title: Tiếng Java

text:
Tiếng Java (, ; ) (trong cách nói thông tục là , ; ) là ngôn ngữ của người Java tại miền đông và trung đảo Java, Indonesia. Cũng có những nhóm người nói tiếng Java tại tây Java. Đây là tiếng mẹ đẻ của trên 98 triệu người (hơn 42% tổng dân số Indonesia).

Tiếng Java là một ngôn ngữ Nam Đảo, nhưng không có quan hệ đặc biệt gần với những ngôn ngữ Nam Đảo khác. Những ngôn ngữ gần gũi nhất của tiếng Java là tiếng Sunda, tiếng Madura và tiếng Bali. Đa số người Java cũng nói tiếng Indonesia, một dạng tiếng Mã Lai được nói tại Indonesia, vì mục đích thương mại cũng như để giao tiếp với những người Indonesia không nói tiếng Java.

Ngoài ra, còn có người nói tiếng Java tại Malaysia (tập trung tại các bang Selangor và Johor) và Singapore. Tiếng Java cũng được nói trong cộng đồng nhập cư gốc Java ở Suriname (cho đến năm 1975 là Surinam, thuộc địa Hà Lan) và ở New Caledonia.

Phân loại
Tiếng Java là một phần của nhánh Mã Lay-Đa Đảo thuộc ngữ hệ Nam Đảo, mặc dù mối quan hệ chính xác của nó với các ngôn ngữ Mã Lay-Đa Đảo khác rất khó xác định. Sử dụng phương pháp từ thống kê từ vựng, Isidore Dyen đã phân loại tiếng Java là một phần của "Javo-Sumatra Hesion", cũng bao gồm tiếng Sunda và nhóm ngôn ngữ "Mã Lai". Nhóm này cũng được gọi là "Mã Lai-Java" bởi nhà ngôn ngữ học Berndt Nothofer, người đầu tiên cố gắng phục dựng nó chỉ dựa trên bốn ngôn ngữ được ghi nhận tốt nhất vào thời điểm đó (Java, Sunda, Madura và Mã Lai).

Nhóm ngôn ngữ Mã Lai-Java đã bị phê bình và bác bỏ bởi các nhà ngôn ngữ học khác. Alexander Adelaar không đưa tiếng Java vào trong nhóm Mã Lai-Sumbawa (bao gồm các ngôn ngữ Mã Lai, tiếng Sunda và tiếng Madura) đề xuất của ông. Robert Blust cũng không đưa tiếng Java vào trong phân nhóm Đại Bắc Borneo (một đề xuất mà ông đặt ra để thay thế nhóm Mã Lai-Sumbawa). Tuy nhiên, Blust cũng cho rằng có khả năng các ngôn ngữ Đại Bắc Borneo (GNB) có liên quan chặt chẽ với nhiều ngôn ngữ miền Tây khác của Indonesia, bao gồm cả tiếng Java. Gợi ý của Blust đã được Alexander Smith xem xét kỹ lưỡng hơn. Smith đưa tiếng Java vào trong nhóm Tây Indonesia (bao gồm cả GNB và một số nhóm khác), mà ông coi là một trong những nhánh chính của ngữ tộc Mã Lai-Đa Đảo.

Người nói

Ngôn ngữ này được sử dụng ở Yogyakarta, Trung Java và Đông Java, cũng như bờ biển phía bắc Tây Java. Nó cũng là ngôn ngữ của người Java sinh sống tại các tỉnh khác của Indonesia (người Java có mặt khắp Indonesia do chương trình di chuyển dân cư của chính phủ vào cuối thế kỷ 20), bao gồm các tỉnh Lampung, Jambi và Bắc Sumatra. Ở Suriname, tiếng Java creole hoá là ngôn ngữ của một bộ phận người dân là hậu duệ của công nhân đồn điền được người Hà Lan mang đến vào thế kỷ 19. Ở Madura, Bali, Lombok và vùng Sunda của Tây Java, nó cũng được sử dụng như một ngôn ngữ văn học. Nó từng là ngôn ngữ hoàng cung ở Palembang, Nam Sumatra, cho đến khi cung điện bị người Hà Lan cướp phá vào cuối thế kỷ 18.

Tiếng Java được viết bằng chữ Latinh, chữ Java và chữ Ả Rập. Ngày nay, chữ Latinh là hệ chữ chính dùng để viết, mặc dù chữ Java vẫn được dạy như một phần môn tiếng Java, một môn học bắt buộc ở cấp tiểu học cho đến cấp trung học ở Yogyakarta, Trung Java và Đông Java.

Tiếng Java là ngôn ngữ đứng thứ mười về số người bản ngữ và ngôn ngữ không chính thức được sử dụng nhiều nhất. Nó được nói bởi khoảng 100 triệu người. Ít nhất 45% tổng dân số Indonesia là người gốc Java hoặc sống ở khu vực mà tiếng Java là ngôn ngữ chính. Tất cả bảy tổng thống Indonesia kể từ năm 1945 đều là người gốc Java. Do đó, không có gì đáng ngạc nhiên khi người Java có ảnh hưởng sâu sắc đến sự phát triển của tiếng Indonesia, ngôn ngữ quốc gia của Indonesia.

Có ba phương ngữ chính: Trung Java, Đông Java và Tây Java. Ba phương ngữ này tạo thành một cụm phương ngữ từ phía bắc Banten ở cực tây của Java đến Banyuwangi Regency ở góc phía đông của hòn đảo. Tất cả các phương ngữ Java đều ít nhiều thông hiểu lẫn nhau. Sự khác biệt chủ yếu ở cách phát âm, nhưng cũng có sự khác biệt về từ vựng.

Dù dấu vết tiếng Java cổ nhất ta có được là từ "bản khắc Tarumanegara" niên đại năm 450 công nguyên. Ví dụ cổ nhất về một văn bản viết hoàn toàn bằng tiếng Java là "bản khắc Sukabumi", có niên đại năm 804. Bản khắc này, tìm thấy ở phó huyện Pare, huyện Kediri, Đông Java, thực sự là một bản sao của một bản gốc cổ hơn khoảng 120 năm; chỉ bản sao này được bảo tồn. Nội dung của nó là về việc xây dựng một con đập cho một kênh thủy lợi gần sông Śrī Hariñjing (Srinjing ngày nay). Bản khắc này là bản cuối cùng được biết đến được viết bằng chữ Pallava; tất cả văn bản tiếng Java về sau được viết bằng chữ Java.

Tiếng Java ngày nay

Mặc dù tiếng Java không phải là ngôn ngữ quốc gia, nhưng nó đã được công nhận là một ngôn ngữ khu vực ở ba tỉnh của Indonesia có mật độ người Java lớn nhất: Trung Java, Yogyakarta và Đông Java. Tiếng Java được dạy ở trường học và được sử dụng trong một số phương tiện thông tin đại chúng, cả điện tử và in ấn. Tuy nhiên, không còn tờ nhật báo nào viết bằng tiếng Java. Các tạp chí tiếng Java bao gồm Panjebar Semangat, Jaka Lodhang, Jaya Baya, Damar Jati và Mekar Sari.

Từ năm 2003, một đài truyền hình địa phương Đông Java (JTV) đã phát một số chương trình truyền hình bằng phương ngữ Surabaya, bao gồm Pojok kampung (tin tức), Kuis RT / RW và Pojok Perkoro (một chương trình tội phạm). Trong các chương trình phát sóng về sau, các chương trình đều bằng phương ngữ Trung Java (được gọi là basa kulonan, "ngôn ngữ phía Tây") và tiếng Madura.

Năm 2005, một tạp chí tiếng Java mới, Damar Jati, xuất hiện. Nó không được công bố ở vùng trung tâm của người Java mà ở Jakarta.

Chữ viết
Trước đây chữ Java được dùng để viết tiếng Java. Sang thế kỷ 20 việc sử dụng chữ Java đã được thay thế phần lớn bằng chữ Latinh.

Xem thêm
 Danh sách ngôn ngữ
 Danh sách các nước theo ngôn ngữ nói
 Javanese Writing System
 Ethnologue report on Javanese
 Javanese in Suriname strive to preserve origins Jakarta Post article

Ghi chú

Tham khảo

Nguồn

Đọc thêm

Liên kết ngoài

Ngôn ngữ tại Indonesia

Ngôn ngữ chắp dính
Ngôn ngữ tại Malaysia
Ngôn ngữ tại Suriname
Ngôn ngữ chủ-động-tân


title: Alwin Berger

text:
Alwin Berger (1871 – 20 tháng 4 năm 1931) là một nhà thực vật học người Đức, được biết đến nhờ đóng góp cho thuật ngữ của các loài cây mọng nước, đặc biệt là thùa và xương rồng. Sinh ra tại Đức ông làm việc tại vườn thực vật tại Dresden và Frankfurt. Ông cũng là người phụ trách Giardini Botanici Hanbury, là vườn của Sir Thomas Hanbury ở La Mortola, gần Ventimiglia miền tây bắc nước Ý, gần biên giới với Pháp, từ năm 1897 đến 1914. Sau khi làm việc tại Đức trong khoảng thời gian từ năm 1914 đến 1919, ông đi học tại Hoa Kỳ trong ba năm, trước khi dành khoảng thời gian còn lại làm giám đốc phòng thực vật học của bảo tàng lịch sử tự nhiên ở Stuttgart.

Công trình chính của ông, Die Agaven, được xuất bản vào năm 1915, miêu tả về 274 loài thùa, chia làm 3 phân chi, Littaea, Euagave và Manfreda. Ông cũng công nhận một chi xương rồng mới, Roseocactus, vào năm 1925.

Các chi Bergerocactus (họ Cactaceae) và Bergeranthus (họ Mesembryanthemaceae) được đặt theo tên ông để vinh danh những đóng góp của ông.

Tham khảo

Liên kết ngoài
A Study of the Proposed Genus Roseocactus
Bergeranthus
Hanbury Garden  (bằng tiếng Ý)
Die Agaven (1915)

Sinh năm 1871
Mất năm 1931
Nhà thực vật học Đức
Nhà thực vật học với tên viết tắt


title: Lasioglossum perpunctatulum

text:
Lasioglossum perpunctatulum là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Knerer & Atwood mô tả khoa học năm 1966.

Chú thích

Tham khảo

Lasioglossum
Động vật được mô tả năm 1966


title: (15912) 1997 TR26

text:
{{DISPLAYTITLE:(15912) 1997 TR26}}

(15912) 1997 TR26 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện qua chương trình tiểu hành tinh Beijing Schmidt CCD ở trạm Xinglong ở tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc ngày 13 tháng 10 năm 1997.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 15001–16000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1997
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Borest

text:
Borest  là một xã thuộc tỉnh Oise trong vùng Hauts-de-France phía bắc Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 96 mét trên mực nước biển.

Dân số

Tham khảo

 INSEE commune file

Xã của Oise


title: Berrogain-Laruns

text:
Berrogain-Laruns () là một xã thuộc tỉnh Pyrénées-Atlantiques trong vùng Aquitaine ở tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 233 mét trên mực nước biển.

Xã nằm trong tỉnh cũ Soule.

Tham khảo
INSEE

Liên kết ngoài
 BERROGAINE-LAHÜNTZE in the Bernardo Estornés Lasa - Auñamendi Encyclopedia (Euskomedia Fundazioa) (bằng tiếng Tây Ban Nha)

Xã của Pyrénées-Atlantiques


title: The Taylor Swift Holiday Collection

text:
Sounds of the Season: The Taylor Swift Holiday Collection là đĩa mở rộng đầu tiên của ca sĩ nhạc đồng quê người Mỹ Taylor Swift. Đĩa mở rộng được Big Machine Records phát hành lần đầu tiên vào ngày 14 tháng 10 năm 2007.

Danh sách track

Bản chuẩn

Bảng xếp hạng

Chú thích

Album của Taylor Swift
EP năm 2007
Album sản xuất bởi Nathan Chapman
EP đầu tay
Album Giáng Sinh năm 2007


title: Tasmanoplegas spilota

text:
Tasmanoplegas spilota là một loài Trichoptera trong họ Polycentropodidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Tham khảo

Tasmanoplegas


title: Dampierre, Aube

text:
Dampierre là một xã ở tỉnh Aube, thuộc vùng Grand Est ở phía bắc miền trung nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Aube

Tham khảo

Xã của Aube


title: Slayers

text:
Slayers (スレイヤーズ) là một truyện ngắn của Kanzaka Hajime, sau đó được chuyển thành manga, 3 anime, 2 OVA, 5 movies, và 4 games.

Nội dung
Slayers diễn ra trong một thế giới phép thuật. Câu chuyện xoay quanh nhân vật chính là Lina Inverse, một cô phù thủy tóc đỏ 14 tuổi cực kỳ hám tiền và độc ác một cách đáng yêu. Phương châm của Lina là "ở đâu có vàng bạc châu báu ta sẽ biến nó thành của mình". Và kẻ nào ngăn cản cô sẽ bị nướng chín bởi phép "quả cầu lửa" (Fireball). Lina chỉ sợ một người duy nhất là Luna, chị gái của cô. Cùng phiêu lưu với Lina là Gourry, một kiếm sĩ cao lớn đẹp trai, nhưng cực kỳ ngu. Hai người này thường xuyên đánh lẫn nhau để tranh đồ ăn.

Nhân vật

Lina
 Tên: Lina Inverse
 Tuổi: 14
 Seiyuu: Hayashibara Megumi
 Class: Sorceress
 Màu tóc: Đỏ
 Thích: Vàng, châu báu
Dù vô tình hay cố ý, Lina đem lại sự hủy diệt cho bất kỳ nơi nào cô đi qua trong các cuộc phiêu lưu tìm sự giàu có. Vì vậy danh tiếng của Lina Inverse luôn đi trước cô, và người ta biết đến Lina Inverse như là một phù thủy cực mạnh, độc ác, và có ngực lép. Và Lina luôn tặng cho bất kỳ người nào nói đến bộ ngực lép của cô một quả cầu lửa.

Gourry
 Tên: Gourry Gabriev
 Tuổi: 22
 Seiyuu: Matsumoto Yasunori
 Class: Swordman
 Màu tóc: Vàng
 Thích: Ăn
Gourry đã tình cờ giải cứu Lina khỏi bọn cướp trước khi Lina thiêu rụi chúng với quả cầu lửa, và từ đó trở thành vệ sĩ của Lina. Gourry là một kiếm sĩ giỏi, và sở hữu thanh kiếm ánh sáng, nhưng hám ăn và hơi bị đần.

Amelia
 Tên: Amelia Wil Tesla Seyrūn
 Tuổi: 14
 Seiyuu: Suzuki Masami
 Class: Priestess
 Màu tóc: Nâu
 Thích: Tiêu diệt kẻ xấu
Công chúa của Saillune, đang trên hành trình đi tiêu diệt kẻ xấu và thực thi công lý. Tuy nhiên chỉ mỗi tội Amelia ít khi phân biệt được ai là kẻ xấu và ai là người tốt. Amelia muốn đi theo Lina để học được phép "Dragon Slave", phép thuật mà Lina thường dùng đế dí rồng chạy. Tuy nhiên Lina không muốn dạy cho Amelia vì ghét cô này có ngực to hơn mình.

Naga
 Tên: Naga the Serpent
 Tuổi: 18
 Seiyuu: Kawamura Maria
 Class: Sorceress
 Màu tóc: Đen
 Thích: Rượu
Bạn của Lina trong các OVA và Movies, trước khi Lina gặp Gourry. Mặc dù đi chung với nhau, Naga và Lina rất ghét nhau. Lina ghét Naga vì Naga có bộ ngực to kinh khủng và một giọng cười thật kinh khiếp. Còn Naga thích chọc quê bộ ngực của Lina.

