, gà rừng, gà nhà. Họ này là một họ lớn, chứa khoảng 38-53 chi và khoảng 159-182 loài (tùy quan điểm phân loại) còn sinh tồn. Họ này đôi khi cũng được tách ra thành 2 phân họ, là phân họ Phasianinae, chứa trên 52 loài trĩ, công, gà lôi, gà tiền, gà rừng; và phân họ Perdicinae, chứa trên 107 loài còn lại (cút, gà gô, gà so, đa đa). Đôi khi các họ bổ sung cũng được coi là một phần của họ này; ví dụ Hiệp hội điểu học Bắc Mỹ còn gộp cả các họ như Meleagrididae (2 loài gà tây), Tetraonidae (18 loài gà gô) và Numididae (6 loài gà sao) vào trong họ Phasianidae như là các phân họ có danh pháp tương ứng là Meleagridinae, Tetraoninae và Numidinae. Một số tác giả khác chỉ gộp 2 họ đầu tiên vào trong họ Trĩ như là các tông Meleagrini và Tetraonini của phân họ Phasianinae. Tuy nhiên ở đây sẽ coi chúng như là các họ riêng độc lập, do vẫn còn tranh cãi trong vấn đề này.

Phân bố
Trĩ và các họ hàng của nó là một họ chim của Cựu thế giới, với sự phân bố bao gồm phần lớn châu Âu và châu Á (ngoại trừ vùng cực Bắc), cũng như gần như hầu hết châu Phi (ngoại trừ các sa mạc khô cằn nhất); kéo dài tới miền đông Australia và New Zealand (trước đây). Sự đa dạng lớn nhất về loài nằm tại Đông Nam Á và châu Phi. Trong số này, phân họ Trĩ có sự phân bố gần như chỉ hạn chế tại châu Á (ngoại trừ công Congo); phân họ Gà gô có sự phân bố rộng hơn. Trong phạm vi vùng sinh sống của mình, chúng chiếm lĩnh hầu hết mọi môi trường sống có thể, ngoại trừ các vùng lãnh nguyên và rừng cận Bắc cực.

Các thành viên trong họ này nói chung thường sống cố định và không di trú theo mùa, mặc dù một vài loài chim cút có thể di trú theo mùa trên một khoảng cách lớn. Một vài loài trong họ đã được du nhập rộng khắp trên thế giới, cụ thể là các loài trĩ đã được du nhập vào châu Âu, Australia và châu Mỹ. Các quần thể gà nhà nuôi nhốt (khắp thế giới) cũng nhiều khi thoát khỏi nơi nuôi giữ và trở thành những động vật thuần hóa sống hoang dã.

Miêu tả
Các thành viên trong họ Phasianidae là các loài sinh sống trên mặt đất. Chúng dao động về kích thước, cân nặng, từ 43 g như ở chim cút ngực lam tới 6 kg trong trường hợp của công lam. Nói chung họ này có dị hình giới tính về kích thước, với chim trống có xu hướng to lớn hơn chim mái. Chúng nói chung tròn trĩnh, với hai cánh tương đối ngắn và rộng và các chân khỏe. Nhiều loài có cựa trên chân, một đặc trưng chia sẻ với gà Phi và gà tây, nhưng không với các dạng khác trong bộ Gà. Mỏ ngắn và nói chung khỏe, cụ thể là ở các loài phải đào bới để kiếm ăn. Con trống ở các loài to lớn thường có bộ lông sặc sỡ cũng như có cấu trúc trang điểm trên mặt như các yếm thịt hay mào.

Tập tính
Các loài trong họ này có thức ăn không giống nhau, với nguồn thức ăn từ thuần túy thực vật như hạt, lá, quả, củ, rễ tới các động vật nhỏ như côn trùng, ấu trùng của côn trùng và thậm chí cả các loài bò sát nhỏ. Phần lớn các loài hoặc là chuyên biệt hóa ăn thực vật hay săn mồi, mặc dù con non của phần lớn các loài là ăn côn trùng.

Ngoài các khác biệt về khẩu phần ăn uống, ở đây còn có khác biệt đáng kể trong chiến lược sinh sản trong họ Phasianidae. So với chim nói chung, trong họ này một lượng lớn các loài không có quan hệ một vợ một chồng (hệ thống sinh sản điển hình ở phần lớn các loài chim). Mặc dù có ghi nhận cho thấy các loài đa đa ở châu Phi và một vài loài gà gô có quan hệ kiểu một vợ một chồng, nhưng sự đa phu đa thê được ghi nhận ở các loài trĩ và gà rừng, một vài loài cút, và kiểu quyến rũ tình dục ở các loài công thì có thể được xem là một dạng của sân tìm đôi. Chúng nói chung làm tổ trên mặt đất nhưng các loài gà lôi trong chi Tragopan lại làm tổ trên cây. Tổ của chúng có thể là các ụ đắp từ lá cây tới các hốc đào bới nông vào trong lòng đất. Chúng có thể đẻ tới 18 trứng mỗi tổ, nhưng thông thường chỉ 7-12 quả, với số lượng nhỏ hơn thấy ở các loài vùng nhiệt đới. Việc ấp trứng gần như chỉ do con mái đảm nhiệm và chu kỳ này kéo dài khoảng 14-30 ngày, phụ thuộc vào từng loài.

Quan hệ với con người
Một vài loài trong họ này có tầm quan trọng lớn đối với con người. Gà rừng ở Đông Nam Á là tổ tiên hoang dã của gà nhà, loại gia cầm quan trọng nhất trong chăn nuôi trên toàn thế giới. Trĩ đỏ, một vài loài gà gô, chim cút, đa đa được du nhập và quản lý như là chim để săn bắn. Tuy nhiên, một vài loài bị đe dọa do các hoạt động săn bắn và tàn phá môi trường của con người.

Phân loại

Truyền thống
Liệt kê dưới đây theo phân loại truyền thống với 2 phân họ: Perdicinae và Phasianinae.
 Phân họ Perdicinae:
 Ophrysia: 1 loài, cút Himalaya (Ophrysia superciliosa), có lẽ đã tuyệt chủng.
 Xenoperdix: 2 loài
 Melanoperdix: 1 loài, gà gô đen (Melanoperdix niger)
 Caloperdix: 1 loài (Caloperdix oculeus)
 Rollulus: 1 loài, gà gô mào (Rollulus rouloul)
 Arborophila: 18 loài gà so
 Bambusicola: 2 loài gà so
 Rhizothera: 1 loài, gà gô rừng mỏ dài hay gà gô mỏ dài (Rhizothera longirostris)
 Haematortyx: 1 loài (Haematortyx sanguiniceps)
 Margaroperdix: 1 loài, gà gô Madagascar (Margaroperdix madagascariensis)
 Anurophasis: 1 loài, cút núi tuyết (Anurophasis monorthonyx)
 Coturnix: 9 loài cút. Cận ngành
 Lerwa: 1 loài, gà gô tuyết (Lerwa lerwa)
 Alectoris: 7 loài
 Tetraogallus: 5 loài gà tuyết
 Ammoperdix: 2 loài
 Perdicula: 4 loài
 Galloperdix: 3 loài
 Francolinus: 41 loài đa đa, gà gô, chá cô, chim ngói. Đa ngành, có lẽ nên tách nhỏ ra. Xem dưới đây.
 Perdix: 3 loài
 Ptilopachus: 1 loài, gà gô đá (Ptilopachus petrosus): Cùng Francolinus nahani (nay là Ptilopachus nahani) chuyển sang họ Odontophoridae theo kết quả nghiên cứu phát sinh loài gần đây.
 Phân họ Phasianinae:
 Gallus: 5 loài gà rừng, bao gồm cả gà nhà)
 Argusianus: 2 loài
 Rheinardia: 1 loài, trĩ sao (Rheinardia ocellata)
 Afropavo: 1 loài, công Congo (Afropavo congensis)
 Pavo: 2 loài công
 Polyplectron: 7 loài gà tiền
 Ithaginis: 1 loài, huyết trĩ (Ithaginis cruentus)
 Lophophorus: 3 loài gà lôi
 Tragopan: 5 loài gà lôi
 Pucrasia: 1 loài, chước kê (Pucrasia macrolopha)
 Syrmaticus: 5 loài gà lôi
 Chrysolophus: 2 loài
 Phasianus: 1-2 loài trĩ. Cận ngành, tách ra và nâng cấp một số phân loài thành các loài riêng rẽ (tới 12 loài).
 Crossoptilon: 4 loài gà lôi
 Catreus: 1 loài, trĩ Wallich (Catreus wallichii)
 Lophura: 11 loài gà lôi

Gần đây
Các phân loại gần đây dựa theo các nghiên cứu phát sinh chủng loài, phân chia họ này thành 3 phân họ với một số chi bị chia tách, do định nghĩa theo kiểu truyền thống là cận ngành hay đa ngành. Bên cạnh đó, hai họ Meleagrididae và Tetraonidae cũng được nhập vào đây (trong phân họ Phasianinae) để bảo đảm tính đơn ngành của họ Trĩ nghĩa rộng.
 Rollulinae: 6 chi, 26 loài
 Xenoperdix
 Melanoperdix
 Rhizothera
 Caloperdix
 Rollulus
 Arborophila
 Pavoninae
 Incertae sedis
 Tropicoperdix (tách ra từ chi Arborophila)
 Tông Pavonini
 Argusianus
 Rheinardia
 Afropavo
 Pavo
 Tông Polyplectronini
 Haematortyx
 Galloperdix
 Polyplectron
 Tông Gallini
 Bambusicola
 Gallus
 Peliperdix (tách ra từ chi Phasianus, chứa 1 loài).
 Francolinus nghĩa hẹp (a), chứa 6 loài.
 Scleroptila (tách ra từ chi Francolinus, chứa 11 loài).
 Tông Tetraogallini
 Ammoperdix
 Synoicus (tách ra từ chi Coturnix, chứa 1 loài).
 Excalfactoria (tách ra từ chi Coturnix, chứa 2 loài).
 Margaroperdix
 Anurophasis
 Coturnix nghĩa hẹp, chứa 5 loài sinh tồn, 1 loài tuyệt chủng.
 Tetraogallus
 Alectoris
 Ophrysia - 1 loài tuyệt chủng.
 Perdicula
 Pternistis (tách ra từ chi Francolinus, chứa 23 loài).
 Phasianinae
 Tông Ithaginini
 Ithaginis
 Tông Lophophorini
 Tragopan
 Lerwa
 Tetraophasis
 Lophophorus
 Tông Tetraonini (coi họ Tetraonidae là một phần của họ Trĩ)
 Pucrasia
 Meleagris (coi họ Meleagrididae là một phần của họ Trĩ).
 Bonasa
 Tetrastes
 Centrocercus
 Dendragapus nghĩa hẹp, chứa 2 loài.
 Tympanuchus
 Lagopus
 Falcipennis (tách ra từ chi Dendragapus, chứa 1 loài).
 Canachites (tách ra từ chi Dendragapus, chứa 1 loài).
 Tetrao nghĩa hẹp, chứa 2 loài.
 Lyrurus (tách ra từ chi Tetrao, chứa 2 loài).
 Tông Phasianini
 Perdix
 Syrmaticus
 Phasianus nghĩa hẹp (b), chứa 2 loài.
 Chrysolophus
 Catreus
 Crossoptilon
 Lophura

Chi Ptilopachus với 1 loài (Ptilopachus petrosus) và đa đa Nahan (Francolinus nahani, hiện nay gọi là Ptilopachus nahani hoặc Acentrortyx nahani) được một số tác giả xếp vào phân họ Ptilopachinae của họ Odontophoridae, nhưng chưa chắc chắn.

