title: Supermarine Spitfire

text:
Supermarine Spitfire là một mẫu máy bay tiêm kích, máy bay đánh chặn một chỗ ngồi của Anh được Không quân Hoàng gia Anh và nhiều nước Đồng Minh sử dụng trong Chiến tranh thế giới thứ hai đến tận những năm 1950. Nó được sản xuất với số lượng nhiều hơn cả trong số các mẫu máy bay của Đồng Minh, và là chiếc máy bay Đồng Minh duy nhất được sản xuất từ trước Thế chiến 2 (1938) cho đến tận thập niên 1950.

Được sản xuất bởi Supermarine, một công ty con của Vickers-Armstrongs, Spitfire được thiết kế bởi nhà thiết kế chính của công ty là R. J. Mitchell, đã tiếp tục hoàn thiện mẫu thiết kế của mình cho đến khi mất vì ung thư năm 1937; vị trí này trong công ty sau đó do do đồng nghiệp của ông là Joseph Smith đảm nhiệm.. Nó có cánh dạng bầu dục với mặt cắt ngang mỏng, cho phép tốc độ tối đa của Spitfire cao hơn so với chiếc Hawker Hurricane và các thiết kế hiện đại khác (khung máy bay (bao gồm thân, cánh, đuôi và bộ bánh đáp) hoàn toàn bằng kim loại (Duralumin hay Đura), buồng lái kín, bộ bánh đáp có thể thu vào, trang bị nhiều hơn 2 súng máy ở cánh thay vì ở mũi máy bay như các mẫu máy bay cùng thời với nó); nó cũng có một kiểu dáng khá đặc trưng, thon thả và mượt mà. Được các phi công ưa thích, Spitfire phục vụ trong suốt cả Thế Chiến II trên mọi mặt trận có sự tham chiến của người Anh và những năm sau chiến tranh với vai trò là máy bay huấn luyện và tuần tra trên không và cho đến nay là trong các chuyến bay tưởng niệm ngày chiến thắng phát xít Đức ở châu Âu (V-E day) và trận không chiến nước Anh.

Spitfire luôn được so sánh với đối thủ chính của nó, chiếc Messerschmitt Bf 109; cả hai đều là những mẫu máy bay tiêm kích tốt nhất thời điểm đó và có rất nhiều điểm tương đồng trong thiết kế (cả hai cùng sử dụng động cơ V-12 có bộ siêu nạp (supercharger) và được làm mát bằng chất lỏng (từ những biến thể đầu tiên cho đến những biến thể cuối cùng được đưa vào sản xuất và sử dụng), cùng với thiết kế khung máy bay hoàn toàn bằng kim loại, cabin lái kín, độ linh hoạt, khả năng chiến đấu xuất sắc nhờ được trang bị vũ khí đa dạng (mà chủ yếu là súng máy và pháo tự động 20 mm). Và cả hai mẫu máy bay đều là "xương sống" của lực lượng không quân sở hữu chúng.

Thiết kế và phát triển
Nhà thiết kế chính của hãng Supermarine, R.J. Mitchell, đã từng chiến thắng bốn giải Schneider Trophy trong các cuộc đua thủy phi cơ bằng các thiết kế của ông (Sea Lion II năm 1922, S 5 năm 1927, S 6 năm 1929 và S 6b năm 1931), phối hợp các kiểu động cơ Napier Lion và Rolls-Royce "R" mạnh mẽ với những chú ý tỉ mỉ vào sự suôn thẳng mượt mà. Những chất lượng tương đương như vậy đã có ích cho việc thiết kế một chiếc máy bay tiêm kích, và vào năm 1931, Mitchell chế tạo ra một chiếc máy bay để đáp ứng một tiêu chuẩn của Bộ Hàng không (F7/30) về một kiểu máy bay tiêm kích cánh đơn mới và hiện đại.

Dự định đầu tiên về một chiếc máy bay tiêm kích đưa đến kết quả một chiếc máy bay cánh đơn có buồng lái dạng mở, cánh dạng hải âu và một bộ càng đáp lớn cố định, trang bị động cơ Rolls-Royce Goshawk làm mát bằng không khí. Chiếc Supermarine Kiểu 224 không đáp ứng các tiêu chuẩn đặt ra; cũng như mọi thiết kế cạnh tranh khác cũng đều thất bại.

Mitchell nhanh chóng chuyển hướng sự chú tâm của ông đến một thiết kế được cải tiến như một sự đầu tư cá nhân, dưới sự hậu thuẫn của chủ nhân Supermarine là Vickers-Armstrongs. Kiểu thiết kế mới bổ sung càng đáp xếp được, buồng lái kín, hệ thống thở oxy, và một động cơ mạnh mẽ hơn mới được phát triển Rolls-Royce PV-12, sau này được đặt tên là Merlin, sử dụng cho tất cả các phiên bản từ Spitfire Mk I đến Mk IX, sau đó kiểu động cơ Rolls Royce Griffon được sử dụng thay thế.

Đến năm 1935, Bộ Hàng không chứng kiến nhiều tiến bộ trong công nghiệp hàng không đủ để thử lại một kiểu máy bay cánh đơn lần nữa. Họ sau đó loại bỏ thiết kế chiếc Supermarine mới vì nó không mang được vũ khí là tám súng máy như yêu cầu đặt ra, và dường như không còn chỗ để làm điều đó.

Thiết kế cánh dạng elip

Một lần nữa, Mitchell lại có khả năng giải quyết vấn đề. Đã có dư luận cho là sau khi nhìn thấy nhiều kiểu máy bay Heinkel, ông đã quyết định sử dụng cánh dạng elip cho phép có chiều rộng cánh lớn hơn đủ chỗ cho tám súng máy theo yêu cầu, trong khi vẫn giữ được độ cản thấp của kiểu cánh đơn giản thiết kế trước đây. Chuyên viên khí động học của Mitchell là Beverley Shenstone, dù sao, cũng đã chỉ ra rằng kiểu cánh của Mitchell không phải là sự sao chép trực tiếp từ chiếc Heinkel He 70, như nhiều người đã nêu ra. Ngoài việc cánh của chiếc Spitfire mỏng hơn nhiều và có mặt cắt ngang hoàn toàn khác biệt, vấn đề ở chỗ sự phát triển song song trên cùng giải pháp kỹ thuật; cánh dạng elip có hiệu quả nhất trong sự phân phối lực nâng dọc theo sải cánh, và cũng có tính năng bay tốt ở tốc độ chòng chành - một điều luôn gắn bó cùng Mitchell. Cho dù thế nào, cánh dạng elip đã đủ để cho chiếc Kiểu 300 đạt được sự quan tâm của Bộ Hàng không, và họ đã cấp kinh phí bằng một tiêu chuẩn mới, F.10/35, được vạch ra dựa vào chiếc Spitfire.

Những đường nét bóng mượt của chiếc Spitfire góp phần khá lớn vào tính chất khí động học tuyệt vời, vẻ thanh nhã mẫu mực và thiết kế trong sáng. Điều này đặc biệt đúng khi dạng cánh elip đồng điệu với dạng máy bay. Thời gian đã chứng minh sự tiên tiến của thiết kế này so với các thiết kế khác đương thời; kiểu cánh elip cho phép đạt đến tốc độ cao hơn mà không mắc phải sự rung động cánh tà do tốc độ Mach, một hiện tượng tiếp tục làm hại nhiều thiết kế mới hơn. Kiểu cánh này cho phép đạt tốc độ an toàn ở Mach 0,83 và tối đa Mach 0,86, cung cấp một góc nhị diện 6° để gia tăng sự ổn định dọc. Dạng elip được chứng minh là dạng cánh hiệu quả nhất tối ưu hóa sự phân phối lực nâng dọc theo cánh, trong khi bề rộng cánh được thu nhỏ dần đưa đến kết quả có một tỉ lệ dài-rộng cánh cao, quan trọng để làm giảm nhẹ lực cản để dòng không khí không bị "gẩy’ trên cánh. Một điều quan trọng đáng kể khác là độ dày cánh thấp so với tỉ lệ bề rộng cánh - cánh mỏng giúp cho dòng không khí hiệu quả, một yếu tố quan trọng khác làm giảm lực cản. Các nỗ lực nhằm duy trì thiết kế cánh mỏng, lực cản thấp đưa đến kết quả là hệ thống càng đáp được xếp ra ngoài khi thu lại, một tư thế nhằm bố trí cơ cấu xếp càng cồng kềnh vào phần dày nhất của cánh gần sát thân, cho phép độ dày của cánh được giảm dần từ trong ra ngoài, duy trì được đặc tính khí động học ưa chuộng được cung cấp bởi kiểu thiết kế này. Tuy vậy điều này lại làm tổn hại đến tính năng điều khiển máy bay trên mặt đất; Spitfire tỏ ra không ổn định khi chạy trên đường lăn do vệt bánh đáp chính khá hẹp.