Bài hát trong anime
 Phần 1:
 "Get Along" - Masami Okui và Hayashibara Megumi
 "Kujikenai Kara!" - Masami Okui và Hayashibara Megumi

 Phần 2:
 "Give a Reason" - Hayashibara Megumi
 "Jama wa Sasenai" - Okui Masami

 Phần 3:
 "Breeze" - Hayashibara Megumi
 "Don't be Discouraged" - Hayashibara Megumi (tập 1-25)
 "Somewhere" - Kuwashima Houko (tập 26)

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Slayers website của Enoki Films
 Official Slayers Website của Funimation

 Fansite

Shōnen manga
Anime và manga kỳ ảo
Funimation
Hal Film Maker
Light novel
Manga năm 1995
Manga năm 2000
Manga năm 2004
Manga năm 2007
Manga năm 2008
Manga năm 2009
Manga dài tập
Manga năm 2003
Tiểu thuyết năm 1989
Tiểu thuyết năm 1991
Tiểu thuyết năm 1997
Tiểu thuyết năm 2005
Tiểu thuyết năm 2008
Anime và manga hành động
Anime và manga phiêu lưu
Anime và manga hài
Seinen manga
Anime Madman Entertainment


title: Dercetina nigricornis

text:
Dercetina nigricornis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Weise miêu tả khoa học năm 1922.

Chú thích

Tham khảo

Dercetina


title: Setodes jatisampanna

text:
Setodes jatisampanna là một loài Trichoptera trong họ Leptoceridae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Chú thích

Tham khảo

Động vật khu vực sinh thái Indomalaya
Setodes


title: Pyla fusca

text:
Pyla fusca là một loài bướm đêm thuộc họ Pyralidae. Nó được tìm thấy ở châu Âu.

Sải cánh dài 25–28 mm. The moths are on wing từ tháng 6 đến tháng 8 tùy theo địa điểm.

Ấu trùng ăn các loài Erica và Vaccinium.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài
http://www.microlepidoptera.nl/soorten/species.php?speciescode=430290&p=1
 Lepidoptera of Belgium
 UK Moths
 Fauna Europaea

Pyla
Côn trùng châu Âu


title: La Serena

text:
La Serena có thể là:

 La Serena, Chile
 La Serena, Colombia
 La Serena, Tây Ban Nha


title: Geranomyia cubana

text:
Geranomyia cubana là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Geranomyia
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Madukkur

text:
Madukkur là một thị xã panchayat của quận Thanjavur thuộc bang Tamil Nadu, Ấn Độ.

Địa lý
Madukkur có vị trí  Nó có độ cao trung bình là 3 mét (9 feet).

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Madukkur có dân số 15.171 người. Phái nam chiếm 47% tổng số dân và phái nữ chiếm 53%. Madukkur có tỷ lệ 72% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 78%, và tỷ lệ cho phái nữ là 67%. Tại Madukkur, 12% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Tamil Nadu


title: Aminagar Urf Bhurbaral

text:
Aminagar Urf Bhurbaral là một thị trấn thống kê (census town) của quận Meerut thuộc bang Uttar Pradesh, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Aminagar Urf Bhurbaral có dân số 5495 người. Phái nam chiếm 52% tổng số dân và phái nữ chiếm 48%. Aminagar Urf Bhurbaral có tỷ lệ 60% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 69%, và tỷ lệ cho phái nữ là 49%. Tại Aminagar Urf Bhurbaral, 18% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Uttar Pradesh


title: Eugenia johorensis

text:
Eugenia johorensis là một loài thực vật thuộc họ Myrtaceae. Đây là loài đặc hữu của Malaysia. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 Kochummen, K.M. 1998. Eugenia johorensis. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Downloaded 21 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Malaysia
J


title: Lalleyriat

text:
Lalleyriat là một xã ở tỉnh Ain, vùng Auvergne-Rhône-Alpes thuộc miền đông nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Ain

Tham khảo

Xã của Ain


title: Vận tốc pha

text:
Vận tốc pha là vận tốc dịch chuyển của điểm có pha dao động không đổi trong không gian theo hướng cho trước, thường xem xét hướng trùng với hướng của véctơ sóng.

Khái niệm pha chỉ được sử dụng khi mô tả sóng điều hòa hay còn gọi là sóng đơn sắc (sóng có một tần số duy nhất, nói cách khác là những sóng có dạng hình sin  hoặc sóng có thành phần ảo ), và những sóng có hình dạng tương tự (ví dụ, chùm sóng gần điều hòa) hay những sóng có thể dễ dàng biến đổi về dạng sin (ví dụ, sóng hình cầu dạng ). Tất cả sóng với hình dạng bất kỳ bằng phương pháp biến đổi Fourier có thể đưa về dạng tổng các sóng điều hòa; khi đó khái niệm pha và vận tốc pha được xét riêng cho từng sóng.

Để mô tả sóng không điều hòa, đặc biệt là để mô tả các chùm sóng, ngoài khái niệm vận tốc pha người ta còn sử dụng khái niệm vận tốc nhóm để mô tả chuyển động không phải của những ngọn sóng riêng biệt mà là của các đường bao ví dụ như đường bao các giá trị lớn nhất.

Công thức
Công thức cơ bản xác định vận tốc pha của sóng điều hòa trong không gian một chiều hay vận tốc pha dọc theo véctơ sóng trong không gian nhiều chiều:

được suy ra trực tiếp từ công thức pha của sóng phẳng trong không gian một chiều

Hoặc  trong không gian lớn hơn một chiều.

Tỷ số giữa ω и k — hay còn gọi là hệ số tán sắc đối với các dạng sóng cụ thể được suy ra từ phương trình vi phân của sóng đó bằng cách thay thế vào phương trình các sóng đơn sắc  hoặc  hoặc các trường hợp nhiều chiều tương tự.

Trong trường hợp vận tốc pha của sóng không phụ thuộc vào tần số hay số sóng (và hướng của véctơ sóng) thì vận tốc nhóm sẽ trùng với vận tốc pha.

Vận tốc pha của sóng điện từ

Đối với sóng điện từ ở mọi tần số, vận tốc góc theo hướng véctơ sóng luôn luôn là một hằng số - vận tốc ánh sáng trong chân không.

Trong môi trường hệ số tán sắc của sóng điện từ khá phức tạp và vận tốc pha thay đổi rõ rệt.

Vận tốc pha của sóng De Broglie

Đối với sóng De Broglie (liên hệ với hạt) vận tốc pha được tính theo công thức

Trong đó  tọa độ,  thời gian,  năng lượng,  xung lượng,  vận tốc hạt,  vận tốc ánh sáng trong chân không.

Vận tốc pha dạng véctơ

Trong một vài trường hợp vận tốc pha không phải là một véctơ. Điều đó có nghĩa là các vận tốc pha theo các hướng khác nhau không phải là các tọa độ hay hình chiếu của một véctơ nào đó.

Nhưng điều này không cản trở mong muốn định nghĩa một véctơ vận tốc pha có hướng trùng với hướng của véctơ sóng và có giá trị tuyệt đối bằng vận tốc pha theo hướng này.
Cụ thể đối với trường hợp sóng phẳng điều hòa vận tốc pha theo hướng véctơ sóng có thể được biểu diễn dưới dạng:
 , trong đó k — số sóng, ω — tần số góc.
Theo đó vận tốc pha theo hướng tạo với véctơ sóng một góc , sẽ là:

Dễ thấy rằng vận tốc pha có thể lớn hơn vận tốc ánh sáng, thậm chí có thể nhận giá trị lớn vô cùng khi hướng của vận tốc pha tạo với véctơ sóng một góc vuông.

Vận tốc pha có thể vượt quá vận tốc ánh sáng trong chân không

Vận tốc pha trong nhiều trường hợp có thể vượt quá vận tốc ánh sáng trong chân không. Điều này không hề trái với định luật về sự giới hạn của vận tốc ánh sáng.
Bản chất vấn đề ở chỗ định luật tương đối chỉ ra giới hạn vận tốc lan truyền của các vật có khả năng truyền đi thông tin. Vận tốc pha không phải là vận tốc của các vật có khả năng truyền thông tin như vậy. Sóng đơn sắc tuyệt đối truyền đi với tốc độ vô hạn theo không gian và thời gian và không thể truyền thông tin(nếu chúng ta điều biến sóng thì sóng sẽ không còn là đơn sắc nữa và vận tốc lan truyền sự điều biến sẽ không trùng với vận tốc pha mà trùng với vận tốc nhóm hay vận tốc sóng gần đơn sắc).

Dễ dàng thấy rằng vận tốc sóng De Broglie luôn luôn lớn hơn vận tốc ánh sáng (ngay cả theo hướng véctơ sóng). Nhưng điều này không cản trở việc các gói sóng De Broglie có vận tốc lan truyền nhỏ hơn vận tốc ánh sáng, còn trong các giới hạn truyền thống thì các hạt luôn luôn chuyển động với vận tốc nhỏ hơn vận tốc ánh sáng(các hạt không có khối lượng, ví dụ photon, chuyển động với vận tốc ánh sáng và không vượt quá).
Ngoài ra bởi vì vận tốc pha (theo phương bất kỳ không trùng với véctơ sóng và phương lan truyền sóng) không là vận tốc chuyển động của các đối tượng vật lý, tức là các đối tượng mà trạng thái trong các khoảnh khắc thời gian tiếp theo được quy định bởi trạng thái ở thời điểm trước đó, mà theo bản chất vận tốc pha chỉ đặc trưng cho một trạng thái của trường dao động trong những điểm được lựa chọn, cho nên vận tốc pha của sóng bất kỳ có thể vượt quá vận tốc ánh sáng, thậm chí đạt vô cùng khi góc hợp bởi phương vận tốc pha và phương véctơ sóng tiến dần tới vuông.

Lưu ý
Lưu ý rằng vận tốc pha không nhất thiết trùng với vận tốc nhóm của sóng, là vận tốc mà sự thay đổi biên độ của sóng di chuyển hay vận tốc truyền đi của năng lượng sóng.

Đường dẫn

Xem thêm
 Vận tốc nhóm
 Sự tán sắc
 Pha sóng
 Phương trình truyền sóng

Tham khảo

Vật lý sóng
Vận tốc
Chuyển động sóng

fr:Vitesse d'une onde#Vitesse de phase
nl:Voortplantingssnelheid#Fase- en groepssnelheid


title: Tipula vitalisi

text:
Tipula vitalisi là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng Indomalaya.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ruồi hạc


title: Hapcheon

text:
Hapcheon (Hapcheon-gun, âm Hán Việt: Hợp Xuyên quận) là một huyện ở tỉnh Gyeongsang Nam, Hàn Quốc. Huyện này có diện tích 983,42 km², dân số năm 2001 là 60160 người. Đây là quê hương của Chun Doo-hwan.

Huyện này nằm ở phía tây bắc Gyeongsangnam-do, huyện bị bao bọc bởi Changnyeong cũng như Uiryeong về phía đông nam, Geochang và Sancheong về phía tây. Đây là một huyện không giáp biển. Ngôi chùa Haeinsa nằm ở huyện này.

Khí hậu

Đơn vị kết nghĩa
Quận Bergen, New Jersey, Hoa Kỳ
 Mitoyo, Kagawa, Nhật Bản
 Jangsu, Bắc Jeolla, Hàn Quốc
 Tân Xương, Trung Quốc

Tham khảo

Liên kết ngoài

Trang mạng chính quyền huyện

Gyeongsang Nam
Huyện Hàn Quốc


title: Các thuật ngữ về võ thuật trong Shijō Saikyō no Deshi Ken'ichi

text:
Loạt truyện manga và phim anime Shijō Saikyō no Deshi Ken'ichi của Matsuena Syun có chủ đề về võ thuật, nên không ngạc nhiên khi trong tác phẩm xuất hiện rất nhiều thuật ngữ về võ thuật. Dưới đây là danh sách các thuật ngữ ấy.

Các thuật ngữ cơ bản
: Xuất hiện lần đầu trong chương 120. Thuật ngữ này ám chỉ những người luyện võ dựa vào sự bủng nổ cảm xúc và sự giận dữ để phát huy sức mạnh của mình trong khi chiến đấu, và họ ít khi kiềm chế bản thân khi thi đấu. Vì vậy những người luyện võ dạng "động" sẽ có nhiều nguy cơ sa vào con đường A-tu-la tà đạo. Tất nhiên vẫn có những người do tâm tính sẵn đã lương thiện nên không sa vào con đường này, ví dụ Sakaki Shio, Apachai Hopachai và James Shiba (mặc dù họ là những cao thủ võ lâm nóng tính trong trận đấu).
: Xuất hiện lần đầu trong chương 120. Trái ngược với Động, những võ nhân theo Tinh ẩn giấu sức mạnh trong cơ thể và chỉ bung ra vào những lúc thích hợp, có thể hiểu đơn giản là họ chiến đấu và phát huy sức mạnh dựa vào kỹ năng, kỹ thuật và mưu trí hơn là nhờ vào sự bùng nổ cảm xúc. Một số ví dụ là Kōetsuji Akisame, Kōsaka Shigure và Mã Kiếm Tinh. Tất nhiên cũng có những người "tinh" đi theo con đường của A-tu-la, ví dụ các võ nhân "tinh" trong Yami và Yomi.
Chú ý là người luyện võ chỉ có thể luyện một trong hai dạng trên và trong chiến đấu chỉ có thể dùng một trong hai dạng. Tuy nhiên có một số người luyện cả hai dạng (ví dụ chưởng môn Fūrinji Hayato) hoặc có thể dùng cả hai dạng cùng một lúc khi chiến đấu, cụ thể là dùng tinh để triệu tập khí trong cơ thể và dùng động để thi triển các đòn thế. Những nhân vật dùng cách này là Asamiya Ryūto và Kano Shō. Lúc đó, sức mạnh của người sử dụng nó sẽ tăng một cách khủng khiếp, nhưng đây là con dao hai lưỡi: sử dụng cả hai dạng cùng một lúc sẽ khiến cơ thể, thậm chí tâm trí nhanh chóng bị hao mòn và huỷ hoại, vì vậy người luyện võ không được dùng nó trong một thời gian quá lâu. Asamiya Ryūto đã bị tàn phế hai chân do sử dụng Sei và Dō cùng lúc như vậy. Akisame nhận xét rằng Ogata Isshinsai chỉ xem Ryūto như con chuột lang thí nghiệm khi dạy cho anh cách dùng Sei và Dō cùng lúc, vì vậy hành động này "không tha thứ được" (chương 141).
Cũng có một điểm đáng chú ý là những sư phụ theo đường lối động có thể đào tạo ra những đệ tử theo đường lối tinh và ngược lại những sư phụ tinh có thể đào tạo ra những đệ tử động (chương 321, trang 2). Ví dụ Takeda Ikki là tinh còn thầy James Shiba là động. Sakaki Shio là động nhưng sư phụ của ông là tinh. Và nhân vật nam chính Shirahama Kenichi là tinh nhưng 2 trong số 6 sư phụ ở võ đường Lương Sơn Bạc là động.
Con đường của A-tu-la (Asura): thuật ngữ này ám chỉ quan niệm luyện võ cốt chỉ để có được sức mạnh tuyệt đối, từ đó có thể tiêu diệt những người chống đối và bắt kẻ khác phục tùng mình. Ogata Isshinsai cùng các thành viên của Yami là một ví dụ có người đi theo "con đường" này. Mã Thương Nguyệt và Tanimoto Natsu cũng luyện võ để có được sức mạnh, nhưng điều này không có nghĩa là họ cũng đi theo con đường của A-tu-la.
: Xuất hiện lần đầu trong chương 266. Tên trong bản tiếng Anh là Fist of Life. Những người theo Thắng nhân quyền tinh rằng mục đích của việc học võ là để tự vệ và cứu người, còn việc học võ chỉ để có sức mạnh và bất chấp việc giết người là sai trái và sẽ dẫn đến việc đi theo "Con đường A-tu-la" tà đạo. Đại diện cho Thắng nhân quyền là Võ đường Lương Sơn Bạc và Liên minh Shinpaku.
: Xuất hiện lần đầu trong chương 266. Tên trong bản tiếng Anh là Fist of Killing. Ngược lại với Thắng nhân quyền, những người theo Sát nhân quyền học võ chỉ để có sức mạnh tối thượng và họ không ngần ngại giết người để đạt được mục đích này. Đại diện là tổ chức Ám (闇, Yami) và Yomi.