Phát sinh chủng loài
Sự phân chia trong phạm vi họ Phasianidae vẫn còn gây nhiều vấn đề. Các bài viết của Bao et al. (2010), Bonilla et al. (2010), Crowe et al. (2006a, b), Kan et al. (2010), Kimball và Braun (2008), Kimball et al. (2011), Kriegs et al. (2007), Liu et al. (2012), Meng et al. (2008) và Shen et al. (2010) đưa ra các câu trả lời khác nhau về việc các bộ phận khác nhau của Phasianidae có liên quan tới nhau như thế nào. Điều này đặc biệt đúng khi xem xét các cây phát sinh dựa trên các gen khác nhau trong tài liệu bổ trợ của Shen et al. cũng như trong Liu et al. (2012).
Dường như có sự đồng thuận rộng nhưng không hoàn toàn về việc gà so châu Á (Rollulinae) là cơ sở (xem Liu et al. (2012) để biết thêm về quan điểm trái nghịch), và nhóm chứa Gallus là chị - em với nhóm chứa Phasianinae, nhưng vị trí của nhóm chứa công và gà tiền (Pavonini và Polyplectronini) và thậm chí vị trí của Tetraogallini cũng gây ra vấn đề (cũng như tổ chức nội bộ của nó). Đôi khi các tông này gộp nhóm gần Gallini trong các cấu hình khác nhau, đôi khi chúng lại không trong cùng nhánh với Gallini và Phasianinae. Hiện tại sự đồng thuận dường như nghiêng về phía gộp cả 4 nhóm này cùng nhau (Pavonini, Polyplectronini, Gallini và Tetraogallini) như là phân họ Pavoninae nhưng bỏ ngỏ trật tự phân nhánh ở trạng thái chưa dung giải được.
Việc phân chia phân họ Phasianinae đã từng là khá rắc rối, nhưng bức tranh thích hợp hiện đã nổi rõ. Trật tự phân nhánh trong bài lấy theo Kimball et al. (2011), với phân tích trong đó sử dụng nhiều nhất các loài trong phân họ. Ngoài việc đưa vào phân tích nhiều đơn vị phân loại hơn thì nó là khá giống như các kết quả của Kimball & Braun (2008). Trong bài này thì sự phân chia phân họ này thành các tông giúp làm rõ mối quan hệ giữa các nhóm khác nhau. Các tông này nói chung nói chung tương ứng với những gì người ta cho là việc gộp nhóm tự nhiên. Sự sắp xếp trong Bao et al. (2010) nói chung là phù hợp với sắp xếp hiện tại của phân họ Phasianinae. Crowe et al. (2006a) gọi ý rằng gà tây (Meleagris) và gà gô (Perdix) có thể là các đơn vị phân loại chị - em, nhưng điều này nhận được rất ít hỗ trợ trong các phân tích muộn hơn.
Không ngạc nhiên khi một phần trong tái tạo cây phát sinh chủng loài họ Phasianidae là di chuyển một vài loài sang các chi mới. Crowe et al. (2006a) phát hiện 2 loài bị đặt sai vị trí hoàn toàn: gà gô đá (Ptilopachus petrosus) và gà gô Nahan (Ptilopachus nahani) với cả hai có vị trí chính xác là thuộc họ Cút Tân thế giới (Odontophoridae). Khi Crowe et al. (1992) tổ chức lại chi Francolinus (gà gô), các tác giả đã lưu ý rằng "gà gô" Nahan dường như không thuộc về chi này. Sự sắp xếp lại này được hỗ trợ trong các nghiên cứu muộn hơn, nhưng một loài gà gô khác lại gây ra vấn đề. Gà gô mào (Francolinus sephaena) được họ gán lại vào chi Peliperdix thì hiện tại có danh pháp chính thức là Dendroperdix sephaena, mặc dù nó vẫn nằm bên trong tông Gallini.
Eo et al. (2009) đưa ra một vài lưu ý rằng một số chi mà hiện tại coi là thuộc Phasianidae (Haematortyx, Melanoperdix, Rhizothera, Galloperdix). Trong khi nó gợi ý sự cần thiết của việc khảo sát kỹ lưỡng hơn đối với các chi này, nhưng trong bài này không sử dụng sự sắp xếp của bài viết đó. Trên thực tế Sun et al. (2014) tìm thấy rằng Haematortyx và Galloperdix nằm gần với Polyplectron, ở vị trí rất khác so với vị trí trong Eo et al.. Crowe et al. (2006a) không tìm thấy mối quan hệ chị em giữa nhánh Ptilopachus + Odontophoridae nghĩa hẹp với Phasianidae cũng như không tìm thấy chứng cứ cho thấy Phasianidae lồng sâu bên trong nhánh Ptilopachus + Odontophoridae. Các chi mà Eo et al. lưu ý hiện tại được xếp ở bài này là trong họ Phasianidae, nhưng rất có thể một số hoặc thậm chí toàn bộ các chi này rất có thể là thuộc về Odontophoridae.

Tham khảo
 McGowan P. J. K. (1994) Family Phasianidae (Pheasants and Partridges) tr. 434-479 trong del Hoyo J.; Elliot A. & Sargatal J. (chủ biên). (1994). Handbook of the Birds of the World. Quyển 2: New World Vultures to Guineafowl. Lynx Edicions. ISBN 84-87334-15-6
 Phasianidae videos trên Internet Bird Collection

Ghi chú

Liên kết ngoài


title: Hồng y Richelieu

text:
Armand Jean du Plessis, Công tước thứ nhất của Richelieu (tiếng Pháp: [aʁmɑ̃ ʒɑ̃ dy plɛsi]; 9 tháng 9 năm 1585 – 4 tháng 12 năm 1642), được gọi là Hồng y Richelieu, là một chính khách và giáo sĩ người Pháp. Ông được biết đến với cái tên l'Éminence rouge, hay "Quân sư Đỏ", một thuật ngữ bắt nguồn từ danh hiệu "Quân sư" áp dụng cho các hồng y và từ chiếc áo choàng đỏ mà họ thường mặc.

Được tấn phong làm giám mục vào năm 1607, Richelieu được bổ nhiệm làm Ngoại trưởng vào năm 1616. Ông tiếp tục thăng tiến trong hệ thống phân cấp của cả Giáo hội Công giáo và chính phủ Pháp, trở thành hồng y vào năm 1622 và thủ hiến cho Vua Louis XIII của Pháp vào năm 1624. Ông giữ chức vụ này. chức vụ đó cho đến khi ông qua đời vào năm 1642, khi ông được kế vị bởi Hồng y Mazarin, người mà ông đã nuôi dưỡng sự nghiệp. Richelieu vướng vào một cuộc tranh chấp gay gắt với Marie de Médicis, mẹ của nhà vua và trước đây là đồng minh thân cận của ông.

Richelieu tìm cách củng cố quyền lực hoàng gia và kiềm chế quyền lực của giới quý tộc nhằm biến nước Pháp thành một quốc gia tập trung hùng mạnh. Trong chính sách đối ngoại, mục tiêu chính của ông là kiểm tra quyền lực của triều đại Habsburg (đặc biệt là trị vì ở Tây Ban Nha và Áo) và đảm bảo sự thống trị của Pháp trong Chiến tranh Ba mươi năm 1618–1648 sau khi cuộc xung đột đó nhấn chìm châu Âu. Mặc dù đã đàn áp các cuộc nổi dậy của người Huguenot vào những năm 1620, ông vẫn liên minh với các quốc gia theo đạo Tin lành như Vương quốc Anh và Cộng hòa Hà Lan để giúp ông đạt được mục tiêu của mình. Tuy nhiên, mặc dù ông là một nhân vật chính trị quyền lực, nhưng các sự kiện như Ngày của những kẻ lừa đảo (tiếng Pháp: Journée des Dupes) năm 1630 cho thấy quyền lực của Richelieu vẫn phụ thuộc vào lòng tin của nhà vua.

Là cựu sinh viên của Đại học Paris và là hiệu trưởng của trường Cao đẳng Sorbonne, Richelieu đã cải tạo và mở rộng trường. Ông trở nên nổi tiếng nhờ sự bảo trợ cho nghệ thuật và thành lập Académie Française, một tổ chức học thuật chịu trách nhiệm về các vấn đề liên quan đến tiếng Pháp. Là người ủng hộ Samuel de Champlain và Tân Pháp, ông đã thành lập (1627) Compagnie des Cent-Associés; ông cũng đàm phán Hiệp ước Saint-Germain-en-Laye năm 1632, theo đó Thành phố Quebec trở lại quyền cai trị của Pháp sau khi các tư nhân người Anh chiếm lấy nó vào năm 1629.

Richelieu được biết đến là người phát minh ra con dao ăn. Bực mình vì cách cư xử tồi tệ thường được thể hiện tại bàn ăn của những người sử dụng dao sắc (những người thường dùng chúng để ngoáy răng), vào năm 1637 Richelieu đã ra lệnh rằng tất cả những con dao trên bàn ăn của ông phải cùn lưỡi dao. và đầu của họ được làm tròn. Thiết kế này nhanh chóng trở nên phổ biến khắp nước Pháp và sau đó lan sang các nước khác.

Richelieu thường xuyên được miêu tả trong tiểu thuyết nổi tiếng, đặc biệt là nhân vật phản diện chính trong cuốn tiểu thuyết Ba chàng lính ngự lâm năm 1844 của Alexandre Dumas và nhiều bộ phim chuyển thể của nó.

Thiếu thời
Ông sinh ra tại Paris, là người con thứ tư trong gia đình năm anh chị em và đứa con trai nhỏ nhất trong ba anh em. Từ thuở nhỏ, ông là một đứa trẻ gầy gò và luôn phải hứng chịu các cơn sốt tai quái trong suốt cuộc đời sau này. Mặc dù gia đình ông chỉ thuộc về dòng dõi quý tộc nhỏ ở Poitou, nhưng cha ông, François du Plessis, seigneur de Richelieu, vẫn thăng tiến trở thành trọng thần trong triều đình, từ một người lính và phụ tá của vua Henri IV sau được phong làm quan Đại Thái thú của Pháp;. Mẹ ông là bà Susanne de La Porte, con gái của một luật sư có tiếng ở Nghị viện Paris Khi ông lên năm tuổi, cha ông mất trong chiến tranh tôn giáo Pháp, Sự mất mát này cũng khiến cho gia đình ông lâm vào cảnh nợ nần không lâu sau đó; bất chấp những sự giúp đỡ từ hoàng gia, gia đình ông vẫn không thể tránh khỏi các khó khăn về tài chính. Vào năm chín tuổi, cậu bé Richelieu được gửi tới Trường Đại học Navarre ở Paris để học triết học. Sau đó, người ta bắt đầu dạy quân sự cho ông. Cho tới thời điểm này, cuộc đời của ông có vẻ đi theo con đường tương tự như những bước điển hình của một sĩ quan đương thời. Vào năm 1605, khi 20 tuổi, ông được Theodore de Mayerne chữa bệnh lậu. Do cha của Richelieu từng tham gia chiến tranh tôn giáo, gia đình ông được Quốc vương Henri III giao Giáo phận Luçon cho cai quản.

Trở thành Giám mục Luçon
Năm 1604, người anh trai của ông ốm chết. Người anh này vốn là giám mục của xứ Luçon. Không muốn để mất đi lợi lộc từ mảnh đất này, mẹ của Richelieu đã quyềt định ông sẽ bỏ con đường hiện nay, đi học thần học để thay thế người anh đã chết mà làm Giám mục xứ Luçon.

Học thần học, triết học, luật và chính trị, Richelieu đã tỏ ra một năng khiếu thiên bẩm bởi những lập luận vô cùng sắc bén khiến cho nhiều người phải thán phục. Truyện kể rằng, ông đã viết thư đến Hoàng đế Henry IV của Pháp để xin nhà vua viết thư cho giáo hoàng bổ nhiệm mình làm giám mục xứ Luçon, lời văn đầy tính thuyết phục của người thanh niên đã thuyết phục vị hoàng đế gửi thư đến giáo hoàng. Nhưng do lúc đó ông chưa đủ tuổi để tấn phong giám mục, cho nên Henry IV đã nghe theo ông khai gian tuổi. Và trong lễ gia phong tại Roma năm 1607 (lúc đó ông mới 22 tuổi), ông vẫn giấu kín việc này, mãi đến khi thụ phong, ông mới quỳ xuống và xin Giáo hoàng Paul V (1605-1621) tha cho tội khai gian. Lúc đấy sự việc đã như ván đã đóng thuyền, vị Giáo hoàng khó tính cũng chỉ đành cười mà bỏ qua, kèm theo câu nói với mọi người xung quanh: Con người mồm mép này rồi sẽ vĩ đại.

