title: Glyphonyx

text:
Glyphonyx là một chi bọ cánh cứng trong họ
Elateridae.
Chi này được miêu tả khoa học năm 1863 bởi Candèze.

Các loài
Các loài trong chi này gồm:
 Glyphonyx aberdarensis Fleutiaux
 Glyphonyx aberrans Candèze
 Glyphonyx accedens Candèze
 Glyphonyx acristatus Vats & Chauhan, 1992
 Glyphonyx acuminatus Fleutiaux, 1942
 Glyphonyx africanus Schwarz, 1896
 Glyphonyx ami Kishii, 1991
 Glyphonyx angulatus Champion, 1896
 Glyphonyx antennalis Fleutiaux, 1918
 Glyphonyx antiquus Candèze, 1881
 Glyphonyx apayao Kishii, 1991
 Glyphonyx arisanus Miwa, 1931
 Glyphonyx atayal Kishii, 1991
 Glyphonyx attonitus Candèze, 1897
 Glyphonyx bauensis Ôhira, 1973
 Glyphonyx bicolor Candèze, 1895
 Glyphonyx bimarginatus Schaeffer, 1916
 Glyphonyx birmanicus Fleutiaux, 1942
 Glyphonyx bivittatus Candèze, 1863
 Glyphonyx brevicollis Champion, 1896
 Glyphonyx brevis Fleutiaux, 1940
 Glyphonyx brevistylus Smith & Balsbaugh, 1984
 Glyphonyx brunneipennis Miwa, 1931
 Glyphonyx cadierei Fleutiaux, 1940
 Glyphonyx carinifrons Candèze, 1893
 Glyphonyx castaneus Miwa, 1931
 Glyphonyx championi Smith & Balsbaugh, 1984
 Glyphonyx chiapasensis Zaragoza Caballero, S, 1990
 Glyphonyx chipenensis Kishii, 1994
 Glyphonyx cinctus (Champion, 1896)
 Glyphonyx cordieri Fleutiaux, 1940
 Glyphonyx cruciellus Erichson, 1842
 Glyphonyx cuneatus Champion, 1896
 Glyphonyx dalopioides Nakane, 1959
 Glyphonyx depremerus Vats & Chauhan, 1992
 Glyphonyx depressus Champion, 1896
 Glyphonyx dimidiatus Schwarz, 1902
 Glyphonyx dirrhagoides Fleutiaux, 1940
 Glyphonyx dissimilis Candèze, 1897
 Glyphonyx dorsalis Candèze
 Glyphonyx drapetoides Fleutiaux, 1940
 Glyphonyx dubius Schaeffer, 1916
 Glyphonyx dugesi Candèze, 1893
 Glyphonyx ebeninus Champion, 1896
 Glyphonyx elegans Fleutiaux, 1940
 Glyphonyx erraticus Candèze, 1875
 Glyphonyx esakii Miwa, 1934
 Glyphonyx exilis Kishii, 1991
 Glyphonyx falsus (Candèze, 1897)
 Glyphonyx fasciatus Champion, 1896
 Glyphonyx feneus Candèze, 1897
 Glyphonyx ferrugineus Schwarz
 Glyphonyx ferruginosus Schaeffer, 1916
 Glyphonyx flavicollis Kishii, 1991
 Glyphonyx fleutiauxi Ôhira, 1973
 Glyphonyx flohri Champion, 1896
 Glyphonyx formosanus Ôhira, 1972
 Glyphonyx frequens Fleutiaux, 1942
 Glyphonyx frontalis Candèze
 Glyphonyx fuscicollis Kishii, 1991
 Glyphonyx fusculus Erichson, 1842
 Glyphonyx gagates Fleutiaux, 1940
 Glyphonyx gestroi Candèze
 Glyphonyx godavariensis Ôhira & Becker, 1972
 Glyphonyx gracilis Smith & Balsbaugh, 1984
 Glyphonyx gregarius Schwarz
 Glyphonyx grossus Kishii, 1994
 Glyphonyx gundlachii Candèze, 1863
 Glyphonyx gunonganus Ôhira, 1973
 Glyphonyx haterumarum Ôhira, 1968
 Glyphonyx helix Smith & Balsbaugh, 1984
 Glyphonyx housaii Kishii, 1991
 Glyphonyx ihai Ôhira, 1968
 Glyphonyx illepidus Candèze, 1873
 Glyphonyx inconsultus Candèze, 1893
 Glyphonyx inquinatus (Say, 1834)
 Glyphonyx intermedius Fleutiaux, 1940
 Glyphonyx iriomotensis Miwa, 1934
 Glyphonyx kankaui Miwa, 1931
 Glyphonyx kintaroui Kishii, 1991
 Glyphonyx kishiii Ôhira, 1968
 Glyphonyx knulli Smith & Balsbaugh, 1984
 Glyphonyx koshikiensis Ôhira, 2003
 Glyphonyx kulashi Smith & Balsbaugh, 1984
 Glyphonyx kuni Platia & Schimmel, 2007
 Glyphonyx kurosawai Nakane & Kishii, 1958
 Glyphonyx laszlorum Platia & Schimmel, 2007
 Glyphonyx laticollis Champion, 1896
 Glyphonyx latiusculus Schwarz
 Glyphonyx littoralis Fleutiaux, 1902
 Glyphonyx liukuiensis Kishii, 1989
 Glyphonyx longicornis Kishii, 1989
 Glyphonyx longipennis Ôhira, 1966
 Glyphonyx longulus Miwa, 1930
 Glyphonyx maai Ôhira, 1973
 Glyphonyx makiharai Ôhira, 1973
 Glyphonyx malaisei Fleutiaux, 1942
 Glyphonyx marginalis Kishii, 1994
 Glyphonyx matobai Kishii, 1974
 Glyphonyx mimeticus Horn, 1874
 Glyphonyx minicollis Ôhira, 1973
 Glyphonyx minimus Champion, 1896
 Glyphonyx montanus Fleutiaux, 1902
 Glyphonyx montivagus Fleutiaux, 1942
 Glyphonyx multus Fleutiaux, 1940
 Glyphonyx muneaka Kishii, 1991
 Glyphonyx nanus Fleutiaux, 1940
 Glyphonyx nanus Smith & Balsbaugh, 1984
 Glyphonyx nepalensis Ôhira & Becker, 1972
 Glyphonyx nigritus Candèze, 1878
 Glyphonyx nigrus Steinheil, 1875
 Glyphonyx nitidicollis Kishii, 1991
 Glyphonyx nomurai Ôhira, 1968
 Glyphonyx oblongus Fleutiaux, 1940
 Glyphonyx oiwakensis Kishii, 1991
 Glyphonyx okinawanus Chûjô, 1959
 Glyphonyx paiwan Kishii, 1991
 Glyphonyx pallens Fleutiaux, 1940
 Glyphonyx pallidipes Miwa, 1934
 Glyphonyx pallidulus Candèze, 1863
 Glyphonyx pallipes Fleutiaux, 1940
 Glyphonyx parallelaris Kishii, 1991
 Glyphonyx parallelus Champion, 1896
 Glyphonyx perroti Fleutiaux, 1940
 Glyphonyx posticus Candèze, 1875
 Glyphonyx praecox Erichson, 1842
 Glyphonyx praevius Erichson, 1842
 Glyphonyx propinquus Champion, 1896
 Glyphonyx punctatus Becker, 1963
 Glyphonyx quadraticollis Champion, 1896
 Glyphonyx quadricollis Fleutiaux, 1940
 Glyphonyx quadrinotatus Champion, 1896
 Glyphonyx quietus (Say, 1839)
 Glyphonyx ranauensis Ôhira, 1973
 Glyphonyx rasariti Ôhira & Becker, 1972
 Glyphonyx recticollis Say, 1823
 Glyphonyx recticollis (Say, 1823)
 Glyphonyx rhopalacanthus Smith & Balsbaugh, 1984
 Glyphonyx rubiginosus Kishii, 1991
 Glyphonyx rubricollis Miwa, 1928
 Glyphonyx rubricus Candèze
 Glyphonyx ruficaudis Candèze
 Glyphonyx rufithorax Kishii, 1991
 Glyphonyx rugipennis Champion, 1896
 Glyphonyx sarikeiensis Ôhira, 1973
 Glyphonyx sauteri Miwa, 1931
 Glyphonyx scabiusculus Chevrolat, 1867
 Glyphonyx scutellecrista Vats & Chauhan, 1992
 Glyphonyx shibatai Ôhira, 1968
 Glyphonyx shirouzuanus Kishii, 1991
 Glyphonyx similis Fleutiaux, 1940
 Glyphonyx striatus Schwarz, 1902
 Glyphonyx subopacus Candèze
 Glyphonyx superbus (Zayas, 1988)
 Glyphonyx suturalis Candèze, 1902
 Glyphonyx taiwan Kishii, 1991
 Glyphonyx taiwanus Kishii, 1991
 Glyphonyx takasago Kishii, 1989
 Glyphonyx tamurai Kishii, 1985
 Glyphonyx teapensis Champion, 1896
 Glyphonyx tenompokensis Ôhira, 1973
 Glyphonyx tenuis Champion, 1896
 Glyphonyx testaceus (Melsheimer, 1845)
 Glyphonyx thoracicus Fleutiaux, 1918
 Glyphonyx tonkinensis Fleutiaux, 1940
 Glyphonyx truncatus Fleutiaux, 1942
 Glyphonyx uedai Kishii, 1977
 Glyphonyx variatus Candèze, 1894
 Glyphonyx vittatus Champion, 1896
 Glyphonyx vunun Kishii, 1991
 Glyphonyx yona Kishii, 1996
 Glyphonyx yonaguni Kishii, 1974
 Glyphonyx yoshimotoi Ôhira, 1971
 Glyphonyx yuwancola Ôhira, 1971
 Glyphonyx zonatus Candèze, 1878

Chú thích

Tham khảo

Glyphonyx


title: Saint-Jean-des-Ollières

text:
Saint-Jean-des-Ollières  là một xã ở tỉnh Puy-de-Dôme trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes, Pháp. Xã này có diện tích 19,56 kilômét vuông, dân số năm 2006 là 153 người. Khu vực này có độ cao trung bình 660 mét trên mực nước biển.

Xem thêm
Xã của tỉnh Puy-de-Dôme

Tham khảo và liên kết ngoài
INSEE
IGN

Saintjeandesollieres


title: Saint-Andéol, Isère

text:
Saint-Andéol là một xã của tỉnh Isère, thuộc vùng Rhône-Alpes, đông nam nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Isère

Tham khảo
INSEE

Saintandeol


title: Magliano in Toscana

text:
Magliano in Toscana là một đô thị ở tỉnh Grosseto thuộc vùng Tuscany, nằm ở vị trí cách khoảng 130 km về phía nam của Florence và khoảng 25 km về phía đông nam của Grosseto. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 3.747 người và diện tích là 251,3 km².

Đô thị Magliano in Toscana có các frazioni (đơn vị cấp dưới, chủ yếu là thôn làng) Montiano and Pereta.

Magliano in Toscana giáp các đô thị sau: Grosseto, Manciano, Orbetello, Scansano.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.comune.magliano-in-toscana.gr.it/

Tỉnh Grosseto


title: Fusus

text:
Fusus là một chi ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Fasciolariidae.

Chú thích

Fasciolariidae


title: Tiết khí

text:
Tiết khí (Hán văn phồn thể: 節氣; Hán văn giản thể: 节气; bính âm: Jiéqì) là 24 điểm đặc biệt trên quỹ đạo của Trái Đất xung quanh Mặt Trời, mỗi điểm cách nhau 15°. Nó được sử dụng trong công tác lập lịch của các nền văn minh phương đông cổ đại như Trung Quốc, Việt Nam, Nhật Bản, Triều Tiên để đồng bộ hóa các mùa. Ở Việt Nam có một số học giả phân biệt tiết và khí. Họ cho rằng cứ một tiết lại đến một khí. Tuy nhiên để dễ hiểu, nhiều người vẫn gọi chung là tiết khí hoặc đơn giản chỉ là tiết.

Có hai yếu tố ảnh hưởng đến khoảng cách giữa hai tiết khí gần nhau, đó là:

Vì quỹ đạo của Trái Đất là một hình elíp rất gần với hình cầu chứ không phải là một hình cầu nên vận tốc di chuyển của Trái Đất trên quỹ đạo xung quanh Mặt Trời không phải là một hằng số. Do đó khoảng cách tính theo thời gian giữa các tiết khí không phải là con số cố định.
Do làm tròn thời điểm bắt đầu của mỗi tiết khí vào đầu ngày mà tiết khí đó bắt đầu.

Nên khoảng cách giữa hai tiết khí kề nhau sẽ ở trong khoảng 14-16 ngày. Lấy ví dụ trong kỷ nguyên J2000 khoảng thời gian từ điểm thu phân đến điểm xuân phân ở Bắc Bán cầu là 179 ngày ngắn hơn khoảng thời gian từ điểm xuân phân đến điểm thu phân. Đó là do quỹ đạo hình elip của Trái Đất; vào tháng 1, Trái Đất ở gần Mặt Trời nhất (điểm cận nhật vào khoảng ngày 3 tháng 1) nên theo định luật Kepler nó phải chuyển động nhanh hơn thời kỳ ở xa Mặt Trời (điểm viễn nhật khoảng ngày 4 tháng 7). Chính vì thế nên nửa hoàng đạo từ điểm xuân phân đến điểm thu phân, Trái Đất đi hết 186 ngày. Nửa còn lại, từ điểm thu phân đến điểm xuân phân, chỉ cần 179 đến 180 ngày.

Hai mươi tư tiết khí
Bảng dưới đây liệt kê hai mươi tư tiết khí trong lịch các nước phương Đông:

Ghi chú:
Trong ngoặc là cách viết kiểu Hanja
Ý nghĩa của các tiết về cơ bản là giống nhau trong các nước, tuy nhiên có một vài điểm khác nhau rõ rệt.
Ngày bắt đầu của tiết khí có thể cách nhau trong phạm vi ±1 ngày.

Người Trung Quốc có bài "Nhị thập tứ tiết khí" để ghi nhớ:

Trong khoảng thời gian giữa các tiết khí như Đại tuyết, Tiểu tuyết trên thực tế ở miền bắc Việt Nam không có tuyết rơi. (Trừ một số đỉnh núi cao như Fansipan, Mẫu Sơn có thể có, tuy vậy tần số xuất hiện rất thấp và lại rơi vào khoảng thời gian của Tiểu hàn-Đại hàn).

Các điểm diễn ra hay bắt đầu các tiết xuân phân, hạ chí, thu phân, đông chí trùng với các điểm vernal equinox (điểm xuân phân), summer solstice (điểm hạ chí), autumnal equinox (điểm thu phân), winter solstice (điểm đông chí) trong tiếng Anh đối với Bắc Bán cầu.

Ý nghĩa
Phân tích các tiết khí theo bảng trên đây, có thể nhận thấy chúng có liên quan đến các yếu tố khí hậu và thời tiết rất đặc trưng cho vùng đồng bằng sông Hoàng Hà của Trung Quốc. Trong quá khứ nó đã từng được áp dụng để tính toán các thời điểm gieo trồng ngũ cốc sao cho phù hợp với các điều kiện thời tiết và khả năng sinh trưởng của chúng. Tuy vậy nó cũng có thể áp dụng được cho các vùng lân cận như khu vực phía bắc Việt Nam, Nhật Bản, Triều Tiên v.v. Chính vì thế lịch Trung Quốc xưa còn có tên gọi là nông lịch tức lịch nông nghiệp.

Phân định mùa
Theo tiết khí trong lịch Trung Quốc, các mùa bắt đầu bằng tiết khí có chữ "lập" trước tên mùa. Ví dụ: mùa xuân bắt đầu bằng tiết khí lập xuân.

Tuy nhiên phân định này chỉ đúng cho thời tiết các nước ở Bắc Bán cầu Trái Đất xung quanh vùng Trung Hoa cổ đại. Tại các nước phương Tây, các mùa được phân định bằng các thời điểm như điểm xuân phân, điểm hạ chí, điểm thu phân và điểm đông chí. Trong thiên văn học, mùa trên các hành tinh nói chung cũng phân theo kiểu phương Tây. Ví dụ, mùa xuân trên Sao Hỏa bắt đầu vào điểm xuân phân (kinh độ Mặt Trời bằng 0) và kết thúc vào điểm hạ chí (kinh độ Mặt Trời bằng 90°).