Các chiêu thức võ công

Karate
 : chiêu thức Karate do Sakaki Shio dạy cho Kenichi trong chương 12 khi Kenichi chuẩn bị đấu với người đứng đầu câu lạc bộ karate ở trường, Tsukuba. Đòn tấn công này dựa trên một thực tế rằng con người thường sợ nhất các đòn tấn công vào mặt và đầu, và khi họ lo tập trung đỡ các đòn ấy thì có thể để hở các vị trí khác. Cụ thể là, đầu tiên võ sinh dùng tay phải tung đòn tấn công vào mặt đối thủ, khi đối thủ đưa hai tay lên đỡ thì rút tay phải về, và dùng dòng cử động của cơ thể để tung đòn đấm bằng tay trái vào bụng đối thủ. Chiêu thức này bị cấm trong thi đấu Karate, điều này càng làm cho Tsukuba thêm bất ngờ vì anh ta chỉ học những chiêu thức Karate dùng cho thi đấu thể thao.
 : chiêu thức Karate do Sakaki Shio truyền dạy cho Kenichi và được dùng lần đầu tiên ở trận đấu với Radin Tidat Jihan trong chương 186. Cụ thể là, theo lời của Shio, trong khi thi đấu Karate người ta thường chỉ dùng một tay khi ra đòn tấn công, tay còn lại, gọi là "tay chết" chỉ dùng để thủ. Còn trong chiêu thức "phu phụ thủ", võ sinh sẽ sử dụng cả hai tay cùng một lúc để tấn công lẫn phòng thủ, vì vậy đòn đánh bất thình lình của "tay chết" sẽ khiến đối thủ bất ngờ vì y đang mải lo đỡ đòn của tay còn lại. Sakaki Shio nói rằng, Phu phụ thủ là một chiêu thức cổ truyền "rất thực dụng" nhưng do việc Karate ngày càng trở thành một môn thể thao phổ biến, những chiêu thức nguy hiểm như vậy dần dần ít người biết.

Võ thuật Trung Hoa
  và : Đây là một đòn thế trong Bát quái chưởng (Hakkeshou) do Fūrinji Miu chỉ dẫn cho Kenichi. Đó cũng là hai chiêu thức đầu tiên mà Kenichi học được khi anh đang chuẩn bị đấu với Daimonji (chương 3). Chiêu thức này giúp Kenichi né được đòn đấm của Daimonji và đồng thời, xuất hiện bất thình lình sau lưng anh ta. Cụ thể là khi Daimonji đấm Kenichi bằng tay phải, Kenichi đưa chân phải về phía sau chân trái của Daimonji sao cho mũi chân trái của Kenichi hướng về mũi chân phải của anh. Lúc này, chân trái sẽ là bản lề để Kenichi xoay người và sau động tác xoay, Kenichi đã hoàn toàn ở phía sau lưng Daimonji. Ban đầu, Kenichi chỉ có thể dùng nó để né đòn của Daimonji, nhưng về cuối trận đánh anh nhanh chóng nhận ra rằng, ngay sau khí né đòn, anh có thể quật ngã Daimonji từ phía sau, cụ thể là dùng tay phải đánh vào cổ và dùng chân phải ngáng phía sau chân Daimonji. Ở đây cần chú ý là đòn đánh và ngáng chân không cần phải làm quá mạnh, vì đối thủ ngã là do mất cân bằng, điều này phụ thuộc vào tốc độ đòn tấn công của Daimonji chứ không phụ thuộc nhiều vào lực đánh của Kenichi.
 : một trong những chiêu thức của Bát cực quyền (Hakkyōken) Trung Quốc, do Mã Kiếm Tinh dạy cho Kenichi. Kenichi dùng nó lần đầu trong trận tái đấu với Tanimoto Natsu ở chương 85 manga, ứng với tập 32 anime. Chiêu thức này giúp Kenichi đẩy được đòn tấn công của đối thủ, tiếp đó, khi hai người đang ở rất gần nhau, những động tác còn lại của "Song triền thủ" sẽ giúp Kenichi đẩy bật đối thủ ra xa bằng cả hai tay. Cụ thể là: Đầu tiên, đứng tấn với chân phải trước, trái sau. Tiếp đó dùng hai tay thực hiện một cử động vòng tròn từ sau ra trước, đồng thời bắt đầu bước chân trái lên. Trong khi bước chân trái thì đưa hai tay về phía bên phải, cuối cùng đẩy mạnh hai tay về phía trước đồng thời đạp mạnh chân trái xuống đất (lúc hoàn thành động tác "bước"). Theo lời của Kenichi, anh đã phải luyện chiêu này đến mức "hồn lìa khỏi xác" mới thuần thục được.

Nhu thuật (jujitsu)
 : chiêu thức của nhu thuật do Koetsuji Akisame dạy cho Kenichi và dùng lần đầu tiên trong chương 163 để chống lại các đòn tấn công vào vùng dưới cơ thể của Riraichi Chishoumon. Chiêu thức này là một hệ thống đòn thế có kiểu đứng tấn giống như kiểu quỳ kiết già truyền thống của Nhật, nó có nguồn gốc từ việc người quỳ kiểu kiết già rất dễ bị tổn thương đối phương tập kích, vì vậy người Nhật nghĩ ra "Cư bộ" để đối phó với tình trạng này.
 : chiêu thức do Koetsuji Akisame dạy cho Kenichi, được dùng ngay sau khi Kenichi tung đòn đấm Ugyuhaitou vào bụng đối thủ bằng tay phải. Cụ thể là trong lúc tung đòn đấm, Kenichi dùng tay trái ôm lấy đầu gối đối thủ. Và vừa sau khi đòn đấm kết thúc, Kenichi lại cũng dùng tay phải ôm lấy đầu gối đối thủ, sau đó dùng hai tay nhấc bổng đối thủ lên và vật y ngã xuống đất.

Quyền Thái và Muay Boran
Kao Loy: một chiêu thức của quyền Thái do Apachai Hopachai truyền cho Kenichi. Đầu tiên dùm hai tay túm lấy hai bên đầu hoặc cổ của đối thủ, sau đó nhảy lên đồng thời dùng đầu gối bên phải động vào mặt của đối thủ. Chiêu thức này khá hữu dụng khi đối thủ đang xông thẳng tới mình.
Sawk Klab: chiêu thức quyền Thái đầu tiên mà Kenichi học được của Apachai Hopachai. Cụ thể là, Kenichi làm cho đối thủ ở vị trí sau lưng mình, sau đó bất thình lình quay người lại và đánh cùi chỏ vào cổ đối thủ.
Yan Erawan: có nghĩa là "đẩy voi". Đó là một chiêu thức đánh đầu gối trực tiếp vào tim đối thủ. Đây là một chiêu thức Muay Boran được Tirawit Koukin dùng trong chương 281 và đã suýt nữa lấy mạng Shirahama Kenichi.
Ti Lan: còn được gọi là đá thấp, là một chiêu thức quyền Thái được Hopachai Apachai Dạy cho Kenichi để đánh bại Ikki takeda. Đầu tiên người dùng sẽ thủ thế quyền Thái và dồn lực xuống dưới chân (thường thì là chân phải nhưng đôi khi dù chân trái cũng được) sau đó đốn (đá) gãy giò (chân) của đối thủ.
Tang Guard Muay: còn được gọi là thủ quyền Thái, một chiêu thức quyền Thái cơ bản mà bất cứ ai học quyền Thái đều phải biết trước khi nhập môn. Đầu tiên người dùng sẽ đứng tấn chân trái trước chân phải sau (nhưng đôi khi ngược lại cũng dược) và sau đó sẽ nắm tay lại rồi đưa tay lên ngang má hoặc cầm, sau đó thay vì xoay tay vô giống quyền anh, thì sẽ xoay tay ra.
Chai Kick: là một cú đá mạnh trong quyền Thái đươc Apachai truyền cho Kenichi, và thường thì sẽ là một cú đá vòng mạnh vô hông hoăc thái dương, nhưng đôi khi là một cú đá thẳng vào bụng hay cằm cũng được, và theo lời miêu tả của Apachai một khi đối thủ bị dính đòn rồi thì sẽ bay lên và không tiếp đất nữa (điều đó có thể nghĩa là đối thủ sau khi dính đòn này sẽ bay ra ngoài vũ trụ luôn).
Bolisud Lok Mai: Là một chiêu thức thuộc cả hai thể loại quyền Thái (muay Thai) và quyền Thái cổ điển (Muay Boran), và nó nguy hiểm hơn bất kỳ chiêu thức quyền Thái và quyền Thái cổ điển nào. Người dùng sẽ đứng trong một tư thế cầu nguyện, và sau đó khi cả hai bên đã sẵn sàng thì họ sẽ đồng loạt tấn công lẫn nhau, và phá hủy những thứ ở trong phạm vi chiến đấu của họ, và chiêu thức này chỉ được phép truyền cho bậc thầy mà thôi.

Vũ khí

Khác
 : đây là chiêu thức phòng thủ do sư phụ Fūrinji Hayato truyền dạy cho Kenichi. Người luyện chiêu này sẽ tạo ra một "chế không khuyên", tạm hiểu là một vùng không gian (thường có dạng hình cầu) "an toàn" xung quanh mình, nơi mà bất cứ đòn tấn công nào lọt vào đều bị hoá giải. Người có võ công càng cao thâm thì có "chế không khuyên" càng lớn. Người luyện "chế không khuyên" không chỉ thấy chế không khuyên của chính mình mà còn có thể nhìn thấy chế không khuyên của người khác, và các cao thủ võ lâm như các sư phụ của Kenichi cũng có thể nhìn thấy chế không khuyên của đối thủ. Cốt lõi của "chế không khuyên" là việc dự đoán được các đòn tấn công của đối thủ, từ đó ra tay ngăn chặn trước. Việc này khiến "chế không khuyên" chỉ có thể dùng được khi tâm trí người sử dụng thật là bình tĩnh "như một hòn đá giữa dòng nước". Tuy nhiên, Asamiya Ryūto có thể sử dụng được "chế không khuyên", một chiêu thức phòng thủ để tấn công đối thủ do lúc đó anh vừa dùng Động và Tinh cùng lúc.
Về sau, trong chương 231-234, Kenichi đã học được cấp độ thứ hai của chế không khuyên: , dùng khi đương đầu với những đối thủ có sức mạnh tấn công quá lớn. Lúc đó Kenichi thu hẹp chế không khuyên của mình đến mức nó chỉ còn là một lớp rất mỏng bao quanh cơ thể, sau đó anh cử động nương theo các đòn tấn công của đối thủ, từ đó khiến đối thủ tấn công theo cử động của mình và cuối cùng tung đòn quyết định. Trong chương 261, Kano Shō đối phó lại bằng cách thực hiện những động tác đánh lừa khiến Kenichi đoán sai động tác của anh, nhưng cuối cùng Kenichi cũng tìm được cách đoán được động tác của Shō bằng cách luôn luôn nhìn vào mắt anh ta để dự đoán được động tác cũng như suy nghĩ và tâm tư của Shō. Vì vậy, ta cũng có thể chia Lưu thủy Chế không khuyên làm hai cấp độ: 1) dự đoán được đòn đánh và động tác của đối thủ; 2) thấu hiểu được suy nghĩ và tình cảm của đối thủ.
Trong chương 320, Takeda Ikki cũng đã thi triển một chiêu thức tương tự như Chế không khuyên, tuy nhiên mức độ của nó không cao thâm bằng Chế không khuyên của Kenichi. Việc Kenichi và Takeda cùng dùng Chế không khuyên khiến trận đấu giữa hai người trở thành một trận tỉ thí đúng nghĩa giữa hai võ sĩ Tinh, trong đó hai phe không vội tấn công mà cố gắng đoán các đòn tấn công của đối thủ và tìm cách hóa giải nó.
"Chế không khuyên" cũng là một thuật ngữ thông dụng trong các môn võ Karate và Aikido (xem thêm Maai).
 : chiêu thức do Kenichi tạo ra khi anh kết hợp các yếu tố võ thuật của karate, nhu thuật, quyền Thái và võ thuật Trung Hoa do các sư phụ ở võ đường Lương Sơn Bạc truyền cho anh. Kenichi đứng hơi khom người, một chân phía trước chân kia một ít, hai tay đặt ngang và canh sao cho đầu các ngón tay vừa chạm vùng ngực hay bụng đối thủ, sau đó anh bất thình lình giật ngả người về trước, lùi nhanh tay của phía chân đứng sau đồng thời tung đòn đấm ở tay còn lại về phía đối thủ. Các yêu tố của 4 môn võ thuật nằm ở các phần sau:
Karate: khi một tay đấm thì tay kia phải giật lùi cùng một lúc như thể "hai tay được nối với nhau bằng một sợi dây vắt qua một chiếc ròng rọc" (lời Sakaki Shio, chương 76).
Võ thuật Trung Hoa: khi tung đòn đấm thì chỉ dồn lực vào một hướng duy nhất, tuyệt đối không được để lực phân tán ra các hướng khác (lời Mã Kiếm Tinh, chương 76).
Nhu thuật: cũng giống như việc chém kiếm trong kendo, khi ra đòn lực của tay không đủ để "cắt xuyên qua chiếc kimono", cụ thể là người ra đòn phải "di chuyển trọng tâm của cơ thể" như thể "ném toàn bộ trong lượng cơ thể vào đối thủ" (lời Koetsuji Akisame, chương 76).
Quyền Thái: quyền Thái nguyên thủy không phải là một môn thể thao mà là một kỹ năng chiến đấu trong chiến tranh, vì thế phải "đấm đối thủ thật mạnh như thể đâm xuyên qua cơ thể y" (lời Apachai Hopachai), chương 76).
Vô phách tử được dùng lần đầu tiên trong chương 76 để đối đầu với Siegfried, đây là một đòn đánh mạnh tới mức đã làm Siegfried thổ huyết và kết thúc trận đấu. Và vì "Vô phách tử" không hề có giai điệu, nên Siegfried và Ryūto sau đó cũng không đoán được động tác của Kenichi khi anh dùng chiêu này. Tuy nhiên, Ryūto may mắn hơn là anh đã kịp thời chặn được "Vô phách tử", anh nhận xét rằng chiêu này quá mạnh nên anh phải dùng cả hai tay để chống đỡ. Về sau Kenichi còn mấy lần dùng Vô phách tử và kết quả đều tương tự: đối thủ sau khi bị trúng đòn gần như gượng dậy không nổi và trận đấu nhanh chóng kết thúc. Vô phách tử có hai nhược điểm là: thứ nhất không phải lúc nào Kenichi cũng tìm được thời cơ để thi triển nó, thứ hai là trong khi thi triển "vô phách tử" thì Kenichi đứng ở tư thế rất dễ bị tổn thương bởi các đòn tấn công của đối thủ. Sư phụ Apachai Hopachai đã nhận xét rằng nếu đối thủ đỡ hoặc né được đòn này thì Kenichi sẽ gặp thảm họa (chương 195, trang 2).
Trong chương 319-321, lúc tỉ thí với Kenichi, Takeda Ikki đã dùng một chiêu thức tương tự mang tên "Auto Rhythm", có cùng cách viết bằng kanji giống như Vô phách tử. So với Vô phách tử, Auto Rhythm có tốc độ tấn công nhanh hơn, nhưng sức sát thương kém, bằng chứng là Kenichi vẫn trụ được sau khi bị trúng 3 đòn Auto Rhythm, nhưng Takeda gần như đổ gục sau 1 đòn Vô phách tử.