Trong hội nghị 3 đẳng cấp ở Pháp, trong bối cảnh nước Pháp đang muốn bùng nổ cuộc nội chiến tôn giáo, bằng tài thuyết phục hùng hồn của mình Richelieu đã khiến cho 3 đẳng cấp đều thấy thoả mãn và ký vào hoà ước, làm cho tình hình trở nên êm dịu. Chính nhờ điều này mà ông được Thái hậu Maria di Medicis (mẹ của Louis XIII, vợ của Henry IV, cầm quyền nhiếp chính sau cái chết của chồng) để ý đến. Và con đường vào chính trị của ông đã bắt đầu từ đây, với bàn tay nâng đỡ của vị Thái Hậu đầy quyền lực nhưng hết sức đồng bóng.

Con đường đến đỉnh cao quyền lực

Năm 1614, các giáo sĩ của Poitou đề nghị Richelieu làm một trong những đại diện của họ tại Estates-General. Ở đó, ông là người ủng hộ mạnh mẽ Giáo hội Công giáo, cho rằng Giáo hội này cần được miễn thuế và các giám mục nên có nhiều quyền lực chính trị hơn. Ông là giáo sĩ nổi bật nhất ủng hộ việc thông qua các sắc lệnh của Hội đồng Trent trên khắp nước Pháp; Đẳng cấp thứ ba (thường dân) là đối thủ chính của ông trong nỗ lực này. Vào cuối cuộc họp, Đẳng cấp thứ nhất (giáo sĩ) đã chọn ông để đọc địa chỉ liệt kê các kiến nghị và quyết định của mình. Ngay sau khi Estates-General giải thể, Richelieu phục vụ vợ của Vua Louis XIII, Anne của Áo, với tư cách là người cung cấp dịch vụ cho bà.

Richelieu thăng tiến về mặt chính trị bằng cách trung thành phục vụ người được thái hậu sủng ái, Concino Concini, vị quan quyền lực nhất vương quốc. Năm 1616, Richelieu được bổ nhiệm làm Ngoại trưởng và được giao trách nhiệm đối ngoại. Giống như Concini, Giám mục là một trong những cố vấn thân cận nhất của mẹ Louis XIII, Marie de Médicis. Nữ hoàng đã trở thành Nhiếp chính của Pháp khi Louis chín tuổi lên ngôi; mặc dù con trai bà đã đến tuổi thành niên theo luật định vào năm 1614, bà vẫn là người cai trị vương quốc hiệu quả. Tuy nhiên, các chính sách của bà và của Concini tỏ ra không được lòng nhiều người ở Pháp. Kết quả là cả Marie và Concini đều trở thành mục tiêu của những âm mưu tại triều đình; kẻ thù mạnh nhất của họ là Charles de Luynes. Vào tháng 4 năm 1617, trong một âm mưu do Luynes dàn dựng, Louis XIII ra lệnh bắt và giết Concini nếu ông chống cự; Hậu quả là Concini bị ám sát và Marie de Médicis bị lật đổ. Người bảo trợ của ông đã chết, Richelieu cũng mất quyền lực; ông bị cách chức Bộ trưởng Ngoại giao và bị loại khỏi tòa án. Năm 1618, nhà vua vẫn còn nghi ngờ Giám mục Luçon nên đã đày ông đến Avignon. Ở đó, Richelieu dành phần lớn thời gian để viết lách; ông đã soạn một cuốn giáo lý có tựa đề L'Instruction du chrétien.

Năm 1619, Marie de Médicis trốn thoát khỏi nơi giam giữ ở Lâu đài Blois, trở thành thủ lĩnh chính thức của một cuộc nổi dậy của giới quý tộc. Nhà vua và công tước de Luynes gọi lại Richelieu, tin rằng ông có thể tranh luận với hoàng hậu. Richelieu đã thành công trong nỗ lực này, làm trung gian hòa giải giữa bà và con trai bà. Các cuộc đàm phán phức tạp đã có kết quả khi Hiệp ước Angoulême được phê chuẩn; Marie de Médicis được trao quyền tự do hoàn toàn nhưng vẫn sống hòa bình với nhà vua. Thái hậu được phục hồi vào hội đồng hoàng gia.

Sau cái chết của người được nhà vua sủng ái, công tước de Luynes, vào năm 1621, Richelieu nhanh chóng lên nắm quyền. Năm sau, nhà vua đề cử Richelieu làm hồng y, và được Giáo hoàng Gregory XV phong hồng y vào tháng 9 năm 1622. Các cuộc khủng hoảng ở Pháp, bao gồm cả cuộc nổi dậy của người Huguenot, đã khiến Richelieu trở thành cố vấn gần như không thể thiếu của nhà vua. Sau khi được bổ nhiệm vào hội đồng bộ trưởng hoàng gia vào ngày 29 tháng 4 năm 1624, ông ta đã âm mưu chống lại tể tướng Charles, duc de La Vieuville. Vào ngày 12 tháng 8 cùng năm, La Vieuville bị bắt vì tội tham nhũng, và Hồng y Richelieu lên thay ông làm bộ trưởng chính của nhà vua vào ngày hôm sau, nhưng Hồng y de la Rochefoucauld trên danh nghĩa vẫn là chủ tịch hội đồng (Richelieu chính thức được bổ nhiệm làm chủ tịch). vào tháng 11 năm 1629).

Thủ hiến

Chính sách của Hồng y Richelieu liên quan đến hai mục tiêu chính: tập trung quyền lực ở Pháp và phản đối triều đại Habsburg (cai trị ở cả Áo và Tây Ban Nha). Ông coi việc tái lập Công giáo chính thống là một thủ đoạn chính trị của các bang Habsburg và Áo, gây bất lợi cho lợi ích quốc gia của Pháp.

Ngay sau khi trở thành thủ tướng của Louis, ông phải đối mặt với cuộc khủng hoảng ở Valtellina, một thung lũng ở Lombardy (miền bắc nước Ý). Để chống lại các âm mưu của Tây Ban Nha trên lãnh thổ, Richelieu đã ủng hộ bang Grisons của Thụy Sĩ theo đạo Tin lành, nơi cũng tuyên bố có thung lũng quan trọng về mặt chiến lược. Đức Hồng Y đã triển khai quân tới Valtellina, từ đó quân đồn trú của Giáo hoàng đã bị đánh đuổi. Quyết định ban đầu của Richelieu ủng hộ một bang theo đạo Tin lành chống lại giáo hoàng là dấu hiệu báo trước về chính sách quyền lực ngoại giao thuần túy mà ông tán thành trong chính sách đối ngoại của mình.

Để củng cố hơn nữa quyền lực ở Pháp, Richelieu tìm cách trấn áp ảnh hưởng của giới quý tộc phong kiến. Năm 1626, ông bãi bỏ chức vụ Thống đốc Pháp và ra lệnh san bằng tất cả các lâu đài kiên cố, ngoại trừ những lâu đài cần thiết để phòng thủ chống lại quân xâm lược. Vì vậy, ông đã tước bỏ các biện pháp phòng thủ quan trọng của các hoàng tử, công tước và quý tộc nhỏ hơn có thể được sử dụng để chống lại quân đội của nhà vua trong các cuộc nổi dậy. Kết quả là Richelieu bị hầu hết giới quý tộc ghét bỏ.

Một trở ngại khác cho việc tập trung quyền lực là sự chia rẽ tôn giáo ở Pháp. Người Huguenot, một trong những phe phái chính trị và tôn giáo lớn nhất đất nước, kiểm soát một lực lượng quân sự đáng kể và đang nổi loạn. Hơn nữa, Charles I, vua nước Anh, đã tuyên chiến với Pháp nhằm hỗ trợ phe Huguenot. Năm 1627, Richelieu ra lệnh cho quân đội bao vây thành trì La Rochelle của người Huguenot; đích thân hồng y chỉ huy quân bao vây. Quân đội Anh dưới sự chỉ huy của Công tước Buckingham đã dẫn đầu một cuộc thám hiểm để giúp đỡ người dân La Rochelle, nhưng đã thất bại nặng nề. Tuy nhiên, thành phố vẫn vững vàng trong hơn một năm trước khi đầu hàng vào năm 1628.

Mặc dù người Huguenot phải chịu thất bại nặng nề tại La Rochelle, họ vẫn tiếp tục chiến đấu, do Henri, duc de Rohan chỉ huy. Tuy nhiên, lực lượng Tin lành đã bị đánh bại vào năm 1629; Rohan tuân theo các điều khoản của Hòa ước Alais. Kết quả là, sự khoan dung tôn giáo đối với người Tin lành, lần đầu tiên được ban hành bởi Sắc lệnh Nantes năm 1598, được phép tiếp tục, nhưng vị hồng y đã bãi bỏ các quyền chính trị và sự bảo vệ của họ. Rohan không bị xử tử (cũng như những người lãnh đạo cuộc nổi dậy sau này trong nhiệm kỳ của Richelieu); trên thực tế, sau này ông đã trở thành sĩ quan chỉ huy trong quân đội Pháp.

Habsburg Tây Ban Nha đã lợi dụng cuộc xung đột của Pháp với người Huguenot để mở rộng ảnh hưởng ở miền bắc nước Ý. Nó tài trợ cho quân nổi dậy Huguenot để giữ quân đội Pháp chiếm đóng, đồng thời mở rộng quyền thống trị của Ý. Tuy nhiên, Richelieu đã phản ứng quyết liệt; sau khi La Rochelle đầu hàng, ông đích thân dẫn quân Pháp tới miền bắc nước Ý để kiềm chế Tây Ban Nha. Vào ngày 26 tháng 11 năm 1629, ông được phong làm duc de Richelieu và ngang hàng với Pháp. Vào năm tiếp theo, địa vị của Richelieu bị đe dọa nghiêm trọng bởi người bảo trợ cũ của ông, Marie de Médicis. Marie tin rằng vị hồng y đã cướp đi ảnh hưởng chính trị của cô; do đó, bà yêu cầu con trai bà cách chức tể tướng. Louis XIII ban đầu không ác cảm với cách hành động như vậy vì cá nhân ông không thích Richelieu. Mặc dù vậy, chính khách có tài thuyết phục vẫn có thể đảm bảo nhà vua trở thành đồng minh chống lại chính mẹ mình. Vào ngày 11 tháng 11 năm 1630, Marie de Médicis và em trai của nhà vua, Gaston, Công tước xứ Orléans, đã đạt được sự đồng ý của nhà vua về việc sa thải. Tuy nhiên, Richelieu đã biết được kế hoạch này và nhanh chóng thuyết phục nhà vua ăn năn. Ngày này, được gọi là Ngày của những kẻ lừa đảo, là ngày duy nhất mà Louis XIII thực hiện một bước tới việc cách chức bộ trưởng của mình. Sau đó, nhà vua kiên quyết ủng hộ chính trị cho ông.

Trong khi đó, Marie de Médicis bị đày đến Compiègne. Cả Marie và công tước d'Orléans đều tiếp tục âm mưu chống lại Richelieu, nhưng âm mưu của họ chẳng có kết quả gì. Giới quý tộc cũng vẫn bất lực. Sự trỗi dậy quan trọng duy nhất là của Henri, duc de Montmorency năm 1632; Richelieu, tàn nhẫn trong việc đàn áp phe đối lập, đã ra lệnh xử tử công tước. Năm 1634, vị hồng y đã ra lệnh thiêu sống một trong những người chỉ trích thẳng thắn của ông, Urbain Grandier trong vụ Loudun. Những biện pháp khắc nghiệt này và các biện pháp khắc nghiệt khác đều được Richelieu dàn dựng để đe dọa kẻ thù của mình. Ông cũng đảm bảo an ninh chính trị của mình bằng cách thiết lập một mạng lưới điệp viên rộng lớn ở Pháp và các nước châu Âu khác.

