title: Saint-Dié-des-Vosges

text:
Saint-Dié-des-Vosges, thường được gọi là Saint-Dié, là một commune (đơn vị hành chính nhỏ nhất của Pháp) tại đông bắc nước Pháp. Saint-Dié là một quận lỵ nằm trong tỉnh Vosges.

Thông tin

 Khu hành chính: Vosges
 Tọa độ thủ đô: 48°17' Bắc 6°57' Đông
 Diện tích: 46,15 km²
 Dân số: 22.569 (1999)
 Mật độ: 489/km²

Lịch sử
1507: Cosmographiae Introductio (Martin Waldseemüller)

Địa điểm nổi tiếng của Saint-Dié-des-Vosges
 Nhà thờ
 Viện bảo tàng Pierre-Noël
 Tháp Tự do (tiếng Pháp: Tour de la Liberté)

Đại học

IUT (tiếng Pháp: Institut universitaire de technologie)
 Điện tử học
 Khoa học máy tính
 Internet

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Saint-Dié-des-Vosges
 Institut universitaire de technologie

Công xã Pháp
Xã của Vosges
Quận lỵ của Pháp


title: Hippocrates

text:
Hippocrates (phiên âm Việt ngữ: Hi-pô-crat) được xem là cha đẻ của Y học và là người thầy thuốc vĩ đại nhất lịch sử thời Hy Lạp cổ đại (Pericles).

Ông là người Hy Lạp, có tên thường được gọi là "Iπποκράτης ὁ Κῷος" (tiếng Hy Lạp), đọc là Hippokrátē ho Kṓos (phiên âm Quốc tế: / hɪˈpɒkrətiːz o kɑs/), còn được gọi là Hippocrates II để phân biệt với Hippocrates I là ông nội - vốn được coi là tác giả của những tác phẩm văn học cổ đại sớm nhất là cuốn De Fracturis và De Articulis.

Ông sinh năm 460 TCN tại đảo Kos (Côt, ở Hy Lạp) và mất vào khoảng năm 380-370 TCN ở Larissa thuộc vùng Thessaly. Hơn 2000 năm qua, người ta vẫn nhắc tới ông chủ yếu vì ông không chỉ là người sáng lập ra Y học, có tài năng điều trị giỏi, đạo đức nghề nghiệp tốt, mà còn được xem là tác giả của Lời thề Hippocrates (Hippocratic Oath) nổi tiếng mọi bác sĩ đều phải tuân theo. Ngoài ra, ông và các môn đệ còn để lại nhiều tác phẩm về y học, tạo nên các lý thuyết được gọi là học thuyết Hippocrates (Hippocratic theory),  trong đó thực hành y khoa phải dựa trên cơ sở các quan sát và nghiên cứu cơ thể con người, cũng như tin tưởng rằng bệnh tật là do nguyên nhân có thể tìm hiểu được, mà không phải do sức mạnh siêu nhiên hoặc do người bệnh đã dám có ý nghĩ tội lỗi hay báng bổ thần thánh đương thời. Ông cũng là người sáng lập Trường Y học Hippocrates (Hippocratic School of Medicine).

Ông cũng cho rằng cơ thể phải được nhìn nhận như là một tổng thể chứ không phải là một tập hợp rời rạc của từng bộ phận. Ông đã miêu tả chính xác nhiều triệu chứng bệnh và là thầy thuốc đầu tiên miêu tả các triệu chứng của viêm phổi cũng như động kinh ở trẻ em. Ông cũng tin tưởng vào quá trình lành bệnh tự nhiên thông qua nghỉ ngơi, chế độ dinh dưỡng hợp lý, không khí trong lành và sự sạch sẽ. Ông cũng nhận thấy các cá thể khác nhau có những biểu hiện bệnh với mức độ khác nhau, có những cá thể có khả năng chống đỡ bệnh tật tốt hơn cá thể khác. Ông cũng là thầy thuốc đầu tiên cho rằng tư tưởng, suy nghĩ, tình cảm xuất phát từ não chứ không phải từ tim như nhiều người cùng thời quan niệm.

Hippocrates đã đi khắp Hy Lạp để hành nghề y, sau đó quay về đảo Cos và thành lập trường y và bắt đầu giảng dạy những tư tưởng y khoa của mình. Một số tài liệu cho rằng ông cũng tiếp cận với nền y học phương Đông. Các tư tưởng và bài giảng y khoa của ông được tập hợp thành "Tập Sao lục của Hippocrates" (Corpus hippocraticum) bao gồm 60 tác phẩm về nhiều lĩnh vực y khoa gồm chẩn đoán, dịch tễ học, sản khoa, nhi khoa, dinh dưỡng và phẫu thuật.

Thuyết thể dịch

Thuyết thể dịch (Humorism) là học thuyết về cấu tạo và hoạt động của cơ thể con người được phát triển bởi các thầy thuốc cũng như các triết gia Hy Lạp và La Mã cổ đại. Thuyết này được nâng lên một tầm cao mới cả về lý luận lẫn thực hành nhờ công của Hippocrates. Học thuyết này phát huy tác dụng đến tận thế kỷ 19.

Theo thuyết này thì cơ thể con người được cấu thành bởi bốn chất cơ bản, gọi là thể dịch. Cân bằng của bốn chất này là điều kiện cơ bản để con người khỏe mạnh. Bệnh tật là hậu quả của một tình trạng quá thừa thãi hay thiếu hụt của ít nhất một trong bốn chất này. Bốn thể dịch là: máu, mật đen, mật vàng và niêm dịch—tương ứng với bốn nguyên tố cơ bản cấu thành vũ trụ là không khí, đất, lửa  và nước. Các thể dịch này tùy theo thời gian, chế độ dinh dưỡng và hoạt động mà tăng giảm khác nhau chứ không ở trong một trạng thái tĩnh. Khi một người có quá nhiều một loại dịch nào đó thì nhân cách, thậm chí sức khỏe, của người này sẽ bị ảnh hưởng.

Theophrastus và một số người khác đưa ra một nhóm các tính cách dựa trên các thể dịch này. Những người có quá nhiều máu sẽ là người vui vẻ, năng động, lạc quan (sanguine). Những người có nhiều niêm dịch sẽ là những người chậm chạm, ể oải (phlegmatic). Những người có quá nhiều mật vàng rất hay nóng nảy (choleric) và những người có nhiều mật đen sẽ hay u buồn (melancholic).

Để điều trị bệnh, thầy thuốc phải xác định được thể dịch nào bị mất cân bằng để tái lập lại. Ví dụ nếu một người mệt mỏi, suy nhược thì có thể là do thừa niêm dịch. Nước chanh được coi là chất đối nghịch với niêm dịch vì vậy những người hay mỏi mệt thì nên dùng nước chanh. Và điều trị này trong phần lớn trường hợp tỏ ra có tác dụng.

Thuyết này không chỉ thịnh hành ở thời cổ đại mà còn là tư tưởng thống trị trong thời kỳ Tân cổ điển (neo-classical) ở châu Âu. Kiểu thực hành đặc trưng của thuyết này có thể kể: trích máu một bệnh nhân hay đặt cốc nước nóng trên đầu họ tuy theo người này được cho là thừa một loại dịch nào đó. Ngược lại, cũng có niềm tin rằng mỗi người chỉ có một lượng hữu hạn dịch thể mà thôi nên việc mất dịch thể cũng đồng nghĩa với chết.

Lời thề Hippocrates

Cho đến hiện nay, có nhiều ý kiến khác nhau về tác giả của lời thề này. Quan niệm truyền thống cho rằng Lời thề Hippocrates do chính ông soạn thảo để hướng dẫn y sinh của mình trên con đường hành nghề thầy thuốc. Một số khác cho rằng lời thề này do các môn đồ của Pythagoras soạn ra. Thời điểm xuất hiện của lời thề này vào khoảng thế kỷ thứ tư trước Công nguyên. Một điều chắc chắn là nó đã được sửa chữa nhiều để phù hợp với hoàn cảnh lịch sử của Hy Lạp qua từng giai đoạn khác nhau.

Trong nền y học hiện đại ngày nay, lời thề này có những điểm không còn phù hợp (ví dụ không chấp nhận phá thai) tuy nhiên ý nghĩa lịch sử và tính thiêng liêng của nó vẫn có ý nghĩa vô cùng quan trọng.

Tôi xin thề trước Apollon thần chữa bệnh, trước Æsculapius thần y học, trước thần Hygieia và Panacea, và trước sự chứng giám của tất cả các nam nữ thiên thần, là tôi sẽ đem hết sức lực và khả năng để làm trọn lời thề và lời cam kết sau đây:

 Tôi sẽ coi các thầy học của tôi ngang hàng với các bậc thân sinh ra tôi. Tôi sẽ chia sẻ với các vị đó của cải của tôi, và khi cần tôi sẽ đáp ứng những nhu cầu của các vị đó. Tôi sẽ coi con của thầy như anh em ruột thịt của tôi, và nếu họ muốn học nghề y thì tôi sẽ dạy cho họ không lấy tiền công mà cũng không giấu nghề. Tôi sẽ truyền đạt cho họ những nguyên lý, những bài học truyền miệng và tất cả vốn hiểu biết của tôi cho các con tôi, các con của các thầy dạy tôi và cho tất cả các môn đệ cùng gắn bó bởi một lời cam kết và một lời thề đúng với Y luật mà không truyền cho một ai khác.
 Tôi sẽ chỉ dẫn mọi chế độ có lợi cho người bệnh tùy theo khả năng và sự phán đoán của tôi, tôi sẽ tránh mọi điều xấu và bất công.
 Tôi sẽ không trao thuốc độc cho bất kỳ ai, kể cả khi họ yêu cầu và cũng không tự mình gợi ý cho họ; cũng như vậy, tôi cũng sẽ không trao cho bất cứ người phụ nữ nào những thuốc gây sẩy thai.
 Tôi suốt đời hành nghề trong sự vô tư và thân thiết.
 Tôi sẽ không thực hiện những phẫu thuật mở bàng quang mà dành công việc đó cho những người chuyên.
 Dù vào bất cứ nhà nào, tôi cũng chỉ vì lợi ích của người bệnh, tránh mọi hành vi xấu xa, cố ý và đồi bại nhất là tránh cám dỗ phụ nữ và thiếu niên tự do hay nô lệ.
 Dù tôi có nhìn hoặc nghe thấy gì trong xã hội, trong và cả ngoài lúc hành nghề của tôi, tôi sẽ xin im lặng trước những điều không bao giờ cần để lộ ra và coi sự kín đáo trong trường hợp đó như một nghĩa vụ.
 Nếu tôi làm trọn lời thề này và không có gì vi phạm tôi sẽ được hưởng một cuộc sống sung sướng và sẽ được hành nghề trong sự quý trọng mãi mãi của mọi người. Nếu tôi vi phạm lời thề này hay tôi tự phản bội, thì tôi sẽ phải chịu một số phận khổ sở ngược lại.

Tiểu sử
Các nhà sử học đồng ý rằng Hippocrate thực sự có tồn tại, và sinh vào khoảng năm 460 trước Công Nguyên trên hòn đảo Kos thuộc Hy Lạp, và là một thầy thuốc, một giảng viên y khoa. Tuy nhiên những thông tin khác về ông hầu hết đều là truyền thuyết và một số đã được chứng minh là không đúng

Soranus ở Ephesus, một bác sĩ phụ khoa, là người đầu tiên ghi chép về Hippocrate và là nguồn của hầu hết thông tin về Hippocrate. Những thông tin này có trong những ghi chép của Aristotle (có từ khoảng thế kỷ thứ 4 trước Công Nguyên), trong tập Suidas (thế kỷ thứ 10 Công Nguyên), và trong những tác phẩm của John Tzetzes (thế kỷ thứ 12 Công Nguyên). Soranus cho rằng Hippocrate có cha là Heraclides, một thầy thuốc và mẹ của ông là Praxitela, con gái của Phenaretis. Hippocrates có hai con trai Thessalus và Draco, một người con nuôi là Polybus, đồng thời là học trò của Hippocrate. Then Galen, một thầy thuốc sau này, Polybus mới chính là người nối nghiệp Hippocrate. Thessalus và Draco đều có một con tên là Hippocrates

Soranus viết rằng Hippocrate học nghề y từ cha và ông nội, học những ngành khác từ Democritus và Gorgias. Hippocrate cũng có thể đã học ở đền (asklepieion) của Kos, là học trò của Herodicus vùng Selymbria. Ghi chép duy nhất có cùng thời với Hippocrate nằm trong đoạn văn (dialogue) Protagoras của Plato. Hippocrate dạy y học và chữa trị cả đời, đã từng đến Thessaly, Thrace, và biển Mamara. Có thể ông đã mất ở Larissa, thọ 83 hoặc 90 tuổi, có một số người cho rằng ông sống trên 100 tuổi.

Chú thích

Thầy thuốc Hy Lạp
Tài liệu y khoa
Đạo đức y học
Sinh năm 460 TCN
Mất năm 370 TCN
Thầy thuốc Hy Lạp cổ đại
Lịch sử y học cổ đại
Năm 370 TCN
Mất thập niên 370 TCN
Năm 460 TCN


title: Xylocopa vittata

text:
Xylocopa vittata là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Enderlein mô tả khoa học năm 1903.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ong bầu
Động vật được mô tả năm 1903


title: Lebeda brauni

text:
Lebeda brauni là một loài bướm đêm thuộc họ Lasiocampidae. Nó được tìm thấy ở Borneo, bán đảo Mã Lai và Sumatra.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Species info

Lasiocampinae


title: Phụng Công

text:
Phụng Công là một xã thuộc huyện Văn Giang, tỉnh Hưng Yên, Việt Nam.

Địa lý
Xã Phụng Công nằm ở phía tây bắc huyện Văn Giang, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp xã Cửu Cao
Phía tây giáp xã Xuân Quan
Phía nam giáp xã Văn Đức  thuộc huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội và thị trấn Văn Giang
Phía bắc giáp xã Xuân Quan và xã Cửu Cao.

Xã Phụng Công có diện tích 4,88 km², dân số năm 2019 là 6.672 người, mật độ dân số đạt 1.367 người/km².

Xã ở thế kỷ X từng là căn cứ Tế Giang của sứ quân Lã Đường, một tướng giỏi thời loạn 12 sứ quân.

Hành chính
Xã Phụng Công được chia thành 5 thôn: Đại, Đầu, Bến, Khúc Tháp, Ngò.

Lịch sử
Trước đây, Phụng Công là một xã thuộc huyện Châu Giang cũ.

Ngày 24 tháng 7 năm 1999, Chính phủ ban hành Nghị định 60/1999/NĐ-CP về việc chia huyện Châu Giang thành 2 huyện Khoái Châu và Văn Giang. Xã Phụng Công trực thuộc huyện Văn Giang.

Ngày 6 tháng 12 năm 2019, Hội đồng Nhân dân tỉnh Hưng Yên ban hành Nghị quyết 246/NQ-HĐND về việc sáp nhập thôn Khúc và thôn Tháp thành thôn Khúc Tháp.

Văn hóa

Đình Bến

Do có công cai quản và lập ấp ở địa phương, giúp dân mở mang phát triển kinh tế trong thời loạn, Lã Đường được lập đền thờ ở đình Bến, xã Phụng Công, Văn Giang, Hưng Yên. Người Phụng Công thường gọi chệch từ "đường" thành "đàng" để khỏi phạm húy và khi cúng thành hoàng làng thường có con heo không có đầu do sự tích ông bị chém đầu.

Lã Đường hay Lữ Đường là một sứ quân trong thời 12 sứ quân cuối triều nhà Ngô trong lịch sử Việt Nam, cát cứ vùng Tế Giang (Văn Giang, Hưng Yên). Sau khi Ngô Quyền qua đời vào năm 944, Dương Tam Kha cướp ngôi nhà Ngô. Các tướng lĩnh, thổ hào địa phương các nơi không chịu thuần phục, nổi lên cát cứ một vùng và đem quân đánh chiếm lẫn nhau.

Theo nhà nghiên cứu Nguyễn Danh Phiệt, thì Lã Đường là một thổ hào địa phương ở vùng Tế Giang. Thời bấy giờ, nơi đây đất bùn lầy rất nhiều, quanh co, địa thế hiểm yếu. Khi nhà Ngô suy yếu, không còn khả năng kiểm soát địa phương, Lã Đường tự chiêu mộ và xây dựng lực lượng cát cứ, dựa vào địa thế hiểm yếu để cố thủ.

