title: Torsiac

text:
Torsiac là một xã thuộc tỉnh Haute-Loire trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes ở nam trung bộ nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Haute-Loire

Tham khảo
INSEE
IGN

Xã của Haute-Loire


title: Penia sikkimensis

text:
Penia sikkimensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Schimmel miêu tả khoa học năm 2006.

Chú thích

Tham khảo

Penia


title: Corticea

text:
Corticea là một chi bướm ngày thuộc họ Bướm nâu.

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Anthoptini


title: Gageac-et-Rouillac

text:
Gageac-et-Rouillac là một xã của Pháp, nằm ở tỉnh Dordogne trong vùng Aquitaine của Pháp.

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Gageac-et-Rouillac trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia

Gageac-et-Rouillac


title: Rumi

text:
Mawlānā Jalāl-ad-Dīn Muhammad Rūmī (tiếng Ba Tư: مولانا جلال الدین محمد رومی; tiếng Thổ Nhĩ Kỳ: Mevlânâ Celâleddin Mehmed Rumi; tiếng Ả Rập: جلال الدين الرومي; còn gọi là Mawlānā Jalāl-ad-Dīn Muhammad Balkhī, gọi theo tên thành phố Balkh, quê hương của nhà thơ.

Tuy vậy cách gọi ngắn gọn và phổ biến nhất bằng tiếng Anh là: Rumi, 30 tháng 9 năm 1207 – 17 tháng 12 năm 1273) – nhà thần học, nhà thơ viết bằng tiếng Ba Tư của Hồi giáo mật tông, một trong những nhà thơ vĩ đại nhất mọi thời đại.

Tiểu sử

Rumi sinh ở Balkh (nay là Afghanistan) trong gia đình một nhà thần học theo giáo phái Sufism (tạm dịch: Hồi giáo mật tông). Từ nhỏ được học hành đến nơi đến chốn không chỉ thần học mà nhiều ngành khoa học khác.

Năm 1220 gia đình chuyển về Konya (nay là Thổ Nhĩ Kỳ). Năm 1231 bố mất, Rumi thay vị trí của bố, thành lập nhóm Mevlevi đóng vai trò quan trọng trong đời sống chính trị, xã hội của phương Đông Hồi giáo đương thời và có ảnh hưởng đến nhiều thế kỷ sau đấy. Thời kỳ này Rumi viết tập thơ: Divan và nhiều tác phẩm triết học. Là học trò của Shams-e Tabrizi, nhiều bài thơ của mình, Rumi ký tên Shams-e Tabrizi.

Tác phẩm quan trọng nhất: Masnavi-ye Manavi, trình bày những nội dung cơ bản của Hồi giáo mật tông, được Rumi thể hiện xen lẫn với những ngụ ngôn dân gian, lối viết dễ hiểu và ngôn ngữ đại chúng. Tác phẩm này có sự ảnh hưởng rất lớn đến văn học phương Đông Hồi giáo.

Cuộc đời và sáng tạo của Rumi được nhà văn Orhan Pamuk thể hiện trong tác phẩm Kara Kitap (Quyển sách đen, 1990) của mình.

Chú thích

Xem thêm: Omar Khayyam. Thơ Rubaíyát. Nhà xuất bản Văn học, Hà Nội 2004.

Liên kết ngoài

The Foundation of Universal Lovers of Mevlana Jelaluddin Rumi (EMAV)
Iranian studies site
The Threshold Society and Mevlevi Order
The Mevlevi Order of America. [This organization and the one above are unaffiliated with each other]
Official website of the Family of Jalal al-Din Muhammad Rumi
RumiOnFire.com - A Tribute to Rumi
What goes round... - The Guardian, ngày 5 tháng 11 năm 2005
Rumi Lectures at Harvard University
Rumi and the Tradition of Sufi Poetry
Treasures of Persian Literature , by Professor Behrouz Homayoun Far
Guernica Magazine (guernicamag.com) on the 800th anniversary of Rumi's birth
Sermon on Rumi by UU Minister John Young
Can Rumi Save Us Now?

Nhà thơ Ba Tư
Nhà thơ Thổ Nhĩ Kỳ
Nhà thơ Sufi
Sinh năm 1207
Mất năm 1273
Chôn cất ở Thổ Nhĩ Kỳ


title: Thúc Tề (định hướng)

text:
Thúc Tề có thể là một trong các nhân vật sau:
 Thúc Tề, con vua nước Cô Trúc cuối thời Thương, đầu thời Chu trong lịch sử Trung Quốc.
 Thúc Tề, bút danh của nhà báo, nhà thơ Việt Nam Nguyễn Thúc Nhuận thế kỷ 20.


title: Ecnomus anakagung

text:
Ecnomus anakagung là một loài Trichoptera trong họ Ecnomidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Ecnomus


title: Thélod

text:
Thélod  là một xã thuộc tỉnh Meurthe-et-Moselle trong vùng Grand Est đông bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 360 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Meurthe-et-Moselle


title: Hoplitis sordida

text:
Hoplitis sordida là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Benoist mô tả khoa học năm 1929.

Chú thích

Tham khảo

Hoplitis
Động vật được mô tả năm 1929


title: Cigliè

text:
Cigliè là một đô thị tại tỉnh Cuneo trong vùng Piedmont của Italia, vị trí cách khoảng 70 km về phía nam của Torino và khoảng 30 km về phía đông của Cuneo. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 185 người và diện tích 6,0 km².

Cigliè giáp các đô thị: Bastia Mondovì, Clavesana, Mondovì, Niella Tanaro và Rocca Cigliè.

Lịch sử thay đổi dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Cuneo
Thành phố và thị trấn ở Piemonte


title: Francazal

text:
Francazal là một xã thuộc tỉnh Haute-Garonne trong vùng Occitanie ở tây nam nước Pháp. Xã nằm ở khu vực có độ cao trung bình 420 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Haute-Garonne


title: Lacon pectinatus

text:
Lacon pectinatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1865.

Chú thích

Tham khảo

Lacon


title: Dịch lý

text:
Dịch lý là một bộ môn mô tả, diễn nghĩa một lý lẽ, một lý thuyết hay một Nguyên lý, là lý lẽ về sự Biến đổi, Biến hóa, Biến động của Vũ Trụ Vạn Vật và cũng là Lý Lẽ của sự Cấu Tạo Hóa Thành Vũ Trụ.

Dịch lý là khái niệm mô tả sự biến đổi rộng lớn với hàm ý hiểu thông suốt và xuyên suốt như 1 Đại sự hiển nhiên sẽ xảy ra ở khoảng không địa lý tại thời điểm nhất định nào đó đến sự nhất định xảy ra tại tương lai gần hay xa

Lý dịch nguyên thủy
Lý Dịch Nguyên Thủy Là những Ý Lý ẩn tàng khi chiêm ngắm các Đồ hình vô tự (không có chữ, ví dụ Thái cực đồ)  được cổ nhân lưu truyền lại mà có được hiểu được Chính Lý của Tiền nhân, tất cả các Đồ hình đều chỉ là những hình vẽ, những ký hiệu, chúng không hề có những chú thích bằng ký tự của một loại văn tự nào, vì thế người ta nói đó là những Đồ hình hài thanh tượng ý để suy Lý. Những Hình Đồ này không biết đã có tự bao giờ và để giải thích nguồn gốc người ta đã huyền thoại hóa hay thần thánh hóa. Hy vọng với Khoa khảo cổ con người sẽ tìm được thời điểm xuất hiện và một cổ tự đầu tiên diễn tả Lý dịch nguyên thủy này.

Lý dịch trong văn minh dịch lý của các dân tộc
Một số nhà nghiên cứu cho rằng Kinh dịch không thực sự là của Trung quốc. Theo Ông Hondanariyouki, một nhà nghiên cứu người Nhật nhận xét: " Ở Chu dịch, các từ thoán tượng đều lấy tên từ các loại muông thú phương nam (chim hồng). Thêm vào đó, ở Chu dịch có "phi long"; "tiềm long" càng khiến cho người ta cảm thấy Chu dịch là trước tác của người nước Sở viết ra, và ra đời sau khi Trung quốc đã mở đường giao thông về phía nam Kinh Sở".

Nói về các tộc người đã từng sinh sống trên đất Trung Hoa, Theo trang WEB republicachina thì trên đất Trung Hoa thời xa xưa đã có họ Suiren (Toại Nhân), sau đó họ You Chao (Hữu sào) đã thay thế họ Toại nhân, tiếp nữa là họ Fuxi (Phục Hy) và đến Nuwa (Nữ oa) đã thay thế họ Hữu sào, sau cùng là họ Shennong (Thần nông) đã thay thế họ Phục Hy. Theo truyền thuyết cũng như thuyết quái truyện của Kinh Dịch thì họ Toại nhân đã phát minh ra "lửa"; họ Phục Hy đã phát minh ra "cái lưới" và chữ viết dưới dạng "thắt nút kết thằng" (chữ khoa đẩu ?) để ghi việc, đã biết trồng trọt chăn nuôi; họ Thần Nông phát minh ra "cái cày", mở chợ lập làng, tìm ra cây thuốc. Đó chính là Tam Hoàng. Ngoài ra không thấy đề cập đến Hữu Sào đã phát minh ra những gì.

Gần đây khảo cổ học đã khai quật được một dụng cụ làm ra lửa ở Chiết Giang có niên đại cách đây hơn 8000 năm, cho thấy rằng họ Toại Nhân là người Hòa Bình ở di chỉ Hemudu ở bờ nam sông Trường Giang có lẽ đã di cư lên phía Bắc đến di chỉ Dawenkou ở Sơn Đông khoảng 4300 TCN khi vùng này bị ngập mặn do nước biển dâng. Họ Toại Nhân đã bị họ Hữu Sào, tổ tiên của người Hàn Quốc đến thay thế vào khoảng 3898 TCN. Họ Hữu sào lại bị họ Fuxi, có lẽ là tổ tiên của tộc Khương cũng được gọi là Viêm Đế từ phía Tây đến thay thế. Khảo sát kỹ có thể thấy được ngoài họ Khương ra Tộc Khương còn có họ Phù, những cái tên có liên quan như Phù sai (Fu chai), Phù Nam, v.v. Phục Hy và Nữ Oa được cho là hai anh em do đó có thể Tộc Khương sau khi đến Trung Hoa đã kết lại với nhóm tiền Đông Nam Á để phát triển nông nghiệp. Ở Việt Nam có câu ví: bà Nữ Oa bằng ba mẫu ruộng. Như vậy cũng không tìm thấy hay chứng minh được ai là người đã vẽ ra các Đồ Hình Dịch Lý Vô Tự.

Lý dịch trong Kinh Dịch Trung hoa
Người Trung Hoa gán nguồn gốc của thuyết Âm Dương Bát quái cho Phục Hi, Phục Hi thấy long mã hiện lên ở sông Hoàng Hà, trên lưng có bức đồ hình, rồi thấy rùa thần hiện ở sông Lạc, trên lưng cũng có trang chữ. Phục Hi dựa vào đó vẽ lại thành Hà đồ Lạc thư, rồi ngửa đầu xem tượng trời, cúi xuống xem thế đất, mà vẽ nên Bát quái. Hơn 1 nghìn năm sau, Văn vương nhà Chu chồng quẻ và viết lời giải thích cho từng quẻ, tổng cộng 64 câu, gọi là Thoán Từ, nhưng ý nghĩa quá thâm sâu. Em của Văn vương là Chu Công giải thích 384 hào, gọi là Hào từ. Thoán từ và Hào từ là kinh điển, về sau còn có Thập dực và Thoán truyện nói rõ hơn nữa ý nghĩa. Thập dực có thuyết nói là của Khổng tử, nhưng có lẽ Khổng tử chỉ nghiên cứu san định chứ không viết gì thêm, Thập dực do đời sau viết ra.

Hà đồ Lạc thư cũng không ai biết, các thuyết cũng khác nhau, chẳng hạn cho Lạc thư là do vua Vũ trị thủy mới thấy. Hình vẽ các chấm đen trắng như ngày nay vẫn thường thấy là do Khổng An Quốc (cháu 12 đời của Khổng Tử) đưa ra vào khoảng năm 140-186. Từ đó mà hình thành lên thuyết Âm Dương bát quái là điều không hợp lý mà là sự ngược lại: từ thuyết Âm Dương, kết hợp với tư duy số học để vẽ nên hai bức của Khổng An Quốc thì hữu lý hơn.

Tóm lại dựa vào các truyền thuyết trên làm cơ sở cho Lý lẽ của Dịch học mà Chu Công, Chu Văn Vương đã viết lời cho các Đồ hình vô tự và kế đến Khổng Tử san định sắp xếp lại mà thành Bộ Kinh Dịch Trung Hoa ngày nay.

Lý dịch trong dịch lý Việt Nam

Từ thập niên 60, nhiều nhà nghiên cứu Việt Nam như GS Lương Kim Định, GS Hà Văn Tấn,... đã phát triển Dịch lý Việt Nam và coi đó như "sản phẩm sáng tạo của nền văn hiến Âu Lạc".
 Thời Thượng cổ: GS Hà Văn Tấn đã chứng minh rằng văn hóa Đông Sơn là sự tiếp tục phát triển lên từ một chuỗi các văn hóa Tiền-Đông Sơn, mới được các nhà khảo cổ học Việt Nam khám phá . Trước văn hóa Đông Sơn là văn hóa Gò Mun. Trước văn hóa Gò Mun là văn hóa Đồng Đậu. Trước văn hóa Đồng Đậu là văn hóa Phùng Nguyên. Ông kết luận "trống đồng là một sáng tạo tuyệt vời và độc đáo của chủ nhân văn hóa Đông Sơn. Trống đồng đánh dấu một giai đoạn nở rộ của văn minh Sông Hồng. Một bước nhảy vọt đã được thực hiện trong đời sống vật chất và tinh thần của tổ tiên người Việt. (...) Trống đồng ra đời là kết quả của một quá trình phát triển lâu dài của nhiều yếu tố vật chất và tinh thần đã cấu thành nền văn minh Sông Hồng." Một số người khác cũng cho rằng trống đồng Đông Sơn, Lũng Cú...mang nhiều hình ảnh và ý nghĩa của Lý dịch.
 Theo Lê Văn Ngữ, một Nho sĩ cuối đời nhà Nguyễn thì ông đã dám phê bình Chu Hi và các Nho gia từ bao đời trước. Tuy nhiên ông thận trọng không tấn công các thánh hiền Trung Quốc và giáo huấn của các ngài, mà ông chỉ chê trách các Nho sĩ sau này đã làm hỏng đi cái học chân nguyên của Nho giáo.
 Theo thạc sĩ Trần Mạnh Linh, Trung tâm nghiên cứu và Phát triển Kinh dịch (thuộc Hội Nghiên cứu Khoa học Đông Nam Á Việt Nam): Kinh Dịch đã du nhập vào VN từ lâu lắm rồi. Nhiều nhà nghiên cứu còn cho rằng từ những năm ngay sau Công nguyên, ở VN đã manh nha xuất hiện bộ môn này. Dịch học nêu lên những quy luật phát triển và biến hóa của vạn vật. Nội dung Kinh dịch rất phong phú, phạm vi đề cập rất rộng, gồm cả khoa học tự nhiên và khoa học xã hội. Kinh Dịch cũng là khởi nguồn của khoa học thông tin. Hàng ngàn năm qua, Kinh Dịch tồn tại và được khẳng định như một phần cơ bản của văn hóa phương Đông. Từ hơn 40 năm nay, Tổ chức UNESCO đã công nhận và đưa ra thành ngành Dịch học. Từ nhiều năm nay, những người ham mê nghiên cứu Kinh Dịch vẫn thường tập hợp trong một số Câu lạc bộ (CLB) như Hội dịch học (thuộc Hiệp hội UNESCO Hà Nội) hay CLB Thăng Long... Trên cơ sở hơn 200 hội viên của Hội dịch học, tổ chức lại thành trung tâm này với hy vọng hướng tới những nghiên cứu cặn kẽ hơn. Từ mục đích nghiên cứu, sẽ mở rộng sang những hoạt động khác như tổ chức hội thảo về Kinh dịch, giao lưu học hỏi với các tổ chức Dịch học ngoài nước, tìm kiếm những ứng dụng của Dịch học vào thực tế cũng như mở lớp đào tạo mang tính phổ cập. Ứng dụng, đưa Kinh Dịch vào đời sống có hiệu quả. Hiện chưa cơ sở đào tạo chuyên sâu nhưng một số trường Đại học của Việt Nam cũng đã sử dụng một phần nội dung của Dịch học trong khâu giảng dạy. Chẳng hạn, Trường ĐH Kinh tế quốc dân Hà Nội dành 45 tiết học về Kinh Dịch trong phần chiến lược về nhân sự và lý thuyết quản trị kinh doanh (Mai hoa dịch số - PV). Còn trường Đại học kiến trúc cũng có một số tiết học, giúp sinh viên làm quen với các khái niệm về thuật phong thủy, địa lý... trong Dịch học. Hiện nay, Kinh dịch đã được đưa vào chương trình đào tạo từ thạc sĩ triết học trở lên rồi.
 Theo Hội dịch lý Việt Nam thành lập năm 1965 tại Sài Gòn, Hội này đã đưa ra một Lý thuyết Lý Dịch dành choDịch lý Việt Nam khác hẳn với Lý Dịch Trung Hoa và hoàn toàn độc lập, hoàn toàn do người Việt sáng tạo ra sau khi Đạt Lý nhờ Chiêm nghiện những Hình Đồ Vô Tự và đã viết ra những Bộ Sách như: Văn minh dịch lý Việt Nam, Thiên nhiên xã hội học, Việt Nam dịch lý khai nguyên, Dịch y đạo, Việt dịch chính tông v.v.