Tiểu tuyết, Đại tuyết tại Việt Nam
thế=Tuyết rơi ở Sa Pa, vùng núi miền bắc Việt Nam vào ngày 19 tháng 12 năm 2013, thời gian này thuộc tiết đại tuyết.|nhỏ|Tuyết rơi ở Sa Pa, vùng núi miền bắc Việt Nam vào ngày 19 tháng 12 năm 2013, thời gian này thuộc tiết đại tuyết.
Mặc dù lịch Việt Nam cũng xem trọng 24 tiết khí giống như các nước Đông Á khác, trong đó có cả hiện tượng tuyết rơi vào mùa đông tuy nhiên trên thực tế gần như toàn bộ lãnh thổ Việt Nam lại không có tuyết rơi vào mùa đông ngoại trừ một vài nơi thuộc vùng núi cao phía bắc. Khoảng thời gian giữa hai tiết khí "tiểu tuyết" - "đại tuyết" (từ 21/11 đến 22/12) ngoại trừ một số đỉnh núi cao ở miền bắc Việt Nam như Fansipan, Mẫu Sơn có thể có tuyết rơi, tuy vậy khả năng tần xuất tuyết xuất hiện trong thời gian này lại rất thấp và nó lại rơi nhiều vào khoảng thời gian các tiết tiểu hàn-đại hàn tức là những tiết cuối của mùa đông.

Điểm phân, chí
Thời điểm bắt đầu các phân, chí như xuân phân, hạ chí, thu phân, đông chí trùng với các điểm như sau ở Bắc bán cầu:

 Điểm xuân phân (tiếng Anh: vernal equinox): Thời điểm diễn ra xuân phân.
 Điểm hạ chí (tiếng Anh: summer solstice): Thời điểm diễn ra hạ chí.
 Điểm thu phân (tiếng Anh: autumnal equinox): Thời điểm diễn ra thu phân.
 Điểm đông chí (tiếng Anh: winter solstice): Thời điểm diễn ra đông chí.

Sử dụng tại Nam bán cầu
Do sự nghiêng trục tự quay của Trái Đất nên sự di chuyển của Trái Đất trên quỹ đạo xung quanh Mặt Trời tạo ra các mùa tại Nam bán cầu lệch 6 tháng với các mùa tại Bắc bán cầu. Các cặp mùa tại hai bán cầu tương ứng như sau:

Vì thế, nếu một người nào đó muốn sử dụng khái niệm 24 tiết khí tại Nam bán cầu thì đơn giản xác định giá trị bằng kinh độ Mặt Trời - 180° (với các kinh độ Mặt Trời từ 180° trở lên) hoặc bằng kinh độ Mặt Trời + 180° (với các kinh độ Mặt Trời nhỏ hơn 180°) để tìm tiết khí tương ứng tại Nam bán cầu. Ví dụ, với kinh độ Mặt Trời là 135° (bắt đầu tiết lập thu tại Bắc bán cầu) thì giá trị cần tìm là 135° + 180° = 315°. Tra bảng trên sẽ thấy đó là bắt đầu tiết lập xuân tại Nam bán cầu. Tương tự, với kinh độ Mặt Trời là 210° (bắt đầu tiết sương giáng tại Bắc bán cầu) thì giá trị cần tìm là 210° - 180° = 30°. Tra bảng trên sẽ thấy đó là bắt đầu tiết cốc vũ tại Nam bán cầu.

Xem thêm
Các mùa trong năm
Lịch Trung Quốc

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Ngày giờ các Sóc và Tiết khí từ năm 1000 đến hết năm 2999

Văn hóa phương Đông
Danh sách
Mùa đông


title: Mũi Juby

text:
Mũi Juby (, phát âm Ra's Juby trong tiếng Ả Rập) là một mũi đất ở bờ phía nam của Maroc, gần biên giới giữa Maroc và Tây Sahara, ngay phía đông của Quần đảo Canaria.

Trong thời gian từ năm 1767 tới năm 1916, mũi Juby là một phần của nước Beiruk.

Năm 1879, "Công ty Tây Bắc Phi" (North West Africa Company) của Anh đã lập một trạm buôn bán ở đây gọi là Port Victoria, nhưng năm 1895 đã bán cho vua Hồi giáo Maroc.

Năm 1912, Tây Ban Nha thương thuyết với Pháp (lúc đó đang cai trị Maroc) nhượng lại cho Tây Ban Nha vùng cạnh phía nam của Maroc, và ngày 29.7.1916, Francisco Bens đã chính thức chiếm Mũi Juby, và sử dụng làm nơi tạm dừng cho các chuyến bay chở thư.

Thuộc địa này rộng 12.700 dặm vuông, với số dân 9.836 người. Thành phố chính của vùng này được lập dưới tên Villa Bens, nay gọi là Tarfaya.

Khi Maroc giành được độc lập năm 1956, nước này đã đòi Tây Ban Nha trả lại vùng đất này. Sau vài cuộc kháng cự với một số trận chiến trong năm 1957, Mũi Juby đã thuộc về Maroc năm 1958. Vùng này ngày nay cũng gọi là Tarfaya Strip.

Tham khảo

Mũi đất châu Phi
Địa mạo Maroc


title: Saint-Rémy-des-Monts

text:
Saint-Rémy-des-Monts là một xã trong tỉnh Sarthe ở tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 80-145 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
INSEE

Xã của Sarthe


title: Jiddu Krishnamurti

text:
Jiddu Krishnamurti hay J. Krishnamurti, (12 tháng 5 năm 1895–17 tháng 2 năm 1986) là một tác gia và nhà diễn thuyết nổi tiếng về các vấn đề triết học và tinh thần. Các chủ đề bao gồm (nhưng không giới hạn) gồm mục đích của thiền định, mối quan hệ giữa con người, và phương cách để tạo nên sự thay đổi xã hội tích cực trên phạm vi toàn cầu.

Tiểu sử
Krishnamurti được sinh ra trong một gia đình Bà la môn tại Ấn Độ (khi ấy là một nước thuộc địa của đế quốc Anh). Khi còn thanh niên, Krishnamurti có cơ hội gặp gỡ với ông C.W. Leadbeater một nhà huyền bí học nổi tiếng và có vị trí cao trong Hội Thông Thiên học tại một khu đất thuộc trụ sở chính của Hội Thông Thiên Học ở Adyar thuộc Madras (bây giờ là Chennai). Sau đó, Krishnamurti được nuôi dưỡng dưới sự giám hộ của bà Annie Besant và ông C.W. Leadbeater, những nhà lãnh đạo của Hội Thông Thiên Học lúc đó tin rằng Krishnamurti sẽ trở thành vị Thầy Thế giới trong tương lai. Krishnamurti đã bác bỏ ý tưởng này và giải tán hội Ngôi Sao Phương Đông (một tổ chức toàn cầu được lập để hỗ trợ ý tưởng này). Krishnamurti khẳng định rằng mình không thuộc bất cứ quốc tịch, tầng lớp, tôn giáo hay trường phái triết học nào, và ông dành suốt quãng đời còn lại của mình đi khắp thế giới như một nhà diễn thuyết độc lập, nói chuyện với các nhóm lớn và các nhóm nhỏ, cũng như với những cá nhân quan tâm.

Krishnamurti là tác giả của rất nhiều cuốn sách. Ngoài ra, một khối lượng đồ sộ các bài nói và thảo luận của ông cũng được xuất bản. Ở tuổi 90, Krishnamurti đã diễn thuyết tại Liên Hợp Quốc về chủ đề hòa bình và nhận thức, và ông đã được trao tặng Huân chương Hòa Bình của Liên Hợp Quốc năm 1984. Buổi nói chuyện trước công chúng cuối cùng của ông diễn ra tại Madras, Ấn Độ, tháng 1 năm 1986, một tháng trước khi ông qua đời tại nhà riêng tại Ojai, California. Những người ủng hộ ông, làm việc trong các tổ chức phi lợi nhuận, trông nom một số trường học độc lập thực hiện quan điểm của ông về giáo dục – tại Ấn Độ, Anh Quốc và Mỹ – và tiếp tục sao chép và phổ biến hàng nghìn bài nói, các cuộc thảo luận nhóm và cá nhân, và các tác phẩm khác, xuất bản chúng dưới nhiều định dạng khác nhau, bao gồm sách, audio, video, sách điện tử, internet, với nhiều ngôn ngữ khác nhau.

J.Krishnamurti, cuộc sống và những lời dạy của ông trải dài trong phần lớn thế kỷ hai mươi, được nhiều người tôn vinh là một con người có ảnh hưởng sâu sắc nhất vào ý thức nhân loại trong thời đại hiện nay. Là một hiền nhân, triết gia và tư tưởng gia, ông soi sáng cuộc sống của hàng triệu người khắp thế giới: những người trí thức và những người bình thường, cả người già lẫn người trẻ. Ông tạo ra ý nghĩa căn bản và mới mẻ cho tôn giáo bằng cách chỉ rõ một cách sống vượt khỏi tất cả những tôn giáo có tổ chức. Ông can đảm đối diện những vấn đề của xã hội hiện nay và phân tích bằng sự rõ ràng có khoa học những hoạt động của trí não con người. Tuyên bố rằng sự quan tâm duy nhất của ông là "làm cho con người được tự do một cách tuyệt đối và không điều kiện", ông tìm kiếm sự giải thoát con người khỏi tình trạng bị điều kiện sâu thẳm của tánh ích kỷ và đau khổ.

Từ đầu những năm 1920 đến năm 1986, Krishnamurti đi khắp thế giới cho đến cuối đời lúc 91 tuổi, tổ chức những buổi nói chuyện, những cuộc thảo luận, viết sách hay là ngồi yên lặng cùng những người đàn ông và phụ nữ đang tìm kiếm sự hiện diện đầy nhân ái và an ủi của ông. Những lời dạy của ông không dựa vào những hiểu biết thuộc sách vở và kinh điển nhưng dựa vào sự thấu triệt về tình trạng bị điều kiện của con người và quan điểm của ông về sự thiêng liêng. Ông không trình bày bất kỳ "triết thuyết" nào, trái lại nói về những sự việc liên hệ với tất cả chúng ta trong cuộc sống hằng ngày: những vấn đề khi đang sống trong xã hội hiện đại với sự phân hoá và bạo lực của nó, sự tìm kiếm của cá nhân để có an toàn và hạnh phúc, và sự đòi hỏi của con người để được tự do khỏi những gánh nặng tâm lý của tham lam, bạo lực, sợ hãi và đau khổ.

Krishnamurti không lệ thuộc vào bất kỳ tôn giáo, giáo phái, hay là quốc gia nào. Ông cũng không tán thành bất kỳ trường phái tư tưởng thuộc học thuyết hay chính trị nào. Trái lại ông quả quyết rằng những trường phái này chính là những yếu tố phân chia con người với con người và tạo ra xung đột lẫn chiến tranh. Ông nhấn mạnh vào thời gian và lặp lại liên tục rằng chúng ta là những con người cao quý và quan trọng nhất, rằng mỗi người trong chúng ta là phần còn lại của nhân loại và không khác biệt gì cả. Ông vạch ra sự quan trọng để tạo ra cuộc sống hàng ngày của chúng ta một chất lượng thiền định và tôn giáo sâu sắc. Ông nói chỉ có một sự thay đổi triệt để mới có thể tạo ra một cái trí mới mẻ, một nền văn minh mới mẻ. Vẫn vậy lời dạy của ông vượt khỏi tất cả những biên giới do con người tạo ra của những niềm tin tôn giáo, những cảm tình quốc gia và những quan điểm thuộc giáo phái. Cùng lúc, chúng cho một ý nghĩa và một phương hướng mới đến việc tìm hiểu của con người hiện đại về chân lý, về thiêng liêng. Những lời dạy của ông, không chỉ liên quan đến thời đại hiện nay, mà còn có tính tổng thể và không thời gian.

Tác phẩm
 Nghĩ về những điều này
 Thế nào là Tình Yêu
 Bàn về liên hệ
 Bàn về giáo dục
 Cuốn sách của cuộc sống
 Nói chuyện cuối cùng 1985
 Bài diễn văn giải tán hội Ngôi sao
 Tuyển tập Krishnamurti
 Bạn làm gì với đời mình - Chuyên đề đặc biệt dành cho tuổi trẻ
 Cuộc đời phía trước
 Về sống và chết
 Đại bàng cất cánh
 Tự do đầu tiên và cuối cùng
 Giáo dục và ý nghĩa của cuộc sống
 Bàn luận về cuộc sống I
 Bàn luận về cuộc sống II
 Bàn luận về cuộc sống III
 Tự do khỏi tri thức
 Thiền định
 Cuộc cách mạng duy nhất
 Bạn là cả thế giới
 Truyền thống và Cách mạng
 Sự khẩn thiết phải thay đổi
 Câu hỏi không thể
 Khai sáng trí năng
 Khám phá nội tâm
 Toàn bộ cuộc sống
 Ngọn lửa chú ý
 Tương lai là hiện tại
 Mạng lưới suy nghĩ
 Tâm không đo lường
 Thư gửi trường học
 Đường vào hiện sinh

Xem thêm
 Osho
 Phật Thích Ca

Tham khảo
 Jiddu Krishnamurti on en.wikipedia.org
 Krishnamurti Foudation Of America
 The official repository of the authentic teachings of J. Krishnamurti
 Krishnamurti Information Network
 Thư viện sách Krishnamurti
 Krishnamurti on freeweb- Trang web chứa nhiều tác phẩm của Krishnamurti

Chú thích

Nhà triết học Ấn Độ
Nhà triết học
Ngày sinh không rõ
Chết vì ung thư tuyến tụy


title: Saint-Crespin

text:
Saint-Crespin là một xã thuộc tỉnh Seine-Maritime trong vùng Normandie miền bắc nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Seine-Maritime
Seine-Maritime
Normandy

Tham khảo
INSEE

Liên kết ngoài
Saint-Crespin on the Quid website

Xã của Seine-Maritime


title: Priopus diehli

text:
Priopus diehli là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Platia & Schimmel miêu tả khoa học năm 1995.

Chú thích

Tham khảo

Priopus


title: Chiến dịch Tullahoma

text:
Chiến dịch Tullahoma hay Chiến dịch Trung Tennessee diễn ra từ 24 tháng 6 đến 3 tháng 7 năm 1863, thuộc Nội chiến Hoa Kỳ. Binh đoàn Cumberland của phe miền Bắc do thiếu tướng William S. Rosecrans chỉ huy đã lấn át binh đoàn Tennessee của phe miền Nam do đại tướng Braxton Bragg chỉ huy, từ một vị trí phòng ngự vững chắc đã đẩy lùi quân miền Nam ra khỏi Trung Tennessee và bắt đầu đe dọa Chattanooga.

Chiến dịch Tullahoma được cho là thành tựu đáng kể nhất của Rosecrans trong toàn cuộc chiến, và các sử gia đã mô tả đây là một chiến dịch "rực rỡ" giúp giành được những mục tiêu quan trọng với thương vong rất ít cho cả hai bên. Tuy nhiên, nó đã bị lu mờ bởi những chiến thắng khác diễn ra cùng lúc của miền Bắc tại Gettysburg và Vicksburg. Ngoài ra, sau chiến dịch này, quân đội miền Nam về cơ bản vẫn còn nguyên vẹn, và dẫn đến thất bại thảm hại của Rosecrans trong trận Chickamauga vào tháng 9 cùng năm.

