title: Haiti

text:
Haiti (; tiếng Pháp Haïti, ; tiếng Haiti: Ayiti), tên chính thức Cộng hòa Haiti ); (Tiếng Haiti: Repiblik Ayiti) (Tiếng Việt: Cộng hòa Ha-i-ti), là một quốc gia ở vùng biển Ca-ri-bê nói tiếng Creole Haiti- và tiếng Pháp. Cùng với Cộng hòa Dominicana, quốc gia này nằm ở đảo Hispaniola, trong quần đảo Đại Antilles. Ayiti (vùng đất núi cao) đã là tên Taíno hay Amerindian bản địa của phía tây núi non của hòn đảo. Điểm cao nhất quốc gia này là Pic la Selle, với độ cao . Tổng diện tích là 27.750 km² và thủ đô là Port-au-Prince.

Vị trí dân tộc, ngôn ngữ và lịch sử của Haiti độc đáo vì nhiều lý do. Đây là quốc gia độc lập đầu tiên ở Mỹ Latin, quốc gia do người da đen độc lập phi thực dân hóa đầu tiên trên thế giới, là quốc gia duy nhất mà sự độc lập một phần là nhờ cuộc nổi loạn nô lệ. Dù có mối liên hệ văn hóa với các láng giềng Hispano-Caribbe, Haiti là quốc gia độc lập chủ yếu sử dụng Pháp ngữ ở châu Mỹ, và là một trong hai quốc gia (cùng với Canada) với tiếng Pháp là ngôn ngữ chính thức.

Lịch sử

Tiền thuộc địa và giai đoạn thực dân Tây Ban Nha
Đảo Hispaniola, trong đó Haiti chiếm một phần ba phía tây, là một trong những hòn đảo Caribê có thổ dân Taíno - một nhánh của bộ tộc Nam Mỹ Arawak. Tên Taino cho toàn bộ đảo đã là Kiskeya. Người ta cho ràng người Taínos gọi phía tây hòn đảo là Ayiti, có nghĩa là "đất miền núi", và một phần của Ayiti họ gọi là Bohio, nghĩa là "làng giàu". Trong xã hội Taino ở quần đảo Caribê, các đơn vị lớn nhất của tổ chức chính trị đã được lãnh đạo bởi một Cacique, vì vậy thuật ngữ 'caciquedom' (tù trưởng)(caciquat trong tiếng Pháp, tiếng Tây Ban Nha là cacicazgo) cho các xã hội có tổ chức Taino, mà thường được gọi là "thủ lĩnh". Trước khi Christopher Columbus đến đây, đảo Hispaniola được chia cho các năm lãnh thổ của tù trưởng đã hình thành lâu dài: Marien, Xaragua, Maguana, Higuey, và Magua. Haiti ngày nay bao trùm gần như tất cả các lãnh thổ của hai lãnh thổ đầu tiên trong số này.

Haiti được nhà thám hiểm Cristobal Colon phát hiện ra vào năm 1492. Lúc đầu, Tây Ban Nha xâm chiếm phần phía Đông đảo La Espanola. Năm 1697, Tây Ban Nha nhượng lại cho Pháp phần phía Tây với tên gọi là Saint Domingue. Trong thế kỷ XVIII, Saint Domingue xuất khẩu đường, ca cao, cà phê và là thuộc địa thịnh vượng nhất của Pháp tại châu Mỹ.

Từ 1791 đến 1794, cách mạng giải phóng nô lệ nổ ra, đưa đến xoá bỏ hoàn toàn chế độ nô lệ ở Haiti. Năm 1794, Pháp chiếm lại toàn bộ đảo La Espanola. Từ 1801-1803, nhân dân Haiti nổi dậy dưới sự lãnh đạo lúc đầu của Toussaint Louverture và sau đó của Jacques Dessalines đánh bại đội quân Napoleon. Năm 1804, J. Dessalines lên ngôi Hoàng đế và tuyên bố Haiti độc lập. Từ nửa cuối thế kỷ XIX đến đầu thế kỷ XX, Haiti luôn bất ổn định chính trị, nhiều cuộc đảo chính đã xảy ra. Từ 1915 - 1934, Mỹ chiếm đóng Haiti. Sau khi Mỹ rút đi, Haiti lại rơi vào tình trạng bất ổn định. Năm 1957, François Duvalier trúng cử Tổng thống, thiết lập chế độ độc tài. Năm 1964, Duvalier xoá bỏ các đảng phái đối lập và tự xưng Tổng thống suốt đời. Năm 1971, Duvalier chết, con trai là Jean-Claude Duvalier lên thay.

Năm 1986, giới quân sự được Mỹ hậu thuẫn đảo chính lật đổ Jean-Claude Duvalier.

Năm 1990, trong cuộc tổng tuyển cử tự do đầu tiên, Jean Bertrand Aristide đắc cử Tổng thống nhưng bị giới quân sự đảo chính lật đổ (tháng 9 năm 1991).Trước đòn trừng phạt bao vây kinh tế của Tổ chức các Quốc gia châu Mỹ (OAS), Liên Hợp Quốc và Mỹ, nhằm đưa Aristide trở lại cầm quyền, tướng Raoul Cedras đã buộc phải ký thoả thuận với Aristide (7/1993), nhưng giới quân sự Haiti chống đối. Tháng 9 năm 1994, Mỹ can thiệp quân sự dưới danh nghĩa LHQ, đưa Tổng thống Aristide trở lại Haiti. Từ 1996 - 2000, Tổng thống René Preval (được Aristide ủng hộ) lên cầm quyền. Tháng 12 năm 2000, Aristide tái đắc cử Tổng thống (nhậm chức 7 tháng 2 năm 2001).

Đầu năm 2004, Haiti lại rơi vào khủng hoảng chính trị, Tổng thống Aristide một lần nữa bị lật đổ và đi lưu vong nước ngoài.

Thập niên 2000
Aristide tái đắc cử năm 2000. Nhiệm kỳ thứ hai của ông đã được đánh dấu bằng các cáo buộc tham nhũng. Năm 2004, một cuộc đảo chính bán quân sự đã lật đổ Aristide lần thứ hai. (Xem cuộc nổi dậy Haiti năm 2004) Aristide đã được Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ đưa đi khỏi nhà trong vụ mà ông mô tả là một vụ bắt cóc, và một thời gian ngắn ông được chính phủ Cộng hòa Nam Phi giữ (Mỹ quyết định đưa ông đến đó). Aristide được thả và sống lưu vong ở Nam Phi.

Boniface Alexandre tạm thời nắm quyền. Trong tháng 2 năm 2006, sau cuộc bầu cử đánh dấu bởi sự không chắc chắn và các cuộc biểu tình phổ biến, René Préval được bầu làm tổng thống.

Ủy ban ổn định của Liên Hợp Quốc ở Haiti (còn gọi là MINUSTAH) đã ở quốc gia này kể từ cuộc nổi loạn năm 2004 của Haiti. Vào năm 2010, ở Haiti đã có một trận động đất kinh hoàng gây thiệt hại nặng nề cho người dân nơi đây.

Chính trị

Theo chế độ Cộng hoà. Tổng thống là Nguyên thủ quốc gia. Thủ tướng là người đứng đầu Chính phủ. Quốc hội lưỡng viện gồm Thượng viện (27 thượng nghị sĩ được bầu trực tiếp với nhiệm kỳ 6 năm) và Hạ viện (83 hạ nghị sĩ được bầu trực tiếp với nhiệm kỳ 4 năm). Haiti theo chế độ đa đảng. Các đảng phái chính là: Đảng Fanmi Lavalas (FL), Liên minh hội tụ Dân chủ (CD).

Địa lý

Haiti nằm ở phía tây của đảo Hispaniola, hòn đảo lớn thứ nhì trong Đại Antilles. Haiti là quốc gia lớn thứ 3 trong vùng Caribe sau Cuba và Cộng hòa Dominica (Cộng hòa Dominica có cùng 360 km biên giới với Haiti). Điểm gần nhất của Haiti cách Cuba khoảng 80 km và có đường bờ biển dài thứ 2 () trong Đại Antilles, sau Cuba. Địa hình của Haiti bao gồm chủ yếu là núi non hiểm trở xen với vùng đồng bằng nhỏ ven biển và thung lũng sông.

Vùng phía bắc gồm khối núi phía bắc (Massif du Nord) và đồng bằng phía bắc (Plaine du Nord). Khối núi phía bắc là phần kéo dài của dãy núi trung tâm từ cộng hòa Dominicana. Nó bắt đầu ở biên giới phía đông của Haiti, phía bắc của sông Guayamouc, và kéo dài đến phía tây bắc xuyên qua bán đảo phía bắc. Các vùng đất thấp của Plaine du Nord nằm kéo dài theo ranh giới phía bắc với cộng hòa Dominicana, giữa Massif du Nord và Bắc Đại Tây Dương. Vùng trung tâm gồm hai đồng bằng và hai dãy núi. Cao nguyên trung tâm kéo dài dọc theo cả hai phía của sông Guayamouc, phía nam của Massif du Nord. Nó chạy từ đông nam đến tây bắc. Về phía tây nam của Cao nguyên trung tâm là Montagnes Noires, hầu hết phần phía tây của địa hình này nhập chung với Massif du Nord. Điểm cực tây của nó là mũi Carcasse.

Tôn giáo

Tôn giáo hiện nay của Haiti gồm có: Công giáo La Mã 80% dân số, Tin lành 16% (Baptist 10%, Phong trào Ngũ Tuần 4%, Giáo hội Cơ Đốc Phục Lâm 1%, khác 1 %), vô thần 1%, tôn giáo khác 3%.

Công giáo Rôma
Tương tự như phần còn lại của châu Mỹ La tinh, Haiti bị chiếm làm thuộc địa của cường quốc châu Âu theo Công giáo Rôma nên tôn giáo này cũng được mang đến đây. Hiện nay, đạo Công giáo được ghi nhận trong hiến pháp Haiti là quốc giáo chính thức, và từ 80 đến 85% người dân Haiti là người Công giáo. Giáo hoàng Gioan Phaolô II viếng thăm Haiti vào năm 1983.

Theo Giáo hội Công giáo Haiti, hiện tại nước này có 2 Tổng giáo phận, 8 giáo phận, 251 giáo xứ và khoảng 1500 giáo hạt. Các giáo sĩ địa phương có 17 giám mục (có 1 Hồng y là Chibly Langlois), 400 linh mục triều và 300 chủng sinh. Ngoài ra còn có 1.300 linh mục thuộc hơn 70 dòng tu và quân đoàn huynh đệ.

Trong trận động đất lịch sử năm 2010, nhà thờ chính tòa Port-au-Prince, một chủng viện, và một số văn phòng của Tổng giáo phận Port-au-Prince bị thiệt hại lớn trong trận động đất này. Trong số rất nhiều nạn nhân của nó có Tổng giám mục Joseph Serge Miot của Tổng giáo phận Port-au-Prince và nhiều chủng sinh cũng như em gái Hồng y Paulo Evaristo Arns của Brazil.

Tin Lành
Hiện nay, có một số giáo phái Tin Lành đang hoạt động tại Haiti. Giáo phái đông nhất là Anh giáo với 83.698 thành viên năm 2008.

Giáo phái thứ hai là Giáo hội Các Thánh hữu Ngày sau của Chúa Giêsu Kitô tuyên bố có hơn 18.000 thành viên và 42 chi hội ở Haiti.

Hồi giáo
Có một cộng đồng Hồi giáo nhỏ ở Haiti, chủ yếu cư trú tại Port-au-Prince, Cap-Haitien và vùng ngoại ô của nó. Lịch sử của Hồi giáo trên đảo Hispaniola (trong đó có 2 nước là Haiti và Cộng hòa Dominica) bắt đầu với những nô lệ được đem đến Haiti. Năm 2000, Nawoon Marcellus, một tín đồ Hồi giáo ở San Raphael, đã trở thành người Hồi giáo đầu tiên được bầu vào Viện đại biểu (Quốc hội) Haiti.

Bahá'í
Tôn giáo Bahá'í ở Haiti được truyền đến năm 1916 và là một trong những đảo quốc vùng Caribbean có số lượng đáng kể tín đồ tôn giáo này. Hội đồng tin thần Bahá'í địa phương đầu tiên của Haiti được thành lập vào năm 1942 tại Port-au-Prince. Năm 1961, Hội đồng tin thần Bahá'í quốc gia Haiti được thành lập. Theo ước tính hiện nay, đạo Baha'í có 21.000 tín đồ tại Haiti vào năm 2005.

Phân chia hành chính

Haiti được chia thành 10 tỉnh (department). Các tỉnh được chia như danh sách dưới đây, với tỉnh lỵ trong ngoặc đơn.

 Artibonite (Gonaïves)
 Centre (Hinche)
 Grand'Anse (Jérémie)
 Nippes (Miragoâne)
 Nord (Cap-Haïtien)
 Nord-Est (Fort-Liberté)
 Nord-Ouest (Port-de-Paix)
 Ouest (Port-au-Prince)
 Sud-Est (Jacmel)
 Sud (Les Cayes)

Các tỉnh được chia thành 41 huyện (arrondissement) và 133 xã (commune).

Kinh tế

Theo phần lớn cách đánh giá kinh tế, Haiti là nước nghèo nhất ở châu Mỹ. GDP danh nghĩa của nước này đạt 7,51 tỷ USD trong năm 2016, với GDP bình quân đầu người 825 USD, mức khoảng 2 $ / người / ngày, đứng thứ 142 thế giới và đứng thứ 4 khu vực Caribe..

Đây là một nước nghèo khó, một trong những nước nghèo và kém phát triển nhất thế giới. Các chỉ số so sánh xã hội và kinh tế cho thấy Haiti rơi xuống phía dưới mức các nước có thu nhập thấp đang phát triển (đặc biệt là ở bán cầu) kể từ những năm 1980. Haiti bây giờ đứng thứ 149 trên 182 quốc gia trong chỉ số phát triển con người của Liên Hợp Quốc (2006). Khoảng 80% dân số được ước tính đang sống trong cảnh nghèo đói trong năm 2003.. Hầu hết người dân Haiti sống trên dưới 2 USD mỗi ngày. Haiti có 50% dân số mù chữ,, và hơn 80% sinh viên tốt nghiệp đại học từ Haiti đã di cư, chủ yếu vào Hoa Kỳ.. Cité Soleil được xem là một trong những khu nhà ổ chuột tồi tệ nhất ở châu Mỹ,, [61] nhất của 500.000 cư dân của nó sống trong cảnh nghèo đói cùng cực nghèo đã buộc ít nhất 225.000 trẻ em ở các thành phố của Haiti vào chế độ nô lệ., làm việc như những đầy tớ rong các hộ gia đình mà không được trả lương.

Khoảng 66% của lao động Haiti làm việc trong lĩnh vực nông nghiệp, bao gồm chủ yếu là nông nghiệp tự túc quy mô nhỏ, nhưng hoạt động này chỉ chiếm 30% GDP. Các quốc gia đã trải qua quá trình ít tạo việc làm chính thức trong thập kỷ qua, mặc dù nền kinh tế không chính thức đang tăng. Xoài và cà phê là hai trong số các mặt hàng xuất khẩu quan trọng nhất của Haiti 1% số người giàu nhất Haiti có gần một nửa tài sản của đất nước. Haiti đã luôn được xếp hạng trong số các quốc gia tham nhũng nhiều nhất trên thế giới về Chỉ số nhận thức tham nhũng.Kể từ ngày "Papa Doc" Duvalier, chính phủ Haiti đã nổi tiếng về tham nhũng. Haiti độc tài "Baby Doc" Duvalier, Michelle vợ ông, và ba người khác được cho là đã lấy 504 triệu USD từ ngân quỹ công cộng Haiti giữa năm 1971 và 1986

Viện trợ nước ngoài chiếm khoảng 30-40% ngân sách quốc gia của chính phủ. Các nhà tài trợ lớn nhất là Hoa Kỳ - theo sau là Canada và Liên minh châu Âu cũng góp phần hỗ trợ . Từ năm 1990-2003, Haiti đã nhận được hơn 4 tỷ USD trong viện trợ. Riêng Hoa Kỳ đã cung cấp cho Haiti 1,5 tỷ USD viện trợ Venezuela và Cuba cũng đóng góp nhiều cho nền kinh tế Haiti, đặc biệt là sau khi các thỏa thuận liên minh đã được gia hạn trong năm 2006 và 2007. Trong tháng 1 năm 2010, Trung Quốc đã hứa viện trợ cấp 4,2 triệu USD cho hòn đảo bị động đất này còn Tổng thống Obama cam kết Mỹ hỗ trợ 100 triệu USD .
Viện trợ của Mỹ cho chính phủ Haiti đã bị cắt bỏ hoàn toàn trong giai đoạn 2001-2004 sau cuộc bầu cử năm 2000 bị tranh chấp và Tổng thống Aristide bị cáo buộc có các hành động xấu khác nhau . Sau sự ra đi của Aristide của năm 2004, viện trợ đã được phục hồi, và quân đội Brazil đã chỉ huy cấc hoạt động gìn giữ hòa bình của Liên Hợp Quốc tạiHaiti. Sau gần 4 năm suy thoái kết thúc vào năm 2004, nền kinh tế tăng 1,5% trong năm 2005 . Năm 2005 tổng nợ nước ngoài của Haiti đã lên đến 1,3 tỷ đô la Mỹ, tương ứng với một món nợ bình quân đầu người là 169 USD, so với mức nợ bình quân đầu người của Hoa Kỳlà 40.000 USD. Trong tháng 9 năm 2009, Haiti đã đáp ứng các điều kiện đặt ra của IMF và chương trình các quốc gia mắc nợ nặng nề của Ngân hàng Thế giới đủ điều kiện để hủy bỏ nợ nước ngoài .