Chiến tranh ba mươi năm

Trước khi Richelieu lên nắm quyền, phần lớn châu Âu đã chìm trong Chiến tranh Ba mươi năm (1618–1648). Pháp không công khai gây chiến với nhà Habsburgs, nhà cai trị Tây Ban Nha và Đế chế La Mã Thần thánh, vì vậy các khoản trợ cấp và viện trợ được cung cấp bí mật cho đối thủ của họ. Tuy nhiên, Richelieu tin rằng chiến tranh chống lại Tây Ban Nha là điều không thể tránh khỏi. Ông coi Cộng hòa Hà Lan là một trong những đồng minh quan trọng nhất của Pháp, vì nước này có biên giới trực tiếp với Hà Lan thuộc Tây Ban Nha và ở ngay giữa Chiến tranh Tám mươi năm với Tây Ban Nha vào thời điểm đó. May mắn thay, Richelieu là một người bon français, giống như nhà vua, người đã quyết định trợ cấp cho người Hà Lan để chiến đấu chống lại người Tây Ban Nha thông qua Hiệp ước Compiègne vào tháng 6 năm 1624, trước khi Richelieu được bổ nhiệm làm Bộ trưởng thứ nhất vào tháng 8. Cùng năm đó, một đoàn thám hiểm quân sự do Pháp bí mật tài trợ và do Marquis de Coeuvres chỉ huy, bắt đầu hành động với ý định giải phóng Valtelline khỏi sự chiếm đóng của Tây Ban Nha. Năm 1625, Richelieu còn gửi tiền cho Ernst von Mansfeld, một tướng đánh thuê nổi tiếng đang hoạt động ở Đức phục vụ cho người Anh. Tuy nhiên, vào tháng 5 năm 1626, khi chi phí chiến tranh gần như đã hủy hoại nước Pháp, nhà vua và Hồng y đã lập hòa với Tây Ban Nha thông qua Hiệp ước Monçon. Nền hòa bình này nhanh chóng kết thúc sau những căng thẳng do Chiến tranh Kế vị Mantuan.

Năm 1629, Hoàng đế Ferdinand II đã chinh phục nhiều đối thủ theo đạo Tin lành ở Đức. Richelieu, cảnh giác trước ảnh hưởng ngày càng tăng của Ferdinand, đã xúi giục Thụy Điển can thiệp, cung cấp tiền. Trong khi đó, Pháp và Tây Ban Nha vẫn thù địch do tham vọng của Tây Ban Nha ở miền bắc nước Ý. Vào thời điểm đó, miền bắc nước Ý là một khu vực chiến lược quan trọng trong cán cân quyền lực của châu Âu, đóng vai trò là cầu nối giữa Habsburgs trong Đế quốc và ở Tây Ban Nha. Nếu quân đội đế quốc thống trị khu vực này, nước Pháp sẽ bị đe dọa bởi cuộc bao vây của Habsburg. Trong khi đó, Tây Ban Nha đang tìm kiếm sự chấp thuận của Giáo hoàng cho một chế độ quân chủ phổ quát. Vào năm 1630, khi các nhà ngoại giao Pháp ở Regensburg đồng ý hòa bình với Tây Ban Nha, Richelieu đã từ chối hỗ trợ họ. Thỏa thuận này sẽ cấm sự can thiệp của Pháp vào Đức. Vì vậy, Richelieu khuyên Louis XIII từ chối phê chuẩn hiệp ước. Năm 1631, ông liên minh với Pháp với Thụy Điển, nước vừa xâm chiếm đế quốc, trong Hiệp ước Bärwalde.

Chi phí quân sự gây căng thẳng đáng kể cho nguồn thu của hoàng gia. Để đáp lại, Richelieu đã tăng gabelle (thuế muối) và taille (thuế đất). Taille được thực thi để cung cấp kinh phí xây dựng quân đội và tiến hành chiến tranh. Giới tăng lữ, quý tộc và giai cấp tư sản cao được miễn trừ hoặc có thể dễ dàng trốn tránh việc nộp thuế nên gánh nặng đổ lên vai bộ phận nghèo nhất của đất nước. Để thu thuế hiệu quả hơn và hạn chế tham nhũng ở mức tối thiểu, Richelieu đã bỏ qua các quan chức thuế địa phương, thay thế họ bằng những người quản lý (các quan chức trực tiếp phục vụ Hoàng gia). Tuy nhiên, kế hoạch tài chính của Richelieu đã gây ra tình trạng bất ổn trong nông dân; có một số cuộc nổi dậy vào năm 1636 đến 1639. Richelieu đã đàn áp các cuộc nổi dậy một cách thô bạo và đối phó một cách gay gắt với quân nổi dậy.

Vì công khai liên kết nước Pháp với các thế lực Tin lành, Richelieu bị nhiều người tố cáo là kẻ phản bội Giáo hội Công giáo La Mã. Hành động quân sự lúc đầu là thảm họa đối với người Pháp, với nhiều chiến thắng thuộc về Tây Ban Nha và Đế quốc. Tuy nhiên, không bên nào có thể giành được lợi thế quyết định và xung đột vẫn tiếp tục kéo dài sau cái chết của Richelieu. Richelieu là người có công trong việc chuyển hướng Chiến tranh Ba mươi năm từ cuộc xung đột giữa đạo Tin lành và Công giáo sang chủ nghĩa dân tộc chống lại quyền bá chủ của Habsburg. đã đẩy nó đến chỗ phá sản một cách không thể tránh khỏi. Sự thất bại của lực lượng Habsburg trong Trận Lens năm 1648, cùng với việc họ không ngăn chặn được cuộc xâm lược của Pháp vào Catalonia, đã đặt dấu chấm hết cho sự thống trị của Habsburg trên lục địa và cho sự nghiệp cá nhân của thủ tướng Tây Ban Nha Olivares. Thật vậy, trong những năm tiếp theo, chính Pháp, dưới sự lãnh đạo của Louis XIV, sẽ cố gắng lấp đầy khoảng trống mà nhà Habsburgs để lại ở Hà Lan thuộc Tây Ban Nha và thay thế Tây Ban Nha trở thành cường quốc thống trị châu Âu.

Tân thế giới
Khi Richelieu lên nắm quyền, Tân Pháp, nơi người Pháp đã có chỗ đứng kể từ Jacques Cartier, chỉ có không quá 100 cư dân châu Âu thường trú. Richelieu khuyến khích Louis XIII xâm chiếm châu Mỹ bằng cách thành lập Compagnie de la Nouvelle France theo mô hình Công ty Tây Ấn Hà Lan. Không giống như các cường quốc thuộc địa khác, Pháp khuyến khích sự chung sống hòa bình ở Tân Pháp giữa người bản xứ và thực dân và tìm cách hòa nhập người Ấn Độ vào xã hội thuộc địa. Richelieu coi hôn nhân khác chủng tộc giữa người Pháp và người Da đỏ như một giải pháp để tăng dân số ở thuộc địa của mình. Dưới sự hướng dẫn của Richelieu, Louis XIII đã ban hành Sắc lệnh năm 1627 theo đó người Ấn Độ, chuyển sang Công giáo, được coi là "người Pháp gốc":Hậu duệ của những người Pháp đã quen với đất nước này [Tân Pháp], cùng với tất cả những người Da đỏ sẽ được tiếp cận với sự hiểu biết về đức tin và sẽ tuyên xưng đức tin đó, sẽ được coi là những người Pháp bẩm sinh và nổi tiếng, và như vậy có thể đến với họ. sống ở Pháp khi họ muốn, và tiếp nhận, quyên góp, thành công và nhận các khoản quyên góp và di sản, giống như những thần dân Pháp thực thụ, mà không bắt buộc phải mang theo giấy tờ khai nhập tịch.Cuộc điều tra dân số năm 1666 ở Tân Pháp, được tiến hành khoảng 20 năm sau cái chết của Hồng y Richelieu, cho thấy dân số 3.215 cư dân ở New France, nhiều hơn so với chỉ vài thập kỷ trước đó, nhưng cũng có sự khác biệt lớn về số lượng nam giới. (2.034) và phụ nữ (1.181).

Những năm cuối đời

Về cuối đời, Richelieu xa lánh nhiều người, trong đó có Giáo hoàng Urban VIII. Richelieu không hài lòng khi Giáo hoàng từ chối phong ông làm giáo hoàng hợp pháp ở Pháp; đến lượt Giáo hoàng không chấp thuận việc quản lý nhà thờ Pháp, cũng như chính sách đối ngoại của Pháp. Tuy nhiên, xung đột phần lớn đã được giải quyết khi Giáo hoàng phong Hồng y cho Jules Mazarin, một trong những đồng minh chính trị chính của Richelieu, vào năm 1641. Bất chấp mối quan hệ rắc rối với Giáo hội Công giáo La Mã, Richelieu không ủng hộ việc phủ nhận hoàn toàn quyền lực của Giáo hoàng ở Pháp, như được ủng hộ bởi những người theo chủ nghĩa Gallican.

Khi cận kề cái chết, Richelieu phải đối mặt với một âm mưu đe dọa tước bỏ quyền lực của ông. Hồng y đã giới thiệu một chàng trai trẻ tên là Henri Coiffier de Ruzé, hầu tước de Cinq-Mars tới triều đình của Louis XIII. Hồng y từng là bạn của cha Cinq-Mars. Quan trọng hơn, Richelieu hy vọng rằng Cinq-Mars sẽ trở thành người được Louis yêu thích, để ông có thể gián tiếp tạo ra ảnh hưởng lớn hơn đối với các quyết định của quốc vương. Cinq-Mars đã trở thành nhân vật được hoàng gia yêu thích vào năm 1639, nhưng trái ngược với niềm tin của Hồng y Richelieu, ông ta không dễ kiểm soát. Hầu tước trẻ tuổi nhận ra rằng Richelieu sẽ không cho phép ông có được quyền lực chính trị. Năm 1641, ông tham gia vào âm mưu thất bại của comte de Soissons chống lại Richelieu, nhưng không bị phát hiện. Sau đó, vào năm sau, ông lập kế hoạch với các quý tộc hàng đầu (bao gồm cả anh trai của nhà vua, công tước d'Orléans) để nổi dậy; ông cũng ký một thỏa thuận bí mật với vua Tây Ban Nha, người hứa sẽ hỗ trợ quân nổi dậy. Tuy nhiên, cơ quan gián điệp của Richelieu đã phát hiện ra âm mưu này và hồng y đã nhận được một bản sao của hiệp ước. Cinq-Mars nhanh chóng bị bắt và xử tử; mặc dù Louis chấp thuận việc sử dụng hình phạt tử hình, nhưng kết quả là ông ngày càng xa cách Richelieu.

Tuy nhiên, Richelieu lúc này đang hấp hối. Trong nhiều năm, ông bị sốt tái phát (có thể là sốt rét), nghẹt thở, lao ruột kèm lỗ rò và chứng đau nửa đầu. Bây giờ cánh tay phải của ông đang mưng mủ vì viêm xương lao, và ông ho ra máu (sau khi ông qua đời, người ta phát hiện phổi của ông bị sâu răng rộng và hoại tử trường hợp). Các bác sĩ tiếp tục cho ông chảy máu thường xuyên, khiến ông càng yếu đi. Khi cảm thấy cái chết của mình đang đến gần, ông đã bổ nhiệm Mazarin, một trong những tín đồ trung thành nhất của ông, kế nhiệm ông làm đại thần cho nhà vua.

Richelieu qua đời vào ngày 4 tháng 12 năm 1642, ở tuổi 57. Thi thể của ông được ướp và an táng tại nhà thờ Sorbonne. Vào thời điểm đó, dân chúng ghét ông. Tại nhiều tỉnh trong vương quốc, người ta đốt lửa để ăn mừng cái chết của ông. Trong Cách mạng Pháp, thi thể đã được đưa ra khỏi ngôi mộ và phần đầu ướp xác của ông, vốn đã được lấy ra và thay thế trong quá trình ướp xác ban đầu, đã bị đánh cắp. Nó cuối cùng thuộc quyền sở hữu của Nicholas Armez ở Brittany vào năm 1796, và thỉnh thoảng ông trưng bày khuôn mặt được bảo quản tốt. Cháu trai của ông, Louis-Philippe Armez, đã thừa kế nó và thỉnh thoảng cũng trưng bày nó và cho mượn để nghiên cứu. Năm 1866, Napoléon III thuyết phục Armez trả lại khuôn mặt cho chính phủ để mai táng lại phần thi thể còn lại của Richelieu. Một cuộc điều tra về tình trạng sụt lún của sàn nhà thờ đã cho phép chụp ảnh được phần đầu vào năm 1895.