Bối cảnh

Lực lượng hai bên

Diễn biến

Kết quả

Chú thích

Thư mục
 Connelly, Thomas L. Autumn of Glory: The Army of Tennessee 1862–1865. Baton Rouge: Louisiana State University Press, 1971. ISBN 0-8071-2738-8.
 Connolly, James A. Three Years in the Army of the Cumberland: The Letters and Diary of Major James A. Connolly. Edited by Paul M. Angle. Bloomington: Đại học Indiana Press, 1996. ISBN 0-253-21073-9. First published 1959.
 Eicher, David J. The Longest Night: A Military History of the Civil War. New York: Simon & Schuster, 2001. ISBN 0-684-84944-5.
 Esposito, Vincent J. West Point Atlas of American Wars. New York: Frederick A. Praeger, 1959. . The collection of maps (without explanatory text) is available online at the West Point website .
 Frisby, Derek W. "Tullahoma Campaign." In Encyclopedia of the American Civil War: A Political, Social, and Military History, edited by David S. Heidler and Jeanne T. Heidler. New York: W. W. Norton & Company, 2000. ISBN 0-393-04758-X.
 Hallock, Judith Lee. Braxton Bragg and Confederate Defeat. Vol. 2. Tuscaloosa: University of Alabama Press, 1991. ISBN 0-8173-0543-2.
 Korn, Jerry, and the Editors of Time-Life Books. The Fight for Chattanooga: Chickamauga to Missionary Ridge. Alexandria, VA: Time-Life Books, 1985. ISBN 0-8094-4816-5.
 Lamers, William M. The Edge of Glory: A Biography of General William S. Rosecrans, U.S.A. Baton Rouge: Louisiana State University Press, 1961. ISBN 0-8071-2396-X.
 McWhiney, Grady. Braxton Bragg and Confederate Defeat. Vol. 1. New York: Columbia University Press, 1969 (additional material, Tuscaloosa: University of Alabama Press, 1991). ISBN 0-8173-0545-9.
 Starr, Stephen Z. The Union Cavalry in the Civil War. Vol. 3, The War in the West 1861–1865. Baton Rouge: Louisiana State University Press, 1981. ISBN 978-0-8071-3293-7.
 Woodworth, Steven E. Six Armies in Tennessee: The Chickamauga and Chattanooga Campaigns. Lincoln: University of Nebraska Press, 1998. ISBN 0-8032-9813-7.

Đọc thêm
 Powell, David A., and David A. Friedrichs. The Maps of Chickamauga: An Atlas of the Chickamauga Campaign, Including the Tullahoma Operations, June 22 – ngày 23 tháng 9 năm 1863. New York: Savas Beatie, 2009. ISBN 978-1-932714-72-2.
 Wood, W. J. Civil War Generalship: The Art of Command. New York: Da Capo Press, 2000. ISBN 0-306-80973-7. First published 1977 by Greenwood Press.

Liên kết ngoài
 Tullahoma Campaign at aotc.net
 Tullahoma Campaign at tennesseebackroads.org

Các chiến dịch trong Nội chiến Hoa Kỳ


title: Gevensleben

text:
Gevensleben là một đô thị của huyện Helmstedt, bang Niedersachsen, Đức. Đô thị này có diện tích 15,14 km².

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Helmstedt


title: Optocala

text:
Optocala là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Catocalinae


title: Kanaipur

text:
Kanaipur là một thị trấn thống kê (census town) của quận Hugli thuộc bang Tây Bengal, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Kanaipur có dân số 6298 người. Phái nam chiếm 51% tổng số dân và phái nữ chiếm 49%. Kanaipur có tỷ lệ 81% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 84%, và tỷ lệ cho phái nữ là 79%. Tại Kanaipur, 10% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang West Bengal


title: 6510 Tarry

text:
6510 Tarry (1987 DF) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 23 tháng 2 năm 1987 bởi C. S. Shoemaker và E. M. Shoemaker ở Palomar.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 6510 Tarry

Thiên thể phát hiện năm 1987
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: 808 Merxia

text:
808 Merxia

808 Merxia là một tiểu hành tinh ở vành đai chính. Nó được Luigi Carnera phát hiện ngày 11.10.1901 ở Heidelberg và được đặt theo tên Adalbert Merx, cha vợ của Luigi Carnera.

Tên của nó lại được dùng đặt cho nhóm tiểu hành tinh Maerxia

Tham khảo

Liên kết ngoài
Orbital simulation from JPL (Java) / Ephemeris.
Phát hiện Circumstances: Numbered Minor Planets

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1901


title: Bouliac

text:
Bouliac  là một xã thuộc tỉnh Gironde trong vùng Aquitaine tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 75 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Gironde


title: Orimarga concinna

text:
Orimarga concinna là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Orimarga
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Nguyễn Văn Trỗi

text:
Nguyễn Văn Trỗi (1 tháng 2 năm 1940 – 15 tháng 10 năm 1964) là một liệt sĩ, chiến sĩ Cộng sản đã thực hiện vụ ám sát không thành nhằm vào phái đoàn quân sự cao cấp do Bộ trưởng Quốc phòng Hoa Kỳ Robert McNamara và đại sứ Henry Cabot Lodge, Jr. đến thăm Việt Nam Cộng hòa vào tháng 5 năm 1964 để hoạch định sách lược chiến tranh ở Việt Nam. Anh bị bắt giam và bị tòa án quân sự Việt Nam Cộng hòa kết án tử hình.

Sau sự kiện này, quân Giải phóng miền Nam Việt Nam và Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam đã tôn vinh anh là một chiến sỹ chống Mỹ anh hùng và truy tặng anh danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Tiểu sử
Nguyễn Văn Trỗi sinh ngày 1 tháng 2 năm 1940 tại làng Thanh Quýt (nay là thôn Thanh Quýt 4, xã Điện Thắng Trung, thị xã Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam) trong một gia đình có truyền thống cách mạng. Theo tục lệ người miền nam thì con đầu là anh Hai/ chị Hai, anh là con thứ ba nên còn có tên là Tư Trỗi. Thân phụ anh là ông Nguyễn Văn Hóa (tự Thoàn) từng tham gia cách mạng thời chống Pháp; anh ruột là Nguyễn Văn Toàn, cũng từng tham gia cách mạng, hoạt động vùng Điện Bàn - Đà Nẵng.

Lúc nhỏ, anh Trỗi học tiểu học ở trường Miếu Xóm do thầy giáo Nguyễn Văn Nhung dạy. Người cha vào Sài Gòn làm ăn. Bốn chị em được mẹ rau cháo nuôi qua ngày. Mẹ mất vì quá cơ cực khi anh chưa tròn 10 tuổi, để lại 4 chị em ở với bác ruột, một buổi phụ giúp đồng áng, một buổi đi học.

Năm 13 tuổi, anh theo người anh thứ hai Nguyễn Văn Toàn lúc đó đang làm công cho một hãng bánh kẹo ở Đà Nẵng để học nghề may. Anh đã làm đủ nghề từ công nhân hãng kẹo đến học may. Học may hai năm trời, người chủ chỉ giao anh làm khuy nút và làm việc nhà mà không chỉ nghề.

Đến mùa hè năm 1956, ngày đó bến sông Hàn có tàu Nam Việt đang chuẩn bị khởi hành, anh Trỗi (lúc đó được 16 tuổi) đã lén lấy 900 đồng của anh trai, mua vé tàu vào Sài Gòn. Anh gửi cho anh trai lá thư từ biệt lời lẽ tha thiết.

Vào Sài Gòn, anh ở nhà trọ tại nhà bác Ba Nhân (người cùng quê), ban đầu đi đạp xích lô kiếm sống. Về sau anh học thêm nghề thợ điện, ban ngày làm thuê, ban đêm học lý thuyết ở trường Bá Nghệ (nay là trường Cao đẳng Kỹ thuật Cao Thắng). Sau anh vào làm công nhân tại Nhà máy điện Chợ Quán. Lúc còn sống, anh ao ước khi đất nước hòa bình, sẽ mở một tiệm sửa đồ điện, cả nhà sống bằng nghề đó.

Gia đình
Ngày 9 tháng 2 năm 1963, anh Nguyễn Văn Trỗi lần đầu gặp gỡ chị Phan Thị Quyên (sinh năm 1944), qua sự mai mối của chị họ cùng làm công nhân tại hãng bông Bạch Tuyết. Quê nội chị Quyên ở thôn Văn Giáp (xã Bạch Đằng, huyện Thường Tín, Hà Đông cũ, nay thuộc Hà Nội). Từ năm 1917, người dân thôn Văn Giáp đã phiêu bạt tứ xứ, nhiều người vào Nam Bộ kiếm sống. Năm 1937, bố mẹ chị Quyên cũng vào Nam. Lúc đầu họ tá túc ở đồn điền Chúp thuộc tỉnh Kampong Cham, Campuchia; cụ ông làm nghề cắt tóc, cụ bà bán hàng xén. Vì tham gia hoạt động yêu nước nên cụ ông bị lùng bắt, phải trốn về Sài Gòn vào năm 1956. Về Sài Gòn, gia đình chị Quyên sống ở 104 Lê Quốc Hưng (nay thuộc phường 12, quận 4, Thành phố Hồ Chí Minh).

Ngày 21 tháng 4 năm 1964 (ngày 10 tháng 3 âm lịch), hai người làm đám cưới. Sau ngày cưới, vợ chồng anh cùng người cháu tên Hứa về ở chung nhà với một gia đình đồng hương tại số 1701, ấp Tây Ba, gần xứ đạo Bùi Chu - Phát Diệm.

Chỉ 19 ngày sau lễ kết hôn thì Nguyễn Văn Trỗi bị bắt. Vợ anh cũng bị giam giữ vài ngày sau đó nhưng được thả ra vì không có bằng chứng kết tội. Hai người chưa có con với nhau. Tháng 2 năm 1965, bà Phan Thị Quyên tham gia đội biệt động 65 đóng tại Long An, rồi được điều chuyển về R (Trung ương Cục). Tháng 3 năm 1965, bà dự đại hội phụ nữ toàn miền Nam và được nhà báo Trần Đình Vân, phóng viên báo Giải Phóng, viết bút ký “Sống như anh”. Tháng 5 năm 1969, bà Quyên tập kết ra miền Bắc. Đến năm 1973, bà lập gia đình mới. Năm 1980, sau khi ra trường, bà về công tác tại Công ty Du lịch TP.HCM cho đến khi nghỉ hưu. Năm 2019, gia đình bà Phan Thị Quyên xác nhận bà đã từ trần lúc 4 giờ 41 phút sáng ngày 4 tháng 7 năm 2019 tại nhà riêng, hưởng thọ 75 tuổi.

Sự nghiệp Cách mạng
Đến giữa năm 1963, anh Trỗi được anh Lê Đức Hiền (Tư Kiếm, tên thật là Nguyễn Hữu Kiếm), anh họ nhận vào tổ biệt động thành, Đại hội quyết tử cùng lúc với Nguyễn Hữu Lời. Cả bốn người cùng quê ở làng Thanh Quýt và lúc đó đều cư ngụ ở quanh vùng Vườn Xoài, đường Trương Minh Giảng. Thời gian này, anh Trỗi ở tại nhà Tư Kiếm.

Đến tháng 10 năm 1963, Nguyễn Văn Trỗi tranh thủ về thăm quê, đây là lần thăm nhà cuối cùng của anh. Dịp này anh ghé thăm thầy giáo Nhung, theo lời kể của thầy, lúc đó anh đã dùng gai bồ kết khắc lên cây cau trước nhà thầy: “15.10.1963”, sau đó vào lại Sài Gòn.

Đầu năm 1964, nhân dịp Tết, Tư Kiếm đã bố trí cho anh Trỗi và Nguyễn Hữu Lời ra căn cứ ở Rừng Thơm (nay thuộc huyện Đức Hòa, tỉnh Long An) gặp Ban chỉ huy cánh tây nam, hai anh ở lại căn cứ 3 ngày, coi như dự lớp chính trị ngắn ngày, kết hợp học một số “miếng” võ hiểm để phòng thân.

Từ căn cứ về, anh Trỗi chọn ngay mục tiêu “đánh thí điểm” là cư xá Mỹ ở đường Cao Thắng. Sau khi báo cáo, kế hoạch của anh được đồng chí Tư Đạt - Chính trị viên cánh tây nam cho phép và tặng một quả lựu đạn da láng của Mỹ. Bằng cách đánh thông minh của mình, anh đã dùng lựu đạn hạ được bốn quân nhân Mỹ và làm bị thương 8 nhân viên khác.

Sau đó anh tìm hàng loạt mục tiêu như tàu hải quân Mỹ đóng tại bến Bạch Đằng, nhà máy điện... để xin đánh, nhưng tổ chức không cho mà chuẩn bị kế hoạch khi Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert McNamara đến miền Nam Việt Nam.

Đội Biệt động thành Sài Gòn 65 lúc đó đa số là cán bộ của đội Quyết tử thành chín năm chống Pháp còn sống sót. Họ trở thành bộ phận tham mưu chỉ đạo đánh nguỵ Sài Gòn. Mỗi khi họp các tổ, có khi ba người, có khi năm người thì chỉ có những người đó đủ tín tức vì hoạt động trong lòng địch. Với điều kiện như vậy, trong tổ chỉ lấy ra bốn người là Lê Đức Hiền (Tư Kiếm) làm tổ trưởng, Nguyễn Hoàng Sơn (anh của Lê Đức Hiền) làm tổ phó, Nguyễn Hữu Lời và Nguyễn Văn Trỗi có trong tổ nhận nhiệm vụ ám sát McNamara.

Sự kiện đặt mìn ở cầu Công Lý

Kế hoạch

Từ năm 1960, quân Giải phóng ở chiến trường miền Nam liên tiếp mở các đợt tiến công với quy mô lớn, kết hợp đấu tranh chính trị với đấu tranh vũ trang, làm nên phong trào Đồng khởi, kiểm soát một phần đáng kể ở nông thôn miền Nam. Tiếp đó, họ thành lập Mặt trận Dân tộc Giải phóng Miền Nam Việt Nam và Quân Giải phóng Miền Nam.

Ngày 1 tháng 11 năm 1963, dưới sự chỉ huy của tướng Dương Văn Minh đã diễn ra cuộc đảo chính lật đổ Ngô Đình Diệm, Ngô Đình Nhu và còn xử bắn Ngô Đình Cẩn. Biết tin này, Tổng thống Mỹ John F. Kennedy và người kế nhiệm là Lyndon B. Johnson hết sức bất ngờ. Thất bại liên tiếp trên chiến trường và tình hình chính trị rối loạn của Việt Nam Cộng hòa, làm cho Hoa Kỳ phải hủy bỏ kế hoạch Staley-Taylor, rồi đưa quân đội sang trực tiếp tham chiến đấu ở miền Nam, thực hiện chiến lược Chiến tranh cục bộ.

Trong bối cảnh đó, để có cách đối phó kịp thời, phía Mỹ đã phải cử các phái đoàn sang thị sát tình hình thực tế ở chiến trường miền Nam. Biết tin phái đoàn quân sự cấp cao của Mỹ do Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Robert McNamara dẫn đầu sẽ đến Sài Gòn thị sát chiến trường vào tháng 5 năm 1964, lực lượng biệt động Sài Gòn liền vạch kế hoạch tiêu diệt chúng.

Ba phương án tác chiến được Ban chỉ huy cấp trên nhanh chóng thông qua: Thuê một căn nhà cạnh đường Công Lý, mìn định hướng đặt trong nhà, việc câu dây, bảo vệ trái mìn dễ dàng, thuận tiện hơn, không lo bị phát hiện. Phương án hai là chôn hai trái mìn gần đầu cầu Công Lý đón xe của McNamara qua cầu, vừa xuống dốc thoai thoải thì mìn nổ. Phương án ba, nếu McNamara không vào thành phố theo đường Công Lý thì tiếp tục theo dõi, đón đánh khi McaNamara rời Sài Gòn. Công việc đang được chuẩn bị thì Tổ biệt động của ông nhận thông báo: Phái đoàn của McNamara sẽ tới Sài Gòn vào Thứ Hai, ngày 11 tháng 5 năm 1964, tức là sớm hơn dự kiến hai tuần.

Vì Nguyễn Văn Trỗi mới lập gia đình nên không được tham gia trong đội giết Mcnamara. Bộ chỉ huy Sài Gòn Gia Định chỉ cử ba người là Lê Đức Hiền, Nguyễn Hoàng Sơn (Ba Sơn) làm nghề lái xe ôm; Nguyễn Hữu Lời (19 tuổi) làm nghề hớt tóc, anh em con cô, con cậu ruột của Lê Đức Hiền. Họ chỉ nhờ anh Trỗi là thợ điện coi lại dây điện, thử xem có vướng mắc gì hay không. Nhưng anh Trỗi không chịu, đòi phải ra chiến đấu. Thời gian quá gấp, Mc Namara sắp qua rồi, đội không kịp về trên báo cáo. Theo quy định, anh Trỗi phải ký vào sổ quyết tử rồi mới được đi đánh. Anh Trỗi không được kí vào quyển sổ đó, mà Nguyễn Hữu Lời đã cầm bút ký vào đó. Tinh thần giết Mỹ của anh Trỗi quá cao, nên anh Hiền phải chấp nhận, chứ đúng ra là việc này sai nguyên tắc.