Tham khảo

Manga

en:List of Kenichi: The Mightiest Disciple terminology


title: Dalopius agnellus

text:
Dalopius agnellus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Brown miêu tả khoa học năm 1934.

Chú thích

Tham khảo

Dalopius


title: Dicladispa vexatrix

text:
Dicladispa vexatrix là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Péringuey miêu tả khoa học năm 1898.

Chú thích

Tham khảo

Dicladispa


title: Dindicodes

text:
Dindicodes là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Các loài
 Dindicodes crocina Butler

Chú thích

Tham khảo

 Dindicodes at funet.fi
 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Pseudoterpnini


title: Agrypnus bakeri

text:
Agrypnus bakeri là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Fleutiaux miêu tả khoa học năm 1916.

Chú thích

Tham khảo

Agrypnus


title: Hystiopsis mansei

text:
Hystiopsis mansei là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Blake miêu tả khoa học năm 1966.

Chú thích

Tham khảo

Hystiopsis


title: Arytera nekorensis

text:
Arytera nekorensis là một loài thực vật thuộc họ Sapindaceae. Đây là loài đặc hữu của New Caledonia.

Chú thích

Tham khảo

 Jaffré, T. et al. 1998. Arytera nekorensis. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 20 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Nouvelle-Calédonie
nekorensis
Thực vật dễ tổn thương


title: Mitra sophiae

text:
Mitra sophiae là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Mitridae, họ ốc méo miệng.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Mitra


title: Sorgeat

text:
Sorgeat  là một xã ở tỉnh Ariège, thuộc vùng Occitanie ở phía tây nam nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Ariège

Tham khảo

Xã của Ariège


title: Pianico

text:
Piario là một đô thị ở tỉnh Bergamo trong vùng Lombardia của nước Ý, có vị trí cách khoảng 80 km về phía đông bắc của Milano và khoảng 30 km về phía đông bắc của Bergamo. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 990 người và diện tích là 1,5 km².

Đô thị Piario có các frazione (đơn vị cấp dưới) Groppino.

Piario giáp các đô thị: Clusone, Parre, Villa d'Ogna.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.comune.piario.bg.it

Thành phố và thị trấn ở Lombardia
Đô thị tỉnh Bergamo


title: Thực vật có mạch

text:
Thực vật có mạch, hay thực vật bậc cao là các nhóm thực vật có các mô hóa gỗ để truyền dẫn nước, khoáng chất và các sản phẩm quang hợp trong cơ thể. Thực vật có mạch bao gồm ngành dương xỉ, thông đất, mộc tặc, thực vật có hoa, thực vật lá kim và các thực vật hạt trần khác. Tên gọi khoa học cho nhóm thực vật này là Tracheophyta và Tracheobionta, nhưng cả hai tên gọi đều không được sử dụng rộng rãi.

Đặc trưng
Thực vật có mạch được phân biệt nhờ hai đặc trưng chính sau:
 Thực vật có mạch có các mô mạch, với chức năng tuần hoàn các tài nguyên trong cây. Đặc trưng này cho phép thực vật có mạch tiến hóa để có kích thước to lớn hơn so với thực vật không mạch, là nhóm thực vật thiếu các mô truyền dẫn chuyên biệt đó và vì thế bị hạn chế ở kích thước tương đối nhỏ.
 Trong thực vật có mạch, pha thế hệ chủ yếu là thể bào tử, thông thường là dạng lưỡng bội với hai bộ nhiễm sắc thể trên mỗi tế bào. Ngược lại, pha thế hệ chủ yếu ở thực vật không mạch lại thông thường là thể giao tử, nghĩa là dạng đơn bội với một bộ nhiễm sắc thể trên mỗi tế bào.

Việc vận chuyển nước diễn ra hoặc là trong mạch gỗ (chất gỗ) hoặc là mạch rây (libe). Mạch gỗ vận chuyển nước và các chất vô cơ hòa tan trong đó từ rễ đi lên các lá, trong khi mạch rây vận chuyển các chất hữu cơ hòa tan đi khắp thân cây.

Phát sinh chủng loài
Cây phát sinh chủng loài được đề xuất cho thực vật có mạch theo Kenrick và Crane là như dưới đây, với sự sửa đổi cho nhóm Pteridophyta lấy theo Smith và ctv.

Phân bố dinh dưỡng

Các chất dinh dưỡng và nước từ đất cùng các chất hữu cơ sinh ra trong lá cây được phân phối vào các khu vực cụ thể trong cây thông qua mạch gỗ và mạch rây. Mạch gỗ đưa nước và các chất dinh dưỡng từ rễ lên các phần phía trên của thân cây, còn mạch rây vận chuyển các chất khác, chẳng hạn glucoza sinh ra từ quá trình quang hợp, là chất hữu cơ tạo ra cho cây nguồn năng lượng để phát triển và kết hạt.

Mạch gỗ bao gồm các quản bào, là các tế bào chết có vách cứng được sắp xếp để tạo ra các ống nhỏ có chức năng vận chuyển nước. Vách quản bào thông thường chứa linhin. Mạch rây lại bao gồm các tế bào sống gọi là các thành viên ống sàng. Giữa các thành viên ống sàng là các tấm sàng, có các lỗ để cho phép các phân tử đi qua. Các thành viên ống sàng thiếu các bộ phận như nhân hay ribosom, nhưng các tế bào cạnh nó (tế bào đồng hành) thì có chức năng duy trì hoạt động của các thành viên ống sàng.

Chuyển động của nước, chất dinh dưỡng, đường và chất thải được thực hiện nhờ sự truyền dẫn, hấp thụ và thoát hơi nước.

Thoát hơi nước
Hợp chất phổ biến nhất trong phần lớn các loài thực vật là nước, đóng vai trò lớn trong nhiều hoạt động mà nó tham gia. Sự thoát hơi nước là quá trình chính mà thực vật có thể dựa vào để di chuyển các hợp chất trong các mô của nó. Các chất dinh dưỡng và các chất khoáng cơ bản cấu thành nên phần còn lại của thực vật thì nói chung vẫn còn lại trong cây. Tuy nhiên, nước lại liên tục thoát từ các quá trình trao đổi chất và quang hợp ra ngoài khí quyển.

Nước thoát ra khỏi các lá cây thông qua các khí khổng, được đưa tới đó nhờ các gân lá và các bó mạch trong lớp phát sinh gỗ. Chuyển động của nước ra khỏi các khí khổng trên lá được tạo ra khi các lá có sức hút thoát hơi nước. Sức hút thoát hơi nước được tạo ra thông qua sức căng bề mặt của nước trong các tế bào của cây. Quá trình đẩy nước lên trên được hỗ trợ bởi chuyển động của nước vào trong rễ thông qua sự thẩm thấu. Quá trình này cũng hỗ trợ thực vật hấp thụ các chất dinh dưỡng từ đất dưới dạng các muối hòa tan trong quá trình gọi là hấp thụ.

Hấp thụ
Các tế bào mạch gỗ di chuyển nước và các chất dinh dưỡng hòa tan trong nước từ rễ và các lông rễ mịn lên phía trên tới các bộ phận khác của cây. Các tế bào rễ còn sống hấp thụ nước chủ động khi thiếu sức hút thoát hơi nước thông qua thẩm thấu tạo ra áp lực rễ. Có những khoảng thời gian khi thực vật không có sức hút thoát hơi nước, thông thường là do thiếu sáng hay do các yếu tố môi trường khác gây ra. Nước trong các mô thực vật có thể di chuyển tới rễ để hỗ trợ khi hấp thụ thụ động.

Truyền dẫn
Các mô mạch gỗ và mạch rây tham gia vào các quá trình truyền dẫn trong thân cây. Chuyển động của thức ăn mà thực vật tổng hợp được trong các bộ phận của nó chủ yếu diễn ra trong mạch rây. Truyền dẫn thực vật (chuyển động của thức ăn) từ nơi có hàm lượng thức ăn cao, như nơi sản xuất (nơi diễn ra quá trình quang hợp) hay nơi lưu trữ, tới các nơi có nhu cầu sử dụng thức ăn, hay từ nơi sản xuất tới các mô lưu trữ. Các muối khoáng được di chuyển trong các mô mạch gỗ.

Xem thêm
Thực vật không mạch

Tham khảo

Liên kết ngoài

Thực vật có mạch


title: Boophis majori

text:
Boophis majori là một loài ếch trong họ Mantellidae. Chúng là loài đặc hữu của Madagascar.
Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng ẩm ướt đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, và sông. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.

Nguồn
 Nussbaum, R., Glaw, F. & Vences, M. 2004. Boophis majori. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 7 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Boophis
Động vật lưỡng cư Madagascar
Động vật đặc hữu Madagascar


title: Muhammad Rafiq Tarar

text:
Muhammad Rafiq Tarar (tiếng Urdu: محمد رفیق تارڑ) (2 tháng 11 năm 1929 - 7 tháng 3 năm 2022) là Tổng thống Pakistan từ ngày 1 tháng 1 năm 1998 đến 20 tháng 6 năm 2001. Khi Pakistan độc lập năm 1947, Rafiq Tarar làm một nhân viên cứu trợ tình nguyện ở các trại do Liên đoàn sinh viên Hồi giáo tạo ra cho người tị nạn di cư từ Ấn Độ đến Pakistan.

Sự nghiệp chính trị
Muhammad Rafiq Tarar tốt nghiệp Cao đẳng Islamia ở Gujranwala vào năm 1949. Năm 1951, Tarar tốt nghiệp luật tại Cao đẳng Luật ở Lahore. Cùng năm, ông được kết nạp làm luật sư. Ông cũng được kết nạp làm luật sư tại Tòa thượng thẩm Lahore trong tháng 10 năm 1955. Sau khi tốt nghiệp, ông hành nghề ở Gujranwala trước khi leo lên đến chức vụ Chủ tọa Tòa lao động Punjab năm 1970. He was appointed as the Chief Justice of Lahore High Court four years later since he started. Earlier, during his days as Judge of the Lahore High Court, he also served as member of the Pakistan Election Commission. Justice Muhammad Rafiq Tarar was elevated as a Judge of the Supreme Court in 1991, from which he retired in tháng 11 năm 1994 on attaining the age of 65 years.

Tổng thống Pakistan
Tháng 3 năm 1997, Tarar chuyển từ nghề luật sang làm chính trị. Ông đã được bầu là thượng nghị sĩ và năm đó ông đã được bầu làm Tổng thống Pakistan ngày 31 tháng 12 năm 1997.

Trong thời kỳ làm tổng thống, Tarar phần lớn chỉ là một vị tổng thống không thực quyền. Quyền lực của chức tổng thống Pakistan giảm dần và đỉnh điểm là Tu chính án 13 của Hiến pháp Pakistan năm 1997 trên thực tế loại bỏ các quyền dự trữ, khiến cho chức vụ này hoàn toàn là biểu tượng như tinh thần xác thực của Hiến pháp Pakistan.

Nghỉ hưu
Tarar không bị phế truất khi Tướng Pervez Musharraf nắm quyền chính phủ Pakistan vào năm 1999. Khi Thủ tướng Nawaz Sharif bị lật đổ, Tarar được phép tại vị cho đến năm 2001, tại thời điểm Musharraf nắm quyền tổng thống trong một nỗ lực giành được tính hợp pháp và tái cấu trúc chính phủ Pakistan theo hướng chế độ tổng thống quản lý nhiều hơn.

Ngày 16 tháng 3 năm 2007, ông đã bị bắt giữ khi ông dẫn đầu một cuộc tuần hành chống Musharraf ở Lahore sau vụ sa thải bất hợp pháp thẩm phán trưởng Iftikhar Muhammad Chaudhry

Qua đời
Ông rút lui khỏi chính trường và định cư ở Lahore, nơi ông qua đời sau một thời gian dài bị bệnh vào ngày 7 tháng 3 năm 2022, hưởng thọ 92 tuổi.

Liên kết ngoài

 Muhammad Rafiq Tarar profile Story of Pakistan
 Concern in Pakistan over Presidential nominee BBC article, December 16, 1997
 Tarar sworn in as Pakistani president BBC article, tháng 1 năm 1998

Sinh năm 1929
Tổng thống Pakistan
Mất năm 2022


title: Dicteniophorus fusiformis

text:
Dicteniophorus fusiformis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1863.

Chú thích

Tham khảo

Dicteniophorus


title: Osmia tergestensis

text:
Osmia tergestensis là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Ducke mô tả khoa học năm 1897.

Chú thích

Tham khảo

Osmia
Động vật được mô tả năm 1897


title: Ceraclea ruthae

text:
Ceraclea ruthae là một loài Trichoptera trong họ Leptoceridae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc.

Tham khảo

Chú thích

Trichoptera miền Tân bắc
Ceraclea


title: Le Hohwald

text:
Le Hohwald là một xã thuộc tỉnh Bas-Rhin trong vùng Grand Est đông bắc Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Bas-Rhin

Tham khảo
 INSEE commune file

Xã của Bas-Rhin


title: Tuyển diễn viên

text:
Tuyển diễn viên là quá trình tìm diễn viên cho một bộ phim nhất định hay tuyển diễn viên cho hãng phim, cho một chương trình quảng cáo, vv.

Những cuộc thi tuyển diễn viên tại các quốc gia

Việt Nam
Trong những năm gần đây, nhiều hãng phim truyện Việt Nam thi nhau tổ chức những đợt tuyển diễn viên nhằm tìm kiếm những gương mặt mới cho ngành điện ảnh Việt Nam. Năm 2004, Việt Phim là hãng phim tư nhân đầu tiên tuyển diễn viên điện ảnh tại Việt Nam, chọn ra 20 ứng viên để đào tạo ngoại ngữ, nghệ thuật giao tiếp và kiến thức điện ảnh cho họ. Còn hãng Vietcast là một công ty tư vấn và tuyển chọn diễn viên. Những yêu cầu cho những ứng cử viên bao gồm: trẻ, đẹp và có khuôn mặt mới, chưa từng đóng phim. Mỗi đạo diễn, hãng phim có tiêu chuẩn riêng của mình khi tuyển diễn viên.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Quy trình tuyển diễn viên - Thủ công và đơn sơ
 Tuyển diễn viên: Rao một đằng, tuyển một nẻo
 "Lò luyện" diễn viên tư nhân đầu tiên ở Việt Nam
 Tìm diễn viên ở đâu?

Diễn viên
Nghệ thuật biểu diễn
Sân khấu
Thuật ngữ truyền hình


title: Kinh tế Iceland

text:
Kinh tế Iceland  là nền kinh tế nhỏ nhưng rất phát triển, với tổng sản phẩm quốc nội ước tính 19.444 tỉ USD đứng thứ 112 trong năm 2016 và GDP bình quân đầu người 50,425 USD là một trong những nước có thu nhập bình quân đâu người cao nhất trên thế giới

Giống như các nước Bắc Âu khác, Iceland  có nền kinh tế hỗn hợp, chủ yếu là các nhà tư bản nhưng hỗ trợ một hệ thống phúc lợi xã hội lớn.  Nền kinh tế phát triển cộng với hệ thống phúc lợi xã hội tốt đã khiến cho chỉ số phát triển con người của Iceland rất cao, xếp thứ nhất thế giới (xem Danh sách quốc gia theo chỉ số phát triển con người). Iceland là nước có điều kiện sống tốt nhất trên thế giới.