Dạng cánh elip được chọn do những đóng góp cho ưu thế khí động học, nhưng nó cũng là một loại cánh chế tạo rất phức tạp, trong khi kiểu cánh vuông góc của Messerschmitt Bf 109 lại dễ chế tạo cũng đem lại tính năng bay tương đương (đối chiếu từng phiên bản tương đương) so với Spitfire. Đã có báo cáo cho biết Bf 109 chỉ cần một-phần-ba số giờ công để chế tạo so với chiếc Spitfire.

Một thiếu sót trong thiết kế cánh mỏng của chiếc Spitfire bộc lộ ra khi chiếc máy bay đạt đến tốc độ rất cao. Khi phi công dự định lộn vòng ở tốc độ như vậy, những lực khí động học áp lên các cánh tà đủ mạnh để làm xoắn toàn bộ đầu cánh theo hướng ngược lại hướng lệch của cánh tà, đưa đến hậu quả là chiếc Spitfire lộn vòng theo hướng ngược lại dự tính của phi công.

Tên gọi
Bộ Hàng không đề xuất một số tên gọi cho Vickers-Armstrongs cho chiếc máy bay mới, mà ban đầu tạm gọi là ’’’Kiểu 300’’’, bao gồm cả cái tên không hiện thực Shrew. Tên gọi Spitfire được đề nghị bởi Sir Robert MacLean, giám đốc của Vickers-Armstrongs thời đó, thường gọi đứa con gái Ann của ông là "spitfire nhỏ bé". Tên gọi này có nguồn gốc từ thời Elizabeth, chỉ đến một kiểu người đặc biệt sôi nổi, nồng nhiệt, dữ tợn; và vào thời đó, liên quan đến một bé gái hay phụ nữ có tính cách như thế. Cái tên này trước đó đã được dùng một cách không chính thức cho một thiết kế trước đây của Mitchell, chiếc F.7/30 Kiểu 224. Mitchell được tường thuật đã phát biểu rằng "một cái tên chết tiệt ngớ ngẩn mà người ta có thể chọn được", có thể là gián tiếp liên quan đến một kiểu máy bay không thành công trước đây trong số những thiết kế của ông được đặt cùng một tên đó.

Sản xuất
Chiếc nguyên mẫu (K5054) bay lần đầu tiên ngày 5 tháng 5 năm 1936, tại sân bay Southampton (lúc đó còn mang tên là sân bay Eastleigh) chỉ bốn tháng sau chuyến bay đầu tiên của kiểu máy bay hiện đại Hawker Hurricane. Việc thử nghiệm được tiếp tục cho đến ngày 26 tháng 5 năm 1936 khi Đại úy J. "Mutt" Summers, phi công thử nghiệm chính của Vickers (Aviation) Ltd., lái chiếc K5054 đến căn cứ Không quân Hoàng gia RAF Martlesham Heath và bàn giao chiếc máy bay cho đơn vị thử nghiệm của Không quân Hoàng gia Anh.

Bộ Hàng không đặt hàng 310 chiếc vào ngày 3 tháng 6 năm 1936, ngay trước khi có các báo cáo thử nghiệm, và các báo cáo thử nghiệm cũng chỉ tiến hành theo cách nhỏ giọt. Công chúng Anh Quốc được thấy chiếc Spitfire lần đầu tiên tại buổi trưng bày hàng không tại sân bay Không quân Hoàng gia Hendon vào ngày thứ bảy 27 tháng 6 năm 1936.

Để chế tạo Spitfire với số lượng được đặt trước, một xưởng hoàn toàn mới được xây dựng tại Castle Bromwich, gần Birmingham, là một "bản sao" của xưởng ban đầu của hãng Supermarine tại Southampton. Mặc dù kế hoạch được sự lãnh đạo tuyệt đối bởi Lord Nuffield vốn là một chuyên gia về xây dựng quy mô trong công nghiệp động cơ và ô-tô, công việc xây dựng căng thẳng đòi hỏi tay nghề và kỹ thuật vượt ngoài kinh nghiệm của lực lượng lao động tại chỗ, nên đã cần đến nhân viên kinh nghiệm và kỹ sư của Supermarines và Vickers-Armstrongs. Vị trí được xây dựng nhanh chóng từ tháng 7 năm 1938, máy móc được lắp đặt hai tháng sau khi công việc được khởi đầu.

Đã có hơn 20.300 chiếc thuộc mọi phiên bản được chế tạo, bao gồm phiên bản hai chỗ ngồi dùng trong huấn luyện, một số chiếc Spitfire phục vụ cho đến tận những năm 1950. Mặc dù đối thủ chủ yếu thời chiến tranh, chiếc Messerschmitt Bf 109, trong nhiều phiên bản khác nhau, vượt hơn Spitfire về số lượng được sản xuất, Spitfire là kiểu máy bay tiêm kích Anh Quốc duy nhất được sản xuất liên tục trước, trong, và sau Thế Chiến II.

Các phiên bản

Nhà thiết kế chính của chiếc máy bay, R.J. Mitchell, luôn được ghi nhớ vì tác phẩm nổi tiếng của mình. Tuy nhiên sự phát triển của chiếc Spitfire không kết thúc sau cái chết vì bệnh ung thư ruột kết của ông năm 1937. Mitchell chỉ kịp nhìn thấy chiếc nguyên mẫu Spitfire cất cánh. Sau đó, Joseph Smith, một đồng nghiệp của Mitchell, đã tiếp quản và phát triển các phiên bản mạnh mẽ và tiềm năng hơn giúp cho chiếc Spitfire luôn là kiểu máy bay hàng đầu của Không quân Hoàng gia. Một sử gia đã ghi nhận: 'Nếu Mitchell được sinh ra để thiết kế Spitfire, thì Smith được sinh ra để bảo vệ và phát triển nó.'

Có đến 24 biến thể của chiếc Spitfire (được đánh dấu từ Mk I đến Mk XXIV) và nhiều biến thể nhỏ hơn, bao gồm từ động cơ đến vũ khí, các phiên bản cánh khác nhau và các phiên bản chuyên dụng (như phiên bản trinh sát hình ảnh tốc độ cao) cũng như các biến thể hoạt động trên các tàu sân bay của Hải quân Hoàng gia. Biến thể Mk V là biến thể được chế tạo nhiều nhất, với 6.479 chiếc, theo sau đó là Mk IX với 5.665 chiếc. Spitfire có nhiều kiểu cánh khác nhau và trang bị vũ khí cho mỗi kiểu cánh cũng khác nhau. Cánh kiểu A được trang bị tám súng máy .303 Browning (phiên bản Anh của khẩu Colt-Browning Pattern 1930, một phiên bản được Colt thiết kế dựa theo khẩu Browning M1919 của Quân đội Mỹ, với một số sửa đổi như chuyển đổi cỡ nòng, chỉnh sửa trạng thái khai hỏa của khóa nòng (từ bắn khi khóa nòng đóng thành bắn khi khóa nòng mở vì thuốc súng của đạn .303 của Anh sử dụng dễ cháy ngầm (cooking off) hơn đạn .30-06 của Mỹ dẫn đến những tai nạn không đáng có và một khóa nòng nhẹ hơn để có tốc độ bắn nhanh hơn), cánh kiểu B có bốn súng máy 0,303 in và hai khẩu pháo Hispano-Suiza HS.404 20 mm, và kiểu cánh C (Universal Wing) có thể gắn bốn pháo 20 mm hoặc tương tự cánh kiểu B. Khi chiến tranh tiếp diễn, kiểu cánh C càng trở nên thông dụng. Biến thể vũ khí cuối cùng là kiểu cánh E gắn hai pháo 20 mm và hai súng máy hạng nặng M2 Browning 0,50 inch.

Supermarine phát triển một phiên bản hai chỗ ngồi sử dụng trong huấn luyện và được đặt tên là T Mk VIII, nhưng không có đơn đặt hàng nào nhận được cho kiểu này và chỉ có một chiếc nguyên mẫu được chế tạo (ký hiệu N32/G-AIDN bởi Supermarine). Tuy nhiên, do không có một kiểu máy bay hai chỗ ngồi huấn luyện chính thức, một số khung máy bay được chuyển đổi sơ sài ngoài chiến trường. Chúng bao gồm một chiếc Mk VB của Không lực Hoàng gia ở Bắc Phi, nơi mà một chỗ ngồi thứ hai được lắp vào chỗ thùng nhiên liệu trên phía trước buồng lái, mặc dù nó không phải là máy bay có hai hệ thống điều khiển bay và được cho là chỉ sử dụng "loanh quanh" trong phi đội. Những chiếc duy nhất có được hai hệ thống điều khiển bay là một số nhỏ máy bay phiên bản Mk IX tại Liên Xô trong chương trình Cho thuê-Cho mượn. Chúng được biết dưới tên gọi Mk IX UTI và khác biệt với kiểu do Supermarine đề nghị là có một nóc buồng lái đôi dạng "nhà kính" hơn là dạng "giọt nước" được nâng cao của chiếc T Mk VIII.