Không kịp thuê nhà đặt mìn, họ đành thực hiện phương án hai. Công việc tiếp theo là khéo léo nhận vũ khí từ căn cứ đưa vào. Vũ khí gồm 2 trái mìn DH10 loại 8 kg được đưa an toàn về nhà Ba Sơn. Ba Sơn có nhiệm vụ đưa trái mìn từ nhà ra bờ cây trước chùa Vĩnh Nghiêm. Trái mìn được cho vào thùng sắt cũ từ lâu dùng chứa dầu hôi. Phía trên trái mìn là lớp xi măng chết gắn chặt vào thùng. Tư Kiếm họp anh em trong tổ bàn lại kế hoạch đưa mìn tới bãi rác gần cầu Công Lý. Ba Sơn kéo xe ba gác, trên chất gạch, cát, xi măng chết, quả mìn 8 kg giấu trong thùng. Nguyễn Hữu Lời cầm tập sách đóng vai một học sinh lảng vảng ở cầu để báo hiệu cho Ba Sơn vào cầu lúc địch bớt chú ý tới người qua lại. Tư Kiếm thủ trong người một quả lựu đạn đi theo bảo vệ Ba Sơn. Còn Nguyễn Văn Trỗi chờ ở ngã tư Yên Đỗ - Trương Minh Giảng, sẵn sàng đón Ba Sơn hoặc Tư Kiếm nếu việc bại lộ.

Thực hiện
Sáng ngày 9 tháng 5 năm 1964, anh Ba Sơn chở thùng xi măng chết cùng đồ nghề thợ hồ trên chiếc xe ba gác quen thuộc đi lên cầu Trương Minh Giảng có anh Tư Kiếm đi cạnh. Bốn người cảnh sát trên cầu soi mói nhìn dòng người qua lại. Thời đó, hai bên đầu cầu Công Lý chưa có nhà cao san sát, chưa có chùa Vĩnh Nghiêm như bây giờ. Từ dãy cầu tiêu công cộng của xóm nằm sát bờ rạch, cách mặt đường khoảng 150 m, có thể nhìn bao quát những đoạn đường dẫn đến hai đầu cầu. Trái mìn được chôn kín trong bãi rác cạnh đường, cách đầu cầu phía vào thành phố 50 m, ngay gần cồng chùa Vĩnh Nghiêm ngày nay. Để bảo vệ cho chuyến đi của McNamara, quân đội, quân cảnh, cảnh sát được huy động rất đông. Chúng canh gác cả chặng đường rất cẩn mật.

Thấy trước mặt có xe chở than sắp lên cầu Trương Minh Giảng (cầu Lê Văn Sỹ ngày nay), một tên cảnh sát giữ xe than lại. Ba Sơn kéo xe cát, xi măng với cái thùng thiếc đựng xi măng chết tới sát chiếc xe than thì dừng lại nói với tên cảnh sát: “Chú cho tôi đi chữa thuê cái cầu tiêu, chú”. Nhìn Ba Sơn trong vai thợ hồ với bộ quần áo còn bết cứng từng mãng vữa, đất, mồ hôi ròng ròng trên mặt, tên cảnh sát không chút nghi ngờ khoát tay cho xe anh qua. Ba Sơn cúi rạp người kéo xe ba gác vượt cầu, Tư Kiếm thong thả đi theo bên lề đường.

Lúc 21 giờ tối ngày 10 tháng 5 năm 1964, tổ của Tư Kiếm xuất phát, hoàn tất phần chuẩn bị sau cùng, bảo vệ Lời làm nhiệm vụ rải dây điện nối vào trái mìn.

Nhiệm vụ của Nguyễn Văn Trỗi là chuẩn bị chu đáo dây điện, ghép pin và thử đi thử lại cho chắc chắn cài là nổ một trăm phần trăm. Còn nhiệm vụ đi phục kích tiêu diệt kẻ thù được giao cho Ba Sơn và Nguyễn Hữu Lời. Tuy nhiên, đến giờ xuất kích, Ba Sơn lại bị kẹt xe, đến chậm; hơn nữa, anh Trỗi lại tha thiết xin được giao nhiệm vụ và tự nguyện xin được chia sẻ với tổ mọi gian nan, nguy hiểm.

Nguyễn Hữu Lời đến dãy cầu tiêu công cộng đã gặp anh Trỗi chờ sẵn cùng chiếc xe máy Sharp mới mua dựng ở đầu đường vào dãy cầu tiêu chuẩn bị chở Lời khi công việc hoàn thành.

Tới nơi, Lời cởi quần áo ngoài đưa cho anh Trỗi, mặc quần xả lỏn lội xuống con rạch đầy phân và bùn hôi thối. Không may là nước rạch Thị Nghè hôm ấy không đầy như mấy tối trước. Lời ra tới giữa rạch vẫn hở nửa người. Ven bờ rạch, nước cạn chỉ còn bùn và rau muống. Không thể dầm mình xuống nước, Nguyễn Hữu Lời đành lấy rau muống quấn vào người và đầu để ngụy trang, nằm ngửa trườn trên bùn, kéo dây theo. Chính vì nước quá cạn, nên mỗi bước trườn của anh Lời đều gây ra tiếng động nhẹ, em họ của tên cảnh sát ngồi trong cầu tiêu chú ý. Hắn thấy bóng người dưới rạch đang gỡ dây, kéo dây nên theo dõi, thấy không phải là người kiếm cá thông thường, liền chạy về đồn cảnh sát ở đường Yên Đỗ (nay là đường Lý Chính Thắng, quận 3) báo tin. Địch kéo đến bao vây ngay. Lúc đó, Nguyễn Hữu Lời đã nối xong dây, bò quay trở lại dãy nhà tiêu. Tới gần bờ thì phát hiện ra anh Trỗi bị bắt. Nguyễn Hữu Lời quay trở lại, nhưng không kịp nữa vì dòng kênh rộng lại quá ít nước nên không còn chỗ trốn và cũng bị bắt.

Tư Kiếm và ông Ba Sơn định đến giải cứu cho anh Trỗi và Nguyễn Hữu Lời, nhưng do người dân đổ ra quá đông nên không hành động được. Có vũ khí trong người mà phải cắn răng nhìn đồng đội bị bắt. Sự việc bại lộ, Nguyễn Văn Trỗi bị bắt bởi hai sĩ quan Cảnh sát Quốc gia Việt Nam Cộng hòa đang đi tuần lúc 22 giờ ngày 9 tháng 5 năm 1964.

Lúc đầu, anh bị đưa về Nha cảnh sát. Vài ngày sau, anh nhảy lầu để trốn thoát nhưng không may bị thương ở chân, rồi lại bị giặc bắt đưa về giam ở Khám Chí Hòa. Địch dùng mọi thủ đoạn tra tấn hết sức dã man nhưng không thể khuất phục được ý chí của anh. Để bảo đảm an toàn cho tổ chức và đồng đội, anh Trỗi đã nhận tất cả trách nhiệm về mình.

Bị xử bắn
Chính quyền Nguyễn Khánh đã rất muốn đẩy nhanh việc tử hình Nguyễn Văn Trỗi vào cuối tháng 8 năm 1964. Tuy nhiên, việc này phải tạm ngưng lại vì sau ngày 25 tháng 8 năm 1964, các phong trào biểu tình chống Nguyễn Khánh tình hình chính trị bất ổn, các cuộc binh biến diễn ra liên tiếp.

Tài liệu biên bản Hội đồng ân xá ngày 17/6/1964 cho biết Hội đồng ân xá nhóm họp tại phòng Bộ Tư pháp, số 47 đại lộ Thống Nhất Sài Gòn vào lúc 17h ngày 17/8/1964 để xét các đề nghị ân xá và bày tỏ ý kiến về các khoản ân giảm cho phạm nhân được hưởng. Trong phiên họp này, Hội đồng ân xá xem xét hồ sơ xin ân xá của 4 tội nhân, trong đó có anh Nguyễn Văn Trỗi. Tài liệu này cũng cho biết anh Trỗi sinh năm 1940 tại xã Thanh Quýt, quận Điện Bàn (Quảng Nam), thợ điện, con của Nguyễn Văn Hòa và Nguyễn Thị Tuất, có vợ, không có tiền án.

Sau đó, chính quyền Nguyễn Khánh định tử hình anh Trỗi vào ngày 7 tháng 10 năm 1964. Biết tin này, nhóm "Biệt đội du kích quân" chống chế độ thân Mỹ tại Venezuela đã đề nghị trao đổi con tin là sĩ quan Mỹ Michael Smolen bị họ bắt cóc ở Caracas. Tuy 2 bên đã có sự thỏa thuận, nhưng sau khi Michael Smolen được thả, chính phủ Sài Gòn đã xé bỏ thỏa thuận và đưa Nguyễn Văn Trỗi đi xử bắn bí mật tại sân sau nhà lao Khám Chí Hòa lúc 9 giờ 45 phút ngày 15 tháng 10 năm 1964, trước sự chứng kiến của nhiều phóng viên nước ngoài<ref name="suggestions">Staff report. (23 October 1964). "Suggestions, Anyone?"  Tạp chí Time</ref>.

Trước khi bị xử tử, anh đã hô lớn: "Hãy nhớ lấy lời của tôi! Đả đảo đế quốc Mỹ! Đả đảo Nguyễn Khánh! Hồ Chí Minh muôn năm! Việt Nam muôn năm!" Tờ báo Miami News (Hoa Kỳ) ngày 15 tháng 10 năm 1964 đã có bài tường thuật vụ xử bắn
 Người điệp viên Việt Cộng 24 tuổi (tức Nguyễn Văn Trỗi) đã hô to những khẩu hiệu "Hồ Chí Minh Việt Nam muôn năm!", "Mỹ - Ngụy hãy cút khỏi Việt Nam". Trỗi bị giải ra pháp trường nơi có 12 tay súng của Cảnh sát Quốc gia Việt Nam Cộng hòa và Quân lực Việt Nam Cộng hòa chờ sẵn. Sau khi liên tục hô vang những lời đả kích đế quốc Mỹ, đả kích chính quyền tay sai (tức Việt Nam Cộng hòa) và Nguyễn Khánh, người thanh niên hô lớn lời chào vĩnh biệt dành cho Hồ Chí Minh, Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Trỗi đã từ chối bịt mắt trước khi bị bắn, tuy nhiên đến phút chót, đội thi hành án quyết định bịt mắt anh lại.

An táng
Sau khi bị xử bắn, thi hài Nguyễn Văn Trỗi được chôn cất tại nghĩa trang Văn Giáp ở Giồng Ông Tố (nay thuộc phường Bình Trưng Đông, thành phố Thủ Đức, Thành phố Hồ Chí Minh). Ngày 15 tháng 4 năm 2018, phần mộ Nguyễn Văn Trỗi được chuyển từ nghĩa trang Văn Giáp (quận 2) về khu vực các phần mộ tiêu biểu Nghĩa trang liệt sĩ Thành phố Hồ Chí Minh (quận 9) theo nguyện vọng của gia đình anh.

Hai ngày sau khi hi sinh, Nguyễn Văn Trỗi được truy tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân vào ngày 17 tháng 10 năm 1964. Ngoài ra còn có các danh hiệu Đảng viên Nhân dân Cách mạng miền Nam và Huân chương Thành đồng hạng nhất của Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam.

Tại Hội nghị Ban Chấp hành Thành đoàn TP HCM khóa II (năm 1982), các đại biểu đã nhất trí chọn ngày 15/10 – Ngày liệt sĩ Nguyễn Văn Trỗi hy sinh là Ngày truyền thống thanh niên công nhân TP Hồ Chí Minh.

Di sản
Trong văn học, hình tượng Nguyễn Văn Trỗi trở thành cảm hứng, cũng là nhân vật chính trong:
 Bài thơ "Hãy nhớ lấy lời tôi" của nhà thơ Tố Hữu
 Bài thơ "Nguyễn Văn Trỗi" của nhà thơ Lê Anh Xuân
 Tập bút ký "Sống như anh" của Trần Đình Vân.
 Bài hát "Lời anh vọng mãi ngàn năm" với câu hát "Ôi tên anh truyền khắp hoàn cầu, vọng về nơi Venezuela, cuồn cuộn sôi trong muôn con tim người du kích châu Mỹ Latinh" (lấy cảm hứng từ sự kiện du kích Venezuela đã bắt sống trung tá Mỹ để mong trao đổi với Nguyễn Văn Trỗi).
 Anh Nguyễn Văn Trỗi sống mãi - phim tài liệu, đạo diễn Bùi Đình Hạc.
 Nguyễn Văn Trỗi (1966) - phim truyện, đạo diễn Bùi Đình Hạc, Lý Thái Bảo.

Chủ tịch Hồ Chí Minh sau đó đã ghi trong bức ảnh chụp Nguyễn Văn Trỗi trước pháp trường: "Vì Tổ quốc, vì nhân dân, liệt sĩ Nguyễn Văn Trỗi đã anh dũng đấu tranh chống đế quốc Mỹ đến hơi thở cuối cùng. Chí khí lẫm liệt của Anh hùng Trỗi là một tấm gương cách mạng sáng ngời cho mọi người yêu nước - nhất là cho các cháu thanh niên học tập!"Sau khi anh bị Mỹ xử bắn, nhà thơ Tố Hữu sáng tác bài thơ "Hãy Nhớ Lấy Lời Tôi":Có những phút làm nên lịch sửCó cái chết hoá thành bất tửCó những lời hơn mọi bài ca	Có con người từ chân lý sinh ra.	Nguyễn Văn Trỗi!	Anh đã chết rồi	Anh còn sống mãiChết như sống, anh hùng, vĩ đại.Một giải thưởng của Thành đoàn Thành phố Hồ Chí Minh và một sân vận động ở Cuba cũng chính là SVĐ cùng tên (Sân vận động Nguyễn Văn Trỗi). Ca sĩ Jane Fonda, biệt danh Jane Hà Nội và chồng mình là Tom Hayden đã đặt tên cho con mình là Troy Garity sau này cũng là một diễn viên nổi tiếng, trong đó Troy'' được lấy theo tên danh dự của Nguyễn Văn Trỗi.

Năm 2012, kỷ niệm 48 năm ngày mất, nhà tưởng niệm Nguyễn Văn Trỗi được khánh thành trong khuôn viên nghĩa trang liệt sĩ huyện Điện Bàn (Quảng Nam). Tên Nguyễn Văn Trỗi được đặt cho nhiều con đường, nhiều trường học trên khắp Việt Nam.

Chú thích

Liên kết ngoài

Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân
Người Quảng Nam
Nhân vật trong chiến tranh Việt Nam
Năm sinh không rõ
Quân nhân trong Chiến tranh Việt Nam
Việt Nam năm 1964
Người cộng sản Việt Nam
Người Việt được đặt tên đường ở Pháp
Người họ Nguyễn tại Việt Nam
Người bị xử tử hình


title: Smithiomyces

text:
Smithiomyces là một chi nấm trong họ Agaricaceae.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Smithiomyces at Index Fungorum

Agaricaceae


title: Quận Logan, Arkansas

text:
Quận Logan là một quận thuộc tiểu bang Arkansas, Hoa Kỳ.
Quận này được đặt tên theo James Logan. Theo điều tra dân số của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2000, quận có dân số 22.486 người. Quận lỵ đóng ở Booneville và Paris..

Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có diện tích 1895 km2, trong đó có 56 km2 là diện tích mặt nước.

Các xa lộ chính
 Highway 10
 Highway 22
 Highway 23
 Highway 60
 Highway 309

Quận giáp ranh
Quận Johnson (bắc)
Quận Pope (đông bắc)
Quận Yell (đông nam)
Quận Scott (nam)
Quận Sebastian (tây)
Quận Franklin (tây bắc)

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Quận của Arkansas

Arkansas 1871
Khu dân cư thành lập năm 1871


title: Heugnes

text:
Heugnes là một xã ở tỉnh Indre khu vực trung bộ Pháp. Xã này có diện tích 42,17 km², dân số thời điểm năm 1999 là 436 người. Khu vực này có độ cao trung bình 190 mét trên mực nước biển.

Xem thêm
Xã của tỉnh Indre

Tham khảo

 INSEE commune file

Xã của Indre


title: Stenoptilia neblina

text:
Stenoptilia neblina là một loài bướm đêm thuộc họ Pterophoridae. Loài này có ở Venezuela.

Sải cánh dài khoảng 21 mm. Con trưởng thành bay vào tháng 2.