Chú thích

Liên kết ngoài

 Sù chôp Haiti

Cộng hòa
Quốc gia vùng Caribe
Quốc gia Bắc Mỹ
Cựu thuộc địa của Pháp
Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Pháp
Quốc gia thành viên của Liên Hợp Quốc
Đại Antilles
Cựu thuộc địa Tây Ban Nha
Caribe Pháp
Mỹ Latinh
Quốc gia thành viên Cộng đồng Pháp ngữ
Nước kém phát triển
Quốc gia thành viên Cộng đồng Caribe
Quốc gia và vùng lãnh thổ Rôman
Khởi đầu năm 1804
Khởi đầu năm 1804 ở Bắc Mỹ
Đảo quốc


Danh sách 100 năm phim ca nhạc của Viện phim Mỹ (tiếng Anh: AFI's 100 Years of Musicals) là một trong các danh sách được Viện phim Mỹ (American Film Institute, viết tắt là AFI) lập ra nhân dịp kỉ niệm 100 năm ngày ra đời của nghệ thuật điện ảnh. Danh sách này bao gồm 25 bộ phim ca nhạc được coi là hay nhất của điện ảnh Mỹ, nó được công bố ngày 3 tháng 9 năm 2006.

Danh sách
# Singin' in the Rain (1952)
# Câu chuyện phía Tây (West Side Story, 1961)
# The Wizard of Oz (1939)
# The Sound of Music (1965)
# Cabaret (1972)
# Mary Poppins (1964)
# A Star Is Born (1954)
# My Fair Lady (1964)
# An American in Paris (1951)
# Meet Me in St. Louis (1944)
# The King and I (1956)
# Chicago (2002)
# 42nd Street (1933)
# All That Jazz (1979)
# Top Hat (1935)
# Funny Girl (1968)
# The Band Wagon (1953)
# Yankee Doodle Dandy (1942)
# On the Town (1949)
# Grease (1978)
# Seven Brides for Seven Brothers (1954)
# Người đẹp và quái vật (Beauty and the Beast, 1991)
# Guys and Dolls (1955)
# Show Boat (1936)
# Moulin Rouge!'' (2001)

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Danh sách trên trang web chính thức của AFI

phim ca nhạc
Danh sách phim
Phim ca nhạc Mỹ


title: Eleutherodactylus vertebralis

text:
Eleutherodactylus vertebralis là một loài ếch trong họ Leptodactylidae. Chúng là loài đặc hữu của Ecuador.
Môi trường sống tự nhiên của nó là các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và sông. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.

Nguồn
 Coloma, L.A., Ron, S., Almeida, D. & Yánez-Muñoz, M. 2004. Eleutherodactylus vertebralis. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 7 năm 2007.

Tham khảo

vertebralis
Động vật lưỡng cư Ecuador


title: Halictus graecus

text:
Halictus graecus là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Blüthgen mô tả khoa học năm 1933.

Chú thích

Tham khảo

Halictus
Động vật được mô tả năm 1933


title: Trirhabda dilatipennis

text:
Trirhabda dilatipennis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Jacoby miêu tả khoa học năm 1886.

Chú thích

Tham khảo

Trirhabda


title: Lethrinops gossei

text:
Lethrinops gossei là một loài cá thuộc họ Cichlidae. Nó là loài đặc hữu của Malawi. Môi trường sống tự nhiên của chúng là hồ nước ngọt.

Chú thích

Tham khảo

 Kasembe, J. 2005. Lethrinops gossei. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập ngày 4 tháng 8 năm 2007.

Động vật Malawi
Lethrinops


title: Platycrepidius boucardi

text:
Platycrepidius boucardi là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Salle miêu tả khoa học năm 1873.

Chú thích

Tham khảo

Platycrepidius


title: Limonia procericornis

text:
Limonia procericornis là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Limonia (Limoniidae)
Limoniidae ở vùng Australasia


title: Long Hải, Chương Châu

text:
Long Hải (tiếng Trung: 龙海区, Hán Việt: Long Hải khu) là một quận thuộc thành phố Chương Châu, tỉnh Phúc Kiến, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận có 1 nhai đạo, 11 trấn, 1 hương và 1 hương dân tộc.

Tham khảo

Đơn vị cấp huyện Phúc Kiến
Chương Châu


title: Dammarie-sur-Saulx

text:
Dammarie-sur-Saulx  là một xã thuộc tỉnh Meuse trong vùng Grand Est đông nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 246 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Dammariesursaulx


title: Lasioglossum chalcochiton

text:
Lasioglossum chalcochiton là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Vachal mô tả khoa học năm 1911.

Chú thích

Tham khảo

Lasioglossum
Động vật được mô tả năm 1911


title: Durango (bang)

text:
Durango (phát âm tiếng Tây Ban Nha: [duˈɾaŋɡo]) là một trong 31 bang, cùng với Quận liên bang, là 32 thực thể Liên bang của México. Bang này nằm ở tây bắc Mexico. Với dân số 1.632.934, Durango có mật độ dân số thấp thứ hai ở Mexico, chỉ sau Baja California Sur. Thành phố Victoria de Durango là thủ phủ của bang.

Chú thích

Liên kết

  Durango State Government
 Film Commission Durango
  Durango thousands of pictures of local rural communities
 John P. Schmal, "The history of indigenous Durango"  detailing the series of revolts
  Territorial Division (legal text)

Bang của México


title: Paul A. Baran

text:
Paul A. Baran (sinh 8 tháng 12 năm 1910, tại Mykolaiv (cũng phát âm là Nikolayev), Đế quốc Nga, ngày nay là Ukraina – mất 26 tháng 3 năm 1964, tại Palo Alto, California, Hoa Kỳ) là một nhà kinh tế học trường phái Marx có tiếng ở Hoa Kỳ. Năm 1951 Baran trở thành giáo sư chính thức tại Đại học Stanford và Baran chỉ giảng dạy về Kinh tế học Marx tại Hoa Kỳ cho đến khi ông qua đời vào năm 1964. Baran viết The Political Economy of Growth vào năm 1957 và đồng tác giả cuốn Monopoly Capital với Paul Sweezy.

Chú thích

Liên kết ngoài
The Neo-Marxian Schools
Economic Development
The Commitment of the Intellectual by Paul Baran, Monthly Review, May 1961

Sinh năm 1910
Mất năm 1964
Nhà kinh tế học Mỹ
Người Mỹ gốc Ukraina
Cựu sinh viên Đại học Harvard
Người Mỹ theo chủ nghĩa Marx
Nhà lý luận Mác-xít
Sinh năm 1909


title: Émerchicourt

text:
Émerchicourt là một xã ở tỉnh Nord trong vùng Hauts-de-France, Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Nord

Tham khảo

 INSEE commune file

Emerchicourt


title: Dụng cụ đo cơ khí

text:
Dụng cụ đo cơ khí là dụng cụ dùng để đo đạc, kiểm tra các thông số chế tạo nhằm đảm bảo độ tin cậy, an toàn khi sử dụng của các chi tiết và máy móc cơ khí. Các thống số cần kiểm tra như: Kích thước, khe hở, độ sâu, độ cao, tính đồng nhất của vật liệu chế tạo chi tiết cơ khí, khả năng dẫn điện, khả năng chịu lực nén, kéo, xoắn, đo chân không, đo áp suất, đo nhiệt độ...Tùy theo các loại máy móc và chi tiết cơ khí được ứng dụng ở các môi trường khác nhau, sẽ đòi hỏi dụng cụ đo cơ khí chuyên dùng có tính chính xác khác nhau để đảm bảo được độ an toàn khi máy móc cơ khí hoạt động.

Các dụng cụ đo kích thước cơ bản
 Thước Kẹp dùng đo kích thước như chiều dài, rộng của chi tiết hình trụ, vuông hay đo đường kính trong, đường kính ngoài của các chi tiết dạng lỗ. Có rất nhiều loại thước tùy theo yêu cầu khoảng đo hay độ chính xác là bao nhiêu mà ta đưa ra cách chọn cho phù hợp.
 Panme dùng để đo đường kính các chi tiết hình trụ hay dạng ống. Panme có độ chính xác cao

Ngày nay có nhiều loại thước cặp và Panme cho ta lựa chọn từ dạng cơ tới loại điện tử hiển thị số đảm bảo độ chính xác cao phù hợp với các tiêu chuẩn ISO trên thế giới. Thao tác sử dụng dễ dàng, phù hợp với môi trường nhiệt độ ở Việt Nam được cung cấp bởi các hãng nổi tiếng trên thế giới.

Panme cơ hay Panme điện tử để đo kích thước của một vật có dạng hình học đối xứng và dùng cân kỹ thuật để đo khối lượng của vật đó. Trên cơ sở các phép đo này có thể nhận định thể tích và khối lượng riêng của vật. Đồng thời, tính toán sai số của các phép đo trực tiếp và gián tiếp

 Thước đo độ sâu dùng đo độ sâu của một chi tiết, hay độ sâu của rãnh, bậc ren trong các chi tiết ở động cơ thiết bị cơ khí...
...

Các dụng cụ đo dung sai hình dáng
 Khối V là dụng cụ dùng để định vị để đo độ đảo, độ song song, độ đồng tâm... của chi tiết khi quay.
 Chân què là đầu đo tì sát vào bề mặt chi tiết, được gắn với một đồng hồ có độ chính xác cao. Chân què và khối V thường được kết hợp chế tạo liền nhau để đo dung sai hình dáng.

Các dụng cụ đo độ cứng, độ bền
Độ cứng, độ bền, độ dai va đập... trong cơ khí được đo bằng các máy đo chuyên dụng.

Tham khảo

Cơ khí
Dụng cụ đo lường


title: Cerophysella tonkinensis

text:
Cerophysella tonkinensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Laboissiere miêu tả khoa học năm 1930.

Chú thích

Tham khảo

Cerophysella
Côn trùng Việt Nam


title: Gueugnon

text:
Gueugnon là một xã ở tỉnh Saône-et-Loire, Pháp. Xã có nhà máy thép Ugine Gueugnon, do Arcelor quản lý. Đô thị kết nghĩa của Gueugnon là Otterberg, Đức.

Thông tin nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 1999 này có dân số  người. Dân số năm 2006 ước khoảng  người.

Xem thêm
 FC Gueugnon
Xã của tỉnh Saône-et-Loire

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang mạng chính thức

Xã của Saône-et-Loire


title: Hyalopsyche palpata

text:
Hyalopsyche palpata là một loài Trichoptera trong họ Dipseudopsidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Tham khảo

Trichoptera ở vùng nhiệt đới châu Phi
Hyalopsyche


title: Leptocerus neavei

text:
Leptocerus neavei là một loài Trichoptera trong họ Leptoceridae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Tham khảo

Chú thích

Trichoptera ở vùng nhiệt đới châu Phi
Leptocerus


title: 9 TCN

text:
Năm 9 TCN là một năm trong lịch Julius.

Sự kiện

Sinh
 Hán Bình Đế, vị vua thứ 13 nhà Tây Hán của Trung Quốc (mất 5 CN)

Mất

Tham khảo

Năm 9 TCN


title: Grugliasco

text:
Grugliasco là một đô thị ở tỉnh Torino trong vùng Piedmont, có vị trí cách khoảng 9 km về phía tây của Torino, nước Ý.

Grugliasco giáp các đô thị: Torino, Collegno, và Rivoli.

Quá trình biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.comune.grugliasco.to.it

Đô thị tỉnh Torino
Thành phố và thị trấn ở Piemonte


title: Chung kết Cúp C1 châu Âu 1979

text:
Trận chung kết Cúp C1 châu Âu năm 1979 là trận chung kết thứ hai mươi tư của Cúp các đội vô địch bóng đá quốc gia châu Âu, ngày nay là UEFA Champions League. Đây là trận đấu giữa Nottingham Forest F.C. của Anh và Malmö FF của Thụy Điển trên Sân vận động Olympic, München vào ngày 30 tháng 5 năm 1979. Với chiến thắng 1–0, Nottingham Forest lần đầu tiên giành Cúp C1 châu Âu.

Đường đến trận chung kết

Chi tiết trận đấu

Xem thêm
Cúp C1 châu Âu 1978-79

Tham khảo

Liên kết ngoài
Mùa giải 1978-79 trên trang chủ của UEFA
Cúp C1 châu Âu trên trang chủ của RSSSF

Chung kết Cúp C1 châu Âu
Chung kết Cúp C1 châu Âu 1979
Chung kết Cúp C1 châu Âu 1979
1979


title: Lễ cấm bản

text:
Lễ cấm bản tiếng Hà Nhì gọi gạ ma thú là một nghi lễ của đồng bào dân tộc Hà Nhì, bản Mé Gióng, Ka Lăng, Mường Tè, Lai Châu.

Thời gian
Lễ diễn ra vào tháng 2 âm lịch, với nhiều lễ nghi, tiệc rượu thể hiện đời sống tâm linh, tính cộng đồng làng bản sâu sắc, trong thời gian 5 ngày.
bà con đã thực hiện 14 lễ nghi.

Ngày đầu tiên (ngày con hổ)
Cúng thần rừng, thần núi tại khu rừng cấm của bản. Tất cả trai tráng lực lưỡng tập trung mang lợn, xôi, gà lên cúng thần để tạ ơn các vị thần năm qua đã che chở cho dân bản được khỏe mạnh, an lành, cây quả tốt tươi. Cũng là để cầu cho năm tới cây trồng, vật nuôi được sinh sôi nảy nở, phù hộ cho dân bản săn được con hưu, con nai…

Chuẩn bị trang phục cho ngày lễ, sau khi cúng xong, dân bản chia mỗi gia đình ít thịt về làm lễ tại gia, do người phụ nữ chịu trách nhiệm cúng và hưởng lễ. Trai tráng, đàn ông thì ở lại khu rừng già ăn uống, chúc tụng nhau sang năm mới đi nương, đi rừng được các vị thần phụ hộ, săn bắn được nhiều thú.

Ngày thứ hai cúng Cá Tu Tu (cúng chó)
Được tổ chức ngay đầu bản và có đầy đủ dao, rựa, cung tên… những công cụ thường ngày bên bà con mỗi khi đi rừng, đi nương. Đây được coi là nghi lễ khá hoàn chỉnh, vị thần Cá Tu Tu có nhiệm vụ bảo vệ an ninh trật tự của bản, chống trộm cắp, không cho thú dữ vào bản cắp gia súc, gia cầm.

Giã gạo làm bánh, sau khi thịt chó, dân bản lấy 4 chân chó và làm biểu tượng con diều hâu bị buộc chân treo lên đầu bản và cuối bản thể hiện rằng đã có thần Cá Tu Tu bảo vệ, thú dữ không thể vào bản được.

Ngày thứ ba
Người phụ nữ dậy sớm đồ xôi, làm bánh dầy. Vui chơi trong những ngày lễ, người phụ nữ Hà Nhì lộng lẫy với những bộ trang phục rực sắc màu, tổ chức múa hát, chơi đánh cầu lông gà.

Trai tráng chuẩn bị mổ lợn
Người Hà Nhì rất hiếu khách, ngày kết thúc lễ, tiễn chúng tôi đến mó nước đầu bản, mọi người ai cũng rưng rưng nước mắt: à Pa Pi Po – mạnh khỏe nhé, nhớ mùa lễ năm sau lại về với dân bản.

Trong các ngày thứ tư, năm
Thực hiện các nghi lễ nghi còn lại: cúng thần mó nước, thần lửa, thần thổ địa, thần gió, ném cơm vàng…

Các nghi thức sau mỗi lễ
Sau các buổi lễ, các gia đình đều nhiệt tình mời khách về gia đình mình thưởng thức rượu ngô nếp thơm lừng được chưng cất từ trước, cơm nếp đồ, bánh dầy được mang ra. Theo quan niệm từ đời trước, gia đình nào có nhiều khách đến nhà chơi, năm đó làm ăn thuận lợi, gặp nhiều nay mắn. Sau bữa ăn, mọi người vo tròn cơm nếp ném vào nhau với mong muốn năm sau thóc gạo dư thừa. Ai ném trúng vào người khác, năm đó không bị ốm đau, đi săn sẽ được con thú, đi làm nương sẽ có hạt thóc hạt ngô. Thanh niên thì ném nhau để tìm bạn tình, vợ chồng ném nhau sẽ gắn bó keo sơn, con đàn cháu đống, đời đời không lìa xa nhau…

Tham khảo

Liên kết ngoài
Nhộn nhịp ngày cấm bản

Nghi lễ của người Hà Nhì


title: Repens

text:
Repens là một chi bướm ngày thuộc họ Bướm nâu.

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Moncini


title: Tiphobiosis hinewai

text:
Tiphobiosis hinewai là một loài Trichoptera trong họ Hydrobiosidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Chú thích

Tham khảo

Tiphobiosis


title: Daewoo Lanos

text:
Daewoo Lanos là một loại xe nhỏ sản xuất bởi nhà sản xuất ô tô Hàn Quốc Daewoo Motors từ năm 1997 đến năm 2002, và từ năm 1997 đến năm 2008 được sản xuất theo giấy phép bởi Fabryka Samochodów Osobowych (FSO) tại Ba Lan, được đưa ra thị trường dưới tên FSO Lanos, và được lắp ráp tại Ukraina ở các hình thức chuyển đổi được gọi là Daewoo Sens và Chevrolet Lanos. Trong một thời gian ngắn, nó cũng được lắp ráp bởi TagAZ ở Nga, đưa ra thị trường với tên gọi Doninvest Assol. Lanos được thiết kế bởi Giorgetto Giugiaro và có các kiểu thân - 3 cửa và 5 cửa hatchbacks và một phiên bản 4 cửa sedan. Lano được thiết kế để thay thế Daewoo Nexia trong dòng xe của Daewoo và nó lại được thay thế bởi Daewoo Kalos.

