title: Metro AG

text:
Metro AG là tập đoàn của các công ty bán sỉ và bán lẻ Đức. Tập đoàn có trụ sở chính ở Düsseldorf, Đức. Tổng số nhân viên là 300.000 người trong số đó có 110.000 người ở Đức (tháng 12 năm 2011 ). Theo thông tin trên trang Metro Việt Nam , Metro, hoạt động tại 33 nước, lớn đứng thứ ba ở Âu Châu và thứ tư trên thế giới. Otto Beisheim – tỷ phú, doanh nhân Đức (sinh 1924), sáng lập tập đoàn năm 1964.

Quy mô

Nếu tổng cộng toàn bộ doanh số của các bộ phận, METRO là hãng bán lẻ thứ hai ở Châu Âu, sau Carrefour của Pháp.

Nếu phần bán hàng tại kho (hoạt động mang lại doanh số lớn nhất) không được coi là bán lẻ thì hãng còn đứng sau Tesco và một vài hãng bán lẻ khác ở Châu Âu.

Các bộ phận bán hàng

 Metro and Makro Cash and Carry (các cửa hàng của Makro ở Anh và những quốc gia Châu Âu đã chuyển sang tay hãng SHV năm 1998): mang lại gần nửa doanh thu năm 2004, là bộ phận có mặt ở tất cả các quốc gia mà hãng hoạt động.
 Real: hệ thống siêu thị với 265 cửa hàng ở Đức và 34 ở một số nước khác năm 2005.
 Extra: có hệ thống siêu thị cỡ nhỏ hơn của Real. Tới năm 2005, toàn bộ 443 cửa hàng đều ở Đức.
 Media Markt và Saturn: Media Markt là công ty thiết bị điện tử dân dụng có cửa hàng ở Đức và vài nước Châu Âu khác. Saturn là hệ thống bán hàng điện tử giải trí cũng có cửa hàng ở Đức và một số nước châu Âu.
 Geleria Kaufhof: hệ thống cửa hàng bán đồ gia dụng ở Đức và Bỉ.

Hiện diện ở các châu lục

Tính tới đầu năm 2007, METRO có cửa hàng ở:

Châu Âu: 26 nước (phần lớn các nước Tây Âu và Bắc Âu)
 Châu Á: Trung Quốc, Pakistan, Ấn Độ, Nhật Bản, Kazakhstan, và Việt Nam.

Tình hình tài chính

Năm 2003, METRO đạt tổng doanh thu gần 54 tỷ Euro. Lợi nhuận trước thuế 817 triệu Euro, lợi nhuận sau thuế 496 triệu Euro. Những năm đầu thế kỷ, METRO có mức tăng trưởng thấp hơn các hãng bán buôn, bán lẻ toàn cầu khác, chủ yếu là do tình hình kinh tế Đức không mấy sáng sủa.

Năm 2016 Metro Việt Nam đã được bán lại cho đối tác kinh doanh Thái Lan

Hệ thống siêu thi tại Việt Nam
Dưới đây là danh sách hệ thống siêu thị Metro cũ tại Việt Nam. Năm 2016, hệ thống này được bán lại cho Thai Charoen Corporation (TCC) Group và đổi tên thành MM Mega Market

Tham khảo

Liên kết ngoài

Official site - English version
Metro tại Việt Nam

Công ty đa quốc gia có trụ sở tại Đức
Công ty Đức
Công ty đa quốc gia
Công ty bán lẻ Đức
Siêu thị Đức
Düsseldorf
Văn phòng phẩm


title: Meibomeus funebris

text:
Meibomeus funebris là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Boheman miêu tả khoa học năm 1859.

Chú thích

Tham khảo

Meibomeus


Đại hội Đảng Cộng sản Việt Nam lần thứ VI, hay còn gọi là Đại hội Đại biểu Toàn quốc lần thứ VI của Đảng Cộng sản Việt Nam được tổ chức từ ngày 15 đến ngày 18 tháng 12 năm 1986 tại Hà Nội (họp trù bị từ ngày 5 đến ngày 14 tháng 12 năm 1986). Dự đại hội có 1.129 đại biểu thay mặt cho gần 1,9 triệu Đảng viên. Công tác chuẩn bị cho Đại hội Đại biểu Toàn quốc lần thứ VI kéo dài 19 ngày. Sau Hội nghị lần thứ XX, các tổ chức đảng cấp tỉnh và địa phương bắt đầu bầu Đại biểu dự Đại hội cũng như chuẩn bị các văn kiện Đại hội.

Đại hội đã đưa ra các cải cách kinh tế, được gọi là Đổi Mới, và bầu ra ban lãnh đạo mới của Đảng Cộng sản Việt Nam. Tổng Bí thư Trường Chinh đương nhiệm quyết định về hưu và trao quyền lại cho ông Nguyễn Văn Linh lên thay. Sau đó, Đại hội cũng đã bầu các thành viên của Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa VI, Ban Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa VI và Ủy ban Kiểm tra Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam. Cũng trong Đại hội, Hội đồng Cố vấn Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam được thành lập, bao gồm các cán bộ cấp cao, chủ chốt trong bộ máy chính trị đã hết nhiệm kỳ tại Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ VI. Đại hội nhấn mạnh nhiệm vụ phải xây dựng và củng cố quan hệ sản xuất xã hội chủ nghĩa. Đây cũng là lần đầu tiên các tổ chức thông tấn phương Tây được phép đưa tin.

Bối cảnh

Hội nghị lần thứ VIII và những cải cách
Hội nghị lần thứ VIII Ban Chấp hành Trung ương khóa V (ngày 10–17 tháng 6 năm 1985) – và các hội nghị lần thứ VI (ngày 3–10 tháng 7 năm 1984) và lần thứ VII (ngày 11–17 tháng 12 năm 1984) – đã đặt ra yêu cầu chỉ đạo đánh giá lại tổ chức, nhân sự và hiệu quả hoạt động của Đảng. Theo Báo cáo Về công tác xây dựng Đảng của Ban Chấp hành Trung ương khóa IV trình tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ V của Đảng, "chỗ yếu kém trong cơ cấu tổ chức của Đảng và Nhà nước từ trung ương đến cơ sở nói chung hiện nay là bộ máy tổ chức cồng kềnh, nặng nề mà hiệu lực lại thấp, chế độ trách nhiệm không rõ ràng; sự phân định về chức năng, trách nhiệm, quyền hạn giữa cơ quan đảng, cơ quan nhà nước và các đoàn thể, giữa cấp trên và cấp dưới, giữa cơ quan quản lý với các đơn vị sản xuất, kinh doanh, sự nghiệp, giữa cá nhân và tập thể đều chưa thật rõ." Bên cạnh đó, những biểu hiện tiêu cực đã xuất hiện ở không ít cán bộ, đảng viên, thể hiện qua tình trạng tham nhũng, sự tha hóa, cứng nhắc, thiếu trung thực, thiếu kỷ luật.

Đảng đã đề ra ba biện pháp để đảo ngược sự suy thoái này: (1) làm cho các cán bộ đảng viên tập trung vào kinh tế kỹ thuật và trách nhiệm quản lý; (2) cán bộ phải được tổ chức đào tạo chuyên sâu về các lĩnh vực kinh tế và hành chính, trang bị cho họ các kỹ năng vận hành một nền kinh tế ngày càng phức tạp; và (3) thay đổi cán cân quyền lực trong đảng. Trong số tháng 5 năm 1986 của Tạp chí Cộng sản, Lê Đức Thọ nhấn mạnh sự cần thiết phải vượt qua những khẩu hiệu chính trị và nâng cao năng lực, kỹ năng quản lý của cán bộ trong các tổ chức đảng. Ông muốn thay đổi vai trò của đảng trong nền kinh tế từ vai trò thực hiện sang vai trò giám sát, quản lý. Một vấn đề khác là việc thiếu các cán bộ, nhân sự trẻ. Để giải quyết vấn đề này, Đảng thừa nhận sự cần thiết phải chuẩn hóa việc đào tạo nhân sự, tiêu chuẩn về thời hạn phục vụ và tuổi nghỉ hưu, cũng như sự luân chuyển định kỳ đối với cán bộ.

Ngay từ đầu trong quá trình đổi mới, Đảng đã củng cố, nâng cao trình độ đội ngũ chi bộ cấp cơ sở, tiếp tục phân cấp trách nhiệm, giao thẩm quyền cho các tổ chức cấp sở, ban, ngành, tăng cường vai trò của chính quyền địa phương trong quy hoạch kinh tế, quản lý thị trường và an ninh công cộng, đồng thời cố gắng nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác kiểm tra, giám sát của Đảng. Từ đó, nâng cao hiệu quả bộ máy hành chính, song song với việc thực hiện các chính sách kinh tế mới.

Trong quý đầu tiên của năm 1986, Đảng tiếp tục thực hiện các kế hoạch của Hội nghị lần thứ VIII. Tuy nhiên, các kế hoạch ban đầu được đưa ra đã bị thất bại và yêu cầu điều chỉnh khẩn cấp. Các báo cáo cho thấy các cải cách năm 1985 dẫn đến lạm phát tràn lan, và Hội nghị lần thứ IX (giữa tháng 12 năm 1985) buộc ban lãnh đạo trung ương phải áp dụng lại chính sách phân chia khẩu phần vào để giảm bớt khó khăn cho người nghèo. Vào tháng 3, chính phủ cũng đã hợp pháp hóa các doanh nghiệp tư nhân có quy mô nhỏ, hạn chế trong lĩnh vực thủ công nghiệp và tiểu thủ công nghiệp, để hỗ trợ kiểm soát lạm phát. Đảng đã cố gắng đưa các quy luật thị trường vào nền kinh tế kế hoạch, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết phải kiểm soát thị trường. Ở giai đoạn đầu này, Đảng bắt đầu thảo luận về mức độ kiểm soát của nhà nước và hoạch định nền kinh tế. Ngày 8 tháng 4, Bộ Chính trị khóa V ban hành dự thảo nghị quyết về bảo đảm quyền tự chủ sản xuất, kinh doanh của các đơn vị kinh tế cơ sở. Nghị quyết đã cố gắng giải quyết vấn đề còn tồn tại bằng cách tinh giản bộ máy hành chính để hoạt động hiệu quả hơn. Tuy nhiên, trong khi ủng hộ việc tự chủ của các doanh nghiệp quốc doanh, Đảng vẫn tìm cách xóa bỏ thương mại cá thể. Ở giai đoạn này, các nhà chức trách không tìm cách thay đổi nhiệm vụ và trách nhiệm của các cơ quan Đảng và Nhà nước ở trung ương.

Chuẩn bị
Việc lập kế hoạch cho Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI được bắt đầu từ Hội nghị lần thứ 10 Ban Chấp hành Trung ương khóa V kéo dài 19 ngày (từ ngày 19 tháng 5 đến ngày 9 tháng 6 năm 1986). Tổng Bí thư Lê Duẩn đọc diễn văn khai mạc, tại đây ông tái khẳng định cam kết cải cách của lãnh đạo Trung ương Đảng. Hội nghị Trung ương 10 nhất trí thông qua dự thảo Báo cáo chính trị trình Đại hội toàn quốc lần thứ VI. Công tác chuẩn bị cho Đại hội bắt đầu bằng đại hội Đảng cấp cơ sở và trên cơ sở.

Công tác chuẩn bị cho Đại hội bắt đầu chậm chạp. Trong một hội nghị của Ban Tổ chức Trung ương, việc thiếu sự chuẩn bị được chỉ ra là do một số chi bộ cơ sở Đảng chưa thể chuẩn bị nhân sự cho Đại hội. Bên cạnh đó, các cơ quan cấp trên đã cung cấp hướng dẫn không đầy đủ cho các tổ chức cơ sở về các nhiệm vụ soạn thảo báo cáo khác nhau. Ban Bí thư khóa V thông báo về việc triển khai công tác tự phê bình và phê bình vào ngày 11 tháng 3 trong tất cả các cấp ủy Đảng để chuẩn bị cho Đại hội. Các mục tiêu chính là tăng cường kỷ luật tại các cấp ủy Đảng, củng cố tổ chức cơ sở Đảng; đánh giá kết quả hoạt động của Đảng với trọng tâm là về kinh tế và quản lý kể từ sau Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ V; góp phần vào sắp xếp, bố trí lại nhân sử trong tương lai; tạo điều kiện thuận lợi cho việc soạn thảo các nghị quyết và chương trình nghị sự cho Đại hội và bổ nhiệm các cấp ủy địa phương mới. Ban Bí thư khóa V cũng đã công bố hướng dẫn cho việc bổ nhiệm, lựa chọn thành viên Ủy ban Nhân dân và Đảng bộ các cấp vào giữa tháng 3 năm 1986.

Đại hội Đảng cấp địa phương
Đại hội cấp địa phương trước Đại hội toàn quốc lần thứ VI được tổ chức quy củ hơn so với các kỳ trước. Khác với các kỳ Đại hội trước, ban lãnh đạo trung ương của đảng đã ban hành các chỉ thị và chương trình đào tạo cho cán bộ Đảng viên về cách tổ chức đại hội. Một số cán bộ Đảng viên được giao trách nhiệm hướng dẫn cấp dưới về dự thảo Báo cáo Chính trị của Ban Chấp hành Trung ương. Ủy ban Nhân dân các địa phương bắt đầu triệu tập hội nghị vào đầu tháng 8 để nghiên cứu dự thảo báo cáo. Các hội nghị này có vai trò như tiền thân của đại hội Đảng bộ cấp cơ sở và trên cơ sở, tại tỉnh, thành phố và các doanh nghiệp quốc doanh, bắt đầu được triệu tập vào giữa tháng 8. Tuy nhiên, có một số một số tổ chức Đảng cấp cơ sở đã tổ chức bầu cử sớm đại biểu dự Đại hội đại biểu cấp cao hơn.

Đại hội cấp trên cơ sở được triệu tập ở một số tỉnh vào cuối tháng 8, trong khi các tỉnh khác bắt đầu triệu tập vào cuối tháng 9. Các đại biểu từ các tổ chức đảng cấp cơ sở đã đưa ra nhiều ý kiến cụ thể về sự cần thiết phải cải cách trong các lĩnh vực tập trung cung ứng vật tư nông nghiệp, định giá hàng hóa nông nghiệp, thống nhất phương thức bao thầu sản phẩm và thống nhất quản lý thu mua hàng hóa nông nghiệp. Phần lớn các báo cáo truyền thông về các đại hội cấp huyện ghi nhận hầu hết có sự nhất trí về các mục tiêu kinh tế cơ bản, đi cùng với thảo luận và đề xuất sửa đổi dự thảo Báo cáo Chính trị, tiếp theo là một số đề xuất sửa đổi trong dự thảo Báo cáo Chính trị. Trong khi một số hội nghị chỉ trích dự thảo Báo cáo Chính trị, một số khác bày tỏ sự nhiệt tình hoặc nhất trí ủng hộ. Do Quốc hội không ban hành được dự thảo Kế hoạch 5 năm lần thứ 4, các hội nghị cấp huyện buộc phải thảo luận về các mục tiêu kinh tế địa phương chủ yếu vì thiếu dữ liệu kinh tế quốc gia.

Tổng Bí thư Trường Chinh trong bài phát biểu trước Ban Tổ chức Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh đã thừa nhận những khuyết điểm và sai lầm nghiêm trọng của các lãnh đạo trung ương Đảng trong lãnh đạo kinh tế, đồng thời phê phán việc áp đặt kiến trúc thượng tầng trong điều kiện Việt Nam hiện nay. Trường Chinh tán thành chương trình của Hội nghị lần thứ 8 Ban Chấp hành Trung ương khóa V và các khái niệm kinh tế mới, nhưng nói với những người tham dự rằng Bộ Chính trị khóa V đã thực hiện đánh giá một cách có hệ thống các chính sách kinh tế, trong đó có sự tiếp tục của nền kinh tế hỗn hợp, chấp nhận quyền sở hữu tư nhân trong tương lai gần, sự cần thiết phải chấm dứt chế độ tập trung quan liêu, cũng như phân cấp, phân quyền trong việc ra quyết định kinh tế. Trong bài phát biểu trước Đại hội lần thứ 4 của Tổ chức Đảng Thành phố Hồ Chí Minh, Nguyễn Văn Linh, Ủy viên Bộ Chính trị, Ban Bí thư khóa V, tán thành các cương lĩnh của các Hội nghị lần thứ 6, 7 và 8 của Ban Chấp hành Trung ương khóa V, đồng thời ủng hộ kết luận tại Hội nghị lần thứ 10 Ban Chấp hành Trung ương khóa V. Ông nhấn mạnh một số chỉ thị của Bộ Chính trị. Phạm Hùng, Bộ trưởng Bộ Nội vụ, trong bài phát biểu trước Đại hội tỉnh Cửu Long cho rằng việc áp dụng kinh tế thị trường và đổi mới chấp nhận sở hữu tư nhân sẽ không làm tổn hại đến quá trình chuyển đổi xã hội chủ nghĩa của Việt Nam. Hội nghị lần thứ 11 (ngày 17–25 tháng 11 năm 1986), phiên họp cuối cùng trước Đại hội VI, đã thông qua cương lĩnh của đại hội.