Đầu năm 968, Đinh Bộ Lĩnh chuyển quân về Siêu Loại, cho Đinh Liễn và Nguyễn Bặc đem ba ngàn quân tiến đánh quân Lã Đường. Lã Đường chủ trương tản quân, đóng giữ chỗ hiểm yếu. Hễ quân Hoa Lư đi đông thì tránh mà đi lẻ là chặn đánh, diệt một vài lính, rồi lại bỏ chạy. Nguyễn Bặc bày kế cho quân Hoa Lư tập trung, tập kích quân lương tiếp vận của quân Lã Đường. Trong vòng 7 ngày, vòng đai phòng thủ bên ngoài của quân Lã Đường bị tiêu diệt hoàn toàn, Đinh Liễn, Nguyễn Bặc, Chu Công Mẫn đánh sâu vào trung tâm, bắt được Lã Đường, chém chết, thu phục hoàn toàn đất Tế Giang.

Theo thần tích đình Thắm, làng Đan Nhiễm, thị trấn Văn Giang thì Lã Tá Đường bị tướng Chu Công Mẫn đánh bại, Lã Tá Đường bị chém đầu, thủ cấp bị mang về thành Hoa Lư. Chu Công Mẫn là người làng Đan Nhiễm, nên xưa dân 2 làng Phụng Công và Đan Nhiễm thường có hiềm khích với nhau.

Giao thông
Các tuyến, hệ thống giao thông quan trọng đi qua xã Phụng Công:
Tỉnh lộ 378: đi thành phố Hưng Yên, Phù Cừ.
Tỉnh lộ 379: đường Hà Nội - Hưng Yên.
Tỉnh lộ 379B: đi huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội.
Hệ thống xe buýt: tuyến 47B.

Kinh tế

Nghề hoa cây cảnh
Nghề trồng hoa, cây cảnh, cây thế, bonsai ở Phụng Công là một thế mạnh để phát triển kinh tế kết hợp du lịch sinh thái trong khu đô thị Ecopark.

Bánh tẻ Phụng Công
Bánh tẻ Phụng Công hay bánh răng bừa là một đặc sản của địa phương được làm từ bột gạo tẻ, mọc nhĩ, hạt tiêu, nấm hương, thịt băm là loại bánh tẻ cổ truyền. Ngày nay còn có bánh tẻ chay nhân đậu xanh. Ở miền bắc có nhiều nơi làm bánh tẻ nhưng nổi tiếng hơn cả thì chỉ có bánh tẻ Phụng Công, bánh tẻ Chờ và bánh tẻ Phú Nhi.

Hạ tầng
Khu đô thị sinh thái Ecopark.

Chú thích

Tham khảo


title: Euryglossina megalocephala

text:
Euryglossina megalocephala là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Exley mô tả khoa học năm 1968.

Chú thích

Tham khảo

Euryglossina
Động vật được mô tả năm 1968


title: Somme-Yèvre

text:
Somme-Yèvre  là một xã thuộc tỉnh Marne trong vùng Grand Est đông nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 179 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Sommeyevre


title: Labidostomis senicula

text:
Labidostomis senicula là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Kraatz miêu tả khoa học năm 1872.

Chú thích

Tham khảo

Labidostomis


title: Pilaria sordidipes

text:
Pilaria sordidipes là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Pilaria
Limoniidae ở vùng Afrotropic


title: 9820 Hempel

text:
9820 Hempel (3064 T-1) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 26 tháng 3 năm 1971 bởi C. J. van Houten, I. van Houten-Groeneveld, và T. Gehrels ở Đài thiên văn Palomar.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 JPL Small-Body Database Browser ngày 9820 Hempel

Thiên thể phát hiện năm 1971
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Gynacantha usambarica

text:
Gynacantha usambarica là một loài chuồn chuồn ngô thuộc họ Aeshnidae. Nó được tìm thấy ở Kenya, Malawi, Mozambique, Nam Phi, Tanzania, và Zimbabwe. Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng ẩm ướt đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và đất ngập nước với cây bụi là chủ yếu.

Tham khảo

 Clausnitzer, V. 2005. Gynacantha usambarica. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập ngày 9 tháng 8 năm 2007.

Gynacantha


(tiếng Anh: United Nations Economic and Social Council, viết tắt ECOSOC) là một trong 5 cơ quan quan trọng nhất của Liên Hợp Quốc chịu trách nhiệm phối hợp hoạt động của các ban về kinh tế - xã hội, bao gồm 14 ủy ban chuyên môn, ủy ban chức năng và 5 ủy ban khu vực trực thuộc Liên Hợp Quốc.

Hội đồng Kinh tế và Xã hội có 54 thành viên và tổ chức một cuộc họp lớn kéo dài 4 tuần vào tháng 7 hàng năm.

Hội đồng còn đóng vai trò là một diễn đàn thảo luận các vấn đề kinh tế và xã hội quốc tế và đưa ra các kiến nghị chính sách tới các quốc gia thành viên và cho toàn hệ thống Liên Hợp Quốc.

Các nước thành viên

 có 54 quốc gia thành viên được Đại hội đồng bầu theo 3 năm một lần dựa theo tính đại diện của từng khu vực.

Châu Phi có 14 ghế, châu Á có 11 ghế, Đông Âu có 6, Mỹ-Latin và các quốc gia vùng Caribbe có 10, còn lại là 13 ghế cho Tây Âu và các khu vực khác.

Các chủ tịch của Hội đồng

Xem thêm
 Liên Hợp Quốc
 Hệ thống Liên Hợp Quốc

Tham khảo

Liên kết ngoài

Liên Hợp Quốc
Phát triển
Hội đồng Kinh tế và Xã hội Liên Hợp Quốc


title: Chalepus basilaris

text:
Chalepus basilaris là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Chapuis miêu tả khoa học năm 1877.

Chú thích

Tham khảo

Chalepus


title: Hillerse

text:
Hillerse là một đô thị thuộc the huyện Gifhorn, trong bang Niedersachsen, Đức. Đô thị này có diện tích 24,09 km². Đô thị này thuộc Samtgemeinde Meinersen.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Gifhorn


title: Goniostemma

text:
Goniostemma là một chi thực vật thuộc họ Apocynaceae.

Danh sách loài
Chi này có các loài sau (tuy nhiên danh sách này có thể chưa đủ):
 Goniostemma acuminata
 Goniostemma punctatum, Tsiang & P.T.Li

Chú thích

Tham khảo

Thực vật châu Á


title: Enyo boisduvali

text:
Enyo boisduvali là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Loài này có ở Cuba.
Nó giống như Enyo lugubris lugubris.
There are probably two to three generations per year.

Chú thích

Tham khảo

Enyo


title: Chimarra ortiziana

text:
Chimarra ortiziana là một loài Trichoptera trong họ Philopotamidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Tham khảo

Trichoptera vùng Tân nhiệt đới
Chimarra


title: 825 Tanina

text:
825 Tanina

825 Tanina là một tiểu hành tinh ở vành đai chính, thuộc nhóm tiểu hành tinh Flora. Nó được xếp loại tiểu hành tinh kiểu S, có bề mặt sáng. Đường kính của nó khoảng 11 km và suất phản chiếu ánh sáng là 0.262 . Thời gian quay vòng của nó là 6.746 giờ.

Tiểu hành tinh này do G. N. Neujmin phát hiện ngày 27.3.1916 ở Simeiz (Krym, Ukraina), và được đặt theo tên Tanina, một công chúa Bạch Nga mà gia đình bị tàn sát trong cuộc Cách mạng 1918.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Orbital simulation from JPL (Java) / Ephemeris.
 Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets

Tiểu hành tinh vành đai chính
Tiểu hành tinh kiểu S
Thiên thể phát hiện năm 1916
Tiểu hành tinh Flora


title: Hylaeus meriti

text:
Hylaeus meriti là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Rayment mô tả khoa học năm 1935.

Chú thích

Tham khảo

M
Động vật được mô tả năm 1935


title: Eulithis populata

text:
The Northern Spinach (Eulithis populata) là một loài bướm đêm thuộc chi Eulithis trong họ Geometridae.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài
Vlindernet
waarneming.nl
Lepidoptera of Belgium
Northern Spinach at UKmoths

Eulithis
Côn trùng châu Âu
Động vật được mô tả năm 1758


title: 2147 Kharadze

text:
2147 Kharadze (1976 US) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 25 tháng 10 năm 1976 bởi R. M. West ở La Silla.

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 2147 Kharadze

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1976


title: Octodonta surigaoana

text:
Octodonta surigaoana là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Uhmann miêu tả khoa học năm 1933.

Chú thích

Tham khảo

Octodonta


title: Laupheim

text:
Laupheim là một xã ở huyện Biberach ở bang Baden-Württemberg thuộc nước Đức. Đô thị này có diện tích 61,79 km², dân số thời điểm 31 tháng 12 năm 2020 là 22.579 người.

Tham khảo


title: Cugny

text:
Cugny  là một xã ở tỉnh Aisne, vùng Hauts-de-France thuộc miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Aisne

Tham khảo

Xã của Aisne


title: Heiligenkreuz am Waasen

text:
Heiligenkreuz am Waasen là một đô thị thuộc huyện Leibnitz trong bang Steiermark, nước Áo. Đô thị  có diện tích 15,4 km², dân số cuối năm 2005 là 329 người.

Tham khảo


title: Inkinga carnosa

text:
Inkinga carnosa là một loài ốc biển nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Strictispiridae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Inkinga


title: Storbeck-Frankendorf

text:
Storbeck-Frankendorf là một đô thị thuộc huyện Ostprignitz-Ruppin, bang Brandenburg, Đức. Đô thị Storbeck-Frankendorf có diện tích 42,23 km², dân số thời điểm 31 tháng 12 năm 2006 là 541 người.

Tham khảo


title: Laccophilus ceylonicus

text:
Laccophilus ceylonicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Zimmermann miêu tả khoa học năm 1919.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Laccophilus


title: Aleksey Nikolayevich Kosygin

text:
Aleksey Nikolayevich Kosygin (tiếng Việt : Cô-sư-ghin ; , Aleksey Nikolayevich Kosygin; 21 tháng 1 năm 1904 – 18 tháng 12 năm 1980) là một chính khách Liên Xô thời Chiến tranh Lạnh. 1938 ông là thị trưởng Leningrad (Sankt-Peterburg) và 1939 được bầu vào Ủy ban Trung ương Đảng. Từ 1940 cho tới 1946 Chủ tịch Hội đồng Ủy viên Nhân dân CHXHCN Liên bang Nga, và là Thủ tướng Nga từ năm 1943 đến năm 1946. Năm 1948 ông được bầu vào Bộ Chính trị, nhưng lại bị cho ra vào năm 1952, một năm trước cái chết của Stalin.

Năm 1964 khi Khrushchyov bị hạ bệ, ông được chọn làm Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng (Thủ tướng) Liên Xô và giữ chức này đến năm 1980. Ông nghỉ hưu năm 1980 vì lý do sức khỏe và được Nikolai Tikhonov thay thế.

Chú thích

Anh hùng lao động xã hội chủ nghĩa
Người Sankt-Peterburg
Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô


title: Tầm vông rừng

text:
Tầm vông rừng hay trúc Thái, trúc Xiêm La (danh pháp hai phần: Thyrsostachys siamensis, là một loài trong phân họ Tre (Bambusoideae) của họ Hòa thảo (Poaceae).

Phân bố
Khu vực phân bố: từ Thái Lan, Myanmar tới miền nam Việt Nam.

Đặc điểm
Đây là loài tre có khả năng chịu khô hạn khá tốt, nó có thể sinh trưởng tốt ở điều kiện lượng giáng thủy dưới 1.000 mm/năm. Thân cây trưởng thành cao khoảng 6–14 m, đường kính 2–7 cm, gần như đặc ruột và rất cứng, không gai. Lá nhỏ, dài 7–14 cm, rộng 5–7 mm. Tầm vông rừng thường mọc thành bụi dày dặc.

Sử dụng
Tầm vông rừng có thể dùng làm vật liệu trong xây dựng giống như các loài tre khác. Ngoài ra còn có thể trồng làm cây cảnh hay làm gậy.

Chú thích

Tham khảo
 Tầm vông tại viet.gutenberg.free.fr
 Tầm vông tại www.kyoto.zaq.ne.jp

S
R


title: Trouans

text:
Trouans là một xã ở tỉnh Aube, thuộc vùng Grand Est ở phía bắc miền trung nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
 Xã của tỉnh Aube

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trouans sur le site de l'Institut géographique national
 Trouans sur le site de l'Insee
 Trouans sur le site du Quid
 Localisation de Trouans sur une carte de France et communes limitrophes
 Plan de Trouans sur Mapquest
 Aube Terre d' Histoire: Trouans - Eglise Saint-Pierre

Trouans


title: Huyện Hpa-an

text:
Huyện Hpa-an là một huyện của bang Kayin ở Myanma. Huyện này có 5 thị trấn và 1490 làng.

Các thị trấn
Thị trấn Hpa-an
Thị trấn Hlaignbwe
Thị trấn Hpapun
Thị trấn Thandang

Tham khảo

Huyện Myanma
Bang Kayin


title: (8415) 1996 UT

text:
(8415) 1996 UT là một tiểu hành tinh nằm ở rìa ngoài của vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Yoshisada Shimizu và Takeshi Urata ở Đài thiên văn Nachi-Katsuura ở Nachikatsuura, Wakayama, Nhật Bản, ngày 16 tháng 10 năm 1996.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 8001–9000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1996
Được phát hiện bởi Takeshi Urata
Được phát hiện bởi Yoshisada Shimizu
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Trường Đại học Thủ Dầu Một

text:
Trường Đại học Thủ Dầu Một (tiếng Anh: Thu Dau Mot University) là một trường đại học đa ngành tại Bình Dương, được thành lập theo quyết định số 900/QĐ-TTg ngày 24/06/2009 của Thủ tướng Chính phủ.

Tham khảo

Trường đại học và cao đẳng tại Bình Dương
Cơ sở giáo dục trực thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Dương
Đại học và cao đẳng công lập tại Việt Nam
Đại học địa phương
Đại học cấp tỉnh


title: Ocotea viridiflora

text:
Ocotea viridiflora là một loài thực vật thuộc họ Lauraceae. Loài này có ở Panama và có thể cả Costa Rica.

Chú thích

Tham khảo
 World Conservation Monitoring Centre 1998. Ocotea viridiflora. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 8 năm 2007.

V
Thực vật dễ tổn thương


title: Tarbes

text:
Tarbes là tỉnh lỵ của tỉnh Hautes-Pyrénées, thuộc vùng hành chính Occitanie của nước Pháp, có dân số là 46.275 người (thời điểm 1999).

Các thành phố kết nghĩa
  Altenkirchen (Đức)

Những người con của thành phố
 Pierre Chazal, tướng quân đội
 Ferdinand Foch, thống chế Pháp trong Chiến tranh thế giới thứ nhất
 Théophile Gautier, nhà thơ và nhà phê bình

Tham khảo

Hautes-Pyrénées
Xã của Hautes-Pyrénées


title: Phù Dung (định hướng)

text:
Phù Dung hay phù dung có thể chỉ:
Tên gọi phổ thông của một số loài thực vật, phổ biến nhất là loài Hibiscus mutabilis; ngoài ra loài sen hồng (Nelumbo nucifera) còn được gọi là (thủy) phù dung  trong các thư tịch Phật giáo và văn học tại Việt Nam.
Ả phù dung, tên gọi khác của thuốc phiện
Một quận thuộc Trường Sa, Hồ Nam: quận Phù Dung
Tên một ngôi chùa tại thị xã Hà Tiên: chùa Phù Dung


title: Cork (thành phố)

text:
Cork (; , , từ corcach, nghĩa "đầm lầy") là một thành phố ở vùng tây nam Ireland, thuộc tỉnh Munster, có dân số 125.657 người năm 2016. Đây là thành phố lớn thứ ba trên đảo Ireland, sau Dublin và Belfast, tức lớn thứ nhì Cộng hòa Ireland.

Thành phố nằm trên sông Lee. Con sông này chia thành hai nhánh ở rìa tây, biến khu vực trung tâm thành phố thành một hòn đảo. Hai dòng này hợp lưu lại ở mạn đông thành phố, nơi có những bến tàu hướng về Lough Mahon và cảng Cork, tạo nên một trong những hải cảng tự nhiên rộng nhất theo diện tích tàu bè đi được.

Thành phố Cork từng một thời nằm hoàn toàn trong tường thành. Vết tích của đô thị trung cổ này vẫn còn quanh đường South Main và đường North Main.

Khí hậu
Khí hậu tại Cork giống phần còn lại của Ireland, mang khí hậu hải dương dịu, lượng mưa dồi dào và ít khi trời quá nóng hay quá lạnh. Met Éireann có một trạm khí tượng ở sân bay Cork, cách thành phố vài kilomet về phía nam. Chú ý rằng trạm khí tượng này nằm ở , và nhiệt độ có thể lệch vài độ từ sân bay đến thành phố. Cũng có trạm khí tượng nhỏ hơn ở UCC và đồ Clover. Thành phố Cork đôi khi chịu lũ lụt.