Lý dịch trong dịch lý Triều Tiên

Lý dịch trong dịch lý Nhật Bản

Kết luận
Nói chung đa số các nhà nghiên cứu phương Tây sử dụng Kinh dịch của Trung Quốc; chấp nhận Huyền thoại Long Mã, Truyền thuyết Mu Rùa, chấp nhận Lý Dịch ngắn gọn "Vũ trụ khởi từ Thái cực Thái cực sinh Lưỡng Nghi, Lưỡng Nghi sinh tứ tượng Bát quái, Bát quái sinh 64 Tượng''" không thắc mắc tại sao có Thái cực, có Lưỡng Nghi v.v. Để Bói toán,  , để Lý giải Phong thủy; để thực nghiệm Châm cứu; áp dụng vào Toán học, Điện tử v.v. Ngoài ra còn phát triển Kinh dịch thêm bằng nhiều cách nhìn của Tây Phương   như Kinh Dịch với Hệ Binary , Kinh Dịch với DNA  , Kinh Dịch với Kabbalah một Triết học cổ thời Đế quốc Babylon  , v.v.

Chú thích

Ngụy khoa học


title: Chanteloup, Eure

text:
Chanteloup  là một xã thuộc tỉnh Eure trong vùng Normandie miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Eure

Tham khảo

Xã của Eure


title: Bulbophyllum sphaerobulbum

text:
Bulbophyllum sphaerobulbum là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

sphaerobulbum]]

S


title: Trại quân sự

text:
Trại quân sự hoặc trại quân đội hay doanh trại hay quân doanh là một cơ sở bán kiên cố được thiết kế xây dựng, bố trí dành làm chỗ ở, trú ngụ của một hoặc nhiều đội quân và cũng phục vụ việc chứa các vũ khí, khí tài, phương tiện quân sự, quân lương của những đạo quân. Các trại được dựng lên khi một lực lượng quân sự di chuyển từ một vị trí đóng quân này đến một vị trí đóng quân khác và thường tổ chức cắm các trại lớn nơi đóng quân, thường đóng tập trung thành một khu vực rộng lớn gọi là quân doanh hay đại bản doanh. Cấu trúc của trại quân sự có nhiều kiểu, thông thường là bên ngoài có một hàng rào (cố định hoặc lưu động bằng các xe quân sự) bên trong là các lều bạt dành làm nơi ngủ hoặc nghỉ ngơi cho quân đội hoặc nơi chứa các vũ khí, khí tài, chuồng ngựa (thời cổ), có thể có các chòi canh, tháp canh, cổng trại...

Lịch sử
Trong các thời đại La Mã, trại quân sự được dựng lên một cách rất cách điệu có thể phục vụ một toàn bộ quân đoàn. Trong lịch sử châu Á thời cổ, doanh trại rất được chú trọng. Ở Trung Quốc, Việt Nam, Mông Cổ, Nhật Bản... khi các đoàn quân với số lượng lớn di chuyển thường kèm theo rất nhiều trại lũy. Trong các binh pháp thời cổ về quân sự ở các nước Phương Đông. Việc xây dựng, hạ trại, cắm trại được mô tả tương đối kỹ càng, có nhiều hình thức trại lính được mô tả trong các thư tịch cổ này.

Sử sách có ghi lại trong thời Tam Quốc khi Mã Siêu cùng quân Tây Lương khởi loạn chống lại triều đình nhà Hán, họ đã đóng trại dăng hàng ở khắp vùng Đồng Quan, Vị Hà. Cũng trong thời đại này nhiều cuộc tập kích cướp các doanh trại đã diễn ra như vụ Tào Tháo dẫn quân cướp kho lương Ô Sào của Viên Thiệu, Triệu Tử Long dẫn quân đột phá doanh trại của Tào Tháo, Lục Tốn đốt trại của Lưu Bị.... Ở Việt Nam trong thời kỳ chiến tranh thời cổ có nhiều đợt tập kích, tấn công vào các doanh trại như: Quân đội nhà Lý tập kích doanh trại của quân nhà Tống; quân đội nhà Trần tấn công doanh trại của quân Mông Cổ tại Đông Bộ Đầu, Thăng Long, Vạn Kiếp (với chiến thuật tấn công khi đối phương đang ở tình trạng "người tách khỏi ngựa"), nghĩa quân Lam Sơn tấn công doanh trại của quân nhà Minh và quân đội Tây Sơn tấn công doanh trại Đống Đa của quân Thanh...

Xem thêm
 Trại
 Lều
 Trại lính

Một số hình ảnh

Tham khảo

Lịch sử
Quân sự

es:Campamento (militar)
fr:Camp militaire
ko:군영
it:Accampamento
he:מחנה צבאי
mk:Воен логор
nl:Legerkamp
simple:Military camp
sr:Логор
zh:軍營


title: Crepicardus trisulcatus

text:
Crepicardus trisulcatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1893.

Chú thích

Tham khảo

Crepicardus


title: Andrena semiflava

text:
Andrena semiflava là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Lebedev mô tả khoa học năm 1932.

Chú thích

Tham khảo

S
Động vật được mô tả năm 1932


title: Rhyacophila shenandoahensis

text:
Rhyacophila shenandoahensis là một loài Trichoptera trong họ Rhyacophilidae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc.

Tham khảo

Trichoptera miền Tân bắc
Rhyacophila


title: Haplocoelopsis africana

text:
Haplocoelopsis africana là một loài thực vật thuộc họ Sapindaceae. Loài này có ở Kenya và Tanzania, có thể có ở Angola.

Chú thích

Tham khảo
 Lovett, J. & Clarke, G.P. 1998. Haplocoelopsis africana. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 8 năm 2007.

Haplocoelopsis
Thực vật Kenya
Thực vật Tanzania


title: Chaux-la-Lotière

text:
Chaux-la-Lotière là một xã thuộc tỉnh Haute-Saône trong vùng Franche-Comté phía đông nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Haute-Saône

Tham khảo
INSEE

Xã của Haute-Saône


title: Saint-Didier, Jura

text:
Saint-Didier là một xã của tỉnh Jura, thuộc vùng Bourgogne-Franche-Comté, miền đông nước Pháp.

Dân số
At the census of 1999 xã này có dân số là 267. The estimate for là 304.

Xem thêm
 L'Étoile AOC
Xã của tỉnh Jura

Tham khảo

INSEE
IGN

Xã của Jura


title: Mốt

text:
Mốt (mode) là khái niệm có nhiều cách hiểu, cách định nghĩa, mốt có thể là sự kỳ khôi, kỳ dị; là sự đỏng đảnh, tức thời, dễ thay đổi của thời trang; là những gì xảy ra và tồn tại của thời trang, được lưu truyền rộng rãi và được số đông người biết đến trong một thời gian nhất định; là hiện tượng tự nhiên khi con người hướng tới sự cải tiến, cải thiện đổi mới dáng vẻ bên ngoài.

Một cách giản dị hơn, mốt có thể hiểu là trang phục đương thời, là tập hợp những thói quen và thị hiếu thẩm mĩ phổ biến nhất trong cách ăn mặc, là "cái mới đang được số đông hưởng ứng", "là thị hiếu thẩm mỹ mới nhất đang được đa số người ưa chuộng", "là sự thay đổi thường xuyên các hình thức, các kiểu cách, lối sống, trong đó có trang phục".

Từ nguyên
"Mốt" có gốc từ "mode" trong tiếng Pháp. "Mode" trong tiếng Pháp hay "model" trong tiếng Anh đều bắt nguồn từ tiếng Latinh "modus", có nghĩa là cách thức, phương pháp, quy tắc, mức độ chuẩn mực chung đã được công nhận.

Đặc điểm
Mốt được chấp nhận và theo đuổi bởi số ít đối tượng trong khoảng thời gian rất ngắn. Mốt được phổ biến một cách rộng rãi trên toàn cầu. Các hình thức thay đổi của mốt thường là các đặc điểm trang trí, hoa văn, chất liệu vải trong khi kiểu bóng không thay đổi. Ví dụ: mốt dún bèo, mốt vải hoa chấm bi, mốt quân đội.

Mốt và thời trang đều phản ánh thói quen và thị hiếu thẩm mỹ trong cách mặc đã được xã hội công nhận. Xu hướng mốt không ngừng biến đổi và hoàn thiện dần theo sự biến đổi của lối sống thị hiếu xã hội. Trong khi sự thay đổi của lối sống diễn ra từ từ thì sự thay đổi của mốt diễn ra nhanh hơn và có tính đột biến hơn.

Mốt thời trang xuất hiện và được truyền bá trong sự giao lưu văn hóa đồng thuận hay cưỡng bức giữa các dân tộc. Nhờ kinh doanh buôn bán hay chiến tranh, các thương gia và cả chiến binh đã chuyên chở các sản phẩm văn hóa vật chất, trong đó có quần áo, từ nơi này đến nơi khác, nhờ đó mốt được hình thành và giao lưu nhanh chóng. Sau đó đến lượt mình mốt lại thúc đẩy quá trình phát triển của thời trang ở nơi mà nó được đem đến.

Quan hệ giữa thời trang và mốt
Lịch sử phát triển trang phục cho thấy mốt và thời trang là hai khái niệm rất gần nhau nhưng không phải lúc nào cũng đồng nhất. Giữa chúng có những điểm tương đối khác biệt: Thứ nhất: thời trang là cách mặc thịnh hành, phản ánh tập quán mặc của cộng đồng người gắn liền với một thời kỳ lịch sử tương đối dài. Mốt gắn liền với cái mới, thống trị nhất thời của số đông người nhưng chưa hẳn là thị hiếu của tất cả mọi người trong xã hội. Mốt thịnh hành trong khoảng thời gian ngắn. Thứ hai: Thời trang chỉ liên quan đến lĩnh vực dệt, may, da giầy, trang phục và những thứ khác liên quan đến nhu cầu mặc. Trong khi đó mốt liên quan tới mọi lĩnh vực hoạt động của cuộc sống. Thứ ba: Thời trang thường bó hẹp trong một phạm vi không gian nhất định vì nó có khuynh hướng gắn với một bộ phận xã hội, một địa phương, dân tộc, quốc gia hay vùng thế giới. Mốt được truyền bá và có khuynh hướng lan truyền khắp thế giới.

Thiết kế mốt, thời trang
Thiết kế mốt, thời trang là công việc của một tập thể bao gồm các họa sĩ thời trang, các kỹ sư thiết kế, kỹ sư công nghệ, nhà kinh tế với nhiệm vụ tạo ra những trang phục mới (gồm tất cả những gì con người khoác trên cơ thể bao gồm cả đồ đội trên đầu, đồ đi dưới chân, đồ đắp trên mặt và những gì được sử dụng kèm theo quần áo). Chỉ khi nào sản phẩm được thị trường chấp nhận, số đông người tiêu dùng ưa thích, chấp nhận thì đó mới được coi là sản phẩm mốt.

Xem thêm
 Mốt và xu hướng hay mốt nhất thời

Chú thích

Tham khảo
 Trần Thủy Bình, Giáo trình mỹ thuật trang phục, Nhà xuất bản Giáo dục, Hà Nội 2005.

Mốt


title: Hàm sóng

text:
Phân biệt với phương trình sóng
Trong chuyển động sóng nói chung, các hàm sóng là các hàm số của thời gian và không gian thể hiện các đặc trưng của sóng, như li độ, biến đổi trong không thời gian, thỏa mãn các phương trình sóng hoặc các phương trình vi phân riêng phần và các ràng buộc khác (như điều kiện ban đầu, điều kiện biên).

Trong điện từ học, các hàm sóng, là nghiệm của một số hệ quả của các phương trình Maxwell, chính là các hàm số thể hiện sự phụ thuộc của điện trường và từ trường vào vị trí và thời gian, mô tả sự lan truyền của sóng điện từ. Bình phương giá trị tuyệt đối của các hàm sóng này tại một vị trí và tại một thời điểm tỷ lệ với xác suất tìm thấy hạt photon tại vị trí và thời điểm đó.

Tuy nhiên khái niệm hàm sóng được sử dụng chủ yếu trong cơ học lượng tử. Trong cơ học lượng tử, hàm sóng, nghiệm của phương trình Schrodinger, mô tả trạng thái của sóng vật chất của một hệ vật lý bất kì. Đó là một hàm số phụ thuộc vào không gian và thời gian, biểu diễn các trạng thái khả dĩ của hệ bằng các số phức. Các định luật của cơ học lượng tử (phương trình Schrodinger) mô tả hàm sóng tiến triển như thế nào theo thời gian. Bình phương giá trị tuyệt đối của các hàm sóng này xác định phân bố xác suất mà hệ sẽ tồn tại trong một trạng thái. Hàm sóng chứa tất cả các thông tin mà ta có thể biết được về trạng thái của hệ như vị trí, vận tốc, xung lượng, mô men xung lượng, năng lượng,... của hạt và mật độ xác suất hoặc xác suất để đo được các kết quả cho một đại lượng vật lý hay biến động lực nào đó của hạt. Để thu được các thông tin về hệ người ta dùng các toán tử tác dụng lên hàm sóng.

Cơ học Newton
Quan sát dao động của lò xo cho thấy mọi dao động đều có thể biểu diễn bằng một phương trình sóng dao động ở trạng thái cân bằng có nghiệm là một hàm số sóng như sau

Phương trình sóng dao động

Hay

Hàm số sóng dao động

Cơ học điện
Quan sát dao động của mạch điện LC nối tiếp cho thấy mọi Dao động đều có thể biểu diễn bằng một Phương trình Sóng Dao Động ở trạng thái cân bằng có nghiệm là một Hàm số Sóng như sau

Phương trình sóng dao động

Hay

Hàm số sóng dao động

Với

Cơ học điện từ
Quan sát dao động của điện trường và từ trường cho thấy mọi dao động đều có thể biểu diễn bằng một phương trình sóng dao động ở trạng thái cân bằng có nghiệm là một hàm số sóng như sau

Phương trình Maxwell mô tả sóng dao động điện từ trong không khí

Hàm số sóng dao động

Cơ học lượng tử

Tiên đề

Trong cơ học lượng tử, khái niệm hàm sóng được thừa nhận như một tiên đề không thể chứng minh được và cũng không thể suy ra từ bất cứ một tiên đề nào khác. Tiên đề này được phát biểu như sau:
"Trạng thái của một hệ được mô tả một cách đầy đủ bởi một hàm số  gọi là hàm sóng hay hàm trạng thái của hệ".
Trong phát biểu này, r là tọa độ không gian của các hạt cấu thành nên hệ còn t là thời gian. Hàm số  (chữ Hi Lạp Psi viết hoa) đóng vai trò trung tâm trong cơ học lượng tử, và được gọi là hàm sóng phụ thuộc thời gian của hệ. Khi chúng ta không quan tâm đến việc hệ thay đổi như thế nào theo thời gian chúng ta sẽ ký hiệu hàm sóng này bằng một chữ psi thường  và gọi là hàm sóng không phụ thuộc thời gian. Trạng thái của hệ cũng có thể phụ thuộc vào một biến nội tại nào đó của các hạt chẳng hạn trạng thái spin của chúng. Chúng ta dùng từ "mô tả" ở đây với ý nghĩa là hàm sóng chứa đựng thông tin về tất cả các tính chất của hệ mà có thể xác định được bằng thực nghiệm.

Ý nghĩa

Hàm sóng là một hàm phức do đó bản thân nó hoàn toàn không có một ý nghĩa vật lý nào. Tuy nhiên trong cơ học lượng tử một quy luật ảo vẫn có thể chi phối và quyết định các hiện tượng thực. Theo cách giải thích của Max Born thì xác suất để một hạt được tìm thấy trong nguyên tố thể tích dτ tại điểm có tọa độ r tỷ lệ với  trong đó nguyên tố thể tích dτ trong một chiều là dx, trong hai chiều là dxdy và trong ba chiều là dxdydz. Từ cách giải thích này chúng ta hiểu rằng  là một hàm mật độ xác suất, với ý nghĩa là khi nhân nó với thể tích của một vùng không gian vô cùng nhỏ ở lân cận điểm r thì ta được xác suất tìm thấy hạt trong vùng không gian đó. Bản thân hàm sóng còn được gọi là một hàm biên độ xác suất. Chú ý rằng trong khi biên độ xác suất (hàm sóng) có thể là một số phức và có thể âm thì mật độ xác suất (bình phương module của số phức) là thực và không bao giờ âm.
Theo cách giải thích này, xác suất để tìm thấy hạt trong một thể tích có thể được tính theo công thức tích phân như sau:

Chuẩn hóa

Hàm sóng khác

Ví dụ
Với sóng chuyển động trên một chiều không gian x, các hàm sóng tổng quát có thể được tìm từ phương trình sóng dựa theo nguyên lý Duhamel, gồm:

  (chuyển động theo chiều dương trục x)
  (chuyển động theo chiều âm trục x)

hay tổng quát hơn, theo công thức d'Alembert:

Chúng đều thỏa mãn phương trình sóng:

Tham khảo

Chuyển động sóng
Cơ học lượng tử
Khái niệm vật lý


title: Dactylispa ritsemae

text:
Dactylispa ritsemae là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Chapuis miêu tả khoa học năm 1877.