Các phiên bản hải quân

Một phiên bản hải quân của chiếc Supermarine Spitfire, đặt tên là Seafire, được cải tiến đặc biệt để hoạt động trên các tàu sân bay. Cho dù không được thiết kế để chịu đựng những nhọc nhằn trong những hoạt động trên sàn đáp tàu sân bay, Spitfire được xem là ứng viên tốt nhất sẵn có vào lúc đó và được tiếp tục đưa ra phục vụ. Các cải tiến bao gồm móc hãm, cánh xếp được và các thiết bị chuyên dùng khác. Một số tính chất của kiểu thiết kế căn bản, cho dù không có vấn đề khi hoạt động trên đất liền, lại sinh ra vấn đề khi hoạt động trên tàu sân bay, ví dụ như là tầm nhìn trước mũi kém. Giống như Spitfire, chiếc Seafire có chiều rộng vệt bánh đáp khá hẹp, nên nó không hoàn toàn lý tưởng để hoạt động trên sàn đáp. Việc thêm vào các thiết bị để hoạt động trên tàu sân bay làm gia tăng trọng lượng chiếc máy bay, giảm độ ổn định ở tốc độ thấp, vốn là điểm mạnh của chiếc Spitfire và cần thiết trong các phi vụ như thế. Các phiên bản đầu của Seafire chỉ có tương đối ít cải tiến, nhưng các phiên bản sau Seafire được cải tiến triệt để và là một máy bay có tiềm năng.

Chiếc Seafire II đã vượt hơn chiếc A6M5 (Zero) về tính năng bay ở cao độ thấp khi hai kiểu máy bay này được thử nghiệm cùng nhau trong không chiến giả. Tuy nhiên, những máy bay tiêm kích hiện đại khác của Đồng Minh như F6F Hellcat và F4U Corsair, được xem là chắc chắn và thực tế hơn để hoạt động trên tàu sân bay. Một ưu thế về tính năng bay đã lấy lại được khi những phiên bản Seafire sau chiến tranh được trang bị động cơ Griffon đã vượt xa các tiền nhiệm trang bị động cơ Merlin. Chiếc Seafire được thay thế bằng chiếc Hawker Sea Fury trên hầu hết các tàu sân bay từ năm 1945. Tên gọi Seafire có được là do rút gọn lại từ ghép Sea Spitfire.

Các phiên bản trang bị động cơ Griffon

Phiên bản Mk XII trang bị động cơ Griffon bay lần đầu tiên vào tháng 8 năm 1942, nhưng chỉ có năm chiếc được đưa ra hoạt động cho đến cuối năm. Phiên bản này có thể đạt đến tốc độ 400 mph khi bay ngang và đạt đến độ cao 10.000 m (30.000 ft) trong vòng dưới tám phút. Mặc dù chiếc Spitfire tiếp tục được cải thiện về tốc độ và vũ khí trang bị, tầm bay xa và trữ lượng nhiên liệu là một vấn đề lớn: nó tỏ ra "hụt chân" trong suốt vòng đời ngoại trừ vai trò trinh sát hình ảnh, khi các khẩu súng được tháo bỏ dành chỗ cho các thùng nhiên liệu bổ sung.

Những chiếc Spitfire mới trang bị động cơ Griffon được giới thiệu như là máy bay tiêm kích đánh chặn phòng thủ đảo nhà, nơi mà tầm bay bị hạn chế không phải là một trở ngại. Những chiếc Spitfire nhanh hơn này được sử dụng trong phòng thủ chống lại sự xâm nhập của những chiếc tiêm kích-ném bom tốc độ cao của Đức đến "ném-rồi-chạy" và những quả "bom bay" V-1 bên trên bầu trời Anh Quốc.

Khi những máy bay tiêm kích Mỹ đảm nhận vai trò hộ tống tầm xa cho những cuộc không kích ném bom ban ngày của Không lực Lục quân Hoa Kỳ, những chiếc Spitfire gắn động cơ Griffon dần dần đảm nhiệm vai trò tiêm kích chiếm ưu thế trên không như là máy bay đánh chặn, trong khi các phiên bản gắn động cơ Merlin (chủ yếu là Mk IX và XVI trang bị động cơ Packard) có vai trò tiêm kích-ném bom.

Cho dù các phiên bản gắn động cơ Griffon đánh mất một số tính năng điều khiển được ưa chuộng của các tiền nhiệm gắn động cơ Merlin, chúng giữ lại được ưu thế cơ động khi chiến đấu so với hầu hết các thiết kế máy bay hiện đại của Đức (và cả của Mỹ) tại châu Âu trong suốt vòng đời của nó.

Những chiếc Spitfire và Seafire gắn động cơ Griffon tiếp tục phục vụ trong nhiều phi đội của Không quân Phụ trợ Hoàng gia và Hải quân Trừ bị Tình nguyện Hoàng gia cho đến khi được tái trang bị vào những năm 1951 - 1952. Chuyến bay Spitfire phục vụ cuối cùng trong Không quân Hoàng gia thực hiện ngày 9 tháng 7 năm 1957 bởi chiếc PS583 từ căn cứ Woodvale, là hoạt động cuối cùng của một chiếc máy bay tiêm kích gắn động cơ piston trong Không quân Hoàng gia Anh Quốc.

Lịch sử hoạt động

Phục vụ ban đầu trong Không quân Hoàng gia
Chiếc Spitfire đầu tiên được đưa vào phục vụ trong Không quân Hoàng gia tại Phi Đội 19 tại căn cứ Không quân Hoàng gia Duxford vào ngày 4 tháng 8 năm 1938, và trong những tuần lễ sau đó chiếc máy bay được giao hàng với tộc độ một chiếc mỗi tuần cho cả phi đội 19 và 66 (cùng đặt căn cứ tại Duxford). Phi đội tiếp theo được trang bị Spitfire là Phi đội 41 đóng tại căn cứ Không quân Hoàng gia Catterick, sau đó là các phi đội đóng tại căn cứ Không quân Hoàng gia Hornchurch tại Essex. Cuộc ra mắt công chúng lần đầu tiên của chiếc Spitfire sơn màu của Không quân Hoàng gia là vào Ngày Hàng Không Đế Chế 20 tháng 5 năm 1939 tại cuộc trưng bày ở Duxford, trong đó một phi công đã đáp bằng bụng máy bay của anh sau khi quên hạ càng đáp và bị Bộ Hàng Không phạt 5 Bảng sau đó. Khi Thế Chiến II nổ ra, có khoảng 400 chiếc Spitfire đang phục vụ trong Không quân Hoàng gia, và thêm khoảng 2.000 chiếc đang được đặt hàng.

Trong một sự kiện được biết dưới tên Trận chiến Barking Creek vào ngày 6 tháng 9 năm 1939, máy bay Spitfire đã bắn vào một cặp Hawker Hurricane không may mắn thuộc Phi đội 56 Không quân Hoàng gia. Những chiếc Hurricane bị bắn rơi bởi những chiếc Spitfire thuộc Phi đội 74 Không quân Hoàng gia trong một sự cố bắn nhầm bên trên bầu trời Medway, dẫn đến cái chết của Thiếu úy Montague Leslie Hulton-Harrop, phi công Anh đầu tiên thiệt mạng trong Thế Chiến II.

Trận chiến Anh Quốc
R.J. Mitchell và kiểu máy bay Spitfire thường được cho là tạo nên chiến thắng của Trận chiến Anh Quốc. Đây là một quan điểm thường được truyền bá trong văn hóa đại chúng, như trong phim The First of the Few. Tuy nhiên, việc duy trì tinh thần của nhân dân dưới các trận không kích mang tính sống còn, không nghi ngờ gì, chiếc Spitfire và những truyền thuyết của nó góp phần vào công cuộc này.