Chú thích

Đọc thêm

 Merchants, Mystics and Philanthropists – 350 Years of Cork Quakers Richard S. Harrison Published by Cork Monthly Meeting, Religious Society of Friends (Quakers) 2006
 Atlas of Cork City, edited John Crowley, Robert Devoy, Denis Linehan and Patrick O'Flanagan. Illustrated by Michael Murphy.  Cork University Press, 2005, .
 A New History of Cork, Henry A. Jefferies.  History Press Ireland, 2010, .
 Cork Rock: From Rory Gallagher To The Sultans Of Ping, by Mark McAvoy. Published by Mercier Press (2009) .
 Where Bridges Stand :the River Lee bridges of Cork City, Antóin O'Callaghan. History Press Ireland, 2012, .
 Cork City Through Time, Kieran McCarthy & Daniel Breen. Stroud : Amberley, 2012, .

Liên kết ngoài

 Cork City Council site
 Architecture of Cork

Thành phố Cộng hòa Ireland


title: Arthurdendyus triangulatus

text:
Giun dẹp New Zealand Là một loài giun dẹp bản địa New Zaeland. Loài này dài từ 5 mm khi nở đến 17 cm ở con lớn. Các bề mặt bụng của loài giun dẹp này có màu da bò nhạt trong khi bề mặt lưng màu nâu sẫm. Giun dẹp trẻ thay đổi màu sắc từ trắng đến màu cam nhạt và phát triển cách ve trưởng thành của họ khi họ phát triển.

Trong ngày, giun dẹp có thể được tìm thấy nghỉ ngơi trên bề mặt đất bên dưới các đối tượng tiếp xúc gần với mặt đất. Chúng cũng có thể được tìm thấy bên dưới bề mặt đất săn bắn cho giun đất.
Chúng đã phá hầu hết các loài giun bản địa khác khi sinh sống.
Chúng sinh sản ra viên nang trứng dài khoảng 8 mm. Viên nang có độ sáng bóng, linh hoạt và anh đào màu đỏ đầu tiên và sau đó tối đen sau nhiều ngày. Sau một thời gian thì giun con màu xanh nhỏ nở ra của các viên nang giòn. Một viên nang trứng được sản xuất tại một thời điểm với chỗ phình có thể nhìn thấy rõ ràng trong lưng của sâu trưởng thành.

Tham khảo

Arthurdendyus


title: 21515 Gavini

text:
21515 Gavini (1998 KR50) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 23 tháng 5 năm 1998 bởi nhóm nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất phòng thí nghiệm Lincoln ở Socorro.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 21515 Gavini

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1998


title: Ageratina dendroides

text:
Ageratina dendroides là một loài thực vật có hoa thuộc họ Asteraceae.
Loài này chỉ có ở Ecuador.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và đồng cỏ nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới vùng đất cao.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất nơi sống.

Chú thích

Tham khảo

 Montúfar, R. & Pitman, N. 2003. Ageratina dendroides. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 20 tháng 7 năm 2007.

Ageratina
Thực vật Ecuador
Thực vật dễ tổn thương
Thực vật được mô tả năm 1826


title: Cerisy-Buleux

text:
Cerisy-Buleux là một xã ở tỉnh Somme, vùng Hauts-de-France, Pháp.

Địa lý
Thị trấn này tọa lạc trên đường D190, khoảng 15 dặm Anh về phía tây nam của Abbeville.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Somme

Liên kết ngoài
 The old railway
 Cerisy-Buleux trên trang mạng của INSEE
 Cerisy-Buleux trên trang mạng của Quid

Tham khảo

Xã của Somme


title: Murinais

text:
Murinais là một xã thuộc tỉnh Isère trong vùng Rhône-Alpes đông nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 345-667 mét trên mực nước biển. Theo điều tra dân số năm 1999 của INSEE có dân số là 340 người.

Tham khảo

Xã của Isère


title: Labangan

text:
Labangan là một đô thị cấp bốn ở tỉnh Zamboanga del Sur, Philippines. Theo điều tra dân số năm 2000, đô thị này có dân số 34.530 người trong 6.629 hộ.

Các đơn vị hành chính

Labangan, về mặt hành chính, được chia thành 25 khu phố (barangay).

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Mã địa lý chuẩn Philipin
 2000 Thông tin điều tra dân số Philipin

Đô thị của Zamboanga del Sur


title: Speiredonia spectans

text:
Speiredonia spectans là một loài bướm đêm thuộc họ Erebidae. Nó được tìm thấy ở đông bắc quarter của Úc và Tasmania. Strays have been recorded trên đảo Norfolk và ở New Zealand.

Sải cánh dài khoảng 70 mm.

Ấu trùng ăn các loài Acacia.

Hình ảnh

Liên kết ngoài
Moths of Australia

Chú thích

Speiredonia


title: Épuisay

text:
Épuisay là một xã thuộc tỉnh Loir-et-Cher trong vùng Centre-Val de Loire miền trung nước Pháp.

Xem thêm
 Xã của tỉnh Loir-et-Cher

Tham khảo

Xã của Loir-et-Cher


title: Nephodia

text:
Nephodia là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Geometridae


title: Bockelwitz

text:
Bockelwitz là một đô thị trong huyện Mittelsachsen, bang tự do Sachsen, nước Đức. Đô thị Bockelwitz có diện tích 34,54 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2005 là 2798 người.

Tham khảo

Làng ở Sachsen
Cựu đô thị Sachsen
Tỉnh Leipzig


title: Thanh Xuân

text:
Thanh Xuân là một quận nội thành thuộc thành phố Hà Nội, Việt Nam.

Nguồn gốc tên gọi
Thế kỷ XII, tại huyện Thanh Oai có chùa Thanh Xuân (tức chùa Phùng Khoang thuộc phường Trung Văn, quận Nam Từ Liêm ngày nay).

Thời Pháp thuộc, ven đường Thiên Lý đi vào nội thành Hà Nội, trước cửa chùa Thanh Xuân xuất hiện một dãy phố nên gọi là phố Thanh Xuân, có bến xe điện Thanh Xuân. Đến đầu những năm 60 của thế kỷ XX, nhiều khu chung cư được xây dựng thành khu tập thể Thanh Xuân, sau trở thành tiểu khu Thanh Xuân thuộc khu phố Đống Đa (năm 1981 đổi thành phường Thanh Xuân, quận Đống Đa, nay là phường Thanh Xuân Trung trong quận). Năm 1982 thành lập phường Thanh Xuân Bắc, quận Đống Đa (nay là 2 phường Thanh Xuân Bắc và Thanh Xuân Nam trong quận).

Địa lý
Quận Thanh Xuân có vị trí địa lý:
Phía đông giáp quận Hai Bà Trưng với ranh giới là đường Giải Phóng và phố Vọng
Phía tây giáp quận Nam Từ Liêm (với ranh giới là các phố Vũ Hữu và đường Lương Thế Vinh) và quận Hà Đông
Phía nam giáp quận Hoàng Mai và huyện Thanh Trì
Phía bắc giáp quận Đống Đa (với ranh giới là đường Trường Chinh, đường Nguyễn Trãi và sông Tô Lịch) và quận Cầu Giấy (với ranh giới là phố Quan Nhân, phố Hoàng Ngân và phố Nguyễn Thị Thập, đường Lê Văn Lương, phố Hoàng Đạo Thúy, đường Hoàng Minh Giám).

Dân số năm 2018 là 285.400 người.

Hành chính
Quận Thanh Xuân có 11 đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc, bao gồm 11 phường: Hạ Đình, Khương Đình, Khương Mai, Khương Trung, Kim Giang, Nhân Chính, Phương Liệt, Thanh Xuân Bắc, Thanh Xuân Nam, Thanh Xuân Trung, Thượng Đình.

Công viên
Công viên hồ điều hòa Nhân Chính (quận Thanh Xuân) chính thức mở cửa phục vụ nhân dân từ ngày 10.9.2018 sau gần 2 năm chậm tiến độ. Nằm trên địa bàn 2 quận Thanh Xuân và Cầu Giấy, với diện tích khoảng 13,2 ha. Dự án công viên hồ điều hòa Nhân Chính được khởi công vào tháng 5.2016 với tổng mức đầu tư gần 300 tỷ đồng.

Lịch sử
Quận Thanh Xuân được thành lập ngày 28 tháng 12 năm 1996, trên cơ sở tách 5 phường: Thượng Đình, Thanh Xuân Bắc, Thanh Xuân, Kim Giang, Phương Liệt; 78,1 ha diện tích tự nhiên và 20.862 nhân khẩu của phường Nguyễn Trãi, 98,4 ha diện tích tự nhiên và 5.506 nhân khẩu của phường Khương Thượng thuộc quận Đống Đa; xã Nhân Chính thuộc huyện Từ Liêm và xã Khương Đình thuộc huyện Thanh Trì.

Theo đó, quận Thanh Xuân có diện tích tự nhiên 913,2 ha và 117.863 nhân khẩu, gồm 11 đơn vị hành chính trực thuộc là

1. Phường Thanh Xuân (được đổi tên thành phường Thanh Xuân Trung) có 106,2 ha diện tích tự nhiên và 11.036 nhân khẩu.

2. Phường Thượng Đình có 65,8 ha diện tích tự nhiên và 13.516 nhân khẩu.

3. Phường Kim Giang có 22,3 ha diện tích tự nhiên và 8.387 nhân khẩu.

4. Phường Phương Liệt có 102,8 ha diện tích tự nhiên và 13.030 nhân khẩu.

5. Phường Thanh Xuân Nam được thành lập trên cơ sở 32,8 ha diện tích tự nhiên và 8.266 nhân khẩu của phường Thanh Xuân Bắc.

Địa giới phường Thanh Xuân Nam: Đông giáp phường Hạ Đình, phường Thanh Xuân Trung; Tây giáp phường Trung Văn (quận Nam Từ Liêm); Nam giáp xã Tân Triều (huyện Thanh Trì), phường Văn Quán (quận Hà Đông), Bắc giáp phường Thanh Xuân Bắc.

6. Phường Thanh Xuân Bắc còn lại 48,4 ha diện tích tự nhiên và 17.857 nhân khẩu.

Địa giới phường Thanh Xuân Bắc: Đông giáp phường Nhân Chính, Tây và Bắc giáp phường Trung Văn (quận Nam Từ Liêm), Nam giáp phường Thanh Xuân Nam.

7. Phường Khương Mai được thành lập trên cơ sở 98,4 ha diện tích tự nhiên và 5.506 nhân khẩu của phường Khương Thượng.

Địa giới phường Khương Mai: Đông giáp phường Phương Liệt; Tây giáp phường Khương Trung; Nam giáp phường Định Công (quận Hoàng Mai); Bắc giáp phường Khương Thượng (quận Đống Đa).

Phường Khương Thượng (quận Đống Đa) sau khi điều chỉnh địa giới hành chính còn lại 33,5 ha diện tích tự nhiên và 10.010 nhân khẩu.

8. Phường Khương Trung được thành lập trên cơ sở 78,1 ha diện tích tự nhiên và 20.862 nhân khẩu của phường Nguyễn Trãi (quận Đống Đa).

Địa giới phường Khương Trung: Đông giáp phường Khương Mai; Tây giáp phường Thượng Đình; Nam giáp phường Khương Đình và phường Định Công (quận Hoàng Mai); Bắc giáp phường Nguyễn Trãi (quận Đống Đa).

Phường Nguyễn Trãi (quận Đống Đa) sau khi điều chỉnh địa giới hành chính còn lại 23,4 ha diện tích tự nhiên và 11.230 nhân khẩu, được đổi tên thành phường Ngã Tư Sở.

9.Phường Khương Đình được thành lập trên cơ sở 138,9 ha diện tích tự nhiên và 5.929 nhân khẩu của xã Khương Đình.

Địa giới phường Khương Đình: Đông giáp xã Định Công (huyện Thanh Trì); Tây giáp phường Hạ Đình; Nam giáp phường Kim Giang và phường Đại Kim (quận Hoàng Mai); Bắc giáp phường Khương Trung.

10. Phường Hạ Đình được thành lập trên cơ sở phần còn lại của xã Khương Đình gồm 58,6 ha diện tích tự nhiên và 4.245 nhân khẩu.

Địa giới hành chính phường Hạ Đình: Đông giáp phường Khương Đình; Tây giáp phường Thanh Xuân Trung, Thanh Xuân Nam; Nam giáp xã Tân Triều (huyện Thanh Trì); và phường Kim Giang; Bắc giáp phường Thượng Đình.

11. Phường Nhân Chính được thành lập trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và nhân khẩu của xã Nhân Chính, gồm 160,9 ha và 9.229 nhân khẩu.

Địa giới hành chính phường Nhân Chính: Đông giáp phường Láng Hạ, phường Thịnh Quang (quận Đống Đa); Tây giáp phường Trung Văn (quận Nam Từ Liêm) và phường Thanh Xuân Bắc; Nam giáp phường Thượng Đình, phường Thanh Xuân Trung; Bắc giáp phường Trung Hòa (quận Cầu Giấy)

Quận Thanh Xuân có 11 phường: Hạ Đình, Khương Đình, Khương Mai, Khương Trung, Kim Giang, Nhân Chính, Phương Liệt, Thanh Xuân Bắc, Thanh Xuân Nam, Thanh Xuân Trung, Thượng Đình cho đến ngày nay.

Hạ tầng
Quốc lộ 6 từ Hà Nội đi các tỉnh phía Tây Bắc bắt đầu từ Ngã Tư Sở đi qua địa bàn quận.

Những điểm nhấn quan trọng nhất về quận Thanh Xuân:
Khu đô thị Trung Hòa Nhân Chính nằm một phần tại phường Nhân Chính (phần còn lại tại quận Cầu Giấy) đang phát triển mạnh như một trung tâm mới của thành phố Hà Nội.
Khu chung cư Mandarin Garden: nằm một phần tại phường Nhân Chính, liền kề với khu đô thị Trung Hòa - Nhân Chính. Phần còn lại nằm ở phường Thanh Xuân Trung.
Khu đô thị Hạ Đình: nằm tại phía tây đường Nguyễn Xiển, thuộc địa bàn phường Hạ Đình.
Khu đô thị Khương Đình: nằm trong khu dân cư Đầm Hồng, thuộc địa bàn phường Khương Đình.
Khu đô thị cao cấp Royal City: nằm tại số 74 đường Nguyễn Trãi, tiền thân là nhà máy Cơ khí Hà Nội. Hiện nay Royal City đang phát triển với rất nhiều dịch vụ, là điểm đến lí tưởng.
Khu đô thị Pandora: nằm tại số 53 phố Triều Khúc, tiền thân là nhà máy sản xuất Ô tô Hòa Bình thủ đô Hà Nội.
Khu đô thị Vinhomes Cao Xà Lá: nằm tại số 235 đường Nguyễn Trãi, xế trước các trường Đại học Khoa học Xã hội Nhân văn, Đại học Khoa học Tự nhiên và khu đô thị Royal City, ghép từ tên của các xí nghiệp cũ: Công ty Cao su Sao Vàng, Nhà máy Xà phòng và Nhà máy Thuốc lá Thăng Long, hiện đang được triển khai đầu tư xây dựng.
Khu nhà ở 90 Nguyễn Tuân: nằm tại số 90 phố Nguyễn Tuân, tiền thân là xí nghiệp xe đạp Thống Nhất.
Khu tập thể Thượng Đình: là khu nhà ở xây dựng theo phương pháp bê tông lắp ghép tấm lớn, gồm nhiều tòa nhà cao năm tầng, được xây dựng từ những năm 60 của thế kỷ 20, đến nay đã xuống cấp trầm trọng. Khu nhà hiện đang có dự án nâng cấp lên đến 25 tầng. Trong tương lai đây sẽ là một trung tâm hiện đại của quận.
Khu tập thể Thanh Xuân Bắc: nằm tại phía tây nam quận Thanh Xuân, giáp ranh với phường Trung Văn, quận Nam Từ Liêm, được xây dựng từ những năm 80 của thế kỷ 20, tiền thân là xí nghiệp thoát nước số 4 Hà Nội.
Khu tập thể Phương Liệt: nằm tại phía đông bắc quận Thanh Xuân, nằm cạnh ngã tư Vọng, thuộc địa bàn phường Phương Liệt, tiền thân là Khu tập thể Phùng Khoang.
Khu tập thể Kim Giang: nằm tại phố Hoàng Đạo Thành, từ đường Kim Giang đến đường Nguyễn Xiển, thuộc địa bàn phường Kim Giang.
Ngã tư Sở: nổi tiếng về nạn tắc đường ở Hà Nội, đã được cải tạo và mở rộng.
Đường Nguyễn Trãi: tập trung một số trường đại học (như Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học ngoại ngữ Hà Nội (trước là Đại học Hà Nội)...) là một con đường rộng, lượng bụi khá lớn, có nhiều cây xanh nhưng mật độ dân cư và cụm nhà máy cao su, xà phòng, thuốc lá, ôtô nên lưu lượng người tham gia giao thông rất lớn.
Các dự án đường sắt đô thị đi qua địa bàn quận là các tuyến số 1 (Ngọc Hồi - Yên Viên), tuyến số 2 (Nội Bài - Thượng Đình), tuyến số 2A (Cát Linh - Hà Đông), tuyến số 4 (Liên Hà - Bắc Thăng Long), tuyến số 8 (An Khánh - Dương Xá) trong đó tuyến số 2A chính thức vận hành vào quý IV-2021; tuyến số 1 hiện đang được đầu tư xây dựng.