Chú thích

Tham khảo

Dactylispa


title: Cambrai

text:
Cambrai là một xã trong vùng Hauts-de-France, thuộc tỉnh Nord, quận Cambrai, tổng Cambrai. Tọa độ địa lý của xã là 50° 10' vĩ độ bắc, 03° 14' kinh độ đông. Cambrai nằm trên độ cao trung bình là 60 mét trên mực nước biển, có điểm thấp nhất là 41 mét và điểm cao nhất là 101 mét. Xã có diện tích 18,12 km², dân số vào thời điểm 1999 là 33.716 người; mật độ dân số là 1861 người/km².

Các thành phố kết nghĩa
  Houma, Louisiana, Hoa Kỳ
  Châteauguay, Canada
  Kamp-Lintfort, Đức
  Esztergom, Hungary
  Gravesend, Liên Hiệp Anh

Nhân vật nổi tiếng
 Charles François Dumouriez (1739-1823), tướng quân đội
 Louis Blériot (1872-1936), nhà tiên phong trong lĩnh vực hàng không
 René Dumont (1904-2001), nhà xã hội học, chính trị gia
 Henri de Lubac, nhà thần học Công giáo, Dòng Tên
 Christian Carion, đạo diễn và nhà viết kịch bản phim
 Guillaume Du Fay, nhà soạn nhạc thời Phục Hưng

Địa điểm tham quan
 Nhà thờ Đức Bà

Tham khảo

Xã của Nord


title: Ringstedt

text:
Ringstedt là một đô thị thuộc huyện Cuxhaven, trong bang Niedersachsen, Đức. Đô thị này có diện tích 26,26 km².

Ringstedt đã thuộc Tổng giáo phận Bremen, thành lập năm 1180. Năm 1648, Tổng giáo phận đã được chuyển sang cho Lãnh địa công tước Bremen, ban đầu được cai quản bằng một liên minh cá nhân bởi Hoàng gia Thụy Điển - bị gián đoạn bởi sự chiếm đóng của Đan Mạch (1712-1715) - và từ năm 1715 trở đi bởi Hoàng gia Hanover. Năm 1807, vương quốc Westphalia đã thôn tín lãnh địa này, trước khi bị Pháp thôn tính vào năm 1810. Năm 1813, lãnh địa này đã được giao lại cho Thái ấp tuyến hầu Hanover, sau đó được nâng thành vương quốc Hanover vào năm 1814 - hợp nhất lãnh địa trong một liên minh thật sự và lãnh thổ Ducal, bao gồm cả Ringstedt, đã trở thành một bộ phận của bang mới được lập năm 1823.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Cuxhaven


title: La Porcherie

text:
La Porcherie () là một xã của tỉnh Haute-Vienne, thuộc vùng Nouvelle-Aquitaine, miền trung nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Haute-Vienne

Tham khảo

INSEE
IGN

Xã của Haute-Vienne


title: Joncourt

text:
Joncourt là một xã ở tỉnh Aisne, vùng Hauts-de-France thuộc miền bắc nước Pháp.

Tham khảo

http://www.1914-18.co.uk/owen/joncourt.htm

Xã của Aisne


title: Zele

text:
Zele là một đô thị ở tỉnh Oost-Vlaanderen. Đô thị này chỉ bao gồm thị xã Zele proper. Tại thời điểm ngày 1 tháng 1 năm  2011 Zele có tổng dân số 20.763 người. Tổng diện tích là 33,06 km² với mật độ dân số là 628 người trên mỗi km².

Dân địa phương nổi tiếng
Pierre de Decker, cựu Thủ tướng Bỉ (1855-1857)
Caroline Maes, cầu thủ tennis
Christophe Impens, vận động viên điền kinh
Filip De Wilde, cầu thủ bóng đá

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang mạng chính thức  - Chỉ bằng tiếng Hà Lan

Đô thị của Oost-Vlaanderen


title: Liarea hochstetteri

text:
Liarea hochstetteri là một phân loài ốc đất liền cỡ nhỏ hô hấp trên cạn, a terrestrial pulmonate động vật chân bụng động vật thân mềm thuộc họ Pupinidae.

Phân loài
 Liarea hochstetteri hochstetteri Pfeiffer, 1861: New Zealand.
 Liarea hochstetteri alta Pfeiffer, 1861
 Liarea hochstetteri carinella Pfeiffer, 1861

Chú thích

Tham khảo

Liarea
Động vật chân bụng New Zealand


title: Plectrocnemia torosica

text:
Plectrocnemia torosica là một loài Trichoptera trong họ Polycentropodidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Trichoptera miền Cổ bắc
Plectrocnemia


title: Ray Charles

text:
Ray Charles Robinson (23 tháng 9 năm 1930 - 10 tháng 6 năm 2004) là một nghệ sĩ, ca sĩ người Mỹ. Ông đã mang tới những giai điệu tâm hồn cho nhạc đồng quê và nhạc pop thông qua nhạc phẩm Modern Sounds cũng như bản tái phẩm ca khúc "America the Beautiful" mà Ed Bradley của 60 Minutes gọi là "phiên bản định nghĩa của ca khúc, một bài quốc ca Hoa Kỳ, một tác phẩm kinh điển - kinh điển như người đàn ông thể hiện nó". Ông cũng xuất hiện trong bộ phim The Blues Brothers. Frank Sinatra gọi ông là "thiên tài thực sự duy nhất trong nghề".

Năm 2004, tạp chí Rolling Stone bầu Ray Charles ở vị trí thứ mười trong danh sách 100 nghệ sĩ vĩ đại nhất mọi thời đại và bầu ông ở vị trí thứ hai trong danh sách 100 ca sĩ vĩ đại nhất mọi thời đại vào tháng 11 năm 2008.

Chú thích

Sinh năm 1930
Mất năm 2004
Người đoạt giải Grammy
Người được ghi danh tại Đại sảnh Danh vọng Rock and Roll
Người Florida
Nghệ sĩ của Atlantic Records
Tín hữu Kitô giáo Mỹ
Người đoạt giải Grammy Thành tựu trọn đời
Ca sĩ nhạc R&B Mỹ
Nam ca sĩ người Mỹ gốc Phi
Ca sĩ kiêm sáng tác nhạc đồng quê người Mỹ
Ca sĩ nhạc đồng quê người Mỹ
Nam ca sĩ tự sáng tác Mỹ
Nghệ sĩ dương cầm pop Mỹ
Người được vinh danh tại Trung tâm Kennedy
Người viết bài hát Georgia
Ca sĩ Los Angeles


title: La Chaize-le-Vicomte

text:
La Chaize-le-Vicomte là một xã ở tỉnh Vendée trong vùng Pays de la Loire, Pháp. Xã này có diện tích km², dân số năm 2006 là người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 93 mét trên mực nước biển..

Biến động dân số

Liên kết ngoài
 Photos de La Chaize-le-Vicomte
 Le site de la mairie de la commune
 La Chaize-le-Vicomte trên trang mạng Viện địa lý quốc gia
 La Chaize-le-Vicomte trên trang mạng của INSEE

Ghi chú

Chaize-le-Vicomte


title: Pipturus schaeferi

text:
Pipturus schaeferi là một loài thực vật thuộc họ Urticaceae. Đây là loài đặc hữu của Polynésie thuộc Pháp.

Chú thích

Tham khảo
 Florence, J. 1998. Pipturus schaeferi. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Polynésie thuộc Pháp
Pipturus
Thực vật dễ tổn thương


title: Ussel, Corrèze

text:
Ussel là một xã trong vùng Nouvelle-Aquitaine, thuộc tỉnh Corrèze, quận Ussel, tổng Ussel-Est và Ussel-Ouest. Tọa độ địa lý của xã là 45° 32' vĩ độ bắc, 02° 18' kinh độ đông. Ussel nằm trên độ cao trung bình là 630 mét trên mực nước biển, có điểm thấp nhất là 588 mét và điểm cao nhất là 781 mét. Xã có diện tích 50,37 km², dân số vào thời điểm 1999 là 10753 người; mật độ dân số là 214 người/km².

Thông tin nhân khẩu

Nhân vật nổi tiếng
 Jacques Chirac, chính trị gia, cựu tổng thống Pháp.

Địa điểm tham quan
 Lâu đài Diège (Château de Diège )
 Cung Thiếu nhi (Maison de l'Enfant)

Tham khảo

Xã của Corrèze
Quận lỵ của Pháp


title: Catocala fraxini

text:
Cánh dưới màu xanh da trời (Catocala fraxini), tiếng Anh thường gọi là Clifden Nonpareil, là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuoidea. Nó được tìm thấy ở châu Âu và North và Đông Á.

Sâu bướm ăn các loài various dương.

Hình ảnh

Chú thích

Động vật được mô tả năm 1758
Catocala
Côn trùng châu Âu
Bướm đêm Châu Á
Bướm đêm Châu Âu


title: Gemünden, Rhein-Hunsrück

text:
Gemünden là một đô thị ở huyện Rhein-Hunsrück, bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức.

Tham khảo

Xã của bang Rheinland-Pfalz


title: 8588 Avosetta

text:
8588 Avosetta (4025 P-L) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 24 tháng 9 năm 1960 bởi Cornelis Johannes van Houten, Ingrid van Houten-Groeneveld và Tom Gehrels ở Đài thiên văn Palomar.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 8588 Avosetta

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Cornelis Johannes van Houten
Được phát hiện bởi Ingrid van Houten-Groeneveld
Được phát hiện bởi Tom Gehrels
Thiên thể phát hiện năm 1960


title: Oecetis barbarae

text:
Oecetis barbarae là một loài Trichoptera trong họ Leptoceridae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Chú thích

Tham khảo

Oecetis


title: Hiệp hội các nhà phê bình phim miền Đông Nam

text:
SEFCA là tên viết tắt của tiếng Anh: Southeastern Film Critics Association (Hiệp hội các nhà phê bình phim Đông Nam), một tổ chức gồm các nhà báo viết bài giới thiệu và bình luận phim điện ảnh trên các báo và tạp chí xuất bản ở miền Đông Nam Hoa Kỳ.

Vào tháng 12 hàng năm, Hiệp hội mở cuộc họp để bầu chọn và trao giải thưởng của Hiệp hội cho các phim và người làm điện ảnh, được bầu chọn là xuất sắc nhất trong năm.

Các thể loại giải
 Nam diễn viên chính xuất sắc nhất
 Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất
 Nam diễn viên phụ xuất sắc nhất
 Nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất
 Đạo diễn xuất sắc nhất
 Phim hay nhất
 Phim ngoại ngữ hay nhất
 Phim hoạt hình hay nhất
 Phim tài liệu hay nhất
 Kịch bản gốc hay nhất
 Kịch bản chuyển thể hay nhất

Các phim đoạt nhiều giải
(từ 2 trở lên)
 5 giải:
 Sideways (2004): Phim hay nhất, Nam và Nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất, Đạo diễn xuất sắc nhất & Kịch bản chuyển thể hay nhất
 4 giải:
 No Country for Old Men (2007): Phim hay nhất, Đạo diễn xuất sắc nhất, Nam diễn viên phụ xuất sắc nhất, Kịch bản chuyển thể hay nhất
 American Beauty (1999): Phim hay nhất, Đạo diễn xuất sắc nhất, Nam diễn viên chính xuất sắc nhất, Kịch bản gốc hay nhất
 L.A. Confidential (1997): Phim hay nhất, Đạo diễn xuất sắc nhất, Nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất, Kịch bản chuyển thể hay nhất
 3 giải:
 Milk (2008): Phim hay nhất, Nam diễn viên chính xuất sắc nhất, Kịch bản gốc hay nhất
 The Departed (2006): Phim hay nhất, Đạo diễn xuất sắc nhất, Kịch bản chuyển thể hay nhất
 Brokeback Mountain (2005): Phim hay nhất, Đạo diễn xuất sắc nhất, Kịch bản chuyển thể hay nhất
 Adaptation. (2002): Nam và Nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất, Kịch bản chuyển thể hay nhất
 Almost Famous (2000): Phim hay nhất, Nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất, Kịch bản gốc hay nhất
 Traffic (2000): Nam diễn viên phụ xuất sắc nhất, Đạo diễn xuất sắc nhất, Kịch bản chuyển thể hay nhất
 Apollo 13 (1995): Phim hay nhất, Nam diễn viên phụ xuất sắc nhất, Đạo diễn xuất sắc nhất
 The Piano (1993): Phim hay nhất, Đạo diễn xuất sắc nhất, Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất
 2 giải:
 Slumdog Millionaire (2008): Đạo diễn xuất sắc nhất, Kịch bản chuyển thể hay nhất
 Lost in Translation (2003): Nam diễn viên chính xuất sắc nhất, Kịch bản gốc hay nhất
 Mystic River (2003): Nam diễn viên phụ xuất sắc nhất, Kịch bản chuyển thể hay nhất
 The Lord of the Rings: The Return of the King (2003): Phim hay nhất, Đạo diễn xuất sắc nhất
 Far From Heaven (2002): Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất, Kịch bản chuyển thể hay nhất
 Gangs of New York (2002): Nam diễn viên phụ xuất sắc nhất, Đạo diễn xuất sắc nhất
 In the Bedroom (2001): Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất, Nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất
 Memento (2001): Phim hay nhất, Kịch bản gốc hay nhất
 The Lord of the Rings: The Fellowship of the Ring (2001): Đạo diễn xuất sắc nhất, Kịch bản chuyển thể hay nhất
 Saving Private Ryan (1998): Phim hay nhất, Đạo diễn xuất sắc nhất
 As Good As It Gets (1997): Nam diễn viên phụ xuất sắc nhất, Kịch bản gốc hay nhất
 Fargo (1996): Phim hay nhất, Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất
 Pulp Fiction (1994): Phim hay nhất, Đạo diễn xuất sắc nhất
 Howards End (1992): Phim hay nhất, Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất

Tham khảo


title: 25901 Ericbrooks

text:
25901 Ericbrooks (tên chỉ định: 2000 YX99) là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi dự án Nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất Lincoln ở Socorro, New Mexico, ngày 30 tháng 12 năm 2000. Nó được đặt theo tên Eric David Brooks, a noted human geneticist in New York.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 25001–26000

Tham khảo

Liên kết ngoài

Thiên thể phát hiện năm 2000


title: Acolastus iranicus

text:
Acolastus iranicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Lopatin miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Acolastus


title: Acrocercops cyphostacta

text:
Acrocercops cyphostacta là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Indonesia (Java).

Chú thích

Tham khảo

Acrocercops


title: 2666 Gramme

text:
2666 Gramme (1951 TA) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 8 tháng 10 năm 1951 bởi Arend, S. ở Uccle.

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser 2666 Gramme

Được phát hiện bởi Sylvain Julien Victor Arend
Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1951


title: La Nou de Gaià

text:
La Nou de Gaià là một đô thị thuộc tỉnh Tarragona trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với Tarragona.

Tham khảo

Đô thị ở Tarragona


title: Tấn Hiến công

text:
Tấn Hiến công (chữ Hán: 晋献公, cai trị: 676 TCN – 651 TCN), tên thật là Cơ Quỹ  (姬詭), là vị vua thứ 19 của nước Tấn - chư hầu nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.

Thân thế
Tấn Hiến công là con của Tấn Vũ công – vua thứ 18 nước Tấn. Năm 679 TCN, Vũ công mang quân đánh diệt Tấn hầu Dẫn, thống nhất nước Tấn chia cắt sau 68 năm. Được 2 năm, Vũ công mất, Cơ Quỹ Chư lên nối ngôi, tức là Tấn Hiến công.

Nội tộc chia rẽ
Trước khi lên ngôi, Tấn Hiến công đã có nhiều vợ và nhiều con trai. Trong số đó có ba người tài giỏi và có đức hạnh nhất là Cơ Trùng Nhĩ (sinh năm 697 TCN), thứ đến là công tử Cơ Di Ngô và Cơ Thân Sinh. Mẹ Thân Sinh là Tề Khương, con gái Tề Hoàn công, bá chủ chư hầu đương thời. Do thế lực ngoại thích lớn mạnh, bà được phong làm chính thất của Hiến công. Thân Sinh tuy là con trai thứ ba nhưng lại là Đích tử, cha vừa lên ngôi đã được sắc phong Thế tử.