Nền kinh tế Iceland phụ thuộc chủ yếu vào ngành công nghiệp đánh cá, ngành này cung cấp tới 70% lượng xuất khẩu và sử dụng 4% lực lượng lao động; do đó kinh tế nước này vẫn nhạy cảm với giá của sản phẩm cá trên thị trường thế giới.

Tham khảo

Kinh tế Iceland
Iceland
Iceland
Hiệp hội Mậu dịch tự do châu Âu


title: Penna San Giovanni

text:
Penna San Giovanni là một đô thị ở tỉnh Macerata ở vùng Marche, có vị trí cách khoảng 60 km về phía nam của Ancona và khoảng 30 km về phía nam của Macerata.

Penna San Giovanni giáp các đô thị: Amandola, Falerone, Gualdo, Monte San Martino, Sant'Angelo in Pontano, Servigliano.

Penna nằm trên đỉnh một ngọn đồi. Đây là một phố cổ có nhiều nhà thờ.

Biến động dân số qua các năm

Tham khảo

Đô thị tỉnh Macerata


title: Kha Thành

text:
Kha Thành (chữ Hán phồn thể:柯城區, chữ Hán giản thể: 柯城区, âm Hán Việt: Kha Thành khu) là một huyện thuộc địa cấp thị Cù Châu, tỉnh Chiết Giang, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 609 kilômét vuông, dân số 400.000 người. Mã số bưu chính của Kha Thành là 324000. Chính quyền nhân dân quận Kha Thành đóng ở số 24, đường Tây An. Về mặt hành chính, quận Kha Thành được chia thành 5 nhai đạo, 2 trấn, 11 hương. Tổng cộng có 40 khu cư dân, 309 ủy ban thôn.
Nhai đạo biện sự xứ: Thượng Nhai, Hạ Nhai, Hoa Viên, Song Cảng, Hà Hoa, Tân Tân, Tín An.
Trấn: Thạch Lương, Hàng Phu.
Hương: Thất Lý, Cửu Hoa, Vạn Điền, Thạch Thất, Hạ Trương, Phù Thạch, Hoành Gia, Khương Gia Sơn.

Tham khảo

Hồ Châu
Đơn vị cấp huyện Chiết Giang


title: Billio

text:
Billio (Bilioù trong tiếng Bretagne) là một xã ở tỉnh Morbihan trong vùng Bretagne tây bắc Pháp. Xã này có diện tích 12,03kilômét vuông, dân số năm 1999 là 351 người. Khu vực này có độ cao từ 81-167 mét trên mực nước biển.

Cư dân của Billio danh xưng trong tiếng Pháp là Billotins.

Tham khảo

 Các thị trưởng của Hiệp hội Morbihan
 Hồ sơ của thị trấn trên trang mạng INSEE

Liên kết ngoài
Bản đồ của Billio trên Michelin

Xã của Morbihan


title: Dược

text:
Dược, dược học hay ngành dược (tiếng Anh: Pharmacy) là tên gọi chỉ chung về một ngành nghề y tế trong đó chuyên về bào chế, sản xuất các loại thuốc (dược phẩm) cũng như thực hiện việc phân phối thuốc chữa bệnh. Người hành nghề trong ngành dược được gọi là dược sĩ. Ngành dược có liên hệ trực tiếp và mật thiết nhất đối với ngành y (cụm từ Y-dược thường được đi liền với nhau). Ngành dược có liên hệ mật thiết đến ngành hóa học và có trách nhiệm đảm bảo sử dụng an toàn và hiệu quả của các loại thuốc dược phẩm.

Tổng quan
Thuật ngữ dược trong nhiều ngôn ngữ châu Âu xuất phát từ tiếng Hy Lạp: φάρμακον (pharmakon), có nghĩa là "thuốc" hay "y học" (hình thức sớm nhất của từ này là của Hy Lạp Mycenaean pa-ma-ko). Sau đó thuật ngữ được sử dụng từ thế kỷ 17.

Phạm vi hành nghề dược bao gồm vai trò truyền thống như bào chế và phân phát thuốc, và nó cũng bao gồm các dịch vụ hiện đại hơn liên quan đến chăm sóc sức khỏe, bao gồm cả các dịch vụ lâm sàng, xem xét các loại thuốc an toàn và hiệu quả, và cung cấp thông tin thuốc. Dược sĩ là chuyên gia điều trị bằng thuốc và các chuyên gia sức khỏe ban đầu tối ưu hóa thuốc sử dụng để cung cấp cho bệnh nhân với những kết quả tích cực.

Cơ sở dược (theo nghĩa đầu tiên) là thực hành được gọi là một hiệu thuốc hay tiệm thuốc hoặc nhà thuốc hay đơn giản là cửa hàng thuốc. Tại Hoa Kỳ và Canada, các cửa hàng thuốc thường được bán không chỉ thuốc mà còn các thứ tạp phẩm khác như bánh kẹo, mỹ phẩm, và các tạp chí, cũng như đồ giải khát giống như các cửa hàng tạp hóa.

Các lĩnh vực nghiên cứu của ngành dược
Bao gồm các lĩnh vực nghiên cứu tập trung vào cấu trúc, tác động, cách thức phân tán và khả năng hấp thụ của các loại dược phẩm. Các nhà khoa học áp dụng những kiến thức có được từ hóa học (vô cơ, đặc tính vật lý, hóa sinh, phân tích), sinh học (giải phẫu, sinh lý học, sinh hóa, tế bào học, phân tử học), dịch tễ học, số liệu thống kê, đo lường bằng hóa chất, toán học, vật lý và các kỹ thuật hóa học

Các lĩnh vực nghiên cứu của ngành dược còn được phân loại cụ thể thành nhiều lĩnh vực khác nhau và chủ yếu bao gồm 4 nhánh chính:

1.Dược lý học: Là nhánh nghiên cứu về các ảnh hưởng sinh hóa và sinh lý học lên cơ thể người, bao gồm:

- Dược lực học: Nghiên cứu về các sự tương tác giữa tế bào và phân tử có trong thành phần của thuốc tác động lên từng bộ phận trên cơ thể thông qua các thụ quan. Có thể hiểu ngắn gọn là: “Tác động của thuốc đến cơ thể người”

- Dược động học: Nghiên cứu về những yếu tố kiểm soát đến sự tích tụ của thuốc đến từng bộ phận của cơ thể người. Đơn giản là: “Tác động của cơ thể đến thuốc”

- Độc chất học: Nghiên cứu về những nguy hại hay độc tính xuất phát từ dược phẩm

- Dược gen học: Nghiên cứu về những đặc tính di chuyền xuất phát từ sự tương tác giữa dược phẩm và sinh vật

2. Hóa dược: Là một nhánh nghiên cứu về xây dựng cấu trúc thuốc để tối ưu dược động học và dược lực học, bao gồm cả quá trình tổng hợp của các phân tử thuốc mới

3. Bào chế thuốc: Là một nhánh nghiên cứu và xây dựng công thức thuốc để tối đa hóa việc hấp thụ thuốc, đặc tính ổn định, dược động học và khả năng tiếp nhận thuốc của bệnh nhân

4. Dược liệu học: Là nhánh nghiên cứu về dược liệu có nguồn gốc từ tự nhiên

Với việc ngày càng nhiều nghiên cứu được công bố và mở rộng các lĩnh vực nghiên cứu của ngành dược, những phân ngành nhỏ sẽ được tiếp tục bổ sung thêm vào danh sách trên. Quan trọng hơn hết đó là những kiến thức thu được sẽ làm cho ranh giới giữa các chuyên ngành riêng lẻ của dược học đang dần mờ nhạt hơn. Đã có những khái niệm cơ bản được liên kết với nhau đến các lĩnh vực của ngành dược, chúng cũng đã góp phần tạo ra những hiểu biết chung có thể áp dụng được từ tất cả các lĩnh vực có được từ nghiên cứu dược học và liệu pháp sử dụng dược phẩm

Hiện nay, ngành Dược đang dần hình thành và xuất hiện một lĩnh vực mới đó là Dược học số, nó nhằm để miêu tả các hiểu về sử dụng thuốc và dược phẩm thông qua ứng dụng, đánh giá và công nghệ internet, lĩnh vực này sẽ cải thiện hiểu biết việc sử dụng dược phẩm từ người bệnh

Ngành nghề
Theo Liên đoàn Dược quốc tế ước tính có khoảng 5,6 triệu dược sỹ và các nhân sự khác thuộc ngành dược trên thế giới tính đến năm 2017

Dược sỹ
Dược sỹ là những chuyên viên y tế với bằng cấp và được đào tạo chuyên biệt, thực hiện nhiều vai trò khác nhau nhằm mục đích đảm bảo kết quả sức khoẻ tốt nhất cho bệnh nhân thông qua việc sử dụng các loại dược phẩm. Ngoài ra dược sỹ còn có thể mở những hiệu thuốc nhỏ mà họ được cấp phép hoạt động. Cùng với hiểu biết về tác động của từng loại dược phẩm cụ thể, cách thức trao đổi chất, chi tiết ảnh hưởng đến chức năng sinh lý của cơ thể người, dược sỹ là người có vai trò quan trọng trong việc sử dụng thuốc điều trị cho người bệnh

Đơn vị đại diện của dược sỹ đó là Liên đoàn Dược quốc tế (FIP). Ở cấp quốc gia, họ được thay mặt đại diện bởi những hiệp hội chuyên nghiệp chẳng hạn như: Hiệp hôi Dược hoàng gia (Royal Pharmaceutical Society – RPS) tại Anh, Dược khoa hội Australia (Pharmacy Guild of Australia – PSA), Hội liên hiệp dược sỹ Canada (Canadian Pharmacist Association – CPA), Hội liên hiệp dược sỹ Ấn Độ (Indian Pharmacist Association – IPA), Pakistan (Pakistan Pharmacist Association – PPA), Hoa Kỳ (American Pharmacists Association – APA)

Ở một số nơi, những tổ chức đại diện sẽ bao gồm cả chức năng đăng ký nhằm đảm bảo dược sỹ trong ngành tuân thủ các quy tắc và đạo đức nghề nghiệp

Tại Hoa Kỳ, các mục phân loại cụ thể của chuyên ngành dược được thực hiện bởi Hội đồng chuyên ngành Dược bao gồm: tim mạch, các bệnh truyền nhiễm, ung thư, phương pháp sử dụng thuốc, hạt nhân, dinh dưỡng, tâm thần học. Với những dược sỹ công tác trong ngành Dược lão khoa sẽ được cấp giấy hành nghề bởi Hội đồng dược lão khoa, hay như Hội đồng ứng dụng độc chất học sẽ chứng nhận cho dược sỹ hay những nhân viên y tế trong ngành Độc chất học

Kỹ thuật viên dược phẩm
Kỹ thuật viên dược phẩm là những người hỗ trợ công việc cho dược sỹ và các nhân viên y tế với nhiều chức năng, nhiệm vụ khác nhau, bao gồm bào chế và phân phối thuốc kê đơn, các thiết bị y tế đến người bệnh và giải thích chi tiết cách sử dụng. Ngoài ra, họ còn thực hiện các công tác quản lý trong ngành dược như đánh giá những yêu cầu từ trước từ các phòng khám và công ty bảo hiêm để đảm báo tính chính xác việc sử dụng dược phẩm và thanh toán hoá đơn

Ở Anh, Kỹ thuật viên dược phẩm gần đây được đề cập đến như một ngành nghề riêng biệt. Trong điều luật có yêu cầu một số các hoạt động của kỹ thuật viên dược phẩm cần phải đuọc giám sát bởi dược sỹ. Phần lớn kỹ thuật viên dược phẩm sẽ làm việc tại các vùng dân cư. Đối với những bệnh viện thì những kỹ thuật viên này sẽ chịu sự quản lý bởi kỹ thuật viên cấp cao. Ngành nghề này đang dần trở nên phổ biến và chịu trách nhiệm quản lý phòng dược phẩm và các lĩnh vực đặc thù trong thực hành dược, việc này này đã định hình được vai trò của kỹ thuật viên dược phẩm như là tư vấn viên y tế, giao tiếp chủ yếu với người bệnh và trong công tác nghiên cứu.

Ngành nghề này tại Anh sẽ được đăng ký và cấp phép hoạt động bởi Hội đồng Dược Học Trung Ương, đơn vị này sẽ quản lý các dược sỹ, kỹ thuật viên dược phẩm và các tiền đề liên quan đến ngành dược

Còn tại Hoa Kỳ, kỹ thuật viên dược phẩm sẽ chịu sự quản lý từ dược sỹ. Mặc dù họ thực hiện các công việc như bào chế, phân phát, tổng hợp dược phẩm và một số công việc liên quan dưới sự giám sát, nhưng họ không được phép tư vấn cho người bệnh về công dụng của các loại dược phẩm

Tham khảo

Đọc thêm
 Watkins, Elizabeth Siegel, "From History of Pharmacy to Pharmaceutical History," Pharmacy in History, 51 (no. 1, 2009), 3–13.
  Asai,T. (1985). Nyokan Tūkai. Tokyo: Kōdan-Sha.
  Titsingh, Isaac, ed. (1834). [Siyun-sai Rin-siyo/Hayashi Gahō, 1652], Nipon o daï itsi ran; ou, Annales des empereurs du Japon. Paris: Oriental Translation Fund of Great Britain and Ireland.link for digitized, full-text copy of this book (bằng tiếng Pháp)


title: Piubega

text:
Piubega là một đô thị tại tỉnh Mantova trong vùng Lombardia của Italia, có vị trí cách khoảng 110 km về phía đông của Milano và khoảng 20 km về phía tây bắc của Mantova. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 1.722 người và diện tích là 16,4 km².

Piubega giáp các đô thị: Asola, Casaloldo, Ceresara, Gazoldo degli Ippoliti, Mariana Mantovana, Redondesco.

Biến động dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Mantova
Thành phố và thị trấn ở Lombardia


title: Euxoamorpha ceciliae

text:
Euxoamorpha ceciliae là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Loài này có ở vùng Maule của Chile.

Sải cánh dài 33–35 mm. Con trưởng thành bay từ tháng 12 đến tháng 2.

Liên kết ngoài
 Noctuinae of Chile

Chú thích

Euxoamorpha


title: Trung Quốc (định hướng)

text:
Trung Quốc có thể đề cập đến:
Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa
Trung Quốc đại lục
Trung Hoa Dân Quốc (nay là Đài Loan)
Trung Quốc (khu vực)
Dương Trung Quốc, nhà sử học và chính khách người Việt Nam

Xem thêm


title: Cosmopterix magophila

text:
Cosmopterix magophila là một loài bướm đêm thuộc họ Cosmopterigidae. Loài này có ở Hoa Kỳ (North Carolina, Arkansas và Michigan) và Cộng hòa Dominica.

Cá thể trưởng thành được ghi nhận vào tháng 5, tháng 8 và tháng 9.

Tham khảo

Cosmopterix


title: USS Wichita

text:
Hai tàu chiến của Hải quân Hoa Kỳ từng được đặt tên USS Wichita, theo tên thành phố Wichita, Kansas:

 USS Wichita (CA-45) là một tàu tuần dương hạng nặng đưa vào hoạt động năm 1939 và đã phục vụ trong Thế Chiến II
 USS Wichita (AOR-1) là một tàu tiếp dầu phục vụ từ năm 1969 đến năm 1993.

Tên gọi tàu chiến Hải quân Hoa Kỳ


title: Nothoscus

text:
Nothoscus là một chi bọ cánh cứng trong họ
Elateridae.
Chi này được miêu tả khoa học năm 1966 bởi Laurent.