Đại hội
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI được triệu tập vào ngày 15 tháng 12 năm 1986 và kéo dài đến ngày 18 tháng 12 cùng năm. Đại hội tái khẳng định cam kết đối với chương trình đổi mới của Hội nghị lần thứ 8 Ban Chấp hành Trung ương khóa V, và đưa ra yêu cầu cần phải tăng sản xuất thực phẩm, hàng tiêu dùng và các mặt hàng xuất khẩu; tiếp tục nỗ lực kiểm soát tiểu thương và thương mại tư bản tư nhân, trong khi khẳng định tính tất yếu khách quan của sự tồn tại nền kinh tế nhiều thành phần; tái cơ cấu bộ máy hành chính nhà nước, xoá bỏ chế độ tập trung quan liêu bao cấp, tăng cường hiệu quả hệ thống quản lý kinh tế; làm rõ quyền hạn và thẩm quyền của chính phủ, và tổ chức lại bộ máy quản lý nhà nước hoạt động hiệu quả hơn; nâng cao năng lực tổ chức đảng, năng lực lãnh đạo và đào tạo cán bộ.

Trong Báo cáo chính trị trình Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI ngày 15 tháng 12, Trường Chinh cho rằng Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư và Hội đồng Bộ trưởng phải chịu trách nhiệm về những bất cập của nền kinh tế Việt Nam. Bản báo cáo có vai trò như một bản tự phê bình nghiêm khắc của ban lãnh đạo trung ương đảng. Những thất bại của ban lãnh đạo được nhắc lại bởi một loạt người tham dự Đại hội, trong đó có Nguyễn Văn Linh, Nguyễn Thanh Bình và Võ Trần Chí.

Trong khi ủng hộ sự thay đổi, Báo cáo Chính trị khẳng định giữ vững các nguyên tắc tổ chức và sinh hoạt trong Đảng. Nguyên tắc tập trung dân chủ vẫn không thay đổi và hệ thống quản lý tập trung của nhà nước đối với một số ngành nghề cũng sẽ được duy trì. Nghị quyết của Đại hội VI, trình trước Đoàn Chủ tịch Đại hội đại biểu toàn quốc trong phiên họp kín ngày 18 tháng 12, thừa nhận tầm quan trọng của việc tiến hành  từng bước chuyển đổi công thương nghiệp tư nhân; khẳng định hiệu lực của các hợp đồng kinh tế giữa các đơn vị sản xuất kinh doanh; công nhận sự kiểm soát của nhà nước đối với vật tư và hàng hoá do các xí nghiệp quốc doanh sản xuất; và ủng hộ việc tiếp tục các chính sách phân phối lao động. Về cơ bản, Đảng chấp nhận sự cần thiết phải thay đổi, nhưng vẫn kiên quyết duy trì các đường nét tổng thể của nền kinh tế sau Giải phóng. Các mục tiêu trước mắt của ban lãnh đạo đảng được đề ra trong Báo cáo chính trị là: "Bố trí lại cơ cấu sản xuất, điều chỉnh lớn cơ cấu đầu tư"; "Xây dựng và củng cố quan hệ sản xuất xã hội chủ nghĩa, sử dụng và cải tạo đúng đắn các thành phần kinh tế"; "Đổi mới cơ chế quản lý kinh tế"; "Phát huy mạnh mẽ động lực khoa học, kỹ thuật"; "Mở rộng và nâng cao hiệu quả kinh tế đối ngoại".

Bản Báo cáo chính trị và các bài phát biểu tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI của Đảng Cộng sản Việt Nam không cho thấy những thay đổi trong chính sách đối ngoại của Việt Nam. Đại hội tái khẳng định mối quan hệ bền chặt của Việt Nam với Liên Xô và "mối quan hệ đặc biệt" với các nước xã hội chủ nghĩa là Lào và Kampuchea (Campuchia). Tuy nhiên, Đại hội nhấn mạnh sự cần thiết phải tăng cường mối quan hệ với các nước thuộc Hội đồng Tương trợ Kinh tế. Yegor Ligachev, trưởng phái đoàn Liên Xô tham dự Đại hội, đã gây bất ngờ cho Việt Nam và nhiều nhà quan sát nước ngoài khi công bố gói viện trợ kinh tế 8–9 tỷ rúp (11–13 tỷ đô la Mỹ) vào thời điểm đó. Báo cáo Chính trị cũng đề cập đến tầm quan trọng của quan hệ Việt Nam với Ấn Độ và tầm quan trọng của việc tiếp tục tham gia vào của Phong trào không liên kết. Đại hội thể hiện mong muốn của Việt Nam trong tăng cường và mở rộng quan hệ hữu nghị với Thụy Điển, Phần Lan, Pháp, Úc, Nhật Bản và với các nước phương Tây khác trên cơ sở bình đẳng và cùng có lợi.

Võ Văn Kiệt, Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng, trình bày Báo cáo về phương hướng, mục tiêu chủ yếu phát triển kinh tế – xã hội trong năm năm (1986–1990) trình Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VI. Các báo cáo chính trị và kinh tế nhấn mạnh đến chính sách Đổi Mới. Chuyên gia Carlyle Thayer viết rằng Võ Văn Kiệt có thể là người tiên phong trong việc ủng hộ khái niệm về cải cách và mở cửa. Trong bài phát biểu trước Đại hội, Võ Văn Kiệt nói, "Trong lĩnh vực kinh tế, đó là chuyển hướng về bố trí cơ cấu kinh tế, cơ cấu đầu tư, đổi mới các chính sách kinh tế và cơ chế quản lý, nhằm khai thác mọi tiềm năng của đất nước, giải phóng năng lực sản xuất, tăng nhanh sản phẩm xã hội, thực hiện mục tiêu ổn định tình hình kinh tế – xã hội, ổn định và cải thiện đời sống nhân dân." Võ Văn Kiệt cho rằng nông nghiệp chứ không phải công nghiệp nặng sẽ là quan trọng nhất trong những năm sắp tới. Trong bản báo cáo, Võ Văn Kiệt khẳng định, "Công nghiệp nặng, trong bước này, hướng trước hết và chủ yếu vào phục vụ nông nghiệp, công nghiệp nhẹ với quy mô và trình độ kỹ thuật thích hợp" Bản báo cáo cũng nhấn mạnh vai trò của xuất khẩu và sản xuất lương thực – thực phẩm, hàng tiêu dùng đối với phục hồi nền kinh tế Việt Nam. Mục tiêu phấn đấu là sản xuất 22–23 triệu tấn lương thực vào năm 1990. Trong khi các nhà chức trách có thể đạt được các mục tiêu này bằng nhiều cách khác nhau, các biện pháp khuyến khích vật chất và hợp đồng thành phẩm sẽ đóng một vai trò quan trọng.

Theo Báo cáo Kinh tế, việc tăng sản lượng ngũ cốc và lương thực sẽ làm tăng sản xuất hàng tiêu dùng. Báo cáo cho biết các chính sách này nhằm đảm bảo nhu cầu hàng ngày của người dân, tái tạo lực lượng lao động cũng như thu hút hàng triệu lao động để giải quyết vấn đề việc làm cho người dân, và trên cơ sở đó, tạo ra nguồn tích lũy và nguồn xuất khẩu quan trọng. Báo cáo Kinh tế cũng đặt ra mục tiêu tăng nhanh khối lượng xuất khẩu, mức xuất khẩu phải tăng khoảng 70% so với 5 năm trước, dựa vào các mặt hàng chính là "nông sản và nông sản chế biến, hàng công nghiệp nhẹ và tiểu, thủ công nghiệp, thủy sản". Báo cáo cũng chỉ ra rằng để đạt được những mục tiêu này, cần phải cải cách kinh tế, nâng cao hiệu quả (của hệ thống kinh tế). Bản báo cáo cũng đề cập đến tầm quan trọng tầm quan trọng của đầu tư nước ngoài và tiềm năng du lịch.

Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI đã bầu ra Ban Chấp hành Trung ương khoá VI. Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ 4, 5 và 6, khoảng 45% Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam được giữ lại, 18% các đảng viên được đề bạt từ Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam lên Ủy viên chĩnh thức, và 37% được bầu lần đầu vào Ủy ban Trung ương với tư cách ủy viên chính thức hoặc dự khuyết. Đại hội VI tiếp tục xu hướng tăng quy mô của Ban Chấp hành Trung ương; số thành viên chính thức là 124 và số thành viên dự khuyết là 49. Hầu hết các cán bộ mới trong Ban Chấp hành Trung ương thuộc thế hệ thứ hai của những nhà cách mạng Việt Nam, những người nổi lên trong cuộc đấu tranh chống thực dân Pháp những năm 40 và 50 của thế kỷ 20. Thành phần của Ủy ban Trung ương cũng đã thay đổi, với sự gia tăng đáng kể của các chuyên gia kinh tế, nhà kỹ trị và bí thư tỉnh ủy, nhưng tỷ lệ quân nhân lại giảm. Chỉ 8% Ban Chấp hành Trung ương khóa VI thuộc Quân đội nhân dân Việt Nam. Số lượng quan chức cấp trung ương cũng giảm; 74% thành viên của Ban Chấp hành Trung ương khóa II là cán bộ cấp trung ương, trong khi chỉ có 46% Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương khóa VI là cán bộ trung ương. Những thay đổi này phản ánh ưu tiên của Đảng đối với các vấn đề cơ bản của bộ máy hành chính.

Hội nghị lần thứ nhất Ban Chấp hành Trung ương khóa VI

Vào ngày 18 tháng 12 năm 1986, các đại biểu đã bầu ra Ban Chấp hành Trung ương khóa VI, gồm 8 thành viên nhiều hơn Ban Chấp hành Trung ương khoá V, trong khi số thành viên dự khuyết tăng thêm 13. Như vậy, tổng số ủy viên Ban Chấp hành Trung ương khóa mới là 173. Sau khi kỳ họp bế mạc, Ban Chấp hành Trung ương khóa VI đã triệu tập Hội nghị lần thứ nhất để bầu thành phần Bộ Chính trị khóa VI, Ban Bí thư khóa VI Ủy ban Kiểm tra và các các cơ quan đảng cấp trung ương.

Hội nghị lần thứ nhất Ban Chấp hành Trung ương khóa VI đánh dấu dự thay đổi tư duy từ lãnh tụ hết đời sang tư duy lãnh đạo theo nhiệm kỳ. Đây có thể coi là sự thay đổi nhân sự lớn nhất trong lịch sử 56 năm của Đảng. Ngày 17 tháng 12, ba lãnh đạo cao nhất – Trường Chinh, Lê Đức Thọ – và người đứng đầu chính phủ Phạm Văn Đồng, tuyên bố từ chức và sẽ không ứng cử Bộ Chính trị khóa VI hoặc Ban chấp hành Trung ương khóa VI. Tuy nhiên, ba người này đã được bổ nhiệm vào Hội đồng cố vấn Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam. Điều này không hẳn là mới; tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ V, sáu Ủy viên của Bộ Chính trị khóa V đã từ chức. Khi được các nhà báo nước ngoài hỏi liệu mô hình tương tự có tiếp tục hay không, một phát ngôn viên của đảng nói rằng nó sẽ tiếp tục tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI. Văn Tiến Dũng, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, đã nghỉ hưu khỏi Bộ Chính trị nhưng vẫn giữ ghế trong Ban Chấp hành Trung ương khóa VI. Hội nghị lần thứ 1 bầu Nguyễn Văn Linh kế nhiệm Trường Chinh làm Tổng Bí thư.

Bộ Chính trị và Ban Bí thư

Bộ Chính trị
Ủy viên chính thức:
Nguyễn Văn Linh (Tổng Bí thư)
Phạm Hùng
Võ Chí Công
Đỗ Mười
Võ Văn Kiệt
Lê Đức Anh
Nguyễn Đức Tâm
Nguyễn Cơ Thạch
Đồng Sĩ Nguyên
Trần Xuân Bách
Nguyễn Thanh Bình
Đoàn Khuê
Mai Chí Thọ
Đào Duy Tùng (từ tháng 5 năm 1988)
Ủy viên dự khuyết
Đào Duy Tùng (đến tháng 5 năm 1988)

Ban Bí thư
Nguyễn Văn Linh
Nguyễn Đức Tâm
Trần Xuân Bách
Đào Duy Tùng
Trần Kiên
Lê Phước Thọ
Nguyễn Quyết
Đàm Quang Trung
Vũ Oanh
Nguyễn Khánh
Trần Quyết
Trần Quốc Hương
Phạm Thế Duyệt
Nguyễn Thanh Bình (từ tháng 10 năm 1988)

Ghi chú

Trích dẫn

Tham khảo

Sách

Văn kiện Đại hội Đảng

Tạp chí khoa học

Báo chí

Xem thêm
 Thời bao cấp
 Đổi Mới

Liên kết ngoài
 Tư liệu của Đảng Cộng sản – từ website Đảng Cộng sản Việt Nam

Việt Nam năm 1986
Lịch sử kinh tế Việt Nam
Đổi mới


title: Caryotypes pandani

text:
Caryotypes pandani là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Blanchard miêu tả khoa học năm 1845.

Chú thích

Tham khảo

P


title: Africophilus congener

text:
Africophilus congener là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Omer-Cooper miêu tả khoa học năm 1969.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Africophilus


title: Intel 80486 OverDrive

text:
Bộ xử lý Intel i486 OverDrive là một trong những CPU Intel 80486 được sản xuất với mục đích nâng cấp các máy tính cá nhân. Các CPU OverDrives thường có chất lượng hơn các CPU i486s "chuẩn" với cùng các bước tốc độ. Các CPU này có sẵn bộ điều chỉnh điện thế, số chân khác nhau, ghi bộ đệm theo phương thức write-back thay vì write-through, có bộ tản nhiệt, và các công cụ làm mát - các chức năng trên làm cho chúng hoạt động tốt hơn so với những CPU chuẩn khác.

Xem thêm
 Pentium OverDrive

Tham khảo

Vi xử lý x86

en:Intel 80486 OverDrive
ru:Intel486 OverDrive


title: Ischnura ramburii

text:
Ischnura ramburii là một loài chuồn chuồn kim trong họ Coenagrionidae. Chúng được Selys miêu tả khoa học năm 1857.

Loài này được xếp vào nhóm Loài ít quan tâm trong sách Đỏ của IUCN năm 2007, de trend van de populatie is volgens de IUCN stijgend.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

R
Động vật được mô tả năm 1857


title: Wildersbach

text:
Wildersbach là một xã thuộc tỉnh Bas-Rhin trong vùng Grand Est đông bắc Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Bas-Rhin

Tham khảo
 INSEE commune file

Xã của Bas-Rhin


title: Brimont

text:
Brimont  là một xã thuộc tỉnh Marne trong vùng Grand Est đông nam nước Pháp. Xã nằm ở khu vực có độ cao trung bình 79 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Marne


title: Triplophysa xiangxensis

text:
Triplophysa xiangxensis là một loài cá vây tia thuộc họ Balitoridae. Loài này chỉ có ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo
 Kottelat, M. 1996. Triplophysa xiangxensis. 2006 IUCN Red List of Threatened Species. Truy cập 19 tháng 7 năm 2007.

X
Động vật đặc hữu Trung Quốc


title: Lüssow, Vorpommern-Rügen

text:
Lüssow là một đô thị tại huyện Vorpommern-Rügen (trước thuộc huyện Nordvorpommern), bang Mecklenburg-Vorpommern, miền bắc nước Đức.

Tham khảo

Xã của bang Mecklenburg-Vorpommern
Xã và đô thị ở huyện Vorpommern-Rügen


title: Subprotelater hisamatsui

text:
Subprotelater hisamatsui là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Nakane miêu tả khoa học năm 1987.

Chú thích

Tham khảo

Subprotelater


title: Sankt Valentin

text:
Sankt Valentin là một thị trấn ở huyện Amstetten trong bang Niederösterreich ở nước Áo. Đô thị này có diện tích 45,61 km², dân số năm 2001 là 9130 người.

Tham khảo

Đô thị của Niederösterreich


title: Austromitra capensis

text:
Austromitra capensis là một loài ốc biển nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Costellariidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Austromitra
Động vật được mô tả năm 1845


title: Indigofera rothii

text:
Indigofera rothii là một loài rau đậu thuộc họ Fabaceae.
Loài này chỉ có ở Ethiopia.

Chú thích

Tham khảo
 World Conservation Monitoring Centre 1998. Indigofera rothii. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 19 tháng 7 năm 2007.