Phát triển
Năm 1992, Daewoo giải tán liên doanh của họ với General Motors, và đồng thời một quyết định được đưa ra độc lập phát triển những thay thế tạm thời cho các sản phẩm Daewoo Motors, dựa trên các model của General Motors cũ. Chương trình phát triển Lanos được chính thức khởi động mùa thu năm 1993, với mục tiêu tạo ra một chiếc xe thay thế cho Daewoo Nexia như một chiếc xe gia đình nhỏ của Daewoo.

Dự án bắt đầu với một cuộc nghiên cứu so sánh các mẫu từ 20 nhà sản xuất khác nhau, với Toyota Tercel, Opel Astra và Volkswagen Golf được chấm điểm có tính cạnh tranh cao nhất. Bốn studio thiết kế được giao hợp đồng cung cấp mô hình đất sét thể hiện các ý tưởng của họ cho kiểu dáng của model mới. Thiết kế của Giorgetto Giugiaro đã được lựa chọn, và Italdesign được giao hợp đồng phát triển bề ngoài và kiểu nội thất bên trong. Phần kỹ thuật của dự án được tiến hành đồng thời bởi trung tâm phát triển của Daewoo cũng như bởi các nhà cung cấp và các nhà thầu, những bên tham gia vào việc phát triển các thành phần riêng biệt. Trong số này gồm có AC Rochester (cấu thành động cơ), Delco Chassis Division (phanh, gồm ABS), GM Powertrain (truyền động tự động), Italdesign (thân, phân tích cấu trúc, điện, chế tạo nguyên mẫu), PARS Passive Rückhaltesysteme GmbH (túi khí) và Porsche (xe ý tưởng — nghiên cứu, phân tích cấu trúc, các cấu thành hệ thống treo và phanh, và giám sát sản xuất thử nghiệm).

Tới cuối năm 1995, 150 nguyên mẫu đã được sản xuất (cho ba kiểu thân). Chương trình phát triển gồm nhiều cuộc thử nghiệm ở nhiều nơi. Thử nghiệm an toàn gồm tính ổn định ở tốc độ cao và thử nghiệm tuổi thọ tại Anh và thử nghiệm phanh tại Großglockner ở Áo. Thử nghiệm nhiệt độ thấp được tiến hành ở Canada, Thuỵ Điển (Arjeplog) và Nga (Moskva, Khabarovsk), trong khi những thử nghiệm nhiệt độ cao diễn ra tại Mỹ (Thung lũng Chết), Oman (Nizwa), Australia (Alice Springs), Tây Ban Nha (Barcelona) và Italia (Nardò). Chương trình hoàn thành trong một thời gian đáng ngạc nhiên chỉ 30 tháng từ khi việc bắt đầu chế tạo những chiếc Lanos sedan trên quy mô lớn được phê chuẩn cho thị trường Hàn Quốc. Việc sản xuất cho thị trường châu Âu bắt đầu năm 1997.).

Các chi tiết kỹ thuật
Những chiếc xe được trang bị các động cơ GM Family 1 D-TEC I4 từ 1.5 L (1549 cc) SOHC đến 1.6 L (1598 cc) DOHC. Tại Anh Quốc và nhiều nước châu Âu (như Italia,Pháp hay Áo) cũng có các model E-TEC 1.4 (1349 cc) và 1.6 (1598 cc). Hệ thống treo được sản xuất dựa trên hệ thống treo của Daewoo Nexia, như được sử dụng trên chiếc Vauxhall/Opel Astra Mk2 GTE.

Bốn model sản xuất là S, SE, SE Plus, SX, và sau này là, model SPORT. S là model căn bản không có bất kỳ đặc tính tiêu chuẩn nào (như đầu CD hay cửa sổ điện). SE chỉ hơi tiến bộ hơn model S cơ bản. Tuy nhiên, model SX thường có một đầu CD, radio, và đầu cassette cùng với cửa sổ điện, gương bên điện, và đèn sương mù. Một số model SX thậm chí có chức năng chống nắng dù không nhiều. Trong những năm cuối của dòng Lanos, các model SE và SX bị bỏ đi và được thay thế bởi một kiểu mới được gọi là SPORT (2001-2002). SPORT có nhiều đặc điểm tương tự với SX, nhưng cũng gồm có ghế da đỏ/đen, và một dash trim kim loại bạc. Tương tự, model SPORT có các nút điều khiển cửa sổ ở trên cửa chứ không phải ở thanh điều khiển trung tâm (như ở kiểu sản xuất trước).

Lắp ráp bên ngoài Hàn Quốc
Các bộ phụ tùng CKD đã được cung cấp cho nhà máy sản xuất ô tô Ba Lan FSO, nhà máy ZAZ của Ukraina và TagAZ của Nga (nơi nó được bán trong một thời gian ngắn với tên gọi Doninvest Assol).

Từ năm 2002, ZAZ trang bị một số bộ phụ tùng với một động cơ MeMZ-307 sản xuất trong nước và bán phiên bản này dưới tên gọi Daewoo Sens; điều này tiếp tục với sự bắt đầu sản xuất ở mức độ cao nhất model T150. Năm 2004, ZAZ đã chấp nhận khung gầm Lanos để sản xuất ở mức độ cao nhất và lắp đặt các dây chuyền hàn và sơn mới. Phiên bản nâng cấp được gọi là ZAZ Lanos (model nội bộ T150). Các động cơ vẫn được GM Daewoo cung cấp, dù ZAZ hiện đang tìm cách có được công nghệ động cơ hiện đại. ZAZ đang bán Lanos như ZAZ Sens. Cái tên "Sens" được sử dụng trên các model tiền nâng cấp.

Từ tháng 1 năm 2005, những chiếc Lanos sản xuất tại Ba Lan bắt đầu được bán dưới tên FSO.

Năm 2005, General Motors đã ký hợp đồng với ZAZ cung cấp các model Lanos lắp ráp tại Ukraina cho thị trường Nga, để được miễn phí nhập khẩu, nhờ một thoả thuận quốc tế, và bán thông qua mạng lưới đại lý của GM. Việc bán Chevrolet Lanos sedan bắt đầu tại Nga tháng 11 năm 2005. Nhãn hiệu Chevrolet được dùng để cạnh tranh hiệu quả với Dacia Logan được sản xuất tại România.

Năm 2006, một biến thể panel van của ZAZ Lanos đã được giới thiệu.

Từ cuối năm 1998 nhà máy GM Ai Cập tại quận 6 tháng 10 đã khởi động dây chuyền của Daewoo Lanos ở cả phiên bản 4 cửa và 5 cửa, mẫu 4 cửa có hai phiên bản:

1- Model S được trang bị đầy đủ mọi tuỳ chọn cộng một bộ truyền động tự động
2- Model SX có điều hoà, tay lái trợ lực và radio cassette cộng một bộ truyền động bằng tay

Phiên bản 5 cửa hatchback có với mọi tuỳ chọn và bộ truyền động tay, nó cũng được gọi là Daewoo "Juliet" ở Ai Cập.

Gần cuối năm 2000 Lanos được giới thiệu với một thiết kế phía sau và một lưới tản nhiệt trước mới, nó được gọi là "Lanos II" ở thị trường này và có một phiên bản SE với mọi tuỳ chọn công một bộ truyền động bằng tay. Phiên bản truyền động tự động đã bị ngừng lại một thời gian ngắn sau khi "Lanos II" được giới thiệu.

Tháng 11 năm 2008, GM Ai Cập bắt đầu bán Chevrolet Lanos. Chiếc xe được sản xuất trong nhà máy tại quận 6 tháng 1o và về cơ bản là một chiếc Daewoo Lanos với một logo Chevrolet.

Bán hàng tại Australia và Bắc Mỹ
Lanos cuối cùng đã bị loại bỏ sau năm 2002, được thay thế trên toàn thế giới bởi Daewoo Kalos. Daewoo đã ngừng hoạt động tại Bắc Mỹ. Sau khi GM mua lại Daewoo để trở thành GMDAT, Chevrolet bắt đầu nhập khẩu Daewoo Kalos, đổi tên lại thành Aveo cho thị trường Bắc Mỹ bắt đầu với MY2004.

Các model năm 2001 và 2002 có một đặc điểm lạ là các đèn sau của chúng không đối xứng với đèn lùi phía trái và đèn sương mùa phía phải. Một vị trí đèn sương mù/lùi như vậy có thể thấy trên model 2005 của xe Toyota Vitz/Yaris.

An toàn
Tại Australia, những chiếc Daewoo 1997-2003 đã được đưa vào bảng Xếp hạng An toàn Xe cũ 2006 ở mức bảo vệ cho những người ngồi trong "kém hơn trung bình" trong trường hợp xảy ra va chạm.

Châu Âu: các model nhận được vị trí sau của European New Car Assessment Program (Euro NCAP) 1998:
 Hành khách người lớn: , điểm 17
 Người đi bộ: , điểm 11 (xếp hạng trước 2002)

Trong các thí nghiệm va chạm do ANCAP tiến hành năm 1998 theo các quy định của EuroNCAP RHD Lanos 3 cửa hatchback cho thấy tính năng kém, ghi 0.31 trong số 16 trong thử nghiệm va chạm phía trước và 6.98 trong số 16 trong thử nghiệm va chạm bên cạnh.

Tạp chí Nga Autoreview đã thử nghiệm LHD Chevrolet Lanos T150 sedan do ZAZ sản xuất năm 2006. Nó ghi được 10.5 trên 16 điểm về va chạm phía trước.

Tham khảo

Liên kết ngoài

DaewooTech.com  - Friendly forum (English speaking) for Daewoo owners.
Lanos-Club (Ukraine)
Ukrainian Lanos Club

Lanos
Xe dẫn động bánh trước
Xe nhỏ gia đình Euro NCAP
Xe thập niên 1990
Xe thập niên 2000
Xe được giới thiệu năm 1997
Hatchback


title: Burla

text:
Burla là một thị xã và là nơi đặt ủy ban khu vực quy hoạch (notified area committee) của quận Sambalpur thuộc bang Orissa, Ấn Độ.

Địa lý
Burla có vị trí  Nó có độ cao trung bình là 173 mét (567 foot).

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Burla có dân số 39.188 người. Phái nam chiếm 52% tổng số dân và phái nữ chiếm 48%. Burla có tỷ lệ 74% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 81%, và tỷ lệ cho phái nữ là 66%. Tại Burla, 11% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Orissa


Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Nam Định là một trong sáu Đại học Sư phạm Kỹ thuật của cả nước - đào tạo kỹ thuật lấy ứng dụng làm trọng tâm để giảng dạy, có chức năng đào tạo kỹ sư công nghệ và giáo viên kỹ thuật. Được đánh giá là một trong những trường đại học kỹ thuật đầu ngành tại Vùng Đồng bằng sông Hồng Việt Nam. Trường đồng thời là trung tâm nghiên cứu khoa học kỹ thuật và chuyển giao công nghệ lớn của miền Bắc Việt Nam. Tiền thân của trường là Trường Cao đẳng Sư phạm kỹ thuật Nam Định.

Các khoa và Bộ môn
Khoa Công nghệ thông tin
Khoa Cơ khí
Khoa Điện - Điện tử
Khoa Sư phạm kỹ thuật
Khoa Khoa học cơ bản
Khoa Tại chức
Khoa Kinh tế
Khoa Ngoại ngữ
Khoa Lý luận chính trị
Bộ môn Giáo dục thể chất - Quốc phòng

Lịch sử phát triển

Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Nam Định tiền thân là Trường Trung học Công nghiệp Nam Hà được thành lập theo quyết định số 1263 BCNN/KB-1 ngày 21 tháng 12 năm 1966 của Bộ Công nghiệp nặng, có nhiệm vụ đào tạo cán bộ trung cấp kỹ thuât.
Năm 1971 Trường thuộc Tổng cục Đào tạo công nhân kỹ thuật theo quyết định số 171/TTg ngày 16 tháng 6 năm 1971 của Thủ tướng Chính phủ, làm nhiệm vụ đào tạo giáo viên dạy nghề.
Năm 1978 Trường thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo, tiếp tục làm nhiệm vụ đào tạo, bồi dưỡng giáo viên dạy nghề.
Từ ngày 1 tháng 7 năm 1998 Trường thuộc Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội, tiếp tục làm nhiệm vụ đào tạo, bồi dưỡng giáo viên dạy nghề.
Từ năm 1992 theo quyết định số 1395/TH-DN ngày 13/7/1992 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo, Trường được phép đào tạo thí điểm GVDN trình độ cao đẳng.
Từ tháng 5/1999 Trường Cao đẳng Sư phạm Kỹ thuật Nam Định được thành lập trên cơ sở Trường Sư phạm Kỹ thuật 2 Nam Định theo quyết định số 130/1999/QĐ-TTg ngày 28/05/1999 của Thủ tướng Chính phủ, chính thức nhận nhiệm vụ đào tạo GVDN trình độ cao đẳng.
Ngày 05 tháng 01 năm 2006 Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Nam Định được thành lập theo quyết định số 05/2006/QĐ-TTg ngày 5 tháng 1 năm 2006 của Thủ tướng Chính phủ trên cơ sở nâng cấp Trường Cao đẳng Sư phạm Kỹ thuật Nam Định. Trường là đơn vị trực thuộc Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội; chịu sự quản lý nhà nước về giáo dục - đào tạo của Bộ Giáo dục và Đào tạo chịu sự quản lý về hành chính theo lãnh thổ của UBND tỉnh Nam Định.
Trải qua 54 năm xây dựng và phát triển, trường đã đào tạo và bồi dưỡng hàng vạn cán bộ kỹ thuật, giáo viên dạy nghề, công nhân kỹ thuật phục vụ có hiệu quả cho ngành dạy nghề và các ngành kinh tế quốc dân khác trong phạm vi cả nước. Trường đã khắc phục khó khăn lỗ lực phấn đấu vươn lên, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, đã được Nhà nước ghi nhận bằng những phần thưởng cao quý:

~ Huân chương Độc lập hạng Ba (năm 2011)
~Huân chương Lao động hạng Ba (năm 1986)
~Huân chương Lao động hạng Nhì (năm 1996)
~Huân chương Lao động hạng Nhất (năm 2000)
~Huân chương Lao động hạng Ba tặng cho ĐTNCSHCM (năm 2001)

Chú thích

Liên kết ngoài
Trang web chính thức của Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Nam Định
Trang mạng xã hội về Tuyển sinh của trường Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Nam Định

Sư phạm Kỹ thuật Nam Định
Sư phạm Kỹ thuật Nam Định
Nam
Trường đại học ứng dụng và thực hành
Huân chương Độc lập hạng Ba
Huân chương Lao động hạng Ba
Huân chương Lao động hạng Nhì
Huân chương Lao động hạng Nhất
Sư phạm Kỹ thuật Nam Định
Nam Định


title: Quận 6 (định hướng)

text:
Quận 6 có thể là:

 Quận 6, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam.
 Quận 6, Paris, Pháp.
 Quận 6, Lyon, Pháp.
 Quận 6, Marseille, Pháp.
 Quận 6, Québec, Canada.
 Quận 6, Roma, Ý.


title: Leiostola

text:
Leiostola là một chi bướm đêm thuộc họ Erebidae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Erebidae


title: Doãn Hoàng Giang

text:
Doãn Hoàng Giang (2 tháng 8 năm 1938 – 16 tháng 1 năm 2023), còn có tên khác là Doãn Đức Viên, quê thị trấn Phát Diệm huyện Kim Sơn tỉnh Ninh Bình, Chủ tịch Hội đồng nghệ thuật ban Chấp hành hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam khoá VI (từ tháng 12 năm 2004), là một đạo diễn sân khấu đương đại nổi tiếng của Việt Nam, người đi đầu trong việc cách tân sân khấu chèo.

Tiểu sử
Gốc tích Doãn Hoàng Giang thuộc dòng họ Doãn xã Song Lãng huyện Vũ Thư tỉnh Thái Bình, của An Tây mưu lược tướng Doãn Uẩn và Đệ Tam giáp Tiến sĩ xuất thân Doãn Khuê - hai danh thần nhà Nguyễn (là cháu 5 đời). Ông thuộc thế hệ khóa 1 của trường Sân khấu điện ảnh, cùng với các nghệ sĩ sân khấu nổi tiếng như: Trọng Khôi, Doãn Châu, Văn Hiệp, Phạm Thị Thành ...

Ông qua đời ngày 16 tháng 1 năm 2023 tại Hà Nội, hưởng thọ 84 tuổi.

Các tác phẩm sân khấu đã đạo diễn
 Hà My của tôi, thể loại kịch nói
 Bài ca Điện Biên
 Nàng Sita, thể loại hát chèo
 Hoa khôi dạy chồng, thể loại hát chèo
 Hoàng hậu Ba tư, thể loại cải lương
 Đức Thánh Trần - linh hồn Đại Việt
 Nữ tướng Lê Chân, thể loại cải lương
 Nhân danh công lý
 Vòng xoáy, thể loại kịch nói, kịch bản Hữu Ước.
 Tổng đạo diễn tuần liên hoan sân khấu mang tên: "Liên hoan nửa thế kỷ sân khấu", nhân sinh nhật lần thứ 50 Sân khấu Việt Nam, tháng 8 năm 2007.