Năm 672 TCN, Tấn Hiến công đánh bộ tộc người Nhung, bắt được hai người con gái là Ly Cơ và người em gái là Thiếu Cơ. Mẹ Thân Sinh đã qua đời, Tấn Hiến công sủng ái cả hai chị em Ly Cơ.

Vì các công tử con Vũ công rất nhiều, đại phu Sĩ Vĩ khuyên Tấn Hiến công nên giết các anh em trai để trừ hậu họa. Năm 669 TCN, Tấn Hiến công ra lệnh giết các công tử anh em. Đồng thời, ông bắt đầu khởi công xây kinh đô mới ở đất Tụ, gọi là Giáng đô. Từ đó nước Tấn không đóng đô ở đất Dực nữa mà đóng đô ở đất Giáng.

Năm 668 TCN, các công tử nước Tấn sợ bị giết bèn bỏ chạy sang nước Quắc vốn có thù với nước Tấn.

Năm 665 TCN, Ly Cơ sinh được con trai là Hề Tề. Năm 652 TCN, em gái Ly Cơ cũng sinh được con trai là Trác Tử. Hiến công muốn phế ngôi Thế tử của Thân Sinh, cho Hề Tề lên thay ngôi. Vì các con Trùng Nhĩ, Di Ngô và Thân Sinh đã lớn mà Hề Tề còn nhỏ nên chưa tiện thay ngôi, Hiến công bèn tính kế đưa con lớn đi trấn thủ ở ngoài, sai Trùng Nhĩ đi trấn thủ thành Bồ gần biến giới phía bắc, sai Thân Sinh trấn thủ đất Khúc Ốc và sai Di Ngô trấn thủ đất Khuất.

Mở rộng bờ cõi

Diệt 3 nước
Năm 661 TCN, Tấn Hiến công lập ra hai đạo quân lớn trong nước để chinh phạt mở rộng đất đai. Ông tự mình chỉ huy đạo thượng quân và giao cho Thế tử Thân Sinh chỉ huy đạo hạ quân.

Tấn Hiến công lại dùng Triệu Túc và Tất Vạn làm tướng hộ vệ, cùng Thế tử Thân Sinh mang quân đánh các nước láng giềng.

Kết quả các đạo quân thắng trận lập công, diệt được 3 nước là Hoạch, Ngụy và Cảnh. Khi trở về, Tấn Hiến công xây tu bổ thành Khúc Ốc cho Thân Sinh, phong cho Triệu Túc và Tất Vạn làm đại phu; Triệu Túc trấn thủ đất nước Cảnh cũ và phong cho Tất Vạn đất nước Ngụy cũ. Triệu Túc trở thành tổ tiên của nước Triệu và Tất Vạn trở thành tổ tiên nước Ngụy sau này.

Sĩ Vĩ khuyên Thân Sinh nên bỏ trốn, vì việc điều Thế tử đi ở ấp riêng là Tấn Hiến công không có ý cho Thân Sinh ở lại Giáng đô nối ngôi nữa. Thân Sinh không nghe theo.

Sang năm 660 TCN, Tấn Hiến công lại sai Thân Sinh đi đánh đất Đông Sơn. Đại phu Lý Khắc khuyên Hiến công nên tự mình cầm quân đi đánh mà giao nước cho Thái tử mới phải lẽ, nhưng Hiến công không nghe. Lý Khắc đi báo cho Thân Sinh biết, rồi cáo ốm không đi cùng Thân Sinh. Thân Sinh đi đánh diệt Đông Sơn.

Diệt Quắc và Ngu
Xem thêm: Ba mươi sáu kế

Nước Quắc vốn là chư hầu thường theo lệnh thiên tử nhà Chu mang quân can thiệp vào việc tranh ngôi của cha ông Tấn Hiến công là Khúc Ốc Trang Bá và Tấn Vũ công ở đất Khúc Ốc với chi trưởng ở đất Dực. Quân nước Quắc nhiều lần ngăn cản chi Khúc Ốc đoạt ngôi vua Tấn, lại đang cho các công tử anh em của Hiến công trốn tránh ở nhờ, nên Tấn Hiến công muốn đánh Quắc năm 667 TCN. Tuy nhiên theo lời can của Sĩ Vĩ nên chờ lúc nước Quắc loạn, Tấn Hiến công tạm thời chưa gây chiến.

Năm 658 TCN, Tấn Hiến công quyết định phát động đánh nước Quắc. Tuy nhiên nước Quắc có nước Ngu, vốn là con cháu Ngô Thái Bá và Ngô Trọng Ung – bác của Chu Văn Vương, có họ với nước Tấn – là láng giềng thường cứu trợ lẫn nhau. Theo kế của Tuân Tức, ông sai người lấy ngựa tốt và xe đẹp tặng vua nước Ngu để mượn đường đánh Quắc. Vua nước Ngu bằng lòng cho Tấn mượn đường đánh Quắc và cam kết sẽ không cứu viện cho nước Quắc nữa. Tấn Hiến công mang quân đánh Quắc, chiếm đất Dương Hạ.

Năm 654 TCN, Tấn lại mượn đường nước Ngu để đánh Quắc lần thứ hai. Đại phu nước Ngu là Cung Chi Kỳ khuyên vua Ngu không nên đồng ý mà nên liên minh với Quắc vì hai nước ở địa thế che chở cho nhau; nếu cho mượn đường thì Tấn sẽ diệt cả Ngu sau khi diệt Quắc. Tuy nhiên vua Ngu không nghe. Kết quả quân Tấn kéo sang đánh, nước Quắc yếu không chống nổi, lại không có cứu viện của nước Ngu nên bị tiêu diệt. Quắc công Sửu bỏ chạy sang nương nhờ thiên tử nhà Chu (Chu Huệ Vương).

Sau khi diệt Quắc, Tấn Hiến công mang quân quay lại đánh úp nước Ngu, diệt nốt nước Ngu, bắt sống Ngu công và Bách Lý Hề. Cung Chi Kỳ bỏ trốn từ trước nên thoát. Nước Ngu truyền từ Ngu Trọng được Chu Vũ vương phong tới đó chấm dứt. Việc mượn đường Ngu diệt Quắc của Tấn Hiến công được đời sau gọi là Giả đạo phạt Quắc (假道伐虢), một trong ba mươi sáu kế sách lược của quân sự Trung Quốc cổ đại.

Bờ cõi nước Tấn mở rộng, trở thành nước lớn mạnh, phía tây có đất Hà Tây giáp nước Tần, phía bắc giáp nước Địch, phía đông đến Hà Nội. Cùng thời gian này, Tề Hoàn công đang xưng bá chủ chư hầu.

Bỏ con lớn
Ly Cơ muốn hại Thân Sinh để giành ngôi Thế tử cho con mình, thường gièm pha Thân Sinh với Hiến công. Nhưng khi Hiến công tỏ ý muốn thay ngôi thì Ly Cơ lại tỏ ra nhân từ, can ông không nên làm.

Năm 655 TCN, Ly Cơ nói với Thân Sinh rằng Tấn Hiến công mộng thấy Tề Khương (mẹ Thân Sinh) và giục Thân Sinh cúng lễ. Thân Sinh làm lễ cúng mẹ mình là Tề Khương, sai người dâng thịt cúng về cho Tấn Hiến công. Lúc thịt dâng đến, Hiến công đang đi săn, Ly Cơ bèn bỏ thuốc độc vào. Khi Hiến công trở về định ăn thì Ly Cơ khuyên nên thử trước. Hiến công cho chó và một viên quan nhỏ ăn thử. Cả chó và viên quan đều chết. Tấn Hiến công nổi giận bèn sai người đi đến Khúc Ốc bắt giết Thân Sinh.

Thân Sinh nghe tin bị truy nã bèn bỏ trốn đến Tân Thành. Tấn Hiến công bèn bắt giết thái phó của Thế tử là Đỗ Nguyên Khoản. Thủ hạ của Thân Sinh khuyên Thế tử nên tự biện bạch nỗi oan và tố cáo Ly Cơ bỏ thuốc nhưng Thân Sinh vì có hiếu, biết vua cha quá yêu Ly Cơ, nên tự sát ở Tân Thành vào tháng 12 năm 655 TCN. Tấn Hiến công chính thức lập Hề Tề làm Thế tử.

Hai con lớn khác của Hiến công là Trùng Nhĩ và Di Ngô đang đến Giáng đô thăm cha, cũng bị Ly Cơ gièm pha, sợ hãi vội bỏ chạy về đất trấn thủ là ấp Bồ và ấp Khuất lo cố thủ.

Tấn Hiến công giận hai con lớn bỏ đi vô phép bèn điều quân đánh đất Bồ và đất Khuất. Bột Đề đánh đất Bồ, Trùng Nhĩ vượt tường bỏ trốn thoát sang quê mẹ ở đất Địch.

Đất Khuất trung thành với Di Ngô cố thủ qua năm, quân Tấn không hạ được. Sang năm 654 TCN, sau khi diệt hai nước Quắc và Ngu, Tấn Hiến công lại sai Giả Hoa đánh đất Khuất. Không giữ nổi thành, công tử Di Ngô theo lời Ký Nhuế bèn chạy sang nước Lương ở gần nước Tần.

Năm 652 TCN, Tấn Hiến công lại đánh nước Địch để truy kích Trùng Nhĩ. Nước Địch là quê mẹ Trùng Nhĩ, vì Trùng Nhĩ mà mang quân ra chống cự quân Tấn ở Nghiết Tang. Quân Tấn không thắng được phải rút lui.

Qua đời
Năm 651 TCN, Tề Hoàn công hội chư hầu ở Quỳ Khâu. Tấn Hiến công đang bị bệnh vẫn cố đi dự, nên đi chậm. Giữa đường, ông gặp thái tể Khổng nhà Chu. Thái tể Khổng chê Tề Hoàn công kiêu ngạo và khuyên ông không nên tới hội chư hầu, vua Tề cũng không làm gì nổi.

Tấn Hiến công đang mang bệnh nặng nên quyết định trở về.

Trên giường bệnh, ông gọi Tuân Tức vào ủy thác giúp Thế tử Hề Tề. Tuân Tức thề sẽ tận trung với Thế tử. Ông bèn phong cho Tuân Tức làm tướng quốc.

Tháng 9 năm 651 TCN, Tấn Hiến công qua đời. Ông ở ngôi 26 năm, không rõ bao nhiêu tuổi. Nước Tấn xảy ra tranh chấp ngôi báu và có loạn.

Gia quyến
 Phi tần:
 Hồ Cơ (người đất Địch, sinh ra Trùng Nhĩ)
 Hồ Cơ (người đất Địch, em mẹ Trùng Nhĩ, sinh ra Di Ngô)
 Tề Khương (con gái Tề Hoàn công, sinh ra Thân Sinh và người con gái lấy Tần Mục công)
 Ly Cơ (người Nhung, sinh ra Hề Tề)
 Thiếu Cơ (em gái Ly Cơ, người Nhung, sinh ra Trác Tử)
 Hậu duệ:
 Tổng số có chín người con trai, Sử ký chỉ ghi lại tên 5 người: Thân Sinh, Trùng Nhĩ (Tấn Văn công), Di Ngô (Tấn Huệ công), Hề Tề, Trác Tử.
 Có một người con gái lấy Tần Mục công.

Các đại phu
 Sĩ Vĩ
 Lý Khắc
 Tất Vạn
 Triệu Túc
 Tuân Tức

Trong văn học
Tấn Hiến công xuất hiện trong tiểu thuyết Đông Chu liệt quốc của Phùng Mộng Long từ hồi 20 đến hồi 27. Việc ông say đắm Ly Cơ nên giết Thái tử Thân Sinh và bỏ các con lớn được mô tả gần với chính sử.

Tuy nhiên, việc mượn đường nước Ngu diệt nước Quắc được mô tả khác với chính sử. Theo đó quân Tấn chỉ mượn đường nước Ngu đánh một lần diệt được nước Quắc và sau đó quay sang đánh luôn nước Ngu chứ không mượn đường tới 2 lần và kéo dài chiến tranh trong 4 năm.

Xem thêm
 Tấn (nước)
 Tấn Vũ công
 Tấn Văn công
 Tấn Huệ công

Tham khảo
 Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
 Tấn thế gia
 Phương Thi Danh (2001), Niên biểu lịch sử Trung Quốc, Nhà xuất bản Thế giới
 Khổng Tử (2002), Xuân Thu tam truyện, tập 2, Nhà xuất bản TP Hồ Chí Minh
Chu Mục, Trần Thâm chủ biên (2003), 365 truyện cổ sử chọn lọc Trung Quốc, tập 1, Nhà xuất bản Thanh niên

Chú thích

Vua nước Tấn
Năm sinh không rõ
Năm 651 TCN


title: Tipula balearica

text:
Tipula balearica là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Palearctic.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ruồi hạc


title: Lasioglossum subdeclivis

text:
Lasioglossum subdeclivis là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Pauly mô tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Lasioglossum
Động vật được mô tả năm 1980


title: Hebeloma pallidoluctuosum

text:
Hebeloma pallidoluctuosum là một loài nấm ở Hymenogastraceae.

Tham khảo

Hebeloma


title: Molophilus subuliferus

text:
Molophilus subuliferus là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Molophilus
Limoniidae ở vùng Australasia


title: Người tình (phim 1992)

text:
Người tình (tiếng Pháp: L'Amant) là một bộ phim dựa trên tiểu thuyết cùng tên của đạo diễn Jean-Jacques Annaud, với sự tham gia của các ngôi sao Jane March, Lương Gia Huy và Lisa Faulkner. Bộ phim khởi quay tại Việt Nam vào năm 1986, hoàn thành năm 1990 và được ra mắt chính thức vào năm 1992. Thời gian hai năm đầu làm phim chỉ gồm công việc tiền trạm và thiết kế. Phim do hãng Cinematic Hongkong và Liên hiệp điện ảnh băng từ TP HCM làm dịch vụ. Cuối năm 1991, Người tình đã được công chiếu ở TP HCM. Việt Nam là quốc gia đầu tiên có vinh dự xem bộ phim nổi tiếng này. Tuy nhiên, bản phim chiếu tại Việt Nam là bản tiếng Pháp đã bị cắt hầu hết cảnh nhạy cảm so với bản tiếng Hoa và tiếng Anh.

Nội dung
Hai nhân vật chính của phim không có tên, chỉ được gọi bằng "Cô gái trẻ" và "Người đàn ông Trung Hoa". Nhân vật cô gái là con gái của một gia đình nghèo người Pháp ở Việt Nam thời Pháp thuộc địa, cô thường mặc một chiếc váy linen cũ sờn vải linen và đội một chiếc mũ fedore của đàn ông, và thường lén mẹ tô son môi. Cô cùng gia đình gồm mẹ, một người anh trai lêu lổng cùng một người em trai yếu đuối sinh sống ở Sa Đéc, người mẹ là một giáo viên trường làng. Cô là một học sinh ưu tú ở trường và có ước mơ trở thành nhà văn khi lớn lên.

Cô gặp người đàn ông Trung Hoa khi đang trên đường từ Sa Đéc quay lại Sài Gòn sau kì nghỉ lễ trên chuyến phà dọc sông Mê Kông. Người đàn ông Trung Hoa là con trai của một chủ đồn điền giàu có ở Vĩnh Long, anh vừa mới trở về Việt Nam sau chuyến du học ở Paris, Pháp. Sau cuộc nói chuyện đầy gượng gạo, anh mở lời chở cô về lại Sài Gòn trên chiếc limousine của mình. Trên chuyến xe đó cô gái và người đàn ông Trung Quốc trò chuyện với nhau, đa số là người đàn ông mở lời trước, hỏi cô gái và cô nói với anh là năm nay cô 17 tuổi trong khi cô chỉ mới 15 tuổi hơn, còn anh nói mình đã 32 tuổi. Vài ngày sau đó, anh đợi cô trên chiếc limousine ở phía ngoài trường học; sau đó hai người đến một căn phòng nhỏ nằm ở khu người Hoa tại Chợ Lớn, căn phòng mà anh thuê để dành cho nhân tình.

Hai người biết rằng mình không thể nào đến được với nhau, nhất là khi cô sẽ trở về Paris sớm hay muộn, còn anh phải cưới một cô gái khác theo sự sắp xếp của cha mình. Nhận thấy thời gian ở bên nhau không còn bao lâu, họ quyết định ở bên nhau mà không màng tới tương lai cũng như trách nhiệm.

Gia đình của cô gái phát hiện mối tình vụng trộm, nhưng thay vì yêu cầu cô từ bỏ, họ lại muốn cô tiếp tục bởi vì anh ta có thể trả nợ thay cho gia đình của cô. Anh thậm chí còn xin cha mình để cưới cô nhưng cha của anh không đồng ý, ông thà chết còn hơn phải thấy con trai của mình lấy một cô gái da trắng. Cả hai đều bất lực, không lâu sau đó, anh cưới người vợ đã được định sẵn của mình, còn cô lên tàu trở về Pháp.