Nghệ thuật và văn hóa
Richelieu là một người bảo trợ nghệ thuật nổi tiếng. Là tác giả của nhiều tác phẩm tôn giáo và chính trị khác nhau (đáng chú ý nhất là Di chúc chính trị), ông đã cử đặc vụ của mình ra nước ngoài để tìm kiếm sách và bản thảo cho thư viện có một không hai của mình, mà ông đã ghi rõ trong di chúc của mình - giao nó cho Armand Jean de Vignerot du. Plessis, cháu trai của ông, được tài trợ đầy đủ - không chỉ phục vụ gia đình mà còn mở cửa vào những giờ cố định cho các học giả. Chỉ riêng các bản thảo đã lên tới khoảng 900 bản, được đóng thành sách mã ở Maroc màu đỏ với cánh tay của hồng y. Thư viện được chuyển đến Sorbonne vào năm 1660. Ông đã tài trợ cho sự nghiệp văn học của nhiều nhà văn. Ông là một người yêu thích sân khấu, vốn không được coi là một loại hình nghệ thuật đáng kính trong thời đại đó; một nhà hát tư nhân, Grande Salle, là một nét đặc trưng của dinh thự ở Paris của ông, Palais-Cardinal. Trong số những người được ông bảo trợ có nhà viết kịch nổi tiếng Pierre Corneille. Richelieu cũng là người sáng lập và là người bảo trợ của Académie française, một tổ chức văn học nổi tiếng của Pháp. Tổ chức này trước đây tồn tại không chính thức; Tuy nhiên, vào năm 1635, Hồng y Richelieu đã nhận được bằng sáng chế chữ cái chính thức cho thi thể. Académie française bao gồm 40 thành viên, quảng bá văn học Pháp và vẫn là cơ quan chính thức về tiếng Pháp. Richelieu từng là người bảo vệ Học viện. Kể từ năm 1672, vai trò đó đã được nguyên thủ quốc gia Pháp thực hiện.

Năm 1622, Richelieu được bầu làm người quản lý hoặc hiệu trưởng của Sorbonne. Ông chủ trì việc cải tạo các tòa nhà của trường đại học và xây dựng nhà nguyện nổi tiếng của trường, nơi ông hiện đang được chôn cất. Vì ông là Giám mục của Luçon nên bức tượng của ông đứng bên ngoài nhà thờ Luçon.

Richelieu giám sát việc xây dựng cung điện riêng của ông ở Paris, Palais-Cardinal. Cung điện, được đổi tên thành Palais-Royal sau cái chết của Richelieu, hiện là trụ sở của Hội đồng Hiến pháp Pháp, Bộ Văn hóa và Conseil d'État. Galerie de l'avant-cour có những bức tranh trần nhà của Philippe de Champaigne, người vẽ chân dung chính của hồng y, kỷ niệm các sự kiện lớn trong sự nghiệp của hồng y; các họa sĩ minh họa ở Galerie des hommes có 26 bức chân dung lịch sử của những vĩ nhân, lớn hơn cả cuộc đời, từ Tu viện trưởng Suger đến Louis XIII; một số là của Simon Vouet, một số khác là bản sao cẩn thận của Philippe de Champaigne từ những bức chân dung đã biết; cùng với chúng là tượng bán thân của các hoàng đế La Mã. Một loạt chân dung khác của các tác giả đã bổ sung cho thư viện. Kiến trúc sư của Palais-Cardinal, Jacques Lemercier, cũng nhận được lệnh xây dựng một lâu đài và một thị trấn xung quanh ở Indre-et-Loire; dự án lên đến đỉnh điểm là việc xây dựng Château Richelieu và thị trấn Richelieu. Đối với lâu đài, ông đã bổ sung thêm một trong những bộ sưu tập nghệ thuật lớn nhất ở châu Âu và bộ sưu tập điêu khắc La Mã cổ đại lớn nhất ở Pháp. Tác phẩm Richelieu Bacchus được tái hiện và phục hồi mạnh mẽ tiếp tục được các nghệ sĩ tân cổ điển ngưỡng mộ. Trong số 300 bức tranh của ông vẽ bởi những người hiện đại, đáng chú ý nhất là ông sở hữu bức tranh Virgin and Child with Saint Anne của Leonardo, The Family of the Virgin của Andrea del Sarto, hai bức Bacchanales nổi tiếng của Nicolas Poussin, cũng như các bức tranh của Veronese và Titian, và Diana tại Bath by Rubens, mà ông rất vui khi trả cho những người thừa kế của nghệ sĩ 3.000 écus, đến nỗi ông đã tặng một món quà cho người vợ góa của Rubens một chiếc đồng hồ nạm kim cương. Bức tượng bán thân chân dung bằng đá cẩm thạch của Bernini không được coi là một bức chân dung đẹp và bị đày đến một lối đi.

Các phụ kiện trong nhà nguyện của ông ở Palais-Cardinal, nơi Simon Vouet thực hiện các bức tranh, đều bằng vàng nguyên khối – cây thánh giá, chén thánh, đĩa thánh, bình thánh, chân nến – được nạm 180 viên hồng ngọc và 9.000 viên kim cương. Sở thích của ông cũng là đồ bạc lớn, đồ đồng nhỏ và các tác phẩm bằng vertu, men và đá pha lê gắn vàng, đồ sứ Trung Quốc, thảm trang trí và thảm Ba Tư, tủ từ Ý, Antwerp và viên kim cương hình trái tim mua từ Alphonse Lopez mà ông muốn tới nhà vua. Khi Palais-Cardinal hoàn thành, ông đã tặng nó cho Vương miện vào năm 1636. Khi nữ hoàng đang ở, các bức tranh của Nội các lớn được chuyển đến Fontainebleau và được thay thế bằng các bản sao, đồng thời nội thất cũng được sắp xếp lại nhiều.

Hai bức tranh Nô lệ của Michelangelo nằm trong số những địa điểm phong phú của lâu đài Richelieu, nơi có bộ ba bức tranh Chúa giáng sinh của Dürer, và các bức tranh của Mantegna, Lorenzo Costa và Perugino, được quân đội Pháp thu thập từ bộ sưu tập Gonzaga tại Mantua vào năm 1630, cũng như nhiều tác phẩm khác. cổ vật.

Di sản

Chú thích

Tham khảo
 Alexander, Edward Porter. Museums in Motion: an introduction to the history and functions of museums. Lanham: Rowan and Littlefield. (1996)
 Auchincloss, Louis. Richelieu. Viking Press. (1972)
 Bergin, Joseph. The Rise of Richelieu. Manchester: Manchester University Press. (1997)
 Bonnaffé, Edmond. Recherches sur les collections des Richelieu. Plon. (1883) (French)
 Cabanès, Augustin. "Le Médecin de Richelieu – La Maladie du Cardinal" and "L'Odyssée d'un Crane – La Tête du Cardinal", [http://www.archive.org/details/lecabinetsecretd04cabauoft Le Cabinet Secret de l'Histoire, 4e serie]. Paris: Dorbon Ainé. (1905) (French)
 Collins, James B. The State in Early Modern France. Cambridge: Cambridge University Press. (1995)
 Elliot, J. H. Richelieu and Olivares. Cambridge: Canto Press. (1991)
 Fontaine de Resbecq, Eugène de. Les Tombeaux des Richelieu à la Sorbonne, par un membre de la Société d'archéologie de Seine-et-Marne. Paris: Ernest Thorin. (1867) (French)
 Munck, Thomas. Seventeenth Century Europe, 1598-1700. London: Macmillan. (1990)
 Pardoe, Julia. The Life of Marie de Medici, volume 3. BiblioBazaar. (2006)
 Parker, Geoffrey. Europe in Crisis, 1598-1648. London: Fontana. (1984)
 Perkins, James Breck. Richelieu and the Growth of French Power. Ayer Publishing. (1971)
 Phillips, Henry. Church and Culture in Seventeenth Century France. Cambridge: Cambridge University Press. (1997)
 Pitte, Jean-Robert. La Sorbonne au service des humanités: 750 ans de création et de transmission du savoir, 1257-2007. Paris: Presses Paris Sorbonne. (2007) (French)
 Treasure, Geoffrey. Richelieu and Mazarin. London: Routledge. (1998)
 Trevor-Roper, Hugh Redwald. Europe's physician: the various life of Sir Theodore de Mayerne. Yale: Yale University Press. (2006) ISBN 978-0-300-11263-4
 Wedgewood, C. V. The Thirty Years War. London: Methuen. (1981)
 Zagorin, Perez. Rebels and Rulers, 1500-1660. Volume II: Provincial rebellion: Revolutionary civil wars, 1560-1660. Cambridge: Cambridge University Press. (1992)

Đọc thêm

Liên kết ngoài

 Damayanov, Orlin. (1996). "The Political Career and Personal Qualities of Richelieu."
 Goyau, Georges. (1912). "Armand-Jean du Plessis, Duke de Richelieu." The Catholic Encyclopedia, Volume XIII. New York: Robert Appleton Company
 Schiller, Friedrich von. (1793). The History of the Thirty Years' War. Translated by A. J. W. Morrison.
 http://cardrichelieu.free.fr/
 http://cardinalderichelieu.forumactif.com/index.htm

R
Armand
Chính khách Pháp
Giám mục Luçon
Thủ tướng Pháp
Bộ trưởng Ngoại giao Pháp
Nhân vật Alexandre Dumas
Sinh năm 1585
Mất năm 1642
Mất vì bệnh lao
Người Paris
Người Pháp trong chiến tranh Ba mươi năm
Ngoại trưởng Pháp
Sinh viên Đại học Paris
Chết vì bệnh lao
Chính khách từ Paris


title: Chuyện con gà trống vàng

text:
Chuyện con gà trống vàng (tiếng Nga: Сказка о золотом петушке) là một câu chuyện cổ tích của đại thi hào Aleksandr S.Pushkin, đây là tác phẩm cuối cùng thuộc thể loại thần tiên - cổ tích của nhà thơ. Ra đời năm 1834, tác phẩm xuất hiện lần đầu trên tạp chí văn học Biblioteka dlya chteniya (Tập IX, quyển 16).

Nguồn gốc

Nội dung

Nhân vật
 Con gà trống
 Nhà vua
 Bà lão

Chuyển thể

Xem thêm

 Бойко К. А. «Об арабском источнике мотива о золотом петушке в сказке Пушкина» // Временник Пушкинской комиссии, 1976 / АН СССР. ОЛЯ. Пушкинская комиссия — Л.: Наука. Ленинградское отделение, 1979. — С. 113—120

Đồng thoại Pushkin


title: Smaragdina insulana

text:
Smaragdina insulana là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Medvedev miêu tả khoa học năm 1992.

Chú thích

Tham khảo

Smaragdina


title: Toppenstedt

text:
Toppenstedt là một đô thị thuộc huyện Harburg, bang Niedersachsen, Đức. Đô thị này có diện tích 29,09kilômét vuông.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Harburg


title: Megeces

text:
Megeces là một đô thị trong tỉnh Valladolid, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 446 người.

Tham khảo

Đô thị ở Valladolid


title: Lưu Bách Thụ

text:
Lưu Bách Thụ (1914-1979) là một nhạc sĩ Việt Nam, tác giả nhạc phẩm Con thuyền xa bến.

Lưu Bách Thụ sinh ngày 1 tháng 10 năm 1914 tại xã Hoàng Liệt, huyện Thanh Trì, Hà Nội. Trước 1945, ông làm công nhân nhà máy in và đã có sáng tác Con thuyền xa bến nổi tiếng. Ca khúc này vẫn được các ca sĩ của Sài Gòn trước 1975 trình diễn và thu âm.

Khi Cách mạng tháng Tám thành công, Lưu Bách Thụ tham gia lực lượng tự vệ và sau đó gia nhập Trung đoàn Thủ đô. Cũng chính trong thời gian này, ông viết ca khúc Biết ơn Cụ Hồ, một ca khúc quen thuộc trong những ngày đầu Cách mạng tháng Tám.

Chiến tranh Việt - Pháp bùng nổ, Lưu Bách Thụ theo các đơn vị quân đội đi khắp các địa phương của hai tỉnh Lào Cai và Nghĩa Lộ (Hoàng Liên Sơn sau này). Ông viết một số ca khúc như Giải phóng Lào Cai, Tây Bắc chiến thắng... và được phổ biến trong thời gian kháng chiến.

Sau khi hòa bình lập lại ở miền Bắc, Lưu Bách Thụ về công tác tại Ban Biên tập Văn nghệ Đài Phát thanh Tiếng nói Việt Nam. Trong những năm chiến tranh Việt Nam, ông viết một số bản như Tay em kén chọn, Tuổi xuân với rừng xanh, Cô thợ nề Thủ đô...

Lưu Bách Thụ cũng viết những ca khúc dành cho thiếu nhi như Vâng lời Bác Hồ, hay Em làm kế hoạch nhỏ với lời của Phạm Tuyên.