Hệ thống đường sắt đô thị
 Tuyến số 2A: (Quận Đống Đa) ← Ga Thượng Đình - Ga Vành Đai 3 → (Quận Hà Đông)

Hệ thống xe buýt

Các tuyến xe buýt hoạt động:

Đường phố

 Bùi Xương Trạch
 Chính Kinh
 Cù Chính Lan
 Cự Lộc
 Đại La
 Định Công
 Giải Phóng
 Giáp Nhất
 Hạ Đình
 Hà Kế Tấn
 Hoàng Đạo Thành
 Hoàng Đạo Thúy
 Hoàng Minh Giám
 Hoàng Ngân
 Hoàng Văn Thái
 Hồ Mễ Trì
 Hồ Rùa
 Khuất Duy Tiến
 Khương Đình
 Khương Hạ
 Khương Trung
 Kim Giang
 Lạc Hồng
 Lê Trọng Tấn
 Lê Văn Lương
 Lê Văn Thiêm
 Lương Thế Vinh
 Ngụy Như Kon Tum
 Nguyễn Huy Tưởng
 Nguyễn Lân
 Nguyễn Ngọc Nại
 Nguyễn Quý Đức
 Nguyễn Thị Định
 Nguyễn Thị Thập
 Nguyễn Trãi
 Nguyễn Tuân
 Nguyễn Văn Trỗi
 Nguyễn Viết Xuân
 Nguyễn Xiển
 Nguyễn Xuân Linh
 Nhân Hòa
 Phan Đình Giót
 Phương Liệt
 Quan Nhân
 Thanh Xuân Bắc
 Thượng Đình
 Tố Hữu
 Tô Vĩnh Diện
 Tôn Thất Tùng
 Trần Điền
 Triều Khúc
 Trịnh Đình Cửu
 Trường Chinh
 Văn Hoá
 Vọng
 Vũ Hữu
 Vũ Tông Phan
 Vũ Trọng Phụng
 Vương Thừa Vũ

Hệ thống giáo dục

Các trường đại học và học viện

 Trường Đại học Phòng cháy chữa cháy
 Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội
 Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội
 Học viện Quản lý Giáo dục
 Trường Đại học Hà Nội
 Trường Đại học Công nghệ Giao thông Vận tải

Các trường trung học phổ thông

 Trường Tiểu học, THCS, THPT Khương Hạ
 Trường THPT Khương Đình
Trường THPT Nhân Chính
 Trường THPT Trần Hưng Đạo
 Trường THPT Phan Bội Châu
Trường THPT Hồ Tùng Mậu
 Trường THPT Lương Văn Can
 Trường THPT Huỳnh Thúc Kháng
Trường THPT chuyên Khoa học Tự nhiên
Trường THPT chuyên Khoa học Xã hội và Nhân văn
Trường THPT Hoàng Mai

Di tích lịch sử
Đình Phương Liệt ở phường Phương Liệt, quận Thanh Xuân thờ Tích Lịch Đại Vương Phạm Tích là tướng nhà Đinh, 3 anh em ông, một người mặt xanh tên là Tích; mặt trắng tên là Thánh; mặt đỏ tên là Thành đã cùng theo giúp Đinh Tiên Hoàng lập được nhiều công lớn.

Danh nhân
Đặng Trần Côn
Nguyễn Huy Thiệp
Nguyễn Thị Minh Khai
Nguyễn Tuân
Trịnh Đình Thảo
Vũ Trọng Phụng

Chú thích

Liên kết ngoài
Trang chủ ủy ban nhân dân quận Thanh Xuân
Bản đồ Hà Nội trực tuyến
Quận Thanh Xuân nhìn từ vệ tinh
Tóm tắt trên trang mạng Hà Nội


title: Bruchidius ptilinoides

text:
Bruchidius ptilinoides là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Fåhraeus miêu tả khoa học năm 1839.

Chú thích

Tham khảo

P


title: 12611 Ingres

text:
12611 Ingres là một tiểu hành tinh vành đai chính với chu kỳ quỹ đạo là 2002.1563224 ngày (5.48 năm).

Nó được phát hiện ngày 24 tháng 9 năm 1960.

Tham khảo

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1960


title: Cam Tuyền, Diên An

text:
Cam Tuyền (tiếng Trung: 甘泉縣, Hán Việt: Cam Tuyền huyện) là một huyện thuộc địa cấp thị Diên An (延安市), tỉnh Thiểm Tây, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 2288 km2, dân số năm 2002 là 70.000 người. Các đơn vị hành chính thuộc huyện Cam Tuyền gồm có 3 trấn (Thành Quan, Hạ Tự Loan, Đạo), 6 hương (Kiều Trấn, Đông Cấu, Cao Tiêu, Thạch Môn, Vũ Xóa, Lao Sơn).

Tham khảo

Diên An
Đơn vị cấp huyện Thiểm Tây


title: Hydropsyche sangbung

text:
Hydropsyche sangbung là một loài Trichoptera trong họ Hydropsychidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Hydropsyche


title: Gnophomyia persevera

text:
Gnophomyia persevera là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Gnophomyia
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Thành hoàng

text:
Thành hoàng hay Thần hoàng, Thần Thành hoàng, là vị thần được tôn thờ chính trong đình làng Việt Nam. Vị thần này dù có hay không có họ tên & lai lịch, dù xuất thân bất kỳ từ tầng lớp nào, thì cũng là chủ tể trên cõi thiêng của làng và đều mang tính chất chung là hộ quốc tỳ dân (hộ nước giúp dân) ở ngay địa phương đó.

Tên gọi
Thành hoàng xuất phát từ chữ Hán: Thành 城 là cái thành hay tòa thành, hoàng 隍 là cái hào bao quanh cái thành; và khi ghép chung lại thành một từ dùng để chỉ vị thần coi giữ, bảo trợ cho cái thành. Thành hoàng là 城隍, Thần hoàng là 神 隍, Thần Thành hoàng là 神城隍. Có thể hiểu vị Thần Thành Hoàng là vị chủ thần trông coi, quản lý cái tòa thành đó, ví như một vị Thành Chủ, hay Quận Vương thời xưa.
Nhà văn Sơn Nam cho biết thêm: Ông thần ở đình làng gọi là thần Thành hoàng, cai quản khu vực trong khung thành. Thoạt tiên là thần ngự trị nơi thị tứ, sau áp dụng (cả) nơi thôn xóm, (vì) vẫn có điếm canh bố trí bao quanh...

Cũng theo Sơn Nam, thần Thành hoàng, theo thông lệ, thờ thần đàn ông, vì khí Dương đem sức mạnh cho muôn loài, muôn vật. Và gọi ông Thần hoàng là sai nghĩa, vì cái tên này chỉ là thứ nghi lễ đốt tờ giấy vàng, tức bản sao sắc phong do nhà vua tặng cho cha mẹ, ông bà đã qua đời của quan chức cao cấp thời phong kiến; và tục này ở trong Nam Bộ không có.

Bởi vậy, khi trích lại đoạn viết về tục "thờ thần" ở trong sách Việt Nam phong tục của Phan Kế Bính, nhà văn Sơn Nam đã sửa từ "Thần hoàng" ra "Thành hoàng" cốt để người đọc không còn lầm lẫn giữa hai thứ. Tuy nhiên, xét trong sách Việt Nam phong tục, lễ Thần hoàng được xếp vào mục Phong tục trong gia tộc; còn việc thờ phụng Thành hoàng được xếp vào mục Phong tục hương đảng, thì rõ là tác giả sách đã chỉ ra đó là hai thứ khác nhau.

Điểm đáng chú ý khác nữa, vì là vùng đất mới, nên ở Nam Bộ nhiều đình làng, thần chỉ có tên là Bản cảnh Thành hoàng hay Thành hoàng Bản cảnh (神隍本境). Theo sách Minh Mạng chính yếu, quyển thứ 12, năm Minh Mạng thứ 20 (1839), thì nhà vua đã chuẩn y lời tâu của Bộ Lễ xin hạ lệnh cho các địa phương lập thêm thần vị Bản cảnh. Đây là chức vụ mới, lúc trước không phổ biến. Lê Phục Thiện, người dịch sách trên chú giải: Thành hoàng là vị thần coi một khu vực nào. Bản cảnh là cõi đất nơi mình được thờ. Nhà văn Sơn Nam cho biết bởi đây là dạng viên chức được vua ủy quyền trừu tượng, trong rất nhiều trường hợp, không phải là con người lịch sử bằng xương bằng thịt. Do vậy, đa phần không có tượng mà chỉ thờ một chữ "thần" (神) và thường cũng chỉ có mỹ hiệu chung chung là "Quảng hậu, chính trực, đôn ngưng" (tức rộng rãi, ngay thẳng, tích tụ).

Nguồn gốc

Sách Việt Nam phong tục chép:
Xét về cái tục thờ Thần hoàng (hiểu là thần Thành hoàng) này từ trước đời Tam Quốc (Trung Quốc) trở về trước vẫn đã có, nhưng ngày xưa thì nhà vua nhân có việc cầu đảo gì mới thiết đàn cúng tế mà thôi. Đến đời nhà Đường, Lý Đức Dụ làm tướng, mới bắt đầu lập miếu Thần hoàng ở Thành Đô; kế đến nhà Tống, nhà Minh, thiên hạ đâu đâu cũng có lập miếu thờ.
Nước ta thuở bấy giờ đang lúc nội thuộc, tục Tàu truyền sang đến bên này, kế đến Đinh, Lê thì việc thờ quỷ thần đã thịnh hành rồi.

Nhưng cứ xét cái chủ ý lúc trước, thì mỗi phương có danh sơn (ngọn núi có tiếng), đại xuyên (sông lớn); triều đình lập miếu thờ thần sơn xuyên (núi sông) ấy để làm chủ tể (người đứng đầu) cho việc ấm tí một phương thôi. Kế sau, triều đình tinh biểu (làm cho thấy rõ công trạng, tiết tháo) những bậc trung thần nghĩa sĩ và những người có công lao với nước, thì cũng lập đền cho dân xã ở gần đâu thờ đấy. Từ đó dân gian lần lần bắt chước nhau, chỗ nào cũng phải thờ một vị để làm chủ tể trong làng mình... Dân ta tin rằng: "Đất có Thổ công, sông có Hà bá; cảnh thổ nào phải có Thần hoàng ấy; vậy phải thờ phụng để thần ủng hộ cho dân", vì thế mỗi ngày việc thờ thần một thịnh...

Còn ở trong văn học Việt, theo các nhà nghiên cứu, thì việc thờ Thần hoàng được đề cập lần đầu tiên ở bài Chuyện thần Tô Lịch trong sách Việt điện u linh:

Thời Đường Mục Tông, niên hiệu Trường Khánh thứ 2 (năm 822) tên Đô hộ Lý Nguyên Hỷ (hoặc Gia) thấy ngoài cửa bắc thành Long Biên có một dòng nước chảy ngược mà địa thế khả quan, mới tìm khắp, chọn một nơi cao ráo tốt, để có dời phủ lỵ đến đó... Nhân dịp ấy, y mới giết trâu đặt rượu, mời khắp các vị kỳ lão hương thôn đến dùng và thuật rõ là muốn tâu vua Tàu xin phụng Vương (ý nói đến thần sông Tô Lịch) làm Thành Hoàng. Trên dưới đều đồng lòng... Đến khi Cao Biền đắp thành Đại La, nghe đủ sự linh dị, thì lập tức sắm lễ điện tế, dâng cho hiệu là Đô Phủ Thành Hoàng Thần Quân. Đời Lý Thái Tổ lúc dời đô, thường mộng thấy một cụ đầu bạc, phảng phất trước bệ rồng... (Sau khi hỏi rõ lai lịch) nhà vua liền khiến quan Thái Chúc (chức quan lo việc cầu đảo phúc lành) đưa rượu chè đến tế, phong làm Quốc Đô Thăng Long Thành Hoàng Đại Vương. Dân cư (đến) cầu đảo hay thề nguyền điều chi, thì lập tức họa phúc linh ứng ngay...

Các thứ hạng
Cũng theo sách Việt Nam phong tục, thì mỗi làng phụng sự một vị Thần hoàng; có làng thờ hai ba vị, có làng thờ năm bảy vị, gọi chung là Phúc Thần.

Phúc Thần có ba hạng:
 Thượng đẳng thần là những thần danh sơn Đại xuyên, và các bậc thiên thần như Tản viên Sơn thánh, Cao sơn, Quý Minh Đổng thiên vương, Sóc thiên vương, Chử đồng tử, Liễu Hạnh công chúa... Các vị ấy có sự tích linh dị, mà không rõ tung tích ẩn hiện thế nào, cho nên gọi là Thiên thần. Thứ nữa là các vị nhân thần như: Triệu Quang Phục, Tô Hiến Thành, Trần Hưng Đạo... Các vị này khi sanh tiền có đại công lao với dân với nước; lúc mất đi, hoặc bởi nhà vua tinh biểu công trạng mà lập đền thờ hoặc bởi lòng dân nhớ công đức mà thờ. Các bực ấy đều có sự tích công trạng hiển hách và họ tên rõ ràng, lịch triều có mỹ tự bao phong làm Thượng đẳng thần. Cũng có vị là nhân thần nhưng lại không được nhắc tới nhiều trong chính sử mà được nhắc tới nhiều trong dã sử và truyền thuyết như Đức thánh Tam Giang.
 Trung đẳng thần là những vị thần dân làng thờ đã lâu, có họ tên mà không rõ công trạng; hoặc là có quan tước mà không rõ họ tên, hoặc là những thần có chút linh vị, tới khi nhà vua sai tinh kỳ đảo võ, cũng có ứng nghiệm thì triều đình cũng liệt vào tự điển, mà phong làm Trung đẳng thần. Có những trung đẳng thần được thờ rất phổ biến như anh em Cao Lịch, Cao Khiển là tướng nhà Đinh, thuộc tướng của Đinh Điền. Ở các đền thờ vùng Ninh Bình thì Cao Lịch được sắc phong Lịch Lộ Đại vương trung đẳng thần, Cao Khiển được phong Hành Khiển Đại vương trung đẳng thần.
 Hạ đẳng thần do dân xã thờ phụng, mà không rõ sự tích ra làm sao, nhưng cũng thuộc về bực chính thần, thì triều đình cũng theo lòng dân mà phong cho làm Hạ đẳng thần.

Ngoài ba bực thần ấy, còn nhiều nơi thờ bậy bạ, như: thần bán lợn, thần trẻ con, thần ăn xin, thần chết nghẹn, thần tà dâm, thần rắn, thần rết, ... Các hạng ấy gọi là tà thần, yêu thần, đê tiện thần vì dân tin bậy mà thờ chớ không được vào tự điển, không có phong tặng gì... Riêng ở đồng bằng sông Cửu Long, theo Sơn Nam thì các hạng tà thần tuyệt nhiên không có, họa chăng chỉ là vài am miếu dựng lên nơi có người chết oan ức vì tai nạn xe cộ, đắm thuyền, hùm tha sấu bắt; cúng sơ sài, không tế lễ.