Nhiều chục năm sau đó, cô gái trẻ đã trở thành nhà văn nổi tiếng. Trong cảnh cuối cùng của phim, người đàn ông Trung Hoa, nay đã có gia đình, gọi điện cho bà khi ông đang ở Pháp. Trong khung cảnh lãnh đạm cùng nhiều kí ức ùa về, người đàn ông Trung Hoa nói rằng ông sẽ không ngừng yêu bà trong suốt quãng đời còn lại của mình.

Phân vai
 Jane March vai cô gái trẻ người Pháp
 Lương Gia Huy vai chàng trai Hoa kiều
 Frédérique Meininger vai mẹ cô gái
 Arnaud Giovaninetti vai anh trai cô gái
 Melvil Poupaud vai cậu em trai
 Lisa Faulkner vai Helene Lagonelle
 Xiem Mang vai bố chàng trai Hoa kiều
 Philippe Le Dem vai thầy giáo người Pháp
 Ann Schaufuss vai Anne-Marie Stretter
 Ánh Hoa vai bà Đô

Sản xuất
Phim thực hiện trong 4 năm, từ cuối 1986 đến 1990, trong đó hơn 2 năm đầu chỉ làm công việc tiền trạm và thiết kế. Đạo diễn Jean-Jacques Annaud đã định chọn một nơi khác như Malaysia, Thái Lan, Philippines - những nơi có điều kiện cơ sở vật chất tốt hơn để quay phim. Nhưng cuối cùng, ông vẫn phải quay lại Việt Nam vì cảm thấy phải là Sài Gòn, phải là Việt Nam mới diễn tả được cái không khí thuộc địa mà Marguerite Duras miêu tả trong tác phẩm. Trong cuốn tiểu thuyết, hai nhân vật chính đều vượt qua ranh giới vô hình để rồi đánh thức bản năng của tình yêu và sự nổi loạn của mình. Thế nhưng, khi chuyển thể thành phim, đạo diễn đã dụng ý làm nổi bật sự khám phá bản năng tình dục ở hai con người này. Chính vì điều này, cùng với sự khác nhau trong quan điểm nghệ thuật đã khiến nhà văn Marguerite Duras bỏ cộng tác với đạo diễn Jean-Jacques Annaud. Ngày 2-1-1992, bà nói với tờ Libération: "Không có gì gắn bó tôi với bộ phim, đó là sự tưởng tượng của Jean-Jacques Annaud".

Âm thanh

Phát hành
Khi phim phát hành, chủ đề gây "sốt" trong dư luận khi ấy là những "cảnh nóng" cực sốc ấy là thật hay giả? Jane March phủ nhận rằng cô và Lương Gia Huy làm tình thật nhưng đạo diễn và các nhà sản xuất khi quảng bá cho bộ phim lại ỡm ờ. Mãi về sau, đạo diễn Jean-Jacques Annaud mới khẳng định những "cảnh nóng" đều được thực hiện một cách bí mật tại trường quay ở Thủ đô Paris với sự biên đạo cẩn thận và các diễn viên đóng thế. Càng lùm xùm, bộ phim càng gây được tiếng vang và nhắc tới "Người tình" hiện nay là nhắc tới bộ phim luôn đứng "đầu bảng" trong danh sách bầu chọn những bộ phim tình dục táo bạo nhất trong lịch sử điện ảnh.

Phản hồi
Những màn làm tình nóng bỏng trong "L’Amant" đã khiến Jane March được Tạp chí "The Sun" đặt biệt danh "Tội đồ từ Pinner", gắn với địa danh là thị trấn quê hương cô.

Đề cử và giải thưởng

Xem thêm
 Người tình (tiểu thuyết)

Tham khảo

Liên kết ngoài

Phim năm 1992
Phim chính kịch Vương quốc Liên hiệp Anh
Phim chính kịch Pháp
Phim chính kịch thập niên 1990
Phim của MGM
Phim lấy bối cảnh ở thập niên 1920
Phim tiếng Anh
Phim tiếng Việt
Phim Vương quốc Liên hiệp Anh
Phim về trinh tiết
Phim quay tại Việt Nam
Phim Pháp
Phim Việt Nam
Tác phẩm giả tưởng lấy bối cảnh năm 1929
Phim về tình dục
Phim về nữ giới
Phim lấy bối cảnh ở Việt Nam
Phim về Chiến tranh Đông Dương


title: Nomada pacifica

text:
Nomada pacifica là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Tsuneki mô tả khoa học năm 1973.

Chú thích

Tham khảo

Nomada
Động vật được mô tả năm 1973


title: Hoài Hà

text:
Sông Hoài (tiếng Trung: 淮河 hoặc 淮水, âm Hán-Việt: Hoài Hà hoặc Hoài Thủy) là một phụ lưu của sông Hoàng Hà ở Trung Quốc. Đây là con sông dài thứ tư ở Trung Quốc sau Dương Tử, Hoàng Hà và Châu Giang (sông Trung Quốc). Sông Hoài dài 1.078 km với lưu vực rộng 187 ngàn kilômét vuông. Giống như hai con sông lớn kể trên, sông Hoài về cơ bản chảy theo hướng tây-đông và nằm gần giữa khoảng cách của hai con sông này. Tuy nhiên, do nó không trực tiếp đổ ra biển nên nó nổi tiếng là dễ gây ngập lụt.

Sông Hoài-dãy núi Tần Lĩnh được coi như là đường phân chia tự nhiên của Hoa Bắc và Hoa Nam. Đường này gần trùng với đường đẳng nhiệt 0 độ trong tháng 1 và đường đẳng giáng thủy 800 mm tại Trung Quốc.

Sông bắt nguồn từ tỉnh Đồng Bách Sơn, Hà Nam, chảy qua miền nam tỉnh Hà Nam, miền bắc các tỉnh An Huy và Giang Tô. Trên địa phận tỉnh Giang Tô, sông Hoài tạo nên hồ Hồng Trạch. Cuối cùng nó đổ vào sông Dương Tử tại Tam Giang Doanh thuộc huyện cấp thị Giang Đô, địa cấp thị Dương Châu, tỉnh Giang Tô. Sông Hoài có thể chia ra làm 3 đoạn là thượng du, trung du, hạ du. Từ Hồng Hà Khẩu ngược về đầu nguồn là thượng du, dài khoảng 360 km với mức độ giảm độ cao là 178 m, diện tích lưu vực khoảng 30.600 km²; từ Hồng Hà Khẩu tới hồ Hồng Trạch là phần trung du, dài khoảng 490 km, mức độ giảm độ cao là 16 m, diện tích lưu vực khoảng 158.000 km²; từ hồ Hồng Trạch tới Tam Giang Doanh là phần hạ du, dài khoảng 150 km, mức độ giảm độ cao là khoảng 6 m và diện tích lưu vực khoảng 81.400 km². Diện tích lưu vực của nó giới hạn ở phía tây là Đồng Bách Sơn, Phục Ngưu Sơn, phía nam là núi Đại Biệt, phía bắc là dãy núi Tần Lĩnh và Nghi Mông Sơn, phía đông là Hoàng Hải.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Bản đồ sông Hoài

Sông Giang Tô
Sông An Huy
Sông Hà Nam (Trung Quốc)


title: Déou

text:
Deou là một tổng thuộc  tỉnh Oudalan ở phía bắc Burkina Faso. Thủ phủ là thị xã Déou. Dân số năm 2006 là 25.745 người.

Các thị xã và làng xã
Boukessi, Dibissi, Férério, Gandafabou-Guelgobé, Gandafabou-Kelwélé, Gargassa, Gountawola, Gountouré-Gnégné, Gountouré-Kiri, Kitagou, Saba, Tiofa và Tountré-Poli.

Tham khảo

Tổng của Burkina Faso
Tỉnh Oudalan


title: Khảo sát Bầu trời Kỹ thuật số Sloan

text:
Sloan Digital Sky Survey (viết tắt là SDSS, tiếng Việt: Trạm quan sát bầu trời bằng kỹ thuật số Sloan) là trạm quan sát đặt tại Apache Point Observatory, New Mexico từ năm 2000.

Quan trắc
SDSS sử dụng chủ yếu là 1 kính thiên văn góc rộng 2.5 m, và chụp các bức ảnh thông qua năm bộ lọc (tương ứng với tên gọi u, g, r, i và z).Những ảnh chụp sau đó được xử lý để tạo ra một danh sách các đối tượng được quan sát cùng với các tham số liên quan đến đối tượng, như là chúng nhìn như một điểm hay một vùng(thiên hà chẳng hạn) và sự liên quan độ sáng của nó trên CCDs với các thông số thiên văn khác(astronomical magnitude).

Các dữ liệu mục tiêu thu được cũng được sử dụng để đo quang phổ(spectroscopy) của các đối tượng. Kính thiên văn có khả năng ghi lại 640 quang phổ tại một thời điểm bằng cách dẫn một sợi quang qua mỗi lỗ được khoan qua một tấm nhôm. Mỗi lỗ là một vị trí xác định cho mục tiêu cần tìm kiếm.

Đầu vào dữ liệu
Dự án công bố và cho phép truy cập dữ liệu trên Internet.TheSkyServer cung cấp một loạt các giao diện dưới dạng cơ sở dữ liệu SQL của Microsoft.Chúng cũng gồm cả quang phổ và các bức ảnh của các đối tượng quan sát, mà các giao diện cũng được thiết kế để dễ dàng sử dụng, ví dụ như chỉ cần cung cấp các tọa độ của một vùng bầu trời bất kỳ trong cơ sở dữ liệu của SDSS là có thể nhận được một bức ảnh đầy màu sắc của vùng đó. SkyServer cũng có rất nhiều những phần hướng dẫn cho mọi người từ trẻ em tới những nhà thiên văn chuyên nghiệp.

Dữ liệu thô (trước đó đã được xử lý thành cơ sở dữ liệu của các đối tượng) cũng được phép sử dụng ở các Internet server khác.

Kết quả
Cùng với việc công bố miêu tả quá trình quan sát, dữ liệu SDSS cũng được sử dụng trong việc công bố các chủ đề thiên văn khác nhau. Trang web SDSS full list có những công bố liên quan đến các quasars ở xa tại giới hạn quan sát thấy được của Vũ trụ, sự phân bố của các thiên hà, tính chất của các ngôi sao trong thiên hà của chúng ta và các chủ đề như vật chất tối và năng lượng tối trong vũ trụ. Xem thêm Sloan Great Wall

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Trang chủ SDSS
 The SkyServer
 Ảnh của SDSS trên NASA World Wind

Vật lý thiên văn
Quan sát thiên văn
Khảo sát thiên văn

nl:Heelal#Sloan Digital Sky Survey


title: Palaeomicroides marginella

text:
Palaeomicroides marginella là một loài bướm đêm thuộc họ Micropterigidae. Nó được Issiki miêu tả năm 1931. Loài này có ở Đài Loan.

Chiều dài cánh trước là 4.3–5 mm đối với con đực và 4.6-4.9 mm đối với con cái.

Chú thích

Tham khảo

Palaeomicroides


title: Colostethus fugax

text:
Colostethus fugax là một loài ếch thuộc họ Dendrobatidae.
Đây là loài đặc hữu của Ecuador.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là rừng ẩm vùng đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và sông ngòi.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 Almandáriz, A., Cisneros-Heredia, D., Jungfer, K.-H., Coloma, L.A. & Ron, S. 2004. Colostethus fugax. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 7 năm 2007.

Colostethus
Động vật lưỡng cư Ecuador
Động vật lưỡng cư Andes
Động vật đặc hữu Ecuador


title: Pterotyphis

text:
Pterotyphis là một chi [[ốc biển săn mồi]], là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Muricidae, họ ốc gai.

Các loài
Species and subspecies thuộc chi Pterotyphis include:
 Pterotyphis eos (Hutton, 1873)
 Pterotyphis eos paupereques (Powell A W B, 1974)
 Pterotyphis triangularis (A. Adams, 1855)
 Pterotyphis zealandicus (Hutton, 1873)

Chú thích

Tham khảo
 Powell A W B, New Zealand Mollusca, William Collins Publishers Ltd, Auckland, New Zealand 1979 ISBN 0-00-216906-1

Muricidae


title: Hoa hậu Thể thao

text:
Hoa hậu Thể thao (Miss World Sports) là một giải phụ của cuộc thi Hoa hậu Thế giới, mà người chiến thắng giải phụ này sẽ được lọt thẳng vào đêm chung kết. Giải Hoa hậu Thể thao được bắt đầu từ năm 2003. Riêng năm 2005 không chọn Hoa hậu Thể thao mà chỉ chọn ra châu lục có thành tích thể thao cao nhất. Nhưng đến năm 2006, giải Hoa hậu Thể thao đã quay trở lại.

Các Hoa hậu Thể thao

Tham khảo


title: Polydesma

text:
Polydesma là một chi bướm đêm thuộc họ Erebidae.

Loài
 Polydesma boarmoides Guenée, 1852
 Polydesma umbricola Boisduval, 1833

Chú thích

Tham khảo

 Natural History Museum Lepidoptera genus database
 Polydesma at funet.fi

Pandesmini


title: Damdin Sükhbaatar

text:
Damdin Sükhbaatar (, Chuyển tự Latinh: Damdin Syhbaatar) (2 tháng 2 năm 1893 - 20 tháng 2 năm 1923) là một nhà lãnh đạo quân sự trong cuộc cách mạng năm 1921 tại Mông Cổ. Ông là một trong những nhân vật quan trọng nhất trong cuộc đấu tranh giành độc lập của đất nước Mông Cổ, thành lập Cộng hòa Nhân dân Mông Cổ và được vinh danh là một trong những anh hùng của quốc gia này cho tới ngày nay.

Thời thơ ấu

Sükhbaatar sinh ra tại Mãi mại thành, điểm thông thương của Trung Hoa cách vài km về phía đông của Ikh Khüree (sau này là Niislel Khüree, nay là Ulaanbaatar), và là con thứ ba trong số bốn người con của gia đình. Cha mẹ của ông đã rời bỏ kỳ quê hương của họ tại Setsen Khan, và cha ông sau đó làm các công việc vặt và lao động phổ thông. Khi Sükhbaatar lên sáu tuổi, gia đình ông chuyển đến một nơi gần lãnh sự quán Nga. Việc chơi đùa với các trẻ em người Nga đã giúp ông có thể nói được một chút tiếng Nga. Ở tuổi 14, Sükhbaatar có cơ hội tiếp thu giáo dục tại Zaisan Jamyan. Đến năm 16 tuổi, ông trở thành một người đua ngựa ủy thác (vào lúc đó, những người bị bắt buộc phải làm một công việc nào đó cho chính quyền thường thuê người khác thay họ) trong vài năm. Sau khi Mông Cổ tuyên bố độc lập lần đầu tiên vào năm 1911, Sükhbaatar đã đi nghĩa vụ quân sự cho quân đội quốc gia mới.

Trong quân đội của Bogd Khan
Năm 1912, các cố vấn người Nga thành lập một trường quân sự tại Khujirbulan, và Sükhbaatar đã trở thành một trong những quân nhân được chuyển tới nơi đó. Tài năng về sách lược quân sự và kỹ năng của ông trong việc cưỡi ngựa và săn bắn đã khiến những người đồng chí tỏ ra kính nể, và sau khi kết thúc đợt đào tạo ông trở thành một chỉ huy trung đội của đại đội súng máy tại Khujirbulan. Năm 1913, ông lập gia đình với người vợ Yanjmaa. Họ có người con đầu tiên vào năm 1911, nhưng cha mẹ của Yanjmaa phản đối mối quan hệ này vì Sükhbaatar quá nghèo.

Vào cuối tháng 6 năm 1914, Sükhbaatar có liên hệ đến một vụ nổi loạn quân sự chống lại điều kiện sống tồi tệ và nạn tham nhũng trong quân đội, song điều này dường như không có ảnh hưởng tiêu cực nào tới ông. Thời kì gọi là tự trị của Mông Cổ là một giai đoạn sôi động, và đến năm 1917 Sükhbaatar được triển khai đến biên giới miền đông Mông Cổ, dưới quyền chỉ huy của Khatanbaatar Magsarjav. Năm 1918, chính phủ Mông Cổ lập một phòng in ấn để in các bộ luật và các bản kinh Phật giáo Tây Tạng, và Sükhbaatar được chuyển công tác về đây. Văn phòng do Jamyan lãnh đạo, một trong những lý do khiến ông được chuyển về đây là vì tên của Sükhbaatar đã được giáo viên cũ của ông gửi đến. Lý do khác là các cấp trên của Sükhbaatar muốn tách ông ra khỏi những người lính khác.