R
Thực vật Ethiopia
Thực vật dễ tổn thương


title: Emma Stone

text:
Emily Jean "Emma" Stone (sinh ngày 6 tháng 11 năm 1988) là nữ diễn viên người Mỹ. Cô là một trong những nữ diễn viên được trả lương cao nhất thế giới năm 2015, Stone đã nhận được nhiều giải thưởng, bao gồm giải Oscar, giải BAFTA, giải Quả cầu vàng và ba giải thưởng Screen Actors Guild. Cô xuất hiện trên Forbes Celebrity 100 năm 2013 và Time 100 năm 2017. Cô thường được các phương tiện truyền thông đánh giá là một trong những nữ diễn viên tài năng nhất của thế hệ mình.

Sinh ra và lớn lên tại Scottsdale, Arizona, Stone bắt đầu diễn xuất từ khi còn nhỏ, trong vở kịch The Wind in the Willows năm 2000. Ở tuổi thiếu niên, cô dời đến Los Angeles cùng mẹ và lần đầu xuất hiện trên truyền hình trong In Search of the New Partridge Family (2004). Dù vậy, đài VH1 không chọn phát sóng chương trình truyền hình thực tế này. Sau nhiều vai phụ, cô giành giải Young Hollywood cho phim đầu tay Superbad (2007) và thu hút sự chú ý tích cực của công chúng trong Zombieland (2009).

Phim hài dành cho thanh thiếu niên Easy A (2010) là vai chính diện đầu tiên của Stone, giúp cô giành đề cử cho giải BAFTA Rising Star và giải Quả cầu vàng cho "Nữ diễn viên phim ca nhạc hoặc phim hài xuất sắc nhất". Sau đó, cô góp mặt trong phim đạt thành công thương mại Crazy, Stupid, Love (2011) và vai phụ trong tác phẩm chính kịch được khen ngợi The Help (2011). Stone thu hút sự chú ý rộng rãi khi vào vai Gwen Stacy trong phim anh hùng The Amazing Spider-Man (2012) và phần tiếp theo năm 2014. Cô giành đề cử giải Oscar cho Nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất với vai diễn của một cô gái nghiện ma túy đang phục hồi trong phim hài kịch đen Birdman (2014). Cô lần đầu tham gia vở nhạc kịch Broadway Cabaret (2014–2015). Năm 2016, cô vào vai Mia Dolan trong tác phẩm nhạc kịch La La Land, mang về cho cô một giải Quả cầu vàng và Giải Oscar cho nữ diễn viên chính xuất sắc nhất.

Ngoài sự nghiệp diễn xuất, cô còn quảng bá nhiều sự kiện xã hội, bao gồm nâng cao nhận thức cộng đồng về căn bệnh ung thư vú.

Tuổi thơ
Stone sinh ra tại Scottsdale, tiểu bang Arizona, là con gái của Krista (née Yeager), một người nội trợ, và Jeff Stone, một kĩ sư thầu. Cô còn có một người em trai kém cô 2 tuổi. Ông nội của Stone (họ trước đây là "Sten") là người gốc Thụy Điển, và khi nhập cư sang Mỹ đã đổi họ sang "Stone" cũng như dòng dõi chủ yếu sinh sống tại Pennsylvania..

Khi còn là một đứa trẻ sơ sinh, Stone đã đau bụng và khóc rất nhiều, việc đó khiến cô bị nổi các nốt sần và nơ vằn trên dây thanh quản từ khi còn nhỏ. Stone đã mô tả giọng mình là "ồm" và "sếp" khi lớn lên. Cô đã học tại Trường Tiểu học Sequoya và tiếp đó là Trường Trung học Cocopah từ lớp 6. Stone bị hoảng loạn tâm lí khi còn nhỏ, cô nói rằng việc đó đã làm giảm kỹ năng xã hội của cô. Cô đã trải qua nhiều liệu pháp nhưng cô nói rằng việc sự tham gia của cô trong các vở kịch sân khấu địa phương đã giúp chữa chứng bệnh này. Cô nhớ lại:

Stone đã tham gia diễn xuất từ năm 4 tuổi, cô muốn có bắt đầu sự nghiệp với phim hài, nhưng lại chuyển trọng tâm của mình cho sân khấu âm nhạc, và lấy lại giọng nói sau nhiều năm. Về diễn xuất của cô, khi mới 11 tuổi, cô xuất hiện trong bộ phim The Wind in the Willows, đóng vai "Otter". Stone đã học tại nhà trong hai năm, và trong thời gian đó cô đã xuất hiện trong mười sáu vở diễn tại Nhà hát Thanh niên Valley của Phoenix - bao gồm The Princess and Pea, Alice in Wonderland, và Joseph and the Amazing Technicolor Dreamcoat - cùng với đoàn kịch hài ngẫu hứng của nhà hát. Cũng trong thời gian này, cô đã đến Los Angeles và thử vai trong vai chính trong All That của Nickelodeon nhưng không thành công. Cha mẹ cô sau đó đã gửi cô đi học diễn xuất với một giáo viên viên diễn xuất địa phương, người đã từng làm việc tại William Morris Agency trong những năm 1970.

Stone theo học trường Cao đẳng Xavier - một trường trung học công giáo nữ - như một sinh viên năm nhất, mặc dù cô bỏ học sau một học kỳ để theo đuổi nghề diễn. (Trong thời gian này, cô là bạn cùng lớp với ngôi sao của Saturday Night Live, Aidy Bryant.) Cô chuẩn bị một bài trình chiếu PowerPoint cho bố mẹ có tựa đề "Project Hollywood" (có bài hát của Madonna năm 2003, "Hollywood") để thuyết phục họ để cho cô chuyển tới California để theo đuổi sự nghiệp diễn xuất. Vào tháng 1 năm 2004, cô chuyển đến sống cùng mẹ tại một căn hộ ở Los Angeles. Cô nhớ lại: "Tôi đã tham gia vào một chương trình đơn lẻ trên Disney Channel và thử vai để diễn vai trong mỗi sitcom nhưng tôi đã không nhận được". Giữa các lần thử vai, cô tham gia các lớp học trực tuyến cao cấp, và làm việc bán thời gian tại một tiệm bánh dog-treat.

Sự nghiệp

Bước đầu sự nghiệp (2004-2008)

Khi Stone đăng ký tham gia Screen Actors Guild, tên "Emily Stone" đã được sử dụng. "Riley Stone" là tên sân khấu mà cô chọn ban đầu, nhưng sau khi được mời tham gia bộ phim truyền hình Medium của đài NBC và bộ phim sitcom Malcolm in the Middle của đài Fox, cô quyết định đổi sang cái tên "Emma". Cô đã xuất hiện trên truyền hình với vai "Laurie Partridge" trong cuộc thi tìm kiếm tài năng tài năng In Search of the New Partridge Family (2004) của VH1. Cô đã tham gia thử vai Claire Bennet trong bộ phim khoa học viễn tưởng của đài Heroes (2007), nhưng không thành công và sau đó cô gọi đó là kinh nghiệm ban đầu. Tháng 4 năm 2007, cô đóng vai "Violet Trimble" trong một bộ phim hành động của Fox, nhưng dự án đã bị hủy sau bảy tập phim.

Stone đã xuất hiện trong bộ phim hài Superbad (2007) của đạo diễn Greg Mottola, cùng với các diễn viên Michael Cera và Jonah Hill. Bộ phim nói về câu chuyện của hai học sinh trung học vượt qua một loạt các cuộc mạo hiểm mô phỏng theo truyện tranh sau khi họ dự định mua rượu cho bữa tiệc. Để đóng một vai lãng mạn, cô đã nhuộm tóc đỏ. Một nhà bình luận của The Hollywood Reporter đã nhận xét diễn xuất của cô rất "hấp dẫn", nhưng kịch bản vai của cô đã bị viết kém. Stone đã mô tả kinh nghiệm diễn xuất trong bộ phim đầu tiên của cô là "tuyệt vời... nhưng khác với những kinh nghiệm khác mà tôi đã có kể từ đó". Bộ phim là một sự thành công về mặt thương mại, và cô đã nhận được giải Diễn viên Hollywood trẻ với hạng mục Gương mặt tiêu biểu mới.

Năm sau, Stone đóng vai chính trong bộ phim hài The Rocker (2008), đóng vai "Amelia Stone", tay bass chuyên nghiệp "thẳng thắn" trong một ban nhạc. Cô đã học chơi bass cho vai diễn bày. Nữ diễn viên, người miêu tả mình là "a big smile and và laugher", cô đã thừa nhận rằng cô thấy rất khó mô tả một nhân vật có đặc điểm tính cách rất khác biệt với cô. Bộ phim, và vai diễn của cô, đã nhận được những nhận xét tiêu cực từ các nhà phê bình và là một thất bại về mặt thương mại. Bộ phim tiếp theo của cô là bộ phim hài lãng mạn The House Bunny, thể hiện tốt hơn tại phòng vé, trở thành một thành công trong thương mại ở mức trung bình. Cô đóng vai chủ tịch của một hội nữ sinh, và thực hiện một bản cover của bài hát "I Know What Boys Like" (1982) của Waitresses. Cô được khen ngợi với vai diễn này. Ken Fox của TV Guide viết về Stone rằng: "Cô ấy nóng rực, chiếu sáng một bộ phim, nó sẽ khá mờ nhạt nếu không có cô ấy."

Bước đột phá (2009-2011)

Stone xuất hiện trong ba bộ phim được phát hành vào năm 2009. Bộ phim đầu tiên đóng với Matthew McConaughey, Jennifer Garner và Michael Douglas trong Ghosts of Girlfriends Past của Mark Waters, dựa trên cuốn tiểu thuyết A Christmas Carol của Charles Dickens năm 1843, trong bộ phim hài lãng mạn này, cô đóng vai một hồn ma ám ảnh bạn trai cũ của mình. Phản ứng phê bình đối với bộ phim là tiêu cực, mặc dù đó là một thành công thương mại nhỏ. Bộ phim có nhiều lợi nhuận về tài chính của cô năm đó là bộ phim hài Zombieland trị giá 102,3 triệu USD của Ruben Fleischer, trong đó cô diễn cùng với Jesse Eisenberg, Woody Harrelson và Abigail Breslin. Trong phim, cô đóng vai một người sống sót sau một cuộc nổi dậy của zombie. Bộ phim được đánh giá tích cực hơn. Lần phát hành cuối cùng của Stone vào năm 2009 là Paper Man của Kỉean và Michelle Mulroney, một bộ phim hài gây thất vọng cho các nhà phê bình.

Stone đã lồng tiếng cho một con chó chăn cừu Úc trong Marmaduke (2010), một bộ phim hài của đạo diễn Tom Dey, dựa trên bộ truyện tranh dài tập của Brad Anderson có cùng tên. Cùng năm, cô xuất hiện với vai diễn trong phim Easy A, một bộ phim hài dành cho thiếu niên do Will Gluck chỉ đạo, một phần dựa trên cuốn tiểu thuyết lãng mạn lịch sử năm 1850 của Nathaniel Hawthorne The Scarlet Letter, bộ phim nói về Olive Penderghast (Stone), một học sinh trung học bị lôi cuốn vào một vụ bê bối tình dục bằng truyện tranh sau khi một tin đồn giả mạo lưu hành nói rằng cô ấy có vấn đề với khiêu dâm. Stone đã đọc kịch bản trước khi được lựa chọn tham gia sản xuất và cô quyết định theo đuổi nó trong khi các chi tiết sản xuất đang được hoàn tất. Cô đã thấy kịch bản "rất khác biệt và độc đáo từ bất cứ điều gì tôi đã đọc trước đây", cô nói rằng nó "buồn cười và ngọt ngào". Khi Stone phát hiện ra rằng bộ phim đã bắt đầu sản xuất, cô đã gặp Gluck, thể hiện sự nhiệt tình của mình cho dự án. Vài tháng sau, quá trình thử vai bắt đầu và cô gặp lại Gluck, cô là một trong những nữ diễn viên đầu tiên tham gia thử vai. Bộ phim nhận được những đánh giá phê bình tích cực, và sự thể hiên của Stone được coi là yếu tố chính. Anna Smith của Time Out bình luận: "Stone mang lại một màn trình diễn tuyệt vời, sự hiểu biết của cô ấy hàm chứa trí tuệ và sự thờ ơ cùng với sự ấm áp." Với tổng số doanh thu phòng vé 75 triệu đô la, bộ phim là một thành công thương mại. Stone được đề cử giải BAFTA Rising Star và giải Quả cầu vàng cho Nữ diễn viên xuất sắc nhất trong phim hài kịch và giành giải MTV Movie Adward cho giải "Bộ phim hài kịch hay nhất".

Vào tháng 10 năm 2010, Stone đã than gia vào một tập phim hài hài Saturday Night Live của NBC. Stone mô tả nó như là "một tuần tuyệt vời nhất trong cuộc đời tôi". Cô đã tham gia một lần nữa vào năm 2011, xuất hiện trong một tập phim vào năm 2014, và trong lễ kỷ niệm 40 năm đặc biệt vào năm 2015. Một lần xuất hiện ngắn trong bộ phim hài Friends with Benefits (2011) cô lại hợp tác với Gluck với vai diễn "Ficarra". Cô tham gia bộ phim hài Crazy, Stupid, Love (2011) của John Requa cùng với Steve Carell, Ryan Gosling và Julianne Moore. Trong phim, cô là một luật sư tốt nghiệp trường đại học, và có mối quan hệ tình cảm với nhân vật do Gosling thủ vai. Tại lễ trao giải Teen Choice Adward 2012, cô đã giành được giải Phim hài xuất sắc cho vai diễn của cô trong phim. Crazy, Stupid, Love đạt 142,9 triệu USD doanh thu phòng vé trên toàn thế giới với ngân sách sản xuất 50 triệu đô la.

Stone đã đóng vai chính với Viola Davis trong bộ phim truyền hình The Help (2011) của Tate Taylor, bộ phim mà cô nhận thấy là một thách thức. Bộ phim dựa trên cuốn tiểu cùng tên năm 2009 của Kathryn Stockett và được đặt vào bối cảnh những năm 1960 ở Jackson, Mississippi. Cô đã gặp Taylor để bày tỏ mong muốn làm việc trong bộ phim. Cô được mời đóng vai "Eugenia "Skeeter" Phelan", một nhà văn tham vọng tìm hiểu về cuộc sống của những người hầu gái Mỹ gốc Phi. Để chuẩn bị cho phần này, cô đã được đào tạo để nói chuyện theo giọng phương Nam. Cô cũng tự học về Phong trào Quyền Công dân thông qua văn học và điện ảnh. Với tổng doanh thu toàn cầu là 216 triệu đô la Mỹ so với ngân sách 25 triệu đô la, The Help đã trở thành bộ phim thành công nhất của Stone vào thời điểm đó. Bộ phim và vai diễn của cô đã nhận được những nhận xét tích cực từ các nhà phê bình. Anna Smith của Empire đánh giá Stone là "có ý nghĩa tốt và rất đáng yêu" mặc dù có những sai sót trong nhân vật. Bộ phim được đề cử giải Academy Award for Best Picture, cho phim hay nhất và Stone giành được giải Women Film Critics Circle và Broadcast Film Critics Association.

Sự công nhận rộng rãi (2012-hiện tại)

Stone đã từ chối vai diễn trong bộ phim hài hành động 21 Jump Street sau khi ký hợp đồng với bộ phim The Amazing Spider-Man của Marc Webb năm 2012, khởi động lại series Spider-Man của Sam Raimi. Cô đã diễn vai Gwen Stacy, bạn gái của nhân vật chính (do Andrew Garfield thủ vai). Stone trở lại với màu tóc vàng cho vai diễn. Cô đã nói với The Vancouver Sun rằng cô cảm thấy phải tìm hiểu về Spider-Man và thừa nhận rằng cô đã không đọc truyện tranh: "Kinh nghiệm của tôi là với bộ phim của Sam Raimi... Tôi luôn cho rằng Mary Jane Là tình yêu đầu tiên của anh ấy ", thêm rằng cô chỉ quen thuộc với nhân vật Stacy từ vai diễn của Bryce Dallas Howard trong Spider-Man 3. The Amazing Spider-Man là một bộ thương mại thành công và là bộ phim có doanh thu cao thứ bảy năm 2012 với tổng doanh thu toàn cầu đath 757,9 triệu USD. Lisa Schwarzbaum của Entertainment Weekly nhận thấy Stone "không thể cưỡng lại được", và Ian Freer của tạp chí Empire đặc biệt bị ấn tượng với màn trình diễn của Stone và Garfield. Tại lễ trao giải People's Choice Adward hàng năm, cô được đề cử ba giải thưởng, bao gồm giải Favorite Movie Actress. Cuối năm đó, Stone đã lồng tiếng cho một nhân vật tội phạm trong trò chơi điện tử, Sleeping Dogs, đã giành được giải Spike Video Game cho nữ diễn viên lồng tiếng hay nhất.