Các loài
Chi này có các loài:
 Nothoscus pusillus Laurent, 1966

Chú thích

Tham khảo

Pleonomini


title: Hải Yên

text:
Hải Yên là phường thuộc thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh, Việt Nam.

Địa giới hành chính
Phuòng Hải Yên nằm ở phía bắc của thành phố Móng Cái.
Phía đông giáp Trung Quốc và phường Ninh Dương
Phía nam giáp các xã Vạn Ninh và Hải Đông
Phía tây giáp xã Hải Đông
Phía bắc giáp xã Bắc Sơn.

Lịch sử hành chính
Năm 1979, xã Đoan Tĩnh thuộc huyện Hải Ninh được đổi tên thành xã Hải Yên.

Năm 1998, phường Hải Yên thuộc thị xã Móng Cái mới thành lập trên cơ sở huyện Hải Ninh.

Chú thích

Xã, phường, thị trấn biên giới Việt Nam - Trung Quốc


title: (85519) 1997 VR8

text:
{{DISPLAYTITLE:(85519) 1997 VR8}}

(85519) 1997 VR8 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện qua chương trình tiểu hành tinh Beijing Schmidt CCD ở trạm Xinglong ở tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc ngày 3 tháng 11 năm 1997.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 85001–86000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1997
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Cóc sừng Miến Điện

text:
Cóc sừng Miến Điện (danh pháp hai phần: Brachytarsophrys carinense, tên tiếng Anh: Burmese Horned Toad), là một loài lưỡng cư thuộc họ Megophryidae.
Nó được tìm thấy ở Myanma và Thái Lan.
Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng ẩm ướt đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, sông, và sông có nước theo mùa. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.

Tham khảo

 van Dijk, P.P. & Ohler, A. 2004. Brachytarsophrys carinensis. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 7 năm 2007.

]]

C
Động vật lưỡng cư Myanmar
Động vật lưỡng cư Trung Quốc
Động vật lưỡng cư Thái Lan
Động vật được mô tả năm 1889


title: Favartia hilli

text:
Favartia hilli là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Muricidae, họ ốc gai.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Favartia


title: Birnbach

text:
Birnbach là một xã thuộc huyện Altenkirchen, trong bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức. Xã Birnbach có diện tích 3,11 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 623 người.

Tham khảo

Xã của bang Rheinland-Pfalz
Xã và đô thị ở huyện Altenkirchen


title: Astratodina anteros

text:
Astratodina anteros là một loài Trichoptera trong họ Limnephilidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Astratodina


title: Albesa

text:
Albesa là một đô thị trong tỉnh Lleida, cộng đồng tự trị Cataluña Tây Ban Nha. Đô thị Albesa có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị Albesa có cự ly km so với tỉnh lỵ Lleida.

Tham khảo

Đô thị ở Lérida


title: La Réorthe

text:
La Réorthe là một xã ở tỉnh Vendée trong vùng Pays de la Loire, Pháp. Xã này có diện tích 23,88 kilômét vuông, dân số năm 2006 là 943 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 78 mét trên mực nước biển.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 La Réorthe trên trang mạng Viện địa lý quốc gia

Reorthe


title: Castelnau-Pégayrols

text:
Castelnau-Pégayrols  là một xã ở tỉnh Aveyron, thuộc vùng Occitanie ở miền nam nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Aveyron

Tham khảo

Castelnaupegayrols


title: Hoa Lư tứ trấn

text:
Hoa Lư tứ trấn là bốn vị thần trấn giữ các hướng đông, tây, nam, bắc của cố đô Hoa Lư trong tín ngưỡng dân gian Ninh Bình. Bốn vị thần đó là: Thần Thiên Tôn, Thần Cao Sơn, Thần Quý Minh và Thần Không Lộ. Tương truyền, các vị thần này có công giúp đỡ, che chở kinh đô Hoa Lư nên được Vua Đinh Tiên Hoàng lập đền thờ ở 4 hướng cửa ngõ vào kinh thành. Hiện nay người dân cố đô tiếp tục thờ các vị thần này ở 111 di tích trên địa bàn tỉnh Ninh Bình, tạo nên một không gian văn hóa tín ngưỡng đặc trưng của vùng đất sinh Vua, sinh Thánh, sinh Thần.

Tổng quan

Quá trình hình thành
Trên 30 di tích khảo cổ học thời tiền sử đã được phát hiện ở khu vực quần thể di sản thế giới Tràng An đã khẳng định có một truyền thống cư trú của  người tiền sử ở Tràng An, một truyền thống sử dụng vùng đất, vùng biển của người tiền sử với nhiều nền văn hóa tiếp nối liên tục, kéo dài tới 30.000 năm. Và ở thế kỷ 10 ở thung lũng mở Tràng An được người dân nước Việt thêm một lần nữa tận dụng xây dựng kinh đô Hoa Lư, đắp thành, khép kín thung lũng Tràng An để phục hưng văn hóa, làm tiền đề hun đúc nên nền Văn minh Đại Việt nở rộ ở Thăng Long- Hà Nội.

Trải qua hàng chục nghìn năm sống dựa vào sự che chở của núi rừng, khai thác nguồn thức ăn từ núi rừng loài người ở Tràng An đã chứng kiến nhiều biến đổi về tự nhiên, những hiện tượng lạ từ núi rừng đã gây nên sự ngạc nhiên, kinh ngạc chưa thể giải thích, tiếp tục được lưu truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, được chắt lọc, được thiêng hóa và được thờ theo tín ngưỡng thờ thần, thờ những nhân vật siêu nhiên nhưng gần gũi với họ, xuất hiện hàng loạt những truyền thuyết về các vị thần núi hóa thân thành những vị tướng giúp dân giữ nước, được thiêng hóa, thánh hóa đặc biệt là các truyền thuyết về Thần Cao Sơn tìm ra cây báng chứa bột gạo giúp dân khi thiếu đói; Thần Khổng Lồ tạo ra sông ra núi, sau này hóa kiếp đầu thai thành Nguyễn Minh Không tài năng, đức độ đã gây dựng vườn thuốc sống Sinh Dược tại chùa Bái Đính chữa bệnh cứu người, gom đồng đúc chuông dựng nhiều chùa thờ phật, khi tu thiền đắc đạo có thể đi mây về gió, niệm chú cho chim lạ rơi xuống đất, ngả nón làm thuyền vượt sông cả, cho cả kho đồng nước Tống vào túi đem về đúc tứ đại khí, thò tay vào vạc dầu đang sôi vớt hàng trăm chiếc kim chữa bệnh cho Vua Lý Thần Tông; Thần Thiên Tôn diệt trừ yêu ma, tà đạo từ Gián Khẩu tới núi Cánh Diều; thần Quý Minh trấn trạch vùng núi Tràng An, giúp dân dựng nhà, đào hồ.

Kinh đô Hoa Lư xưa có thành đông, thành tây và thành nam. Riêng thành nam (còn gọi là Tràng An) là vùng núi non hiểm hóc là hậu cứ để rút quân. Đinh Tiên Hoàng Đế là người sùng đạo phật, từ thuở bé Vua đã được mẹ cho vào sống ở đền thờ thần Cao Sơn trong động Hoa Lư. Sau này Vua cho xây dựng ở trong kinh đô Hoa Lư nhiều chùa tháp và rất nhiều các ngôi đền để thờ các vị thần, thánh theo tín ngưỡng dân gian như đền thờ thần Quý Minh ở cửa ngõ phía nam, đền thờ thần Cao Sơn ở cửa ngõ phía tây, đền thờ thần Thiên Tôn ở cửa ngõ phía đông đường vào cố đô Hoa Lư, đền thờ thần Khổng Lồ ở cửa ngõ phía Bắc. Trải qua các thời kỳ, số lượng đền thờ các vị thần trên đã tăng lên rất nhiều và lan tỏa khắp tỉnh Ninh Bình

Phân bố các di tích thờ 4 vị thần
Ngày nay ở Ninh Bình, tồn tại rất nhiều những ngôi đền thờ 4 vị thần thánh trên tập trung quanh cố đô Hoa Lư theo 4 hướng: đông, tây, nam, bắc như:

Hướng tây - Thần Cao Sơn: Vùng đất Nho Quan – Tam Điệp là cửa ngõ phía tây cố đô Hoa Lư nổi bật với các ngôi đền thờ thần núi Cao Sơn như: đền Láo (Văn Phú, Nho Quan), đền Sơn Thần (Gia Thủy - Nho Quan), đền Cao Sơn (khu núi chùa Bái Đính), đình Hương Thịnh (Phú Lộc, Nho Quan), đền Vô Hốt (Lạc Vân, Nho Quan), Miếu Cao Sơn (Kỳ Phú, Nho Quan), đền Núi Hầu (Yên Thắng - Yên Mô), đền Quèn Thờ, đền Thượng, đền Cổ Năng (Đông Sơn - Tam Điệp), đền Thượng (Yên Sơn - Tam Điệp), đền Đông Sơn (Yên Bình - Tam Điệp). Một số nơi khác còn thờ Cao Sơn với vai trò là một tướng của Đinh Bộ Lĩnh.

Hướng nam - Thần Quý Minh: Vùng phía tây thành phố Ninh Bình vốn là cửa ngõ phía nam cố đô Hoa Lư, khu vực này có rất nhiều nơi thờ thần Quý Minh như: đền Nội Lâm (Ninh Hải, Hoa Lư), đền Dưỡng Khê, đền Đô (Ninh Nhất, Tp Ninh Bình), chùa Đẩu Long (Tân Thành, Tp Ninh Bình), đền Hiềm (Phúc Thành Tp Ninh Bình), đền làng Thiện Trạo (Ninh Sơn, Tp Ninh Bình), Đền làng Phúc Trì (Nam Thành, Tp Ninh Bình), đền Miếu Sơn (Ninh Vân, Hoa Lư), đền Quảng Phúc (Yên Phong, Yên Mô), đền Gối Đại (Ninh Hải, Hoa Lư). Một số nơi khác thờ thần Quý Minh nhưng mang dáng dấp các vị đại thần Đinh Điền, Nguyễn Bặc của nhà Đinh.

Hướng bắc -Đức Thánh Nguyễn: Vùng đất Gia Viễn nằm ở phía bắc cố đô Hoa Lư là quê gốc đồng thời là nơi có rất nhiều di tích thờ Đức thánh Nguyễn, dân gian ví ông với Đinh Tiên Hoàng qua câu ca: "Đại Hữu sinh Vương, Điềm Dương sinh Thánh". Những nơi có đền thờ ông tiêu biểu như: đền thờ đức Thánh Nguyễn (Gia Thắng - Gia Tiến, Gia Viễn), đình Ngô Đồng (Gia Phú, Gia Viễn), Khu di tích động Hoa Lư (Gia Hưng, Gia Viễn), đền Thánh Tô và một số di tích khác thì phối thờ ông cùng với các vị thánh khác. Điều đặc biệt ở Gia Viễn là có 2 ngôi chùa ở Gia Viễn có hẳn đền riêng thờ Nguyễn Minh Không với vai trò sáng lập chùa là núi chùa Bái Đính và chùa Địch Lộng. Nhiều ngôi chùa khác ở Ninh Bình có thần tích về ông như: chùa Nhất Trụ, động Am Tiên ở cố đô Hoa Lư, chùa Non Nước (Thành phố Ninh Bình) và chùa Lạc Khoái (Gia Lạc, Gia Viễn).

Hướng đông - Thần Thiên Tôn: Ở phía đông huyện Hoa Lư và thành phố Ninh Bình có rất nhiều nơi ghi dấu tích, thần tích liên quan đến thần Thiên Tôn như: Động Thiên Tôn (thị trấn Thiên Tôn, Hoa Lư), núi Cánh Diều (Thanh Bình, Ninh Bình), Chùa Trạm, đền Yên Phong làng Đại Phong (Nam Bình, Ninh Bình), Đình Hàng Tổng (thị trấn Thiên Tôn, huyện Hoa Lư), Làng Yên Cư (Khánh Cư, Yên Khánh, chùa Phong Phú, đình Phong Phú (Ninh Giang, Hoa Lư), Làng Phú Gia (Ninh Khang, Hoa Lư), đình Thượng Lực Giá xã Ninh Mỹ...

Ngoài ra, ở Ninh Bình có rất nhiều di tích thờ chung Cao Sơn, Quý Minh với Sơn Tinh thành Tam vị thánh Tản, đó là các di tích: đình Phù Long (Gia Vân), đình Giá Thượng, đình và đền Bích Thượng (Gia Hòa); đình Đoan Bình (Gia Phú), chùa Linh Viên (Gia Hưng), đình Liên Huy (Gia Thịnh), đình Sơn Cao, chùa Công Luận, đền Mỹ Quế (Gia Tường); đình Kim Đôi, đền Kiều (Gia Lâm), đình Yên Chỉ, đình làng Giáng (Thượng Hòa), đình làng Giáy (Sơn Thành), miếu thờ Tản Viên, Cao Sơn (Cúc Phương), đình Phú Nhiêu, đình làng Cổ Định, đền Đế Hạ (Đức Long); đình Hương Thịnh (Phú Lộc); đình Vệ Đình (Thạch Bình); đền Vô Hốt, đình Hiền Quang, đình Cẩm Địa (Lạc Vân); đình Thanh Mai (Thanh Lạc); miếu Làng Ao (Kỳ Phú)…

Thăng Long tứ trấn chỉ 4 ngôi đền còn Hoa Lư tứ trấn chỉ 4 vị thần trấn trạch 4 hướng của kinh thành. Ở Thăng Long có sự tập trung đối tượng suy tôn vào 4 đỉnh là những đền thờ còn không gian văn hóa Hoa Lư thì trải đều trong không gian bao bọc kinh đô với nhiều ngôi đền cùng thờ một vị thần trấn trạch. Các nhà nghiên cứu thống kê được 111 di tích thờ 4 vị thần Hoa Lư tứ trấn trong đó có 11 nơi thờ thần Thiên Tôn, 31 nơi thờ thần Quý Minh, 42 nơi thờ thần Cao Sơn và 27 nơi thờ Đức Thánh Nguyễn ở cố đô Hoa Lư.

Hoa Lư tứ trấn cũng có những nét tương đồng với Thăng Long tứ trấn. Đó chính là ở các đối tượng được thờ ở những vùng văn hóa này. Cả hai nơi đều thờ 3 thần + 1 thánh. Thần là tượng trưng cho sức mạnh thiên nhiên, thánh là nhân vật lịch sử có thật với công lao phi thường được nhân dân phong thánh. Cả hai nơi đều thờ thần Cao Sơn có nguồn gốc phát tích ở Phụng Hóa (Nho Quan – Ninh Bình). Thần Thiên Tôn và Thần Trấn Vũ là những thiên thần xuất xứ xa xưa từ phương Bắc đến, thần Bạch Mã và thần Quý Minh là những vị thổ thần. Nếu quay vòng hệ thống Hoa Lư tứ trấn một góc 90 ngược chiều kim đồng hồ thì sẽ nhận được sự trùng lặp hình thức tín ngưỡng trên.

Các vị thần

Trấn đông: Thần Thiên Tôn

Thần Thiên Tôn là vị thần trong truyền thuyết ở kinh đô Hoa Lư thế kỷ X Tương truyền, trước khi đem quân đi dẹp loạn 12 sứ quân, Đinh Bộ Lĩnh đã mang lễ vật vào tế lễ trong động để mong được thần giúp đỡ đánh tan các sứ quân khác. Sau khi lên ngôi vua, Đinh Tiên Hoàng Đế đóng đô ở Hoa Lư, ông đã cho mở rộng đền thờ thần và xây nhà Tiền Tế, Kính Thiên Đài để làm nơi tiếp đón các sứ thần nước ngoài trước khi vào kinh đô.