Trung Quốc tấn công

Năm 1918/1919, Trung Hoa Dân Quốc gia tăng sức ép lên nhà nước Mông Cổ non trẻ, trong bối cảnh Nga đang phải vật lộn với các hậu quả của Chiến tranh Thế giới thứ nhất, Cách mạng Tháng Mười, và bắt đầu nội chiến. Một số quý tộc bắt đầu thương lượng với trú tráp đại thần của Trung Quốc về việc bãi bỏ quyền tự trị của Mông Cổ, và đến mùa thu năm 1919 Tường Từ Thụ Tranh đã xâm chiếm Niislel Khüree và bắt ép Bogd Khan phải ký chỉ dụ hợp nhất Mông Cổ vào Trung Hoa Dân Quốc. Cũng vào thời gian này, hai nhóm bí mật mà sau này phát triển thành Đảng Nhân dân Mông Cổ được thành lập, và Sükhbaatar là một thành viên trong số đó. Sau khi người Trung Quốc tiếp quản, phòng in ấn bị đóng cửa và quân đội bị giải thể, Sükhbaatar trở thành người thất nghiệp.

Hai nhóm bí mật được thống nhất vào đầu năm 1920, và bắt đầu việc bí mật dán các cáo thị phê phán những người cầm quyền mới. Họ bắt đầu thu thập thông tin tình báo về các lực lượng Trung Quốc đóng tại Khüree, và thăm dò quan điểm của Bogd Khan, các vị Lạt-ma bậc trên, các quý tộc bậc cao, đối với Trung Quốc. Ngoài ra, họ cũng tiếp xúc với một số nhà cách mạng trong cộng đồng người Nga tại Khüree. Đến giữa năm 1920, một vài đặc vụ của Đệ Tam Quốc tế đã thuyết phục nhóm bí mật cử đại diện đến Irkutsk. Bởi vậy, nhóm được đổi tên thành Đảng Nhân dân Mông Cổ vào ngày 25 tháng 6 năm 1920, và cử người tới Nga để giành lấy sự ủng hộ của Liên Xô. Danzan và Choibalsan đã khởi hành vào đầu tháng bảy, Bodoo và Chagdarjav khởi hành sau đó vào giữa tháng bảy. Vào ngày 25 tháng bảy, thành thành viên còn lại trong nhóm đã thông qua Da Lama Puntsagdorj thu được một lá thư trong đó Bogd Khan đã mời nước Nga Xô viết hỗ trợ chống lại Trung Quốc. Với lá thứ này, Sükhbaatar, Losol và Dogsom rời khỏi nước Nga vào cuối tháng 7 năm 1921.

Cách mạng Nhân dân

Ngày 19 tháng 8 năm 1920, các đại diện Mông Cổ đi đến Irkutsk và họp mặt với một đại diện của chính phủ Nga Xô viết tên là Gapon. Gapon cho biết Nước Nga Xô viết sẵn sàng giúp đỡ Mông Cổ, nhưng những người đại diện cần giải thích về mô hình chính quyền mà họ muốn thiết lập, họ muốn chống lại các lực lượng nước ngoài như thế nào và chính sách trong tương lai của họ. Vào đầu tháng chín, Danzan, Losol và Chagdarjav được gửi đến Moskva qua ngả Omsk, trong khi Sükhbaatar và Choibalsan ở lại Irkutsk để đào tạo quân đội và duy trì mối liên hệ giữa các đại diện tại Moskva và Mông Cổ. Bodoo và Dogsom được cử trở lại Khüree.

Trong lúc đó, Trung Hoa Dân Quốc đã tống giam một số thành viên và cảm tình viên của nhóm bí mật. Cuối năm 1920, các lực lượng Bạch vệ Nga dưới sự chỉ huy của Baron Ungern đã tiến vào Mông Cổ từ phía đông, và đến cuối tháng 2 năm 1921 đã chiếm đóng Niislel Khüree. Choibalsan và Chagdarjav đã trở lại Mông Cổ để thiết lập các mối liên hệ với những quý tộc có tư tưởng dân tộc và các lãnh đạo khác. Ngày 9 tháng 2, Sükhbaatar được bổ nhiệm làm tổng tư lệnh của Du kích Nhân dân Mông Cổ. Ông bắt đầu tuyển tân binh, và đến ngày 20 tháng 2 những người du kích đã đánh trận đầu tiên với quân Trung Quốc, các vụ chạm trán khác diễn ra trong những ngày tiếp theo. Tại đại hội thành lập Đảng Nhân dân Mông Cổ tại Kyakhta từ ngày 1-13 tháng 3 năm 1921, Sükhbaatar tiếp tục được bổ nhiệm làm tổng tư lệnh và được bầu vào chính phủ lâm thời mới được thành lập.

Ngay sau đại hội, chính phủ lâm thời và ủy ban trung ương đã giải phóng phần lãnh thổ Mông Cổ tại Khiagt từ quân Trung Quốc, và đến ngày 15 tháng 2 tối hậu thư được gửi đến nhà đương cục của quân đội Trung Quốc tại thị trấn. Chỉ huy Trung Quốc từ chối đầu hàng, và đến ngày 18 tháng 3, quân của Sükhbaatar đã chiếm được thị trấn. Ngày này hiện là ngày nghỉ chính thức của quân đội Mông Cổ, và thường được kỉ niệm tương đương với Ngày Bảo vệ Tổ quốc tại Nga. Chính phủ lâm thời chuyển đến phần lãnh thổ Mông Cổ tại Khiagt và bắt đầu thành lập Bộ Quốc phòng, Bộ Tài chính và Ngoại giao, nhưng sau một vụ hỏa hoạn phá hủy phần lớn thị trấn, chính phủ chuyển tới Altanbulag.

Vào cuối tháng 5 năm 1921, Khiagt đứng trước sức ép của các lực lượng do Baron Ungern cầm đầu và tiến về hướng nước Nga Xô viết. Cuộc tấn công này bị đẩy lùi vào giữa tháng sáu, với sự giúp đỡ của Cộng hòa Viễn Đông. Vào cuối tháng 6, Du kích Nhân dân và Hồng quân quyết định giải phóng Khüree. Họ tới thị trấn vào ngàu 6 tháng 7, và đã tiêu diệt nhiều nhóm quân nhỏ của lực lượng Ungern trên đường hành quân.

Vào ngày 11 tháng 7, một chính phủ mới được tuyên bố thành lập, Sükhbaatar trở thành Bộ trưởng Quốc phòng và quyền lực của Bogd Khan bị giới hạn ở mức biểu tượng.

Qua đời

Chính phủ mới chưa có vị thế vững chắc, và tin đồn về âm mưu chống cộng đã được lan truyền. Năm 1922, Bodoo, Chagdarjav, Da Lama Puntsagdorj và những người khác bị hành quyết với lý do họ cộng tác với các kẻ thù bên trong và bên ngoài của chính phủ mới. Đầu năm 1923, giữa lúc có những nghi ngờ chính thức về một cuộc đảo chính do Tsagaan Sar lên kế hoạch, trạng thái cảnh giác đã khiến Sükhbaatar kiệt sức. Ông suy nhược vào đêm ngày 14/15 tháng 2, và qua đời ngày 20 tháng 2. Trong thập kỉ 1940 dưới sự chế độ của Choibalsan, Sükhbaatar được khẳng định là chết do nhiễm độc, nhưng sau đó các sách báo cộng sản không thể đi đến thống nhất về nguyên nhân cái chết.

Thủ đô Mông Cổ được đổi tên thành Ulaanbaatar ("Anh hùng Đỏ") năm 1924. Năm 1954, người ta đã bốc huyệt tại phần mộ của ông ở Altan Ölgii và đem đi cải táng tại bảo tàng tại quảng trường Sükhbaatar. Khi bảo tàng bị phá hủy vào năm 2005, ông được hóa thiêu và tro lại được chôn tại Altan Ölgii một lần nữa. Việc hỏa thiêu tro cốt của ông do các nhà sư Phật giáo giám hộ.

Bà quả phụ của Sükhbaatar, Yanjmaa từng giữ một số vị trí quan trọng trong chính quyền Mông Cổ, bao gồm quyền Tổng thống.

Một bức tượng của Sükhbaatar đặt tại quảng trường Sükhbaatar Square trước mặt tòa nhà chính phủ tại Ulaanbaatar ngày nay. Các địa điểm khác được đặt theo tên của Sükhbaatar gồm Tỉnh Sükhbaatar, tỉnh lị tỉnh Selenge, và một quận thuộc Ulaanbaatar. Ngân hàng Mông Cổ in hình ảnh Sükhbaatar lên những tờ từ 5 đến 100 Tögrög (loạt năm 1993), các mệnh giá cao hơn thể hiện chân dung của Thành Cát Tư Hãn..

Năm 1941, giải thưởng mang tên ông - Huân chuơng Sükhbaatar được thành lập. Đây là Huân chuơng cao quý nhất của Mông Cổ cho đến ngày nay.

Xem thêm
Manlaibaatar Damdinsüren

Tham khảo
 Urgunge Onon, Mongolian Heroes of the 20th Century, New York 1976, p. 143-192 (mainly a translation of L. Bat-Ochir and D. Dashjamts, The Life of Sükhbaatar, Ulaanbaatar 1965)

Liên kết ngoài

Tiểu sử
Bài viết về Cách mạng năm 1921

Người cộng sản Mông Cổ
Lãnh tụ Cộng sản
Chính khách Mông Cổ
Quân nhân Mông Cổ


title: Saint-Martin-d'Audouville

text:
Saint-Martin-d'Audouville là một xã thuộc tỉnh Manche trong vùng Normandie tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 10 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
 INSEE commune file

Saintmartindaudouville


title: Lương Tài

text:
Lương Tài (tên cũ là Lang Tài) là một huyện thuộc tỉnh Bắc Ninh, Việt Nam.

Vị trí địa lý
Huyện Lương Tài nằm ở phía nam của tỉnh Bắc Ninh, nằm cách thành phố Bắc Ninh khoảng 30 km về phía nam, cách trung tâm thủ đô Hà Nội khoảng 52 km, có vị trí địa lý:
 Phía đông giáp thành phố Chí Linh và huyện Nam Sách thuộc tỉnh Hải Dương
 Phía tây giáp thị xã Thuận Thành
 Phía nam giáp huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương
 Phía bắc giáp huyện Gia Bình.

Huyện Lương Tài có các trục giao thông huyết mạch nhằm phát triển kinh tế xã hội là tỉnh lộ 280, 281, 284, 285 nối Lương Tài với Gia Bình, Thuận Thành (Bắc Ninh), Lương Tài với Cẩm Giàng (Hải Dương).

Hành chính
Huyện Lương Tài có 14 đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc, bao gồm thị trấn Thứa (huyện lỵ) và 13 xã: An Thịnh, Bình Định, Lai Hạ, Lâm Thao, Minh Tân, Mỹ Hương, Phú Hòa, Phú Lương, Quảng Phú, Tân Lãng, Trung Chính, Trung Kênh, Trừng Xá.

Có 102 thôn, trên 29.000 hộ và 105.000 nhân khẩu (năm 2013).

Cơ sở hạ tầng
Huyện Lương Tài có đầy đủ các công trình công cộng thiết yếu như: bệnh viện, trường học, trụ sở làm việc của các cơ quan hành chính, trung tâm văn hóa... Nhiều tuyến đường trong huyện liên tục được xây mới và mở rộng, các tuyến đường cũng được trải nhựa và lắp đèn cao áp. Tuyến đường đê sông Thái Bình chạy qua huyện cũng được trang bị đèn cao áp.

Lịch sử
Theo tài liệu Đại Việt Quốc Tổng Lãm Đồ (大越國總覽圖), thì cái tên Lương Tài (良才) đã có từ trước năm 1424.

Thời kỳ thuộc Minh, vùng này thuộc huyện Thương Tài, thuộc châu Gia Lâm, phủ Bắc Giang. Đến thời Hậu Lê, đổi tên thành Thiện Tài, rồi lại đổi là Lang Tài.

Đời Gia Long, thuộc phủ Thuận An, trấn Kinh Bắc. Năm 1822, Minh Mạng đổi trấn Kinh Bắc thành trấn Bắc Ninh, năm 1831 thì đổi thành tỉnh Bắc Ninh. Lang Tài thuộc phủ Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh.

Không rõ vì sao có sự biến âm Lang Tài và Lương Tài. Tài liệu Đại Nam Nhất Thống Chí tập 4, trang 60, vẫn chép là Lang Tài (莨才). Tuy nhiên, đến tháng 8 năm 1950, huyện sáp nhập với huyện Gia Bình thành huyện Gia Lương thuộc tỉnh Hà Bắc.

Từ 9 tháng 8 năm 1999, huyện được tái lập trên cơ sở chia huyện Gia Lương thành huyện Gia Bình và Lương Tài. Huyện Lương Tài khi đó gồm có thị trấn Thứa (xã Phá Lãng cũ) và 13 xã: An Thịnh, Bình Định, Lai Hạ, Lâm Thao, Minh Tân, Mỹ Hương, Phú Hòa, Phú Lương, Quảng Phú, Tân Lãng, Trung Chính, Trung Kênh, Trừng Xá giữ nguyên trạng đến nay.

Tổng quan

Điều kiện tự nhiên:
Huyện có địa hình đồng bằng. Sông Thái Bình chảy qua phía đông huyện. Kinh tế huyện thuần nông, chuyên trồng lúa, ngô, cây ăn quả, hoa màu, dâu nuôi tằm, chăn nuôi bò, gia cầm. Nghề thủ công truyền thống là dệt lụa, đúc đồng.

Dân cư - lao động:
Theo số liệu thống kê mới nhất năm 2013, huyện Lương Tài có 105.000 người. Trong đó dân cư nông thôn chiếm trên 74,1%, dân số thành thị chiếm 25,9%. Thành phần dân số này có xu hướng chuyển dịch theo cơ cấu tăng dân số thành thị và giảm dần số nông thôn.

Từ 1945 trở về trước, huyện Lương Tài ước tính có từ 10 000 đến 30 000 người (nay toàn huyện có trên 100 000 người), tất cả đều là người Kinh (người Việt). Ở miền đất trũng này, nhân dân trong huyện sống bằng nghề làm ruộng là chủ yếu (làm lúa nước). Do đất trũng nên hàng năm ở nhiều xã nước ngập phải đi đò đến ba bốn tháng. Bởi vậy chỉ cấy lúa được một vụ chiêm. Chỉ một ít thôn, xã ven đê và lẻ tẻ có những mảnh ruộng cao trồng thêm các cây màu như: đỗ, lạc, ngô, khoai, cà rốt…Ngoài nghề trồng lúa nước, từ xưa Lương Tài cũng đã có một số nghề phụ truyền thống chủ yếu phục vụ nhu cầu của địa phương và các huyện lân cận. Nhiều xã, xóm, nơi đồng bãi ở ven đê, trồng khá nhiều dâu và tận dụng các vườn, bờ rào phân cách các nhà để trồng dâu, nuôi tằm, ươm tơ, dệt vải. Ở các chợ trong huyện có bán các loại vải: vải dương, lụa, tơ tằm. Tiêu biểu cho nghề "dâu, tằm tơ…" bấy giờ là tổng Ngọc Trì (gọi là Lung Bền) nay là thôn Ngọc Trì, xã Bình Định. Nghề bện thừng ở thị trấn Thứa (xã Phá Lãng cũ); nghề đan lưới đánh cá ở xã Phú Lương, nghề đan võng ở An Trụ (xã An Thịnh), nghề làm bánh đa ở Tử Nê (xã Tân Lãng) và nghề đúc đồng ở thôn Quảng Bố, tổng Quảng Bố nay là xã Quảng Phú… Các nghề phụ là nghề chỉ làm tranh thủ những khi nông nhàn hoặc các thời gian không lao động ngoài trời ngày mưa rét, trưa hè nắng gắt, ban đêm.
Ngày nay ngoài nghề chính là nghề trồng lúa nước mà hiện nay ruộng đất đã xoay vòng từ 2 đến 3 vụ (2 vụ lúa, 1 vụ màu) nên năng suất lúa càng ngày càng cao.

Dân số Lương Tài là dân số trẻ, trên 60% trong độ tuổi lao động. Với chất lượng ngày càng được nâng cao đội ngũ dân số trẻ này là lực lượng lao động hùng hậu trong công cuộc đổi mới, xây dựng và phát triển kinh tế - văn hoá - xã hội của huyện Lương Tài cũng như tỉnh Bắc Ninh.

Giao thông:
Về giao thông, huyện Lương Tài có đường liên tỉnh chạy qua. Huyện Lương Tài cũng như tỉnh Bắc Ninh nói chung có điều kiện thuận lợi để phát triển giao thông vận tải. Huyện Lương Tài có các trục giao thông huyết mạch nhằm phát triển kinh tế xã hội là tỉnh lộ 280, 281, 284, 285 nối Lương Tài với Gia Bình, Thuận Thành (Bắc Ninh), Lương Tài với Cẩm Giàng (Hải Dương). Mạng lưới giao thông huyện Lương Tài chủ yếu là đường bộ, đường thủy. Nhiều đường ở nông thôn được nâng cấp và xây dựng mới, góp phần tích cực vào việc mở rộng thông thương, khai thác tiềm năng của huyện.