Các vị thần phổ biến
 Thần Núi: Tản Viên, Cao Sơn, Quý Minh
 Thần Sông: Lạc Long Quân, Linh Lang, Đông Hải Đại vương, Tam Giang Đại thánh, Tô Lịch Giang thần, Thủy Bá Đại vương
 Thần Đất: Hậu Thổ Phu nhân, thần Bản Cảnh
 Nhân Thần (Thần Người): Vua Hùng, Lữ Gia, Hai Bà Trưng, Lý Nam Đế, Triệu Quang Phục, Đinh Tiên Hoàng, Lê Hoàn, Đông Hải Đại Vương, Nguyễn Minh Không, Trần Hưng Đạo, Lý Nhật Quang, Phạm Ngũ Lão

Nơi thờ phụng

Theo nhà học giả Nguyễn Văn Tố, thì khởi đầu đình chỉ là cơ ngơi để dân làng hội họp, là nơi dành để treo những sắc lệnh và huấn dụ của nhà vua. Để thờ phụng Thần hoàng, nhiều làng lập miếu thờ. Rồi theo lệ ngày sóc (mùng 1) và ngày vọng (ngày rằm) dân làng đến miếu để làm lễ Vấn (theo nghĩa kính viếng). Miếu này còn gọi là "nghè", nơi gìn giữ sắc thần. Ngày tế lễ, dân làng rước sắc thần từ miếu đến đình để cử hành việc tế lễ, sau đó đưa trở về miếu. Để đơn giản hóa, sau nhiều làng chỉ xây một cái đình lớn, phía ngoài làm nơi hội họp (đình), phía trong là miếu...

Vai trò và ý nghĩa
Một số tác giả cho rằng, trong quá trình phát triển văn hóa thì các vị vua Hùng chính là các vị thành hoàng được thần thánh hóa theo mệnh lệnh của triều đình và hình thành một cách bình dân bắt nguồn từ phong tục thờ cúng tổ tiên lâu đời. Thần Thành hoàng dù có hay không có họ tên, lai lịch và dù xuất thân bất kỳ từ tầng lớp nào, thì cũng là chủ thể trên cõi thiêng của làng và đều mang tính chất chung là hộ quốc tý dân (hộ nước giúp dân) ở ngay địa phương đó. Vai trò trên của thần còn có ý nghĩa hơn nữa, nhất là đối với những cư dân từ miền ngoài vào khai khẩn vùng đất hoang Nam Bộ, vì lẽ họ đã gặp không ít khó khăn do thiên tai địch họa, do thú dữ hoành hành. Điều đó có nghĩa, thần Thành hoàng đã trở thành một biểu tượng tâm linh; bởi theo họ, chỉ có thần mới có thể giúp cho mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt; giúp cho cuộc sống của họ ngày một thêm ổn định, thịnh vượng.

Hiểu được nhu cầu tâm linh của người dân, cộng thêm ý muốn tạo lập một thiết chế văn hóa - tín ngưỡng chính thống của vương triều, để nhằm xóa bỏ dần tầm ảnh hưởng của các triều đại trước; nên dưới thời các vua đầu nhà Nguyễn, cứ ba năm xét ban sắc phong thần một lần. Chỉ riêng năm 1852, có lẽ đoán trước thời nguy khốn của đất nước trước thực dân Pháp, cho nên vua Tự Đức đã sai cấp đồng loạt 13.069 sắc phong cho cả nước (nhiều nhất là ở Nam Bộ), cùng với việc "Quốc điển hóa" sự thờ phụng; cũng chính là để nhanh chóng đạt được mục đích trên.

Xem thêm
 Đình làng
 Đình làng Nam Bộ
 Lễ Kỳ yên
 Lễ Xây chầu

Chú thích

Tham khảo
 Sơn Nam, Đình miếu & lễ hội dân gian, Nhà xuất bản TP. HCM, 1992.
 Sơn Nam, Thuần phong mỹ tục Việt Nam (sách in chung), Nhà xuất bản Trẻ, 2005.
 Phan Kế Bính, Việt Nam phong tục, Nhà xuất bản TP. HCM in lại năm 1990.
 Kiến thức phục vụ thuyết minh du lịch (giáo trình cho ngành du lịch, sách do nhiều người soạn), Nhà xuất bản TP. HCM, 1995.
 Nguyễn Đăng Duy, Văn hóa tâm linh Nam Bộ, Nhà xuất bản Hà Nội, 1997.
 Hành hương đất phương Nam, Huỳnh Ngọc Trảng chủ biên, Nhà xuất bản TP. HCM, 2002.
 Võ Thành Phương, Thờ Thần Hoàng - biểu tượng tâm linh của nông dân An Giang, tạp chí Thất Sơn số 57, 2000.
 Lý Tế Xuyên, Việt điện u linh, Ngọc Hồ dịch, Nhà xuất bản Cửu Long, 1992.

Liên kết ngoài

Thần thánh Việt Nam
Tín ngưỡng dân gian Việt Nam
Văn hóa làng xã Việt Nam
Thành hoàng làng


title: Anthodioctes calcaratus

text:
Anthodioctes calcaratus là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1921.

Chú thích

Tham khảo

Anthodioctes
Động vật được mô tả năm 1921


title: 8171 Stauffenberg

text:
8171 Stauffenberg (1991 RV3) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 5 tháng 9 năm 1991 bởi F. Borngen và L. D. Schmadel ở Tautenburg.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 8171 Stauffenberg

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1991
Được phát hiện bởi Freimut Börngen
Được phát hiện bởi Lutz D. Schmadel
Tiểu hành tinh được đặt tên


title: Cung điện Chitralada

text:
Cung điện Chitralada, tên đầy đủ là Phra Tamnak Chitralada Rahothan (tiếng Thái: พระตำหนักจิตรลดารโหฐาน ) là nơi ở của vua Thái Lan Bhumibol Adulyadej (Rama IX) và hoàng hậu Sirikit tại Bangkok. Vua Bhumibol là vị vua đầu tiên của triều đại Chakri sống ở Cung Chitralda. Ông đã chuyển đến sinh sống tại cung này sau cái chết bí ẩn của anh trai mình là vua Rama VIII ở  Đại Cung. Cung Chitralada có Trường Chitralada, đầu tiên được thiết lập cho những đứa trẻ thuộc hoàng tộc.

Lịch sử
Năm 1906, Vua Rama V (vua Chulalongkorn) đã cho xây dựng cung điện có tên là Ananta Samakho hay Chitralada.
Năm 1910, Vua Rama V qua đời, cung điện chưa hoàn thành, người lên ngôi vua là vua Vajiravudh biệt hiệu là vua Rama VI đã cho xây tiếp tục xây dựng cung điện Ananta Samakhom. Năm 1915, cung điện Ananta Samakhom chính thức hoàn thành.
Năm 1932, sau cuộc đảo chính công điện được coi là một tòa nhà Quốc hội của Thái Lan đầu tiên.
Ngày nay, cung điện này dùng để đón tiếp các quan chức ngoại giao từ nước khác, những cuộc hội hợp của nhà nước và cũng là nơi diễn ra các dịp lễ kĩ niệm của Hoàng Tộc.
Từ năm 2011, tòa nhà chính thức đưa vào khai thác du lịch, cho công chúng thưởng lãm với tên gọi "Art of the kingdom" hay Dusit Palace.

Miêu tả
Cung điện được xây dựng theo lối kiến trúc của Ý ở thời Phục Hưng pha trộn với kiến trúc Thái Lan mái cong đỉnh nhọn, chính hai kỹ sư người Ý thiết kế đó là Mario Tamango và Annibale Rigotti, kiến trúc theo thời kỳ Phục Hưng, sử dụng đa phần đá Cẩm Thạch từ Canada, Ý và những vật liệu khác ở nước ngoài.
Cung điện có tổng cộng 2 tầng đều lót đá cẩm thạch trắng, tầng dưới chính giữa điện là chiếc ngai vàng của vua Thái Lan và các tác phẩm Hoàng gia,  phía trên mái vòm rất đẹp vì trên mái vòm được điêu khắc bức bích họa đẹp tuyệt mỹ, bức bích họa mô tả triều đại Chakri (được vẽ bởi Galileo Chini). Trong đó có các bức tranh mô tả vị vua Rama 5 - đặc biệt bức họa Rama 5 và dân chúng nghèo - đây chính là tác phẩm in trên tờ tiền 100 baht của Thái Lan.

Ở tầng trên có một căn phòng dài các bức tranh họa tiết về thời kỳ La Mã và những vườn hoa cỏ, bên trong căn phòng là một con đường to lớn trải dài, đây cũng chính là nơi diễn ra buổi diễu hành Tropping of the Color vào tháng 12 hàng năm, hội chợ Hội Chữ Thập đỏ vào cuối tháng ba.
Cung điện trưng bày các tác phẩm nghệ thuật, các tác phẩm được trang trí thật tỉ mỉ bởi các học sinh, sinh viên tại Trung tâm dạy nghề Chitralada.

Cung điện có 24 khu vực nhỏ bên trong là những tuyệt tác của nghệ thuật với những món trang sức nhỏ xíu được chạm trổ tinh tế, những tác phẩm mô phỏng vật dụng của hoàng gia được chế tác công phu và tỉ mỉ như ngai vàng của Vua – Busabok Mala, chiếc ghế đặt trên lưng voi dành cho Vua, lọng che, mô hình thuyền rồng của nhà Vua…Đặc biệt nghệ thuật thêu tay và cẩn tranh, tranh sức làm từ mây và cánh con cánh cam. Đây chính là nghệ thuật đặc sắc nhất của cung điện.
Kế bên cung điện là một vườn hoa tuyệt đẹp nối liền kề với lâu đài Vimanmek, nơi đây được tổ chức ngày lễ cho trẻ em vui chơi thỏa sức vào tháng giêng hàng năm, cả lâu đài và vườn hoa mà k
Giờ mở cửa: 9h30 đến 4h00 hàng ngày (trừ thứ hai).
Hướng dẫn viên theo bạn khoảng 30 phút thiết trình về cung điện.
Quy định cung điện không được cho đem máy ảnh và để chụp.
Cung điện là nơi trang nghiệm nên ăn mặc lịch sự (không được đi dép xỏ ngón, quần áo ngắn, áo ba lỗ hoặc áo T-shirt)
Giá vé vào cỗng: 50 Bath ~ 32.000 vnđ/vé.
Cung điện nằm ngay trung tâm nên rất dễ tìm, địa chỉ cung điện là: Quảng trường Hoàng Gia, cung điện Durist (Dusit, จังหวัด กรุงเทพมหานคร Thái Lan).

Chú thích

Bài viết trích từ khóa luận tốt nghiệp " Bài thuyết minh xây dựng tuyến điểm đất nước Thái Lan " - tác giả Phan Minh Châu - Lưu tại thư viện trường Đại học Hùng Vương.
 http://www.bangkoktourist.com/places_chiraladrahotarn.php

Địa điểm du lịch Bangkok
Công trình xây dựng ở Bangkok
Bangkok


title: Astyris frumarkernorum

text:
Astyris frumarkernorum là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Columbellidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Astyris


title: Borbo impar

text:
Borbo impar là một loài bướm ngày thuộc họ Hesperiidae. Nó được tìm thấy ở Bắc Úc của Úc và Indonesia tới Solomons

Sải cánh dài 30–40 mm.

Ấu trùng ăn các loài Poaceae, bao gồm Panicum maximum, Pennisetum pedicellatum và Rottboellia cochinensis.

Phân loài
Borbo impar impar
Borbo impar lavinia (Waterhouse, 1932)
Borbo impar tetragaphus (Mabille, 1891)

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Australian Insects

Borbo
Động vật được mô tả năm 1883


title: Siegsdorf

text:
Siegsdorf là một đô thị tại huyện Traunstein bang Bayern, Đức.

Tham khảo


title: Harem (thể loại)

text:
Harem là một thể loại của anime và manga, trong đó tập trung vào nhân vật chính, thường là tình yêu, gắn kết với 2 hoặc nhiều hơn nhân vật khác giới hoặc cùng giới Dạng phổ biến nhất của harem là một nhân vật nam chính và một nhóm nhân vật nữ Một số biến thể gần đây của harem cho phép cả mối quan hệ thân mật giữa nhiều nhân vật cùng giới là yuri harem và yaoi harem. Thuật ngữ này bắt nguồn từ tiếng Ả Rập, trong đó "harem" được hiểu là chốn riêng tư của phụ nữ mà đàn ông không được xâm phạm, tuy nhiên ngày nay nó được hiểu khác xa so với nghĩa nguyên thủy: "một nhóm phụ nữ có liên quan bằng bất kì cách nào với một người".. Thường là tình cảm từ một hoặc cả hai hay nhiều phía.

Những chuyện tình cảm trong harem khá mơ hồ. Cách phân biệt rõ rệt giữa harem với các thể loại khác được cho là sự thân thiết, hoặc nói chung là ảnh hưởng đến cuộc sống, giữa một nhóm nhân vật nữ và một nhân vật nam. Harem tối thiểu cần phải có hai cô gái trở lên, khi đó được tính là một chuyện tình tay ba (hoặc nhiều cô gái, lớn hơn 2). Ngoài ra, cần phải duy nhất một nhân vật nam ảnh hưởng đến toàn bộ cốt truyện; một số nhân vật nam khác có thể xuất hiện miễn là họ không gây được nhiều sự chú ý. Mặc dù mang khái niệm như trên, kết quả cuối cùng của harem thường không đúng theo tên gọi của nó, tức là nhân vật chính đa số không phát sinh tình cảm lâu dài với toàn bộ những nhân vật được thiết lập. Trong một số trường hợp, đó là khi nhân vật nam chính yêu thương thật sự một nhân vật nữ trong số đó.

Do tính chất của harem, thể loại này đa phần bị chỉ trích ở hầu hết các nước phương Tây, mặc dù không dính vào nội dung sex nếu chỉ đứng riêng một mình. Fanservice thường được gắn kèm với harem, khi đó tác phẩm có thể xuất hiện nhiều yếu tố kích thích bản năng tự nhiên của con người.

Một số tác phẩm nổi tiếng

 Gotoubun no Hanayome
Samurai Harem: Asu no Yoichi
 Hyakka Ryouran Samurai Girls
 Kore wa Zombie Desu ka?
 Highschool DxD
 Love Hina
 School Days
 Princess Lover!
 Boku wa Tomodachi ga Sukunai
 Ai Yori Aoshi
 Mahō Sensei Negima!
 Kanon
 Koi Koi Seven
 Maburaho
 Kimi ga Aruji de Shitsuji ga Ore de
 NiseKoi
 Sekirei
 Omamori Himari
 Shuffle!
 Yosuga No Sora
 Rosario to Vampire Girls Bravo Ichiban Ushiro no Dai Maō To Love-Ru
 Ichigo 100%
 Date A Live
 Nyan Koi!
 Seitokai Yakuindomo
 IS (Infinite Stratos)
 CLANNAD
 Mayoi Neko Overrun!
 Futakoi
 Kami nomi zo Shiru Sekai
 Sora no Otoshimono
 Trinity Seven
 Death March Kara Hajimaru Isekai Kyousou Kyoku
 Shokugeki no Soma
 Kawaikereba Hentai demo Suki ni Natte Kuremasuka?
 Bokutachi wa Benkyō ga Dekinai
Hentai Ōji to warawanai Neko

Chú thích

Anime và manga harem
Anime
Manga
Thuật ngữ anime và manga
Anime và manga ecchi


title: Linda Perry

text:
Linda Perry (sinh ngày 15 tháng 4 năm 1965) là một nhạc sĩ, người viết bài hát và nhà sản xuất thu âm nhạc rock and roll. Từng nổi tiếng với vai trò ca sĩ hát chính và người viết nhạc cho ban nhạc 4 Non Blondes, Linda đã thành lập hai hãng thu âm và trở thành nhà soạn nhạc kiêm sản xuất thu âm tên tuổi. Bà đã thực hiện công việc này cho nhiều ca sĩ nổi tiếng như Christina Aguilera, Alicia Keys, P!nk, Gwen Stefani,... cũng như đóng góp nhiều vào các album của Courtney Love, Kelly Osbourne và đưa tên tuổi của James Blunt đến với nước Mỹ. Ca khúc "Beautiful" của Linda dành cho Christina Aguilera từng được đề cử Giải Grammy cho Bài hát của năm.

Danh sách đĩa nhạc

Các đĩa đơn đã sản xuất hoặc sáng tác

Chú thích

Liên kết ngoài

 Trang web chính thức của Linda Perry
 Myspace của Linda Perry
 Hãng thu âm Custard Records của Linda Perry
 Myspace ban nhạc Deep Dark Robot của Linda Perry

Nhà sản xuất thu âm Mỹ
Nhà soạn nhạc đến từ Massachusetts
Người Mỹ gốc Brazil
Nghệ sĩ của Custard Records
Nữ ca sĩ nhạc rock
Người Mỹ gốc Bồ Đào Nha
Nhạc sĩ Mỹ
Nhà soạn nhạc Mỹ
Người ăn chay
Nữ ca sĩ Mỹ
Sinh năm 1965
Nhân vật còn sống
Nhạc sĩ đồng tính nữ
Nhạc sĩ LGBT Hoa Kỳ
Ca sĩ LGBT
Người viết bài hát LGBT
Ca sĩ nhạc rock Mỹ
Nữ nghệ sĩ guitar người Mỹ


title: Bella Akhatovna Akhmadulina

text:
Bella (Izabella) Akhatovna Akhmadulina (tiếng Nga: Белла Ахатовна Ахмадулина, 10 tháng 4 năm 1937 - 29 tháng 11 năm 2010) - là nữ nhà văn, nhà thơ Nga, một trong những nhà thơ trữ tình lớn của Nga nửa cuối thế kỷ 20.