Chú thích

Liên kết ngoài
 NSND Doãn Hoàng Giang: Chàng lãng tử đào hoa cô đơn
 NSND - Đạo diễn Doãn Hoàng Giang: Phải đứng cao hơn thân phận mình
 NSND Doãn Hoàng Giang thổ lộ về cuộc tình đắm say của mình
 NSND Doãn Hoàng Giang và bí mật tiết lộ sau 30 năm
 Đạo diễn - Nghệ sĩ Nhân dân Doãn Hoàng Giang: Xuân tóc đỏ bây giờ lọc lõi hơn

Người Ninh Bình
Đạo diễn sân khấu Việt Nam
Nghệ sĩ nhân dân Việt Nam
Nghệ sĩ chèo
Soạn giả cải lương


title: Ashibusa

text:
Ashibusa là một chi bướm đêm thuộc họ Cosmopterigidae.

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Cosmopterigidae


title: Megachile capitata

text:
Megachile capitata là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Smith mô tả khoa học năm 1853.

Chú thích

Tham khảo

C
Động vật được mô tả năm 1853


title: Wolxheim

text:
Wolxheim là một xã thuộc tỉnh Bas-Rhin trong vùng Grand Est đông bắc Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Bas-Rhin

Tham khảo
 INSEE commune file

Xã của Bas-Rhin


title: 2643 Bernhard

text:
2643 Bernhard (1973 SD) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 19 tháng 9 năm 1973 bởi Gehrels, T. ở Palomar.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser 2643 Bernhard

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Tom Gehrels
Thiên thể phát hiện năm 1973


title: Khủng hoảng ngành chế tạo ô tô Hoa Kỳ 2008–2010

text:
Khủng hoảng ngành chế tạo ô tô 2008-2010 ở Hoa Kỳ đã gây ra tình trạng các hãng chế tạo ô tô ở Hoa Kỳ rơi vào khó khăn kinh doanh do không tiêu thụ được hàng hóa và do khó tiếp cận tín dụng cho kinh doanh. Cuộc khủng hoảng này là hậu quả của khủng hoảng tín dụng nhà ở thứ cấp và khủng hoảng tài chính Hoa Kỳ 2007-2009.

Nguyên nhân
Bắt đầu từ thập niên 1960, các hãng chế tạo ô tô nước ngoài - nhất là của Đức và Nhật Bản - bắt đầu tiến hành chiến lược thâm nhập tích cực mới vào thị trường Hoa Kỳ bằng cách mở các cơ sở của mình ngay tại đây. Cạnh tranh của các hãng chế tạo ô tô nước ngoài đã khiến 3 hãng chế tạo ô tô lớn nhất Hoa Kỳ là General Motors (GM), Ford Motor Company (Ford) và Chrysler từ bỏ dần phân khúc thị trường về các loại ô tô cỡ vừa và nhỏ, và tập trung nguồn lực vào kiểm soát phân khúc thị trường xe thể thao đa dụng (SUV), xe tải nhẹ và xe sang trọng. Cuối thập niên 1990, một nửa số lợi nhuận của 3 hãng này là từ chế tạo xe tải nhẹ và SUV. Những dự định của chính phủ (thời tổng thống Bill Clinton và George W. Bush) nhằm điều chỉnh ngành công nghiệp chế tạo ô tô vì mục tiêu tiết kiệm năng lượng đã không thành công do gặp phải sự chống đối của các nhà sản xuất, các nghiệp đoàn và các chính trị gia có lợi ích liên quan.

Từ năm 1999, giá năng lượng bắt đầu tăng do giá dầu tăng, từ mức 16 dollar Mỹ/thùng vào tháng 1 năm 1999 lên 147,27 dollar/thùng vào ngày 11 tháng 7 năm 2008. Giá dầu tăng đặc biệt nhanh trong thời kỳ từ đầu năm 2007 đến giữa năm 2008. Điều này khiến cho việc sử dụng các loại xe tải nhẹ và SUV gặp bất lợi khi sử dụng nhiên liệu, và là một nguyên nhân dẫn tới giảm lượng cầu ở Hoa Kỳ đối với loại xe này.

Bong bóng nhà ở của Hoa Kỳ bắt đầu vỡ từ tháng 7 năm 2006 làm cho giá nhà giảm dần khá nhanh. Nhiều người Mỹ đầu tư vào nhà ở để đầu cơ rơi vào tình trạng không bán được nhà và mắc nợ ngân hàng. Thông qua hiệu ứng tài sản, mức tiêu dùng nói chung và tiêu dùng ô tô nói riêng của họ giảm đi. Những ảnh hưởng tiêu cực của vỡ bong bóng nhà ở đến ngành tín dụng nhà ở nói riêng và khu vực tài chính nói chung cũng như toàn bộ nền kinh tế càng làm cho thu nhập và tiêu dùng của các hộ gia đình giảm đi. Loại xe tải nhẹ và SUV vốn đắt tiền và tiêu thụ nhiều nhiên liệu trở nên kém hấp dẫn hơn nữa.

Cuộc khủng hoảng tài chính Hoa Kỳ năm 2007-2008 gây ra tình trạng đói tín dụng, mất giá chứng khoán, giảm xuất khẩu càng gây thêm khó khăn cho các hãng chế tạo ô tô Hoa Kỳ và cả các công ty chế tạo ô tô nước ngoài có cơ sở chế tạo, tiêu thụ tại Hoa Kỳ.

Tình hình
Tình hình khủng hoảng của ngành chế tạo ô tô Hoa Kỳ thể hiện rõ nhất qua tình hình kinh doanh của Detroit's Big Three từ quý IV năm 2007. Tháng 2 năm 2008, GM thông báo rằng năm 2007 hãng bị lỗ 38,7 tỷ dollar (trước khi trừ thuế và phần trả nợ). Ford có mức lỗ kinh doanh trong năm 2007 là 2,723 tỷ dollar. Sang năm 2008, tình hình kinh doanh càng tồi tệ hơn. Doanh số của 3 hãng chế tạo ô tô lớn nhất nước này trong năm 2008 giảm xuống mức thấp ngang hồi thập niên 1950. Tám tháng đầu năm 2008, Chrysler bị lỗ tới 400 triệu dollar. GM bị lỗ trước thuế 4,2 tỷ dollar chỉ riêng trong quý III năm 2008, trong khi Ford lỗ 2,75 tỷ dollar.

Trong 3 hãng trên thì GM và Ford là hai công ty đại chúng. Cổ phiếu của GM nằm trong cấu tạo của Chỉ số Dow Jones và NYSE Composite. Từ cuối năm 2007, người ta thấy giá cổ phiếu của GM ngày càng giảm. Vào ngày 16 tháng 10 năm 2007, giá một cổ phiếu của GM là 42,64 dollar, thì ngày 19 tháng 11 năm 2008 chỉ còn 2,79 dollar, một sự mất giá tới 95%. Giá cổ phiếu của Ford cũng giảm liên tục. Ngày 2 tháng 7 năm 2007 là lúc giá cao nhất, cổ phiếu của Ford đạt 9,64 dollar. Đến ngày 19 tháng 11 năm 2008 chỉ còn 1,26 dollar.

Phản ứng

Detroit's Big Three
Trước tình hình kinh doanh bị khủng hoảng, ba hãng chế tạo xe lớn nhất Hoa Kỳ đều thực hiện thu hẹp sản xuất, tái cơ cấu và xin chính phủ cho vay cứu trợ.

GM đã tuyên bố đóng cửa 4 nhà máy của mình ở Hoa Kỳ hồi đầu tháng 7 năm 2008, cho nghỉ việc khoảng 10.000 lao động của các nhà máy này. Đây là các nhà máy sản xuất các loại xe tải và xe SUV. Đồng thời, hãng này tuyên bố có thể bán bộ phận sản xuất xe Hummer. Sau khi Quốc hội Hoa Kỳ bác bỏ đề nghị cứu viện ngành chế tạo ô tô, GM tuyên bố sẽ đóng cửa 20 nhà máy khác ở Bắc Mỹ. Ngoài ra, các chi phí cho quảng cáo bao gồm cả cắt hợp đồng quảng cáo đã thực hiện 9 năm nay với Tiger Woods và ngừng tài trợ cho giải Super Bowl, và đầu tư dự án mới đều bị cắt giảm. Trong khi đó, Ford dự kiến sẽ đóng cửa một số cơ sở sản xuất của mình tại Bắc Mỹ, châu Âu và Philippines. Còn Chrysler tuyên bố tạm ngừng sản xuất tại tất cả các nhà máy của mình.

Để vượt qua khủng hoảng, tái cơ cấu doanh nghiệp là chiến lược chủ đạo. GM dự tính từ bỏ một số nhãn hiệu và bán cổ phần của mình ở các hãng chế tạo ô tô khác, chẳng hạn như GM Deawoo, Hummer, Pontiac, Saab Automobile. Ford có kế hoạch bán các bộ phận sản xuất loại xe Jaguar, Land Rover, Ranger, Volvo. Còn Chrysler thì đi tìm người mua mình. Đặc biệt, các hãng chế tạo ô tô Hoa Kỳ ngày càng quan tâm hơn tới loại xe nhỏ và ít tiêu hao nhiên liệu, bao gồm cả dòng xe concept, xe chạy bằng điện.

Từ giữa năm 2008, ba hãng xe lớn nhất của Hoa Kỳ bắt đầu chiến dịch vận động xin Quốc hội và chính phủ cho vay tiền.

Quốc hội và Chính phủ Hoa Kỳ
Trước thỉnh cầu của các hãng chế tạo ô tô, Quốc hội Mỹ đã tiến hành nghe các nhà lãnh đạo ngành công nghiệp này trình bày. Hạ viên thông qua, nhưng Thượng viện bác bỏ đề nghị cứu viện của họ. Tổng thống George W. Bush ban đầu không có ý định cứu ngành ô tô và chủ trương để ngành này phá sản có trật tự. Tuy nhiên sau đó ông đổi ý, phê chuẩn kế hoạch cho 3 hãng ô tô lớn nhất của Hoa Kỳ vay 17,4 tỷ dollar và coi đây là một phần của gói tài chính 700 tỷ dollar để cứu nền kinh tế nói chung. Ông cũng đặt ra thời hạn chót cho 3 hãng này để vượt qua khó khăn là 31/3/2009. Tổng thống Tân cử Barack Obama từ lúc đang tranh cử cho đến khi đắc cử luôn tuyên bố muốn cứu ngành công nghiệp quan trọng của đất nước, nhưng ông cũng đề nghị ngành này phải cải tổ mạnh mẽ.

Đến ngày 30 tháng 3 năm 2009, Tổng thống Obama lại cho rằng phá sản có thể là sự lựa chọn tốt nhất đối với General Motors và hãng này được Chính phủ dành cho 60 ngày và tài chính để cơ cấu nếu không muốn bị phá sản. Trong khi đó Chrysler được cho 30 ngày để tái cơ cấu và bị buộc phải bán cho Fiat của Ý.

Các hãng chế tạo ô tô nước ngoài
Mặc dù cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu 2008 làm cho nhiều hãng chế tạo ô tô trên thế giới điêu đứng, song vẫn có những hãng nước ngoài tranh thủ tình cảnh khủng hoảng của các hãng ô tô Hoa Kỳ mà tìm cách mua lại cổ phần. Về phần mình, các hãng ô tô Mỹ cũng muốn bán tài sản của mình để tăng cường khả năng thanh khoản.

Nhiều công ty Nhật trong đó có bản thân Mazda muốn mua lại cổ phần của Ford tại Mazda. Suzuki thì muốn mua lại cổ phần của mình đã từng bán cho GM. Hồi tháng 10 năm 2008, Nissan ngỏ ý muốn mua 20% Chrysler.

Tata Motors của Ấn Độ đã mua được chi nhánh sản xuất xe Jaguar và Land Rover của Ford với giá 2,3 tỷ dollar.

Các hãng chế tạo ô tô của Trung Quốc cũng nhòm ngó tài sản của các hãng xe Hoa Kỳ. Chang'an Auto Group (重庆长安汽车股份有限公司) đã đàm phán với Ford để mua lại bộ phận sản xuất xe Volvo. Có tin SAIC và Dongfeng cũng có ý định mua lại tài sản của GM và Chrysler.

Các nhà kinh tế
Có hai luồng ý kiến trái chiều về ảnh hưởng của cuộc khủng hoảng ngành công nghiệp ô tô Hoa Kỳ tới nền kinh tế nước này trong tương lai. Một luồng ý kiến cho rằng nó sẽ làm tổn hại nền kinh tế. Trong khi luồng ý kiến kia cho rằng nền kinh tế sẽ không bị tổn hại gì.

Có làm tổn hại tới nền kinh tế
Công nghiệp ô tô là bộ phận quan trọng của nền kinh tế Hoa Kỳ. Các nhà kinh tế sử dụng dữ liệu thời kỳ 2007-2008 và chạy một mô hình kinh tế lượng để ước lượng phí tổn của trường hợp phá sản. Mục tiêu của họ là đặt ra những tiêu chí để giúp các nhà hoạch định chính sách hiểu được tác động của các vụ phá sản trong ngành công nghiệp ô tô. Kết quả ước lượng của họ đã khiến các nhà lập chính sách thảo luận nhiều cuối năm 2008. Đóng cửa Big Three sẽ làm mất 24 vạn việc làm được trả lương cao (tiền công bình quân của một công nhân làm việc cho Big Three là 67.400 dollar năm 2007, nếu là công nhân có tay nghề cao thì tiền công có thể lên đến 81.940 dollar), làm mất 98 vạn việc làm được trả lương cao tại các công ty cung ứng linh kiện và đại lý bán hàng tại địa phương, cộng thêm 1,7 triệu việc làm nữa bị mất trong toàn nền kinh tế do hiệu ứng lan tỏa; tổng cộng là 3 triệu việc làm bị mất.

Kết quả ước lượng còn cho rằng phá sản của Big Three sẽ làm thu nhập cá nhân ở Hoa Kỳ giảm 151 tỷ dollar trong năm thứ nhất, và 398 tỷ dollar trong 3 năm. Chính phủ liên bang, tiểu bang và địa phương sẽ bị mất một khoản thu ngân sách lớn, đã thế lại còn phải tăng chi cho chương trình an sinh xã hội thêm 156 tỷ dollar trong vòng 3 năm.

Các nhà kinh tế của S&P David Wyss cho rằng nếu GM và Chrysler sụp đổ, thì hàng năm lượng xe nhập khẩu sẽ tăng khoảng 1 triệu chiếc, có nghĩa là khoảng 25 tỷ dollar rời khỏi nước Mỹ. Điều này sẽ làm GDP giảm 0,2 điểm phần trăm mỗi nămy—chưa kể tác động của mất việc làm và mất thu nhập. Nói cách khác, nhu cầu ô tô ở Hoa Kỳ sẽ phải được đáp ứng bởi ô tô do công nhân nước ngoài sản xuất ra.

Không làm tổn hại tới nền kinh tế
Một nhà quản lý quỹ tại Magnet Investing ở Randolph, New Jersey, cho rằng nếu Big Three bị phát mãi và đóng cửa, các công ty nước ngoài như Honda và Toyota sẽ mở những nhà máy mới ở Hoa Kỳ, và do đó về dài hạn sẽ không có mất việc làm hay tổn hại tới nền kinh tế.

Michael Schuman của Time Magazine cho rằng dù đúng là một công ty khổng lồ phá sản sẽ là điều không hay gì, nhưng thà thế còn hơn để nó sống mà không có triển vọng phát triển. Ông này so sánh khả năng sụp đổ của các nhà sản xuất ô tô Mỹ với vụ phá sản của Daewoo Group ở Hàn Quốc năm 1999. Mức độ tác động của Daewoo tới kinh tế Hàn Quốc lớn hơn của Big Three tới kinh tế Hoa Kỳ. Niềm tin vững chắc rằng chính phủ sẽ không để Daewoo và các tập đoàn Hàn Quốc sụp đổ đã khiến nhiều ngân hàng và nhà đầu tư tiếp tục vứt tiền đi cứu, bất chấp thực tế là các công ty này chỉ có những kế hoạch kinh doanh kém và những dự án không có lợi nhuận. Một khi nhận thức too-big-to-fail (chính phủ sẽ can thiệp để công ty lớn không bị phá sản) sụp đổ, và các tập đoàn lớn không còn được xem là những dự án đầu tư an toàn nữa, thì các ngân hàng và nhà đầu tư sẽ chuyển vốn của mình sang nơi khác đang đói vốn, vì vậy mà thực tế là GDP của Hàn Quốc đã tăng sau khi Daewoo phá sản. Schuman cũng nhắc đến kinh nghiệm tương tự ở Nhật Bản trong Thập kỷ mất mát, khi các ngân hàng đã cố bơm tiền vào các công ty "sống dở chết dở" không có lợi nhuận, vì cho rằng chúng sẽ không thể phá sản. Schuman cho rằng kinh tế Nhật Bản chỉ bắt đầu phục hồi khi kiểu đầu tư trên chấm dứt.

Nhà kinh tế Hoa Kỳ Paul Krugman, người đoạt giải Nobel năm 2008 cho những đóng góp về thuyết thương mại mới, nhận định rằng "ngành công nghiệp ô tô của Hoa Kỳ có lẽ sẽ mất tiêu". Ông cũng cho rằng "kế hoạch của các nhà lập chính sách Hoa Kỳ cứu Big Three chỉ là một giải pháp ngắn hạn vì "không dám thấy một ngành công nghiệp lớn bị phá sản giữa lúc khủng hoảng kinh tế"..."

Hãng truyền thông CNS News đã phỏng vấn một số nhà kinh tế và nhận được nhận được chung rằng nên để ngành công nghiệp ô tô phá sản hơn là đi cứu họ.