Stone bắt đầu năm 2013 với vai lồng tiếng trong bộ phim The Croods của DreamWorks, một phim hoạt hình được đề cử giải Oscar cho phim Hoạt hình xuất sắc nhất. Tiếp theo là sự xuất hiện trong Movie 43, một bộ phim tuyển tập gồm mười sáu câu chuyện ngắn - cô đóng vai chính trong phần có tựa đề "Veronica". Stone đã hợp tác với Ryan Gosling và Sean Penn trong Gangster Squad (năm 2013) của Ruben Fleischer, một phim tội phạm từng gây tranh cãi ở Los Angeles trong những năm 1940. AO Scott của tờ New York Times đã chỉ trích bộ phim như là "một sự lộn xộn hỗn của các bộ quần áo và vest", nhưng khen ngợi cặp đôi Stone và Gosling. Stone bày tỏ mong muốn làm việc với Gosling trong nhiều dự án khác.

Vào năm 2014, Stone đã trả lại vai Gwen Stacy trong The Amazing Spider-Man 2. Trong một cuộc phỏng vấn với Total Film, nữ diễn viên này giải thích rằng nhân vật của cô không phụ thuộc vào nhân vật chính của bộ phim. "Cô ấy cứu anh ấy nhiều hơn anh ta cứu cô ấy. Cô ấy rất hữu ích cho Spider-Man... Anh ấy là cơ, cô ấy là bộ não." Vai diễn của cô đã được các nhà phê bình đón nhận nhiệt tình, một nhà bình luận của Empire đã khen ngợi cô vì đã xuất hiện trong phim: "Stone là trái tim của bộ phim này". Vai diễn đã giành được giải Favorite Movie Actress tại lễ trao giải Kids 'Choice Adward năm 2015. Cuối năm đó, Stone đã tham gia một vai trong bộ phim hài Magic in the Moonlight của Woody Allen, một thành công thương mại nhỏ. AO Scott đã chỉ trích vai diễn của cô và sự kết hợp với Colin Firth, mô tả nó là "vô nghĩa".

Bộ phim hài Birdman, từ đạo diễn Alejandro González Iñárritu, là bộ phim cuối cùng của Stone vào năm 2014. Cùng với Michael Keaton và Edward Norton, bộ phim có sự đóng góp của Stone trong vai "Sam Thốmn", con gái của nam diễn viên "Riggan Thomson" (Keaton), trợ lý của ông ta. Birdman được đánh giá cao và là bộ phim thành công nhất tại Giải thưởng 87th Academy Awards. Nó đã được đề cử cho chín giải thưởng, chiến thắng bốn giải. The Movie Network cho rằng đây là một trong những vai diễn xuất sắc nhất của Stone cho đến nay và Robbie Collin của tờ The Daily Telegraph đã bị ấn tượng bởi một cuộc độc thoại mà cô ấy mang đến, mà ông nghĩ là "giống như kim đan vào ruột". Cô đã nhận được rất nhiều lời khen cho vai diễn của mình, bao gồm đề cử cho giải Academy, BAFTA, Golden Globe, Screen Actors Guild, và Critics' Choice Movie cho diễn viên phụ xuất sắc nhất.

Từ tháng 11 năm 2014 đến tháng 2 năm 2015, Stone tham gia khấu nhạc kịch Broadway với vai "Sally Bowle", đảm nhiệm vai trò của Michelle Williams. Cả hai bộ phim năm 2015 của Stone - bộ phim hài lãng mạn Aloha và bộ phim thần tượng Irrational Man - đều là những thất bại thương mại và bị phê bình. Vai diễn của cô đã bị các nhà phê bình đánh giá thấp. Trong Aloha của Cameron Crowe, cô đã đảm nhiệm vai một phi công không quân Á Châu cùng với Bradley Cooper, và trong phim Irrational Man của Woody Allen, cô vào vai Joaquin Phoenix, giáo sư triết học. Trước đây đã gây tranh cãi về việc chỉ sử dụng diễn viên da trắng (thuật ngữ: Racebending). Stone sau đó thừa nhận Racebending là một vấn đề phổ biến ở Hollywood. Mặc dù đã chỉ trích, nhưng cô đã được đề cử cho Giải thưởng "Choice Movie Actress – Comedy" tại lễ trao giải Teen Choice Adward năm 2015.

Mill Valley Film Festival|39th Mill Valley Film Festival]] năm 2016]]

Stone đã hợp tác với Gosling trong bộ phim thứ ba của họ - bộ phim nhạc kịch La La Land của Damien Chazelle, trong đó cô đóng vai Mia Dolan, một nữ diễn viên đầy tham vọng sống ở Los Angeles. Stone đã sử dụng một số kinh nghiệm thực tế cho nhân vật của cô. Sau đó, cô đã thu âm 6 bài hát - "Another Day of Sun", "City of Stars", "Someone in the Crowd", "A Lovely Night", "Audition (The Fools Who Dream)" và "City of Stars (Humming)" cho bộ phim. La La Land là bộ phim mở màn tại Liên hoan phim Venice năm 2016, nó đã nhận được những đánh giá rất tích cực, và Stone đã đoạt được Cúp Volpi cho nữ diễn viên xuất sắc nhất. Cô cũng nhận được giải Academy, BAFAT, Golden Globe và SAG cho diễn viên cuất sắc nhất. Viết cho The Guardian, Peter Bradshaw đã nhận xét, "Stone chưa bao giờ tuyệt vời hơn: tuyệt vời thông minh, dí dỏm, dễ bị tổn thương, đôi mắt lớn của cô ấy phát ra trí thông minh, đặc biệt là khi trào nước mắt." Bên cạnh là bộ phim được đánh giá cao nhất của Stone trong bộ sưu tập tổng quan của Rotten Tomatoes, La La Land đã thành công tại phòng vé, thu về hơn 430 triệu USD so với kinh phí 30 triệu USD.

Dự án sắp tới

Stone đã quay bộ phim Battle of the Sexes, bộ phim hài thể thao dựa trên cuộc chiến năm 1973 giữa những người chơi quần vợt Billie Jean King do Stone Bobby Riggs và Steve Carell đóng. Cô hiện đang quay bộ phim The Favorite của Yorgos Lanthimos. Cô cũng tham gia phim Love May Fail, dựa trên tiểu thuyết của Matthew Quick năm 2015. Stone sẽ tham gia và đóng vai trò nhà sản xuất cho series Maniac sắp tới của Netflix, cùng với Jonah Hill và đạo diễn Cary Fukunaga, sẽ bắt đầu quay vào tháng 8 năm 2017.

Cuộc sống cá nhân

Stone chuyển từ Los Angeles đến Greenwich Village, thành phố New York vào năm 2009. Năm 2016, cô chuyển về Los Angeles. Mặc dù các phương tiện truyền thông thường xuyên phỏng vấn, nhưng nữ diễn viên đã từ chối nói về cuộc sống riêng tư của mình. Stone muốn một cuộc sống "bình thường", cô ấy nói rằng cô ấy tìm thấy ít giá trị trong sự chú ý của giới truyền thông. Cô đã bày tỏ sự yêu thích đối với nghề diễn, và trích dẫn nữ diễn viên Diane Keaton - một người có ảnh hưởng với Stone, người mà (theo Stone) là "một trong những nữ diễn viên kín đáo nhất mọi thời đại". Cô cũng gọi nữ diễn viên, ca sĩ kiêm nhạc sĩ Marion Cotillard là một trong những cảm hứng của cô.

Stone có một mối quan hệ mật thiết với gia đình. Cô ấy nói: "Tôi được ban phước với một gia đình vĩ đại và những người tuyệt vời xung quanh tôi. Tôi thực sự may mắn." Trong quá trình sản xuất The Amazing Spider-Man năm 2010, Stone đã hẹn hò với Andrew Garfield. Mối quan hệ của họ đã được các phương tiện truyền thông chú ý. Cặp đôi này từ chối nói chuyện công khai, mặc dù họ đã xuất hiện cùng nhau. Vào năm 2015, họ đã được thông báo là đã chia tay.

Theo Stone, cô ấy bị chứng hen suyễn, cô ấy phát hiện ra khi khó thở trong lúc quay phim Easy A. Mẹ cô được chẩn đoán bị ung thư vú ba lần và được chữa trị vào năm 2008. Stone và mẹ cô đã cử hành bằng cách xăm chân chim, do Paul McCartney thiết kế, có liên quan đến "Blackbird" của The Beatles, đó là bài hát mà cô và mẹ cô yêu thích. Cô đã xuất hiện trong một chiến dịch của Revlon thúc đẩy nhận thức về ung thư vú. Năm 2011, nữ diễn viên này đã có một video hợp tác giữa Star War và Stand Up to Cancer nhằm gây quỹ cho nghiên cứu ung thư. Hai năm sau, cô đã tham dự một sự kiện của Câu lạc bộ Gilda, một tổ chức làm việc với mục đích tương tự. Từ năm 2012 đến năm 2014, cô đã tổ chức những cuộc thi chạy, đi bộ với Revlon, giúp tuyên truyền chống lại ung thư.

Stone, cùng với ba người nổi tiếng khác, đã có mặt tại lễ trao giải Nickelodeon HALO 2012. Vào năm 2014, nhân một dịp ở New York, Stone và Garfield đã khuyến khích các nhiếp ảnh gia đến thăm các trang web, làm lan rộng nhận thức về nguyên nhân của chứng tự kỷ. Cô đã tham dự Giờ Trái đất năm 2014. Năm 2015, cô tham gia một sự kiện gây quỹ để hỗ trợ Quỹ Motion Picture & Television Fund, giúp đỡ những người trong ngành công nghiệp truyền hình và điện ảnh có nguồn lực hạn chế hoặc không có.

Hình ảnh truyền thông

Một số ấn phẩm truyền thông coi Stone là một nữ diễn viên tài năng nhất của thế hệ mình. Nhận xét về vai diễn của cô trong The Help, Kirk Honeycutt của The Hollywood Reporter đã gọi cô là "một trong những nữ diễn viên trẻ nhất của chúng tôi". Cô được biết đến với sự tham gia trong cả những bộ phim có tiếng tăm, chính thống và trong những bộ phim ngân sách thấp. Phân tích nhân vật trên màn ảnh của cô, Jessica Kiang của Indiewire lưu ý rằng Stone "thường là người dễ tiếp cận và trong con người cô ấy chứng tỏ nhiều phẩm chất đó, cùng với sự từ chối tuyệt đối vì cô ấy quá nghiêm túc."

Khi sự nghiệp của mình trong phim Hollywood đã phát triển, Stone đã trở thành một nữ diễn viên thành công và nổi tiếng. Trong năm 2008, cô đứng đầu Top 20 sao mới nổi của Saturday Night Magazine dưới 30 tuổi và đã được đưa vào danh sách tương tự do Moviefone biên soạn. LoveFilm đã đưa cô vào danh sách 20 nữ diễn viên hàng đầu trong năm 2010 dưới 30 tuổi, và vai diễn của cô trong Easy A được đưa vào trong Top 10 Everything of 2010 của Time. Cô xuất hiện trong Celebrity 2013 100, tổng hợp 100 người quyền lực nhất trên thế giói, được Forbes lựa chọn hàng năm. Tờ tạp chí này báo cáo rằng cô đã kiếm được 16 triệu USD từ tháng 6 năm 2012 đến tháng 6 năm 2013. Cùng năm đó, cô đã được xếp hạng đầu tiên trong Top 10 Best Value Stars của tạp chí. Vào năm 2015, Forbes đã công bố rằng cô đã trở thành một trong những nữ diễn viên được trả lương cao nhất với thu nhập 6,5 triệu USD. Năm 2017, cô được tạp chí Time bình chọn là một trong 100 người có ảnh hưởng nhất trên thế giới.

Stone được coi là một biểu tượng phong cách - phương tiện truyền thông trích dẫn mái tóc, đôi mắt của cô, và tiếng nói khàn khàn là thương hiệu của cô. Vogue cho rằng nữ diễn viên này "có vẻ tinh tế và hoàn hảo", Vogue viết rằng "sự quyến rũ của cô, cả trên màn hình lẫn ngoài, đã làm say đắm rất nhiều người." Trong năm 2009, cô được chọn vào 99 phụ nữ hàng đầu của AskMen, 100 phụ nữ gợi cảm nhất trên thế giới của FHM và "Hot 100" của tạp chí Maxim. Cô cũng đã được đưa vào danh sách này trong ba lần khác - 2010, 2011, và 2014. Cô tiếp tục tham gia vào danh sách vẻ đẹp hàng năm của AskMen từ năm 2010 đến năm 2015, xếp hạng trong top 40 mỗi năm. Trong năm 2011, cô xuất hiện trong danh sách của Victoria's Secret - nữ diễn viên gợi cảm nhất. Cô đã được đề cập trong một số danh sách khác của truyền thông khác trong năm đó, bao gồm cả 100 người đẹp nhất của tạp chí People, 100 phụ nữ gợi cảm nhất của FHM và FHM Australia và 100 cô gái nóng bỏng nhất của tạp chí Men's Health. Cô đứng thứ sáu trong danh sách 100 ngôi sao sexy nhất của Empire vào năm 2013. Stone đã được tạp chí Vogue vinh danh là người phụ nữ ăn mặc đẹp nhất năm 2012 và đã có mặt trong danh sách tương tự của Glamour trong năm 2013 và năm 2015 và của People vào năm 2014. Năm 2017, Buzznet'' xếp cô vào danh sách những phụ nữ đẹp nhất thế giới.

Danh sách phim

Điện ảnh

Truyền hình

Giải thưởng

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sinh năm 1988
Nhân vật còn sống
Nữ diễn viên điện ảnh Mỹ
Nữ diễn viên truyền hình Mỹ
Nữ diễn viên thiếu nhi Mỹ
Nữ diễn viên lồng tiếng Mỹ
Nữ diễn viên Mỹ thế kỷ 21
Người giành cúp Volpi
Nữ diễn viên đến từ thành phố New York
Người Mỹ gốc Anh
Người Mỹ gốc Ireland
Người Mỹ gốc Scotland
Người Mỹ gốc Thụy Điển
Người Làng Greenwich
Phim và người giành giải Quả cầu vàng cho Nữ diễn viên phim ca nhạc hoặc phim hài xuất sắc nhất
Người Mỹ gốc Đức


title: Lưỡng chiết

text:
Lưỡng chiết (hay khúc xạ đúp, khúc xạ kép) là hiện tượng xảy ra khi tia sáng khi đi qua một số loại tinh thể (như canxít) bị tách ra thành hai tia sáng: tia thường và tia khác thường (thượng đẳng), tùy thuộc vào trạng thái phân cực của tia sáng.

Các tinh thể gây ra hiện tượng lưỡng chiết được gọi là tinh thể lưỡng chiết. Các tinh thể này đều có tính chất không đẳng hướng. Sóng điện từ khi đi vào các môi trường này có thể có độ điện dịch không song song với véctơ cường độ điện trường. Nếu tinh thể chỉ có một trục quang học, hiện tượng lưỡng chiết có thể được mô tả bằng cách gán 2 chiết suất cho 2 phương phân cực, no cho phương vuông góc (ứng với tia thường) và ne cho phương song song (ứng với tia bất thường) với trục quang học. Khi đó độ lưỡng chiết của vật liệu có thể được định nghĩa là: Δn = ne - no.

Một số vật liệu lưỡng chiết

Một số khoáng chất thể hiện tính lưỡng chiết (đơn trục) như ở bảng bên.

Nhiều chất dẻo có tính lưỡng chiết, vì phân tử của chúng bị đóng băng trong tình trạng chịu sức căng nhất định, khi chất dẻo được đúc hoặc dập.

Xem thêm
Phân cực
Hiệu ứng Kerr

Tham khảo

Quang học
Tinh thể học


title: Tàu con thoi Atlantis

text:
Tàu con thoi Atlantis (số hiệu trạm quỹ đạo: OV-104) là tàu con thoi đã ngừng hoạt động, nằm trong Chương trình tàu con thoi của NASA, cơ quan không gian của Hoa Kỳ. Atlantis là tàu con thoi thứ tư được đóng. Atlantis được đặt tên theo một tàu 2 buồm hoạt động từ 1930 đến 1966 của Viện Hải dương học Woods Hole.

Các chuyến bay

Atlantis đã hoàn thành 29 chuyến bay, trải qua 220.40-ngày trong không gian, hoàn thành 3,468 vòng quanh quỹ đạo, và bay tổng cộng 89908732 dặm, . Trong tất cả năm tàu con thoi đã bay vào quỹ đạo, Atlantis đã bay hai chuyến liên tiếp gần nhau nhất vào tháng 11 năm 1985, chỉ 50 ngày sau chuyến bay trước đó.