Tiểu sử
Bella Akhmadulina sinh ở Moskva. Biết làm thơ từ nhỏ, năm 1955 in bài thơ đầu tiên trên báo Комсомольская правда (Sự thật thanh niên). Tốt nghiệp trường viết văn Maxim Gorky năm 1960. Năm 1962 in tập thơ đầu tiên, Струна (Dây đàn), sau đó là các tập Уроки музыки (Những giờ học nhạc, 1970); Стихи (Thơ, 1975); Метель (Bão tuyết, 1977); Свеча (Ngọn nến, 1977); Тайна (Điều bí mật, 1983); Сад (Khu vườn, Giải thưởng Nhà nước Liên Xô năm 1989).

Nét chính của thơ Bella Akhmadulina là nhịp điệu khẩn trương, hình thức tao nhã và sự tiếp tục truyền thống thơ cổ điển. Nhà thơ Joseph Brodsky (giải Nobel Văn học năm 1986) gọi Bella Akhmadulina là "người thừa kế của trường phái thơ Lermontov – Pasternak trong thơ ca Nga". Ngoài thơ sáng tác, Bella Akhmadulina còn là người dịch nhiều nhà thơ cổ điển của Gruzia và là tác giả của nhiều tập sách viết về các nhà thơ lớn như Alexander Sergeyevich Pushkin, Mikhail Yuryevich Lermontov, Anna Akhmatova, Marina Ivanovna Tsvetaeva...

Bella Akhmadulina là hội viên của Hội nhà văn Nga, Hội Văn bút Nga, Hội bạn bè của Bảo tàng Pushkin, thành viên danh dự của Viện Hàn lâm Văn học Nghệ thuật Mỹ. Bà được tặng nhiều giải thưởng của Liên Xô, Nga và nhiều nước khác, trong đó: giải thưởng Nhà nước Liên Xô (1989), giải Nosside (Ý, 1992), giải Independent (Triumph, 1993), giải Pushkin (Đức, 1994). Năm 1984 bà được tặng huân chương Hữu nghị các dân tộc, các năm 1997 và 2007 được tặng huân chương "Vì công lao với Tổ quốc", năm 2004 được tặng Giải thưởng Nhà nước Liên bang Nga.

Bella Akhmadulina là vợ đầu của nhà thơ Yevgeny Yevtushenko, vợ của nhà văn Yury Nagibin, và vợ của nghệ sĩ nhà hát Boris Messarera.

Bella Akhmadulina mất ở Peredelkino, gần Moskva ngày 29 tháng 11 năm 2010.

Tác phẩm

 Струна (Dây đàn, 1962) tập thơ
 Озноб (Франкфурт, 1968)
 Уроки музыки (Những giờ học khác, 1969) tập thơ
 Стихи (Thơ, 1975) tập thơ
 Свеча (Ngọn nến, 1977) tập thơ
 Сны о Грузии (1977, 1979)
 Метель (Bão tuyết, 1977) tập thơ
 альманах «Метрополь («Много собак и собака», 1980)
 Тайна (Điều bí mật, 1983) tập thơ
 Сад (Khu vườn, 1987) tập thơ
 Стихотворения (1988)
 Избранное (1988)
 Стихи (1988)
 Побережье (1991)
 Ларец и ключ (1994)
 Шум тишины (Иерусалим, 1995)
 Гряда камней (1995)
 Самые мои стихи (1995)
 Звук указующий (1995)
 Однажды в декабре (1996)
 Созерцание стеклянного шарика (1997)
 Собрание сочинений в трех томах (1997)
 Миг бытия (1997)
 Нечаяние (стихи-дневник, 1996—1999)
 Возле елки (1999)
 Друзей моих прекрасные черты (2000)
 Стихотворения. Эссе (2000)
 Зеркало. XX век (стихи, поэмы, переводы, рассказы, эссе, выступления, 2000)

Một vài bài thơ

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Ахмадулина на Стихии
 Стихи Ахмадулиной на stroki.net
 Пародии на Ахмадулину
See her poems here:
 http://www.poetryloverspage.com/yevgeny/akhmadulina
 http://www.penrussia.org/a-m/bel-akhm.htm

Nhà thơ Liên Xô
Nhà thơ Nga
Nữ nhà văn thế kỷ 20
Nữ nhà văn thế kỷ 21
Nhà văn từ Moskva
Tử vong vì bệnh tim mạch


title: 9273 Schloerb

text:
9273 Schloerb (1979 QW3) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 22 tháng 8 năm 1979 bởi C.-I. Lagerkvist ở Đài thiên văn Nam Âu.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 9273 Schloerb

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1979


title: Villa di Briano

text:
Villa di Briano là một đô thị ở tỉnh Caserta trong vùng Campania của Ý, có vị trí cách khoảng 20 km về phía tây bắc của Naples and about 15 km về phía tây nam của Caserta. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 5.771 người và diện tích là 8,5 km².

Villa di Briano giáp các đô thị: Casal di Principe, Casapesenna, Frignano, San Cipriano d'Aversa, San Marcellino, San Tammaro.

Quá trình thay đổi dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Caserta
Thành phố và thị trấn ở Campania


title: Chimarra callasae

text:
Chimarra callasae là một loài Trichoptera trong họ Philopotamidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Tham khảo

Trichoptera ở vùng nhiệt đới châu Phi
Chimarra


title: Opisthostoma otostoma

text:
Opisthostoma otostoma là một loài ốc biển trong họ Diplommatinidae. Nó là loài đặc hữu của Malaysia. Môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng ẩm ướt đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới. Nó bị đe dọa do mất môi trường sống.

Tham khảo

 Schilthuizen, M. & Vermeulen, J. 2004. Opisthostoma otostoma. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập ngày 7 tháng 8 năm 2007.

Opisthostoma
Động vật đặc hữu Malaysia
Động vật được mô tả năm 1893


title: Bruchidius eupatoricus

text:
Bruchidius eupatoricus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Arora miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

E


title: Hỏa Phong Đỉnh

text:
Quẻ Hỏa Phong Đỉnh, đồ hình:|||:| còn gọi là quẻ Đỉnh (鼎 ding3), là quẻ thứ 50 trong Kinh Dịch.

Nội quái là ☴ (:|| 巽 xun4) Tốn hay Gió (風).
Ngoại quái là ☲ (|:| 離 li2) Ly hay Hỏa (火).

Giải nghĩa: Định dã. Nung đúc. Đứng được, chậm đứng, trồng, nung nấu, rèn luyện, vững chắc, ước hẹn. Luyện dược thành đơn chi tượng: tượng luyện thuốc thành linh đan, có rèn luyện mới nên người.
Kết hợp quẻ này vào cung vợ chồng là tốt, con cái mạnh khoẻ, gia đình yên ấm bền lâu.

Tham khảo

en:List of hexagrams of the I Ching#Hexagram 50


title: Bouffry

text:
Bouffry là một xã thuộc tỉnh Loir-et-Cher trong vùng Centre-Val de Loire miền trung nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Loir-et-Cher

Tham khảo

Xã của Loir-et-Cher


title: Ashok Nagar

text:
Ashok Nagar là một thành phố và khu đô thị của quận Guna thuộc bang Madhya Pradesh, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Ashok Nagar có dân số 57.682 người. Phái nam chiếm 53% tổng số dân và phái nữ chiếm 47%. Ashok Nagar có tỷ lệ 63% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 72%, và tỷ lệ cho phái nữ là 53%. Tại Ashok Nagar, 16% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Madhya Pradesh


title: Abagrotis brunneipennis

text:
Abagrotis brunneipennis (tên tiếng Anh: Yankee Dart) là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó được tìm thấy ở Newfoundland phía tây đến đảo Vancouver, phía nam đến phía tây miền trung Oregon, Utah, Colorado và North Carolina.

Sải cánh dài 33–37 mm. Con trưởng thành bay vào tháng 8 đến tháng 9 làm một đợt.

Ấu trùng ăn nhiều loại thực vật thân gỗ, bao gồm Vaccinium. Chúng cũng có thể ăn lá rụng trong suốt mùa đông.

Liên kết ngoài
Owlet Caterpillars of Eastern Bắc Mỹ (Lepidoptera: Noctuidae)
Species info

Chú thích

brunneipennis


title: Donacia reticulata

text:
Donacia reticulata là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Gyllenhal miêu tả khoa học năm 1817.

Chú thích

Tham khảo

Donacia


title: Trivirostra pseudotrivellona

text:
Trivirostra pseudotrivellona là một loài ốc biển nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Triviidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Trivirostra


title: Hệ tọa độ địa lý

text:
Hệ tọa độ địa lý là một hệ tọa độ cho phép tất cả mọi điểm trên Trái Đất đều có thể xác định được bằng
một tập hợp các số có thể kèm ký hiệu. Các tọa độ thường gồm số biểu diễn vị trí thẳng đứng, và hai hoặc ba số biểu diễn vị trí nằm ngang. Hệ tọa độ phổ biến hiện dùng là hệ hệ tọa độ cầu tương ứng với tâm Trái Đất với các tọa độ là vĩ độ, kinh độ và cao độ.

Chiều thứ nhất và thứ hai: vĩ độ và kinh độ

Dựa theo lý thuyết của những người Babylon cổ đại, rồi được nhà hiền triết và địa lý học nổi tiếng người Hy Lạp Ptolemy mở rộng, một đường tròn đầy đủ sẽ được chia thành 360 độ (360°).

 Vĩ độ (ký hiệu: φ) của một điểm bất kỳ trên mặt Trái Đất là góc tạo thành giữa đường thẳng đứng (phương của dây dọi, có đỉnh nằm ở tâm hệ tọa độ-chính là trọng tâm của địa cầu) tại điểm đó và mặt phẳng tạo bởi xích đạo. Đường tạo bởi các điểm có cùng vĩ độ gọi là vĩ tuyến, và chúng là những đường tròn đồng tâm trên bề mặt Trái Đất. Mỗi cực là 90 độ: cực bắc là 90° B; cực nam là 90° N. Vĩ tuyến 0° được chỉ định là đường xích đạo, một đường thẳng tưởng tượng chia địa cầu thành Bán cầu bắc và Bán cầu nam.
 Kinh độ (ký hiệu: λ) của một điểm trên bề mặt Trái Đất là góc tạo ra giữa mặt phẳng kinh tuyến đi qua điểm đó và mặt phẳng kinh tuyến gốc. Kinh độ có thể là kinh độ đông hoặc tây, có đỉnh tại tâm hệ tọa độ, tạo thành từ một điểm trên bề mặt Trái Đất và mặt phẳng tạo bởi đường thẳng ngẫu nhiên nối hai cực bắc nam địa lý. Những đường thẳng tạo bởi các điểm có cùng kinh độ gọi là kinh tuyến. Tất cả các kinh tuyến đều là nửa đường tròn, và không song song với nhau: theo định nghĩa, chúng hội tụ tại hai cực bắc và nam. Đường thẳng đi qua Đài Thiên văn Hoàng gia Greenwich (gần London ở Liên hiệp Vương quốc Anh và Bắc Ireland) là đường tham chiếu có kinh độ 0° trên toàn thế giới hay còn gọi là kinh tuyến gốc. Kinh tuyến đối cực của Greenwich có kinh độ là 180°T hay 180°Đ.

Bằng cách phối hợp hai góc này, ta có thể xác định được vị trí nằm ngang của bất kỳ điểm nào trên Trái Đất.

Ví dụ, Baltimore, Maryland (ở Hoa Kỳ) có vĩ độ 39,3° Bắc, và kinh độ là 76,6° Tây (). Do đó, một vector vẽ từ tâm Trái Đất đến điểm 39,3° phía bắc xích đạo và 76,6° phía tây đường Greenwich sẽ đi qua Baltimore.

"Mạng" vĩ độ/kinh độ này gọi là lưới địa lý. Cũng có một lưới ngang bổ sung (có nghĩa là bộ lưới được dịch chuyển một góc 90°, sao cho địa cực trở thành đường xích đạo ngang), trên đó tất cả các lượng giác cầu đều dựa vào.

Từ trước đến nay, độ được chia thành phút (1 phần 60 độ, ký hiệu là ′ hoặc "m") và giây (1 phần 60 phút, ký hiệu là ″ hoặc "s"). Có nhiều các viết độ, tất cả chúng đều xuất hiện theo cùng thứ tự Vĩ độ - Kinh độ:
 DMS (Degree:Minute:Second) Độ:Phút:Giây (Ví dụ: 49°30'00"-123d30m00s)
 DM (Degree:Minute) Độ:Phút (Ví dụ: 49°30.0'-123d30.0m)
 DD (Decimal Degree) Độ thập phân (Ví dụ: 49.5000°-123.5000d), thường với 4 số thập phân.

Để chuyển từ DM hoặc DMS sang DD, độ thập phân = số độ cộng với số phút chia cho 60, cộng với số giây chia cho 3600. DMS là định dạng phổ biến nhất, và là tiêu chuẩn trên tất cả các biểu đồ và bản đồ, cũng như hệ định vị toàn cầu và hệ thông tin địa lý.

Trên mặt cầu tại mực nước biển, một giây vĩ độ bằng 30.82 mét và một phút vĩ độ bằng 1849 mét. Các vĩ tuyến cách nhau 110,9 kilômét. Các kinh tuyến gặp nhau tại cực địa lý, với độ rộng một giây về phía đông-tây phụ thuộc vào vĩ độ. Trên bề mặt cầu tại mực nước biển, một giây kinh độ bằng 30,92 mét trên xích đạo, 26,76 mét trên vĩ tuyến thứ 30, 19,22 mét tại Greenwich (51° 28' 38" B) và 15,42 mét trên vĩ tuyến thứ 60.

Chiều rộng của một độ kinh độ tại vĩ độ  có thể được tính toán bằng công thức sau (để có được chiều rộng theo phút và giây, lần lượt chia cho 60 và 3600):

trong đó bán kính độ kinh trung bình của Trái Đất  xấp xỉ bằng 6.367.449 m. Do sử dụng giá trị bán kính trung bình, công thức này dĩ nhiên không chính xác do độ dẹt của Trái Đất. Bạn có thể có được độ rộng thực của một độ kinh độ tại vĩ độ  bằng:

trong đó các bán kính xích đạo và cực của Trái Đất,  lần lượt bằng 6.378.137 m, 6.356.752,3 m.

Xích đạo là mặt phẳng cơ bản của tất cả các hệ tọa độ địa lý. Tất cả các hệ tọa độ cầu đều định nghĩa một mặt phẳng cơ bản như vậy.

Giá trị vĩ độ và kinh độ có thể dựa trên vài hệ đo đạc hoặc mốc tính toán khác nhau, phương pháp phổ biến nhất là WGS 84 mà tất cả các thiết bị GPS đều dùng. Nói một cách nôm na, một điểm trên bề mặt Trái Đất có thể được mô tả bởi nhiều giá trị vĩ độ và kinh độ khác nhau tùy thuộc vào mốc tính toán đang dùng.

Trong phần mềm GIS phổ biến, mốc được chiếu theo vĩ độ/kinh độ thường được xác định thông qua 'Hệ tọa độ địa lý'. Ví dụ, mốc theo vĩ độ/kinh độ theo như Mốc Bắc Mỹ năm 1983 được chỉ ra trong 'GCS_North_American_1983'.

Chiều thứ ba: độ cao, chiều cao, chiều sâu

Để xác định hoàn toàn một vị trí nằm trên, ở trong hoặc ở phía trên bề mặt Trái Đất, ta cần phải xác định độ cao của điểm, được định nghĩa bằng vị trí của điểm theo chiều thẳng đứng so với trung tâm của hệ thống tham chiếu hoặc một vài định nghĩa bề mặt Trái Đất. Điều này được mô tả theo thuật ngữ khoảng cách theo chiều thẳng đứng đến Trái Đất bên dưới, nhưng, do sự nhập nhằng của chữ "bề mặt" và "chiều thẳng đứng", nó thường được mô tả phổ biến hơn bằng cách so sánh với những mốc được định nghĩa chính xác hơn như mặt nước biển trung bình (chính xác hơn nữa là geoid, một mặt có thế năng trọng trường không đổi). Khoảng cách đến trung tâm Trái Đất có thể được dùng cho cả vị trí rất sâu hoặc một nơi nào đó trên không gian.