Hãng truyền thông Wall Street Journal cũng có cuộc phỏng vấn một số nhà kinh tế và kết luận rằng trong khi hầu hết không đồng ý việc chính phủ cho các hãng chế tạo ô tô vay, nhưng hầu như không có ai muốn chúng bị phá sản.

Kết cục
Mặc dù nhận được các khoản cho vay của chính phủ, GM vẫn không thoát khỏi được khủng hoảng và đã phải nộp đơn xin phá sản có bảo hộ.. Trong quá trình tái cơ cấu, GM đã phải bán một số thương hiệu của mình. Theo thỏa thuận đạt được, Hummer được bán cho Sichuan Tengzhong Heavy Industrial Machinery Company của Trung Quốc. Saturn được bán cho Penske Automotive Group. Saab được bán cho Koenigsegg Group và một nhóm các nhà đầu tư Na Uy.

Trong khi đó, Chrysler cũng đã nộp đơn xin phá sản có bảo hộ từ hồi tháng 4 năm 2009. Chính phủ Hoa Kỳ quyết định Chrysler sẽ được tái cơ cấu thành Chrysler Group LLC. Trong công ty mới này, Fiat sẽ có 20% tổng số cổ phần và sẽ nâng tỷ lệ này lên 35% trong tương lai. Chính phủ Hoa Kỳ sẽ có 9,85% tổng số cổ phần và chính phủ Canada mua lại 2,46%. Nghiệp đoàn công nhân ngành ô tô sẽ nắm số cổ phần còn lại.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 The New York Times: "Nearly the End of the Line for S.U.V.’s."
 VnExpress: "GM sa thải 47.000 nhân viên để được hỗ trợ 16,6 tỷ USD."

Khủng hoảng kinh tế
Kinh tế Hoa Kỳ
Xe hơi
Công nghiệp ô tô


title: Hydropsyche asklepios

text:
Hydropsyche asklepios là một loài Trichoptera trong họ Hydropsychidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Hydropsyche


title: Nomada tesaceobalteata

text:
Nomada tesaceobalteata là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Cameron mô tả khoa học năm 1910.

Chú thích

Tham khảo

Nomada
Động vật được mô tả năm 1910


title: Litholomia

text:
Litholomia là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Loài
 Litholomia napaea (Morrison, 1874)

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database
Litholomia at funet

Xylenini


title: Danh sách nhân vật trong Ỷ Thiên Đồ Long ký

text:
Ỷ Thiên Đồ Long ký là bộ tiểu thuyết nằm trong Xạ điêu tam bộ khúc của Kim Dung, phần tiếp theo của Anh hùng xạ điêu và Thần điêu hiệp lữ, trong truyện có nhiều nhân vật mang tiểu sử riêng. Bối cảnh của tiểu thuyết là giai đoạn cuối triều Nguyên.

Nhân vật chính

Trương Vô Kỵ

4 người con gái trong đời Trương Vô Kỵ

Triệu Mẫn

Chu Chỉ Nhược

Tiểu Chiêu
Tiểu Chiêu (chữ Hán: 小昭; bính âm: xiăo zhào) là con gái của Tử Sam Long Vương Đại Ỷ Ty (Trong bản dịch cũ, Nguyễn Duy Chính dịch tên là Tiểu Siêu).

Tiểu Chiêu xuất hiện trong truyện là một cô gái mới 15 tuổi, nhưng đã tiềm ẩn nét đẹp của một mỹ nhân, như một bông hoa mới chớm nở, cô cũng có những nét đẹp riêng của con gái Ba Tư (da trắng, mũi cao, mắt xanh biếc) được di truyền từ mẹ. Cô được mẹ là Kim Hoa bà bà cài vào Minh giáo, giả trang làm một tỳ nữ xấu xí của Dương Bất Hối nhằm tìm kiếm võ công thất lạc Càn Khôn Đại Na Di. Nhưng do hành động mờ ám của mình nên cô bị Dương tả sứ dùng xiềng xích khóa cả tay và chân.

Tại đây Tiểu Chiêu đã gặp Trương Vô Kỵ, và cảm động trước sự bảo bọc chân thành của Vô Kỵ, cô đã có cảm tình với chàng. Tiểu Chiêu chính là người yêu cầu Trương Vô Kỵ học Càn Khôn Đại Na Di để nhanh ra khỏi mật thất của Minh giáo khi Trương Vô Kỵ và Tiểu Chiêu lạc đường trong lúc đang truy tìm Thành Côn. Tình yêu của cô đối với Vô Kỵ lặng lẽ, trong sáng, chân thành, vô tư, không bao giờ ghen tuông hay tỏ ra giận hờn.

Tiểu Chiêu còn là một cô gái rất thông minh, nhanh nhạy, kiến thức võ học khá uyên thâm và rất có bản lĩnh. Cô đã từng đứng ra cứu nguy cho các đại cao thủ Minh Giáo (lúc đó bị trúng độc) khỏi cuộc ám sát của quân đội Nhữ Dương Vương, và nhiều lần sát cánh cùng Trương Vô Kỵ vượt qua nhiều tình huống khó khăn nan giải.

Số phận của Tiểu Chiêu lại khiến cho người ta cảm thấy bùi ngùi, thương cảm. Là một cô gái còn nhỏ nhưng đã phải lặn lội giang hồ, chịu nhiều khổ cực, vừa có mối tình đầu đời với Trương Vô Kỵ đã phải sớm lìa xa chàng, phải trở về Ba Tư thay mẹ làm Thánh nữ, đến cái nguyện vọng nhỏ nhoi với Trương Vô Kỵ "suốt đời tiểu muội nguyện làm con hầu cho Giáo chủ ca ca" cũng đã không thành.

Tiểu Chiêu là một hình mẫu của một cô gái vừa thông minh xinh đẹp, vừa hiền dịu đảm đang nhưng lại có số phận đáng thương.

 Trong phim:
Trần Ngọc Liên (1978),
Điền Lệ (1984),
Thiệu Mỹ Kỳ (1986),
Trần Hiếu Huyên (1994),
Giang Hy Văn (2000),
Trần Tú Lệ (2003),
Hà Trác Ngôn (2009),
Hứa Nhã Đình (2019),

Ân Ly
Ân Ly còn có tên gọi khác là Thù Nhi (có bản dịch là Châu Nhi).

Ân Ly là con gái của Ân Dã Vương, cháu nội của Bạch Mi Ưng Vương Ân Thiên Chính. Trương Vô Kỵ gọi thân thiết Ân Ly là biểu muội. Ân Ly từng là một cô gái có khuôn mặt xinh xắn, vóc dáng thon thả. Tính cách Ân Ly khá phức tạp, có phần tà giáo manh động. Ân Ly gặp Vô Kỵ lần đầu tại Hồ Điệp cốc khi Kim Hoa bà bà muốn trả thù Hồ Thanh Ngưu, Ân Ly muốn đưa Vô Kỵ về đảo Linh Xã nhưng Vô Ky không chịu mà cắn vào tay cô. Tuy nhiên Ân Ly không bao giờ quên thương nhớ Vô Kỵ. Sau này hai người gặp lại nhau khi Vô Kỵ bị cha con Chu Trường Linh - Chu Cửu Chân hãm hại, đẩy xuống vách núi.

Do có thù với cha ruột có mới nới cũ, Ân Ly đã hạ sát dì ghẻ. Cô luyện môn tà công Thiên Thù Vạn Độc Thủ nên dung mạo bị hủy hoại, khuôn mặt sưng vù, cực kỳ xấu xí (cái tên Thù Nhi cũng từ đây mà có). Cô gặp Trương Vô Kỵ khi cùng Kim Hoa bà bà đến Hồ Điệp Cốc và có cảm tình với Vô Kỵ, sau cũng vì Vô Kỵ mà phản bội sư phụ là Kim Hoa bà bà, ngăn không cho Kim Hoa bà bà hại nghĩa phụ của Vô Kỵ là Tạ Tốn. Và Ân Ly bị Kim Hoa bà bà hạ độc thủ, trọng thương khi còn trên Linh Xà đảo.

Suốt đời Ân Ly chỉ mang duy nhất hình bóng của Trương Vô Kỵ, nhưng là một thằng bé Vô Kỵ năm xưa đã hắt hủi, chửi mắng, cắn vào tay cô, chứ không phải chàng trai Trương Vô Kỵ hiền lành tốt bụng mà sau này Ân Ly gặp lại.
 Trong Phim:
Trần An Doanh (1986),
Trần Thiếu Hà (2000),
Trần Tử Hàm (2003),
Trương Mông (2009),
Tào Hy Nguyệt (2019),

Thành Côn

Ngoại hiệu Thành Côn là Hỗn Nguyên Tích Lịch Thủ, khi gia nhập phải Thiếu Lâm có pháp danh Viên Chân

Phái Võ Đang

Trương Tam Phong

Ông ngày trước có tên Trương Quân Bảo, xuất thân phái Thiếu Lâm.

Võ Đang Thất hiệp

Tống Viễn Kiều
Đại đệ tử của Trương Tam Phong và cao tuổi nhất, vì chưởng môn Trương Tam Phong đã nhiều tuổi, Tống Viễn Kiều là người đại diện phái Võ Đang toàn quyền điều hành và xử lý công việc. Ông chỉ có một người con trai bảo bối là Tống Thanh Thư, chiều chuộng rất mực. Nhưng vì say đắm vẻ đẹp của Chu Chỉ Nhược mà Tống Thanh Thư phản bội lại Võ Đang, giết sư thúc Mạc Thanh Cốc và có mưu đồ hạ độc vào đồ ăn thức uống để hại phái Võ Đang và Trương Tam Phong. Ông được Trương Tam Phong truyền chức chưởng môn, sau bị cách chức vì tội không giáo dục được con.

Du Liên Châu
Nhị đệ tử của Trương Tam Phong. Du Liên Châu là người thâm trầm, ít nói, hiền lành lại thông minh nhưng cẩn thận và hành xử rất có chừng mực. Du Liên Châu được coi là có võ công cao cường nhất trong 7 đệ tử, thậm chí hơn cả Tống Viễn Kiều. Sau này ông được Trương Tam Phong truyền chức chưởng môn đời thứ hai, sau khi Tống Viễn Kiều bị cách chức.

Du Đại Nham
Tam đệ tử của Trương Tam Phong. Trong một biến cố bất ngờ, Du Đại Nham bắt gặp Đồ Long đao và giao chiến với Ân Dã Vương của Thiên Ưng giáo, nhưng bị trúng ám khí của Ân Tố Tố làm tê liệt toàn thân. Ân Tố Tố đã trả tiền nhờ Long Môn tiêu cục của Đô Đại Cẩm để đưa Du Đại Nham về Võ Đang sơn trong vòng 10 ngày (nếu sai lệnh thì cả tiêu cục sẽ chết hết). Đô Đại Cẩm đã thực hiện đúng mọi thứ ngoại trừ việc giao nhầm Du Đại Nham cho sáu kẻ thuộc hạ của Sát Hãn Nhữ Dương Vương đang tìm kiếm tung tích của Đồ Long đao. Du Đại Nham đã chịu Đại Lực Kim Cương Chỉ và tàn phế, sau hơn 20 năm ngồi xe lăn, Du Đại Nham được Trương Vô Kỵ dùng Hắc ngọc đoạn tục cao do Triệu Mẫn đưa để trị bệnh.

Trương Tùng Khê (Trương Tòng Khê)
Tứ đệ tử của Trương Tam Phong. Là người thông minh, đa mưu túc trí luôn được Trương Tam Phong hỏi ý kiến mỗi khi có những việc lớn cần sự tư vấn.

Trương Thúy Sơn
"Thiết Hoạch Ngân Câu" (鐵畫銀鉤) Trương Thúy Sơn là ngũ đệ tử của Trương Tam Phong và cũng là cha của Trương Vô Kỵ. Trương Thúy Sơn là người hợp ý nhất với Trương Tam Phong vì ngộ tính cao nhất và tài hoa. Trong lần điều tra kẻ hãm hại Du Đại Nham tại Long Môn Tiêu Cục, Trương Thúy Sơn bị nghi oan là kẻ giết chết cả tiêu cục này. Đồ Long Đao rơi vào tay Thiên Ưng giáo. Thiên Ưng giáo yêu cầu các phái khác quy phục tại hội nghị trên đảo Vương Bàn Sơn, Kim Mao Sư Vương Tạ Tốn tới đây cướp lấy đao và hạ độc thủ đối với quần hùng, đồng thời bắt Trương Thúy Sơn và Ân Tố Tố (con gái của ‘’Bạch Mi Ưng Vương’’ Ân Thiên Chính), theo mình tới Băng Hỏa đảo tận Bắc Cực để không ai tìm được bảo đao Đồ Long.

Sau đó, Trương Thúy Sơn lấy Ân Tố Tố, sinh ra Trương Vô Kỵ. Vô Kỵ nhận Tạ Tốn làm cha nuôi, Trương Thúy Sơn kết nghĩa anh em với Tạ Tốn. Sau 10 năm, Trương Thúy Sơn cùng vợ con quay trở về Trung thổ, tuy nhiên trước sự dị nghị của Lục đại môn phái Chính phái cùng những kẻ muốn tra hỏi tung tích Tạ Tốn và Đồ Long Đao, Trương Thúy Sơn và vợ bị ép phải tự vẫn tại núi Võ Đang, phần vì cảm thấy có lỗi với Du Đại Nham, và cũng để bảo vệ tung tích của nghĩa huynh Tạ Tốn.                      • Trong phim:               Hạ Vũ (1978), Nhậm Đạt Hoa (1986), Mã Cảnh Đào (1994), Lưu Tùng Nhân (2000), Tô Hữu Bằng (2003), Trương Trí Nghiêu (2009), Lý Đông Học (2019).

Ân Lê Đình
Ân Lê Đình (bản dịch cũ: Hân Lợi Hanh) là đệ tử thứ sáu của Trương Tam Phong, là người được cho là thân thiết nhất với Trương Thúy Sơn. Ân Lê Đình là người giàu tình cảm, si tình, ban đầu yêu và có hôn ước với Kỷ Hiểu Phù phái Nga My. Ân Lê Đình ôm trong lòng mối tình với Kỷ Hiểu Phù kể cả sau khi cô chết và thù hận Dương Tiêu cũng như Minh giáo vì cho rằng Dương Tiêu đã cướp và giết Kỷ Hiểu Phù. Sau cuộc chiến của Lục đại môn phái Chính phái nhằm tiêu diệt Minh Giáo trên Quang Minh đỉnh, Ân Lê Đình đau khổ biết rằng Kỷ Hiểu Phù không yêu mình trái lại đã yêu và có con với Dương Tiêu, đồng thời người giết Hiểu Phù lại là sư phụ cô Diệt Tuyệt sư thái. Tủi phận, buồn rầu chàng bỏ xuống núi và bị các thuộc hạ của Triệu Mẫn dùng "Đại Lực Kim Cang Chỉ" đánh gãy chân tay giống như Du Đại Nham khi xưa.

Sau khi giải mối oán thù giữa Minh Giáo và Lục đại môn phái, Dương Tiêu cùng con gái Dương Bất Hối ở lại núi Võ Đang. Bất Hối đã nảy sinh tình cảm với Ân Lê Đình trong khi chăm sóc chàng. Nhờ có Trương Vô Kỵ dùng Hắc ngọc đoạn tục cao của Triệu Mẫn tặng, Ân Lê Đình đã khôi phục sức khỏe và võ công, đồng thời lấy con gái của Dương Tiêu và Kỷ Hiểu Phù là Dương Bất Hối.

Mạc Thanh Cốc
Là đệ tử thứ bảy và cuối cùng của Trương Tam Phong, trẻ tuổi nhất và tính tình ngay thẳng, có phần nóng nảy. Mạc Thanh Cốc chứng kiến cháu mình Tống Thanh Thư nhòm trộm các nữ đệ tử phái Nga My nên đã định trừng phạt nhưng đã bị Tống Thanh Thư cùng với sự trợ giúp của Trần Hữu Lượng giết chết. Cái chết của ông gần như là sự hối hận nhất của Tống Thanh Thư.

Tống Thanh Thư
Tống Thanh Thư là con trai của Tống Viễn Kiều, người được Trương Tam Phong chọn là chưởng môn đời thứ 3 và truyền thụ võ công, khôi ngô tuấn tú, võ công cao cường. Theo Kim Dung, Tống Thanh Thư đẹp hơn nam chính rất nhiều, không chỉ Ân Ly mà đến giáo chủ Minh giáo cũng thừa nhận việc này. Thế nên, ngoại hiệu của chàng mới là “ngọc diện mạnh thường”.

Khi lục đại môn phái bao vây đỉnh Quang Minh của Minh giáo, Tống Thanh Thư gặp Chu Chỉ Nhược và lập tức si mê nàng. Khi chứng kiến Trương Vô Kỵ không đoạt kiếm từ Chỉ Nhược và để Chỉ Nhược dùng Ỷ thiên kiếm đâm, Tống Thanh Thư hiểu rằng Vô Kỵ và Chỉ Nhược có tình ý với nhau nên Thanh Thư căm ghét Trương Vô Kỵ. Nhân lúc Vô Kỵ đang bị thương, Thanh Thư xông ra quyết giết chết Trương Vô Kỵ. Tuy nhiên Trương Vô Kỵ vẫn xoay sở đánh bại được Tống Thanh Thư. Sau sự việc đó, Tống Thanh Thư càng bất mãn hơn với Vô Kỵ.