Theo các thần tích đình làng Bích Đào, làng Đại Phong, thì thần Thiên Tôn là vị thiên thần, nguyên là hoàng tử, do hoàng hậu nằm mộng thấy nuốt mặt trời, có thai rồi sinh ra ngài vào ngày mồng 3 tháng 3 năm Khai hoàng thứ 25 (năm 625), gọi là Huyền Nguyên. Lớn lên hoàng tử dũng mãnh hơn người, đi khắp thiên hạ, vào núi Dũng Dương (Hoa Lư) tu luyện 42 năm, khi đắc đạo có thể bay lượn, biến hóa, tận trừ tà ma quỷ quái. Ngọc hoàng ban cho thanh kiếm Tam thai thất tinh và phong làm Bắc phương Trấn Vũ đại tướng quân. Sau phóng gươm ở dưới núi Cánh Diều (Ninh Bình) mà hóa. Năm 938, Cao Đô Đường Thái sư xây đền ở cửa động Thiên Tôn, tạc tượng tay chống bảo kiếm, chân đạp lên rùa rắn và ban sắc phong là Trấn Vũ An Quốc đại vương... Đinh Tiên Hoàng khởi nghĩa ở động Hoa Lư được hai tướng Rùa, Rắn của thần giúp sức nên được sắc phong là An Quốc hoàng đế. Ở phía đông cố đô Hoa Lư có 11 nơi thờ thần ở các làng Bích Đào, Đại Phong, Yên Cư của huyện Yên Khánh, Lực Giá và Phú Gia của huyện Gia Viễn đều thuộc Ninh Bình.

Như vậy, thần Thiên Tôn, thần Quý Minh cùng với thần Cao Sơn là những vị thần có nguồn gốc phát tích ở vùng văn hóa Hoa Lư. Đều là những vị thần đại diện cho các sức mạnh siêu nhiên của trời, đất và núi được thờ ở các cửa ngõ để bảo vệ kinh đô theo quan niệm của người xưa. Toàn cảnh khu vực động - chùa Thiên Tôn là những kiến trúc cổ kính lẫn trong vườn rộng và nhiều cây ăn quả, cây đại thụ. Động Thiên Tôn gồm có hai hang: Hang Ngoài và hang Trong. Ngay cửa hang Trong có một Long Đĩnh làm toàn bằng đá xung quanh đều chạm khắc nổi rồng mây. Trong toà Long Đĩnh chỉ đặt một tượng Thiên Tôn bằng đồng, đứng trên lưng rùa. Tượng được trang trí nhiều màu sắc rực rỡ. Hai tay thần để trước ngực, nắm trắc đốc kiếm thần, chống mũi kiếm xuống lưng rùa. Vì thế động được gọi là động Thiên Tôn.

Động Thiên Tôn cùng với nhà thờ họ Trương Việt Nam là những di tích tiêu biểu ở cửa ngõ vào khu di tích cố đô Hoa Lư và là những điểm du lịch ở thị trấn Thiên Tôn, Hoa Lư, Ninh Bình, Việt Nam.

Trấn tây: Thần Cao Sơn

Theo như thần phả các đền thờ Cao Sơn ở vùng núi đá phía tây Ninh Bình như: đền Láo ở xã Văn Phú, Nho Quan; đền Núi Hầu (Yên Thắng - Yên Mô); đền Quèn Thờ (Đông Sơn - Tam Điệp); đền Sơn Thần (Gia Thủy - Nho Quan) và đền Cao Sơn (khu núi chùa Bái Đính) thì Cao Sơn đại vương là Lạc tướng Vũ Lâm (tức vùng núi phía tây Ninh Bình ngày nay), con thứ 17 vua Lạc Long Quân, khi vâng mệnh vua anh (Hùng Vương thứ nhất) đi tuần từ vùng Nam Lĩnh đến vùng Thiên Dưỡng, đã tìm ra một loài cây thân có bột dùng làm bánh thay bột gạo, lấy tên mình đặt tên cho cây là Quang lang (dân địa phương vẫn gọi là cây quang lang hay cây búng báng). Thần đã dạy bảo và giúp đỡ người dân làm ăn sinh sống đồng thời bảo vệ khỏi các thế lực phá hoại vì vậy đã được nhân dân lập đền thờ.

Thần Cao Sơn thờ ở đình Kim Liên - Hà Nội cũng là vị thần trấn Nam Thăng Long tứ trấn, lại là Lạc tướng Vũ Lâm, một trong 50 người con của Lạc Long Quân - Âu Cơ. Thần tích đền này cho biết đền thờ chính của thần Cao Sơn ở huyện Phụng Hóa, nay là đền Láo ở Nho Quan, Ninh Bình. Vị thần này có công phù trợ quân Lê Tương Dực diệt được Uy Mục, sau được dân làng Kim Liên rước về thờ và được phong là Cao Sơn đại vương trấn phía Nam kinh thành. Trong tín ngưỡng dân gian có ít nhất bốn vị thần Cao Sơn khác nhau. Tuy nhiên, trong số đó, vị thần Cao Sơn ở Trung Quốc có tên trùng với thần Cao Sơn em Tản Viên, có ông bố Cao Khánh ngụ ở Trường Yên, Hoa Lư tức gần Phụng Hóa (Nho Quan), nơi cũng có đền thờ Cao Sơn.

Hiện nay, một số di tích ở vùng Thanh Trì (Hà Nội) hay đền thôn Tân, Khánh Lợi, Yên Khánh và đền Phúc Trung, xã Ninh Phúc (Ninh Bình) còn thờ Cao Sơn với vai trò là vị tướng của nhà Đinh.

Trấn nam: Thần Quý Minh

Theo truyền thuyết dân gian cố đô Hoa Lư, Quý Minh đại vương là một vị thủy thần, là người có công trấn giữ vùng chiêm trũng ải Sơn Nam, bảo vệ đất nước thời Hùng Vương thứ 18. Người là một "thượng đẳng thần", được các nhà vua qua nhiều triều đại ban sắc phong, được nhân dân khắp xứ này thờ phụng. Đền chính được Vua Đinh Tiên Hoàng cho xây dựng tại thành Nam (Tràng An) ở cố đô Hoa Lư, sau vua Trần Thái Tông cho xây dựng lại với quy mô như ngày nay. Xung quanh khu vực này còn nhiều đền thờ Quý Minh Đại Vương như: đền Dưỡng Khê, đền Quý Minh Đại Vương, đền Đô ở xã Ninh Nhất, chùa Đẩu Long, đền Hiềm phường Phúc Thành thành phố Ninh Bình Xa hơn là các di tích ở làng Thiện Trạo, xã Ninh Sơn và làng Phúc Trì, phường Nam Thành (thành phố Ninh Bình), đền Miếu Sơn (Ninh Vân, Hoa Lư), đình Sinh Dược, đình Bình Khang (Liên Sơn, Gia Viễn), đình Trung Lận Khê (Khánh Thượng, Yên Mô).

Trên thực tế Cao Sơn, Quý Minh được các thần tích ghi chép lại và được truyền thuyết hoá rất nhiều nơi với những dạng thức khác nhau như được ghi chép dưới dạng thần tích theo kết cấu hoàn chỉnh: sự ra đời, chiến công và hoá thân, cũng có khi họ hiện lên dưới báo mộng, phù trợ giúp các tướng lĩnh đời sau đánh giặc ngoại xâm.

Tại vùng văn hóa Hoa Lư, các nhà nghiên cứu đã phát hiện nhiều di tích thờ các vị trung thần nhà Đinh như Đinh Điền, Nguyễn Bặc và các tướng khác lại có nội dung đồng nhất với tín ngưỡng thờ thần Quý Minh như đền Hiềm ở Phúc Thành, đình Bình Khang ở Liên Sơn, đền Bim ở cố đô Hoa Lư. Có thể khi nhà Đinh mất ngôi, dưới triều Lê Hoàn các di tích này phải biến tướng để tránh sự xét hỏi của triều đình.

Trấn bắc: Thần Không Lộ

Khác với 3 vị thần kia, vị thần Khổng Lồ trong truyền thuyết từ thời Đinh gắn liền với việc đắp núi, đào sông tạo ra thiên nhiên đất trời, cảnh vật. Đến thời Lý thì dân gian đã đồng nhất thần Khổng Lồ hóa kiếp đầu thai vào nhân vật lịch sử Nguyễn Minh Không, vốn là danh nhân sinh ra trên quê hương Vua Đinh Tiên Hoàng. Do có nhiều công lao với triều Lý và thần dân, lại là người sáng lập nhiều chùa ở cố đô Hoa Lư nên ông được tôn sùng như là vị thánh trấn bắc Hoa Lư tứ trấn. Các giai thoại về Đức Thánh Nguyễn có sự pha trộn và hòa nhập cùng vị thần Khổng Lồ trong truyền thuyết Ninh Bình, có thể đi lại bay lượn trên không, tạo ra những hòn núi, hang động, hồ đầm,...

Lý Quốc Sư có nhiều công lớn chữa bệnh cho vua và nhân dân mà ông cùng với Trần Hưng Đạo sau này là những nhân vật lịch sử có thật được người Việt tôn sùng là đức thánh Nguyễn, đức thánh Trần. Trong dân gian, Nguyễn Minh Không còn được coi là một vị thánh trong tứ bất tử ở Việt Nam và ông tổ nghề đúc đồng. Lý Quốc Sư tên thật là Nguyễn Chí Thành sinh tại xã Đàm Xá, phủ Tràng An (xã Gia Thắng, Gia Viễn, Ninh Bình). Khi tu hành đắc đạo, ông trở về quê nhà dựng nhiều chùa như chùa Viên Quang, chùa Địch Lộng, chùa Am Tiên, chùa Bái Đính để tu hành, lấy vị hiệu là Minh Không. Là một nhà sư tài danh lẫy lừng, Ông đã được coi là thần y khi chữa bệnh "hóa hổ" cho vua Lý Thần Tông và được phong làm Quốc sư. Khi ông mất rồi, rất nhiều đền chùa được dựng lên để thờ phụng. Đại Việt sử ký toàn thư chép rằng: "Quốc sư Minh Không rất linh ứng. Phàm khi có tai ương hạn lụt, cầu đảo đều nghiệm cả." Ông được các làng nghề đúc đồng suy tôn là ông tổ của nghề đúc đồng, là người góp phần tạo nên "Tứ đại khí" nổi tiếng ở nước Việt thời nhà Lý là Tháp Báo Thiên, Chuông Quy Điền, tượng phật Quỳnh Lâm và Vạc Phổ Minh.

Tại Ninh Bình hiện có nhiều đền thờ đức Thánh Nguyễn như ngôi đền ở trên mảnh đất sinh ra ông thuộc địa phận hai xã Gia Thắng - Gia Tiến, Gia Viễn. Đền thờ Nguyễn Minh Không ở chùa Bái Đính là nơi ông đã phát hiện ra các động và biến chúng thành chùa khi đến đây tìm cây thuốc chữa bệnh cho vua Lý Thần Tông. Tại chùa Địch Lộng ở huyện Gia Viễn, nơi được mệnh danh là "Nam thiện đệ tam động", tức động đẹp thứ ba của trời Nam cũng có đền thờ và tượng của ông. Khu di tích động Hoa Lư thì phối thờ tượng ông cùng với tượng vua Đinh Tiên Hoàng trong ngôi đền cổ. Lý Quốc Sư còn được thờ ở đình Ngô Đồng, xã Gia Phú, Gia Viễn và đền thờ Tô Hiến Thành ở bên sông Hoàng Long, chùa Nhất Trụ và động Am Tiên ở cố đô Hoa Lư. Tại đền Thượng xã Khánh Phú và đền Tam Thánh ở xã Khánh An, Yên Khánh ông được suy tôn là đức thánh cả.

Không gian văn hóa

Các vùng văn hóa
Không gian văn hóa Hoa Lư tứ trấn đã tạo nên những tiểu vùng văn hóa đặc trưng và cơ bản trên mảnh đất Ninh Bình qua tín ngưỡng thờ cúng các vị thần.

Tiểu vùng văn hóa chiêm trũng Gia Viễn gắn với việc thờ phụng thần Khổng Lồ Nguyễn Minh Không và hệ thống các di tích thờ Vua Đinh Tiên Hoàng tạo nên niềm tự hào của người dân với nét văn hóa đặc trưng của miền quê "sinh Vương, sinh Thánh".

Tiểu vùng văn hóa ven sông Đáy từ Gián Khẩu tới Khánh Cư vốn là đồng bằng xen vài ngọn núi thấp với những di tích đặc trưng thờ thần Thiên Tôn như chùa Phong Phú, đền Hàng Tổng, động Thiên Tôn, núi Cánh Diều, đền Thánh Cả.

Tiểu vùng văn hóa Tràng An phía nam cố đô Hoa Lư và phía tây thành phố Ninh Bình thờ vị thần Quý Minh đôi khi gắn liền với tín ngưỡng thờ các vị tướng thời Đinh Lê.

Tiểu vùng văn hóa miền núi cao Nho Quan, Tam Điệp thờ thần Cao Sơn và nhiều di tích gắn với tín ngưỡng thờ Mẫu như đền Dâu, đền Quán Cháo, phủ Đồi Ngang, đền Cô Đôi Thượng Ngàn.

Trung tâm văn hóa cố đô Hoa Lư là trung tâm trấn trạch bảo vệ của các vị thần. 4 vị thần đều được thờ ở 4 hướng cửa ngõ vào trung tâm cố đô Hoa Lư. Đây là vùng văn hóa tiêu biểu nhất của Ninh Bình.

Tới vùng Yên Khánh, Yên Mô tín ngưỡng thờ các vị thần trên thưa nhạt dần và không còn xuất hiện ở vùng đất mở Kim Sơn để nhường vị trí cho tín ngưỡng thờ Triệu Việt Vương gắn với việc hiển linh giúp đỡ người dân khai hoang lấn biển.

Cố đô Hoa Lư
Trong phạm vi các ngôi đền chính của Hoa Lư tứ trấn được xác định là động Thiên Tôn (ở thị trấn Thiên Tôn, Hoa Lư); đền Cao Sơn (ở xã Gia Sinh, Gia Viễn), đền Thánh Nguyễn (ở Gia Thắng, Gia Viễn) và đền Quý Minh (ở Ninh Nhất, thành phố Ninh Bình) chính là vùng trung tâm cố đô Hoa Lư của không gian văn hóa Hoa Lư tứ trấn. Khu vực này chỉ chiếm 5,6% diện tích Ninh Bình nhưng lại có vai trò rất quan trọng làm nên bản sắc văn hóa đặc trưng của vùng đất này. Trong bán kính 5 km của không gian Hoa Lư tứ trấn tính từ tâm quay tại quảng trường lễ hội đền Đinh – Lê các nhà nghiên cứu đã thống kê được 750 di tích. Hệ thống chùa cổ ở Hoa Lư vẫn tồn tại hầu như nguyên vẹn về số lượng cho tới ngày nay. Sau khi đã là kinh đô, Hoa Lư dần trở thành trung tâm Phật giáo. Vào thế kỷ 10, tại đây đã có khá nhiều chùa tháp như chùa Bà Ngô, chùa Cổ Am, chùa Duyên Ninh, chùa Am Tiên, chùa Tháp, chùa Bàn Long, chùa động Thiên Tôn, chùa Hoa Sơn (nhà Đinh); chùa Kim Ngân, chùa Nhất Trụ (nhà Tiền Lê). Theo chính sử, Vua Đinh Tiên Hoàng là người đầu tiên đặt chức tăng thống phật giáo trong lịch sử. Điều độc đáo ở đây là có khá nhiều chùa được xây dựng trong các hang núi đá vôi, dựa vào núi đá hoặc tận dụng hẳn núi đá làm chùa mà tiêu biểu là các động chùa: Hoa Sơn, Thiên Tôn, Am Tiên, Cổ Am, Bái Đính, Liên Hoa…

Các di tích thắng cảnh ở Hoa Lư chính là điểm nhấn bổ sung về mặt hình thức cho cố đô Hoa Lư thêm phần hấp dẫn và hoa lệ. Khu vực Tràng An được bao bọc bởi các dãy núi đá vôi hình cánh cung giữa vùng chiêm trũng ngập nước đã trải qua thời gian dài biến đổi địa chất tạo thành. Các nhà địa chất khẳng định khu Tràng An xưa là một vùng biển cổ, qua quá trình vận động địa chất mà kiến tạo nên. Tràng An có hệ thống núi đá vôi và hang động tự nhiên hết sức đa dạng, có tuổi từ 32 triệu năm đến 6.000 năm. Dưới chân các núi đá vôi, nhiều nơi còn có các hàm ếch, là dấu tích của biển. Chính vì vậy vùng núi đá vôi Hoa Lư – Ninh Bình được gọi là "Hạ Long trên cạn".