Những thuật ngữ khác được dùng tương ứng với khoảng của một điểm từ mặt đất hoặc một cột mốc khác là độ cao, chiều cao, và [[wiktionary:độ sâu|độ sâu]

Tọa độ địa tĩnh
Vệ tinh địa tĩnh (như vệ tinh truyền hình) nằm ở phía trên xích đạo. Do đó, vị trí của nó so với Trái Đất được biểu diễn bằng độ vĩ. Độ vĩ của chúng không thay đổi, và luôn luôn là zero đối với xích đạo.

Xem thêm
 Hệ thống dẫn đường tự động
 Hệ thống thông tin địa lý (GIS)
 Chuyển đổi tọa độ địa lý
 Mã địa lý
 Thẻ địa lý
 Hệ thống định vị toàn cầu (GPS).
 Khoảng cách toàn vòng tròn khoảng cách ngắn nhất giữa hai điểm trên mặt cầu, và giải thích cách tìm khoảng cách nếu đã biết hai vĩ độ và kinh độ.
 Phép chiếu bản đồ
 Hạ chí tuyến
 Đông chí tuyến
 Hệ tọa độ Mercator ngang toàn cầu
 Cực hiệu dụng#Tọa độ trên các nhãn cực

Tham khảo

 Portions of this article are from Jason Harris' "Astroinfo" which is distributed with KStars, a desktop planetarium for Linux/KDE. See

Liên kết ngoài
 Mathematics Topics-Coordinate Systems
 Geographic coordinates of countries (CIA World Factbook)

Bản đồ
Định vị
Mã địa lý
Trắc địa
Bản đồ học
Định hướng


title: Hạ Kiệt

text:
Hạ Kiệt (chữ Hán: 夏桀), tên Lý Quý (履癸), là vị vua thứ 17 và cuối cùng nhà Hạ trong lịch sử Trung Quốc.

Ông được truyền thống coi như một bạo chúa và là kẻ áp bức, người mang lại sự sụp đổ của một triều đại. Khoảng cuối thế kỉ 18 TCN Kiệt bị đánh bại bởi Thành Thang, dẫn đến chấm dứt của nhà Hạ (kéo dài khoảng 500 năm) và sự ra đời của nhà Thương.

Tên gọi
Lý Quý là con của Hạ Phát (có thuyết nói là con Hạ Cao) được sử sách ghi lại là ông vua hoang dâm và tàn bạo, thích gây việc chiến tranh. Khi đó, Lý Quý mang quân đi đánh nước Hữu Thi, nước Hữu Thi không chống nổi bèn dâng mỹ nữ là nàng Muội Hỉ và xin Lý Quý lui quân. Lý Quý được nàng Muội Hỉ bèn tha cho nước Hữu Thi.

Lý Quý sủng ái nàng Muội Hỉ, tăng cường bóc lột nhân dân để hưởng lạc. Sự tàn bạo của ông khiến nhiều bộ tộc nổi dậy chống lại. Nhân dân oán ghét ông nên nguyền rủa rằng:"Ông là mặt trời, bao giờ ông mới lặn xuống núi ? Bọn ta nguyện lặn theo ông !"

Thấy nước Thương của Thành Thang giàu mạnh, Lý Quý sợ Thương chống lại nên lệnh triệu Thương Thang đến kinh đô rồi bắt và giam cầm ở Hạ Đài. Sau một thời gian, Kiệt tha cho Thương Thang, thả về bộ tộc. Thương Thang quyết tâm phát triển lực lượng để lật đổ sự cai trị của Hạ Kiệt.

Mất nước

Vua Kiệt vương xây dựng nên một cái cột đồng cho bôi mỡ trơn rồi nung nóng, hễ ai trái ý nhà vua lập tức bắt họ trèo lên cái cột đó gọi là "bào lạc". Hình phạt này quá dã man làm cho nhiều người bất mãn bàn tán xôn xao nhất là những gia đình có tù nhân phạm tội nhẹ, vị quan trung thành Quan Long Phùng không chịu nổi nữa liều mạng xông thẳng vào cung vua nói rằng hãy dỡ bỏ "bào lạc" đi. Vua Kiệt nổi giận lôi đình sai người bắt ngay Quan Long Phùng chém đầu thị chúng vì tội hỗn hào.

Trúc thư kỉ niên của nước Ngụy thời Chiến Quốc bổ sung thêm thông tin về sự diệt vong của nhà Hạ. Sách này viết, Lý Quý vẫn tiếp tục việc chinh phạt, mang quân đi đánh đất Manh Sơn. Manh Sơn bèn theo nước Hữu Thi, dâng 2 người con gái đẹp là Uyển và Viêm để xin Hạ lui quân. Lý Quý cũng bằng lòng lui quân về và rất sủng ái hai người con gái đất Manh Sơn, lạnh nhạt với nàng Muội Hỉ.

Trong khi đó Thành Thang nước Thương ngày càng lớn mạnh. Thương Thang sai Y Doãn đến kinh đô nhà Hạ trá hàng. Muội Hỷ bị Lý Quý lạnh nhạt đâm ra oán vọng. Y Doãn đã lợi dụng sự oán vọng của Muội Hỷ đã liên hệ với nàng để nắm được nhiều tin tức về nội tình triều đình nhà Hạ. Sau khi nắm được nội tình nhà Hạ, Y Doãn trở về với Thành Thang.

Trong khi Lý Quý say đắm tửu sắc thì Thương Thang tìm cách liên minh với các bộ tộc để tạo vây cánh và mang quân đánh diệt các nước chư hầu thân với Hạ như Cát, Bình Chướng Vi, Côn Ngô.

Theo kế sách của Y Doãn, Thương Thang khiêu chiến với nhà Hạ, bỏ không nộp cống cho Hạ Kiệt. Lý Quý nổi giận điều động binh mã 9 bộ tộc phía đông trước sau đánh vào bộ lạc Thương. Thang sai người đến nộp cống. Thấy Thang thuần phục, ông lại bằng lòng cho lui quân.

Thang tranh thủ thời gian tìm cách liên minh và chia rẽ 9 bộ tộc giúp quân cho Hạ Kiệt. Sang năm sau, Thang lại bỏ cống nạp. Lý Quý lại tổ chức hội các bộ lạc phụ thuộc ở Hữu Nhung đánh Thương, nhưng lần này các bộ lạc không nghe theo. Bộ lạc Hữu Mân phản đối việc đánh Thương của Lý Quý. Ông nổi giận bèn mang quân đánh Hữu Mân trước. Nhân dân phải phục dịch cho cuộc chiến nặng nề càng oán hận ông hơn.

Thấy ông bị sa lầy vào cuộc chiến với tộc Mân, Thang quyết định ra quân diệt Hạ. Năm 1767 TCN, Thương Thang đánh thắng Lý Quý trong trận quyết định ở Minh Điều (嗚条). Hạ Kiệt thua trận, bị mất ngôi và bị đày ra Nam Sào (南巢). Ông nói với thủ hạ:"Ta hối hận không giết Thang ở Hạ Đài nên mới ra nông nỗi này".

Nhà Hạ truyền được hơn 400 năm, đến đây thì mất. Hạ Kiệt ở ngôi 52 năm, bị đày ra Nam Sào 3 năm thì qua đời tại núi Đình Sơn năm 1764 TCN, không rõ bao nhiêu tuổi. Thành Thang lập ra nhà Thương.

Qua đời
Quân đội Thương sau đó đã chiến đấu với lực lượng của Hạ Kiệt trong Trận Minh Điêu (嗚条), trong một cơn bão lớn và đánh bại quân đội Hạ (下). Cuối cùng Hạ Kiệt đã qua đời vì bệnh. Thành Thang đã thành công và lên ngôi vua, lập ra nhà Thương.

Xem thêm
 Nhà Hạ
 Nhà Thương
 Thành Thang
 Y Doãn
 Trúc thư kỉ niên
 Quan Long Phùng

Tham khảo
Sử ký Tư Mã Thiên - Những điều chưa biết, Bùi Hạnh Cẩn và Việt Anh dịch (2007), Nhà xuất bản Văn hóa thông tin, các thiên:
Ân bản kỷ
Hạ bản kỷ
Chu Mục, Trần Thâm chủ biên (2003), 365 truyện cổ sử chọn lọc Trung Quốc, tập 1, Nhà xuất bản Thanh niên
 Trình Doãn Thắng, Ngô Trâu Cương, Thái Thành (1998), Cố sự Quỳnh Lâm, Nhà xuất bản Thanh Hoá
Tiêu Lê (2000), Những ông vua nổi tiếng trong lịch sử Trung Quốc, Nhà xuất bản Đà Nẵng
Kỳ Ngạn Thần (2007), Người Trung Quốc và những hiểu lầm về lịch sử, Nhà xuất bản Công an nhân dân

Chú thích

Vua nhà Hạ


title: Quận Linn, Missouri

text:
Quận Linn là một quận thuộc tiểu bang Missouri, Hoa Kỳ. Theo điều tra dân số năm 2000 của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có dân số người . Quận lỵ đóng ở

Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có tổng diện tích km2, trong đó có km2 là diện tích mặt nước.

Xa lộ

Quận giáp ranh

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Quận của Missouri


title: Hoàng Công Chất

text:
Hoàng Công Chất (黃公質, 31 tháng 1 năm 1706 - 21 tháng 3 năm 1769), là thủ lĩnh một cuộc khởi nghĩa nông dân Đàng Ngoài lớn giữa thế kỷ 18, chống lại triều đình vua Lê chúa Trịnh trong suốt 30 năm.

Hoàng Công Chất có tên thật là Hoàng Công Thư, gốc họ Mạc , quê ở Nguyên Xá, Vũ Thư, Thái Bình.

Hoạt động ở Sơn Nam
Theo Minh đô sử, năm 1739, Hoàng Công Chất và Nguyễn Hữu Cầu đi theo Nguyễn Cừ và Nguyễn Tuyển hoạt động ở vùng Sơn Nam. Sau khi quân Nguyễn Cừ bị đánh bại, Công Chất tụ tập lực lượng riêng tiếp tục hoạt động ở Sơn Nam. Quân khởi nghĩa giỏi thủy chiến, thường ra vào nơi cỏ rậm bùn lầy không để lại dấu tích.

Năm 1740, chúa Trịnh cử các tướng Hoàng Công Kỳ, Phạm Trần Tông mang quân đánh Công Chất ở Công An nhưng không nổi.

Năm 1743, Công Chất lại chống cự thành công cuộc bao vây của thống lĩnh Trương Nhiêu. Quân triều đình lại buộc phải rút về. Cuối năm đó, chúa Trịnh Doanh sai sứ đi chiêu an, đòi Công Chất phải về yết kiến. Chất cự tuyệt, chiếm giữ phủ Khoái Châu (Hưng Yên). Trịnh Doanh bèn điều Đinh Văn Giai mang đại quân đi dẹp, quân khởi nghĩa thất bại nặng nề ở Đỗ Xá nhưng vẫn giữ được Khoái Châu.

Năm 1745, quân khởi nghĩa tập kích bắt và giết chết trấn thủ Sơn Nam là Hoàng Công Kỳ. Công Chất mang quân đánh phá các huyện lân cận và phối hợp với quân khởi nghĩa Nguyễn Hữu Cầu.

Năm 1746 và 1748, quân Công Chất phối hợp với quân của Hữu Cầu đánh Sơn Nam và Thăng Long nhưng thất bại. Cuối năm 1748, Trịnh Doanh sai Hoàng Ngũ Phúc, Phạm Đình Trọng tấn công vào Mã Não và Hương Nhi, quân khởi nghĩa thua to, Công Chất cùng con là Công Toản đến Mỹ Lương theo thủ lĩnh khởi nghĩa tên là Tương. Sau đó quân của Tương bị đánh tan, cha con Công Chất bỏ chạy vào Thanh Hoá. Triều đình ban thưởng ai bắt được ông thì được tước quận công, hàm tam phẩm. Tuy nhiên năm 1750 ông theo đường núi tiến ra vùng Hưng Hoá.

Làm chúa ở Mường Thanh
Năm 1750, Hoàng Công Chất liên kết với một thủ lĩnh khởi nghĩa giáp biên giới Vân Nam (Trung Quốc) là Thành, quân triều đình do Đinh Văn Thản tới đánh không dẹp nổi. Năm 1751, Thản chết, Lê Đình Châu được cử thay. Tháng 6 năm 1751, Lê Đình Châu đánh bại Công Chất và Thành. Thành bị bắt, Chất rút lên động Mãnh Thiên, châu Ninh Biên, tức là Mường Thanh (Điện Biên), xây dựng căn cứ kháng cự lâu dài.

Tại đây quân khởi nghĩa đã lấy thành Tam Vạn do người Lự xây dựng trước đó (tiếng Thái gọi là Sam Mứn) làm đại bản doanh. Tương truyền tên gọi Tam Vạn là do trong thành có thể chứa 3 vạn quân, có thuyết nói rằng vì trong thành có 3 vạn cối giã gạo. Sau đó nhận thấy thành Tam Vạn ở địa thế bất lợi, Công Chất xây thành Bản Phủ làm căn cứ.

Hoàng Công Chất rất được lòng dân bản địa. Ông đánh tan quân giặc cướp, phát triển lực lượng ra khắp miền Tây Bắc, chia ruộng cho dân nghèo, lôi kéo những người cầm đầu ở các châu mường. Dân gian vùng này còn truyền câu hát:

Dưới xuôi có vua
Trên này có chúa
Những miền từ Mường Puồn, châu Ét
Từ Đà Bắc, chợ Bờ
Lại phía trên từ chợ Xo, La trở xuống
Tất cả đều quy phục chúa Mường Thanh...
... Chúa thật lòng yêu dân
Chúa xây dựng bản Mường
Mọi người đều yên ổn...

Quân khởi nghĩa của Công Chất ngoài người Kinh còn có cả người thiểu số. Người bản xứ gọi ông là "Then Chất" (tiếng Thái là "Thiên Chết") với ý tôn kính. Trong "Quám tổ Mường" (sử người Thái ở Tây Bắc) gọi ông là "vua Hoàng". Các tướng dưới quyền Công Chất nổi danh có: Bun Xao, Cầm Phẳn, anh em Ngải, Khanh, cha con Cầm Tom, Cầm Phanh.

Quân Công Chất có thời gian phối hợp với lực lượng khởi nghĩa của hoàng thân Lê Duy Mật. Từ Tuần Giáo, Điện Biên trở lên thuộc phạm vi Công Chất, phía nam từ Mộc Châu tới Văn Chấn thuộc Duy Mật.

Từ động Mãnh Thiên, quân khởi nghĩa đánh ra xung quanh, làm chủ 10 châu Yên Tây, ngày nay thuộc địa bàn Lai Châu và một phần Vân Nam (Trung Quốc). Cuối năm 1767, Công Chất từ Yên Tây đánh xuống chiếm châu Mộc (Sơn La), châu Mai (Hoà Bình), lại chia quân tiến xuống thượng du Thanh Hóa. Các trấn thủ Thanh Hóa, Hưng Hoá cáo cấp, chúa Trịnh Sâm huy động các tướng Trịnh Phưởng, Đinh Văn Phục, Hoàng Đình Thể mang quân đi đánh. Quân Công Chất thua chạy vào Xa Hổ và Nậm Ban.

Tháng 2 năm 1768, Trịnh Sâm cử Nguyễn Đình Huấn và Phạm Ngô Cầu mang quân đánh Mường Thanh. Lê Duy Mật nghe tin bèn điều quân cứu ứng cho Công Chất. Đình Huấn sợ không dám tiến phải rút về.

Trịnh Sâm bèn giao quân cho Đoàn Nguyễn Thục chia làm nhiều cánh đánh thẳng vào Mường Thanh. Trong lúc chiến sự căng thẳng thì Hoàng Công Chất lâm bệnh qua đời tại căn cứ.

Con ông là Hoàng Công Toản tiếp tục cầm quân chống Trịnh. Đầu năm 1769, Toản đặt phục binh ở Nậm Cô đón đánh quân Trịnh nhưng thất bại. Nguyễn Phục một mặt đánh Nậm Cô, mặt khác điều quân đánh úp đốt căn cứ thành Bản Phủ. Công Toản chạy về thấy thành mất bèn bỏ trốn, không biết sau đó kết cục ra sao. Sách Đại Nam nhất thống chí chép Toản chạy sang Vân Nam, theo Minh đô sử thì Toản chạy vào Trấn Ninh. Cũng có nguồn cho rằng Hoàng Công Toản chạy sang Vân Nam, sau được an sáp ở Urumqi (Tân Cương). Hoàng Công Toản cùng 22 hộ được vua Càn Long giao 660 mẫu đất tại Urumqi, sau đó chạy sang huyện Ma Nạp Tư (Manas) sinh sống.