The hostplant is unknown, but an adult was collected near Tyleria và Bonnetia plants.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Review of the Neotropical species trong họ Pterophoridae, part I: Ochyroticinae, Deuterocopinae, Pterophorinae (Platyptiliini, Exelastini, Oxyptilini) (Lepidoptera)

Stenoptilia


title: Antocha angustiterga

text:
Antocha angustiterga là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Tham khảo

Antocha
Limoniidae ở vùng Indomalaya


title: Perdita obliqua

text:
Perdita obliqua là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Timberlake mô tả khoa học năm 1928.

Chú thích

Tham khảo

Perdita
Động vật được mô tả năm 1928


title: Squalius cephaloides

text:
Squalius cephaloides là một loài cá vây tia thuộc họ Cyprinidae.
Loài này chỉ có ở Thổ Nhĩ Kỳ.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo
 World Conservation Monitoring Centre 1996. Squalius cephaloides. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 19 tháng 7 năm 2007.

Squalius
Động vật được mô tả năm 1942


title: Vôi răng

text:
Vôi răng hay cao răng là những mảng bám bị vôi hoá trên bề mặt răng và giữa răng với nướu. Vôi răng được tạo thành do sự vôi hoá các mảng bám răng cùng với nước bọt, vi khuẩn và các khoáng chất hấp thu khi ăn uống, lâu ngày tạo thành. Vôi răng đe doạ đến sức khoẻ răng miệng do có thể gây viêm nướu. Do đó cần phải đến nha sĩ để cạo vôi răng và đánh bóng răng định kỳ từ ba đến sáu tháng một lần nhằm loại bỏ các mảng bám này.

Xem thêm
Bàn chải đánh răng
Sâu răng

Tham khảo

Nha khoa
Nha chu học


title: Teinobasis hamalaineni

text:
Teinobasis hamalaineni là một loài chuồn chuồn kim trong họ Coenagrionidae.

Teinobasis hamalaineni được miêu tả khoa học năm 1992 bởi Müller.

Chú thích

Tham khảo

Teinobasis


title: 19185 Guarneri

text:
19185 Guarneri (1991 TL13) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 4 tháng 10 năm 1991 bởi F. Borngen ở Tautenburg.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 19185 Guarneri

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1991


title: Erioptera alanstonei

text:
Erioptera alanstonei là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Erioptera
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: (24909) 1997 CY28

text:
{{DISPLAYTITLE:(24909) 1997 CY28}}

(24909) 1997 CY28 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện qua chương trình tiểu hành tinh Beijing Schmidt CCD ở trạm Xinglong ở tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc ngày 7 tháng 2 năm 1997.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 24001–25000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1997
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Adamuz

text:
Adamuz là một đô thị ở tỉnh Córdoba, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số năm 2006, đô thị này có dân số 4476 người. Đô thị nầy nằm ở độ cao 240 m, cách tỉnh lỵ Córdoba 32 km. Đô thị này có diện tích 334 km², mật độ dân số 13,38 người/km2, dân số năm 2007 ước 4469 người.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Adamuz  - Sistema de Información Multiterritorial de Andalucía

Đô thị ở Córdoba


title: Campo Lameiro

text:
Campo Lameiro là một đô thị trong tỉnh Pontevedra, Galicia, Tây Ban Nha.

Tham khảo

Đô thị ở Pontevedra


title: Miserey-Salines

text:
Miserey-Salines là một xã của tỉnh Doubs, thuộc vùng Bourgogne-Franche-Comté, miền đông nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Doubs

Tham khảo

INSEE
IGN
Miserey-Salines on the intercommunal Web site of the department

Xã của Doubs


title: Vedra

text:
là một đô thị của Tây Ban Nha ở tỉnh A Coruña trong cộng đồng tự trị của Galicia. Dân số 5031 (Spanish 2001 Census) và diện tích là 53 km².

Tham khảo

Đô thị ở A Coruña


title: Džejla Glavović

text:
Džejla Glavović đến từ Bosna và Hercegovina trở thành một nữ hoàng sắc đẹp quốc tế khi cô đăng quang ngôi vị Hoa hậu Trái Đất 2002 vào ngày 20 tháng 10 năm 2002. Đây là một cuộc thi sắc đẹp quốc tế tầm cỡ và uy tín được tổ chức thường niên nhằm quảng bá những nhận thức về bảo vệ môi trường. Džejla Glavović được cô Catharina Svensson đến từ Đan Mạch - Hoa hậu Trái Đất 2001 trao vương miện, quyền trượng và dải băng trong đêm chung kết được tổ chức tại Thành phố Quezon, Philippines. Ngoài ra, cô còn là chủ nhân của giải thưởng phụ Hoa hậu Tài năng (Best in Talent). Cô là người đẹp đầu tiên từ Bosna và Hercegovina chiến thắng một trong 4 cuộc thi sắc đẹp lớn nhất hành tinh gồm: Hoa hậu Hoàn vũ, Hoa hậu Thế giới, Hoa hậu Quốc tế và Hoa hậu Trái Đất.

Džejla cũng là Hoa hậu Trái Đất đầu tiên bị tước vương miện vào ngày 28 tháng 5 năm 2003,ngôi hoa hậu được trao lại cho Hoa hậu Không khí (Á hậu 1) của cuộc thi - cô Winfred Omwakwe, đại diện của Kenya. Trong cùng năm đó, Hoa hậu Hoàn vũ Oxana Fedorova cũng bị tước vương miện. Carousel Productions - đơn vị tổ chức cuộc thi giải thích việc không hoàn thành nghĩa vụ của một Đương kim Hoa hậu Trái Đất là nguyên nhân chính khiến Džejla bị truất ngôi.

Ghi chú

Tham khảo
Trang mạng chính thức của cuộc thi Hoa hậu Trái Đất
Miss Earth Foundation

Hoa hậu Trái Đất
Nữ giới Bosna và Hercegovina
Nhân vật còn sống


title: Masi

text:
Masi là một đô thị thuộc tỉnh Padova vùng Veneto, located about 70 km về phía tây nam của Venezia và cách khoảng 45 km về phía tây nam của Padova. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 1.810 người và diện tích 13,7 km².

Masi giáp các đô thị: Badia Polesine, Castelbaldo, Merlara, Piacenza d'Adige.

Quá trình biến động dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Padova
Thành phố và thị trấn ở Veneto


title: Vexillum innocens

text:
Vexillum innocens là một loài ốc biển nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Costellariidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Vexillum


title: Pseudanostirus pallidipes

text:
Pseudanostirus pallidipes là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Brown miêu tả khoa học năm 1936.

Chú thích

Tham khảo

Pseudanostirus


title: Atlanta meteori

text:
Atlanta meteori là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Atlantidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Atlantidae


title: Lebensraum

text:
(tiếng Đức cho "môi trường sống", "không gian sống" hoặc "không gian sinh tồn") là một trong những quan niệm chính trị chủ yếu của Adolf Hitler, và là một cương lĩnh quan trọng trong hệ tư tưởng Quốc xã. Nó có chức năng như một động cơ thúc đẩy các chính sách bành trướng của Đức Quốc xã, với mục tiêu cung cấp thêm không gian cho sự phát triển của dân số Đức, cho một nước Đức mạnh hơn. Trong quyển Mein Kampf của Hitler, ông ta đã bày tỏ lòng tin của mình một cách chi tiết rằng người Đức cần "Lebensraum" ("không gian sống", đó là đất và nguyên liệu thô), và nó có thể được tìm thấy ở phương Đông. Giết, trục xuất, hoặc nô dịch hóa người Ba Lan, Nga, và những nhóm người Slav khác (những chủng tộc bị coi là yếu kém hơn) và phục hồi số người đã mất bằng cách đưa dân Đức vào sinh sống đã là một chính sách công khai của những người Quốc xã. Toàn bộ cư dân thành thị sẽ bị tiêu diệt bằng cách bỏ đói, từ đó tạo ra thặng dư nông nghiệp để nuôi nước Đức.

Trong quyển Mein Kampf, Hitler đã bày tỏ quan điểm của mình rằng lịch sử là một cuộc đấu tranh không giới hạn đến chết giữa các chủng tộc. Kế hoạch chinh phục Lebensraum của ông ta có quan hệ mật thiết với quan điểm phân biệt chủng tộc và niềm tin của ông ta vào chủ nghĩa Darwin xã hội. Chủ nghĩa phân biệt chủng tộc không phải là một khía cạnh cần thiết của đường lối chính trị bành trướng nói chung, và cũng không phải là hàm ý căn nguyên của thuật ngữ "Lebensraum". Tuy nhiên, dưới thời Hitler, thuật ngữ này biểu hiện một chủ nghĩa bành trước đặc biệt, mang tính phân biệt chủng tộc.

Xem thêm
Chủ nghĩa đế quốc

Tham khảo

Liên kết ngoài
Hitler and 'Lebensraum' in the East By Jeremy Noakes
Utopia: The Greater Germanic Reich of the German Nation  - map of Nazi plans in Deutsch
Utopia: The Greater Germanic Reich of the German Nation  -Map of Nazi expansionist plans in English

Từ và cụm từ tiếng Đức
Đức Quốc xã
Khái niệm chính trị


title: Naihati

text:
Naihati là một thành phố và khu đô thị của quận North Twentyfour Parganas thuộc bang Tây Bengal, Ấn Độ.

Địa lý
Naihati có vị trí  Nó có độ cao trung bình là 15 mét (49 foot).

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Naihati có dân số 215.432 người. Phái nam chiếm 53% tổng số dân và phái nữ chiếm 47%. Naihati có tỷ lệ 74% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 79%, và tỷ lệ cho phái nữ là 70%. Tại Naihati, 9% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang West Bengal


title: Trivimi Velliste

text:
Trivimi Velliste sinh ngày 4.5.1947 ở Tartu, Estonia (thời đó dưới sự chiếm đóng của Liên Xô) là một chính trị gia người Estonia. Ông đã làm bộ trưởng Bộ ngoại giao Estonia từ năm 1992 tới 1994 và làm đại sứ của Estonia tại Liên Hợp Quốc từ năm 1994 tới 1998. Hiện nay ông là nghị sĩ trong Nghị viện Estonia (Riigikogu) đại diện hạt tuyển cử Pärnumaa.

Velliste được coi là một người trong lực lượng lãnh đạo đứng sau cuộc giải phóng Các nước vùng Baltic. Ông đã đấu tranh để giành độc lập cho Estonia từ người Nga và đã hứng chịu nhiều rủi ro nguy hiểm cho cá nhân mình.
Là một sử gia, Velliste đã cố ý khuyến khích nỗ lực tranh đấu cho nền tự do chính trị và dân tộc. Phù hợp với lòng tin, ông đã thành lập một Hội để bảo vệ các công trình kỷ niệm lịch sử của Estonia. Velliste coi sự hiểu biết về lịch sử quá khứ là một điều cần thiết trong cuộc đấu tranh cho các quyền căn bản của con người trên con đường tiến tới việc tự trị và tự tin.

Năm 1988, Velliste đã được trao Giải tưởng niệm Thorolf Rafto.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Riigikogu Information Page

Sinh năm 1947
Nhân vật còn sống
Nhà hoạt động nhân quyền
Chính khách Estonia


title: Acianthera modestissima

text:
Acianthera modestissima là một loài phong lan.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

 Forzza, R. C. 2010. Lista de espécies Flora do Brasil http://floradobrasil.jbrj.gov.br/2010 . Jardim Botânico do Rio de Janeiro, Rio de Janeiro.

M


title: Aetheomorpha smetsi

text:
Aetheomorpha smetsi là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Medvedev miêu tả khoa học năm 2005.

Chú thích

Tham khảo

Aetheomorpha


title: Danh sách đĩa đơn quán quân Hot 100 năm 2008 (Mỹ)

text:
Billboard Hot 100, công bố hàng tuần bởi tạp chí Billboard, là bảng xếp hạng các đĩa đơn thành công nhất tại thị trường âm nhạc Hoa Kỳ. Các số liệu cho việc xếp hạng được Nielsen SoundScan tổng hợp chung dựa trên doanh số đĩa thường và nhạc số và tần suất phát trên sóng phát thanh. Trong năm 2008 có tất cả 14 đĩa đơn đứng đầu bảng xếp hạng Billboard Hot 100 với 52 lần phát hành bởi tạp chí Billboard.

Bảng xếp hạng được mở đầu bằng đĩa "Low" của rapper Flo Rida và giữ nguyên vị trí này trong 10 tuần liên tiếp. Đây là khoảng thời gian ở vị trí đầu bảng lâu nhất kể từ ca khúc "Irreplaceable" của nữ ca sĩ R&B Beyoncé Knowles cũng đạt vị trí quán quân trong 10 tuần bắt đầu từ cuối năm 2006. "Low" là đĩa đơn thành công nhất năm 2008 tại Mỹ, xếp hạng nhất trong bảng xếp hạng cuối năm (Top 100 Hits of 2008) của Billboard. Một vài đĩa đơn khác đứng đầu bảng trong nhiều tuần là "I Kissed a Girl" của ca sĩ trẻ Katy Perry với 7 tuần liên tục ở vị trí dẫn đầu và "Whatever You Like" của rapper T.I. cũng đạt thành tích tương tự nhưng không liên tiếp.

Trong năm 2008 có 7 nghệ sĩ đạt được đĩa đơn quán quân đầu tiên trong sự nghiệp, lần lượt là Flo Rida, Leona Lewis, Lil Wayne, Coldplay và Perry, tất cả trong số họ là nghệ sĩ hát chính trong khi Young Jeezy và Static Major chỉ là hai nghệ sĩ hát phụ họa. T.I. có được đĩa đầu bảng đầu tiên với tư cách là nghệ sĩ chính nhờ đĩa đơn "Whatever You Like". Anh cũng là nghệ sĩ có nhiều tuần ở vị trí dẫn đầu nhất với 13 tuần nếu tính tổng thời gian từ hai đĩa "Whatever You Like" và "Live Your Life" với đĩa sau đạt hạng nhất trong 6 tuần không liên tiếp. Rihanna là nghệ sĩ duy nhất còn lại có được nhiều đĩa quán quân với tổng cộng 3 đĩa là "Take a Bow", "Disturbia" và "Live Your Life" được cô hát phụ họa cho T.I. Rihanna là nữ ca sĩ đứng đầu bảng xếp hạng lâu nhất với 9 tuần từ 3 bài hát khác nhau.

Billboard Hot 100 năm 2008 cũng ghi nhận một số thành tích nổi bật đến từ các nữ nghệ sĩ. Ca khúc "Womanizer" của ca sĩ nhạc pop Britney Spears dù chỉ dẫn đầu trong một tuần nhưng được chú ý nhờ cú nhảy từ hạng 96 lên hạng nhất. Đây là đĩa quán quân thứ hai của Spears sau bài "...Baby One More Time" gần một thập niên trước đó. Diva Mariah Carey lần thứ 18 đứng đầu bảng xếp hạng Hot 100 với ca khúc "Touch My Body", giúp cô phá vỡ vị trí ngang hàng với Elvis Presley và trở thành nghệ sĩ hát đơn có nhiều đĩa quán quân nhất trong lịch sử bảng xếp hạng và chỉ sau ban nhạc The Beatles với 20 đĩa nếu tính chung tất cả các nghệ sĩ. Nữ ca sĩ trẻ đến từ Anh Leona Lewis gây chú ý nhờ đĩa đơn khởi nghiệp mang tên "Bleeding Love" đứng quán quân trong 4 tuần. Cô là một trong ba nữ nghệ sĩ duy nhất của Anh có được đĩa đứng đầu bảng xếp hạng lớn nhất của Mỹ. "I Kissed a Girl" của Katy Perry trở thành ca khúc quán quân thứ 1.000 của bảng xếp hạng Billboard Hot 100. Mặc dù 7 tuần dẫn đầu của đĩa đơn này đều nằm trong 13 tuần của mùa hè năm 2008 nhưng giới phê bình vẫn chưa đi đến thống nhất về việc ca khúc nào là Bài hát của Mùa hè 2008.

Bảng xếp hạng

Xem thêm
 Danh sách đĩa đơn quán quân (Mỹ)

Chú thích

Bảng xếp hạng thu âm năm 2008
2008
Billboard Hot 100


title: Tống Độ Tông

text:
Tống Độ Tông (chữ Hán: 宋度宗, bính âm: Song Duzong, 2 tháng 5 năm 1240 - 12 tháng 8 năm 1274), thụy hiệu Đoan Văn Minh Vũ Cảnh Hiếu hoàng đế (端文明武景孝皇帝), tên thật là Triệu Mạnh Khải (趙孟启), Triệu Tư (趙孜) hay Triệu Kì (趙禥), tên tự Trường Nguyên (長源), là vị hoàng đế thứ 15 của vương triều nhà Tống trong lịch sử Trung Quốc, và là hoàng đế thứ sáu của triều đại Nam Tống.