Spitfire là một trong những máy bay tốt nhất của cuộc chiến; ngay cả các phi công, sử gia và người thường đều thường cho rằng nó có tính lôi cuốn thẩm mỹ nhất. Tuy vậy, nó thường được so sánh với chiếc Hawker Hurricane, vốn được sử dụng với số lượng lớn trong những giai đoạn khó khăn của năm 1940. Mặc dù những chiếc Spitfire và Hurricane đời đầu đều trang bị vũ khí giống nhau (tám súng máy 7,696 mm/0,303 inch), việc sắp xếp các khẩu súng trên chiếc Hurricane tốt hơn, cho phép có một sơ đồ hỏa lực chụm hơn. Một tốc độ tối đa thấp hơn và tính năng bay kém hơn ở tầm cao làm cho những chiếc Hurricane trở nên mong manh hơn đối với những máy bay tiêm kích hộ tống Đức. Khi nào có thể, chiến thuật của Không quân Hoàng gia trong Trận chiến Anh Quốc là sử dụng các phi đội Hurricane để tấn công các máy bay ném bom, giữ lại những chiếc Spitfire để đối phó những máy bay tiêm kích hộ tống Đức. Tính chung, Hurricane bắn rơi nhiều máy bay của Không quân Đức hơn chiếc Spitfire, cả tiêm kích lẫn ném bom, chủ yếu là do thành phần nhiều hơn của Hurricane trên bầu trời. Bảy trong mỗi mười máy bay Đức bị tiêu diệt trong Trận chiến Anh Quốc là do phi công Hurricane. Thiệt hại cũng lớn hơn do số lượng máy bay Hurricane nhiều hơn. Phân tích sau chiến tranh cho thấy mặc dù được sử dụng với số lượng ít hơn, tỉ lệ thắng-thua của chiếc Spitfire có nhỉnh hơn chiếc Hurricane.

Các kiểu Mark I và Mark II phục vụ trong suốt trận chiến và sau đó đến tận năm 1941. Cả hai đều được trang bị tám súng máy Browning 0,303 inch. Rất thường gặp trong quá trình Trận chiến Anh Quốc, các máy bay Đức có thể quay trở về căn cứ an toàn với số lượng nhiều đáng ngạc nhiên các lỗ đạn 0,303 inch vì các máy bay Không quân Đức nhận được nhiều vỏ giáp tiến bộ hơn tại các vùng trọng yếu. Việc sử dụng một số lượng nhỏ hơn súng máy nặng có cỡ nòng lớn hơn sẽ mang lại hiệu quả hơn, và điều này được điều chỉnh trong các phiên bản Spitfire tiếp theo. Kiểu Mark V đưa vào hoạt động từ đầu năm 1941 và là phiên bản đầu tiên được trang bị pháo tự động hiệu quả và tin cậy (phiên bản Mark IB của 19 phi đội từng được thử gắn hai pháo Hispano-Suiza HS.404 20 mm vào năm 1940, cho dù việc thường xuyên tắc nghẽn làm cho kiểu này bị thay thế bằng máy bay vũ trang thông thường vào tháng 9 năm 1940). Cấu hình "B" gồm hai pháo 20 mm và bốn súng máy 0,303 inch trở thành tiêu chuẩn trong những năm giữa của chiến tranh.

Một kiểu máy bay đương thời, chiếc Messerschmitt Bf 109 của Không quân Đức, có kích thước, tính chất và tính năng bay tương tự với chiếc Spitfire. Một vài lợi thế vốn có giúp cho chiếc Spitfire chiến thắng nhiều trận không chiến, đáng chú ý nhất là độ cơ động: chiếc Spitfire có tốc độ quay vòng lớn hơn chiếc Messerschmitt. Tầm nhìn từ buồng lái tốt cũng có thể là một yếu tố, vì những chiếc Bf 109 đời đầu có một ngăn chật hẹp với các cửa sổ gồm khung gắn nhiều tấm. Công bằng mà nói, chúng ít gây ra sự méo hình ảnh hơn nóc buồng lái được "thổi" từ kính Plexiglass. Khi các phi công Đức thấy cái mà họ nghĩ là chiếc Spitfire mà không rõ kiểu máy bay thực sự, họ thường gọi cho nhau qua vô tuyến và nói "Achtung! Schpitfeur" (Coi chừng, Spitfire đấy), mà sau này dẫn đến cái được gọi là "nỗi ám ảnh Spitfire". Tại Malta, không có khả năng tung ra một cuộc tấn công, một phi công Canada được trang bị một bộ radio đặt trên mặt đất, đã ra những mệnh lệnh giả bằng tiếng Đức và hậu quả là hai chiếc Bf 109 đã bắn rơi lẫn nhau trong sự hoảng loạn tưởng là có một chiếc Spitfire đang đến.

Trong giai đoạn phát triển đầu tiên, động cơ Merlin không được phun nhiên liệu trực tiếp, nên cả Spitfire lẫn Hurricane, không như chiếc Bf 109E, không thể chúc đầu máy bay để bổ nhào lâu được. Điều đó có nghĩa là những máy bay tiêm kích Đức chỉ cần đơn giản bổ nhào hết ga để thoát khỏi cú tấn công, để lại chiếc Spitfire bị khục khắc đàng sau vì nhiên liệu bị gia tốc G âm đẩy hết ra khỏi bộ chế hòa khí. Phi công tiêm kích Không quân Hoàng gia không lâu sau học được cách "lộn nữa vòng" máy bay của họ trước khi bổ nhào nhằm tấn công đối thủ. Việc sử dụng bộ chế hòa khí không phun nhiên liệu đã được tính toán để cung cấp công suất đặc dụng do nhiệt độ thấp, và do đó có nồng độ hỗn hợp nhiên liệu-khí cao hơn được nạp vào động cơ so với hệ thống phun nhiên liệu. Vào tháng 3 năm 1941, một màng chắn kim loại có một lỗ thủng được gắn ngang buồng nổi của bộ chế hòa khí. Nó cải thiện được phần nào vấn đề thiếu hụt nhiên liệu khi bổ nhào, và được biết đến dưới cái tên "cái lỗ của cô Shilling" vì nó được phát minh bởi một nữ kỹ sư, Beatrice "Tilly" Shilling. Các cải tiến khác được đưa ra trong suốt quá trình phát triển loạt động cơ Merlin, với việc phun nhiên liệu trực tiếp được áp dụng vào năm 1943. Việc sản xuất phiên bản Spitfire Mk XII trang bị động cơ Griffon đã được bắt đầu một năm trước đó.

Tấn công châu Âu 1941-1943
Việc chiếc Focke-Wulf Fw 190 được đưa vào hoạt động vào cuối năm 1941 dọc theo Eo biển Anh Quốc gây một cú sốc cho Bộ chỉ huy Tiêm kích Không quân Hoàng gia; chiếc máy bay tiêm kích Đức mới tỏ ra vượt trội hơn phiên bản Mark VB đang có trong mọi tính năng ngoại trừ đường kính quay vòng. Số máy bay Spitfire của Bộ chỉ huy Tiêm kích bị thiệt hại nặng nề, và ưu thế trên không chuyển sang phía Không quân Đức hầu như trong suốt năm 1942, cho đến khi phiên bản Mark IX trang bị động cơ Merlin 61 bắt đầu hoạt động với số lượng đáng kể. Trong một cố gắng nhằm đạt được một ít độ cân bằng so với chiếc Fw 190, một số phi đội vẫn đang sử dụng phiên bản Mark V nhận được sự cải tiến đặc biệt với đầu cánh được cắt bớt bốn feet (để cải thiện tốc độ lộn vòng) và giảm số cánh quạt trong bộ siêu tăng áp động cơ Merlin để có tính năng hoạt động tối ưu ở độ cao thấp. Những máy bay này được đặt tên chính thức là LF Mark V, nhưng cũng được các phi công gọi là "Clipped, Clapped and Cropped Spit" (Spitfire bị cắt, vỗ, xén), cũng mang một ý nghĩa khác là trong thực tế nhiều chiếc Spitfire như vậy sau khi cải tiến, sẽ có được những ngày tươi sáng hơn.

Khi chiến dịch ném bom chiến lược Mỹ được chuẩn bị tung ra vào giữa năm 1943, nhu cầu cần có máy bay tiêm kích hộ tống khiến phần lớn lực lượng Spitfire của Bộ chỉ huy Tiêm kích được dùng cho vai trò này, khi mà các phi đoàn tiêm kích Mỹ vẫn còn đang được chuẩn bị. Tuy nhiên, tầm bay không đủ dài của chiếc Spitfire khiến các hoạt động hỗ trợ từ phía Không quân Hoàng gia chỉ giới hạn ở phía Bắc nước Pháp và eo biển Anh Quốc. Khi cuộc chiến ngày càng ác liệt trên phần đất châu Âu bị chiếm đóng, những máy bay tiêm kích của Không lực Mỹ như P-47, P-38 và P-51 chịu đựng gánh nặng bảo vệ những chiếc máy bay ném bom. Các phi đội Spitfire IX phải chờ cho đến thời gian của chúng, cho đến lúc tấn công châu Âu, trước khi đối địch một cách toàn diện với lực lượng tiêm kích của Không quân Đức.