Ông mất năm 1974.

Tham khảo

Nhạc sĩ tiền chiến
Nhạc sĩ nhạc đỏ
Người Hà Nội
Nhân vật còn sống


title: Murska Sobota

text:
Murska Sobota () (, phương ngữ Prekmurje: Mürska Subouta) là một thành phố và khu tự quản ở đông bắc của Slovenia. Thành phố này có diện tích 14,5 km2, dân số là 11.679 người vào năm 2010. Thành phố nằm trong khu tự quản cùng tên gần sông Mur trong vùng Prekmurje và là thủ phủ vùng này.

Tham khảo

Thành phố Slovenia
Khu tự quản của Slovenia
Murska Sobota


title: Sembouès

text:
Sembouès  là một xã thuộc tỉnh Gers trong vùng Occitanie miền nam nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Gers

Tham khảo

Xã của Gers


title: Mỹ An (định hướng)

text:
Mỹ An có thể là một số địa danh Việt Nam sau đây:

 Phường Mỹ An, quận Ngũ Hành Sơn, thành phố Đà Nẵng
 Thị trấn Mỹ An, huyện Tháp Mười, tỉnh Đồng Tháp
 Xã Mỹ An, huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang
 Xã Mỹ An, huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang
 Xã Mỹ An, huyện Thạnh Phú, tỉnh Bến Tre
 Xã Mỹ An, huyện Phù Mỹ, tỉnh Bình Định
 Xã Mỹ An, huyện Tháp Mười, tỉnh Đồng Tháp
 Xã Mỹ An, huyện Thủ Thừa, tỉnh Long An
 Xã Mỹ An, huyện Mang Thít, tỉnh Vĩnh Long

Xem thêm
An Mỹ


title: Vilallonga del Camp

text:
Vilallonga del Camp là một đô thị thuộc tỉnh Tarragona trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với Tarragona.

Tham khảo

Đô thị ở Tarragona


title: Đông Vinh, thành phố Thanh Hóa

text:
Đông Vinh là một xã thuộc thành phố Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam.

Địa lý
Xã Đông Vinh nằm ở phía tây nam thành phố Thanh Hóa, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp phường Quảng Thịnh
Phía tây giáp huyện Đông Sơn
Phía nam giáp huyện Đông Sơn và huyện Quảng Xương
Phía bắc giáp phường An Hưng và phường Quảng Thắng.

Xã Đông Vinh có diện tích 4,38 km², dân số năm 1999 là 3.347 người, mật độ dân số đạt 764 người/km².

Lịch sử
Thời nhà Nguyễn, xã Đông Vinh thuộc tổng Quang Chiếu, huyện Đông Sơn, phủ Thiệu Hóa, gồm các làng: Đa Sĩ (xã Trường Hựu), Văn Khê, Tam Thọ, Khê Mật.

Tên gọi xã Đông Vinh có từ năm 1953.

Năm 1977, các xã hữu ngạn sông Chu thuộc huyện Thiệu Hóa sáp nhập với huyện Đông Sơn thành huyện Đông Thiệu, xã Đông Vinh thuộc huyện Đông Thiệu. Năm 1982 huyện Đông Thiệu đổi lại là huyện Đông Sơn, xã Đông Vinh lại thuộc huyện Đông Sơn.

Ngày 29 tháng 2 năm 2012, xã Đông Vinh được chuyển từ huyện Đông Sơn về thành phố Thanh Hóa.

Di tích
Đình, đền Quang Chiếu: thờ Quận công và Thiên Bồng Đô Nguyên suý có công lập làng.
Đền thờ Cao Sơn Đại Vương.
Từ đường họ Nguyễn.
Chùa Lồi (An Phúc Tự).
Xã này nằm bên tuyến kênh Nhà Lê, là tuyến đường thủy đầu tiên trong lịch sử Việt Nam từ kinh đô Hoa Lư đến Đèo Ngang và được xem là tuyến đường Hồ Chí Minh trên sông vì những đóng góp cho các cuộc chiến tranh của người Việt.

Xã hội
Trên địa bàn xã Đông Vinh có 1 trường tiểu học và 1 trường trung học cơ sở.

Chú thích

Xem thêm


title: Mnesiloba dentifascia

text:
Mnesiloba dentifascia là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

D
D


title: Shillong Cantt.

text:
Shillong Cantt. là một thị xã quân sự (cantonment) của quận East Khasi Hills thuộc bang Meghalaya, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Shillong Cantt. có dân số 12.385 người. Phái nam chiếm 57% tổng số dân và phái nữ chiếm 43%. Shillong Cantt. có tỷ lệ 74% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 78%, và tỷ lệ cho phái nữ là 69%. Tại Shillong Cantt., 12% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Meghalaya


title: Thanh Thủy (định hướng)

text:
Thanh Thủy có thể là:

Địa danh

Việt Nam
 Huyện Thanh Thủy, tỉnh Phú Thọ
 Thị trấn Thanh Thủy, huyện Thanh Thủy, tỉnh Phú Thọ
 Xã Thanh Thủy, thị xã Nghi Sơn, tỉnh Thanh Hóa
 Xã Thanh Thủy, huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang
 Xã Thanh Thủy, huyện Thanh Liêm, tỉnh Hà Nam
 Xã Thanh Thủy, huyện Thanh Hà, tỉnh Hải Dương
 Xã Thanh Thủy, huyện Thanh Chương, tỉnh Nghệ An
 Xã Thanh Thủy, huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình
 Cửa khẩu Thanh Thủy tại tỉnh Hà Giang, thông thương với Trung Quốc
 Cửa khẩu Thanh Thủy tại tỉnh Nghệ An, thông thương với Lào.

Trung Quốc
 Huyện Thanh Thủy của tỉnh Cam Túc.

Tên người
 Nghệ sĩ Thanh Thủy, nữ diễn viên hài kịch Việt Nam
 Siêu mẫu Mâu Thủy (Mâu Thị Thanh Thủy), Á hậu Hoàn vũ Việt Nam 2017
 Hoa hậu Thanh Thủy, Hoa hậu Việt Nam 2022

Xem thêm
Thủy Thanh


title: Giao điểm Mặt Trăng

text:
Các giao điểm Mặt Trăng hay tiết điểm Mặt Trăng là các giao điểm quỹ đạo của Mặt Trăng, nghĩa là các điểm mà tại đó quỹ đạo của Mặt Trăng (còn gọi là bạch đạo) cắt hoàng đạo (đường chuyển động biểu kiến của Mặt Trời trên bầu trời khi so với các ngôi sao làm nền). Giao điểm thăng (điểm/nút tiến) là điểm mà Mặt Trăng vượt qua hoàng đạo để tiến lên phía bắc nên còn gọi là giao điểm Bắc. Giao điểm giáng (điểm/nút lùi) là điểm mà Mặt Trăng vượt qua hoàng đạo để tiến xuống phía nam nên còn gọi là giao điểm Nam.

Các hiện tượng như nhật thực và nguyệt thực chỉ xảy ra ở gần các giao điểm Mặt Trăng:
Nhật thực diễn ra khi đường đi của Mặt Trăng rất gần với một trong hai giao điểm này và trùng với trăng mới (ngày sóc); nguyệt thực diễn ra khi đường đi của Mặt Trăng rất gần với một trong hai giao điểm này và trùng với trăng tròn (ngày vọng). Khoảng cách góc của Mặt Trăng tới các giao điểm khi đó nhỏ hơn khoảng 1,5°.

Các giao điểm Mặt Trăng cũng tiến động tương đối nhanh xung quanh hoàng đạo, thực hiện đủ một chu kỳ (gọi là chu kỳ giao điểm hay chu kỳ nút) trong 6793,5 ngày hay 18,5996 năm (lưu ý rằng nó không phải là chu kỳ thực Saros). Cũng chu kỳ này khi đo trong một hệ quy chiếu quán tính, chẳng hạn Hệ quy chiếu Thiên thể Quốc tế (ICRS), một hệ tọa độ so với các ngôi sao cố định, là 18,599525 năm.

Hai nhật thực trong tháng 7 năm 2000 (vào ngày 1 và ngày 31) đều xảy ra quanh thời gian Mặt Trăng ở giao điểm thăng. Thiên thực giao điểm thăng và giáng lặp lại sau trung bình một năm giao điểm, bằng xấp xỉ 0.94901 năm Gregory.

Tên gọi và biểu tượng
Các giao điểm này được gọi bằng các tên gọi khác nhau tại mỗi nơi trên thế giới.

Do giao điểm thăng là điểm cắt ngang giữa hoàng đạo và bạch đạo để Mặt Trăng tiến từ phía nam lên phía bắc, nên trong ngôn ngữ phương Tây, như trong tiếng Anh đôi khi gọi nó là North node (giao điểm Bắc). Trong các tài liệu châu Âu cổ, nó được nói tới như là đầu rồng (Caput Draconis hay Anabibazon). Biểu tượng của giao điểm thăng là , một biểu tượng thiên văn và chiêm tinh cho đầu rồng.  Tương tự, giao điểm giáng là điểm cắt ngang giữa hoàng đạo và bạch đạo để Mặt Trăng tiến từ phía bắc xuống phía nam, nên trong tiếng Anh đôi khi gọi nó là South node (giao điểm Nam). Nó được biết tới như là đuôi rồng (Cauda Draconis hay Catabibazon), và biểu tượng của nó là đảo ngược của biểu tượng cho giao điểm thăng: .  Lưu ý rằng cái gọi là giao điểm Bắc trên thực tế có thể nằm ở phía nam của giao điểm Nam trong hành trình của chu kỳ nút.

Trong chiêm tinh học Hindu (tức Jyotiṣa), giao điểm thăng gọi là राहु (Rahu) còn giao điểm giáng gọi là केतु (Ketu). Khi du nhập vào Trung Quốc và Việt Nam, chúng lần lượt được gọi tương ứng là 羅喉/La Hầu và 計都/Kế Đô.

Xích vĩ tột cùng
Quỹ đạo Mặt Trăng nghiêng khoảng 5,145° so với mặt phẳng hoàng đạo: vì thế Mặt Trăng có thể lên cao tới khoảng 5° về phía bắc của hoàng đạo và cũng chừng ấy thấp hơn về phía nam của hoàng đạo. Mặt phẳng hoàng đạo nghiêng khoảng 23,4° so với xích đạo thiên thể, là mặt phẳng vuông góc với trục tự quay của Trái Đất. Kết quả là, một lần trong chu kỳ giao điểm 18,5996 năm, thời điểm khi xảy ra giao điểm thăng của quỹ đạo Mặt Trăng trùng với điểm xuân phân, thì Mặt Trăng đạt tới các xích vĩ tột cùng (cực đại/cực tiểu) về phía nam hay phía bắc. Khi đó nó cũng mọc và lặn trên đường chân trời với góc phương vị xa nhất về phía bắc hay phía nam; cao độ của Mặt Trăng cũng thấp nhất và cao nhất khi vượt qua đường kinh tuyến trời (còn gọi là vòng Tí Ngọ, tuyến Tí Ngọ hay khuyên Tí Ngọ); và những lần có thể trông thấy trăng non là muộn nhất. Ngoài ra, sự che khuất bởi Mặt Trăng đối với nhóm sao sáng trong quần sao Tua Rua (Pleiades), nằm phía trên khoảng 4° về phía Bắc của hoàng đạo, xảy ra trong một khoảng thời gian tương đối ngắn một lần trong mỗi chu kỳ giao điểm.

Ý nghĩa chiêm tinh
Các giao điểm Mặt Trăng có tầm quan trọng chiêm tinh lớn trong chiêm tinh học Vệ Đà, và ở mức độ hạn hẹp hơn trong chiêm tinh học phương Tây. Thông thường chỉ mỗi giao điểm Bắc được biểu thị trong các lá số tử vi, do giao điểm Nam theo định nghĩa luôn luôn nằm tại điểm đối diện trong biểu đồ chiêm tinh. Trong chiêm tinh học Vệ Đà, giao điểm Bắc là Rahu còn giao điểm Nam là Ketu và cả hai đều được biểu thị trong biểu đồ.