Tống Độ Tông là con trai của Vinh vương Triệu Dữ Nhuế, cháu gọi Tống Lý Tông, vua thứ 14 của triều Tống là bác. Do Lý Tông không có con nên đã phong cho ông làm Trung vương và nhận làm hoàng tử vào năm 1253 và hoàng thái tử (1260).

Năm 1264, Tống Lý Tông qua đời, Triệu Kì với thân phận hoàng tử lên kế vị. Trong thời gian nắm quyền, Độ Tông ham mê nữ sắc, xa xỉ lãng phí khiến đời sống nhân dân khốn khổ. Bên trong để thái sư Giả Tự Đạo khuynh đảo triều chính, nền chính trị ngày một đen tối; bên ngoài quân đội Nguyên-Mông ở phía bắc ra sức tấn công, nhất là ở khu vực Tương, Phàn, mà Độ Tông bị Tự Đạo lừa gạt đến nỗi không đưa quân cứu viện những nơi nguy cấp. Cho đến cuối đời Độ Tông thì Tương Dương, Phàn Thành đều rơi vào tay người Nguyên; triều đình bất lực không thể lấy lại. Việc mất đất lần này có liên quan mật thiết đến sự diệt vong của vương triều Nam Tống không lâu sau đó. Cuối cùng Độ Tông vì tửu sắc quá độ đã sớm qua đời vào năm 1274. Năm năm sau, triều Tống chính thức diệt vong.

Thân thế và cuộc sống ban đầu

Triệu Mạnh Khải chào đời vào ngày 2 tháng 5 năm 1240, tức ngày 9 tháng 4 ÂL năm Gia Hi thứ tư đời vua Lý Tông triều Nam Tống tại phủ Vinh vương, đất Thiệu Hưng. Lúc trước, Vinh Văn Cung vương phu nhân, tức mẫu thân ruột của Lý Tông (và Vinh vương Dữ Nhuế) là Toàn thị nằm mộng thấy có vị thần đến nói với mình
Đứa bé này có đế mệnh, nhưng không phải là do sở hữu của nhà nó.

Sau đó Vinh vương phu nhân Tiền thị (vợ cả của Dữ Nhuế) cũng mộng thấy ánh sáng chiếu vào nội thất ở phía đông. Vào đêm đó, mẫu thân Mạnh Khải, tức Hoàng thị cũng mộng thấy có thần nhân áp một con rồng vào bụng mình. Khi Đế chào đời, có ánh sáng màu đỏ chiếu xuống khắp nhà. Về sau Mạnh Khải lên bảy tuổi mới bắt đầu học nói nhưng vừa học đã biết nói trôi chảy, Lý Tông cảm thấy ngạc nhiên. Vì các con của Lý Tông đều được sinh ra nhưng không nuôi được nên Lý Tông phải chọn hoàng tự ở nhánh khác, khi đó đã có ý chọn ông. Ngày Kỉ Sửu tháng 10 ÂL năm Thuần Hựu thứ 6 (1246), ông được ban tên là Mạnh Khải, và với thân phận hoàng chất được phong chức thứ sử Quý châu, được đặc cách vào trong cung để học. Ngày Ất Mão tháng giêng ÂL năm thứ 7 (1247), được nhận chức Nghi châu quan sát sứ. Ngày Ất Tị tháng 1 ÂL năm thứ 9 (1249) được phong Khánh Viễn quân tiết độ sứ, tước Ích quốc công. Ngày Nhâm Tuất tháng giêng ÂL năm 11 (1151), Lý Tông đổi tên cho ông là Triệu Tư, tiến phong Kiến An quận vương. Ngày Canh Thìn tháng giêng ÂL năm Bảo Hựu nguyên niên (1153), có chiếu lập Triệu Tư làm hoàng tử, đổi tên lại là Triệu Kì. Ngày Quý Mùi, được phong Sùng Khánh quân tiết độ sứ, Khai phủ nghi đồng tam ti, tước Vĩnh Gia quận vương. Tháng 7 ÂL năm thứ 2 (1254), Lý Tông lại phong ông làm Tông chính thiếu khanh thái kháng kiêm dực thiện. Lúc này triều đình vừa lập Tư thiện đường, Lý Tông còn cho viết Đường Ký rồi ban tặng cho Triệu Kì. Ngày Quý Dậu tháng 10 ÂL cùng năm, ông được tiến phong tước vị Trung vương. Ngày Nhâm Dần tháng 11 ÂL, gia nguyên phục, được ban tự là Bang Thọ. Ngày Canh Tí tháng 10 ÂL năm thứ 5 (1257), thụ Trấn Nam, Toại An quân tiết độ sứ (chức vị trên danh nghĩa).

Sự thật thì năm xưa mẹ đẻ của ông, Tề phu nhân Hoàng Định Hỉ(齊夫人 黃定喜) không muốn giữ ông vì địa vị xã hội thấp kém của bà nên bà đã uống thuốc sẩy thai khi mang thai ông. Mặc dù Độ Tông vẫn chào đời nhưng do bị nhiễm độc từ thuốc sẩy thai năm đó khiến ông bị khiếm quyết về kiến thức, tay chân ông mềm nhũng và ông gần như không thể nói như người bình thường cho tới khi ông 7 tuổi. Mặc dù Lý Tông biết về sự khiếm quyết của ông nhưng vẵn chọn ông là người kế thừa ngay cả khi triều thần phản đối. Những câu chuyện li kỳ về Triệu Kỳ là do Lý Tông giả tạo ra để thuyết phục quần thần về việc chọn ông làm thái tử.

Sau chiến thắng của triều Tống trước sự xâm lược của quân Mông Cổ, thừa tướng Giả Tự Đạo dâng biểu thỉnh lập thái tử. Ngày Nhâm Dần tháng 6 năm Cảnh Định nguyên niên (1260), Triệu Kì chính thức được sách phong làm hoàng thái tử, được ban tự là Trường Nguyên. Lý Tông sai Dương Đống, Diệp Mộng Đỉnh làm Thái tử chiêm sự. Ngày Đinh Mão tháng 7 ÂL, Triệu Kì được vào ở Đông cung. Ngày Quý Mùi chính thức hành sách lễ. Việc Lý Tông lập Triệu Kì làm thái tử khiến không ít đại thần lên tiếng phản đối. Đại thần Ngô Tiềm đã từng mật tấu với Lý Tông rằng
Thần không có tài nhìn xa, nhưng cũng biết Trung vương không phải là phúc của bệ hạ.

Lý Tông vẫn không thay đổi quyết định vì nghĩ đến tình huynh đệ với Vinh vương Dữ Nhuế. Sau cùng thì Ngô Tiềm vì việc này mà bị Giả Tự Đạo hãm hại. Lý Tông giáo dục thái tử rất nghiêm, đặt lệ tờ mờ sáng phải tới vấn an các cung, một giờ sau hồi cung, lúc trời sáng hẳn thì ra triều nghe bàn luận về chính sự. Lúc thối triều lại phải vào giảng đường, nghe giảng quan giảng kinh nghĩa, rồi giảng sử sách, mỗi ngày ông bị ép phải đọc không biết bao nhiêu là sách. Có hôm Lý Tông còn triệu ông vào hỏi hôm sau học sách gì, nếu trả lời được thì ban tọa, ban trà; trả lời không được thì phải đứng trận lôi đình và bắt phải học lại. Ngày Quý Mão tháng 12 ÂL năm thứ 2 (1261), Vĩnh Gia quận phu nhân Toàn thị, vợ của Triệu Kì được sách phong làm thái tử phi.

Làm hoàng đế

Tình hình triều chính

Những năm cuối đời, Lý Tông sắc dục quá độ, bỏ bê chính sự. Ngày Ất Sửu tháng 10 ÂL năm thứ năm (14 tháng 11 năm 1164), Lý Tông có bệnh. Ngày Đinh Mão (16 tháng 11), Lý Tông băng. Triệu Kì tức vị hoàng đế ngay sau đó, xưng là Độ Tông hoàng đế. Ngày hôm sau (17 tháng 11) tôn hoàng hậu Tạ thị làm hoàng thái hậu.

Lúc này Độ Tông vẫn ở trong cung chịu tang, quần thần dâng biểu bảy lần, xin hoàng thượng ra triều nghe chính. Mãi đến ngày Bính Tuất tháng 11 ÂL, Độ Tông mới bắt đầu thị triều. Phong cho Diệp Mộng Đỉnh làm Tham tri chính sự nhưng Diệp Mộng Đỉnh cố từ tạ chức vị, Độ Tông lại theo lời Giả Tự Đạo mà lưu lại. Tháng 12 ÂL năm đó, Độ Tông hạ chiếu cải nguyên, lấy năm tiếp theo (1265) là Hàm Thuần nguyên niên, đại xá thiên hạ. Tháng 2 ÂL năm 1165, Độ Tông dùng Diêu Hi làm Tham tri chính sự, Giang Vạn Lý và Lưu Mộng Viêm nắm giữ Xu mật viện.

Giả Tự Đạo ngay từ thời Lý Tông đã nắm quyền lớn, khuynh đảo triều chính. Khi Độ Tông lên ngôi, hắn càng ngang ngược phóng túng. Độ Tông nghĩ tình Tự Đạo có công đưa mình lên ngôi, tấn phong làm Thái sư, tước Ngụy quốc công (tháng 4 ÂL năm 1265); đặc cách mỗi lần vào triều được ngồi dâng tấu, khi đối đáp không phải xưng tên, Độ Tông lại gọi hắn là sư thần, triều thần xưng là Chu công. Đầu năm 1265, Tự Đạo đã xin đến trông nom sơn lăng, Độ Tông phải hết sức tìm cách lưu lại. Từ sau lễ tang Lý Tông, Tự Đạo làm mình làm mẩy, xin nghỉ quan về đất Việt; nhưng lại lệnh Lã Văn Đức giả báo quân Mông Cổ đã đánh tới Hạ Đà, khiến triều đình vô cùng hoang mang. Độ Tông hạ chiếu triệu Tự Đạo, Tự Đạo cứ kiếm cớ thoái thác. Mãi sau phải đích thân Tạ thái hậu viết chiếu mời về, Tự Đạo mời chịu vào cung. Lúc Tự Đạo tới, Độ Tông phong làm Trấn Đông quân tiết độ sứ. Tự Đạo tức giận nói chức tiết độ sứ để bọn thô bỉ làm đi. Rồi lại dùng dằng xin từ quan. Độ Tông cực chẳng đã phải quỳ lạy cầu xin Tự Đạo ở lại; Đạo cảm thấy khoái lắm. Tham tri chính sự Giang Vạn Lý can ngay
Từ xưa đến nay nào có lệ vua phải lạy đại thần. Bệ hạ đừng bái lạy như vậy mà gây khó dễ cho Tự Đạo.

Tự Đạo mất hứng, nhưng cũng phải vờ cảm thấy khó xử, bước xuống điện tạ lỗi với Vạn Lý
Nếu không có lời nói của ông thì Tự Đạo đã là tội nhân thiên cổ.

Từ đó Tự Đạo oán hận Vạn Lý. Lúc Độ Tông tại Kinh diên, thường hỏi Tự Đạo và Vạn Lý việc kinh nghĩa và danh tính cổ nhân, Tự Đạo vốn dốt nát chẳng biết trả lời ra sao, còn Vạn Lý thì đối đáp trôi chảy. Độ Tông và Vương phu nhân ở bên cạnh lấy việc đó cười chê Tự Đạo khiến Tự Đạo đã hận lại càng thêm hận, quyết tâm loại bỏ Vạn Lý cuối cùng Vạn Lý mất chức. Cuối năm 1266, Thiếu sư, trí sĩ Triệu Quỳ - một danh tướng triều Nam Tống - qua đời, được ban thụy là Trung Tĩnh.

Đầu năm 1267, lấy Vương Dược làm Tri Xu mật viện sự, Diệp Mộng Đỉnh Tham tri chính sự, Thường Đĩnh Thiêm thư xu mật viện sự; sắc phong chính thê Toàn thị làm hoàng hậu. Lúc này Giả Tự Đạo lại làm mình làm mẩy, xin nghỉ, Độ Tông lệnh thị tòng truyền chỉ kiên quyết giữ lại. Sau đó Độ Tông còn phong cho Tự Đạo là Bình chương quân quốc trọng sự, một tháng ba lần đến Kinh diên, ba ngày vào triều một lần, ban cho phủ đệ ở Cát Lĩnh Tây Hồ. Nhưng Tự Đạo lại làm phách, phải năm ngày mới lên thuyền bơi vào triều, việc quan trọng các nơi gởi tới mà chỉ qua qua loa. Việc triều chính bất kể lớn nhỏ đều do Tự Đạo xem xét và giải quyết cả. Về sau thì mọi giấy tờ phải gửi qua phủ đệ của Tự Đạo, Tự Đạo không thèm vào triều nữa. Việc triều chính Tự Đạo giao kẻ khác xem xét, còn mình chỉ xem những tấu chương đàn hặc của Thai gian. Chính nhân quân tử dám nói thẳng đều bị Tự Đạo bài xích; còn Độ Tông thì chẳng dám trái ý Tự Đạo. Nhiều đại thần vì chống đối hắn ta mà mất chức như Trần Mông, Giang Vạn Lý...

Tháng 6 ÂL năm 1267, Độ Tông phong Lã Văn Đức là Thiếu phó, Mã Quang Tổ Tham tri chính sự, tiến phong phụ thân là Vinh vương Dữ Nhuế làm Phúc vương. Tự Đạo tiến cử Diệp Mộng Đỉnh làm Hữu thừa tướng, Xu mật sứ, ngang hàng với Tự Đạo. Mộng Đỉnh từ tạ đến mấy lần mới nhận chức. Sau đó Mộng Đỉnh xem xét việc ở Lợi Châu, thấy Tự Đạo bài xích nhiều quan viên trong châu, nên không vừa lòng, dâng sớ từ chức. Mẹ Tự Đạo là Hồ thị được tin trách mắng Tự Đạo nên hắn không dám gây khó dễ cho Mộng Đỉnh. Mộng Đỉnh sau đó nhiều lần dâng sớ xin nghỉ, Độ Tông không theo.

Năm 1268, tháng giêng Xu mật sứ Lưu Mộng Viêm bị bãi. Tháng 5 ÂL, Giả Tự Đạo lại xưng bệnh xin nghỉ, Độ Tông phải khóc lóc xin ở lại, Tự Đạo cũng không theo. Cuối cùng thì đành hạ lệnh cho Tự Đạo được phép sáu ngày vào triều một lần, một tháng chỉ tới Kinh diên hai lần. Tháng 10 ÂL, Tham tri chính sự Thường Đĩnh bị bãi chức, ít lâu sau thì qua đời

Diệp Mộng Đỉnh thấy Tương Phàn nguy cấp mà Tự Đạo cứ ỉm đi thì tỏ ra thất vọng, muốn tìm cách rút lui. Một đêm nọ, ông lén một mình lên xe rời khỏi Lâm An. Triều đình hay tin, phong Mộng Đỉnh là Thiếu sĩ trí sĩ, Quan Văn Điện đại học sĩ, Phán Phúc châu, Mộng Đỉnh không nhận. Độ Tông sau đó lấy Mã Đình Loan và Giang Vạn Lý làm Tham tri chính sự. Sau đó tiến phong Giang, Mã lên chức Tả, Hữu thừa tướng, Mã Quang Tổ làm Tri Xu mật viện, nhưng chưa đầy một tháng thì Quang Tổ bị bãi. Tháng 9 ÂL, Độ Tông gia cho thái hậu tôn hiệu thêm hai chữ Thánh Phúc. Mùa xuân năm 1270, Tả thừa tướng Giang Vạn Lý nhiều lần dâng sớ xin cứu viện Tương, Phàn khiến Giả Tự Đạo bực mình, bèn bãi chức của Vạn Lý.