Mặt trận Địa Trung Hải
Những chiếc Spitfire đầu tiên có mặt chiến đấu tại nước ngoài là phiên bản Mark V cất cánh từ sàn đáp tàu sân bay HMS Eagle  đến Malta vào tháng 3 năm March 1942. Trong những tháng tiếp theo sau, khoảng 275 chiếc Spitfire được giao đến hòn đảo bị bao vây. Để đối phó tình trạng bụi bặm thường gặp, chiếc Spitfire được gắn một bộ lọc không khí Vokes to dưới mũi máy bay, làm giảm tính năng bay do tăng lực cản trên chiếc máy bay. Phiên bản Spitfire V, và sau này là phiên bản Mark VIII được cải tiến nhiều hơn và tầm bay xa hơn, không lâu sau đã sẵn sàng để hoạt động tại Mặt trận Bắc Phi, và từ đó về sau, đóng vai trò chủ yếu trong Không quân Hoàng gia, Không quân Nam Phi và Không lực Lục quân Hoa Kỳ trong các chiến dịch tại Sicilia và Italy.

Sau khi Mussolini bị hạ bệ và thỏa thuận đình chiến vào ngày 9 tháng 9 năm 1943, Không quân Co-Belligerent Italy (ICAF) bắt đầu được trang bị những chiếc máy bay Spitfire Mk V dư ra trong các phi vụ tấn công mặt đất được thực hiện tại Albania kể từ ngày 23 tháng 10 năm 1944. Đến ngày 31 tháng 12 năm 1944 có 17 chiếc Mk V Spitfire được đưa vào hoạt động, và sau đó sở hữu được tổng cộng 40 chiếc MK V. Hai chiếc Spitfire Italy đã bay phi vụ cuối cùng trong cuộc chiến tranh tại châu Âu vào ngày 5 tháng 5 năm 1945.

châu Á và Thái Bình Dương
Không quân Hoàng gia Australia, Không quân Hoàng gia Ấn Độ và Không quân Hoàng gia Anh cũng sử dụng những chiếc Spitfire để chống lại các lực lượng Nhật Bản tại Mặt trận Thái Bình Dương. Những chiếc Spitfire đầu tiên tại Viễn Đông là hai chiếc máy bay phiên bản trinh sát hình ảnh (PR IV) bắt đầu hoạt động từ tháng 10 năm 1942. Các trận không kích của Nhật Bản vào phía Bắc Australia trong những năm 1942-1943 đã thúc đẩy sự thành lập Phi đoàn 1 Không quân Hoàng gia Australia vào cuối năm 1942 (bao gồm Phi đội 54 Không quân Hoàng gia Anh, các Phi đội 452 và 457 Không quân Hoàng gia Australia), được trang bị Spitfire Vb. Phi đoàn này đến Darwin vào tháng 2 năm, và tham gia chiến đấu thường xuyên cho đến tận tháng 9. Tại chiến trường Ấn Độ-Miến Điện, những chiếc Spitfire V đầu tiên chỉ có mặt vào tháng 9 năm 1943. Những chiếc Spitfire phiên bản Mk VIII được giao cho Không quân Hoàng gia Australia vào tháng 4 năm 1944. Phi công Spitfire tại châu Á và Thái Bình Dương đã rất ngạc nhiên khi khám phá ra rằng họ không thể đuổi theo nhiều kiểu máy bay tiêm kích Nhật Bản, như là chiếc A6M-Zero, khi lượn vòng. Điều mỉa mai là, họ buộc phải áp dụng chiến thuật tương tự như các phi công Đức thường dùng khi phải đối mặt với những chiếc Spitfire: sử dụng tốc độ cao đặc biệt là khi bổ nhào, để tấn công nhào xuống, vào những chiếc máy bay Nhật vốn đã đạt đến giới hạn của tầm bay.

Ngày D và sau đó
Sau cuộc Đổ bộ Normandy, các phi đội Spitfire được chuyển sang bên kia Eo biển Anh Quốc, hoạt động từ các sân bay chiến thuật dã chiến gần tiền duyên đối phương. Vì các lực lượng không quân Đồng Minh đã chiếm được ưu thế trên không, phi công Spitfire ít có dịp chiến đấu cùng máy bay tiêm kích Đức, tập trung những nỗ lực của họ trên lãnh thổ Đức để tấn công các mục tiêu dưới đất và hỗ trợ chiến thuật cho các đơn vị lục quân. Hệ thống làm mát động cơ Merlin bằng glycol tỏ ra đặc biệt mong manh trước hỏa lực mặt đất cỡ nhỏ, chỉ cần một viên đạn không đúng chỗ là đủ để làm hỏng động cơ.

Những phiên bản Spitfire mới hơn và nhanh hơn được giữ lại nước Anh để đối phó cuộc tấn công của những trái bom bay V-1 Đức từ giữa năm 1944, cho dù những máy bay này cũng được bố trí bên kia Eo biển Anh Quốc trước khi cuộc chiến tại châu Âu kết thúc.

Phục vụ sau chiến tranh
Sau Thế Chiến II, Spitfire được giữ lại phục vụ trong không lực của nhiều nước trên thế giới, và tiếp tục sử dụng cho đến tận thập niên 1960.

Châu Âu
Không lâu sau khi Thế Chiến II kết thúc, Không quân Thụy Điển trang bị cho Phi đoàn trinh sát hình ảnh F 11 tại Nyköping (phía Nam Stockholm) với 50 chiếc Mk XIX, được đặt tên là S 31. Nhiều phi vụ trinh sát hình ảnh được chiếc S 31 thực hiện vào cuối những năm 1940 đưa đến việc vi phạm trắng trợn không phận Xô Viết, và ít nhất một lần không phận Phần Lan, nhằm ghi nhận các hoạt động bố trí căn cứ của không lực và hải lực Xô Viết tại khu vực Baltic và Kola. Vào lúc đó không có chiếc máy bay tiêm kích Xô Viết nào có thể đạt đến trần bay hoạt động của chiếc S 31. Không có chiếc máy bay Thụy Điển nào bị mất trong các hoạt động bí mật này. Tuy nhiên cho đến đầu những năm 1950, lực lượng phòng không Xô Viết đã trở nên hiệu quả đến mức các hoạt động đó phải chấm dứt. Những chiếc S 31 được thay thế bằng những chiếc SAAB S 29C động cơ phản lực vào giữa những năm Thập niên 1950.

Những chiếc Spitfire đã đóng vai trò quan trọng trong cuộc Nội chiến Hy Lạp, được Không quân Hoàng gia Anh và Không quân Nam Phi sử dụng vào tháng 10 đến tháng 12 năm 1944, và bởi Không quân Hy Lạp từ năm 1946 đến cuối cuộc chiến vào tháng 8 năm 1949.

Sau Thế Chiến II, tám chiếc Spitfire Mk V còn bay được của Không quân Italy được bổ sung bởi 145 chiếc Mk IX (sở hữu trong hai đợt gồm 60 và 85 máy bay). Những chiếc Spitfire được đưa vào hoạt động trong các Phi đoàn 51 và 5 thực hiện các phi vụ trinh sát tại Balkans cũng như phối hợp cùng Lục quân Italy và thực hiện nhiệm vụ phòng thủ. Được các phi công ưa chuộng, Spitfire cũng tham gia nhiều cuộc đua hàng không sau chiến tranh tranh các giải thưởng bao gồm giải Zerbinati. Những chiếc Spitfire Mk IX phục vụ cho đến năm 1950-1952 khi một nhóm nhỏ gồm 30 còn lại được cung cấp cho Không quân Israel (HHA); rồi sau đó, những máy bay cũ của Italy được gửi cho Miến Điện vào năm 1954-1955. Ngày hôm nay, một chiếc Spitfire Mk IX của Không quân Italy, số hiệu MM.4084, đang được trưng bày tại Vigna di Valle, Roma.

Trung Đông
Spitfire tham gia những trận chiến cuối cùng trong Chiến tranh Ả-rập-Israel 1948, khi mà, trong sự ngoắt ngoéo lạ lùng, những chiếc Spitfire của Không quân Israel được lái bởi những cựu phi công của Không quân Hoàng gia Anh như Ezer Weizman đã giao chiến cùng những chiếc Spitfire của Không quân Ai Cập và của Không quân Hoàng gia Anh.