Mạc Thanh Cốc chứng kiến Tống Thanh Thư nhòm trộm các nữ đệ tử phái Nga My nên đã định trừng phạt. Với bản tính nông nổi, nóng vội, Tống Thanh Thư đã giết chết sư thúc mình là Mạc Thanh Cốc qua lời khiêu khích của Trần Hữu Lượng. Chu Chỉ Nhược sau khi vào Ma đạo, luyện thành Cửu Âm bạch cốt trảo, tuy lấy Tống Thanh Thư làm chồng nhưng vẫn yêu Trương Vô Kỵ, không quan tâm đến Thanh Thư mà chỉ lợi dụng sự bất mãn Thanh Thư với Vô Kỵ.

Tại Đại hội Đồ sư, Tống Thanh Thư bị đánh bại và bị trọng thương. Về đến núi Võ Đang thì chết do bị thương nặng mặc dù đã được Vô Kỵ chữa trị trước đó (bản cũ là bị Trương Tam Phong giết).

Nhân vật khác
Linh Hư Tử, đệ tử của Du Đại Nham
Minh Nguyệt (đệ tử phái Võ Đang)
Thanh Phong (đệ tử phái Võ Đang)

Minh Giáo

Dương Đỉnh Thiên
Là giáo chủ đời thứ 33 của Minh Giáo, luyện tuyệt kĩ Càn khôn đại na di đến được tầng thứ 4, ông đánh bại cả ba đại sư chữ Độ của Thiếu Lâm và rất nhiều người khác. Dương Đỉnh Thiên chủ trương lật đổ nhà Nguyên, khôi phục giang sơn cho người Hán. Tuy nhiên đại nghiệp chưa thành.

Vợ ông - Dương phu nhân vốn là thanh mai trúc mã, có tư tình với Thành Côn, bị ép gả cho Dương Đỉnh Thiên, nên vẫn bí mật gặp Thành Côn trong mật đạo dưới Quang Minh Đỉnh. Dương Đỉnh Thiên chết do bị tẩu hỏa nhập ma khi đang luyện công vì phát hiện vợ mình và Thành Côn gian díu. Dương phu nhân nhìn thấy đau lòng chết theo chồng. Điều này làm Thành Côn căm hận Minh Giáo, từ đó cấu kết với Triều Đình nhà Nguyên, tham vọng diệt Ma Giáo.

Quang Minh Tả Hữu sứ
Quang Minh Tả Hữu sứ gồm hai người: Dương Tiêu và Phạm Dao, hai người này còn được gọi là "Tiêu Dao nhị tiên".

 Dương Tiêu
Dương Tiêu là Quang Minh Tả sứ của Minh Giáo, một trong những nhân vật quan trọng nhất của Minh Giáo, trong Minh giáo chỉ xếp sau Dương Đỉnh Thiên, ngang hàng cùng Quang Minh Hữu sứ Phạm Dao, võ công trác tuyệt. Trong một lần chạm trán với phái Nga Mi, Dương Tiêu có một mối tình với Kỷ Hiểu Phù, nữ đệ tử yêu quý của Diệt Tuyệt sư thái phái Nga My, nên bắt cô về làm vợ.

Dương Tiêu đã cưỡng bức Kỷ Hiểu Phù, nhưng cô không những không oán hận Dương Tiêu mà thậm chí còn đem lòng yêu. Hiểu Phù mang thai và sinh ra một cô con gái đặt tên là Dương Bất Hối, ý muốn nói là Hiểu Phù không bao giờ hối hận khi yêu Dương Tiêu. Nhưng Hiểu Phù lại chọn cách rời xa Dương Tiêu, cũng như không quay về Nga Mi. Chính tà bất lưỡng lập, chỉ vì không chịu nghe lời sư phụ đi giết Dương Tiêu, Hiểu Phù đã chấp nhận chọn cái chết do chính sư phụ của mình ra tay ở Hồ Điệp Cốc. Trước lúc chết, cô đã kịp nhờ Trương Vô Kỵ đưa Bất Hối trốn đi tìm cha (tức Dương Tiêu) ở Quang Minh đỉnh. Trải qua bao sóng gió, cuối cùng Vô Kỵ cũng đưa được Bất Hối đến gặp cha mình. Dương Tiêu ngay khi nghe tin Hiểu Phù chết, đồng thời biết tên của con gái mang một tình yêu không ân hận của Kỷ Hiểu Phù dành cho mình, đã đau khổ tột độ. Ngay sau đó Dương Tiêu nuôi dạy Bất Hối khôn lớn tại Minh Giáo, sau này Bất Hối đã lấy Ân Lê Đình, đệ tử thứ sáu của Trương Tam Phong phái Võ Đang.

Dương Tiêu tinh thông khá nhiều võ công các môn phái, võ học uyên bác. Dương Tiêu còn học được đến tầng thứ hai của tuyệt kỹ Càn khôn đại na di, thần công hộ giáo của Minh Giáo. Thời trẻ ông được mô tả trong Ỷ Thiên Đồ Long ký là một mỹ nam đào hoa, thích phiêu diêu tự tại. Về trung niên thì trầm tĩnh hơn, chỉ chú tâm khôi phục, đóng góp cho Minh giáo và chăm lo Dương Bất Hối, sau này được Trương Vô Kỵ nhường lại chức vị giáo chủ Minh Giáo.
 Trong phim:
Huỳnh Doãn Tài (1978), Lê Hàn Trì (1986), Tôn Hưng (1994), Trương Triệu Huy (2000), Trương Thiết Lâm (2003), Ngô Hiểu Đông (2009), Lâm Vũ Thân (2019).

Phạm Dao
Phạm Dao là Quang Minh Hữu sứ, một trong hai sứ giả của Minh giáo cùng với Quang Minh Tả sứ Dương Tiêu. Trong Minh giáo, chức danh Quang Minh Tả Hữu sứ chỉ xếp sau giáo chủ Dương Đỉnh Thiên.

Thời còn trẻ Phạm Dao và Dương Tiêu còn được gọi là "Tiêu Dao nhị tiên" do dung mạo hai người anh tuấn tiêu sái.

Về trung niên, sau khi giáo chủ Dương Đỉnh Thiên qua đời, Phạm Dao muốn tìm ra chân nguyên hung thủ muốn phá hoại Minh Giáo. Phạm Dao đã điều tra được âm mưu thâm độc của Thành Côn và biết hắn làm việc cho triều đình nhà Nguyên. Tuy nhiên Phạm Dao lại trúng độc thủ của hắn nhưng may mắn không chết. Sau đó Phạm Dao đã hủy đi khuôn mặt thanh tú của mình và trà trộn vào Nhữ Dương Vương Phủ lấy tên là "Khổ Đầu Đà" với tư cách võ sĩ từ nước Hoa thích tử mô, làm thân tín cho Nhữ Dương Vương và thầy dạy võ cho Triệu Mẫn, qua đó cũng đã nhiều lần ra tay trợ giúp Minh Giáo trong việc giữ thanh danh (điển hình là việc quay lưng 18 tượng La hán tại chùa Thiếu Lâm có viết chữ giá họa cho Minh Giáo).

Sau khi Trương Vô Kỵ lên làm giáo chủ Minh Giáo, nhiều lần cứu Lục đại môn phái của võ lâm Trung Nguyên, Phạm Dao đã tương kiến và bộc lộ thân phận thật của mình là Hữu Sứ Giả của Quang Minh đỉnh và về phò tá cho Trương Vô Kỵ. Trong lần cứu Lục đại môn phái bị Triệu Mẫn giam ở bảo tháp Vạn An Tự, Phạm Dao đã có kế sách tìm được thuốc giải từ tay Huyền Minh nhị lão, cứu các cao thủ bị trúng độc.

Về võ công: Phạm Dao tinh thông nhiều võ công trong thiên hạ, được xếp vào hàng cao thủ đương thời, sánh ngang với các cao thủ như Huyền Minh nhị lão, Dương Tiêu,...

 Trong phim:
Đào Đại Vũ (1986), Vương Duy Đức (2000), Viên Uyển (2003), Hồ Đông (2009), Tống Phong Nham (2019).

Tứ đại Pháp vương - Tử Bạch Kim Thanh
 Kim Hoa bà bà
Kim Hoa bà bà tên thật là Đại Ỷ Ty, hiệu là Tử Sam Long Vương, người đứng đầu trong Tứ đại Hộ giáo Pháp vương của Minh giáo. Bà vốn là thánh nữ của Minh giáo Ba Tư, cũng là mẹ của Tiểu Chiêu và là sư phụ của Ân Ly (con gái Ân Dã Vương). Bà sang Trung Nguyên để tìm Càn khôn đại na di, võ công thất lạc của Minh giáo Ba Tư.

Bà là một nữ nhân tuyệt sắc, sau này vì yêu Hàn Thiên Diệp và sinh ra Tiểu Chiêu mà rời bỏ Minh Giáo, đây bị xem hành động phản bội Minh giáo Ba Tư và Minh giáo Trung Thổ. Bà tuy dung mạo trẻ trung nhưng vì muốn trốn tránh Minh giáo nên luôn đóng giả một bà già với giọng ho đặc trưng. Trong một lần bị trúng độc, Kim Hoa bà bà cùng chồng Hàn Thiên Diệp đến cầu cứu Hồ điệp Y tiên Hồ Thanh Ngưu, nhưng Hồ Thanh Ngưu chỉ cứu bà do bà là người Minh giáo, để mặc cho Hàn Thiên Diệp chết (do ông này không phải người Minh giáo). Từ đó Kim Hoa bà bà thù ghét và muốn giết chết vợ chồng Hồ Thanh Ngưu để báo thù. Sau này, bà quay lại Hồ điệp cốc để tìm Hồ Thanh Ngưu thì gặp Diệt Tuyệt sư thái. Võ công của bà tựa hồ cao hơn Diệt Tuyệt sư thái nhưng do không có vũ khí đối lại Ỷ Thiên kiếm nên thành ra thất thế và đành phải rời đi khỏi Hồ điệp cốc.

Nghe được phái Côn Lôn bàn nhau về nơi ở của Tạ Tốn, Kim Hoa bà bà đến dụ Tạ Tốn lên đảo Linh Xà của mình, rồi tìm cách đoạt Đồ long đao từ tay Tạ Tốn. Bà dùng nhiều thủ đoạn định hại Tạ Tốn thì Trương Vô Kỵ ra cản trở. Cùng lúc thì sứ giả Ba Tư đến bắt bà đi đem thiêu sống. Tạ Tốn, Trương Vô Kỵ cùng Chu Chỉ Nhược, Triệu Mẫn, Tiểu Chiêu cứu được bà ra nhưng bị người Ba Tư vây khốn. Kim Hoa bà bà phải cùng con gái Tiểu Chiêu sang Ba Tư (Tiểu Chiêu làm giáo chủ Minh giáo Ba Tư) để cứu mạng Tạ Tốn, Trương Vô Kỵ, Chu Chỉ Nhược và Triệu Mẫn, Ân Ly đang bị thương khỏi cuộc bao vây của người Ba Tư.

 Ân Thiên Chính
Bạch Mi Ưng Vương Ân Thiên Chính là người đứng thứ hai trong Tứ đại Pháp vương sau Tử Sam Long Vương, mặc dù tuổi cao nhưng võ công cao cường nên ông là lão tướng duy nhất trong Minh Giáo. Sau khi Dương Đỉnh Thiên mất tích, nội bộ Minh Giáo bất hoà khiến ông thành lập ra Thiên Ưng Giáo. Bạch Mi Ưng Vương là cha của Ân Tố Tố và Ân Dã Vương, ông ngoại của Trương Vô Kỵ.

Võ công của ông không bằng Dương Tiêu, Phạm Dao, nhưng cao hơn Vi Nhất Tiếu, Đại Ỷ Ty, Ngũ Tản Nhân với tuyệt kĩ thành danh Ưng trảo công. Trong trận chiến trên đỉnh Quang Minh, Bạch Mi Ưng Vương đã đến cứu Minh Giáo, qua đó gặp lại cháu trai Trương Vô Kỵ của mình.

Lúc Tạ Tốn bị giam ở chùa Thiếu Lâm, Trương Vô Kỵ không đánh nổi ba vị cao tăng nên đi mời Ân Thiên Chính cùng Dương Tiêu phối hợp ba đánh ba với ba vị cao tăng. Sau cuộc tỉ thí đó, Ân Thiên Chính trọng thương và qua đời, thọ 98 tuổi

 Tạ Tốn
Là người đứng thứ ba trong Tứ đại Hộ giáo Pháp vương, bẩm sinh râu tóc vàng như râu ngô nên có ngoại hiệu là Kim Mao Sư Vương, tức Sư Tử, tuy chức vụ xếp sau Tả Hữu sứ giả nhưng trong Di thư của Cố giáo chủ Dương Đỉnh Thiên thì ông được đề cử chức vụ Phó giáo chủ.

 Vi Nhất Tiếu
Vi Nhất Tiếu là người thứ tư trong Tứ đại Pháp vương của Minh Giáo, hiệu là Thanh Dực Bức Vương. Ông là người vô cùng cổ quái và lập dị. Trước khi Trương Vô Kỵ lên làm giáo chủ Minh Giáo thì Vi Nhất Tiếu bị tẩu hỏa nhập ma khi luyện công, do đó khi khai triển nội công đều phải hút máu người sống, nếu không thì sẽ bị lạnh cóng toàn thân và chết (nên hình ảnh của Vi Nhất Tiếu luôn gắn liền với "Con dơi hút máu người"). Sau này nhờ Trương Vô Kỵ dùng Cửu Dương Thần Công chữa trị, nên Vi Nhất Tiếu không còn phải hút máu người sau khi vận nội công nữa. Từ đó Vi Nhất Tiếu đã trở thành một trợ thủ đắc lực cho Trương Vô Kỵ. Nhờ tài khinh công thuộc hàng đệ nhất thiên hạ của mình mà nhiều phen Vi Nhất Tiếu đã giải cứu nhóm người Trương Vô Kỵ khỏi những lúc nguy nan. Ngoài ra, ông còn có võ công Hàn băng miên chưởng.

 Ngũ tản nhân

Thuyết Bất Đắc: Còn gọi là "Bố Đại Hòa Thượng". Ông vốn là một vị tăng, vũ khí là bao cà sa Phật dùng để bắt nhốt người. Rất thích ngao du thiên hạ.
Chu Điên: Là một người tính tình nóng nảy, ăn nói rất lỗ mãng, rất thích cãi nhau với mọi người, đặc biệt là Dương Tiêu.
Lãnh Khiêm: Còn gọi là "Lãnh Diện Tiên Sinh", tính ít nói, mở miệng ra là không nói quá 1 câu. Nhưng làm việc thì rất kỷ luật, chu đáo, sau được Trương Vô Kỵ giao chức chấp pháp trong Minh giáo. Vũ khí là những cây bút nhỏ bằng bạc.
Bành Oánh Ngọc: cũng là một hòa thượng. Ông thông minh, nhiều mưu kế như Dương Tiêu.
Trương Trung: còn gọi là "Thiết quan Đạo nhân".

 Thiên Ưng giáo

 Ân Tố Tố
Là con gái của Ân Thiên Chính, giữ chức đường chủ Thiên Vi Đường chỉ đứng sau cha và anh trai, võ nghệ cao cường, xinh đẹp mưu trí. Nàng chính là người đã ám toán Du Đại Nham và thuê Long Môn tiêu cục chở Đại Nham về núi Võ Đang. Sau đó tổ chức đại hội trên đảo Vương Bàn Sơn để khoe thanh Đồ Long Đao, từ đó gây ra sóng gió giang hồ suốt mấy chục năm sau. Cũng tại đại hội võ lâm đó, nàng gặp lại Trương Thúy Sơn và Tạ Tốn. Cả ba cùng ra đảo Băng Hỏa, nàng kết thân với Trương Ngũ hiệp rồi sinh ra Vô Kỵ.

Sau khi về Trung Nguyên, do chồng mình tự sát để bảo vệ Tạ Tốn, phần vì hối hận năm xưa đã hại Du Đại Nham phái Võ Đang, phần vì bị quần hùng tra xét tung tích Tạ Tốn và Đồ Long Đao nhưng không muốn tiết lộ nên nàng đã tự vẫn trước mặt quần hùng và con trai.

 Trên phim:
Hoàng Thục Nghi (1978),
Trịnh Du Linh (1986),
Trương Mẫn (1993),
Diệp Đồng (1994),
Mễ Tuyết (2000),
Quách Phi Lệ (2003),
Vương Viện Khả (2009),
Trần Hân Dư (2019),

 Ân Dã Vương
Là con trai cả của Bạch Mi Ưng Vương, anh trai Ân Tố Tố, cha Ân Ly và là cậu ruột của Trương Vô Kỵ. Ban đầu ông là Đường chủ Tử Vi Đường của Thiên Ưng Giáo, sau này lên Phó giáo chủ Thiên Ưng Giáo, được võ công chân truyền của cha.

 Lý Thiên Viên
Ông là sư đệ của Ân Thiên Chính, sư thúc của Ân Dã Vương, Ân Tố Tố, là Đường chủ Thiên Thị Đường trong Thiên Ưng Giáo, võ công của ông chỉ sau Ân Thiên Chính.

Gần cuối truyện, Trương Vô Kỵ sai Lý Thiên Viên đi lấy lại Ỷ Thiên kiếm và Đồ long đao trên hòn đảo vô danh mà Chu Chỉ Nhược từng hạ độc thủ, cướp đao kiếm. Trương Vô Kỵ sai rèn lại Đồ long đao và đưa Lý Thiên Viên giữ đao.
 Dương Bất Hối
Dương Bất Hối là nữ nhân vật có cá tính, mạnh mẽ, dám nghĩ dám làm, dám yêu dám hận. Cô là con gái của Dương Tiêu và Kỷ Hiểu Phù. Chuyện tình cha mẹ cô lắm trắc trở, bị ngăn cấm rất nhiều, tuy vậy cô vẫn được sinh ra và được Hiểu Phù đặt tên là Bất Hối, ý nói mẹ cô đến chết cũng không hối hận vì đã gặp cha cô.