Ngày nay ở Điện Biên, trong di tích thành Bản Phủ cũ còn miếu thờ Hoàng Công Chất và 6 viên tướng nổi tiếng của ông.

Xem thêm
Khởi nghĩa nông dân Đàng Ngoài
Trịnh Doanh
Trịnh Sâm
Thành Bản Phủ (Điện Biên)
Phạm Đình Trọng

Tham khảo
Tạp chí Nghiên cứu lịch sử tháng 6 - 2006
Biên niên lịch sử cổ trung đại Việt Nam - Viện sử học, Nhà xuất bản Văn học, 1988

Chú thích

Người Thái Bình
Khởi nghĩa nông dân thời Lê trung hưng


title: Isola Dovarese

text:
Isola Dovarese là một đô thị ở tỉnh Cremona, vùng Lombardia của Italia, có vị trí cách khoảng 90 km về phía đông nam của Milan và khoảng 20 km về phía đông của Cremona. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 1.266 người và diện tích là 9,4 km².

Isola Dovarese giáp các đô thị: Canneto sull'Oglio, Casalromano, Drizzona, Pessina Cremonese, Torre de' Picenardi, Volongo.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.comune.isoladovarese.cr.it/

Đô thị tỉnh Cremona
Thành phố và thị trấn ở Lombardia


title: Bulbophyllum miniatum

text:
Bulbophyllum miniatum là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

miniatum]]

M


title: Centris toroi

text:
Centris toroi là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Zanella mô tả khoa học năm 2002.

Chú thích

Tham khảo

Centris
Động vật được mô tả năm 2002


title: Brontispa simonthomasi

text:
Brontispa simonthomasi là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Gressitt miêu tả khoa học năm 1960.

Chú thích

Tham khảo

Brontispa


title: 8967 Calandra

text:
8967 Calandra là một tiểu hành tinh vành đai chính với cận điểm quỹ đạo là 2.7152179 AU. Nó có độ lệch tâm là 0.1123428 và chu kỳ quỹ đạo là 1954.04 ngày (5.35 năm).

Calandra có vận tốc quỹ đạo trung bình là 17.02993679 km/s và độ nghiêng quỹ đạo là 9.74542 °.

Nó được phát hiện ngày 13 tháng 5 năm 1971 bởi Cornelis Johannes van Houten, Ingrid van Houten-Groeneveld và Tom Gehrels.

Tiểu hành tinh này được đặt tên theo tên của the plant, miliaria calandra.

Tham khảo

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Cornelis Johannes van Houten
Được phát hiện bởi Ingrid van Houten-Groeneveld
Được phát hiện bởi Tom Gehrels
Thiên thể phát hiện năm 1971


title: Joze

text:
Joze là một xã ở tỉnh Puy-de-Dôme trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes miền trung nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 314 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
INSEE

Xã của Puy-de-Dôme


title: Hydroporus sardomontanus

text:
Hydroporus sardomontanus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Pederzani, Rocchi & Schizzerotto miêu tả khoa học năm 2004.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Hydroporus


title: Vriesea strobeliae

text:
Vriesea strobeliae là một loài thực vật thuộc họ Bromeliaceae. Đây là loài đặc hữu của Ecuador. Môi trường sống tự nhiên của chúng là rừng khô nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới.

Chú thích

Tham khảo

 Manzanares, J.M. & Pitman, N. 2003. Vriesea strobeliae. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 24 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Ecuador
strobeliae


title: Saint-Étienne-de-Saint-Geoirs

text:
Saint-Étienne-de-Saint-Geoirs là một xã của tỉnh Isère, thuộc vùng Rhône-Alpes, đông nam nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Isère
 Grenoble-Isère Airport

Tham khảo
 INSEE commune file

Saintetiennedesaintgeoirs


title: Pancey

text:
Pancey là một xã thuộc tỉnh Haute-Marne trong vùng Grand Est đông bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 292 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Haute-Marne


title: Hòn Tre (xã)

text:
Hòn Tre là một xã đảo thuộc huyện Kiên Hải, tỉnh Kiên Giang, Việt Nam.

Địa lý
Đảo Hòn Tre có tọa độ địa lý 104°25' đến 104°40' kinh độ đông và 9°37' đến 9°58' độ vĩ bắc, cách thành phố Rạch Giá về phía tây 30 km.

Xã Hòn Tre có diện tích 4,82 km², dân số năm 2020 là 3.877 người, mật độ dân số đạt 804 người/km².

Địa hình
Hòn Tre có tổng diện tích tự nhiên 428,59 ha, địa hình dốc, chủ yếu là đồi núi, độ cao trung bình trên 30 m. Trên đảo có hai ngọn núi: ngọn cao phía nam và ngọn thấp phía bắc. Hai ngọn núi này tạo cho đảo có hình dáng giống như một con rùa nổi giữa biển nên người dân còn gọi khu vực này là Đảo Rùa.

Bờ biển quanh đảo có hình dáng uốn lượn, cao thấp khá phức tạp, tuy vậy cũng có những khu vực tương đối bằng phẳng với bãi đá tự nhiên trải dài, phù hợp cho tổ chức du lịch, dã ngoại như Bãi Chén, Động Dừa, Bãi Dứa.

Khí hậu
Khí hậu vùng đảo mang tính chất nhiệt đới gió mùa, có hai mùa rõ rệt:
 Mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 11 hằng năm
 Mùa nắng từ tháng 12 đến tháng 4 hằng năm.

Tài nguyên thiên nhiên

Tài nguyên đất
Hòn Tre có tổng diện tích đất tự nhiên là 428,59 ha; trong đó đất nông nghiệp chiếm 396,69 ha, tương đối màu mỡ; diện tích rừng cũng chiếm tỉ lệ khá lớn.

Tài nguyên biển
Biển là nguồn sống của người dân tại đây. Vị trí của hòn Tre có một khu hệ tôm cá phong phú và đa dạng, với các loại tôm cá nổi tiếng như: tôm tích, ghẹ cu li, cá mú sao, cá ngát, hàu, cá bống biển, cá đối, cá mang ếch.

Trên đảo có những bãi đá trải dài tạo thành cảnh quan thiên nhiên khá hoang sơ như Bãi Chén, Động Dừa, Bãi Dứa (Đuôi Hà Bá), Hòn Đá Bà Già,...

Bãi Chén nằm ở phía tây bắc của đảo, có chiều dài 2 km, có rất nhiều tảng đá to nhìn như những chiếc chén (bát) úp nên có tên là Bãi Chén. Đây được coi là bãi đẹp nhất của hòn Tre, cảnh vật còn giữ được những nét hoang sơ, có nhiều cây xanh tạo bóng mát. Tại đây du khách có thể thưởng thức các đặc sản biển và ngắm cảnh thiên nhiên.

Động Dừa là một vịnh nhỏ với rất nhiều dừa mọc ven biển, có làng chài nên ghe thường ghé về để lấy lương thực, nước ngọt và nghỉ ngơi sau những chuyến đi biển xa. Tại đây có một bãi biển đẹp với nhiều ghềnh đá nhấp nhô.

Đuôi Hà Bá (Bãi Dứa – nơi có nhiều cây dứa gai) có nhiều cây cổ thụ lớn, du khách ngắm cảnh thiên nhiên, và có thể lặn xuống biển cạy hào bám ở ghềnh đá để thưởng thức.

Dân số
Toàn xã đảo có tổng dân số là 4.350 người trong 823 hộ gia đình. Tỉ lệ tăng dân số là 1,35%/năm.

Hành chính
Xã Hòn Tre được chia thành 3 ấp: 1, 2, 3.

Kinh tế - xã hội
Ngư nghiệp là thế mạnh của xã đảo, tuy nhiên trong những năm tiếp theo sẽ thay đổi dần sang hướng nuôi trồng thủy hải sản do lượng cá tôm đang dần cạn kiệt và mất kiểm soát ngư trường. Ngoài ra du lịch sinh thái biển, leo núi cắm trại sẽ là thế mạnh hàng đầu.

Diện tích đất cho nông nghiệp chủ yếu để trồng tiêu và các loại cây ăn quả như: xoài, nhãn, mít, thanh long; sản lượng chủ yếu để phục vụ nhau cầu ngư dân trên đảo.

Điện lưới: Điện lưới quốc gia.

Nước sinh hoạt: Hiện có một trạm cấp nước công suất 10.800 m³/năm, tuy nhiên vào mùa khô vẫn còn thiếu nước sính hoạt. Ngoài ra người dân còn lấy nước từ suối về để phục vụ nhu cầu sinh hoạt.

Giáo dục
Toàn xã có 1 trường mẫu giáo, 1 trường tiểu học và 1 trường Trung học cơ sở và Trung học phổ thông.

Y tế
Đảo hiện có một bệnh viện với 15 y, bác sĩ với tổng số 15 giường bệnh.

Giao thông
Đảo hiện có một đường chính chạy quanh đảo với chiều dài 11 km. Các tuyến đường nội bộ chủ yếu là đường bê tông xi măng và đường cấp phối. Giao thông từ đảo vào đất liền và các đảo khác là dùng tàu, thuyền; từ đây vào Rạch Giá mất khoảng 50 phút đi tàu cao tốc.

Tham khảo

Liên kết ngoài
5 hòn đảo ít người biết của du lịch Kiên Giang
Cảnh đẹp hòn Tre , trang web tỉnh Kiên Giang.
Kiên Giang: phê duyệt quy hoạch chi tiết dự án lấn biển , Tuổi Trẻ Online.

Đảo Việt Nam
Huyện lỵ Việt Nam
Xã, phường, thị trấn hải đảo Việt Nam
Vịnh Thái Lan


title: Andesiana

text:
Andesiana là chi bướm đêm duy nhất trong họ Andesianidae và liên họ Andesianoidea, "bướm đêm đặc hữu Andean". Chi này có 3 loài với sải cánh rộng đến 5,4 cm ở con cái A. similis và 3,5 cm ở con đức (Davis and Gentili, 2003). Các loài Microlepidoptera  lớn này phân bố hạn chế ở Andean Nam Mỹ, chúng được Patricia Gentili miêu tả ở đây năm 1989, và được xếp trong họ Cossidae.

Chú thích

Tham khảo

Davis, D. R., & P. Gentili. (2003). Andesianidae, a new family of monotrysian moths (Lepidoptera: Andesianoidea) from South America. Invertebrate Systematics, 17: 15-26. Abstract

Liên kết ngoài
leptree.net

Bướm đêm
Andesiana


title: Pearcea schimpfii

text:
Pearcea schimpfii là một loài thực vật thuộc họ Gesneriaceae. Đây là loài đặc hữu của Ecuador. Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới.

Chú thích

Tham khảo
 Clark, J.L., Skog, L.E. & Pitman, N. 2004. Pearcea schimpfii. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

Pearcea
Thực vật đặc hữu Ecuador


title: Drillia acapulcana

text:
Drillia acapulcana là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Drilliidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

A
Động vật được mô tả năm 1935
A
A


title: Candolleodendron

text:
Candolleodendron là một chi thực vật có hoa thuộc họ Fabaceae. Nó thuộc phân họ Faboideae.

Tham khảo

Candolleodendron


title: Atopsyche davidsoni

text:
Atopsyche davidsoni là một loài Trichoptera trong họ Hydrobiosidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Tham khảo

Chú thích

Trichoptera vùng Tân nhiệt đới
Atopsyche


title: Propsephus differens

text:
Propsephus differens là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Cobos miêu tả khoa học năm 1970.

Chú thích

Tham khảo

Propsephus


title: Eleutherodactylus pruinatus

text:
Eleutherodactylus pruinatus là một loài ếch trong họ Leptodactylidae. Chúng là loài đặc hữu của Venezuela.
Môi trường sống tự nhiên của nó là các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và hang.

Nguồn
 Señaris, C. & La Marca, E. 2004. Eleutherodactylus pruinatus. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 7 năm 2007.

Tham khảo

pruinatus
Động vật đặc hữu Venezuela


title: Gahard

text:
Gahard (, Gallo: Gahard) là một xã của tỉnh Ille-et-Vilaine, thuộc vùng Bretagne, miền tây bắc nước Pháp.

Dân số
Người dân ở Gahard được gọi là Gahardais.

Xem thêm
Xã của tỉnh Ille-et-Vilaine

Tham khảo

Mayors of Ille-et-Vilaine Association  ;
INSEE ;
IGN

Liên kết ngoài
Official website
French Ministry of Culture list for Gahard

Xã của Ille-et-Vilaine


title: Melanotus pearsoni

text:
Melanotus pearsoni là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Platia & Schimmel miêu tả khoa học năm 2001.

Chú thích

Tham khảo

Melanotus


title: Demotina silvatica

text:
Demotina silvatica là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Eroshkina miêu tả khoa học năm 1992.

Chú thích

Tham khảo

Demotina


title: Morro d'Oro

text:
Morro d'Oro là một đô thị và thị xã của Ý. Đô thị này thuộc tỉnh Teramo trong vùng Abruzzo. Morro d'Oro có diện tích km2, dân số theo ước tính năm 2005 của Viện thống kê quốc gia Ý là người.
Các đơn vị dân cư:
Đô thị Morro d'Oro giáp với các đô thị:

Tham khảo

Đô thị tỉnh Teramo


title: Bulbophyllum scheffleri

text:
Bulbophyllum scheffleri là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

scheffleri]]

S


title: Roches, Creuse

text:
Roches là một xã thuộc tỉnh Creuse trong vùng Nouvelle-Aquitaine miền trung nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 500 mét trên mực nước biển.

Dân số

Địa điểm nổi bật
 Nhà thờ từ thế kỷ 12.
 Nhà thờ nhỏ thế kỷ 14 tại Chapelle-Malvalaise.
 Nhà thờ nhỏ thế kỷ 19 Notre-Dame, at Richefolle.

Liên kết ngoài
 Roches on the Quid website

Tham khảo

Xã của Creuse


title: Lasioglossum nigrescens

text:
Lasioglossum nigrescens là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Crawford mô tả khoa học năm 1907.

Chú thích

Tham khảo

Lasioglossum
Động vật được mô tả năm 1907


title: Miconia corazonica

text:
Miconia corazonica là một loài thực vật có hoa trong họ Mua. Loài này được Wurdack mô tả khoa học đầu tiên năm 1967.

Chú thích

Liên kết ngoài

C
Thực vật được mô tả năm 1967
Thực vật Ecuador


title: 3210 Lupishko

text:
3210 Lupishko (1983 WH1) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 29 tháng 11 năm 1983 bởi E. Bowell ở Flagstaff (AM).

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 3210 Lupishko

Được phát hiện bởi Edward Bowell
Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1983


title: Basiliobelus

text:
Basiliobelus là một chi bọ cánh cứng trong họ Belidae.

Các loài
 Basiliobelus alveatus
 Basiliobelus flavovittatus
 Basiliobelus lepidus

Chú thích

Tham khảo

 ION
 Nomenclator Zoologicus

Belidae


title: Quốc lộ 1 (Campuchia)

text:
Quốc lộ 1 của Campuchia dài 167,1 km nối thủ đô Phnôm Pênh với tỉnh Svay Rieng, chạy đến tận cửa khẩu Bavet ở biên giới với Việt Nam. Nó vượt sông Mekong ở Neak Leung. Hiện tại, các phương tiện phải vượt sông bằng phà. Cầu Neak Leung đang được xây dựng với sự giúp đỡ của Nhật Bản. Đoạn từ Neak Loeang đến Phnom Penh chạy dọc bờ phải sông Mekong. Ở Phnôm Pênh, tuyến này giao cắt với Quốc lộ 2 gần cầu Monivong.

Quốc lộ 1 của Campuchia nối với quốc lộ 22 của Việt Nam (qua cặp cửa khẩu Bavet / Mộc Bài). Cả hai tuyến quốc lộ này đều thuộc tuyến Xuyên Á AH1. Dự án phát triển các hành lang kinh tế tiểu vùng sông Mekong của ADB xác định cả hai tuyến thuộc tiểu hành lang trung tâm của Hành lang Kinh tế phía Nam, nối Bangkok-Phnom Penh-Thành phố Hồ Chí Minh-Vũng Tàu.

Trong chiến tranh, đoạn nối Phnom Penh với Bavet bị hư hỏng nặng. Năm 1981, công việc sửa chữa đoạn này hoàn thành.

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài
 http://www.car.gov.kh/hunsen/nationalroad1dec162006_en.asp

Đường bộ Campuchia
Svay Rieng
Đường Xuyên Á 1