 + Ngày đã chỉ định
 * Không sớm hơn (Tentative)
 ** Được xác định

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Orbiter Vehicles
 Shuttle Orbiter Atlantis (OV-104)
 Space Shuttle Atlantis in 3D  for Google Earth
  04/16/07: Consolidated Launch Manifest: Space Shuttle Flights and ISS Assembly Sequence.

Atlantis
Tàu không gian


title: Monolepta tessmanni

text:
Monolepta tessmanni là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Wagner miêu tả khoa học năm 2002.

Chú thích

Tham khảo

Monolepta


title: Ploufragan

text:
Ploufragan () là một xã của tỉnh Côtes-d’Armor, thuộc vùng Bretagne, tây bắc Pháp.

Ploufragan là một neighboring commune of Saint-Brieuc.

Dân số
Người dân ở Ploufragan được gọi là Ploufraganais.

Xem thêm
Xã của tỉnh Côtes-d’Armor

Tham khảo

Liên kết ngoài
French Ministry of Culture list for Ploufragan

Xã của Côtes-d'Armor


title: Hồ T'Nưng

text:
Hồ T’Nưng (cách viết khác là hồ Tơ Nuêng, hồ Tơ Nưng) hay Biển Hồ hoặc hồ Ea Nueng là một hồ nước ngọt nằm tại xã Biển Hồ ở phía bắc thành phố Pleiku, tỉnh Gia Lai. Biển Hồ vốn là 3 miệng núi lửa cổ thông với nhau, bờ hồ chính là miệng núi lửa nhô cao nên dù đứng từ xa vẫn nhìn thấy rõ. Mỗi miệng tạo ra một vực sâu khó dò đến đáy, nên người ta còn gọi T’nưng là “hồ không đáy”. Dùng máy hồi âm định vị xác định được Biển Hồ gồm 3 phễu trũng vốn là 3 miệng núi lửa cổ, hai phễu lớn thông với nhau qua một eo khá rộng. Hiện nay đáy hồ bị bồi đắp và trở nên khá bằng phẳng. Độ sâu của hồ cũng đang giảm dần từ trung bình khoảng 20 m năm 2000 đến nay chỉ còn 19 m. Phễu trũng còn lại chỉ còn sâu khoảng 12 m. Hồ nằm trên địa hình cao, không có sông suối chảy vào nhưng nước trong hồ không những không cạn mà còn liên tục chảy thoát ra ngoài qua một con suối nhỏ.

Hồ T'Nưng cách trung tâm thành phố Pleiku khoảng 7 km theo quốc lộ 14, nằm trên cao nguyên địa hình bằng phẳng cao khoảng 800 m so với mực nước biển. Đây là hồ nước ngọt quan trọng cấp nước cho thành phố Pleiku.

Hồ T'Nưng có những cánh rừng thông nhỏ, là nơi ẩn náu của các loài chim như: bói cá, cuốc đen... Chim kơ túc, kơ vông thường thấp thoáng trong các cụm hoa sen, hoa súng trên mặt hồ; le le, ngỗng trời thường lặn ngụp trong những bãi lau sậy và trên trời chim chơ rao, chim trắc la bay lượn. Vì thế, Hồ T'Nưng là nơi thu hút các loài chim tìm về hằng năm.

Hồ T'Nưng còn là vựa cá lớn của vùng Tây Nguyên, gồm đủ loại cá nước ngọt như: cá chép, cá trắm, cá trôi, cá đá, cá niềng, cá chày. Ngoài ra còn có rùa, ba ba, lươn... là những loài thủy sản sống lâu năm trong hồ.

Ngày 16 tháng 11 năm 1988, hồ T'Nưng được Bộ Văn hóa, tiền thân của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cấp bằng Di tích danh lam thắng cảnh.

Địa lý
Theo các nhà khoa học thì hồ T'Nưng chính là miệng núi lửa đã ngừng hoạt động từ hàng trăm triệu năm qua. Hồ có hình bầu dục, độ sâu trung bình từ khoảng 12 đến 19 mét. Mọi người gọi là Biển Hồ vì diện tích hồ rất rộng, lên tới 228 ha bao quanh những rừng thông và núi, vào mùa mưa, mặt nước có thể lan rộng ra trên 400 ha. Bờ hồ chính là miệng núi lửa nhô cao cho nên đứng từ xa vẫn trông thấy rõ. Hồ T'Nưng là một trong những hồ đẹp nhất ở Tây Nguyên. khi gió to thường có sóng lớn nên mới gọi là biển hồ. Còn người địa phương gọi là T'Nưng, có nghĩa là "biển trên núi".

Những ngày có mưa lớn, hàng trăm con suối đổ về đây, tuy nhiên, nước dâng lên hạ xuống có chu kì trong năm, sau những cơn mưa lớn đầu mùa, nước đặc biệt hạ xuống thấp, sau đó, khi mùa mưa chính thức mới dâng cao. Ngày nay có nhiều ghe, xuồng máy... phục vụ di chuyển, du lịch cũng như đánh cá. Nhiều buôn làng của người Ba Na, người Gia Rai sống trên bờ hồ, tuy nhiên, cách xa miệng hồ, phía bên kia đường Tôn Đức Thắng.

“Không dám nhìn vào đôi mắt ấy… đôi mắt Pleiku Biển Hồ đầy” đây là một câu hát nằm trong bài "Đôi mắt Pleiku" của nhạc sỹ Nguyễn Cường được trình bày bởi chất giọng đậm chất Tây Nguyên của nghệ sĩ Siu Black, và chỉ với một câu hát thôi đã khiến người nghe mường tượng ra được vẻ đẹp của người con gái núi rừng. Đôi mắt của nàng được ví như Biển Hồ đầy, trong vắt, xanh thẳm, vừa tràn đầy sức sống ban sơ hoang dã, lại dịu dàng đằm thắm hết mực.

Thiên nhiên của vùng đất Tây Nguyên dường như chẳng biết chiều lòng người khi chỉ mang đến cho nơi đây sự oi ả, nóng bức, thế nhưng lại vô cùng ưu ái hết mực cho “đôi mắt Pleiku”, bởi thời tiết của Biển Hồ T’Nưng vô cùng mát mẻ, dễ chịu và không khí trong lành, thơm mùi cây cỏ.

Truyền thuyết
Đối với biển hồ T'Nưng, đồng bào Gia Rai có nhiều kỷ niệm đau buồn qua truyện kể sau đây:

Ngày xưa nơi đây là buôn làng sầm uất với những dòng suối nước trong veo. Hàng ngày tiếng chiêng, tiếng trống, tiếng đàn hòa vang thành những khúc nhạc rộn rã, âm vang khắp núi rừng. Thế rồi một năm nọ, trâu bò cả làng đều chết. Dân làng cho là Giàng (Yang) ghét bỏ nên cùng tộc trưởng vào rừng săn bắt nai đem về làm lễ cúng Giàng. Lễ xong, mọi người đang vui say, tin rằng Giàng sẽ phò trợ. Nào ngờ, mặt đất bỗng nhiên rung chuyển mạnh làm sụp đổ cả làng xuống vực sâu, nước tràn ngập, không còn một ai sống sót. Riêng có vợ chồng Mạc Mây bận đi thăm bà con ở xa nên đã tránh được tai nạn thảm khốc. Về làng, chỉ thấy toàn biển nước mênh mông, quá bàng hoàng, khiếp sợ bèn chạy đi báo các làng lân cận về tin khủng khiếp này. Cũng từ đó, người Gia Rai nhớ thương da diết những người đã khuất vì tai nạn trên và luôn luôn xem biển hồ T'Nưng là chứng tích của một sự kiện bi thảm khó quên.

Cũng có một sự tích khác là:

Theo truyện cổ dân gian của dân tộc Jơ Rai kể về sự tích Ia Nueng (Biển Hồ) khi xưa là bến nước uống chung của làng người Jơ Rai. Nước ở bến Ia Nueng rất xanh trong, soi rõ mặt người. Một hôm, trên đường đi đến bến Ia Nueng để lấy nước, có hai người dân trong làng là Yă Pôm và Yă Chao phát hiện một con heo trắng rất đẹp. Yă Chao đã bắt con lợn trắng xinh đẹp kia về nuôi ở nhà mình. Hằng ngày, Yă Chao chăm sóc cho lợn trắng đủ thức ăn ngon nhưng chú lợn con không ăn gì cả. Một lần Yă Chao mang những chiếc bầu đi lấy nước ở Ia Nueng về dính những hạt cát trắng thì bỗng nhiên chú lợn con đã liếm hết những hạt cát một cách ngon lành. Sửng sốt trước hiện tượng lạ, sau này Yă Chao cứ đi lấy cát trắng về cho chú lợn ăn và lớn nhanh như thổi. Sau 3 lần trăng tròn, chú lợn trắng lớn bằng con trâu to và khiến cả dân làng ngạc nhiên.

Khi ấy dân làng làm nhà rông mới và sai người trong làng đi tìm một con lợn thật to để cúng Yàng và làm lễ ăn mừng. Sau khi sai người đi tìm kiếm khắp nơi nhưng không lấy đâu ra con lợn to như già làng mong muốn nên trở về nhà Yă Chao xin bắt con lợn trắng này để làm thịt. Yă Chao kiên quyết từ chối, dù có đổi bao nhiêu tài sản của dân làng cũng không chịu. Nhưng cuối cùng dân làng đã quyết cử 2 người to khỏe đến bắt cho bằng được con lợn trắng về làm thịt cúng Yàng và chia đều thịt cho các gia đình trong làng để ăn mừng. Riêng Yă Chao không nhận thịt và thề rằng: "Nếu tôi ăn thịt này thì đất sẽ động, Ia Nueng sẽ sụp lở". Nhưng đứa cháu của Yă Chao thấy thịt ngon đòi ăn và khóc cả ngày đêm nên bà không cầm được lòng mà phải cho đứa cháu ăn thịt lợn trắng. Bỗng chốc, trời đất, núi rừng rung chuyển, nhà cửa ngả nghiêng, vùi lấp cả dân làng. Hai bà cháu Yă Chao chạy nhưng không kịp nên bị nước nhấn chìm biến thành tượng đá dưới đáy hồ...

Ngoài ra, còn có chuyện kể rằng, hồ mang tên Tơ Nưng là tên một làng cổ trong huyền thoại. Chuyện kể về ngôi làng xưa to và đẹp lắm. Dân làng sống yên vui, hòa thuận lâu đời thì bỗng một hôm, ngọn núi lửa ập tới vùi lấp làng. Những người may mắn còn sống sót đã khóc thương cho làng mình, khóc cho người thân không ngớt, khiến nước mắt chảy thành suối, các suối đổ về thành hồ. Hồ mang tên Tơ Nưng là một kỷ niệm chung của làng cổ đó.

Chú thích

Pleiku
Hồ tại Gia Lai
Du lịch Gia Lai


title: Geranomyia entmema

text:
Geranomyia entmema là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Geranomyia
Limoniidae ở vùng Australasia


title: Plethodontohyla mihanika

text:
Plethodontohyla mihanika là một loài ếch trong họ Nhái bầu. Chúng là loài đặc hữu của Madagascar.
Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng ẩm ướt đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, và các khu rừng trước đây bị suy thoái nặng nề.

Hình ảnh

Tham khảo

 Raxworthy, C. & Vences, M. 2004. Plethodontohyla mihanika. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 7 năm 2007.

Liên kết ngoài

Plethodontohyla
Động vật lưỡng cư Madagascar


title: Vân An (định hướng)

text:
Vân An có thể là:

Tên người
 Soạn giả cải lương Vân An (1932-2016).

Địa danh

Việt Nam
 Xã Vân An, huyện Chi Lăng, tỉnh Lạng Sơn
 Xã cũ Vân An thuộc huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng; nay là một phần xã Cải Viên.

Trung Quốc
Huyện Vân An của địa cấp thị Vân Phù, tỉnh Quảng Đông.


title: Megapenthes kubani

text:
Megapenthes kubani là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Schimmel miêu tả khoa học năm 2004.

Chú thích

Tham khảo

Megapenthes


title: Kytorhinus nigrorufus

text:
Kytorhinus nigrorufus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Motschulsky miêu tả khoa học năm 1874.

Chú thích

Tham khảo

Kytorhinus


title: Philoria sphagnicolus

text:
Philoria sphagnicolus là một loài ếch thuộc họ Myobatrachidae. Môi trường sống tự nhiên của chúng là rừng cận nhiệt đới.

Tham khảo

Philoria sphagnicolus
 Hero, J.-M., Meyer, E. & Clarke, J. 2004. Philoria sphagnicolus. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 7 năm 2007.

Liên kết ngoài

Philoria
Động vật lưỡng cư Queensland
Động vật lưỡng cư New South Wales


title: Guatteria stenopetala

text:
Guatteria stenopetala là một loài thực vật thuộc họ Annonaceae. Đây là loài đặc hữu của Venezuela.

Chú thích

Tham khảo
 World Conservation Monitoring Centre 1998. Guatteria stenopetala. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Venezuela
Guatteria
Thực vật dễ tổn thương


title: Nankoku, Kōchi

text:
là một thành phố thuộc tỉnh Kōchi, Nhật Bản.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Website chính thức

Thành phố tỉnh Kōchi


title: Bulbophyllum atrorubens

text:
Bulbophyllum atrorubens là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

A


title: Euphitrea doeberli

text:
Euphitrea doeberli là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Warchalowski miêu tả khoa học năm 1998.

Chú thích

Tham khảo

Euphitrea


title: Stygobromus clantoni

text:
Stygobromus clantoni là một loài giáp xác trong họ Crangonyctidae. Chúng là loài đặc hữu của Hoa Kỳ.

Chú thích

Tham khảo

 Inland Water Crustacean Specialist Group 1996. Stygobromus clantoni. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Dados de 10 de Agosto de 2007.

C
Động vật Mỹ
Động vật giáp xác nước ngọt Bắc Mỹ
Động vật được mô tả năm 1934


title: Quận Camden, North Carolina

text:
Quận Camden là một quận nằm ở bang Bắc Carolina.  Tại thời điểm năm 2000, quận có dân số 6.885 người. Quận lỵ đóng ở Camden.

Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có tổng diện tích 306 dặm Anh vuông (792 km²), trong đó, 241 dặm Anh vuông (623 km²) là diện tích đất và 65 dặm Anh vuông (168 km²) trong tổng diện tích (21,27%) là diện tích mặt nước.

Các thị trấn
Quận được chia thành ba thị trấn: Courthouse, Shiloh, và South Mills.

Quận giáp ranh

Quận Chesapeake, Virginia - Bắc
Quận Currituck, Bắc Carolina - Đông bắc
Quận Tyrrell, Bắc Carolina - Nam-tây nam (qua Albemarle Sound)
Quận Pasquotank, Bắc Carolina - Tây nam
Quận Gates, Bắc Carolina - Tây bắc
Quận Suffolk, Virginia - Bắc-tây bắc

Thông tin nhân khẩu

Theo cuộc điều tra dân số tiến hành năm 2000, quận này có dân số 6.885 người, 2.662 hộ, và 2.023 gia đình sinh sống trong quận này. Mật độ dân số là 29 người trên mỗi dặm Anh vuông (11/km²). Đã có 2.973 đơn vị nhà ở với một mật độ bình quân là 12/sq mi (5/km²).  Cơ cấu chủng tộc của dân cư sinh sống tại quận này gồm 80,62% người da trắng, 17,27% người da đen hoặc người Mỹ gốc Phi, 0,42% người thổ dân châu Mỹ, 0,57% người gốc châu Á, 0,03% người các đảo Thái Bình Dương, 0,13% từ các chủng tộc khác, và 0,96% từ hai hay nhiều chủng tộc.  0,71% dân số là người Hispanic hoặc người Latin thuộc bất cứ chủng tộc nào.

Có 2,662 hộ trong đó có 31,60% có con cái dưới tuổi 18 sống chung với họ, 62,20% là những cặp kết hôn sinh sống với nhau, 9,40% có một chủ hộ là nữ không có chồng sống cùng, và 24,00% là không gia đình. 20,70% trong tất cả các hộ gồm các cá nhân và 9,50% có người sinh sống một mình và có độ tuổi 65 tuổi hay già hơn.  Quy mô trung bình của hộ là 2,58 còn quy mô trung bình của gia đình là 2,97,

Phân bố độ tuổi của cư dân sinh sống trong huyện là 24,50% dưới độ tuổi 18, 6,30% từ 18 đến 24, 30,50% từ 25 đến 44, 25,20% từ 45 đến 64, và 13,60% người có độ tuổi 65 tuổi hay già hơn.  Độ tuổi trung bình là 39 tuổi. Cứ mỗi 100 nữ giới thì có 98,40 nam giới. Cứ mỗi 100 nữ giới có độ tuổi 18 và lớn hơn thì, có 96,90 nam giới.