Bấy giờ trong triều chỉ biết có Tự Đạo chứ không biết có Độ Tông. Ban đầu là sáu ngày vào triều một lần, sau Tự Đạo lại dùng dằng mười ngày mới vào triều, rồi đến lượt Độ Tông mỗi khi có việc cấp bách phải đích thân đến chỗ Tự Đạo. Một hôm vào năm 1272, triều đình có việc hạ minh đường, Độ Tông cho Tự Đạo làm Đại Lễ sứ. Lễ xong thì trời bỗng mưa, Tự Đạo khuyên Độ Tông hết mưa hẵng về. Nhưng chờ mãi mưa vẫn không hết, khi đó Hồ Hiến Tổ là anh của bà Hồ Quý tần thỉnh cầu về cung (mặc dù chưa hỏi ý Tự Đạo). Độ Tông theo lời. Tự Đạo hay tin, tức giận rồi bỏ ra khỏi triều đình theo hướng cửa Gia Hội. Độ Tông cố sức giữ lại cũng không được. Cuối cùng đành phải bãi quan của Hiển Tổ, gạt nước mắt phế bỏ Hồ Quý tần, cho làm ni cô. Khi đó Tự Đạo mới vào triều. Cuối năm này, Độ Tông phong cho Chương Giám làm quyền Tham tri chính sự. Tháng 11 năm đó, Mã Đình Loan do chán ngán Giả Tự Đạo chuyên quyền nên xin từ chức.

Sự xâm lược của Mông Cổ

Ở miền bắc, từ năm 1259, Hốt Tất Liệt lên ngôi vua ở Mông Cổ, ra sức chiêu hiền đãi sĩ, chấn hưng đất nước, thế lực ngày càng lớn và tiếp tục dòm ngó xuống phía nam. Ngay từ không lâu sau khi Độ Tông lên ngôi, vào tháng 2 ÂL năm 1265, quân triều đình đã thất bại trước quân Mông một trận tại Điếu Ngư, thiệt hại 146 chiến hạm. Sau khi ổn định chính sự trong nước, Mông chủ Hốt Tất Liệt tiếp tục tính chuyện nam xâm, dời đô về Yên Kinh. Năm 1268, Mông chủ lấy A Thuật làm Chinh Nam nguyên soái cùng Lưu Chỉnh là Đô nguyên soái tiến xuống đánh Tương Dương. Quân Mông phá ba trại Ngũ Hoa, Thạch Thành, Bạch Mã ở Gia Định, rồi đóng quân ở Bạch Hà khẩu. Lã Văn Hoán trấn giữ Tương Dương biết tin, cấp cáo với anh là Lã Văn Đức, nhưng Văn Đức chả thèm đưa quân cứu viện, chỉ biết mắng nhiếc. Văn Hoán cho sửa thành, luyện quân, ra sức cố thủ. A Thuật dùng kế cho đóng 5000 thuyền chiến, chiêu mộ thủy quân ngày đêm luyện tập; lại dùng 70.000 thủy quân từ Bạch Hà đánh vào Tương Dương, quân Tống chỉ có thể co cụm phòng ngự. Tại triều đình, Giả Tự Đạo che giấu quân tình không báo lên trên, để mặc Tương Dương nguy cấp. Quân triều đình mấy lần đánh nống ra ngoài đều thất bại và bị giết khá nhiều. Quân Mông Cổ lại còn đánh vào Phức châu, Đức An phủ bắt bớ dân chúng.

Năm 1269, Mông chủ Hốt Tất Liệt sai Sử Thiên Trạch đưa quân hỗ trợ A Thuật công đánh Tương Dương. Tháng 3 ÂL, A Thuật lại dẫn quân từ Bạch Hà kéo đến bao vây Phàn Thành, xây Bảo Lộc Môn để đóng quân. Kinh Hồ đô thống chế Trương Thế Kiệt đem quân cứu nguy cho Phàn Thành, giao chiến với người Mông ở Xích Than Cổ nhưng không thắng nổi. Lúc này quần thần hay việc Tương, Phàn nguy cấp, thỉnh cầu để Cao Đạt đem quân cứu nguy nhưng Tự Đạo không nghe.

Lúc này Độ Tông sai Hạ Quý làm Duyện Giang chế trí phó sứ, cứu Tương Phàn. Hạ Quý giao chiến với người Mông ở Tân Đĩnh và gặp thất bại, quân lính chết già nửa, chiến hạm mất 50 chiếc. Lã Văn Đức nghe tin thua trận sinh đau buồn rồi chết. Giả Tự Đạo cất nhắc con rể Văn Đức là Phạm Văn Hổ làm Điện Tiền đô phó chỉ huy sứ, cầm Điển cấm quân, điều Lý Đình Chi làm Kinh Hồ chế trí đại sứ lo việc Lưỡng Hồ, đốc sư Tương Phàn. Phạm Văn Hổ sợ Đình Chi giành mất công, nên xin Tự Đạo cho mình đi cứu Tương Dương. Tự Đạo bằng lòng, để quân của Văn Hổ thuộc Khu phủ tiết chế, tách khỏi sự chỉ huy của Đình Chi. Nhưng Văn Hổ cứ chần chừ không tiến quân mà ngày đêm yến ẩm, đá cầu với lũ kĩ thiếp, còn bảo là chưa nhận được ý chỉ. Lã Văn Hoán bị vây ở Tương Dương đã hai năm, ngày đêm trông chờ quân triều đình tới cứu viện, nhưng vô vọng. Ở Lâm An, Giả Tự Đạo suốt ngày yến ẩm, vui chơi, có cần biết gì đến đất đai hiểm yếu, cần giữ hay không? Sau cùng Tự Đạo bị ngôn luận lên án, mới định dùng Cao Đạt làm Hồ Bắc An phủ sứ, nhưng sau đó lại bãi chức không dùng. Tự Đạo cuối cùng cũng phải hạ lệnh thúc Văn Hổ tiến quân. Ai ngờ vừa ra trận đã bại. Năm 1271, quân triều Tống thất bại ở Thoan Than, thống chế Chu Thắng bị bắt. Sau đó Văn Hổ tiến tới Chí Lộc Môn, nhưng vừa gặp giặc thì đã co giò bỏ chạy.

Cùng năm này, Hốt Tất Liệt đổi tên nước là Đại Nguyên, từ đó quân Mông Cổ gọi là quân Nguyên. Tính đến năm 1272 thì Tương Dương nguy cấp đã 5 năm, Phàn Thành thì 4 năm. Lã Văn Hoán thường quỳ lạy về phía nam trông mong quân tiếp viện của triều đình, nhưng không thấy ai, quân lương trong thành thì cạn dần. Lý Đình Chi nghe tin Phạm Văn Hổ thua trận, dâng sớ chờ tội và xin cử tướng khác ra thay. Độ Tông vẫn để Đình Chi đóng quân ở Dĩnh châu. Trương Thuận, Trương Quý thống lĩnh đội thuyền cùng nhau tấn công nhưng thua trận, Tương Dương có vẻ khó giữ.

Đầu năm 1273, quân Nguyên cho dùng máy bắn đá lớn (hồi tân pháo) bắn vào Phàn Thành. Tháng 2 ÂL, Lã Văn Hoán bị tướng Nguyên A Lý Hải Nhai thuyết phục rồi đồng ý dâng Tương Dương cho người Nguyên, được Nguyên chủ phong làm Tương Dương đô đốc, cho dẫn quân đánh xuống phía nam. Tin Tương Phàn thất thủ làm Lâm An rúng động. Giả Tự Đạo trước kia nhiều lần xin đích thân ra trận đốc chiến nhưng lại tìm cách ép Độ Tông phải giữ mình lại, đến đây lại lên tiếng trách mắng Độ Tông không cho mình ra trận sớm. Anh Lã Văn Hoán là Lã Văn Phúc hiện là tri Lư châu, con Văn Đức là Lã Sư Quỳ ở Tĩnh Giang đều dâng biểu xin tội, nhưng Giả Tự Đạo hết lòng che chở. Triều đình bắt đầu lo giữ các vùng còn lại. Năm 1274, có chiếu lấy Lý Đình Chi giữ làm Hoài Đông chế trí sứ kiêm Dương châu, Hạ Quý làm Hoài Tây chế trí sứ tri Lư châu, Trần Dịch làm Duyện Giang chế trí sứ kiêm tri Hoàng châu. Tự Đạo cho thiết lập một bộ phận lấy tin nhanh, và chê trách Xu mật viện để lộ tin quân sự và các tệ nạn làm tin đến chậm. Trần Nghi Trung dâng sớ xin chém Phạm Văn Hổ bỏ đất mất quân, nhưng Tự Đạo chỉ giáng Văn Hổ xuống một bậc, điều làm tri phủ An Huy. Lấy Uông Lập Tín là Kinh Hồ chế trí sứ, Triệu Tấn con Triệu Quỳ là Duyện Giang chế trí sứ. Giám sát ngự sử Trần Văn Long nói Tấn chưa đủ sức đảm nhiệm công việc ở Duyện Giang, Tự Đạo liền bãi chức Văn Long.

Cuối đời

Đầu năm 1274, mẹ Giả Tự Đạo là Hồ thị qua đời, Tự Đạo trờ về Thai châu chịu tang. Tống Độ Tông ban chiếu lấy lễ thiên tử an táng cho Hồ thị, lăng mộ xây theo thế sơn lăng. Trăm quan tham gia tang lễ từ sáng tới tối, lúc đó có mưa dầm dề mà chẳng ai dám nhúc nhích. Táng xong, Tự Đạo không ở lại chịu tang mà về triều luôn.

Ngày Ất Mùi tháng 7 ÂL, tức ngày 12 tháng 8 năm 1274, Độ Tông qua đời ở điện Gia Phúc, lúc đó mới 33 tuổi. Độ Tông từ lúc còn là thái tử đã có tính háo sắc; sau khi lên ngôi thì càng tuyển thêm phi tần hầu hạ. Theo lệ cũ, mỗi lần phi tần được lập hạnh phải đến Cáp Môn để tạ ân. Mà dưới thời Độ Tông, một ngày đến tạ ơn ở Cáp Môn phải hơn 30 người. Bởi vậy Độ Tông lúc trẻ rất cường tráng. Nhưng rốt cục lại chết sớm do ông uống rượu quá nhiều.

Theo Richard Davis, một lịch sử gia nước Anh, thì cái chết của ông là do sự bất cẩn của một thái y, và sau này vị thái y này bị trục xuất.

Triều thần muốn lập người con trai lớn của Độ Tông là Kiến Quốc công Triệu Thị, nhưng Giả Tự Đạo lại lấy cớ lập con của hoàng hậu Toàn thị. Bởi thế, Gia quốc công Triệu Hiển được nối ngôi, tức là Tống Cung Đế. 5 năm sau khi Độ Tông mất, triều Tống diệt vong.

Các Tể tướng thời Độ Tông
Giả Tự Đạo: 1264 - 1274

Gia đình

Hậu phi
 Toàn hoàng hậu (全皇后)
 Dương Thục phi (楊淑妃)
 Hồ Quý tần (胡貴嬪), anh là Hồ Hiển Tổ
 Du Tu dung (俞修容)

Hậu duệ

Con trai
 Sùng Quốc Chính Tư quốc công (崇國政資國公) - Quảng Xung Thiện vương Triệu Hi (廣沖善王趙焯; 1262 - 1263), không rõ mẹ, chết yểu
 Triệu Thư (1264), con của Toàn Hoàng hậu, chết yểu
 Ích Quốc Xung Định công Triệu Hiến (益國沖定公趙憲; 6 tháng 11, 1268 - 1 tháng 7, 1270), con của Du tu dung, chết yểu
 Kì Xung Tĩnh vương Triệu Hoàng (岐沖靖王趙锽; 16 tháng 12, 1268 - 1270), con của Dương Thục phi, chết yểu
 Tống Đoan Tông Triệu Thị (1268 - 1278), con của Dương Thục phi
 Tống Cung Đế Triệu Hiển (1271 - 1323), con của Toàn Hoàng hậu
Tống Thiếu Đế Triệu Bính (1273 - 1279), con của Du Tu dung

Con gái
 Tấn Quốc Công chúa (晉國公主), con của Dương Thục phi, chết ở trên biển
 Tín An Trang Ý Công chúa (信安莊懿公主), con của Du Tu dung, lấy Học sĩ Phương Đạo Thịnh (方道盛), sau khi triều Tống diệt vong đến sống tại Bình Khang, Cương Châu
 Trinh Tĩnh Công chúa Triệu Quang Ý (貞靜公主趙光懿), con của Du Tu dung, lấy Quận mã Hoàng Tài (黃材), (字國棟，郡馬黃天從和趙溫淑郡主之子), có một người con gái
 Triệu thị Công chúa, không rõ phong hiệu, con của Toàn Hoàng hậu, lấy Giang Thang Nhi (江鏜兒), con của Giang Nhật Tân (江日新), không rõ hậu sự

Cháu nội
Tất cả cháu nội của ông đều thuộc dòng dõi Tống Đế Hiển.

Triệu Hoàn Phổ (?-?), con trai của Tống Cung Đế đi tu.

Bột Nhi Chỉ Cân Thỏa Hoan Thiếp Mộc Nhĩ (1320-1370), con trai nhỏ của Tống Cung Đế theo Tạp sử truyện

Các người cháu của ông đều được sinh ra ít nhất 4 thập kỉ sau ngày ông qua đời.

Chú thích

Độ Tông
Sinh năm 1240
Mất năm 1274


title: Cá mú mè

text:
Cá mú mè, hay cá mú chấm cam, danh pháp là Epinephelus coioides, là một loài cá biển thuộc chi Epinephelus trong họ Cá mú. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1822.

Từ nguyên
Hậu tố Latinh –oides trong từ định danh có nghĩa là "tương đồng", hàm ý đề cập đến mối quan hệ gần giữa loài cá này và được cho là với Coius (= Anabas, một chi trong họ Cá rô đồng).

Phạm vi phân bố và môi trường sống
Cá mú mè có phân bố rộng khắp khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Dọc theo vùng biển bao quanh bán đảo Ả Rập và Đông Phi, loài này có phạm vi trải dài về phía đông đến Palau và Fiji, ngược lên phía bắc đến Nam Nhật Bản, giới hạn phía nam đến Nam Phi và Úc.

Ở Việt Nam, cá mú mè thường xuyên được bắt gặp dọc theo vùng bờ biển Nam Trung Bộ, từ Đà Nẵng trở vào Bình Thuận.

Thông qua kênh đào Suez, cá mú mè đã đến được Địa Trung Hải và được ghi nhận ở một số vùng biển. Một cá thể dài 42 cm được xác định là Epinephelus tauvina được bắt ở Israel, nhưng gần 30 năm sau thì mẫu vật này được xem lại và xác định đó là cá mú mè E. coioides. Cá mú mè còn được ghi nhận tại vịnh Trieste (cực bắc biển Adriatic) và ngoài khơi Antalya (Thổ Nhĩ Kỳ).

Cá mú mè sống trên các rạn viền bờ, nhưng cũng thường xuất hiện ở vùng nước lợ có nền đáy bùn và đá vụn, độ sâu đến ít nhất là 100 m, còn cá con thường thấy ở khu vực cửa sông và giữa đầm lầy rừng ngập mặn.

Mô tả
Chiều dài cơ thể lớn nhất được ghi nhận ở cá mú mè là 120 cm. Cá có màu nâu nhạt, trắng dần về phía bụng. Có nhiều đốm nhỏ màu nâu cam hoặc đỏ nâu toàn thân và các vây. Thân có 5 dải sọc sẫm mờ, tách đôi về phía bụng.

Số gai ở vây lưng: 11; Số tia vây ở vây lưng: 14–16; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 8; Số tia vây ở vây ngực: 18–20; Số vảy đường bên: 58–65.

Cá mú mè thường bị nhầm lẫn với cá song điểm gai (E. malabaricus) và cá song mỡ (E. tauvina). Đốm của cá song điểm gai nhỏ hơn và có màu nâu đen, lại có thêm các vệt trắng khắp cơ thể; cá song mỡ thì có thêm các đốm đen ở 4 gốc tia gai vây lưng cuối cùng.

Sinh học
Thức ăn của cá mú mè bao gồm cá nhỏ hơn và các loài động vật giáp xác.

Cá mú mè có thể sống đến 22 năm. Là loài lưỡng tính tiền nữ (cá đực trưởng thành đều phải trải qua giai đoạn là cá cái), cá cái thuần thục sinh dục khi được 4 năm tuổi. Quá trình chuyển đổi giới tính diễn ra trong khoảng 4 đến 8 năm đầu đời của chúng.

Thời điểm sinh sản ở cá mú mè có sự khác nhau tùy theo khu vực. Ở vịnh Ba Tư thì chúng sinh sản từ tháng 3 đến tháng 6, còn ở Nouvelle-Calédonie thì vào cuối tháng 10 đến đầu tháng 12.