Kỷ Hiểu Phù chết khi Bất Hối còn nhỏ, cô đã được Trương Vô Kỵ dắt đi từ Trung Nguyên sang Tây Vực để tìm cha là Dương Tiêu, sau đó cha con được đoàn tụ, Dương Tiêu đã hết lòng yêu thương và chăm sóc Bất Hối.

Nhiều năm trôi qua, Bất Hối - giờ đã thành thiếu nữ - tình cờ gặp được Ân Lê Đình, người yêu mẹ cô năm xưa nhưng không được đáp lại. Lúc đầu cô muốn thay mẹ bù đắp lại nỗi đau mẹ đã gây ra cho Ân Lê Đình, nhưng dần cô đã yêu ông. Ân Lê Đình cũng nhờ gặp được Bất Hối mà vết thương lòng của ông cũng được hồi phục. Tuy giữa 2 người có sự khác biệt về tuổi tác và hơn nữa cha cô và Ân Lê Đình còn từng là kẻ thù, nhưng nhờ có tình yêu, họ đã vượt qua được tất cả mà đến với nhau.
 Trong Phim:
Dương Phán Phán (1978),
Ngô Thiện Vi (1986),
Đằng Lệ Danh (2000),
Bảo Dật Lâm (2003),
Lộ Thần (2009),
Tôn An Khả (2019)

Ngũ Hành Kỳ
Nhuệ Kim Kỳ: Chưởng kỳ sứ là Trang Tranh, bị chết vì Ỷ Thiên kiếm, Phó kỳ sứ là Ngô Kình Thảo. Nhuệ Kim Kỳ có tài rèn đúc vũ khí (sau này đã rèn lại Đồ Long đao). Vũ khí thường sử dụng là thương giáo, đao búa, cung tên.
Cự Mộc Kỳ: Chưởng kỳ sứ là Văn Thương Tùng. Cự Mộc Kỳ có tài chặt gỗ, xẻ cây, vũ khí sử dụng là những cây gỗ lớn bịt sắt lập thành trận pháp, đánh theo lối "công thành". Thường Ngộ Xuân là người trong Cự Mộc Kỳ.
Hồng Thủy Kỳ: Chưởng kỳ sứ là Đường Dương. Hồng Thủy Kỳ thiên về sử dụng nước, lúc lâm địch thì phun nước có pha chất độc. Chu Nguyên Chương và Từ Đạt là người trong Hồng Thủy Kỳ.
Liệt Hỏa Kỳ: Chưởng kỳ sứ là Tân Nhiên. Liệt Hỏa Kỳ chuyên về sử dụng lửa, thường mang theo dầu lửa, lưu hoàng hỏa thạch, các chất dễ cháy để tấn công kẻ địch.
Hậu Thổ Kỳ: Chưởng kỳ sứ là Nhan Viên, là người có thần lực nhất trong đám giáo chúng. Hậu Thổ Kỳ có tài đào hầm lấp đất, thuật độn thổ không ai sánh kịp.

Thiên Địa Phong Lôi tứ môn
Thiên Tự Môn là nam giáo chúng Trung Nguyên.
Địa Tự Môn là nữ giáo chúng,.
Phong Tự Môn là người tu hành Thích gia, Đạo gia.
Lôi Tự Môn là người thuộc phiên bang, Tây Vực.

 Hồ Điệp Cốc

 Hồ Thanh Ngưu
Trong Ỷ Thiên Đồ Long ký, Điệp Cốc Y Tiên Hồ Thanh Ngưu cũng có ngoại hiệu là Kiến Tử Bất Cứu, nếu không là thuộc hạ của Minh Giáo thì thấy chết cũng không cứu.

Năm xưa, Trương Tam Phong mang Vô Kỵ (khi bị Huyền Minh thần chưởng đánh trúng) đi chữa bệnh đã gặp Thường Ngộ Xuân. Trương Tam Phong nhận lời đưa Chu Chỉ Nhược về Võ Đang còn Thường Ngộ Xuân đã mang Trương Vô Kỵ đến nhờ Hồ Thanh Ngưu chữa trị. Tuy không chữa hoàn toàn được cho Vô Kỵ nhưng ông đã truyền toàn bộ kiến thức y dược của mình cho Trương Vô Kỵ. Sau này Hồ Thanh Ngưu rời bỏ Hồ điệp cốc ra đi.

 Vương Nạn Cô
Vương Nạn Cô là vợ của Hồ Thanh Ngưu, dáng vẻ xinh đẹp, biệt tài dùng độc. Thường xuyên chế ra kịch độc, thử trên cả bản thân mình nhằm khiêu khích tài trị độc của Hồ Thanh Ngưu. Sau này nhờ Trương Vô Kỵ mà hiềm khích của Vương Nạn Cô với Hồ Thanh Ngưu được xóa bỏ, cô cùng chồng giả chết để đối phó với sự trả thù của Kim Hoa bà bà.

 Thường Ngộ Xuân
Thường Ngộ Xuân là nhân vật có thật trong lịch sử. Trong tiểu thuyết, Thường Ngộ Xuân gia nhập Minh giáo, là hào kiệt mong muốn diệt Nguyên thất khôi phục giang sơn cho người Hán. Thường Ngộ Xuân có giao tình với cha của Chu Chỉ Nhược.

Năm xưa, Trương Tam Phong mang Vô Kỵ đi chữa bệnh đã gặp Thường Ngộ Xuân. Trương Tam Phong nhận lời đưa Chu Chỉ Nhược về Võ Đang còn Thường Ngộ Xuân đã mang Trương Vô Kỵ đến nhờ Hồ Thanh Ngưu chữa trị. Tuy không chữa hoàn toàn được cho Vô Kỵ nhưng ông đã truyền toàn bộ kiến thức y dược của mình cho Trương Vô Kỵ. Từ đó mà Vô Kỵ chữa được độc cho Thường Ngộ Xuân. Sau này Thường Ngộ Xuân đã giúp nhà Minh lập quốc. Vì chết sớm sau khi nhà Minh thành lập nên ông tránh được cái hoạ sát hại công thần của Chu Nguyên Chương.

 Chu Nguyên Chương
Chu Nguyên Chương là nhân vật có thật trong lịch sử. Trong tiểu thuyết, Chu Nguyên Chương gia nhập Minh Giáo, đã cứu Trương Vô Kỵ một lần khi Vô Kỵ còn nhỏ (khi Vô Kỵ cùng Bất Hối đến gặp Dương Tiêu). Chu Nguyên Chương có tài cán, túc trí đa mưu, đã dò ra được tung tích của Lục đại môn phái khi họ bị Triệu Mẫn bắt. Tuy nhiên Chu Nguyên Chương ra tay có phần độc ác, nên Trương Vô Kỵ có phần ái ngại. Mặc dù vậy Chu Nguyên Chương vẫn được cất nhắc lên vị trí cao trong Minh Giáo, góp công lớn tiêu diệt Nhà Nguyên, và bè đảng Trần Hữu Lượng, lập ra nhà Minh. Sau đó ông sát hại rất nhiều công thần của mình, trong đó có Từ Đạt.

 Từ Đạt
Từ Đạt là nhân vật có thật trong lịch sử. Trong tiểu thuyết Ỷ Thiên Đồ Long ký của Kim Dung, Từ Đạt là một giáo đồ của Minh giáo và là huynh đệ thân thiết của Chu Nguyên Chương. Sau khi bí mật trong Ỷ Thiên kiếm và Đồ Long đao được làm sáng tỏ, Trương Vô Kỵ đã đem binh pháp của Nhạc Phi - tức là Vũ Mục di thư (vốn giấu trong cây đao) giao cho Từ Đạt. Nhờ vậy ông đã trở thành danh tướng một thời, giúp Chu Nguyên Chương đánh đuổi quân Nguyên, chiếm lại Đại Đô. Tuy nhiên sau cùng ông bị Chu Nguyên Chương thanh trừng.

 Minh Giáo Ba Tư
Thập Nhị Bảo Thụ Vương
Đại Thánh Bảo Thụ Vương
Trí Tuệ Bảo Thụ Vương
Thường Thắng Bảo Thụ Vương
Chưởng Hỏa Bảo Thụ Vương
Cần Tu Bảo Thụ Vương
Bình Đẳng Bảo Thụ Vương
Tín Tâm Bảo Thụ Vương
Trấn Ác Bảo Thụ Vương
Chính Trực Bảo Thụ Vương
Công Đức Bảo Thụ Vương
Tề Tâm Bảo Thụ Vương
Câu Minh Bảo Thụ Vương

Vân Phong Nguyệt tam Sứ
Diệu Phong Sứ
Lưu Vân Sứ
Huy Nguyệt Sứ

 Nhữ Dương Vương Phủ

 Huyền Minh nhị lão
Huyền Minh nhị lão, 1 hắc 1 bạch nổi tiếng với võ công Huyền Minh Thần Chưởng là loại công phu độc tính âm hàn rất lợi hại (chỉ có luyện Cửu Dương chân kinh mới chữa được), rất trung thành với Triệu Mẫn. Hai người được Triệu Mẫn tin tưởng, luôn cho đi theo hộ vệ, và cất giữ thuốc giải Thập Hương Nhuyễn Cân Tán.

Lộc Trượng Khách
Lộc Trượng Khách là Lão Hắc trong Huyền Minh nhị lão, người khá cẩn thận, nhưng có tính mê gái, sử dụng vũ khí là cây trượng sừng hươu. Kết cục Hạc Bút Ông cùng Lộc Trượng Khách đều bị Trương Vô Kỵ phế võ công trên Thiếu Lâm tự khi quân Mông Cổ đang bao vây quần hùng trên núi Thiếu Thất sau Đồ Sư Anh Hùng Hội.

Hạc Bút Ông
Hạc Bút Ông là Lão Bạch trong Huyền Minh nhị lão, là người đơn giản, ham rượu thịt nhậu nhẹt, sử dụng vũ khí là cây thiết bút. Năm xưa chính Hạc Bút Ông là người bắt và đánh Trương Vô Kỵ một chưởng âm độc khiến Vô Kỵ dở sống dở chết. Sau này, Phạm Dao đã dùng kế để lấy được thuốc giải Thập Hương Nhuyễn Cân Tán, cứu Lục đại môn phái bị giam ở bảo tháp. Kết cục Hạc Bút Ông cùng Lộc Trượng Khách đều bị Trương Vô Kỵ phế võ công trên Thiếu Lâm tự khi quân Mông Cổ đang bao vây quần hùng trên núi Thiếu Thất sau Đồ Sư Anh Hùng Hội.

Thần tiễn Bát hùng
8 cao thủ sở trường tiễn pháp, đi theo bảo vệ Triệu Mẫn:
Triệu Nhất Thương
Tiền Nhị Bại
Tôn Tam Hủy
Lý Tứ Tồi
Chu Ngũ Thâu
Ngô Lục Phá
Trịnh Thất Diệt
Vương Bát Suy

Vương phủ: Nhữ Dương Vương, Thế tử Vương Bảo Bảo, Vương phi...

Phái Kim Cương (bang phái Thiếu Lâm ở Tây Vực)
Năm xưa tại chùa Thiếu Lâm có 1 tên Hỏa công đầu đà, chuyên lo việc nấu bếp trong chùa, do bị ức hiếp nên đã lén học võ công Thiếu Lâm. Về sau y đánh bại được rất nhiều cao thủ trong chùa. Chủ tọa Đạt Ma Đường là Khổ Trí thiền sư cũng chết dưới bàn tay y. Các cao thủ trong phái Thiếu Lâm tranh chấp đến mức Khổ Tuệ thiền sư phải bỏ chùa sang Tây Vực, lập ra Thiếu Lâm Tây Vực (Phan Thiên Canh, Phương Thiên Lao, Vệ Thiên Vọng là 3 cao thủ của Thiếu Lâm Tây Vực xuất hiện trong phần đầu của bộ truyện)

Còn Hỏa công đầu đà trên cũng chạy sang Tây Vực, lập ra phái Kim Cương môn. Nổi tiếng với võ công Đại Lực Kim Cương Chỉ.

 A Đại
A Đại tên thật là Phương Đông Bạch, hiệu là "Bát Tí Thần Kiếm", trước kia là một trưởng lão của Cái Bang, nhưng giả chết vì bệnh trốn sang Tây Vực, gia nhập Phái Kim Cương. Y có thân hạc xác ve, mặt nhiều nếp nhăn, vừa gầy vừa cao. Sở trường về kiếm pháp, kiếm thuật tinh kỳ danh vang thiên hạ, nổi tiếng xuất kiếm cực nhanh chẳng khác nào có bảy tám cánh tay. Tại núi Võ Đang, y bị Trương Vô Kỵ dùng Thái cực kiếm đánh bại.

 A Nhị
A Nhị là truyền nhân của Hỏa công đầu đà, kẻ năm xưa ở chùa Thiếu Lâm học lén võ công, đả thương vô số tăng lữ trong chùa, sau đó chạy sang Tây Vực lập môn hộ. A Nhị đầu bị hói, người gầy gò, dáng thấp. A Nhị là một dị nhân trong môn phái Kim Cương, vốn có thần lực trời sinh, từ ngoại công biến ngược trở lại thành nội công, đi theo một đường riêng luyện thành một người nội công cực kỳ thâm hậu, tài năng còn hơn xa cả tổ sư Hỏa công đầu đà năm xưa. Chính y là chủ mưu đánh Ân Lê Đình bị trọng thương đứt hết gân cốt. Tại núi Võ Đang, y đấu nội lực thua Trương Vô Kỵ và bị trọng thương.

 A Tam
A Tam cũng là truyền nhân của Hỏa công đầu đà, học được Đại Lực Kim Cương Chỉ, thân hình rắn chắc, mạnh về quyền. Y từng đánh bại Không Tính Đại Sư (Thiếu Lâm Tự) nổi tiếng với tuyệt kỹ Long Trảo Thủ. A Tam cũng chính là kẻ đánh trọng thương đứt hết gân cốt Du Đại Nham tại núi Võ Đang. Y bị Trương Vô Kỵ dùng Thái cực quyền đánh gãy hết tay chân.

 Cương Tướng
Cương Tướng là sư đệ của A Tam, y là vị sư giả danh sư Thiếu Lâm lấy pháp hiệu Không Tướng mang đầu Không Tính thần tăng lên Võ Đang để ám toán Trương Tam Phong bằng Bát Nhã Kim Cương Chưởng và bị đánh chết.

 Phái Nga My

 Diệt Tuyệt Sư Thái

 Kỷ Hiểu Phù
Là ái đồ của Diệt Tuyệt sư thái, là người có đính ước với Ân Lê Đình lục hiệp phái Võ Đang nhưng thất thân với Tả Sứ Minh giáo Dương Tiêu nên sau đó sinh ra Dương Bất Hối, cô sợ sư phụ mình biết chuyện nên đã bỏ trốn sau đó cô bị Kim Hoa bà bà dùng ký hiệu giả để lừa đến Hồ Điệp Cốc. Tại đây cô bị thương và gặp lại Trương Vô Kỵ được Vô Kỵ chữa khỏi vết thương. Sau đó cả Kim Hoa bà bà và Diệt Tuyệt cùng đến và chiến đấu tại đây. Sau khi biết hết mọi chuyện Diệt Tuyệt sư thái yêu cầu cô giết chết Dương Tiêu để báo thù nhưng cô không đồng ý. Quá tức giận bà ta một chưởng giết chết cô trước mắt cô con gái nhỏ và Trương Vô Kỵ.
 Trong Phim:
Dung Huệ Văn (1986),
Đằng Lệ Danh (2000),
Đào Hồng (2003),
Hà Giai Di (2009),
Ô Tĩnh Tĩnh (2019)

Đinh Mẫn Quân
Là đại sư tỷ của Kỷ Hiểu Phù, tính tình điêu ngoa ác độc, luôn ganh ghét với những đệ tử được Diệt Tuyệt sư thái sủng ái. Cô tìm mọi cách để hãm hại Kỷ Hiểu Phù và sau này là Chu Chỉ Nhược.

Bối Cẩm Nghi
Là tiểu sư muội, luôn đứng về phía Kỷ Hiểu Phù và Chu Chỉ Nhược.

 Cô Hồng Tử
Là sư huynh của Diệt Tuyệt sư thái, qua lời kể của Diệt Tuyệt thì Cô Hồng Tử bị Dương Tiêu chọc giận mà chết.

Còn có
Tịnh Hư (bị Vi Nhất Tiếu hút máu mà chết).
Tịnh Huyền (đại đệ tử của Diệt Tuyệt sư thái, chỉ kém sư phụ một vài tuổi)
Tịnh Không
Tịnh Tuệ
 Tịnh Chiếu (bị Hoàng Sam nữ tử vạch mặt khi ám sát hụt Tạ Tốn tại đại hội Đồ sư)
 Tịnh Vân
 Tô Mộng Thanh
...