Thông tin liên lạc:

Mạng lưới bưu chính viễn thông đã thay đổi căn bản từ hệ analog lạc hậu sang hệ digital hiện đại. Mạng thông tin di động và Internet tuy mới xuất hiện nhưng đã phát triển rất nhanh. Hoạt động của các mạng công nghệ thông tin đã góp phần đáng kể trong công tác chỉ đạo, điều hành cải cách hành chính của các cơ quan Đảng và Nhà nước huyện Lương Tài. Tuy nhiên đến năm 2016 trên địa bàn huyện Lương Tài mới chỉ có 1 điểm cung cấp dịch vụ viễn thông công cộng (tại thị trấn Thứa), con số khá khiêm tốn so với các huyện khác như Gia Bình 2 điểm, Thuận Thành 3 điểm, Yên Phong 3 điểm... Trong thời gian tới cần tăng số địa điểm cung cấp dịch vụ để người dân được thuận tiện trong việc tiếp cận với hệ thống thông tin liên lạc.

Giáo dục:
Huyện Lương Tài có trường Trung học phổ thông khá nổi tiếng trong tỉnh là Trường THPT Lương Tài. Trường được thành lập năm 1953. Là trường THPT khá lâu đời ở tỉnh Bắc Ninh.

Mạng lưới trường học ở tất cả các bậc học từ mầm non, tiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông phát triển đều khắp trên địa bàn toàn huyện. Cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên trong các trường ngày càng được củng cố về chất lượng và phát triển về số lượng theo hướng chuẩn hoá. Tính đến nay toàn huyện đã có hơn 51 trường ở tất cả các bậc học. Theo đó chất lượng giáo dục cũng từng bước được nâng cao. Công tác xã hội hoá giáo dục được đẩy mạnh và phát triển bằng các hoạt động thiết thực thông qua các trung tâm giáo dục cộng đồng, các hội khuyến học huyện đến các thôn làng, dòng họ đã góp phần đáng kể vào sự phát triển của giáo dục của huyện Lương Tài.

Tôn giáo:
Về mặt tôn giáo, huyện Lương Tài có 2 tôn giáo chính là: Phật giáo và Thiên Chúa giáo. Trải qua quá trình lịch sử, đặc biệt là sau cách mạng tháng 8 năm 1945 đến nay, nhân dân bên lương và bên giáo luôn sống chung và giữ vững đoàn kết.Tất cả mọi người được hưởng quyền tự do, dân chủ (có thể theo đạo Phật, đạo Thiên chúa hoặc không theo đạo nào). Trong lĩnh vực tâm linh, tín ngưỡng được các cấp chính quyền, đoàn thể quan tâm đúng mức. Nhiều chùa triền, nhiều nhà thờ công giáo được trùng tu hoặc xây dựng lại ngày càng khang trang. Các đình, đền, miếu, các di tích lịch sử được xây dựng hoặc tu bổ…chính là nơi giáo dục truyền thống "yêu đất nước, quê hương" cho thế hệ ngày nay cũng như các thế hệ mai sau.

Bất cứ tôn giáo nào cũng có một hệ thống chuẩn mực và giá trị đạo đức nhằm điều chỉnh ý thức và hành vi đạo đức của các tín đồ. Quan niệm đạo đức của hầu hết mọi tôn giáo, ngoài những giá trị đặc thù bảo vệ niềm tin tôn giáo thiêng liêng, còn đề cập đến những chuẩn mực đạo đức mang tính nhân loại, như sống hiếu thảo với cha mẹ, trung thực, nhân ái, hướng tới cái thiện, tránh xa điều ác... Người theo tôn giáo không phải sống thế nào cũng được, mà phải sống theo những khuôn phép đạo đức hợp với tín điều của tôn giáo mình, hành động không phải chỉ là thực hành một số hình thức nghi lễ, mà còn phải sống theo những quy tắc đạo đức nhất định. Niềm tin tôn giáo giúp người dân trên địa bàn huyện Lương Tài tiếp cận với những tư tưởng, đạo đức tôn giáo tốt đẹp, góp phần tạo ra nếp sống tiến bộ, văn minh, hài hòa, đoàn kết, tạo sự phát triển ổn định về mặt văn hóa - xã hội.

Danh nhân
Huyện Lương Tài là quê hương của các danh nhân nổi tiếng như Hàn Thuyên, Vũ Giới, Phạm Quang Tiến, Nguyễn Quốc Đông, Nguyễn Thị Kim, Vũ Miên, Vũ Trinh, Hoàng Sĩ Khải, Nguyễn Bạt Tuỵ... Danh nhân Hàn Thuyên là danh nhân tiêu biểu của huyện Lương Tài nói riêng, tỉnh Bắc Ninh nói chung. Đền thờ ông đặt tại quê hương ông - thôn Lai Hạ, xã Lai Hạ, huyện Lương Tài, tỉnh Bắc Ninh. Ông là danh nhân nổi tiếng của Việt Nam thời nhà Trần. Hiện nay, tên của ông được đặt cho nhiều đường ở Hà Nội, TP.Hồ Chí Minh, Bắc Ninh… và nhiều trường học, nhà xuất bản cũng mang tên ông. Tuy nhiên, tiểu sử và cuộc đời của ông đến nay vẫn là một ẩn số. Ông nổi tiếng với bài "Văn tế Cá sấu" kỳ lạ của mình.Văn tế cá sấu

Ngặc ngư kia hỡi! Mày có hay!

Biển Đông rộng rãi là nơi này

Phù Lương đây thuộc về thánh vực

Lạc lối đâu mà lại đến đây

Há chẳng nhớ rằng nước Việt xưa

Dân quen chài lưới chẳng tay vừa

Đời Hùng vẽ mình vua từng dạy

Xuống nước giao long cũng phải chừa

Thánh thần nối dõi bản triều nay

Dấy từ Hải ấp ngôi trời thay

Võ công lừng lẫy bốn phương tịnh

Biển lặng sông trong mới có rày

Hùm thiêng xa dấu dân cày cấy

Nhân vật đều yên đâu ở đấy

Ta vâng đế mạng bảo cho mày

Hãy vào biển khơi mà vùng vẫy...

Truyền thống khoa bảng
.Tỉnh Bắc Ninh là nơi có truyền thống khoa bảng nổi tiếng với diện tích nhỏ nhất nước nhưng số Trạng nguyên nhiều nhất nước, số Tiến sĩ Nho học nhiều nhất nước. Huyện Lương Tài cũng đóng góp Trạng nguyên, Tiến sĩ Nho học thể hiện rõ truyền thống đó.

Trong lịch sử, ở huyện Lang Tài (Lương Tài ngày nay), người đỗ Tiến sĩ đầu tiên là Nguyễn Tiến Lương khoa Nhâm Thìn, Hồng Đức 1472.

Trong thời kỳ Nho học phát triển, ở Lương Tài, theo thống kê chưa đầy đủ đã có tới gần 57 vị học giỏi và đỗ đạt cao từ Tiến sĩ trở lên. Có trên dưới 30 xã (thôn) có người đỗ Tiến sĩ như: Quảng Bố, Lĩnh Mai (xã Quảng Phú), Ngọc Trì, Cổ Lãm (xã Bình Định), Ngọc Quan (xã Lâm Thao), Phá Lãng, Dị Sử (Đạo Sử xã Phá Lãng - nay là thị trấn Thứa), Văn Xá (xã Phú Hoà), Trình Khê, Trung Chinh (xã Trung Chính), Lai Hạ (xã Lai Hạ), Đăng Triều (xã Trừng Xá), Thanh Lâm, An Trụ (xã An Thịnh), Tháp Dương (xã Trung Kênh), Lương Xá (xã Phú Lương), Nhất Trai (xã Minh Tân)…

Trong đó một số thôn có nhiều người đỗ đại khoa, tiêu biểu như: thôn Quảng Bố (xã Quảng Phú) có bốn người đỗ tiến sĩ, trong đó có dòng họ Nguyễn có ba người ở 3 đời. Thôn Văn Xá (xã Phú Hoà) có 5 Tiến sĩ. Thôn Lai Xá (xã Lai Hạ) có tám người. Thôn Ngọc Quan (xã Lâm Thao, tên cũ: xã Xuân Lan thuộc tổng Lâm Thao được biết đến là Thuận An thắng địa-Kinh Bắc danh hương) trong gần 200 năm khoa bảng (1717-1919) có 2 người đỗ đại khoa đều dòng họ Vũ (Hội nguyên Tiến sĩ Vũ Miên; tư cách thực sự của ông là Trạng nguyên nhưng xếp sau 2 vị khi thi Đình; ông vừa là Thủ khoa Nho học vừa là Tể tướng-Tế tửu-Quốc sử quán Tổng tài và Ất khoa Tiến sĩ Vũ Chu làm Thái Nguyên tỉnh Bố chính sứ), các con cháu Tế tửu Vũ Miên tới ngày nay vẫn giữ được truyền thống tốt đẹp, như ông Vũ Văn Ngũ, ông Thủ khoa Vũ Tú...Thôn Lương Xá (xã Phú Lương), có tới 13 người đỗ Tiến sĩ (1 Trạng nguyên là ông Vũ Giới, 1 Thám hoa, 3 Hoàng giáp và 8 người đỗ Tiến sĩ).

Trong những Tiến sĩ đã đỗ ở Lương Tài, nhiều người có những nét rất độc đáo.

Nguyễn Bạt Tuỵ (xã Phá Lãng) đỗ Tiến sĩ sau làm Thượng thư (quan cao nhất Triều đình - sau vua), để lại cho đời một tập thơ là "Nhị thập tri hiếu" (24 điều hiếu).

Nguyễn Thuyên (Hàn Thuyên - người xã Lai Hạ), người nổi tiếng về văn thơ đã lưu lại bài "Văn tế cá sấu", nhiều trường học đã lấy tên ông đặt tên cho trường.

Nguyễn Lệnh Nghi ở Thanh Lâm (xã An Thịnh) đỗ Tiến sĩ năm Mậu Tuất 1718, sau làm Thượng thư, tương truyền hồi nhỏ là người rất thông minh. Năm lên 9 tuổi, một lần ra sông tắm, ông cởi quần áo vắt lên cây thụ, bất ngờ có một viên quan to đi qua, thấy cậu bé trần truồng, hỏi thì nói là học trò, quan liền ra vế đối: "Thiên tàm cổ thụ vị y giả" (Ý: lấy cây cao nghìn tầm làm giá áo), cậu bé không cần phải nghĩ lâu đối ngay: "Vạn phái trường giang tác dục bồn" (Ý: Lấy sông dài muôn nhánh làm chậu tắm), quan chịu, cho là giỏi liền thưởng quà.

Hoàng Sĩ Khải, Tiến sĩ khoa thi 1544, sau làm Thượng thư bộ hộ kiêm tế tửu Quốc tử giám (Hiệu trưởng trường Quốc Tử Giám) (quê làng Lai Xá).

Nguyễn Đăng Triều, thôn Lĩnh Mai (xã Quảng Phú) từ nhỏ rất thông minh, hiếu học. Sau thi đỗ được làm "Hoài viên tượng quân chỉ huy sứ", đi đâu được ngồi đòn bát cống, chỉ kém vua có một đòn.

Nguyễn Toàn ở Tháp Dương (xã Trung Kênh) là người thuộc dòng họ có tiếng, tổ tiên nhiều đời là công hầu.

Rồi Lương Phụng Thìn, Vũ Cận (Lương Xá, xã Phú Lương) đã để lại nhiều bài thơ có giá trị.

Từ những năm 1522 có người đỗ Tiến sĩ khi tuổi còn rất trẻ như Đào Lâm đỗ lúc 18 tuổi tại khoa thi Mậu Tuất (1478).

Có người kiên trì học đến mức tuổi cao (vượt tuổi lên lão đầu tiên 50 tuổi) như Hoàng Sĩ Trạch (Lai Xá) đỗ năm Nhâm Tuất 1502, năm 53 tuổi. Phạm Vĩnh Truyền đỗ năm Bính Tuất 1526, lúc 53 tuổi. Nguyễn Hữu Nho đỗ năm Kỷ Sửu 1581 lúc 61 tuổi. Vũ Miễn (Ngọc Trì - xã Bình Định) đỗ năm Bính Thìn 1616 lúc ở tuổi 69. Có trường hợp con thi đỗ trước bố như: Nguyễn Văn Định (tức Nguyễn Văn Hiến ở Đặng Xá) đỗ lúc 20 tuổi, đó là năm Bính Tuất 1526, trái lại bố là Nguyễn Văn Diễn lại đỗ năm Ất Mùi 1535, đỗ sau con 9 năm.

Có thể nói Lương Tài là huyện vốn có truyền thống hiếu học và có nhiều người học thành đạt từ xa xưa. Truyền thống đó được nối tiếp phát huy qua các triều đại, các triều vua, nhiều dòng họ có truyền thống học tập tốt, nhiều người thông minh, tài giỏi.

Trước đây ở các thôn (làng) đều có khu gọi là "Văn chỉ", nơi này có các bia đá ghi tên những người trong làng đỗ đạt cao; để hàng năm thờ cúng và chiêm ngưỡng. Nay sau nhiều năm bị chiến tranh tàn phá nên hầu như không thôn nào còn. Có chăng chỉ còn sót lại một số tấm bia bị thất lạc ở nơi nào đó. Nay địa phương tìm, đào được thì đưa về đình (hoặc chùa) để giữ lại làm kỷ niệm. Những bia ấy đều viết bằng chữ Hán (Nho) hoặc chữ Nôm.

Xây văn chỉ của thôn, xã, huyện…chứng tỏ người xưa rất coi trọng học hành. Coi trọng người làm nghề "Thầy giáo" "Nhất tự vi sư, bán tự vi sư" "Không thầy đố mày làm nên". Có lẽ đó cũng là nét truyền thống tốt đẹp của tổ tiên, cha ông vậy.

Địa điểm tham quan du lịch
Một số địa điểm tham quan du lịch tiêu biểu trên địa bàn huyện Lương Tài, tỉnh Bắc Ninh:

 Đền thờ lưu niệm danh nhân Hàn Thuyên (thuộc thôn Lai Hạ, xã Lai Hạ, huyện Lương Tài, tỉnh Bắc Ninh). Đây cũng là một di tích lịch sử văn hóa tiêu biểu nhất của huyện Lương Tài cho đến ngày nay. Một di tích cấp Quốc gia được xếp hạng năm 1994. Nơi đây thờ cụ Hàn Thuyên, cụ có tên thật là Nguyễn Thuyên, cụ thuộc dòng dõi nhà quan, là một danh nhân khoa bảng triều Trần.
 Đình tổ nghề đúc đồng truyền thống Quảng Bố (tên gọi Nôm là Làng Vó) ở xã Quảng Phú, huyện Lương Tài, thờ ông tổ dậy nghề Nguyễn Công Nghệ, ngày hội làng được tổ chức thường niên vào ngày 23-8 Âm lịch hàng năm.
Am Trinh Nghĩa: tại thôn Tỳ Điện, xã Phú Hòa, huyện Lương Tài; thờ Hoàng phi Nguyễn Thị Kim, phi của vua Lê Chiêu Thống, dựng năm 1804, trùng tu lớn năm 1848.

 Khu di tích lịch sử văn hóa cấp nhà nước tại thôn Ngọc Quan, xã Lâm Thao, huyện Lương Tài.

Lễ hội
Một số lễ hội trên địa bàn huyện Lương Tài, tỉnh Bắc Ninh:

 Ngày 4 / tháng Giêng (Âm lịch): Hội làng Vó (tức Quảng Bố) ở xã Quảng Phú, huyện Lương Tài.
 Ngày 13-15 / tháng Giêng (Âm lịch): Hội làng Thau (Kim Thao) ở xã Lâm Thao, huyện Lương Tài.
 Ngày 21-22 / tháng Giêng (Âm lịch): Lễ hội làng Giàng, thị trấn Thứa, huyện Lương Tài.
 Ngày 2 / tháng 3 (Âm lịch): Lễ hội Truyền thống Chùa Làng Nhất Trai, xã Minh Tân, huyện Lương Tài.
Ngày 10 / tháng 2 (Âm lịch): Hội đình làng tứ thôn, lễ hội rước thành hoàng của 4 thôn Thận Trai, Đạm Trai, Hương Trai và An Cường, xã Minh Tân, huyện Lương Tài

 Ngày 8 / tháng 4 (Âm lịch): Hội Đình Đám (nắp Dừa) ở xã Quảng Phú, huyện Lương Tài.
 Ngày 23 / tháng 8 (Âm lịch): Giỗ tổ nghề đúc đồng Làng Vó (Quảng Bố) ở xã Quảng Phú, huyện Lương Tài.

Các lễ hội truyền thống được tổ chức hàng năm góp phần quan trọng vào việc giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa của huyện Lương Tài nói riêng, tỉnh Bắc Ninh nói chung.