Các kỷ lục về tốc độ và cao độ

Bắt đầu từ cuối năm 1943, các thử nghiệm bổ nhào tốc độ cao được thực hiện tại Farnborough để khám phá các đặc tính điều khiển của chiếc máy bay khi tốc độ đạt gần đến hàng rào âm thanh (tức là khởi đầu các hiệu ứng do nén). Bởi vì nó là chiếc máy bay đạt được tốc độ nhanh nhất gần tốc độ âm thanh (Mach), chiếc Spitfire XI được chọn để tham gia các thử nghiệm này. Do độ cao cần thiết phải đạt được dùng cho việc bổ nhào này, một kiểu cánh quạt nhẹ Rotol được trang bị để ngăn ngừa quá tải vòng quay động cơ. Trong những thử nghiệm như vậy mà chiếc máy bay số hiệu EN409, do Thiếu tá J. R. Tobin điều khiển đã đạt được tốc độ 975 km/h (606 mph; Mach 0.891) trong một cú bổ nhào 45°. Vào ngày 27 tháng 4 năm 1944 chiếc máy bay đó bị hỏng động cơ trong một lần bổ nhào được thực hiện bởi Thiếu tá A. F. Martindale, cánh quạt và hộp số giảm tốc bị vỡ. Martindale đã lướt thành công quãng đường 30 km (20 dặm) quay trở về sân bay và hạ cánh an toàn.

Vào ngày 5 tháng 2 năm 1952, một chiếc Spitfire Mk 19 thuộc Phi đội 81 Không quân Hoàng gia trú đóng tại Hồng Kông đã đạt được có lẽ là độ cao cao nhất từng đạt đến bởi một chiếc Spitfire. Viên phi công, Đại úy Ted Powles, đang trong một chiến bay thường xuyên khảo sát nhiệt độ không khí bên ngoài và báo cáo về những điều kiện khí hậu khác tại những cao độ khác nhau nhằm chuẩn bị cho các dịch vụ hàng không trong khu vực. Ông đã đạt đến độ cao danh định 15.240 m (50.000 ft) và độ cao thực là 15.712 m (51.550 ft), là độ cao cao nhất từng được ghi nhận bởi một chiếc Spitfire. Áp lực bên trong buồng lái giảm đến mức dưới an toàn, và trong khi hạ độ cao, ông bị lọt vào một cú bổ nhào không kiểm soát được làm rung lắc máy bay dữ dội. Ông sau cùng lấy lại được sự kiểm soát máy bay ở độ cao khoảng dưới 900 m (3.000 ft), và đã hạ cánh an toàn mà không bị hư hại gì cho chiếc máy bay. Các thiết bị đã ghi nhận được là trong khi bổ nhào, ông đã đạt đến tốc độ 1110 km/h (690 mph) hay Mach 0,94, vốn là tốc độ nhanh nhất đạt được bởi một chiếc máy bay cánh quạt. Ngày nay, người ta hầu như tin rằng con số tốc độ này là kết quả của các sai lầm về công cụ đo và có thể xem như không thực tế.

Các nước sử dụng

Đặc điểm kỹ thuật (Spitfire Mk Vb)
Tham khảo: The Great Book of Fighters và Jane’s Fighting Aircraft of World War II

Đặc tính chung
 Đội bay: 01 người
 Chiều dài: 9,12 m (29 ft 11 in)
 Sải cánh: 11,23 m (36 ft 10 in)
 Chiều cao: 3,86 m (11 ft 5 in)
 Diện tích bề mặt cánh: 22,48 m² (242,1 ft²)
 Lực nâng của cánh: 119,91 kg/m² (24,56 lb/ft²)
 Trọng lượng không tải: 2.309 kg (5.090 lb)
 Trọng lượng có tải: 3.000 kg (6.622 lb)
 Trọng lượng cất cánh tối đa: 3.071 kg (6.770 lb)
 Động cơ: 1 x động cơ Rolls-Royce Merlin-45 V12 siêu tăng áp, công suất 1.470 mã lực (1.096 kW) ở độ cao 2.820 m (9.250 ft)

Đặc tính bay
 Tốc độ lớn nhất: 605 km/h (330 knot, 378 mph)
 Tầm bay tối đa: 1. 840 km (991 nm, 1.140 mi)
 Bán kính chiến đấu: 760 km (410 nm, 470 mi)
 Trần bay: 11.300 m (35.000 ft)
 Tốc độ lên cao: 13,5 m/s (2.665 ft/min)
 Tỉ lệ công suất/khối lượng: 0,36 kW/kg (0,22 hp/lb)

Vũ khí
 2 × pháo tự động Hispano-Suiza HS.404 20 mm (0,787 in), 60 (sau này tăng lên 120) viên đạn mỗi khẩu
 4 × súng máy Browning M1919 7,7 mm (0,303 in), 350 viên đạn mỗi khẩu
 2 × 110 kg (250 lb) bom

Tham khảo
Chú thích

Thư mục tham khảo

 Bader, Douglas. Fight for the Sky: The Story of the Spitfire and Hurricane. London: Cassell Military Books, 2004. ISBN 0-304-35674-3.
 Bungay, Stephen. The Most Dangerous Enemy - A History of the Battle Of Britain. London: Aurum, 2006. ISBN 1-85410-801-8.
 Deighton, Len. Fighter: The True Story of the Battle of Britain. London: Grafton 1977. ISBN 0-7858-1208-3.
 Dibbs, John and Holmes, Tony. Spitfire: Flying Legend. Southampton UK: Osprey Publishing, 1997. ISBN 1-84176-005-6.
 Flintham, Victor. Air Wars and Aircraft: A Detailed Record of Air Combat, 1945 to the Present. New York: Facts on File, 1990. ISBN 0-8160-2356-5.
 Gueli, Marco. "Spitfire con Coccarde Italiane (Spitfire in Italian service)." Storia Militare n.62, November 1998.
 Palfrey, Brett R. and Whitehead, Christopher. Supermarine Spitfire - History of a Legend. Royal Air Force (RAF).   Access date: ngày 27 tháng 12 năm 2006.
 Quill. Jeffrey. Spitfire: A Test Pilot’s Story. London: Arrow Books, 1983. ISBN 0-09-937020-4.
 Price, Alfred. The Spitfire Story. London: Silverdale Books, 1995. ISBN 1-85605-702-X.
 Spick, Mike. Supermarine Spitfire. New York: Gallery Books, 1990. ISBN 0-8317-1403-4.
 Bungay, Stephen. The Most Dangerous Enemy: A History of the Battle of Britain . London, Aurum Press, 2000. ISBN 1-85410-801-8

Liên kết ngoài

 The Spitfire Society
 The Spitfire Society: Spitfire Marks
 http://www.supermarine-spitfire.co.uk/spitfire.html
 Combat History of the Supermarine Spitfire - The Defence of Malta (1942)
 Warbird Alley: Spitfire page - Information about Spitfires still flying today
 K5054 - Supermarine Type 300 prototype Spitfire & production aircraft history
 The Supermarine Spitfire in Indian Air Force Service
 The Spitfire: Seventy Years On - Includes images of the factory
 Y2K Spitfire Restoration Project
 Spitfire drawings online
 A rare colour photo of a Spitfire Supermarine Mk VB in flight during the Second World War
 Birmingham - the workshop of the war
 Supermarine Spitfire Mk VIII  - Temora Aviation Museum page
 Supermarine Spitfire Mk XVI  - Temora Aviation Museum page
 National Heritage Warbird Foundation
 Giới thiệu sơ Spitfire

Nội dung liên quan

Máy bay liên quan

 Supermarine S.6B
 Supermarine Seafire
 Supermarine Spiteful
 Supermarine Seafang

Máy bay tương tự
 Bell P-39
 Curtiss P-40
 Dewoitine D.520
 Focke Wulf Fw 190
 Hawker Hurricane
 Hawker Tempest
 Heinkel He 112
 Kawasaki Ki-61 Hien
 Macchi MC.202 Folgore
 Macchi C.205 Veltro
 Martin-Baker M.B.5
 Messerschmitt Bf 109
 Mikoyan-Gurevich MiG-3
 North American P-51 Mustang
 Yakovlev Yak-9

Trình tự thiết kế
Walrus - Spitfire - Sea Otter - Spiteful - Attacker - Seagull - Swift - Scimitar

Danh sách liên quan
 Danh sách máy bay chiến đấu
 Danh sách máy bay quân sự Anh Quốc
 Danh sách máy bay trong Chiến tranh Thế giới II
 Danh sách máy bay tiêm kích