Tầm quan trọng của chúng có thể khác biệt lớn trong các cách tiếp cận. Nói chung, giao điểm thăng được nhìn nhận như là điểm của cơ hội để sinh trưởng, phát triển và tự hoàn thiện, trong khi giao điểm giáng được coi là đại diện cho sự kiềm chế nghiệp hay các xu hướng dẫn tới hạn chế sự sinh trưởng. Giao điểm thăng mang sắc thái dương và có ích của Mộc tinh, trong khi giao điểm giáng thể hiện sự hạn chế và ngăn cản của Thổ tinh. Quan điểm khác lại cho rằng giao điểm thăng đại diện cho các mục đích tích cực còn giao điểm giáng biểu thị cho sự dễ dàng bị loại ra với ít cơ hội để sinh trưởng.

Trong chiêm tinh học Vệ Đà, Rahu (giao điểm thăng) được coi là tương tự như Thổ tinh còn Ketu tương tự như Hỏa tinh. Rahu biểu thị cho chủ nghĩa vật chất và tham vọng trong khi Ketu biểu thị các trở ngại trong thế giới vật chất trừ các xu hướng tinh thần.

Trong bói toán của người Việt, La Hầu và Kế Đô là 2 trong số 9 sao (cửu diệu), cùng Thái Dương, Thái Âm, Thủy Diệu, Thái Bạch, Vân Hán, Mộc Đức và Thổ Tú, có ảnh hưởng tới cuộc sống của con người.

Ảnh hưởng tới thủy triều
Sự tiến động giao điểm Mặt Trăng có một ảnh hưởng nhỏ lên các loại thủy triều của Trái Đất – bao gồm thủy triều của khí quyển, của đại dương, và của lớp vỏ. Cục quản lý Đại dương và Khí quyển Quốc gia Hoa Kỳ (NOAA) xác định mức nước thấp trung bình dưới (mean lower low water – MLLW) tại một địa điểm bằng cách tính trung bình mực nước của đợt thủy triều thấp nhất được ghi nhận tại địa điểm đó mỗi ngày trong một giai đoạn 19 năm, được gọi là kỷ nguyên dữ liệu thủy triều quốc gia. Giai đoạn ghi 19 năm là số năm tròn gần nhất với chu kỳ giao điểm 18.6 năm của Mặt Trăng.

Kết hợp với sự dâng lên của mực nước biển do nóng lên toàn cầu, tiến động giao điểm Mặt Trăng được dự đoán là sẽ đóng góp vào sự tăng nhanh chóng của tần số lũ lụt ven biển trong thập niên 2030.

Xem thêm
 Tiến động Mặt Trăng
 Chiêm tinh học
 Các khía cạnh chiêm tinh
 Nhật thực
 Nguyệt thực
 Lá số tử vi
 Sự đứng lại của Mặt Trăng
 Quỹ đạo Mặt Trăng
 Xuất sinh đồ (biểu đồ ngày sinh trong chiêm tinh)

Tham khảo

Liên kết ngoài
Tiếng Anh
 Sun and Moon Polar Applet, chỉ ra các góc phương vị lặn và mọc của Mặt Trăng
 Astronomy Answers: Thế nào là kỳ đứng tĩnh của Mặt Trăng?

Quỹ đạo Mặt Trăng
Cơ học thiên thể
Chiêm tinh học


title: Morum macdonaldi

text:
Morum macdonaldi là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Harpidae, họ ốc đàn.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Morum


title: 8526 Takeuchiyukou

text:
8526 Takeuchiyukou (1992 SM12) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 23 tháng 9 năm 1992 bởi K. Endate và K. Watanabe ở Kitami.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 8526 Takeuchiyukou

Thiên thể phát hiện năm 1992
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Platynychus integer

text:
Platynychus integer là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Van Zwaluwenburg miêu tả khoa học năm 1963.

Chú thích

Tham khảo

Platynychus


title: Cransac

text:
Cransac là một xã ở tỉnh Aveyron, thuộc vùng Occitanie ở miền nam nước Pháp.

Xem thêm
 Xã của tỉnh Aveyron

Tham khảo

Xã của Aveyron


title: Euphorbia tanaensis

text:
Euphorbia tanaensis là một loài thực vật thuộc họ Euphorbiaceae. Đây là loài đặc hữu của Kenya.

Chú thích

Tham khảo
 CAMP Workshop, Kenya 1998. Euphorbia tanaensis. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 8 năm 2007.

Liên kết ngoài

Thực vật Kenya
T


title: Parorectis rugosa

text:
Parorectis rugosa là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Boheman miêu tả khoa học năm 1854.

Chú thích

Tham khảo

Parorectis


title: Kœur-la-Petite

text:
Kœur-la-Petite  là một xã thuộc tỉnh Meuse trong vùng Grand Est đông nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 222 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Koeurlapetite


title: Khok Samrong (huyện)

text:
Khok Samrong là một huyện (amphoe) của tỉnh Lopburi ở miền trung Thái Lan. Huyện này là trung tâm vận tải của tỉnh.

Lịch sử
Ban đầu có tên là Phu Kha, tiểu huyện (King Amphoe) đã được đổi tên thành Sa Bot năm 1909. Năm 1915, tiểu huyện này được nâng thành huyện và đổi tên thành Khok Samrong do trụ sở huyện được dời đến đó.

Địa lý
Các huyện giáp ranh (từ phía bắc theo chiều kim đồng hồ) là Nong Muang, Sa Bot, Chai Badan, Phatthana Nikhom, Mueang Lopburi và Ban Mi.

Misc
Cơ sở của Đại học Kasetsart Lopburi nằm ở tambon Phaniat, huyện Khok Samrong.

Hành chính
Huyện này được chia thành 13 phó huyện (tambon), các đơn vị này lại được chia ra thành 137 làng (muban). Thị trấn (thesaban tambon) Khok Samrong nằm trên một phần của tambon Khok Samrong. Có 13 Tổ chức hành chính tambon.

Các con số mất là tambon nay tạo thành huyện Nong Muang và Khok Charoen.

Tham khảo

Khok Samrong


title: Dufourea similis

text:
Dufourea similis là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1898.

Chú thích

Tham khảo

Dufourea
Động vật được mô tả năm 1898


title: Chứng chỉ chứng khoán

text:
Chứng chỉ chứng khoán là chứng chỉ xác nhận kiến thức về chứng khoán của người nhận chứng chỉ.

Tại Việt Nam, để được giấy phép hành nghề chứng khoán, nhân viên cần có chứng chỉ chứng khoán do Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cấp:

 Chứng chỉ hành nghề môi giới chứng khoán được thực hiện nghiệp vụ môi giới chứng khoán, tư vấn đầu tư chứng khoán.
 Chứng chỉ hành nghề phân tích tài chính được thực hiện nghiệp vụ môi giới chứng khoán, tư vấn đầu tư chứng khoán, tự doanh chứng khoán, bảo lãnh phát hành chứng khoán.
 Chứng chỉ hành nghề quản lý quỹ được thực hiện nghiệp vụ môi giới chứng khoán, tư vấn đầu tư chứng khoán, tự doanh chứng khoán, bảo lãnh phát hành chứng khoán, quản lý danh mục đầu tư chứng khoán, quản lý quỹ đầu tư chứng khoán.
 Chứng chỉ chứng khoán phái sinh.
Chứng chỉ hành nghề môi giới chứng khoán được cấp cho cá nhân khi đáp ứng điều kiện; có trình độ từ đại học trở lên; có các chứng chỉ chuyên môn về chứng khoán bao gồm chứng chỉ: Những vấn đề cơ bản về chứng khoán và thị trường chứng khoán, pháp luật về chứng khoán và thị trường chứng khoán, phân tích và đầu tư chứng khoán, môi giới chứng khoán và tư vấn đầu tư chứng khoán; đạt yêu cầu trong kỳ thi sát hạch cấp chứng chỉ hành nghề chứng khoán phù hợp với loại chứng chỉ hành nghề chứng khoán đề nghị cấp.

Chứng chỉ hành nghề phân tích tài chính được cấp cho cá nhân khi đáp ứng các điều kiện của chứng chỉ hành nghề môi giới chứng khoán và có các chứng chỉ chuyên môn (chứng chỉ tư vấn tài chính và bảo lãnh phát hành chứng khoán, chứng chỉ phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp).

Chứng chỉ hành nghề quản lý quỹ được cấp cho cá nhân khi đáp ứng các điều kiện của Chứng chỉ hành nghề phân tích tài chính và có chứng chỉ chuyên môn quản lý quỹ và tài sản; có tối thiểu 03 năm kinh nghiệm làm việc trong lĩnh vực tài chính, ngân hàng hoặc có một trong các loại chứng chỉ quốc tế CFA (Chartered Financial Analyst), CIIA (Certified International Investment Analyst), ACCA (Association of Chartered Certified Accountants), CPA (Certified Public Accountants).

Các trường hợp được miễn chứng chỉ
Theo quy định hiện nay, các trường hợp được miễn 3 chứng chỉ trên gồm:
 Cá nhân có chứng chỉ quốc tế CIIA (Certified International Investment Analyst) hoặc giấy xác nhận đã đạt kỳ thi quốc tế CFA bậc II (Chartered Financial Analyst level II) trở lên được miễn chứng chỉ những vấn đề cơ bản về chứng khoán và thị trường chứng khoán, chứng chỉ phân tích và đầu tư chứng khoán, chứng chỉ phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp;
 Cá nhân có chứng chỉ quốc tế ACCA (Association of Chartered Certified Accountants), CPA (Certified Public Accountants) hoặc chứng chỉ kiểm toán viên, chứng chỉ hành nghề kế toán do Bộ Tài chính cấp hoặc giấy xác nhận đã đạt kỳ thi quốc tế CFA bậc I (Chartered Financial Analyst level I), CIIA bậc I (Certified International Investment Analyst level I) được miễn chứng chỉ những vấn đề cơ bản về chứng khoán và thị trường chứng khoán, chứng chỉ phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp;
 Cá nhân có chứng chỉ hành nghề chứng khoán hợp pháp ở nước ngoài hoặc tài liệu tương đương chứng minh cá nhân đó đang được phép hành nghề chứng khoán hợp pháp ở nước ngoài được miễn tất cả chứng chỉ chuyên môn về chứng khoán.

Tham khảo

Chứng khoán


title: Chitose (tàu sân bay Nhật)

text:
Chitose (tiếng Nhật: 千歳) là một tàu sân bay hạng nhẹ của hải quân Đế quốc Nhật Bản trong Thế Chiến II. Không nên nhầm nó với chiếc tàu tuần dương Chitose. Nguyên là một tàu chở thủy phi cơ được hạ thủy vào năm 1936, nó được cải biến thành một tàu sân bay hạng nhẹ vào năm 1943. Nó bị đánh đắm trong Trận chiến vịnh Leyte vào ngày 25 tháng 10 năm 1944.

Tàu chở thủy phi cơ
Được đặt lườn vào năm 1934 tại xưởng hải quân Kure như một tàu chở thủy phi cơ và hạ thủy ngày 29 tháng 11 năm 1936, Chitose có khả năng hỗ trợ cho các kiểu thủy phi cơ trinh sát Kawanishi E7K Kiểu 94 "Alf" và Nakajima E8N Kiểu 95 "Dave". Cho dù có những suy đoán rằng Chitose có thể mang theo được loại tàu ngầm bỏ túi Kiểu A, thực ra chỉ có chiếc tàu chị em với nó là chiếc Chiyoda có khả năng này. Như một tàu chở thủy phi cơ, Chitose đã tham gia vào nhiều chiến dịch hải quân, từng tham dự trận Midway cho dù không có hoạt động chiến đấu nào. Nó bị hư hại ngoài khơi Davao, Philippines vào ngày 4 tháng 1 năm 1942. Nó yểm trợ cho lực lượng đổ bộ Nhật Bản lên quần đảo Đông Ấn và quần đảo Gilbert vào tháng 1 năm 1942, và nó bị thiệt hại trong Trận chiến Đông Solomon vào tháng 8 năm 1942.

Việc cải biến

Khi phía Nhật Bản bắt đầu nhận ra tầm quan trọng của tàu sân bay, và nhất là sau khi bị mất các tàu sân bay hạm đội chủ lực sau Trận Midway, chiếc Chitose được cải biến thành một tàu sân bay hạng nhẹ tại xưởng Hải quân Sasebo bắt đằu từ 26 tháng 1 năm 1943, được đưa vào hoạt động trở lại vào ngày 1 tháng 11 năm 1943 dưới tên hiệu CVL (24) và được hoàn tất như một tàu sân bay vào ngày 1 tháng 1 năm 1944 và được bố trí về Hàng không chiến đội 3.