Thu nhập bình quân của một hộ ở quận này là $39.493, và thu nhập bình quân của một gia đình ở quận này là $45.387, Nam giới có thu nhập bình quân $36.274 so với mức thu nhập $24.875 đối với nữ giới. Thu nhập bình quân đầu người của quận là $18.681.

Các thành phố và thị xã
Camden
Elizabeth City
Shiloh
South Mills

Tham khảo

Liên kết ngoài

Camden County government official website
 Elizabeth City Area Convention and Visitors Bureau

Quận của North Carolina


title: Cu li chậm Bengal

text:
Cu li chậm Bengal hay cu li lớn (danh pháp hai phần: Nycticebus bengalensis) là một loại cu li thuộc phân họ Cu li. Loại linh trưởng di chuyển chậm này có mắt to lồi, tai nhỏ và gần như bị lông rậm che khuất. Đuôi của chúng chỉ là một mẩu cụt. Đây là loài sống trên cây, kiếm ăn ban ngày. Đã được coi là một phân loài của cu li lớn (N. coucang) cho đến năm 2001, phân tích phát sinh loài cho thấy cu li chậm Bengal có liên quan chặt chẽ nhất với cu li chậm Sunda. Tuy nhiên, một số cá thể trong cả hai loài có trình tự DNA ty thể mà giống với những loài khác, do lai thẩm nhập. Nó là loài lớn nhất của chi Nycticebus, chiều dài 26–38 cm (10–15 in) từ đầu đến đuôi và nặng từ 1 đến 2,1 kg (2,2 và 4,6 lb). Các độc tố nó tiết ra từ tuyến cánh tay của nó (một tuyến mùi hương trong cánh tay của nó) khác nhau về mặt hóa học từ đó của loài Nycticebus khác và có thể được sử dụng để truyền đạt thông tin về giới tính, tuổi tác, sức khỏe, và địa vị xã hội.

Các phương thuốc cổ truyền châu Á sử dụng loài này làm thuốc và chúng đã bị tận diệt cho mục đích thương mại. Các quốc gia như Anh quốc hiện đã cấm mua bán loại này cũng như thuốc sản xuất từ chúng.

Tại Việt Nam, cu li lớn được xếp vào Danh mục các loài thực vật, động vật nghiêm cấm khai thác, sử dụng vì mục đích thương mại .

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

B
Động vật có vú châu Á
Động vật có vú Ấn Độ
Động vật có vú Thái Lan
Động vật có vú Trung Quốc
Động thực vật Vân Nam
Động vật có vú Việt Nam
B
Động vật có vú Bangladesh
Động vật có vú Myanmar
Động vật có vú Campuchia
Động vật có vú Lào
Thú có độc


title: Every Breath You Take

text:
"Every Breath You Take" là một bài hát của ban nhạc người Anh quốc The Police nằm trong album phòng thu thứ năm và cũng là cuối cùng của họ, Synchronicity (1983). Nó được phát hành vào ngày 20 tháng 5 năm 1983 như là đĩa đơn đầu tiên trích từ album bởi A&M Records. Bài hát được viết lời bởi giọng ca chính của ban nhạc Sting dựa trên những trải nghiệm cá nhân của ông sau khi ly dị người vợ đầu tiên Frances Tomelty và bắt đầu mối quan hệ với người bạn thân của cô Trudie Styler đã gây nên nhiều tranh cãi lúc bấy giờ, trong khi phần sản xuất được đảm nhiệm bởi toàn bộ những thành viên của The Police (Sting, Stewart Copeland, Henry Padovani và Andy Summers) với Hugh Padgham, người trước đó đã hợp tác với họ cho album phòng thu trước Ghost in the Machine (1981). "Every Breath You Take" là một bản new wave và soft rock ballad mang nội dung đề cập đến những sắc thái của sự ám ảnh và ghen tuông, trong đó tập trung khai thác câu chuyện của một người đàn ông mang bản chất chiếm hữu trong tình yêu bằng việc luôn quan sát từng hơi thở và hành động của người bạn gái.

Sau khi phát hành, "Every Breath You Take" nhận được những phản ứng tích cực từ các nhà phê bình âm nhạc, trong đó họ đánh giá cao giai điệu có chiều sâu, chất giọng của Sting và quá trình sản xuất nó. Ngoài ra, bài hát còn gặt hái nhiều giải thưởng và đề cử tại những lễ trao giải lớn, bao gồm ba đề cử giải Grammy cho Thu âm của năm, Bài hát của năm và Trình diễn song tấu hoặc nhóm nhạc giọng pop xuất sắc nhất tại lễ trao giải thường niên lần thứ 26, và chiến thắng hai hạng mục sau. "Every Breath You Take" cũng tiếp nhận những thành công vượt trội về mặt thương mại, đứng đầu các bảng xếp hạng ở Canada, Ireland và Vương quốc Anh, đồng thời lọt vào top 10 ở tất cả những thị trường bài hát xuất hiện, bao gồm vươn đến top 5 ở nhiều thị trường lớn như Úc, Phần Lan, Pháp, Ý, Na Uy, Tây Ban Nha và Thụy Điển. Tại Hoa Kỳ, nó đạt vị trí số một trên bảng xếp hạng Billboard Hot 100 trong tám tuần liên tiếp, trở thành đĩa đơn quán quân đầu tiên và duy nhất của The Police tại đây. Tính đến nay, "Every Breath You Take" đã bán được hơn 9 triệu bản trên toàn cầu, trở thành một trong những đĩa đơn bán chạy nhất mọi thời đại.

Video ca nhạc cho "Every Breath You Take" được đạo diễn bởi Godley & Creme, trong đó bao gồm những cảnh The Police hát và chơi nhạc trong một khán phòng khiêu vũ tối, xen kẽ với hình ảnh một người đàn ông đang cố gắng lau cửa sổ từ sàn đến trần nhà phía sau họ. Nó đã nhận được tám đề cử tại giải Video âm nhạc của MTV năm 1984, và chiến thắng một hạng mục cho Quay phim xuất sắc nhất. Được ghi nhận là bài hát trứ danh trong sự nghiệp của ban nhạc, bài hát đã lọt vào danh sách những tác phẩm xuất sắc nhất mọi thời đại bởi nhiều tổ chức và ấn phẩm âm nhạc, bao gồm vị trí thứ 84 trong danh sách 500 Bài hát vĩ đại nhất mọi thời đại của Rolling Stone và được liệt kê vào 500 Bản nhạc giúp định hình Rock & Roll của Đại sảnh Danh vọng Rock and Roll. Ngoài ra, nó còn được hát lại và sử dụng làm nhạc mẫu bởi nhiều nghệ sĩ khác nhau, như Bruce Springsteen, Tom Jones, "Weird Al" Yankovic, Puff Daddy, Usher, Backstreet Boys, Christina Aguilera, Maroon 5 và Imagine Dragons, cũng như xuất hiện trong nhiều tác phẩm điện ảnh và truyền hình, bao gồm American Horror Story, Casualty, The Simpsons và Stranger Things.

Danh sách bài hát
Đĩa 7"
 "Every Breath You Take" – 3:56
 "Murder by Numbers" – 4:31

Đĩa 7" phiên bản 2 đĩa
 "Every Breath You Take" – 4:13
 "Murder by Numbers" – 4:31
 "Man in a Suitcase" (trực tiếp) – 2:18
 "Truth Hits Everybody '83" – 3:34

Xếp hạng

Xếp hạng tuần

Xếp hạng cuối năm

Xếp hạng thập niên

Xếp hạng mọi thời đại

Chứng nhận

Xem thêm
 Danh sách đĩa đơn bán chạy nhất thế giới
 Danh sách đĩa đơn quán quân Hot 100 năm 1983 (Mỹ)

Tham khảo

Liên kết ngoài

Đĩa đơn năm 1983
Bài hát năm 1983
Bài hát của The Police
Đĩa đơn quán quân Billboard Hot 100
Đĩa đơn quán quân RPM Top Singles
Đĩa đơn quán quân tại Ireland
Đĩa đơn quán quân tại Israel
Đĩa đơn quán quân ở Nam Phi
Đĩa đơn quán quân UK Singles Chart
Đĩa đơn quán quân tại Vương quốc Liên hiệp Anh
Rock ballad
Giải Grammy cho Bài hát của năm
Video âm nhạc đen trắng
Đĩa đơn của A&M Records


title: Malaussanne

text:
Malaussanne là một xã thuộc tỉnh Pyrénées-Atlantiques trong vùng Nouvelle-Aquitaine miền tây nam nước Pháp.

Xem thêm
 Xã của tỉnh Pyrénées-Atlantiques

Tham khảo
 INSEE

Xã của Pyrénées-Atlantiques


title: Ngũ Doanh

text:
Ngũ Doanh (chữ Hán giản thể: 五营区âm Hán Việt: Ngũ Doanh khu) là một quận thuộc địa cấp thị Y Xuân, tỉnh Hắc Long Giang, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận Ngũ Doanh có diện tích 1040 km², dân số 40.000 người. Mã số bưu chính của Ngũ Doanh là 153033. Quận Ngũ Doanh được chia thành các đơn vị hành chính gồm 2 nhai đạo (Ngũ Doanh, Phong Lâm) và 1 trấn Ngũ Tinh.

Tham khảo

Đơn vị cấp huyện Hắc Long Giang
Y Xuân


title: Lasioglossum barbertonicum

text:
Lasioglossum barbertonicum là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1946.

Chú thích

Tham khảo

Lasioglossum
Động vật được mô tả năm 1946


title: Discomorpha variegata

text:
Discomorpha variegata là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Linnaeus miêu tả khoa học năm 1758.

Chú thích

Tham khảo

Discomorpha


title: Molophilus pullus

text:
Molophilus pullus là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Molophilus
Limoniidae ở vùng Palearctic


title: Trachusa longicornis

text:
Trachusa longicornis là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1902.

Chú thích

Tham khảo

Trachusa
Động vật được mô tả năm 1902


title: Perdita coldeniae

text:
Perdita coldeniae là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Timberlake mô tả khoa học năm 1954.

Chú thích

Tham khảo

Perdita
Động vật được mô tả năm 1954


title: Saint-Cast-le-Guildo

text:
Saint-Cast-le-Guildo (, Gallo: Saent-Cast-le-Giledo) là một xã của tỉnh Côtes-d’Armor, thuộc vùng Bretagne, tây bắc Pháp.

Dân số
Người dân ở Saint-Cast-le-Guildo được gọi là Castins.

Xem thêm
Xã của tỉnh Côtes-d’Armor

Tham khảo
INSEE
IGN

Liên kết ngoài
Official website
French Ministry of Culture list for Saint-Cast-le-Guildo

Xã của Côtes-d'Armor


title: Ric Flair

text:
Ric Flair (sinh ngày 25 tháng 2 năm 1949 tại Memphis) tên khai sinh là Richard Morgan Fliehr, là một cựu đô vật chuyên nghiệp người Mỹ với biệt danh "The Nature Boy". Ông từng  có một sự nghiệp đô vật phát triển và đã từng được kí hợp đồng với WWE. Ông từng là đồng đội của Triple H, Randy Orton và Batista trong nhóm Evolution, và là trợ thủ đắc lực của Triple H. Tại PPV lớn nhất trong năm của WWE Wrestlemania 24 ông thua trận trước Shawn Michaels (bạn thân của ông) và buộc phải về hưu.

Các chức vô địch và danh hiệu
 International Wrestling Institute and Museum
 George Tragos/Lou Thesz Hall of Fame (2013)[192]
 Mid-Atlantic Championship Wrestling/Jim Crockett Promotions/World Championship Wrestling
 NWA Mid-Atlantic Heavyweight Championship (3 times)[193]
 WCW International World Heavyweight Championship (2 times)
 WCW World Heavyweight Championship (6 times)2[194]
 NWA (Mid Atlantic)/NWA Television Championship (2 times)[195]
 NWA (Mid Atlantic)/WCW United States Heavyweight Championship (6 times)1[196][197]
 NWA Mid-Atlantic Tag Team Championship (3 times) – with Rip Hawk (1), Greg Valentine (1), and Big John Studd (1)[198]
 NWA World Tag Team Championship (Mid-Atlantic version) (3 times) – with Greg Valentine (2) and Blackjack Mulligan (1)[199]
 First WCW Triple Crown Champion
 National Wrestling Alliance
 NWA World Heavyweight Championship (8 times)1[200]
 NWA Hall of Fame (Class of 2008)
 Pro Wrestling Illustrated
 Mối thù của năm (1987) The Four Horsemen vs. The Super Powers và The Road Warriors[201]
 Mối thù của năm (1988, 1990) vs. Lex Luger
 Mối thù của năm (1989) vs. Terry Funk
 Match of the Year (1983) vs. Harley Race (June 10)
 Match of the Year (1984) vs. Kerry Von Erich at Parade of Champions 1
 Match of the Year (1986) vs. Dusty Rhodes at The Great American Bash in a steel cage match
 Match of the Year (1989) vs. Ricky Steamboat at WrestleWar
 Match of the Year (2008) vs. Shawn MichaelsWrestleMania XXIV

 Match of the Decade (2000–2009) vs. Shawn Michaels at WrestleMania XXIV
 Most Hated Wrestler of the Year (1978, 1987)[203]
 Most Inspirational Wrestler of the Year (2008)
 Rookie of the Year (1975)[204]
 Stanley Weston Award (2008)
 Wrestler of the Year (1981, 1984–1986, 1989, 1992)[205]
 Ranked #3 of the top 500 singles wrestlers in the PWI 500 in 1991, 1992, and 1994[206][207][208]
 Ranked #2 of the top 500 singles wrestlers of the "PWI Years" in 2003[209]
 Professional Wrestling Hall of Fame and Museum
 Class of 2006
 St. Louis Wrestling Club
 NWA Missouri Heavyweight Championship (1 time)[210]
 St. Louis Wrestling Hall of Fame
 Class of 2007
 World Wrestling Federation/World Wrestling Entertainment/WWE
 WWF Championship (2 times)[211]
 WWE Intercontinental Championship (1 time)[211]
 World Tag Team Championship (3 times) – with Batista (2) and Roddy Piper (1)[211]
 Royal Rumble (1992)[211]
 WWE Hall of Fame (2 times)
 Class of 2008 for his individual career
 Class of 2012 as a member of The Four Horsemen
 Thirteenth Triple Crown Champion
 Slammy Award for Match of the Year (2008) - vs. Shawn Michaels at WrestleMania XXIV
 Wrestling Observer Newsletter
 5 Star Match (1987) vs. Barry Windham at the Crockett Cup on April 11
 5 Star Match (1989) vs. Ricky Steamboat at Chi-Town Rumble
 5 Star Match (1989) vs. Ricky Steamboat in a 2-of-out-3 falls match at Clash of the Champions VI: Ragin' Cajun
 5 Star Match (1989) vs. Ricky Steamboat at WrestleWar
 5 Star Match (1989) vs. Terry Funk in a "I Quit" match at Clash of the Champions IX: New York Knockouts
 5 Star Match (1991) with Barry Windham, Larry Zbyszko, and Sid Vicious vs. Brian Pillman, Sting, Rick Steiner, and Scott Steiner in a War Games match at WrestleWar
 Best Heel (1990)
 Best Interviews (1991, 1992, 1994)
 Feud of the Year (1989) vs. Terry Funk
 Match of the Year (1983) vs. Harley Race in a steel cage match at Starrcade
 Match of the Year (1986) vs. Barry Windham at Battle of the Belts II on February 14
 Match of the Year (1988) vs. Sting at Clash of the Champions I
 Match of the Year (1989) vs. Ricky Steamboat at Clash of the Champions VI: Rajin' Cajun
 Most Charismatic (1980, 1982–1984, 1993)
 Most Outstanding (1986, 1987, 1989)
 Readers' Favorite Wrestler (1984–1993, 1996)
 Worst Feud of the Year (1990) vs. The Junkyard Dog
 Worst Worked Match of the Year (1996) with Arn Anderson, Meng, The Barbarian, Lex Luger, Kevin Sullivan, Z-Gangsta, and The Ultimate Solution vs. Hulk Hogan and Randy Savage in a Towers of Doom match at Uncensored
 Wrestler of the Year (1982–1986, 1989, 1990, 1992)
 Wrestling Observer Newsletter Hall of Fame (Class of 1996)

Tham khảo

Liên kết ngoài

 WWE Profile

Sinh năm 1949
Nam nhà văn Mỹ
Đô vật chuyên nghiệp Mỹ
Người Minnesota
Người North Carolina
Người Charlotte, Bắc Carolina
Vô địch đấu vật chuyên nghiệp
Hall of Fame
Người Memphis, Tennessee
Nhân vật còn sống
Tín hữu Kitô giáo Mỹ
Đô vật chuyên nghiệp từ Bắc Carolina
Đô vật chuyên nghiệp từ Tennessee


title: Agrypnus kumayuni

text:
Agrypnus kumayuni là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Punam, Saini & Vasu miêu tả khoa học năm 1997.