Là kinh đô đầu tiên của nhà nước phong kiến tập quyền Việt Nam, Hoa Lư còn là đất tổ sản sinh nhiều giá trị văn hóa thuần Việt. Kinh đô này là đất tổ của nghệ thuật sân khấu chèo mà người sáng lập là bà Phạm Thị Trân, một vũ ca tài ba trong hoàng cung nhà Đinh. Đây là loại hình sân khâu tiêu biểu nhất của Việt Nam. Các truyền thuyết lịch sử hát Tuồng cũng ghi rằng loại hình ngày hình thành vào thời Tiền Lê năm 1005, khi một kép hát người Tàu tên là Liêm Thu Tâm đến Hoa Lư và trình bày lối hát xướng thịnh hành bên nhà Tống và được vua Lê Long Đĩnh thâu dụng, bổ là phường trưởng để dạy cung nữ ca hát trong cung. Nơi đây cũng là quê hương của nhiều vị thủy tổ, tổ nghề Việt Nam như Ninh Hữu Hưng là ông tổ nghề xây dựng Việt Nam.

Trong không gian Hoa Lư tứ trấn còn có nhiều lễ hội đặc sắc như lễ hội động Thiên Tôn, lễ hội cố đô Hoa Lư, lễ hội đền Trần, lễ hội chùa Bái Đính... và những làng cổ như làng cổ Yên Thành, làng cổ Yên Thượng, Chi Phong... với những nghề truyền thống đủ điều kiện phát triển du lịch văn hóa. Nhiều loại ẩm thực đặc sắc được Ninh Bình có kế hoạch bảo tồn phát huy như Khoai lang Hoàng Long, Cá rô Tổng Trường, Dê núi, cơm cháy Ninh Bình…

Ảnh

Xem thêm
 Thăng Long tứ trấn
 Cố đô Hoa Lư

Chú thích

Liên kết ngoài
Đình Kim Liên thờ Cao Sơn đại vương
 500 thuyền rước tham dự lễ tế Đức Thánh đền Trần
Lịch sử Lý Triều Quốc Sư
Đền thờ đức thánh Nguyễn
Đất sinh vương sinh thánh
Bài Vấn đề tiểu sử hai thiền sư đời Lý: Dương Không Lộ và Nguyễn Minh Không của Phạm Đức Duật trên Tạp chí Hán Nôm, Số 6 (91) 2008; Tr.62-70.

Văn hóa Ninh Bình
Di tích tại Ninh Bình
Di tích Cố đô Hoa Lư


title: Naganoella

text:
Naganoella là một chi bướm đêm thuộc họ Erebidae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Erebidae


title: Notospartium torulosum

text:
Carmichaelia torulosum là một loài rau đậu thuộc họ Fabaceae. Loài này chỉ có ở New Zealand. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 de Lange, P.J. 1998. Notospartium torulosum. 2006 IUCN Red List of Threatened Species. Truy cập 19 tháng 7 năm 2007.

Notospartium
Thực vật New Zealand


title: Calomela ioptera

text:
Calomela ioptera là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Baly miêu tả khoa học năm 1856.

Chú thích

Tham khảo

Calomela


title: Brajarajnagar

text:
Brajarajnagar là một thành phố và khu đô thị của quận Jharsuguda thuộc bang Orissa, Ấn Độ.

Địa lý
Brajarajnagar có vị trí  Nó có độ cao trung bình là 216 mét (708 foot).

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Brajarajnagar có dân số 76.941 người. Phái nam chiếm 52% tổng số dân và phái nữ chiếm 48%. Brajarajnagar có tỷ lệ 69% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 77%, và tỷ lệ cho phái nữ là 60%. Tại Brajarajnagar, 12% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Jharsuguda district, Official website
 Brajarajnagar

Thành phố thuộc bang Orissa
Cộng đồng khai thác mỏ ở Ấn Độ


title: 5605 Kushida

text:
5605 Kushida (1993 DB) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 17 tháng 2 năm 1993 bởi S. Otomo ở Kiyosato.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 5605 Kushida

Thiên thể phát hiện năm 1993
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: 7666 Keyaki

text:
7666 Keyaki (1994 VC1) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 4 tháng 11 năm 1994 bởi K. Cross ở Sendai Municipal.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 7666 Keyaki

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1994


title: Zeiraphera

text:
Zeiraphera là một chi bướm đêm thuộc phân họ Olethreutinae trong họ Tortricidae.

Các loài
Zeiraphera argutana (Christoph, 1881)
Zeiraphera atra Falkovitsh, 1965
Zeiraphera bicolora Kawabe, 1976
Zeiraphera caeruleumana Kawabe, 1980
Zeiraphera canadensis Mutuura & Freeman, 1967
Zeiraphera claypoleana (Riley, 1882)
Zeiraphera corpulentana (Kennel, 1901)
Zeiraphera demutata (Walsingham, 1900)
Zeiraphera fortunana (Kearfott, 1907)
Zeiraphera fulvomixtana Kawabe, 1974
Zeiraphera funesta (Filipjev, 1931)
Zeiraphera gansuensis Liu & Bae, 1994
Zeiraphera griseana (Hubner, [1796-1799])
Zeiraphera hesperiana Mutuura & Freeman, 1967
Zeiraphera hiroshii Kawabe, 1980
Zeiraphera hohuanshana Kawabe, 1986
Zeiraphera improbana (Walker, 1863)
Zeiraphera isertana (Fabricius, 1794)
Zeiraphera lariciana Kawabe, 1980
Zeiraphera luciferana Kawabe, 1980
Zeiraphera nigra Kawabe, 1995
Zeiraphera pacifica Freeman, 1966
Zeiraphera ratzeburgiana (Saxesen, in Ratzeburg, 1840)
Zeiraphera rufimitrana (Herrich-Schffer, 1851)
Zeiraphera shimekii Kawabe, 1974
Zeiraphera smaragdina Razowski, 1963
Zeiraphera subcorticana (Snellen, 1883)
Zeiraphera suzukii Oku, 1968
Zeiraphera taiwana Kawabe, 1986
Zeiraphera thymelopa (Meyrick in Caradja & Meyrick, 1938)
Zeiraphera unfortunana Powell, 1983
Zeiraphera vancouverana McDunnough, 1925
Zeiraphera virinea Falkovitsh, 1965

Xem thêm
Danh sách các chi của Tortricidae

Chú thích

Tham khảo

 tortricidae.com

Eucosmini


title: Fontaine-Denis-Nuisy

text:
Fontaine-Denis-Nuisy  là một xã thuộc tỉnh Marne trong vùng Grand Est đông nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 125 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Fontainedenisnuisy


title: Gonomyia victorina

text:
Gonomyia victorina là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Gonomyia
Limoniidae ở vùng Australasia


title: Eo biển Nares

text:
Eo biển Nares (tiếng Đan Mạch: Nares Strædet; ) là một eo biển nằm giữa đảo Ellesmere (phần xa nhất về phía bắc của Nunavut, Canada) và Greenland. Nó nối vịnh Baffin với biển Lincoln trong Bắc Băng Dương. Từ phía nam tới phía bắc, eo biển này bao gồm lạch Smith, vũng Kane, eo biển Kennedy, vũng Hall và eo biển Robeson.

Năm 1964, tên gọi của nó, lấy theo tên gọi của sĩ quan hải quân Anh George Strong Nares, đã được thỏa thuận giữa chính quyền Đan Mạch (Stednavneudvalget, hiện nay là Stednavnenævnet) và Canada.

Eo biển này và các vùng nước xung quanh thường là nguy hiểm cho tàu bè và hàng hải nói chung. Tuy nhiên, trong tháng Tám thì nó có thể phục vụ cho giao thông thủy nhờ các tàu phá băng. Trước năm 1948, chỉ có 5 tàu được ghi nhận là đã đi qua phía bắc vũng Kane một cách thành công.

Đảo Hans, một đảo nhỏ nằm trong eo biển hiện đang là mục tiêu tranh chấp giữa Đan Mạch (coi là thuộc về Greenland) và Canada.

Đọc thêm
 Dawes Peter R., J. William Kerr. Nares Strait and the Drift of Greenland A Conflict in Plate Tectonics. Meddelelser om Grønland, 8. Copenhagen: [s.n.], 1982.
 M̐ưunchow Andreas, Humfrey Melling, Kelly K. Falkner. 2006. "An Observational Estimate of Volume and Freshwater Flux Leaving the Arctic Ocean Through Nares Strait". Journal of Physical Oceanography. 36, no. 11: 2025-2041.
 Sadler H. E. The Flow of Water and Heat Through Nares Strait. Defence Research Establishment Ottawa, 1976.
 Zreda M., J. England, F. Phillips, D. Elmore, P. Sharma. 1999. "Unblocking of the Nares Strait by Greenland and Ellesmere Ice-Sheet Retreat 10,000 Years Ago". Nature. 398, no. 6723: 139.

Tham khảo

Eo biển quốc tế
Thủy vực vịnh Baffin
Eo biển vùng Qikiqtaaluk
Biên giới Canada-Greenland
Eo biển Greenland


title: Villapalacios

text:
Villapalacios là một đô thị ở tỉnh Albacete nằm ở cộng đồng tự trị Castile-La Mancha của Tây Ban Nha. Đô thị Vilagrassa có diện tích là 87,48 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là 706 người với mật độ 8,07 người/km². Đô thị Vilagrassa có cự ly 98 km so với tỉnh lỵ Albacete.

Tham khảo

Đô thị ở Albacete


title: Cristiano Roland

text:
Cristiano Rocha Canedo Roland (sinh ngày 4 tháng 10 năm 1976), được gọi đơn giản là Cristiano Roland, là một cựu cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp người Brasil.

Cristiano bắt đầu sự nghiệp tại câu lạc bộ Grêmio và chuyển đến Vasco da Gama vào năm 1996. Một năm sau, anh cùng đội bóng đã giành được Brasileirão. Năm 1998, anh ký hợp đồng với Beira-Mar, cùng câu lạc bộ này giành 1 Cúp quốc gia Bồ Đào Nha vào năm 1999 trước khi chuyển đến Benfica vào năm 2002, nơi anh tiếp tục giành được 1 Cúp Bồ Đào Nha khác vào năm 2004. Năm 2007, anh chuyển đến V.League 1, chơi cho Hà Nội T&T và giành được 2 chức vô địch V.League và 1 siêu cúp quốc gia.

Sự nghiệp
Sinh ra ở Porto Alegre, Cristiano Roland bắt đầu tại Grêmio vào năm 1994 và dành hai năm trong hệ thống thanh thiếu niên của họ. Năm 1996, anh chuyển đến Vasco da Gama và giúp họ giành được Brasileirão vào năm 1997. Sau một thời gian ngắn trở lại Grêmio, Cristiano chuyển ra nước ngoài và gia nhập Beira-Mar vào năm 1998. Anh đã được sử dụng một cách thưa thớt vào năm đầu tiên kết quả: xuống hạng ở Primeira Divisão và chinh phục Cup Bồ Đào Nha. Ảnh hưởng của anh ấy tăng lên trong ba mùa tiếp theo và anh ấy được biết đến như một chuyên gia đá phạt. Trong mùa giải 2000 – 2001, Cristiano đã ghi ba bàn thắng, hai trong số đó chống lại Porto và trong cả hai lần, Beira-Mar đều giành chiến thắng. Vào tháng 6 năm 2002, Benfica đã ký cho anh ta một hợp đồng bốn năm, với Diogo Luís và Toni đi theo hướng khác về các hợp đồng cho vay. Ngay từ sớm, Cristiano đã phải vật lộn với sự cạnh tranh từ Ricardo Rocha, và trong những dịp, Cabral. Anh chỉ ra mắt vào ngày 3 tháng 11 năm 2002 trong trận đấu với Santa Clara, nhưng với sự xuất hiện của Jose Antonio Camacho, anh bắt đầu chơi thường xuyên hơn, kết thúc mùa giải với 14 lần ra sân. Mùa giải tiếp theo, Cristiano đã tái hợp với Jesualdo Ferreira tại Braga, nhưng hợp đồng cho mượn đã thất bại. Tuy nhiên, Cristiano đã bắt đầu 8 trận đấu trong nửa đầu mùa giải, cho đến khi Fyssas xuất hiện vào tháng Giêng. Từ đó trở đi, anh trở thành một cầu thủ băng ghế dự bị và không bao giờ trở lại mười một bắt đầu. Vào tháng Năm, anh ấy đã thêm chiếc cúp thứ hai của mình ở Bồ Đào Nha, sau khi giành chiến thắng 2003 200304 Taça de Bồ Đào Nha. Vào tháng 7 năm 2004, anh được cho Belenenses mượn trong một năm. Ban đầu, anh là một người khởi đầu không thể tranh cãi khi chơi sáu trận liên tiếp, nhưng chấn thương vào cuối tháng 10, khiến anh mất vị trí của mình trước Cabral và José Sousa. Vào năm 2005, 06, Cristiano không thể tìm thấy một đội và được đưa vào Benfica B, nhưng đã chấm dứt hợp đồng vào cuối tháng 9 năm 2005. Sau Benfica, anh ấy đã dành một thời gian tại Juventude ở Série A, trước khi chuyển đến Atromitos ở giải đấu Hy Lạp. Anh chơi cho T&T Hà Nội năm 2007 và trở lại Beira-Mar vào tháng 7 năm 2008, chơi 26 trận ở Liga de Honra. Năm 2009, Cristiano chuyển trở lại Hà Nội T&T và giành chức vô địch vào năm 2010 và 2013, nghỉ hưu vào năm 2013. Vào tháng 8 năm 2015, anh ấy đã nghỉ hưu ở vị trí thứ ba tại Beira-Mar, sau khi họ bị xuống hạng ở giải hạng hai của Aveiro FA.

Chú thích

Liên kết ngoài

Hậu vệ bóng đá
Cầu thủ bóng đá nam Brasil
Cầu thủ bóng đá Grêmio
Cầu thủ bóng đá Benfica
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Bồ Đào Nha
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Hy Lạp
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Việt Nam
Cầu thủ giải bóng đá vô địch quốc gia Việt Nam
Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá Hà Nội (2016)


title: Garons

text:
Garons là một xã trong tỉnh Gard thuộc vùng Occitanie, phía nam nước Pháp. Xã Garons nằm ở khu vực có độ cao trung bình 94 mét trên mực nước biển.

Sân bay Nîmes-Arles-Camargue, cũng gọi là "Sân bay Garons" nằm gần Garons, trên khu vực thuộc xã Saint-Gilles.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 The Regordane Way or St Gilles Trail, which passes through Garons.

Xã của Gard