Trận chiến cuối cùng
Cả Chitose lẫn chiếc tàu sân bay chị em với nó là Chiyoda đều bị đánh chìm bởi sự kết hợp của bom, pháo từ các tàu tuần dương và ngư lôi từ các khu trục hạm trong Trận chiến vịnh Leyte. Căn cứ vào kế hoạch của chiến dịch Sho-ichi go, cả hai chiếc tàu sân bay được cho di tản hết máy bay và được sử dụng làm mồi nhữ một cách rất thành công lực lượng tàu sân bay chủ yếu của hạm đội Mỹ ra khỏi các bãi đổ bộ trên bờ biển Philippines. Chitose bị đánh chìm bởi ngư lôi trong đợt tấn công thứ nhất của Lực lượng Đặc nhiệm TF 38 do máy bay cất cánh từ tàu sân bay Essex ngoài khơi mũi Engano.

Lúc 08 giờ 35 phút, Chitose trúng phải ba ngư lôi và các quả bom ném gần trúng bên mạn trái phía trước thang nâng số 1. Điều này khiến cho các khoang nồi hơi số 2 và số 4 bị ngập và con tàu bị nghiêng ngay lập tức 27 độ và hỏng bánh lái. Dần dần độ nghiêng được giảm bớt còn 15 độ, nhưng đến 08 giờ 55 phút có thêm các khoang khác bị ngập làm cho nó nghiêng thêm đến 20 độ. Lúc 08 giờ 55 phút, khoang động cơ bên phải bị ngập nước khiến vận tốc giảm xuống còn 14 knot. Khoang động cơ bên phải tiếp nối bị ngập theo lúc 09 giờ 25 phút, và chiếc Chitose chết đứng giữa biển với độ nghiêng 30 độ. Lúc 09 giờ 37 phút ở tọa độ , nó bị lật úp qua mạn trái và chìm mũi xuống trước với tổn thất lên đến 903 người kể cả thuyền trưởng Yoshiyuki Kishi. Tàu tuần dương Isuzu cứu được 480 người, và tàu khu trục Shimotsuki vớt được thêm 121 người nữa.

Danh sách thuyền trưởng
Như một tàu chở thủy phi cơ
 Masamichi Ikeguchi (sĩ quan trang bị trưởng): 1 tháng 3 năm 1937 - 25 tháng 7 năm 1938
 Masamichi Ikeguchi: 25 tháng 7 năm 1938 - 15 tháng 12 năm 1938
 Seiji Mizui: 15 tháng 12 năm 1938 - 15 tháng 11 năm 1939
 Masao Nishida: 15 tháng 11 năm 1939 - 3 tháng 6 năm 1940
 Tameki Notomo: 3 tháng 6 năm 1940 - 15 tháng 10 năm 1940
 Raizo Tanaka: 15 tháng 10 năm 1940 - 15 tháng 11 năm 1940
 Chikao Yamamoto: 15 tháng 11 năm 1940 - 20 tháng 8 năm 1941
 Tamotsu Furukawa: 20 tháng 8 năm 1941 - 25 tháng 11 năm 1942
 Seigo Sasaki: 25 tháng 11 năm 1942 - 26 tháng 1 năm 1943

Như một tàu sân bay hạng nhẹ
 Seigo Sasaki: 26 tháng 1 năm 1943 - 14 tháng 4 năm 1943
 Tsutau Araki: 14 tháng 4 năm 1943 - 1 tháng 7 năm 1943
 Yoshio Kobara: 1 tháng 7 năm 1943 - 4 tháng 8 năm 1943
 Yoshio Miura: 4 tháng 8 năm 1943 - 7 tháng 4 năm 1944
 Yoshiyuki Kishi: 7 tháng 4 năm 1944 - 25 tháng 10 năm 1944 (tử trận, được truy phong Chuẩn Đô đốc)

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Chitose specifications
 Chitose history
 Chitose record of movements

Xem thêm
 Danh sách các tàu sân bay

Tàu sân bay của Hải quân Đế quốc Nhật Bản
Tàu sân bay trong Thế Chiến II
Trận Midway


title: 4509 Gorbatskij

text:
4509 Gorbatskij (A917 SG) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 23 tháng 9 năm 1917 bởi Sergey Belyavsky ở Simeis.

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 4509 Gorbatskij

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Sergei Belyavsky
Thiên thể phát hiện năm 1917


title: Tòa nhà

text:
Tòa nhà là tên gọi chỉ chung cho những công trình kết cấu vật chất được xây dựng bởi con người và được xây dựng theo những công nghệ, kiến trúc xây dựng, và kỹ thuật nhất định để sử dụng vào các mục đích khác nhau. Tòa nhà thường được coi là một tài sản bất động sản. Tòa nhà cũng có thể là bất kỳ cấu trúc nhân tạo được sử dụng hoặc có ý định để hỗ trợ hoặc trú ẩn hoặc một hành vi xây dựng cụ thể.

Tòa nhà có thể là những ngôi nhà ở (nhà lầu, nhà tranh, biệt thự.....) hoặc những công trình phục vụ cho kinh doanh, thương mại như siêu thị, trung tâm thương mại, các tòa tháp thương mại, các cửa hàng bách hóa cho đến những cửa hàng nhỏ hơn. Các tòa nhà phục vụ nhu cầu của xã hội - chủ yếu là nơi trú ẩn khi thời tiết không thuận lợi hay là không gian sống chung hoặc không gian sống riêng tư, để lưu trữ đồ dùng, sống và làm việc. Tòa nhà sơ khai đầu tiên được người thượng cổ xây dựng các đây khoảng 500.000 năm.

Tòa nhà được xác định gồm:

 Là một cấu trúc kỹ thuật xây dựng như căn nhà, trung tâm tôn giáo, vv Các nhà có nền móng, tường, mái... bảo vệ con người và tài sản của mình từ tác động trực tiếp khắc nghiệt của thời tiết như mưa, gió, nắng gắt vv
 Các hoạt động xây dựng, lắp đặt, hoặc thiết kế bố trí...
 Kỹ thuật xây dựng các dinh thự, hoặc kiến trúc dân dụng..., như một ngôi nhà, nhà thờ, lâu đài, trường học, sân vận động,...

Xem thêm

 Nhà
 Cầu
 Tháp
 Tu viện
 Chỗ ở

Tham khảo

Công trình xây dựng

Bất động sản


title: (18741) 1998 WB6

text:
{{DISPLAYTITLE:(18741) 1998 WB6}}

(18741) 1998 WB6 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Seiji Ueda và Hiroshi Kaneda ở Kushiro, Hokkaidō, Nhật Bản, ngày 18 tháng 11 năm 1998.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 18001–19000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1998
Được phát hiện bởi Hiroshi Kaneda
Được phát hiện bởi Seiji Ueda
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Pseudostenophylax burmanus

text:
Pseudostenophylax burmanus là một loài Trichoptera thuộc họ Limnephilidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Động vật khu vực sinh thái Indomalaya
Pseudostenophylax


title: Harry Houdini

text:
Harry Houdini (tên khai sinh: Erik Weisz; sinh ngày 24 tháng 3 năm 1874 - mất ngày 31 tháng 10 năm 1926) là một người Mỹ gốc Hungary nổi tiếng với sự nghiệp ảo thuật trốn thoát, biểu diễn nhào lộn, diễn viên và nhà sản xuất phim về các màn trốn thoát giật gân của mình. Ông cũng là một người hoài nghi những màn trình diễn gian lận núp bóng dưới hình thức các hiện tượng siêu nhiên.

Harry Houdini sinh tại Budapest, Áo-Hungary. Nghề nghiệp: ảo thuật, người "thổi" đồ của người khác, biểu diễn nhào lộn, diễn viên, nhà sử học, nhà sản xuất phim, phi công và người bóc trần sự thật.
Ông qua đời ngày 31 tháng 10 năm 1926 (thọ 52 tuổi)
tại Detroit, Michigan.

Tham khảo

Người Mỹ gốc Hungary
Phi công Mỹ
Sinh năm 1874
Mất năm 1926
Người Budapest


title: Đội tuyển bóng đá quốc gia Việt Nam năm 2009

text:
Lịch và kết quả thi đấu của một số đội tuyển bóng đá quốc gia Việt Nam các cấp trong năm 2009. Đội tuyển quốc gia nam theo dự định sẽ được tập trung làm 4 đợt trong năm. Đợt một từ ngày mùng 6 cho đến ngày 22 tháng 1 để thi đấu vòng vòng loại Asian Cup 2011 gặp Liban và Trung Quốc; đợt hai từ ngày 26 tháng 5 cho đến mùng 1 tháng 6 để thi đấu một trận giao hữu quốc tế tại sân vận động Quốc gia Mỹ Đình; đợt ba từ ngày mùng 10 tháng 10 cho đến ngày mùng 2 tháng 11 để tham gia Cúp bóng đá Thành phố Hồ Chí Minh; đợt bốn từ ngày mùng 7 cho đến ngày 30 tháng 11 để thi đấu vòng vòng loại Asian Cup 2011 gặp Syria.

Đội tuyển Việt Nam

Đội tuyển U-23

Đội tuyển U-21

Đội tuyển U-19

Đội tuyển U-16

Đội tuyển Futsal

Đội tuyển nữ Việt Nam

Đội tuyển U-19 nữ

Đội tuyển U-16 nữ

Đội tuyển Futsal nữ

Cầu thủ khoác áo đội tuyển quốc gia trong năm
Cập nhật ngày 02 tháng 12 năm 2009.
Huấn luyện viên trưởng:  Henrique Calisto

|----- bgcolor="#B0D3FB"
| colspan="6" align="left" | Thủ môn

|----- bgcolor="#B0D3FB"
| colspan="6" align="left" | Hậu vệ

|----- bgcolor="#B0D3FB"
| colspan="6" align="left" | Tiền vệ

|----- bgcolor="#B0D3FB"
| colspan="6" align="left" | Tiền đạo

Cầu thủ được sử dụng từng trận

Ghi chú

2009
Bóng đá Việt Nam năm 2009


title: Dipropus rufiventris

text:
Dipropus rufiventris là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Champion mô tả khoa học năm 1895.

Chú thích

Tham khảo

Dipropus


title: Cloyes-sur-le-Loir

text:
Cloyes-sur-le-Loir là một xã thuộc tỉnh Eure-et-Loir trong vùng Centre-Val de Loire ở bắc trung bộ nước nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 105 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang mạng  (tiếng Pháp)

Xã của Eure-et-Loir


title: Protithona

text:
Protithona là một chi bướm đêm thuộc phân họ Tortricinae của họ Tortricidae.

Các loài
Protithona fugitivana Meyrick, 1883
Protithona potamias (Meyrick, 1909)
Protithona varia Meyrick, 1883

Xem thêm
Danh sách các chi của Tortricidae

Chú thích

Tham khảo

 tortricidae.com

Eucosmini


title: Hydaticus litigiosus

text:
Hydaticus litigiosus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Régimbart miêu tả khoa học năm 1880.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Hydaticus


title: Miguel Llobet

text:
Miguel Llobet (1878-1939) một nghệ sĩ guitar danh tiếng người Tây Ban Nha, ông được xem là học trò xuất sắc nhất trong việc thể hiện các tác phẩm chuyển soạn của người thầy, nhà soạn nhạc guitar lừng danh Francisco Tárrega. Không những kế thừa đầy đủ các kỹ thuật từ người thầy, Miguel Lobet còn được xem là người khai sinh ra kỹ thuật Tremolo cho các trình tấu của cây đàn guitar, điển hình là kỹ thuật Tremolo được ông đưa vào tác phẩm nổi tiếng Recuerdos de la Alhambra (tưởng nhớ cung điện Alhambra)

Tham khảo

Sinh năm 1878
Mất năm 1938
Nghệ sĩ guitar
Nhà soạn nhạc Tây Ban Nha
Nam nhạc sĩ thế kỷ 20


title: Oecetis aniruddha

text:
Oecetis aniruddha là một loài Trichoptera trong họ Leptoceridae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Chú thích

Tham khảo

Oecetis


title: Trophonopsis cuspidarioides

text:
Trophonopsis cuspidarioides là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Muricidae, họ ốc gai.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Trophonopsis