 Thiếu Lâm Tự

 Không Kiến thần tăng
Ông là Phương trượng chùa Thiếu Lâm, đứng đầu tứ đại Thần Tăng, sau khi Thành Côn bái ông làm thầy, ông đã đứng ra hóa giả thù hận của y với Tạ Tốn, ông dùng Kim cang bất hoại thể chịu 13 quyền Thất Thương của Tạ Tốn mà vẫn không suy suyển một bước, nhưng vì sơ ý không đề phòng nên viên tịch, cái chết của ông là hối hận lớn nhất đời Tạ Tốn. Trước khi chết, Không Kiến nói với Tạ Tốn rằng Đồ Long Đao có thể giúp ông đánh thắng Thành Côn.

 Không Văn phương trượng
Là phương trượng kế nhiệm sau khi Không Kiến viên tịch, ông là nhà sư từ hòa nhưng cũng có tham vọng dương danh cho phái Thiếu Lâm nên nhiều khi bị Viên Chân (Thành Côn) xúi giục làm điều không mong muốn, bị Viên Chân gieo rắc vào đầu những ý nghĩ xấu xa về Minh giáo. Sau đó chính ông bị Viên Chân hạ độc, bị giam lại. Cuối cùng nhờ Minh giáo cứu giúp nên ông không còn nghĩ xấu về Trương Vô Kỵ và Minh giáo nữa.

Lúc quân Mông Cổ tràn lên chùa Thiếu Lâm thì ông giao cho Trương Vô Kỵ toàn quyền chỉ huy quần hùng giao tranh với quân Mông Cổ. Cuối cùng quân Mông Cổ bị quần hùng võ lâm đánh cho tan tành. Không Văn phương trượng kính trọng Trương Vô Kỵ hơn nữa.

 Không Trí thần tăng
Là cao tăng của Thiếu Lâm. Lúc bị giam ờ chùa Vạn An, Không Trí thần tăng từng giao đấu với Khổ đầu đà (Phạm Dao của Minh giáo, đang trà trộn làm thuộc hạ cho Triệu Mẫn của Mông Cổ), hai người không ưa gì nhau. Sau đó Không Trí thần tăng chủ trì Đồ sư anh hùng hội thay cho Không Văn phương trượng bị Viên Chân (Thành Côn) hạ độc, khống chế. Thấy Phạm Dao cùng Trương Vô Kỵ lên núi Thiếu Thất của Thiếu lâm thì Không Trí thần tăng giao hẹn với Phạm Dao rằng sẽ lên chùa Vạn An giao đấu lần nữa để phân thắng bại.

Lúc Trương Vô Kỵ cứu được Tạ Tốn ra khỏi ba vị cao tăng, Tạ Tốn khiến Thành Côn mù mắt, phế võ công của Thành Côn và bản thân mình. Không Trí thần tăng hô hào bảo Thành Côn thả Không Văn phương trượng ra thì chùa bị cháy. Tuy nhiên người của Minh giáo cứu lửa thành công, Phạm Dao thì cứu Không Văn phương trượng thoát khỏi biển lửa nhờ đi đường hầm ra ngoài. Không Trí thần tăng thấy vậy thì liền làm lành, kết giao hữu hảo với Phạm Dao.

 Không Tính thần tăng
Là người đứng ra giao đấu với Trương Vô Kỵ tại đỉnh Quang Minh khi Lục đại môn phái vây đánh Minh giáo. Ông trổ hết tài nghệ vẫn thua Trương Vô Kỵ. Sau đó phái Thiếu lâm xuống núi thì bị quân Mông Cổ của Triệu Mẫn bắt lại, đem giam ở chùa Vạn An thuộc Đại Đô (nay là Bắc Kinh, Trung Quốc). Không Tính thần tăng bị A Tam- thuộc hạ của Triệu Mẫn giết chết.

 Độ Ách Đại Sư

 Độ Kiếp Đại Sư

 Độ Nạn Đại Sư

 Cao thủ
Các hoàng y lão tăng trong Đạt Ma viện...

 Môn hạ:
Viên Âm
Viên Chân (tức Thành Côn).
Viên Nghiệp,
Tuệ Thông,
Tuệ Quang
Bất Kiến
...
 Môn Hạ tục gia: Đa hùng tí Đô Đại Cẩm - Long Môn tiêu cục Tổng tiêu đầu.
Môn Hạ tục gia: Trần Hữu Lượng

Phái Côn Lôn

 Chưởng môn: Hà Thái Xung. Hà Thái Xung sau này lên Thiếu Lâm tìm giết Tạ Tốn thì bị Viên Chân (Thành Côn) giết chết.
 Cao thủ:
 Tưởng Đào,
 Cao Tắc Thành,
 Thiểm Điện nương nương Ban Thục Nhàn. Chết chung với Hà Thái Xung ở Thiếu Lâm.
 Tây Hoa Tử
...

 Phái Không Động
 Là một trong lục đại môn phái trên giang hồ.
 Chưởng môn: Đường Văn Lượng.

 Không Động ngũ lão

 Tông Duy Hiệp
Tông Duy Hiệp đứng hàng thứ hai trong Không Động ngũ lão.

 Đường Văn Lượng

 Thường Kính Chi
Nhất Quyền Đoạn Nhạc Thường Kính Chi đứng hàng thứ tư trong Không Động ngũ lão.

 Phái Hoa Sơn

 Thần Cơ Tử Tiên Vu Thông
Thần Cơ Tử Tiên Vu Thông là Chưởng môn Phái Hoa Sơn võ công bình thường nhưng rất nhiều quỷ kế. Trong đại chiến Lục đại môn phái trên Quang Minh đỉnh, Tiên Vu Thông đã bị Trương Vô Kỵ vạch trần khi năm xưa hắn giết chết sư huynh và đổ lỗi này cho Minh Giáo. Tiên Vu Thông bị giết tại Đồ Sư Anh Hùng Hội trên núi Thiếu Thất.

 Phái Cổ Mộ
Phái này xuất hiện từ thời Bắc Tống, tổ sư là Lâm Triều Anh võ công trác tuyệt nhưng giang hồ ít ai biết đến, nó là gạch nối giữa 2 bộ truyện Anh hùng xạ điêu và Thần điêu hiệp lữ, thậm chí là cả Ỷ thiên đồ long ký. Trong truyện này phái này rất mờ nhạt nhưng lại quan trọng vô cùng khi xuất hiện nhân vật "Hoàng Sam nữ tử" ra tay can thiệp, lúc kết chuyện nhắc lại uyên nguyên của cả hai báu vật Đồ Long Đao, Ỷ Thiên Kiếm.

Cái Bang

 Sử Hỏa Long
Bang chủ nhưng đã bị Thành Côn và Trần Hữu Lượng ám sát khi đang luyện Hàng Long thập bát chưởng.

 Sử Hồng Thạch
Con gái của Sử Hỏa Long. Sau khi Hoàng Sam nữ tử vạch trần bang chủ giả và không có người thay thế thì các trưởng lão đã bầu cô giữ chức bang chủ thay cha mình. Cô là nữ bang chủ thứ hai của Cái bang sau Hoàng Dung.

Quý trưởng lão

Trần Hữu Lượng

Trần Hữu Lượng dùng kế đoạt lấy chức Bang chủ Cái Bang, khởi xướng cuộc nổi dậy của dân nghèo chống Nguyên, đồng thời là đại kình địch của lực lượng Minh giáo do Chu Nguyên Chương cầm đầu (trước là Trương Vô Kỵ), cuối cùng bị Chu Nguyên Chương đánh bại. Trần Hữu Lượng dưới ngòi bút Kim Dung, có tài năng hiếm lạ:

Lúc nhỏ, Hữu Lượng là đệ tử tục gia của phái Thiếu Lâm, một lần Trương Tam Phong mang Trương Vô Kỵ bị trúng độc Huyền Minh thần chưởng đến chùa Thiếu Lâm cầu mượn cuốn Cửu dương thần công cứu mạng, đã trao đổi bằng khẩu quyết võ công phái Võ Đang, Hữu Lượng mới nghe qua một lần mà thuộc lòng, đọc lại không sót chữ nào, phương trượng chùa Thiếu Lâm thấy vậy nói rằng "võ công phái Võ Đang bản tự đã có, mời Trương tôn sư về cho"''.

Trịnh trưởng lão
Là trưởng lão chín túi của Cái Bang. Là trưởng lão đời 24 của Cái Bang, có dáng vẻ to lớn, tay cầm sắt bát phục vụ dưới trướng của Sử Hỏa Long, võ công bình thường; sau bị Chu Chỉ Nhược chưởng môn phái Nga Mi giết chết.

Các Phái khác
Cự Kình bang,
Hải Sa bang,
Hổ Cứ tiêu cục,
Long Môn tiêu cục,
Lương Thuyền bang,
Ngũ Phượng Đao,
Tam Giang bang,
Tấn Dương tiêu cục,
Thanh Long phái,
Thần Quyền Môn,
Vu Sơn bang,
Yến Vân tiêu cục
...

Xem thêm
 Danh sách nhân vật trong Anh hùng xạ điêu
 Danh sách nhân vật trong Thần điêu hiệp lữ

Tham khảo

Y


title: Dicranomyia tarsalba

text:
Dicranomyia tarsalba là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Dicranomyia
Limoniidae ở vùng Australasia


title: Glyphidoptera insignana

text:
Glyphidoptera insignana là một loài bướm đêm thuộc họ Tortricidae. Nó được tìm thấy ở Úc, bao gồm Lãnh thổ Thủ đô Úc, Tasmania, New South Wales và Victoria.

Sải cánh dài khoảng 15 mm.

Ấu trùng ăn các loài Eucalyptus và Syncarpia.

Chú thích

Tham khảo

Glyphidoptera


title: Les Arcs, Var

text:
Les Arcs-sur-Argens là một xã thuộc tỉnh Var trong vùng Provence-Alpes-Côte d’Azur, Pháp. Xã này có diện tích 54,26 km², dân số 6217 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 16-342 mét trên mực nước biển.

Biến động dân số

Liên kết ngoài =
 Mairie des Arcs
 Provence Web
 Vue satellite des Arcs-sur-Argens
 Un dossier sur la légende de Ste Roseline

Tham khảo

Arcs, Les


title: 3567 Alvema

text:
3567 Alvema (1930 VD) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 15 tháng 11 năm 1930 bởi Delporte, E. ở Uccle.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 3567 Alvema

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Eugène Joseph Delporte
Thiên thể phát hiện năm 1930


title: Monte Mor

text:
Monte Mor là một đô thị ở bang São Paulo của Brasil. Đô thị này nằm ở vĩ độ 22º56'48" độ vĩ nam và kinh độ 47º18'57" độ vĩ tây, trên khu vực có độ cao 560 m. Dân số năm 2006 là 46.047 người. Đô thị này có diện tích 240,8 km². Monte Mor là một phần của Vùng đô thị Campinas (RMC). Đô thị này cách São Paulo 122 km.

Các giáo khu

Nossa Senhora do Patrocínio
Santo Antônio

Thông tin nhân khẩu
Dữ liệu dân số theo điều tra dân số năm 2000

Mật độ dân số (người/km²): 155,07
Tỷ lệ tử vong trẻ sơ sinh dưới 1 tuổi (trên một triệu người): 14,08
Tuổi thọ bình quân (tuổi): 72,20
Tỷ lệ sinh (số trẻ trên mỗi bà mẹ): 2,08
Tỷ lệ biết đọc biết viết: 89,59%
Chỉ số phát triển con người (HDI-M): 0,783
 Chỉ số phát triển con người - Thu nhập: 0,700
 Chỉ số phát triển con người - Tuổi thọ: 0,787
 Chỉ số phát triển con người - Giáo dục: 0,862

Rodovias

 SP-101 - Rodovia Jornalista Francisco Aguirre Proença
 SP-127

Liên kết ngoài
 Trang mạng của đô thị
 Página da câmara
 Monte Mor trên WikiMapia

Tham khảo

Đô thị bang São Paulo


title: Lépinas

text:
Lépinas là một xã thuộc tỉnh Creuse trong vùng Nouvelle-Aquitaine miền trung nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 600 mét trên mực nước biển.

Địa lý
Thị trấn có cự ly khoảng  về phía nam Guéret tại giao lộ các tuyến đường D3, D50 và tuyến đường D60. Sông Gartempe chảy qua giữa thị trấn.

Dân số

Địa điểm nổi bật
 Nhà thờ, dating từ thế kỷ 12.
 Hồ La Chapelle

Liên kết ngoài
 Lépinas on the Quid website

Tham khảo

Xã của Creuse


title: Lentföhrden

text:
Lentföhrden là một đô thị ở huyện Segeberg, bang Schleswig-Holstein Segeberg, ở bang Schleswig-Holstein, Đức. Đô thị Lentföhrden có diện tích 20,07 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 2292 người.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Segeberg


title: 968 Petunia

text:
968 Petunia là một tiểu hành tinh bay quanh Mặt Trời.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Phát hiện Circumstances: Numbered Minor Planets

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Karl Wilhelm Reinmuth
Thiên thể phát hiện năm 1921


title: Gallerucida fulva

text:
Gallerucida fulva là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Laboissiere miêu tả khoa học năm 1934.

Chú thích

Tham khảo

Gallerucida


title: Breiholz

text:
Breiholz là một đô thị thuộc quận Rendsburg-Eckernförde, bang Schleswig-Holstein.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Rendsburg-Eckernförde


title: Macrostemum croceum

text:
Macrostemum croceum là một loài Trichoptera trong họ Hydropsychidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Tham khảo

Macrostemum


title: Conus lenavati

text:
Conus lenavati là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae, họ ốc cối.

Giống như tất cả các loài thuộc chi Conus, chúng là loài săn mồi và có nọc độc. Chúng có khả năng "đốt" con người, do vậy khi cầm chúng phải hết sức cẩn thận.

Miêu tả

Phân bố

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

 The Conus Biodiversity website

L
Động vật được mô tả năm 1982


title: Trentepohlia madagascariensis

text:
Trentepohlia madagascariensis là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Trentepohlia
Limoniidae ở vùng Afrotropic


title: Những bí mật của Providence (phim hoạt hình)

text:
Bằng Chứng Bí Ẩn hay Bằng Chứng Bí Mật (nguyên bản là Les Énigmes de Providence, dịch sang một số ngôn ngữ như: tiếng Anh là The Mystery of Providence, tiếng Ý là I Místerí đi Provídence) là phim bộ hoạt hình của Pháp được chuyển thể từ tiểu thuyết cùng tên của John Flavel. Phát sóng lần đấu trên kên TFOU TF1 vào ngày 12 tháng 1, 2002. Nội dung là chuyến phiêu lưu của thám tử tư Oscar cùng với Kate và nhà phát minh Martin đi tìm lời giải của những bí mật ở Providence để đấu tranh những thế lực đen tối sẽ cản trở họ bất cứ lúc nào.

Nội dung
"Trước khi có băng, trước khi có lủa, 7 nhà thông thái đã chôn cất kho báu ở một nơi bí mật..."

Tuy nhiên, trong khi đi thám hiểm, Oscar đã vô tình dào được nó dưới dạng những tờ giấy da. Chính vì thế mà nhiều thế lực đen tối đang lăm le chiềm đoạt nó. Anh phải bảo vệ nó khỏi thế lực đó trước khi khám phá ra bí mật của Providence. Sau những lần đối mặt với mọi thế lực đen tối, Oscar, Kate, Martin đã tìm thấy nhà thông thái cuối cùng đang theo dõi họ từ khi Oscar đọc một vài trang giấy da đó.Cuối cùng, ông phải tiết lộ bí mật của Providence và trao quyền thừa kế những bí mật này cho họ.

Nhân vật

Tham khảo

Phim hoạt hình năm 2002
Phim hoạt hình Pháp
Phim dựa theo tác phẩm của nhà văn


title: Annot

text:
Annot là một xã ở tỉnh Alpes-de-Haute-Provence, vùng Provence-Alpes-Côte d’Azur ở đông nam nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Alpes-de-Haute-Provence

Tham khảo

Xã của Alpes-de-Haute-Provence


title: 18398 Bregenz

text:
18398 Bregenz (1992 SQ23) là một thiên thạch xuyên Sao Hỏa được phát hiện vào ngày 23 tháng 09 năm 1992 bởi F. Borngen tại Tautenburg.

Link ngoài
JPL Small-Body Database Browser on 18398 Bregenz

Discoveries by Freimut Börngen
Thiên thể phát hiện năm 1992
Được phát hiện bởi Freimut Börngen


title: Fuchsia summa

text:
Fuchsia summa là một loài thực vật thuộc họ Onagraceae. Đây là loài đặc hữu của Ecuador.

Chú thích

Tham khảo
 León-Yánez, S. & Pitman, N. 2004. Fuchsia summa. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Ecuador
summa
Thực vật dễ tổn thương


title: Ambulyx wildei

text:
Ambulyx wildei là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Loài này có ở Papua New Guinea và Queensland.

Sải cánh dài khoảng 110 mm. Nó giống với Ambulyx substrigilis. Con cái màu nâu đậm hơn con đực.

Chú thích

Tham khảo

Ambulyx


title: Bulbophyllum luckraftii

text:
Bulbophyllum luckraftii là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

luckraftii]]

L


title: Discobola armorica

text:
Discobola armorica là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc và miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Discobola
Limoniidae ở vùng Palearctic
Limoniidae ở vùng Indomalaya


title: Anabolia subquadrata

text:
Anabolia subquadrata là một loài Trichoptera trong họ Limnephilidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Trichoptera miền Cổ bắc
Anabolia


title: Panoor

text:
Panoor là một thị trấn thống kê (census town) của quận Kannur thuộc bang Kerala, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Panoor có dân số 16.288 người. Phái nam chiếm 46% tổng số dân và phái nữ chiếm 54%. Panoor có tỷ lệ 82% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 83%, và tỷ lệ cho phái nữ là 81%. Tại Panoor, 12% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Kerala