Spitfire
Máy bay quân sự Anh thập niên 1930
Máy bay tiêm kích Anh
Máy bay tiêm kích đánh chặn
Máy bay trinh sát
Máy bay huấn luyện
Máy bay cánh dưới
Máy bay hoạt động trên tàu sân bay
Máy bay quân sự trong Thế chiến thứ hai
Máy bay một động cơ cánh quạt


title: Nohanent

text:
Nohanent là một xã thuộc tỉnh Puy-de-Dôme trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes miền trung nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 500 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
 INSEE commune file

Liên kết ngoài
 Official Website  (bằng tiếng Pháp)

Xã của Puy-de-Dôme


title: Crocota

text:
Crocota là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Các loài
 Crocota niveata (Scopoli, 1763)
 Crocota ostrogovichi Caradja, 1930
 Crocota peletieraria (Duponchel, 1830)
 Crocota pseudotinctaria Leraut, 1999
 Crocota tinctaria (Hübner, 1799)

Chú thích

Tham khảo

 Crocota at funet.fi
 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Boarmiini


title: Hypanua

text:
Hypanua là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Catocalinae


title: Songkhla (tỉnh)

text:
Songkhla (tiếng Thái: สงขลา, phiên âm: Xong-khơ-la) là một tỉnh miền Nam của Thái Lan. Các tỉnh giáp ranh (từ phía Đông theo chiều kim đồng hồ) là: Satun, Phatthalung, Nakhon Si Thammarat, Pattani và Yala. Về phía Nam, tỉnh này giáp bang Kedah và bang Perlis của Malaysia. Tên gọi Songkhla xuất phát từ tiếng Malay singora, có nghĩa là thành phố sư tử do núi ở gần thành phố Songkhla giống hình con sư tử. Khác với các tỉnh khác, tỉnh lỵ của Songkhla là thành phố Songkhla là thành phố lớn thứ 2, sau Hat Yai là thành phố lớn nhất tỉnh Songkhla với dân số 194.000 người, do đó, nhiều người vẫn nhầm Hat Yai là tỉnh lỵ của Songkhla.

Địa lý
Tỉnh nằm trên Bán đảo Mã Lai, trên bờ biển của Vịnh Thái Lan. Độ cao cao nhất là Khao Mai Kaeo ở độ cao 821 mét.
Ở phía bắc của tỉnh là Hồ Songkhla, hồ tự nhiên lớn nhất ở Thái Lan. Hồ cạn này có diện tích 1.040 km² và có phạm vi rộng 78 km về phía nam - bắc. Tại cửa vịnh Thái Lan, gần thành phố Songkhla, nước trở thành nước.
Một số lượng nhỏ cá heo Irrawaddy sống trong hồ, nhưng đang có nguy cơ tuyệt chủng do bị đánh bắt vô tình bởi lưới của ngành đánh bắt cá địa phương.

Tỉnh Songkhla có hai vườn quốc gia: San Kala Khiri 214 km² vùng núi cao ở biên giới Thái Lan-Mã Lai. Khao Nam Khang, cũng ở vùng núi biên giới.

Trong ranh giới của thành phố Songkhla là Bãi biển Cape Samila, bãi biển nổi tiếng nhất trong tỉnh. Bức tượng nàng tiên cá nổi tiếng có thể được tìm thấy ở đây. Hai hòn đảo Ko Nu và Ko Maew (Quần đảo Chuột và Mèo), cách bãi biển không xa, cũng là địa danh nổi tiếng và là ngư trường ưa thích. Theo một câu chuyện dân gian địa phương, một con mèo, con chuột và con chó đang đi trên một con tàu của Trung Quốc, khi chúng định đánh cắp một viên pha lê từ một thương gia. Trong khi cố gắng bơi vào bờ, cả mèo và chuột đều chết đuối và trở thành hai hòn đảo; con chó đến bãi biển, sau đó chết và trở thành ngọn đồi  Khao Tang Kuan. Pha lê biến thành bãi biển cát trắng.

Các đơn vị hành chính

Tỉnh Songkhla được phân thành 16 huyện (Amphoe) và 127 xã (tambon). Các huyện Chana (Chenok trong Malay), Thepa (Tiba), và Saba Yoi (Sebayu được nhập từ Pattani. Các xã được chia ra 987 thôn (muban).

Tham khảo

Tỉnh của Thái Lan

Vịnh Thái Lan
Nam Thái Lan


title: Sirhookera

text:
Sirhookera là một chi thực vật có hoa trong họ, Orchidaceae.

Xem thêm
Danh sách các chi Phong lan

Tham khảo

Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (1999). Genera Orchidacearum 1. Oxford Univ. Press.
Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (2001). Genera Orchidacearum 2. Oxford Univ. Press.
Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (2003). Genera Orchidacearum 3. Oxford Univ. Press
Berg Pana, H. 2005. Handbuch der Orchideen-Namen. Dictionary of Orchid Names. Dizionario dei nomi delle orchidee. Ulmer, Stuttgart

Danh sách các chi phong lan
Phân họ Lan


title: Littorina kasatka

text:
Littorina kasatka là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Littorinidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Littorina


title: Atethmia sinuata

text:
Atethmia sinuata là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó được tìm thấy ở Iran.

Chú thích

Atethmia
Cuculliinae


title: Chaperina fusca

text:
Chaperina fusca là một loài ếch trong họ Nhái bầu. Chúng là đại diện duy nhất của chi Chaperina. Loài này có ở Indonesia, Malaysia, Philippines, Thái Lan, và có thể cả Brunei.

Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng ẩm ướt đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, đầm nước ngọt, đầm nước ngọt có nước theo mùa, và vườn nông thôn.

Chú thích

Tham khảo

 Diesmos, A., Alcala, A., Brown, R., Afuang, L., Gee, G., Sukumaran, J., Yaakob, N., Tzi Ming, L., Chuaynkern, Y., Thirakhupt, K., Das, I., Iskandar, D., Mumpuni, Inger, R., Stuebing, R., Yambun, P. & Lakim, M. 2004. Chaperina fusca. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 7 năm 2007.
 Amphibian and Reptiles of bán đảo Mã Lai - Chaperina fusca

Chaperina
Động vật lưỡng cư Philippines
Động vật lưỡng cư Indonesia
Động vật lưỡng cư Malaysia
Động vật lưỡng cư Thái Lan
Động vật được mô tả năm 1892
Động vật Borneo
Động vật Brunei


title: Cambodia Angkor Air

text:
Cambodia Angkor Air là hãng hàng không quốc gia có trụ sở ở thủ đô Phnôm Pênh, Campuchia.. .Đội máy bay của Cambodia Angkor Air ban đầu gồm 2 chiếc là ATR 72-500 và Airbus A321-200. Thị trường khai thác của hãng này chủ yếu là thị trường nội địa Campuchia và các đường bay trong khu vực Đông Nam Á với thời gian bay từ 2 - 3 giờ.

Từng là công ty liên kết với Vietnam Airlines
Hợp đồng liên doanh đã được ký ngày 26 tháng 7 năm 2009 giữa Tổng giám đốc Vietnam Airlines Phạm Ngọc Minh và Phó thủ tướng Campuchia Sok An với sự chứng kiến của Thủ tướng Campuchia Hun Sen và Phó thủ tướng Việt Nam Trương Vĩnh Trọng. Vietnam Airlines góp 49% vốn trong công ty liên doanh này. Tổng số vốn đầu tư là 200 triệu USD. Đây là hãng hàng không quốc gia của Campuchia được lập lần đầu tiên kể từ khi hãng hàng không quốc gia của Campuchia là Royal Air Cambodge giải thể năm 2001 sau khi lỗ 30 triệu USD

Vietnam Airlines cho biết đã hoàn thành chuyển nhượng 35% cổ phần của hãng này tại Hãng hàng không Cambodia Angkor Air cho bên nhận chuyển nhượng theo thỏa thuận giữa hai bên.

Sau khi chuyển nhượng, Hãng hàng không Cambodia Angkor Air - là công ty liên doanh giữa Vietnam Airlines và Chính phủ Campuchia được thành lập năm 2009 - không còn là công ty liên kết của Vietnam Airlines.

Tại báo cáo tài chính hợp nhất năm 2021 đã được kiểm toán, Vietnam Airlines cho biết từ tháng 1 và tháng 3-2022, hãng này lần lượt nhận 30 triệu USD và 4 triệu USD từ nhà đầu tư mua lại phần vốn góp của Vietnam Airlines tại Cambodia Angkor Air. Vietnam Airlines cũng đã nhận khoản đặt cọc giá trị 1 triệu USD trong năm 2019 tương ứng lũy kế 35% số cổ phần tại Cambodia Angkor Air.

Theo thỏa thuận giữa Vietnam Airlines và Cambodia Angkor Air, Vietnam Airlines sẽ hoàn thành các điều khoản trong thỏa thuận và thanh lý 14% phần vốn góp còn lại tại Cambodia Angkor Air trong năm 2022.