Các di tích lịch sử huyện Lương Tài

Hình ảnh

Cơ sở hạ tầng

Văn hóa, nghệ thuật, tôn giáo

Làng nghề truyền thống

Tri ân, tưởng niệm

Xem thêm

 Huyện Gia Lương
 Thị trấn Thứa
 Nông nghiệp
 Lễ hội
 Khoa bảng
 Quan họ
 Xe buýt Bắc Ninh
 Sông Thái Bình
 Đồng bằng sông Hồng
 Kinh Bắc
 Bắc Ninh
 Hà Nội
 Vĩnh Phúc
 Bắc Giang
 Hưng Yên
 Hải Dương
 Việt Nam

Làng nghề
Các làng nghề truyền thống trước đây và làng nghề mới ở huyện Lương Tài:

 Làng nghề mộc Lĩnh Mai (Quảng Phú)
 Làng nghề đúc đồng Quảng Bố (Quảng Phú)
Nuôi trồng thủy sản, cá lồng Trung Kênh
 Làm mì gạo, mì bánh đa Tử Nê (Tân Lãng)
Nghề vận tải thủy Hoàng Kênh (Trung Kênh)
 Trồng tỏi ở xã An Thịnh.

Liên kết ngoài

 Bản đồ hành chính huyện Lương Tài
 Cổng thông tin điện tử Huyện Lương Tài - tỉnh Bắc Ninh
 Cổng thông tin điện tử Tỉnh Bắc Ninh
 Văn bản pháp luật huyện Lương Tài - tỉnh Bắc Ninh
 Văn bản pháp luật tỉnh Bắc Ninh

Chú thích


title: Anahawan, Nam Leyte

text:
Anahawan là một đô thị hạng 5 ở tỉnh Nam Leyte, Philippines. According to the 2000 census, it has a population of 7.209 người trong 1.514 hộ.

Các đơn vị hành chính

Anahawan được chia thành 14 barangay.

 Amagusan
 Calintaan
 Canlabian
 Capacuhan
 Kagingkingan
 Lewing
 Lo-ok
 Mahalo
 Mainit
 Manigawong
 Poblacion
 San Vicente
 Tagup-on
 Cogon

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang mạng chính thức của Anahawan
Mã địa lý chuẩn Philipin
Thông tin điều tra dân số năm 2000 của Philipin

Đô thị của Nam Leyte


title: Libnotes nigerrima

text:
Libnotes nigerrima là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Libnotes
Limoniidae ở vùng Indomalaya


title: Berchidda

text:
Berchidda là một đô thị ở tỉnh Sassari trong vùng Sardegna, có khoảng cách khoảng 170 km về phía bắc của Cagliari và cách khoảng 30 km về phía tây nam của Olbia.

Đô thị này nằm trên một ngọn đồi và phía bắc giáp dãy núi Limbara. Hồ Coghinas nằm gần đó.

Berchidda giáp các đô thị: Alà dei Sardi, Calangianus, Monti, Oschiri, Tempio Pausania.

Quá trình thay đổi dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Sassari


title: Xylopia ferruginea

text:
Xylopia ferruginea là một loài thực vật thuộc họ Annonaceae. Đây là một cây rừng cỡ nhỡ có thể cao tới 80 foot (24,5 mét).

Tên gọi ferruginea xuất phát từ Latin "ferrugo" ("bạc màu"), để chỉ phần lông tơ dưới lá nhạt màu.

Trong tiếng Mã Lai, tên phổ thông của nó là "Jangkang", nghĩa là "cọc nhà sàn".

Chú thích

Tham khảo

The Wayside Trees of Malaya, EJH Corner, 4th Edition, 1998

F


title: Lưu trữ dữ liệu máy tính

text:
Bộ nhớ máy tính (tiếng Anh: Computer data storage), thường được gọi là ổ nhớ (storage) hoặc bộ nhớ (memory), là một thiết bị công nghệ bao gồm các phần tử máy tính và lưu trữ dữ liệu, được dùng để duy trì dữ liệu số. Nó là một linh kiện cơ bản có chức năng cốt lõi của các máy tính.

Bộ nhớ máy tính bao gồm các bộ nhớ điện tĩnh (non-volatile memory) để lưu trữ được dữ liệu của máy tính một cách lâu dài (khi kết thúc một phiên làm việc của máy tính thì dữ liệu không bị mất đi), hoặc bộ nhớ điện động (volatile memory) để lưu dữ liệu tạm thời trong quá trình làm việc của máy tính (khi kết thúc một phiên làm việc của máy tính thì bộ nhớ này bị mất hết dữ liệu).

Các thiết bị lưu trữ dữ liệu cho bộ nhớ lâu dài bao gồm: Đĩa cứng, Đĩa mềm, Đĩa quang, Băng từ, ROM, các loại bút nhớ...

Các thiết bị lưu trữ dữ liệu tạm thời trong quá trình làm việc: RAM máy tính, Cache...

Hầu hết các bộ nhớ nêu trên thuộc loại bộ nhớ có thể truy cập dữ liệu ngẫu nhiên, riêng băng từ là loại bộ nhớ truy cập tuần tự.

Bộ nhớ máy tính có thể chia thành hai dạng: Bộ nhớ trong (main memory) và bộ nhớ ngoài (external storage).

Chức năng
Nếu không có một số lượng đáng kể bộ nhớ, một máy tính sẽ chỉ có thể thực hiện các hoạt động cố định và ngay lập tức xuất kết quả. Nó sẽ phải được cấu hình lại để thay đổi hành vi của nó. Điều này được chấp nhận cho các thiết bị như máy tính bỏ túi, bộ xử lý tín hiệu số và các thiết bị chuyên dụng khác. Máy tính Von Neumann khác biệt ở chỗ có một bộ nhớ trong đó chúng lưu trữ các lệnh vận hành và dữ liệu của chúng. Các máy tính von Neumann linh hoạt hơn ở chỗ chúng không cần phải cấu hình lại phần cứng của chúng cho mỗi chương trình mới, nhưng có thể được lập trình lại đơn giản với lệnh trong bộ nhớ mới; chúng cũng có xu hướng đơn giản hơn để thiết kế, trong đó một bộ xử lý tương đối đơn giản có thể giữ trạng thái giữa các tính toán liên tiếp để xây dựng các kết quả thủ tục phức tạp. Hầu hết các máy tính hiện đại đều là máy von Neumann.

Phân cấp lưu trữ

Bộ nhớ trong
Bộ nhớ trong được hiểu là các loại bộ nhớ nằm nội bộ bên trong thùng máy. Còn có tên gọi khác là bộ nhớ chính (Main Memory)

 Bộ nhớ đệm nhanh (cache memory):
 Tốc độ truy xuất nhanh;
 Thường nằm trong CPU, một số cache cũ có thể nằm ngoài CPU: như các cache trên đế cắm kiểu slot 1, hoặc cache dạng thanh, có thể tháo rời giống như các thanh RAM ngày nay;
 Bao gồm Cache L1 và Cache L2, Cache L3 (L3 chỉ có ở một số CPU) có tốc độ truy xuất gần bằng tốc độ truyền dữ liệu trong CPU;
 Bộ nhớ chính (Main Memory):
 Bộ nhớ RAM (Random Access Memory), hay Bộ nhớ truy cập ngẫu nhiên: Tốc độ truy cập nhanh, lưu trữ dữ liệu tạm thời, dữ liệu sẽ bị mất đi khi bị cắt nguồn điện;
 Bộ nhớ ROM (Read Only Memory), hay Bộ nhớ chỉ đọc: Lưu trữ các chương trình mà khi mất nguồn điện cung cấp sẽ không bị (xóa) mất. Ngày nay còn có công nghệ FlashROM tức bộ nhớ ROM không những chỉ đọc mà còn có thể ghi lại được, nhờ có công nghệ này BIOS được cải tiến thành FlashBIOS.
Bộ nhớ ảo (Virtual Memory);

Bộ nhớ ngoài
Bộ nhớ ngoài được hiểu là bộ nhớ máy tính gắn bên ngoài, có thể dùng để mang đi lại được giữa các máy tính.

Bao gồm:
 Bộ nhớ từ: đĩa cứng, Đĩa mềm,...
 Bộ nhớ quang: CD, DVD,...
 Bộ nhớ bán dẫn: flash disk, thẻ nhớ...
 Các loại bộ nhớ dựa trên công nghệ Flash ROM: Kết hợp với chuẩn giao tiếp máy tính USB (Universal Serial Bus) tạo ra các bộ nhớ máy tính di động thuận tiện và đa năng như: Các thiết bị giao tiếp USB lưu trữ dữ liệu, thiết bị giao tiếp USB chơi nhạc số, chơi video số; khóa bảo mật qua giao tiếp USB; thẻ nhớ... Dung lượng thiết bị lưu trữ Flash ROM đã lên tới 32GB (Samsung,Intel công bố năm 2005), trong tương lai, có thể Flash ROM sẽ dần thay thế các ổ đĩa cứng, các loại đĩa CD, DVD...
Cách phân biệt trong và ngoài như trên chỉ mang tính tương đối. Ví dụ các loại ổ cứng, ổ đĩa CD có thể gắn ngoài (qua giao tiếp USB, DATA)tốc độ truy cập nhanh. Ổ đĩa mềm có thể đặt vào máy, lấy ra khỏi máy dễ dàng. dung lượng nhỏ tốc độ quay chậm, tốc độ truy cập chậm. Đĩa CD và USB là những thiết bị nhớ có dung lượng tương đối cao đến hàng trăm MB hoặc vài GB.

Cách thức lưu trữ

Tham khảo

Kiến trúc máy tính


title: Lignières-en-Vimeu

text:
Lignières-en-Vimeu là một xã ở tỉnh Somme, vùng Hauts-de-France, Pháp.

Địa lý
Thị trấn này tọa lạc trên đường D110, khoảng 15 miles south-về phía tây nam của Abbeville.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Somme

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Lignières-en-Vimeu trên trang mạng của INSEE
 Lignières-en-Vimeu trên trang mạng của Quid

Xã của Somme


title: 9700 Paech

text:
9700 Paech (3058 T-1) là một tiểu hành tinh vành đai chính.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser 9700 Paech

Thiên thể phát hiện năm 1971
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Tiếng Uzbek

text:
Tiếng Uzbek là một ngôn ngữ Turk và là ngôn ngữ chính thức của Uzbekistan. Nó có chừng 27 triệu người bản ngữ và là ngôn ngữ của người Uzbek ở Uzbekistan và những nơi khác tại Trung Á. Tiếng Uzbek thuộc nhóm Turk Đông (còn gọi là nhóm Karluk) của ngữ hệ Turk. Dù một phần lớn khối từ vựng tiếng Uzbek được thừa hưởng từ ngôn ngữ Turk nguyên thủy, nó cũng chịu ảnh hưởng từ tiếng Ba Tư, tiếng Ả Rập và tiếng Nga. Một nét khác biệt nổi bật ở tiếng Uzbek so với các ngôn ngữ Turk khác là sự biến đổi từ nguyên âm  thành .

Tên
Nội danh của tiếng Uzbek là  hay . Khi viết bằng chữ Kirin, cái tên đó trở thành  và ; còn khi ghi bằng chữ Ả Rập,  và .jg

Số người nói
Ước tính số người nói tiếng Uzbek thiếu nhất quán. Đại từ điển Thụy Điển Nationalencyklopedin ước tính số người nói là 26 triệu,
trong khi CIA World Factbook ước tính 25 triệu. Những nguồn khác ước tính số người nói tiếng Uzbek là 21 triệu ở Uzbekistan, 3,4 triệu ở Afghanistan, 900.000 ở Tajikistan, 800.000 ở Kyrgyzstan, 500.000 ở Kazakhstan, 300.000 ở Turkmenistan, và 300.000 ở Nga.

Phương ngữ
Tiếng Uzbek có nhiều phương ngữ, biến thiên theo từng vùng.

Ngữ âm

Nguyên âm
Tiếng Uzbek có tám âm vị nguyên âm, tuy chúng chỉ được thể hiện bằng sáu kí tự khi viết. Cả  và  được viết là "i", còn  và  đều được viết là "a":

Phụ âm

Ví dụ
Điều 1 của Tuyên ngôn Quốc tế Nhân quyền

Tham khảo

Xem thêm
 Danh sách ngôn ngữ
 Danh sách các nước theo ngôn ngữ nói
 Lars Johanson (1998) The History of Turkic. In Lars Johanson & Éva Ágnes Csató (eds) The Turkic Languages. London, New York: Rouiden & London, 1934, các trang 175–6
 Yuri Bregel "The Sarts in the Khanate of Khiva" Journal of Asian History Vol.12 (1978) các trang 146–9
 András J. E. Bodrogligeti: Modern Literary Uzbek – A Manual for Intensive Elementary, Intermediate, and Advanced Courses (München, Lincom 2002), 2 vols.
 William Fierman: Language planning and national development. The Uzbek experience (Berlin etc., de Gruyter 1991).
 Khayrulla Ismatulla: Modern literary Uzbek (Bloomington, Indiana University Press 1995).
 Karl A. Krippes: Uzbek–English dictionary (Kensington, Dunwoody 1996).
 Andrée F. Sjoberg: Uzbek Structural Grammar (The Hague, 1963).
A. Shermatov "A New Stage in the Development of Uzbek Dialectology" Essays on Uzbek History, Culture and Language Ed. Bakhtiyar A. Nazarov & Denis Sinor (Bloomington, Indiana) 1993 các trang 101–9
 Natalie Waterson (ed.): Uzbek–English dictionary (Oxford etc., Oxford University Press 1980).

Liên kết ngoài

 Ethnologue: Uzbek, Northern, Uzbek, Southern
 Classification of Turkic Languages:
 English-Uzbek online, wap translator http://tr2.uz
 Mark Dickens: Introduction to the Uzbek Language  (Oxus Communications)
 The Republic of Uzbekistan Cabinet of Ministers Resolution Concerning the Ratification of the Principal Orthographic Rules of the Uzbek Language (ngày 24 tháng 8 năm 1995)
 Uzbek alphabet (Omniglot)
 Paul Rodrigues: Uzbek language Materials
 Uzbek Teachionary Word Sets
 Nigora Azimova: Language Materials/Teaching/Learning Uzbek
 English-Uzbek, Uzbek-English mobile dictionary http://tr2.uz/abc.jar
 Uzbek English online dictionary http://zangorikema.com
 Uzbek English online Dictionary http://www.ismanov.com
 A short English Uzbek Japanese phrasebook(renewal) incl. sound file
 Uzbek Cyrillic–Latin converter
 Uzbek to Turkish Translation  (Beta)

Người Uzbek
Ngữ hệ Turk
Ngôn ngữ chắp dính
Bảng chữ cái Latinh cải biến
Ngôn ngữ tại Afghanistan
Ngôn ngữ tại Kazakhstan
Ngôn ngữ tại Kyrgyzstan
Ngôn ngữ tại Tajikistan
Ngôn ngữ tại Turkmenistan
Ngôn ngữ tại Uzbekistan
Ngôn ngữ tại Trung Quốc
Ngôn ngữ tại Nga


title: Urapakkam

text:
Urapakkam là một thị trấn thống kê (census town) của quận Kancheepuram thuộc bang Tamil Nadu, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Urapakkam có dân số 13.265 người. Phái nam chiếm 51% tổng số dân và phái nữ chiếm 49%. Urapakkam có tỷ lệ 77% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 82%, và tỷ lệ cho phái nữ là 71%. Tại Urapakkam, 12% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Tamil Nadu


title: Romanos

text:
Romanos là một đô thị ở tỉnh Zaragoza, Aragon, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2010 của Viện thống kê Tây Ban Nha (INE), đô thị này có dân số là 133 người. Diện tích đô thị này là 19,53 ki-lô-mét vuông. Đô thị này nằm ở độ cao 922 m trên mực nước biển.

Tham khảo

Đô thị ở Zaragoza


title: Oscar Bressane

text:
Oscar Bressane là một đô thị ở bang São Paulo của Brasil.

Địa lý

Đô thị này nằm ở vĩ độ 22º19'06" độ vĩ nam và kinh độ 50º16'53" độ vĩ tây, trên khu vực có độ cao 481 m. Dân số năm 2004 ước tính là 2.562 người.
Đô thị này có diện tích 221,4 km².

Demografia

Dữ liệu dân số theo điều tra dân số năm 2000

Tổng dân số: 2.552
Dân số thành thị: 1.927
Dân số nông thôn: 625
 Nam giới: 1.250
 Nữ giới: 1.302
Mật độ dân số (người/km²): 11,53

Tỷ lệ tử vong trẻ sơ sinh dưới 1 tuổi (trên một triệu người): 18,51

Tuổi thọ bình quân (tuổi): 69,87

Tỷ lệ sinh (số trẻ trên mỗi bà mẹ): 1,92

Tỷ lệ biết đọc biết viết: 84,11%

Chỉ số phát triển con người (HDI-M): 0,752
 Chỉ số phát triển con người - Thu nhập: 0,694
 Chỉ số phát triển con người - Tuổi thọ: 0,748
 Chỉ số phát triển con người - Giáo dục: 0,815
(Nguồn: IPEADATA)

Sông ngòi

Các xa lộ
 SP-421

Liên kết ngoài
 Trang mạng của đô thị
 Oscar Bressane trên WikiMapia

Tham khảo

Đô thị bang São Paulo