Thương mại
Cá mú mè là loài cá thực phẩm có giá trị thương mại ở phần lớn phạm vi phân bố của chúng. Hoạt động nuôi trồng thủy sản đối với loài này rất phổ biến ở Đông Nam Á, như ở Việt Nam. Loài này được nuôi để tiêu thụ trong nước và để xuất khẩu, chủ yếu sử dụng cá giống được đánh bắt trong tự nhiên.

Tham khảo

C
Cá Ấn Độ Dương
Cá Thái Bình Dương
Cá biển Đỏ
Cá Ả Rập
Cá Oman
Cá Mozambique
Cá Nam Phi
Cá Pakistan
Cá Ấn Độ
Cá Sri Lanka
Cá Thái Lan
Cá Campuchia
Cá Việt Nam
Cá Malaysia
Cá Singapore
Cá Trung Quốc
Cá Úc
Cá Palau
Cá Fiji
Động vật được mô tả năm 1822


title: Dicranomyia michaeli

text:
Dicranomyia michaeli là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Dicranomyia
Limoniidae ở vùng Palearctic


title: Gnophomyia perdebilis

text:
Gnophomyia perdebilis là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Gnophomyia
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Động cơ tên lửa

text:
Động cơ tên lửa là động cơ phản lực trong đó chứa toàn bộ nguồn môi chất làm việc và nguồn năng lượng, trong quá trình làm việc nguồn năng lượng này sẽ chuyển hóa thành động năng của dòng môi chất. Hay nói một cách đơn giản, động cơ tên lửa (ĐCTL) là một loại máy nhiệt mà nguồn năng lượng dự trữ được biến đổi thành động năng của dòng môi chất làm việc, dòng môi chất này phụt ra ngoài với tốc độ lớn sẽ tạo thành lực đẩy.

Phân biệt

Trong tiếng Anh, "máy đẩy" và "động cơ"
Máy đẩy tên lửa, rocket engine, là một nhánh trong những loại máy đẩy phản lực nhiệt; trong khi động cơ tên lửa là rocket motor. Hai khái niệm này hay được dùng lẫn. Ví dụ như tàu thủy có máy đẩy bao gồm cả chân vịt, trục cái, động cơ, hộp số... trong đó động cơ chỉ là một thành phần nhỏ. Vậy nên có thể dùng lẫn theo thói quen trong tiếng Việt.

Tuy vậy, chính xác nhất thì cụm từ "máy đẩy tên lửa" đúng hơn, nhưng "động cơ tên lửa" lại dùng nhiều hơn, phần lớn lại dùng trong vị trí của "máy đẩy tên lửa".

Tiếng Việt, "tên lửa" và "máy bay"
Có nhiều loại động cơ phản lực. Động cơ tên lửa khác với các động cơ phản lực khác ở chỗ nó mang toàn bộ chất đốt, chất oxy hóa, môi chất tạo lượng thông qua... khi hoạt động nó không hút vào cái gì.

Lượng thông qua là lượng vật chất đi qua ống phụt (tuye) tạo phản lực.

Cũng là động cơ phản lực nhiệt, nhưng các động cơ luồng không phải động cơ tên lửa. Đây là các động cơ hút không khí vào, đốt nóng, phụt ra. Động cơ phản lực dùng không khí hay được dùng cho máy bay như ramjet (động cơ phản lực luồng tĩnh), scramjet (động cơ phản lực luồng tĩnh siêu âm), turbojet (động cơ phản lực một luồng tuốc-bin), turbofan (động cơ phản lực phân luồng tuốc-bin)... hút không khí vào làm chất oxy hóa và tạo lượng thông qua. Chúng không phải động cơ tên lửa. Đôi khi chúng được gọi là động cơ phản lực máy bay, động cơ luồng, máy đẩy luồng, jet engine. Các máy bay sử dụng chúng là các máy bay luồng (jet aircraft, jet plane). Tuy vậy, tiếng Việt thường dùng máy bay phản lực, có nhiều tình huống đúng hơn và không đúng bằng tiếng Anh.

Như vậy, động cơ tên lửa có thể hoạt động trong các môi trường chân không như vũ trụ chẳng hạn, vì không cần hút gì vào.

Các thiết bị được đẩy bằng động cơ tên lửa được gọi là tên lửa, hỏa tiễn, rốc két (tiếng Anh là rocket). Từ tiếng Anh xuất phát từ rocchetta trong tiếng Ý, có nghĩa là "pháo hoa". Rất nhiều người lẫn lộn từ này vì không phân biệt được khái niệm này. Cũng nhiều khi người ta bỏ khái niệm tên lửa của thiết bị đi như "xe mang động cơ tên lửa", "máy bay mang động cơ tên lửa". Tuy nhiên, đó là các trường hợp riêng.

Tuy là động cơ phản lực nhiệt (lửa), nhưng nhiều động cơ phản lực nguội như chai khí của học sinh cũng được gọi là rocket engine, đây chỉ là cách gọi trong học tập, vì những thử nghiệm với lửa nguy hiểm cho trẻ em.

Đạn và tên lửa
Bản thân khái niệm "đạn" dịch tiếng Anh đã thường xuyên sai. Tiếp theo, đến khái niệm "tên lửa" thì sự sai càng phổ biến.

Đạn trong tiếng Anh có các từ khác nhau và hay được dịch ra tiếng Việt là "đạn" tuốt tuột:
Bullet, đúng ra là đầu đạn nhưng chỉ dùng cho đạn nhỏ.
Cartridge, đúng ra là viên đạn, bao gồm đầu đạn, vỏ đạn, liều, hạt nổ.
Projectile, đúng ra... cũng là đầu đạn.

Projectile là phần đi đến mục tiêu. Ví như APDS-FS có guốc (sabot) bỏ lại không thuộc về projectile. Phần bay đi, projectile, của APFS-DS bao gồm thanh xuyên kinetic, cánh đuôi, liều dẫn đường.

Một viên đạn được đẩy bằng động cơ tên lửa cũng phức tạp như vậy, ví như B41, BM-13. Cái cartridge của BM-13 là tên lửa nhưng cái cartridge của B41 lại không là tên lửa, mà ở B41, cái projectile mới là tên lửa. Sự việc trở lên phức tạp hơn khi người ta nói cái projectile của phần projectile là liều lõm. Cũng như vậy, một tàu vũ trụ khi thì được nói bao gồm cả động cơ, khi thì chỉ có phần đầu-không tính động cơ-vốn là tên lửa.

Phần lớn các đạn tự hành là tên lửa, vậy nên rất nhiều người đánh đồng hai khái niệm này. Điều này gây sai lớn khi gặp những đạn không là tên lửa như Tomahawk. Người Nga hay ký hiệu R chỉ động cơ phản lực (Реактивный двигатель, giống như reaction engine), ví như động cơ máy bay MiG-21 là R-13-300, nên nhiều người nhầm R đó là rocket và dịch nhiều loại đạn tự hành thành tên lửa.

Có rất nhiều loại đạn giống nhau nhưng chỉ khác nhau tên lửa. Ví dụ đạn KS-1 (Raduga KS-1 Komet) và P-15 (P-15 Termit). Cả hai đều là đạn tự hành chống hạm cùng cỡ. Cùng là đạn tự hành, nhưng P-15 là tên lửa còn KS-1 là máy bay, có thể có phiên bản KS-1 có động cơ khởi tốc là động cơ tên lửa, nhưng phần lớn KS-1, phiên bản phóng từ máy bay, không dính dáng gì đến tên lửa.

Nguyên tắc phản lực

Động cơ tên lửa hoạt động nhờ nguyên tắc phản lực: khi nhiên liệu cháy trong buồng đốt, nó tạo ra áp suất lên thành buồng đốt cân bằng về mọi hướng. Ở vị trí ống phụt, áp suất bị sụt giảm, vì thế, áp suất (mất cân bằng) ở phía đối diện sẽ đẩy tên lửa tiến về phía trước.

Vì vậy, tên lửa có thể hoạt động trong môi trường không có không khí. Nhiều loại ngư lôi hiện đại vận hành theo nguyên tắc phản lực khi di chuyển trong nước.

Lực đẩy của động cơ được tính theo công thức F=mv. Trong đó m là khối lượng thông qua tuye/giây và v là vận tốc. (Công thức F=ma biểu diến liên hệ giữa lực đẩy, khối lượng vật bị đẩy và gia tốc - đơn vị m/s^2 - trong vật lý cơ. Như vậy cần xem lại về thứ nguyên công thức F=mv trong phần này?)

Lịch sử động cơ tên lửa
Động cơ tên lửa xuất hiện từ rất lâu- từ những năm trước Công nguyên- mà tổ tiên của chúng vẫn còn tồn tại cho đến ngày hôm nay đó là những quả pháo thăng thiên được sử dụng ở các vùng khu vực châu Á.

Tên lửa đầu tiên được sử dụng ở châu Âu vào khoảng năm 1421 và đó là các tên lửa cháy. Cũng trong thời gian này ở Nga thuốc phóng đã được chế tạo với khối lượng lớn và chất lượng tốt. Cho đến năm 1680 ở Nga xuất hiện Trung tâm nghiên cứu tên lửa và đến năm 1717 tên lửa chiếu sáng được chế tạo.

Ngày nay ĐCTL được sử dụng rộng rãi trong kỹ thuật vũ trụ, trong quân sự và cả trong dân dụng. ĐCTL được dùng như là động cơ chính và động cơ phụ của các vệ tinh nhân tạo, của các loại tên lửa. Trong dân dụng chúng được dùng làm thiết bị tạo lực đẩy đưa các loại máy móc, thiết bị lên các tầng cao của khí quyển và ngoài khí quyển nhằm mục đích nghiên cứu khí tượng, địa lý, thông tin... Chúng ngày càng được sử dụng rộng rãi trong ngành hàng không là động cơ tăng tốc (tăng tốc độ bay, tăng độ cao bay...), đồng thời chúng còn được dùng trong pháo binh làm động cơ phụ làm tăng tốc độ chuyển động của đầu đạn nhằm mục đích nâng cao khả năng chiến đấu của pháo binh.

Phân loại động cơ tên lửa
Căn cứ vào nguồn năng lượng được sử dụng trong động cơ, ĐCTL được chia ra thành các loại cơ bản như sau:

Động cơ tên lửa nhiên liệu hóa học
Đây là các loại ĐCTL được sử dụng đầu tiên và phổ biến nhất hiện nay. Căn cứ vào trạng thái vật lý của nhiên liệu hóa học, loại động cơ này còn được chia ra:
Động cơ tên lửa nhiên liệu rắn (ĐTR)
Động cơ tên lửa nhiên liệu lỏng (ĐTL)
Động cơ tên lửa hỗn hợp (ĐTH)

Động cơ tên lửa phi hóa học
Các loại động cơ này vẫn còn trong giai đoạn nghiên cứu và phát triển. Cũng căn cứ vào nhiên liệu sử dụng chúng được chia ra thành:
ĐCTL hạt nhân
ĐCTL điện
ĐCTL ánh sáng

Xem thêm
Định luật 3 Newton

Tham khảo

Liên kết ngoài
Video ví dụ về thử nghiệm ĐCPL

Kỹ thuật hàng không vũ trụ
Bộ phận tàu không gian


title: Kortenberg

text:
Kortenberg là một đô thị ở tỉnh Vlaams-Brabant. Đô thị này bao gồm các thị xã Erps-Kwerps, Everberg, Kortenberg và Meerbeek. Tại thời điểm ngày 1 tháng 1 năm 2006,  Kortenberg có tổng dân số 18.299 người. Tổng diện tích là 34,52 km² với mật độ dân số là 530 người trên mỗi km².

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang mạng chính thức  - Chỉ bằng tiếng Hà Lan
 Website with some more pictures and history  - Chỉ bằng tiếng Hà Lan
 Gazetteer Entry

Đô thị của Vlaams-Brabant


title: Trentepohlia hexaphalerata

text:
Trentepohlia hexaphalerata là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Trentepohlia
Limoniidae ở vùng Afrotropic


title: Rhipidia proliferata

text:
Rhipidia proliferata là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Rhipidia
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Styringomyia obscura

text:
Styringomyia obscura là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

<references>

Liên kết ngoài

Styringomyia
Limoniidae ở vùng Indomalaya


title: Yahoo! Music

text:
Yahoo! Music, sở hữu bởi Yahoo!, là nơi cung cấp nhiều dịch vụ âm nhạc, trong đó có Internet radio, video âm nhạc, tin tức và thông tin nghệ sĩ. Người dùng có tài khoản Yahoo! có thể truy cập đến hàng trăm nghìn bài hát trong thư viện của website này, được xếp theo nghệ sĩ, album, bài hát và thể loại nhạc.

Lịch sử
Yahoo! Music bắt đầu từ "LAUNCH", một website và tạp chí được sản xuất bởi LAUNCH Media mà Yahoo! đã mua với giá 12 triệu USD năm 2001. LAUNCH sau đó được đổi tên thành "Yahoo! Music", sau đó đơn giản hơn là "Y! Music" từ tháng 2 năm 2005. Chương trình LAUNCHcast Internet radio và các dịch vụ video âm nhạc của LAUNCH đã được tích hợp vào trong các trang của Yahoo! cùng với hồ sơ các nghệ sĩ chứa một bộ sưu tập các bài hát cùng thông tin tiểu sử.

Yahoo! Music từng là trang âm nhạc trực tuyến đứng đầu về lượng truy cập và lượng thời gian người dùng truy cập vào tháng 3 năm 2007.

Từ tháng 6 năm 2008, website cũ của Yahoo! Music không hoạt động và được chuyển hướng đến website mới ở địa chỉ new.music.yahoo.com.

Sản phẩm
Yahoo! Music cung cấp nhiều sản phẩm như:
 Yahoo! Music Radio (trước kia là LAUNCHcast) (Nội dung cung cấp bởi CBS Radio) và LAUNCHcast Plus Internet radio (không còn từ tháng 2 năm 2009)
 Yahoo! Music Jukebox
 Yahoo! Music Unlimited
 Live Sets
 Who's Next - Người nghe bình chọn cho nghệ sĩ mới nổi
 Pepsi Smash on Yahoo! Music - Video phỏng vấn, biểu diễn độc quyền
 Hồ sơ cá nhân nghệ sĩ, video âm nhạc và lời
 Official Grammy Awards coverage

Sự kiện chính
2001: Yahoo! mua LAUNCH Media, công ty tạo ra dịch vụ Internet radio LAUNCHcast.
14 tháng 9 năm 2004, Yahoo! mua Musicmatch, Inc., công ty phát triển nên phần mềm Musicmatch Jukebox. Cho đến phiên bản Musicmatch 10.1, Yahoo! đã đổi tên thương hiệu Musicmatch Jukebox thành Yahoo! Music Musicmatch Jukebox, tích hợp nó với cửa hàng Yahoo! Music.
2005: Yahoo! Music became trở thành dịch vụ âm nhạc chính đầu tiên cung cấp dịch vụ: trả $5 mỗi tháng, không giới hạn dịch vụ download; tương tự như Open Music Model nhưng khác ở quản lý quyền kĩ thuật số. Dịch vụ này có tên là Yahoo! Music Unlimited.
2008: Yahoo! tuyên bố rằng Yahoo! Music Unlimited sẽ được ghép với Rhapsody. Yahoo! Music Unlimited chính thức đóng cửa ngày 20 tháng 9 năm 2008.

Xem thêm
 Yahoo! Music Unlimited
 Yahoo! Music Radio
 Live365
 Mercora
 Last.fm

Chú thích

Liên kết ngoài
 Yahoo! Music

Yahoo!
Website âm nhạc


title: Pollica

text:
Pollica là một đô thị (comune) thuộc tỉnh Salerno trong vùng Campania của Ý. Pollica có diện tích km2, dân số là người (thời điểm ngày).

Tham khảo

Đô thị tỉnh Salerno
Thành phố và thị trấn ở Campania


title: Prey, Vosges

text:
Prey là một xã, nằm ở tỉnh Vosges trong vùng Grand Est của Pháp. Xã này có diện tích 2,13 kilômét vuông, dân số năm 1999 là 89 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 470 m trên mực nước biển.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Prey trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia

Xã của Vosges


title: 156 (số)

text:
156 (một trăm năm mươi sáu) là một số tự nhiên ngay sau 155 và ngay trước 157.

Tham khảo

Số chẵn