Chú thích

Tham khảo

Agrypnus


title: Linh Từ quốc mẫu

text:
Linh Từ Quốc mẫu (chữ Hán: 靈慈國母,1193[?]–1259), hay còn gọi là Kiến Gia Hoàng hậu (建嘉皇后), Thuận Trinh Hoàng hậu (順貞皇后) hay Huệ hậu (惠后), là Hoàng hậu cuối cùng của nhà Lý với tư cách là vợ của  Hoàng đế Lý Huệ Tông Lý Hạo Sảm. Bà là mẹ ruột của Lý Chiêu Hoàng và Hiển Từ Thuận Thiên Hoàng hậu, cả hai đều là hoàng hậu của người cháu gọi bà bằng cô, Trần Thái Tông Trần Cảnh.

Trong lịch sử Việt Nam, bà được biết đến chủ yếu là mẹ của Lý Chiêu Hoàng - vị nữ hoàng đế duy nhất trong lịch sử. Với địa vị hoàng hậu nhà Lý của mình, có vai trò không nhỏ trong việc họ Trần soán ngôi nhà Lý, nhượng ngôi cho cháu trai là Trần Thái Tông để lập ra triều đại nhà Trần. Con gái bà là Chiêu Hoàng được sách lập làm hoàng hậu, trở thành hoàng hậu thứ nhất của Thái Tông. Sau khi nhà Trần được thiết lập, bà bị giáng làm Công chúa để phù hợp vai vế (cô của nhà vua), nhưng Trần Thái Tông vẫn không nỡ gọi bà là "công chúa" như nữ quyến hoàng gia bình thường khác, vì thế đã dùng biệt hiệu "Quốc mẫu" để gọi bà, còn khiến bà được hưởng quy chế ngựa, xe và nghi trượng ngang hàng với hoàng hậu. Sau khi Lý Huệ Tông tự sát, bà bị giáng làm công chúa và chính thức tái hôn với Trần Thủ Độ - một người trong họ nhà Trần, lúc này đang giữ chức Thái sư nắm trọn quyền hành.

Trong vấn đề tranh giành được ngôi vị của họ Trần, các sử gia thường đánh giá vai trò của bà cùng Trần Thủ Độ là như nhau, đều mang tính quyết định dẫn đến sự thành công của họ Trần. Hai sách Việt sử tiêu án cùng Cương mục thậm chí còn nhấn mạnh việc bà đã "thông đồng" cùng Trần Thủ Độ tham gia sự kiện Lý Huệ Tông nhường ngôi cho Lý Chiêu Hoàng. Về sau, trong sự kiện Chiêu Hoàng bị phế ngôi vị hoàng hậu để Thuận Thiên lên thay, bà cũng tham gia rất tích cực khiến sự việc trôi chảy để Thuận Thiên sinh ra hoàng đế đời sau, thế nhưng cũng đồng thời giúp anh em Trần Thái Tông hòa giải. Hành động của bà được nhìn nhận là toàn bộ vì lợi ích của họ Trần, đối với lịch sử họ Trần có một sự tích cực rất lớn.

Sử thần Ngô Sĩ Liên trong Toàn thư có đánh giá rất trung lập về Linh Từ, nhìn nhận cái công lao của bà giúp nhà Trần trong việc nội trị, thế nhưng phần báo đáp nhà Lý thì không được bằng, dù bà từng là vợ và là con dâu của họ Lý, đồng thời ca thán: "Thế mới biết trời sinh Linh Từ là để mở nghiệp nhà Trần!".

Thân thế

Tên thật của Linh Từ Quốc mẫu không rõ ràng, tuy nhiên dã sử cận-hiện đại lại thường dùng tên gọi "Trần Thị Dung" để nói về bà. Cái tên này không hề được chép trong văn bản lịch sử cổ nào, dường như là một tên gọi trong một vở kịch cải lương, tương tự trường hợp Đại Thắng Minh Hoàng hậu "Dương Vân Nga" rất nổi tiếng.

Cũng theo dã sử, mà cụ thể là truyền thuyết từ làng Ngừ (Phù Ngự) của Hưng Hà, tỉnh Thái Bình, Linh Từ Quốc mẫu Trần thị được cho rằng vốn có tên là Trần Thị Ngừ. Nguyên do của việc này, căn cứ theo truyền thuyết làng Ngừ, gia đình họ Trần xuất thân chài lưới nên thường đặt tên theo tên các loài cá, như cha bà là Trần Lý được cho là vốn có tên "Chép", có lẽ vì chữ "Lý" trong tên của ông đồng âm Hán Việt của loài cá chép (cũng gọi là "Lý"). Tuy vậy, cái tên "Thị Ngừ" này cũng vẫn chỉ là suy diễn không hề có căn cứ xác đáng nào. Đại đa số sách chính sử như Đại Việt sử ký toàn thư chỉ chép bà là Trần thị (陳氏), riêng sách Đại Việt sử lược ghi lại cách gọi Trần Trọng Nữ (陳仲女), chữ "Trọng" biểu thị bà là con thứ 2 trong nhà, từ đó suy ra thứ tự trong nhà bà là người con gái thứ 2, trên còn có một người chị. Cũng trong sách Sử lược đề cập, Trần Tự Khánh còn có một em gái gọi là "Tam Nương" (三娘), không rõ là em trong họ hay cũng là con gái Trần Lý.

Bà sinh vào khi nào đều không được truyền lại, cùng sống với gia đình mình tại thôn Lưu Gia (劉家村) ở Hải Ấp (海邑), thế nhưng quê cũ gia đình bà là ở hương Tức Mặc (即墨鄕) thuộc phủ Thiên Trường. Bà là con gái của Trần Lý, mẹ bà có lẽ là Tô thị - một người chị em gái của Tô Trung Từ. Hiện tại chưa rõ toàn bộ thành viên gia đình Trần Lý, nhưng trước mắt xác định bà là em gái của Trần Thừa và Trần Tự Khánh, trong đó Trần Thừa là người anh cả. Theo vai vế, bà là cô ruột của Trần Thái Tông Trần Cảnh và An Sinh vương Trần Liễu, hai người con trai của Trần Thừa.

Cuộc đời

Phong ba nhập cung
Năm Kỷ Tỵ, Trị Bình Long Ứng năm thứ 5 (1209), xảy ra loạn Quách Bốc, Lý Cao Tông phải bỏ kinh thành, Lý Huệ Tông khi ấy còn là Hoàng thái tử đã chạy về miền Hải Ấp quê bà, nương nhờ cha bà là Trần Lý. Huệ Tông nhìn thấy Trần thị có nhan sắc nên rất thích, biết ý nên cha bà đã gả bà cho Thái tử, nhờ đó Trần Lý được trao cho tước "Minh tự" (明字), còn em vợ là Tô Trung Từ được ban làm chức "Điện tiền chỉ huy sứ" (殿前指揮使). Tuy là được Thái tử chủ ý "cưới về", nhưng tính chính danh của Trần thị không được công nhận, đó là lý do vì sao Ngô Sĩ Liên đã nói là "..trước lấy Lý Huệ Tông là bất chính", danh vị Thái tử phi của Trần thị do đó cũng không tồn tại. Trong cuộc hôn nhân này, Thái tử bên cạnh có tâm tư yêu thích Trần thị, đồng thời cũng là vì lôi kéo thế lực ở thôn Lưu Gia cho mình, mà hai người Trần Lý và Tô Trung Từ muốn nhân cơ hội giúp nhà Lý để phát triển thế lực nên gả Trần thị cho Thái tử, từ đó họ Trần mới có danh nghĩa để tập hợp lực lượng quân sự. Bên ngoài là tham gia dẹp Quách Bốc, nhưng bên trong thực chất là để xây dựng thế lực quân sự cho bản thân. Trong lần chiến dẹp loạn này, cha bà là Trần Lý bị thiệt mạng, quân đội họ Trần đều nằm trong tay Tô Trung Từ.

Năm sau, tức năm Canh Ngọ (1210), tháng 3 (âm lịch), mùa xuân, Lý Cao Tông được rước về kinh thành Thăng Long, không lâu sau thì bệnh nặng, muốn đón Hoàng thái tử về kinh. Cao Tông sai Thượng phẩm phụng ngự là Đỗ Quảng trực tiếp đến đón Thái tử, nhưng cậu của Trần thị là Tô Trung Từ vì sợ mình nhận chức tự ban của Thái tử sẽ bị luận tội, bèn giả mang quân bản bộ đi đánh quân phiến loạn ở Khoái Châu, nhân đó về Hải Ấp nắm lấy Thái tử đem về kinh sư mà gạt bỏ khỏi tay hai anh em Trần Tự Khánh và Trần Thừa, chính điều này đã khiến họ Tô và họ Trần có hiềm khích. Vì Thái tử bị cướp đi đột ngột, Trần phi cũng theo đó bị bỏ lại ở Hải Ấp. Đến tháng 10 (âm lịch) cùng năm, mùa đông, Lý Cao Tông qua đời lúc 38 tuổi. Thái tử lên ngôi, tức Lý Huệ Tông, lúc ấy mới 16 tuổi, Đàm hậu được tôn làm Hoàng thái hậu, được quyền "Đồng thính chính lệnh" (同聽政令). Lý Huệ Tông vừa lên ngôi thì sai người đem thuyền rồng đi đón Trần thị về kinh sư, nhưng anh trai bà là Trần Tự Khánh lại không cho vì vẫn đang loạn lạc.

Khi ấy, cậu của Trần thị là Tô Trung Từ trong triều nắm binh quyền thế lực, giết chết Thái úy phụ chính Đỗ Kính Tu. Các tướng Đỗ Quảng, Đỗ Thế Qui và Phí Lệ cùng nhau mưu lập đánh Trung Từ. Biết thế quân của mình nhỏ hơn liên quân của họ, Tô Trung Từ bèn lập mưu kế lừa gạt, vờ hòa hoãn với họ mà đang đêm tăng cường binh sĩ mưu trừ. Rồi ông cho tùy tướng Đào Phán bất ngờ ùa binh đánh lên diệt bọn Đỗ Quảng, Phí Lệ. Bọn họ xung phong tiến đánh quân của Đào Phán và chạy thoát được, Phán bèn đánh úp Đỗ Thế Qui, bắt được Qui, đem tùng xẻo ở giữa chợ trời. Lúc đó, Huệ Tông lại sai người đi đón Trần phi. Lần này thì Trần Tự Khánh đồng ý để bà về triều, sai hai tỳ tướng Phan Lân và Nguyễn Ngạnh cầm quân hộ tống. Khi quân hộ tống bà tới Thăng Long, đúng lúc Tô Trung Từ đang đánh nhau to với Đỗ Quảng. Trung Từ hợp binh với hai tướng Phan, Nguyễn phá tan quân của Quảng và bắt giết Quảng. Sau khi chiến sự qua đi, Trần thị nhập cung được phong Nguyên phi (元妃), Tô Trung Từ trở thành Thái úy phụ chính, Trần Tự Khánh trở thành "Chương Thành hầu" (彰誠侯).

Năm Tân Tỵ, tức Kiến Gia nguyên niên (1211), tháng 6 (âm lịch), Thái úy Tô Trung Từ bị giết hại tại Gia Lâm, kinh sư thế lực của họ Tô rối loạn. Huệ Tông nhân lúc ấy dùng cậu là Đàm Dĩ Mông làm Thái úy phụ chính. Hai lực lượng lớn nhất tranh quyền lúc đó là họ Trần bởi Trần Tự Khánh và họ Đoàn bởi Đoàn Thượng, người tại Hồng Châu. Lý Huệ Tông lo ngại ngoại thích nhà vợ họ Trần thế lực lớn, nên cùng ngoại thích nhà mẹ là cậu Đàm Dĩ Mông muốn dựa vào họ Đoàn. Khi ấy Trần Tự Khánh đánh to với Đoàn Thượng và Đoàn Văn Lôi ở ải Quảng Điểm bị thua trận. Sau khi chiến thắng, họ Đoàn thu nạp dân Khoái Châu, sai sứ giả vào chầu triều đình. Tháng 7 (âm lịch) cùng năm, mùa thu, nghe họ Đoàn gièm pha Trần Tự Khánh muốn phế lập, Lý Huệ Tông tức giận hạ chiếu cho các đạo binh đánh Trần Tự Khánh và giáng Trần Nguyên phi xuống làm Ngự nữ (御女). Lúc bấy giờ, Trần Tự Khánh dẫn quân đi đánh khắp nơi, thu phục được nhiều đất, vùng từ Lạng Châu đến núi Tam Trĩ hết thảy đều là đất của họ Trần. Tháng chạp cuối năm ấy, Tự Khánh kéo quân đến gần kinh sư, Thái hậu nghe tin ấy ý thì tỏ ra ghét Tự Khánh.

Lên làm Hoàng hậu
Năm Giáp Tuất, Kiến Gia năm thứ 4 (1214), tháng giêng, Đoàn Thượng phối hợp với quân triều đình đụng độ với Trần Tự Khánh. Tuy nhiên, lực lượng họ Trần mạnh hơn, có nhiều tướng giỏi hơn; trong khi đó quân nhà Lý do Lý Huệ Tông và Thái sư Đàm Dĩ Mông không có tài làm tướng chỉ huy nhanh chóng bị thua trận. Cánh quân Đoàn Thượng cử đi do Đoàn Cấm và Vũ Hốt chỉ huy bị bộ tướng của Tự Khánh là Nguyễn Nộn đánh bại. Giữa lúc đó, Lý Huệ Tông phải đưa Trần thị và Thái hậu bỏ chạy lên Từ Sơn, rồi lại lên Lạng Châu(tức Lạng Sơn), quân họ Đoàn rút khỏi kinh đô trở về Hồng Châu. Trần Tự Khánh cố thuyết phục Lý Huệ Tông trở về kinh không được, bèn lập một hoàng thân nhà Lý là Lý Nguyên vương lên ngôi. Sau hàng loạt biến cố khác, thế lực của Chương Thành hầu Trần Tự Khánh ngày càng mạnh hơn, buộc Lý Huệ Tông phải di tản từ Lạng Châu và rồi lại về huyện Bình Hợp. Cuối năm, Trần Tự Khánh dẫn binh đánh được Đinh Khả và Bùi Đô ở Đại Hoàng rồi chiếm luôn vùng đất này.

Năm Ất Hợi, tức Kiến Gia năm thứ 5 (1215), mẹ con Huệ Tông vẫn không chịu hòa giải với Trần Tự Khánh, đích thân nhà vua còn ra chỉ kêu gọi các quân phiệt trong nước vây đánh họ Trần, khi Trần Tự Khánh đối phó Nguyễn Nộn ở Bắc Giang thì cũng phong tước Vương cho Nộn. Đến tháng 5 (âm lịch) cùng năm, xa giá mẹ con Huệ Tông về nhà của Nội ký ban là Đỗ An ở trong ngõ Chỉ Tác, thuộc vùng cầu Tây Dương, dựng cung điện đều bằng cỏ để nghe triều chính.

Năm Bính Tý, Kiến Gia năm thứ 6 (1216), mùa xuân, sự kiện liên quan đến Trần thị đã khiến lịch sử họ Lý và họ Trần thay đổi vĩnh viễn. Đầu năm đó, Lý Huệ Tông sách phong Trần Ngự nữ làm Thuận Trinh Phu nhân (順貞夫人), và căn cứ theo thời điểm mà Thuận Thiên Công chúa ra đời thì có lẽ đây là lúc bà được báo mang thai, có vẻ là tầm 3 tháng. Vì sự kiện Trần Tự Khánh trở thành quân phiệt, Đàm Thái hậu cho Trần Tự Khánh là kẻ phản trắc nên thường chỉ Trần thị mà nói là bè đảng của giặc, bảo nhà vua phải đuổi bỏ đi. Sau đó, bà Thái hậu lại sai người nói với Trần thị phải tự sát, nhà vua biết bèn ngăn lại. Lại khi Thái hậu cho người lén bỏ thuốc độc vào món ăn uống của Trần thị, nhà vua liền biết ý của mẹ mình, vì vậy mỗi bữa ăn ông thường chia cho Trần thị một nửa và không lúc nào cho rời bên cạnh. Đủ mọi cách thất bại khiến Đàm Thái hậu không nhịn nữa, bà trực tiếp sai người đem thuốc độc bắt Trần thị phải uống, nhà vua phải can ngăn mãi mới thoát được. Vào tháng 5 (âm lịch) năm ấy, vì bảo vệ mẹ con Trần thị mà Lý Huệ Tông đã đưa bà lẻn đi đến chỗ quân của Tự Khánh ở bãi Cửu Liên. Từ đấy, Huệ Tông lại dựa vào Trần Tự Khánh, toàn quân doanh của Tự Khánh reo hò nhà vua và Tự Khánh lập tức phế bỏ Lý Nguyên vương. Do muốn tiến thân và bảo toàn quyền lực cho dòng họ, Tự Khánh vẫn kính cẩn phò trợ Huệ Tông tiêu diệt các phiên vương bạo loạn như Hiển Tín vương Lý Bát, Bắc Giang vương Nguyễn Nộn, Đoàn Văn Lôi ở Hồng Châu cùng Hà Cao ở Qui Hóa. Cũng vào tháng 6 (âm lịch) năm ấy, tại bãi Cửu Liên, phu nhân Trần thị sinh ra công chúa thứ nhất cho Huệ Tông, hiệu là Thuận Thiên Công chúa.

Tháng chạp, mùa đông cùng năm đó, Lý Huệ Tông chính thức sách lập Thuận Trinh Phu nhân Trần thị làm Hoàng hậu. Cùng lúc đó, nhà vua cho anh trai cả của hoàng hậu là Trần Thừa chức vụ "Nội thị Phán thủ" (内侍判首) trong hàng Cận thị quan, lại gia phong thêm tước Liệt hầu; Chương Thành hầu Trần Tự Khánh được dùng làm "Thái úy phụ chính" (太尉輔政), nắm toàn bộ binh quyền triều đình. Con trai cả của Thừa là Trần Liễu cũng dụ phong, là tước "Quan nội hầu" (關內侯), còn con trai của Tự Khánh là Trần Hải thụ phong tước Vương. Khoảng thời gian này, Lý Huệ Tông trở nên điên loạn, tự xưng là "Thiên tướng giáng", sau khi hết cơn thì uống rượu say xỉn không tỉnh. Nhà họ Trần lúc này vừa có thực quyền lại vừa có tước vị, giúp Trần Tự Khánh nắm hết đại quyền.

Năm Mậu Dần, Kiến Gia năm thứ 8 (1218), tháng 9 (âm lịch), Hoàng hậu Trần thị sinh tiếp công chúa thứ hai, hiệu là Chiêu Thánh Công chúa.

Mẹ của Nữ hoàng đế
Năm Quý Mùi, Kiến Gia năm thứ 13 (1223), tháng chạp, anh trai thứ của Trần hậu là Thái úy phụ chính Trần Tự Khánh qua đời ở nhà riêng tại Phù Liệt, được truy phong làm Kiến Quốc Đại vương (建國大王). Lý Huệ Tông và Đàm Thái hậu đích thân đến dự tang lễ. Sau khi Tự Khánh qua đời, anh cả là Trần Thừa tiếp nhận chức vụ Thái úy, lại được ban danh xưng "Phụ quốc Thái úy" (輔國太尉) khác với "Thái úy phụ chính" của Tự Khánh, trở thành người lãnh đạo của họ Trần.

Năm Giáp Thân, Kiến Gia năm thứ 14 (1224), mùa xuân, Lý Huệ Tông bệnh đến phát điên nên không quản được chính sự. Phụ quốc Thái úy Trần Thừa tiếp quản tất cả chính sự, còn một người em trong họ ông là Trần Thủ Độ được phong làm "Điện tiền chỉ huy sứ" như Tô Trung Từ khi trước, tiếp quản quân đội trong ngoài cấm thành. Bấy giờ, nhà vua uỷ nhiệm cho một mình chỉ huy sứ Trần Thủ Độ quản lĩnh các quân điện tiền hộ vệ cấm đình. Mùa đông, tháng 10 (âm lịch) năm ấy, Chiêu Thánh Công chúa được truyền ngôi rồi lên kế vị, sử gọi là "Lý Chiêu Hoàng". Huệ Tông truyền ngôi trở thành Thái thượng hoàng, vẫn tiếp quản chính sự trên danh nghĩa. Với thân phận là mẹ của hoàng đế, Trần thị có thể được tôn làm hoàng thái hậu hoặc thái thượng hoàng hậu, nhưng sử sách không hề ghi chép bất kì tôn phong chính thức nào. Có lẽ vì tính chất lên ngôi đặc thù của con gái, Trần thị trong thời gian này khả năng cao chỉ được tôn xưng "Hoàng mẫu" (皇母) hoặc "Thánh mẫu" (聖母), những tôn xưng chữ Hán thường được dùng để chỉ mẹ của hoàng đế, điều này tương ứng với việc Đàm Thái hậu cũng không được nhắc đến về vấn đề tôn xưng.

Khi đó, Trần Cảnh - con thứ của Phụ quốc Thái úy Trần Thừa, tức là cháu ruột của Trần hậu, đã được sắp xếp đưa vào hầu hạ Chiêu Hoàng. Vào lúc ấy, Chiêu Hoàng tỏ ra yêu mến Trần Cảnh, khiến Trần Thủ Độ nảy ra ý định đưa ngai vị họ Lý về cho họ Trần. Vai trò của Trần thị trong giai đoạn này không được ghi nhận rõ ràng, nhưng căn cứ cách nói của Việt sử tiêu án thời Lê trung hưng và Khâm định Việt sử thông giám cương mục thời nhà Nguyễn, Hoàng hậu Trần thị đã tư thông với Trần Thủ Độ trong thời gian này, và bà có vai trò lớn trong việc khiến Huệ Tông chọn nhường ngôi cho cô con gái nhỏ Chiêu Hoàng.

Cuối đời
Năm Ất Dậu, Thiên Chương Hữu Đạo năm thứ 2 (1225), tháng 10 (âm lịch), dưới sự sắp đặt của Điện tiền chỉ huy sứ Trần Thủ Độ, Lý Chiêu Hoàng xuống Chiếu tuyên bố khắp đất nước nhường ngôi cho Trần Cảnh, sử gọi Trần Thái Tông. Chiêu Hoàng lại được sách lập làm hoàng hậu của Trần Thái Tông, hiệu gọi là "Chiêu Thánh" như cũ.

Vị hiệu của Trần thị lúc này lại tiếp tục có vấn đề, do bà vừa là hoàng hậu triều cũ, vừa là cô của nhà vua đồng thời lại là mẹ vợ của nhà vua, hơn nữa vào lúc này Huệ Tông vẫn còn sống. Căn cứ Đại Việt sử lược ghi nhận, khi vừa lên ngôi thì Trần Thái Tông đã tôn Trần thị làm "Thái hậu", còn Đại Việt sử ký toàn thư hoàn toàn không đề cập chuyện này mà chỉ đề cập chuyện Huệ Tông qua đời và bà ngay lập tức bị giáng thành Thiên Cực Công chúa (天極公主). Cũng theo Toàn thư ghi nhận, Trần Thái Tông không nỡ gọi bà là công chúa do bà từng là hoàng hậu của triều Lý, nên ban danh xưng mới cho bà là "Quốc mẫu" - một biệt danh khác của hoàng hậu, lại còn cho chế nghi trượng, kiệu xe đều đúng nghi thức của hoàng hậu. Nói cách khác, cho dù đã không còn là hoàng hậu hay thái hậu triều Lý, thế nhưng Trần thị vẫn giữ những gì mình vốn đã hưởng, không hề thay đổi. Ngay sau khi Lý Huệ Tông bị ép tự sát, Trần thị tái hôn lấy Trần Thủ Độ, khi ấy đang là "Thượng phụ Thái sư", có quyền hành rất lớn và là người được cho đã gián tiếp khiến Huệ Tông tự sát. Hiện tại không rõ danh vị "Quốc mẫu" này của Trần thị là có từ khi bà còn sống hay chỉ là hình thức truy tặng của nhà Trần, như trường hợp Thiên Thành công chúa được truy phong "Nguyên Từ Quốc mẫu" sau khi qua đời.

Năm Đinh Dậu, Thiên Ứng Chính Bình năm thứ 6 (1237), xảy ra sự kiện thay đổi hoàng hậu của Trần Thái Tông. Khi ấy, do Thái Tông cùng Chiêu Thánh hậu không có con, Thái sư cùng bàn với Thiên Cực, ép vua lấy chị dâu là Thuận Thiên Công chúa - khi ấy đã có mang 3 tháng với Hoài vương Trần Liễu. Trần Liễu tức giận nổi loạn ở sông Hồng, còn Thái Tông vì cảm thấy hổ thẹn nên chán nản bỏ lên núi Yên Tử, có ý muốn từ bỏ ngôi vị. Sau do sự cứng rắn của Trần Thủ Độ, Thái Tông cũng trở về kinh sư. Về sau, thế quân của Trần Liễu ngày càng suy yếu nên phải chấp nhận đầu hàng, rồi bị cải thành "An Sinh vương" với đất phong nay thuộc hai huyện Đông Triều và Yên Hưng, tỉnh Quảng Ninh ngày nay. Trong lần đầu người Nguyên vào cướp, Thiên Cực Công chúa đã lập nên công lao rất lớn, khi nhà vua và quân nhà Trần đang đánh nhau với quân Mông Cổ do Ngột Lương Hợp Thai chỉ huy, Thiên Cực đã bảo vệ các hoàng tử, hoàng tôn cùng gia quyến của quý tộc nhà Trần tại khu vực căn cứ Hoàng Giang (黄江), bên cạnh đó bà còn cho khám xét thuyền các nhà chứa giấu quân khí, hễ tìm được thì đều đưa dùng vào việc quân.

Năm Kỷ Mùi, Thiệu Long năm thứ 2 (1259), mùa xuân, tháng giêng, Thiên Cực Công chúa qua đời dưới năm đầu trị vì của cháu ngoại - Trần Thánh Tông Trần Hoảng. Không rõ bà thọ bao nhiêu tuổi, thụy hiệu là "Linh Từ Quốc mẫu", được an tán tại Đền Ngừ(Hưng Hà, Thái Bình) rất gần lăng của Trung Vũ Đại Vương Trần Thủ Độ là chồng của bà.

Nhận định
Sử gia Ngô Sĩ Liên viết về bà không thiên vị, không chỉ trích như sau:

Bắt đầu từ Lê trung hưng, nhận định về Linh Từ cùng Trần Thủ Độ đều đi cùng nhau, và thường được nhìn nhận là "dâm loạn" và "táng tâm", đồng thời cũng khẳng định vai trò của Linh Từ trong việc khiến Huệ Tông phải nhường ngôi cho Chiêu Hoàng - thông tin không được thể hiện rõ trong Toàn thư của Ngô Sĩ Liên. Cụ thể là từ Việt sử tiêu án của Ngô Thì Sĩ có một sự chí trích rất gắt gao:

Còn sách Khâm định Việt sử Thông giám cương mục có hai lần nhận định Linh Từ đã chủ động tham gia với Trần Thủ Độ trong biến chuyển đằng sau chuyện nhường ngôi của Huệ Tông, mà cụ thể là việc đụng đến chiếu chỉ trao ngai vị cho Lý Chiêu Hoàng, sau đó mới là bàn đạp để dễ dàng đưa ngai vị của họ Lý về cho họ Trần:

Cuộc đời Linh Từ Quốc mẫu gắn chặt với sự chuyển đổi quyền lực từ nhà Lý sang nhà Trần. Bà nhiều lần thay ngôi đổi vị, do sự biến đổi của thời thế. Lấy và tác động tới Huệ Tông, từ thái hậu xuống làm công chúa, lấy người trong họ tộc, tái giá với kẻ sát hại chồng mình, cùng sắp đặt để con gái lấy cháu ruột, hoà giải 2 cháu là con rể. Những việc làm của bà trước sau đều vì sự tồn tại và phát triển cơ nghiệp của họ Trần.

Giai thoại và thờ phụng
Có giai thoại dân gian (không rõ nguồn gốc) kể rằng, Linh Từ Quốc mẫu từng yêu một người đàn ông trước khi trở thành hoàng hậu của Lý Huệ Tông, đó là Phùng Tá Chu, sau trở thành quan Thái phó vào cuối đời Lý, đồng thời cũng là người đã giúp cơ nghiệp nhà Trần buổi đầu thành lập. Phùng Tá Chu hơn Linh Từ khoảng 2 tuổi, khi đó là một chàng trai khỏe mạnh, có tư chất thông minh hơn người, lại là bạn thân và là em kết nghĩa của Trần Tự Khánh, anh ruột của Linh Từ. Trần Thủ Độ cũng thích Linh Từ, nên luôn tìm cách nói xấu Phùng Tá Chu trước mặt Trần Lý. Tuy nhiên, khi đó binh biến triều đình xảy ra, Huệ Tông chạy đến Hải Ấp và Linh Từ phải chấm dứt mối tình đầu của mình. Sau khi nhà Lý sụp đổ, Phùng Tá Chu theo nhà Trần, lập nhiều công trạng và được nhà Trần trọng dụng.

Mặc dù hình ảnh của bà bị lên án trong nhiều sách chính sử, thế nhưng điều này cũng không ngăn được việc Linh Từ Quốc mẫu Trần thị được dân gian lập đền thờ phụng tại. Tại quê nhà của bà: xã Liên Hiệp, huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình ngày nay có một đền thờ ở gần cầu Nại, trên Quốc lộ 39A Hà Nội - Hưng Yên - Thái Bình. Ngoài ra bà còn được thờ phụng tại "Đền thờ và Lăng mộ các Vua Trần" - Hành cung Long Hưng: xã Tiến Đức, huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình. Tại động Thiên Hương ở hành cung Vũ Lâm - đền Thái Vi thuộc khu du lịch Tam Cốc - Bích Động tỉnh Ninh Bình cũng có một bức tượng được tạc và thờ phụng Linh Từ Quốc mẫu. Tên dân gian "Trần Thị Dung" của bà còn được đặt cho một trường Trung học phổ thông tại Thái Bình, Trường THPT Trần Thị Dung, thuộc thị trấn Hưng Nhân, Hưng Hà, Thái Bình.

Hậu duệ
Linh Từ Quốc mẫu chỉ có hai cô con gái, nhưng cả hai đều có ảnh hưởng lớn đến lịch sử Việt Nam:
 Hiển Từ Thuận Thiên Hoàng hậu Lý thị, tên "Oánh" (莹), nguyên có hiệu Thuận Thiên Công chúa (順天公主). Trước gả cho An Sinh vương Trần Liễu sinh được 2 con trai, sau được nạp cho Trần Thái Tông sinh tiếp 2 người con trai. Bao gồm:
 Trần Doãn (陳尹), con trai với Trần Liễu, phong hiệu Vũ Thành vương (武成王). Sau khi Hiển Từ qua đời, cảm thấy bị thất thế, Doãn đem vợ con tính đào vong sang đất Tống nhưng bị bắt lại, kết cục không rõ.
 Trần Quốc Khang (陳國康), con trai với Trần Liễu, nhưng trên danh nghĩa là "Hoàng trưởng tử" của Trần Thái Tông, phong hiệu Tĩnh Quốc Đại vương (靖國大王).
 Trần Thánh Tông, húy "Hoảng" (晃), con trai với Trần Thái Tông, sinh ra Trần Nhân Tông Trần Khâm.
 Trần Quang Khải (陳光啟), con trai với Trần Thái Tông, phong hiệu Chiêu Minh Đại vương (昭明大王).
 Lý Chiêu Hoàng Lý thị, tên "Thiên Hinh" (天馨), nguyên có hiệu Chiêu Thánh Công chúa (昭聖公主). Trước lấy Trần Thái Tông, không con (có tranh cãi); sau hạ giá lấy Lê Phụ Trần, có 1 trai và 1 gái. Bao gồm:
 Lê Tông (黎琮), con trai duy nhất, được ban tước Thượng vị hầu. Có suy đoán là Bảo Nghĩa vương Trần Bình Trọng.
 Ứng Thụy Công chúa (應瑞公主), tên "Khuê" (珪), con gái duy nhất. Không rõ hành trạng.

Trong văn hoá đại chúng

Xem thêm
 Lý Huệ Tông
 Trần Tự Khánh
 Lý Chiêu Hoàng
 Nhà Trần
 Trần Thủ Độ
 Thái sư Trần Thủ Độ (phim truyền hình)

Chú thích

Tham khảo

Nguồn tham khảo

Hoàng hậu nhà Lý
Người Thái Bình
Mất năm 1259
Công chúa nhà Trần


title: Anania lancealis

text:
Anania lancealis là một loài bướm đêm thuộc họ Crambidae. Loài này có ở châu Âu.

Sải cánh dài 30–34 mm. Con trưởng thành bay từ tháng 5 đến tháng 8 tùy theo địa điểm.

Ấu trùng ăn Eupatorium cannabinum, but is also reported on Jacobaea vulgaris, Teucrium scorodonia, Sium latifolium và Stachys.

Chú thích

Tham khảo

 http://www.waarneming.nl/soort.php?id=9002
 Lepidoptera of Belgium
 Perinephela lancealis at UKmoths

Anania
Động vật được mô tả năm 1775


title: Malacorhinus biplagiatus

text:
Malacorhinus biplagiatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Jacoby miêu tả khoa học năm 1887.

Chú thích

Tham khảo

Malacorhinus