Theo báo cáo tài chính hợp nhất năm 2021 đã được kiểm toán do Vietnam Airlines công bố, doanh nghiệp này lỗ sau thuế là 13.279 tỉ đồng, giảm so với số lỗ 13.338 tỉ đã nêu trong báo cáo tự lập.

Lỗ lũy kế của Vietnam Airlines tính đến 31-12-2021 giảm từ 21.979 tỉ đồng xuống còn 21.961 tỉ đồng, thấp hơn so với vốn điều lệ (22.144 tỉ đồng).

Vốn chủ sở hữu trong báo cáo năm 2021 đã kiểm toán là dương 524 tỉ đồng, cao hơn mức 507 tỉ đồng trong báo cáo tự lập.

Như vậy, cổ phiếu của Vietnam Airlines (mã HVN) không bị hủy niêm yết bắt buộc do vốn chủ sở hữu của Vietnam Airlines tính đến ngày 31-12-2021 vẫn dương, số lỗ lũy kế nhỏ hơn vốn điều lệ, Vietnam Airlines mới chỉ thua lỗ trong hai năm liên tiếp.

Công ty TNHH Deloitte Việt Nam - đơn vị kiểm toán báo cáo tài chính năm 2021 cho Vietnam Airlines - lưu ý Vietnam Airlines các vấn đề tài chính như: nợ ngắn hạn lớn hơn tài sản ngắn hạn tới 29.838 tỉ đồng, phải trả quá hạn 15.779 tỉ đồng, dòng tiền kinh doanh hợp nhất âm 6.759 tỉ. Khả năng hoạt động liên tục của Vietnam Airlines sẽ phụ thuộc vào sự hỗ trợ về tài chính của Chính phủ Việt Nam và việc được gia hạn thanh toán từ các ngân hàng thương mại, các tổ chức tín dụng, các khoản phải trả cho các nhà cung cấp và cho thuê.

Hãng sẽ có 12 chiếc máy bay vào năm 2015.

Điểm đến
Campuchia
Phnôm Pênh (Sân bay quốc tế Phnôm Pênh) Trụ sở chính
Siem Reap (Sân bay quốc tế Angkor) Trụ sở chính
Sihanoukville (Sân bay quốc tế Sihanoukville)

Sân bay Changi

Sân bay Suvarnabhumi

Thượng Hải (sân bay quốc tế Phố Đông Thượng Hải)
Quảng Châu (sân bay quốc tế Bạch Vân Quảng Châu)
Hạ Môn (sân bay quốc tế Cao Khi Hạ Môn) [thuê chuyến]
Hợp Phì (sân bay quốc tế Tân Kiều Hợp Phì) [thuê chuyến]
Vô Tích (sân bay quốc tế Thạc Phóng Vô Tích) [thuê chuyến]
Hàng Châu (sân bay quốc tế Tiêu Sơn Hàng Châu) [thuê chuyến]

Thành phố Hồ Chí Minh (Sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất)
Hà Nội (Sân bay quốc tế Nội Bài)
Đà Nẵng (Sân bay quốc tế Đà Nẵng)

Đội tàu bay
Tuổi thọ trung bình: 2.2 năm
4 Airbus A321-200
3 ATR 72-500

Xem thêm
Danh sách hãng hàng không Campuchia
Danh sách hãng hàng không Campuchia ngừng hoạt động

Tham khảo
 Cambodia Angkor Air Route Map

Liên kết ngoài
Cambodia Angkor Air
Cambodia Angkor Air
Hãng hàng không Cambodia Angkor Air liên doanh với Việt Nam

Hãng hàng không Campuchia


title: Neoteristis

text:
Neoteristis là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Nacophorini


title: Quầy bán hàng

text:
Quầy bán hàng hay quầy hàng hay còn gọi là Ki ốt (xuất phát từ "kiosque" trong tiếng Pháp) là một điểm bán hàng hóa quy mô nhỏ với một quầy nhỏ có cấu trúc hình tròn hoặc vuông có bày các hàng hóa ở các bên tường, trong quầy thường có từ 1 đến 2 nhân viên bán hàng phụ trách. Ki-ốt đã được phổ biến ở Ba Tư, Ấn Độ, Pakistan, và Đế quốc Ottoman từ thế kỷ 13 trở đi.

Ngày nay, có nhiều ki-ốt trong và xung quanh ở Istanbul, và họ vẫn còn là một cảnh tượng tương đối phổ biến ở Hy Lạp. Ở các nước phương Tây và trong khối các nước nói tiếng Anh, kiosk cũng là một gian hàng với một cửa sổ mở ở một bên dùng để bán các loại hàng hàng tiêu dùng nhỏ, chi phí thấp như chẳng hạn như báo, tạp chí, bật lửa, bản đồ đường phố, thuốc lá, kẹo....

Từ Ki ốt có nguồn gốc từ Ba Tư. Trong lưu vực Địa Trung Hải và vùng Cận Đông,   là từ kiosk (tiếng Ba Tư: kušk کوشک; tiếng Ả Rập: كشك košk; tiếng Thổ Nhĩ Kỳ: köşk; tiếng Tagalog: kyos; tiếng Urdu: کھوک khoka; tiếng Pháp: kiosque; tiếng Hy Lạp: περίπτερο; tiếng Đức: Kiosk; tiếng Ba Lan: kiosk, tiếng Estonia: kiosk; tiếng Tiệp: kiosek; tiếng Bồ Đào Nha: quiosque; tiếng Rumani: chioşc; Bun-ga-ri: кьошк kyoshk; Croatia: kiosk; tiếng Serbia: киоск hoặc kiosk; tiếng Nga: киоск kiosk và tiếng Tây Ban Nha: quiosco hoặc kiosco). Trong tiếng Việt, Ki ốt đôi khi dùng để chỉ về các trạm gác hoặc các chốt gác.

Tham khảo
 Halsband, R. (1965 edn.), ‘The complete letters of Lady Mary Wortley Montagu’, Clarendon Press, Oxford.
 Chát Kiot trước cổng chợ

Kinh doanh

ca:Templet
ca:Quiosc (comerç)
cs:Kiosek
da:Kiosk
de:Kiosk
el:Περίπτερο
es:Quiosco
eo:Kiosko
fa:کیوسک
fr:Kiosque
io:Kiosko
it:Chiosco
he:קיוסק
lv:Kiosks
lb:Verkafskiosk
nl:Kiosk
ja:キオスク
no:Kiosk
pl:Kiosk (architektura)
pt:Quiosque
ru:Киоск
scn:Cioscu
fi:Kioski
sv:Kiosk
tr:Kiosk
zh:Kiosk (便利商店)


title: Pargny-sous-Mureau

text:
Pargny-sous-Mureau là một xã, nằm ở tỉnh Vosges trong vùng Grand Est của Pháp. Xã này có diện tích 17,97 kilômét vuông, dân số năm 1999 là 179 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 300 m trên mực nước biển.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Le patrimoine religieux de Pargny
 Pargny-sous-Mureau trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia

Xã của Vosges


title: Saint-Jean-du-Pin

text:
Saint-Jean-du-Pin là một xã ở tỉnh Gard. Xã này có diện tích 13,96 km², dân số năm 1999 là 1219 người. Khu vực này có độ cao trung bình 200 mét trên mực nước biển.

Xem thêm
Thị trấn của tỉnh Gard

Tham khảo
 INSEE commune file

Saintjeandupin


title: 29825 Dunyazade

text:
29825 Dunyazade (tên chỉ định: 1999 DB4) là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Roy A. Tucker ở Đài Quan sát Goodricke-Pigott ở Tucson, Arizona, ngày 20 tháng 2 năm 1999.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 29001–30000

Tham khảo

Liên kết ngoài

Thiên thể phát hiện năm 1999
Được phát hiện bởi Roy A. Tucker


title: Helicopsyche namtok

text:
Helicopsyche namtok là một loài Trichoptera trong họ Helicopsychidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Helicopsyche


title: Pollex laosi

text:
Pollex laosi là một loài bướm đêm thuộc họ Erebidae. Nó được tìm thấy ở Lào.

Sải cánh dài 8–9 mm. Cánh trước hẹp và màu nâu hơi đen. Cánh dưới màu nâu đồng nhất.

Tham khảo

  2007: Revision of the Micronoctuidae (Lepidoptera: Noctuoidea). Part 1, Taxonomy of the Pollexinae. Zootaxa, 1567: 1-116. Abstract & excerpt

Pollex (Erebidae)


title: 20140 Costitx

text:
20140 Costitx (1996 QT1) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 23 tháng 8 năm 1996 bởi M. Blasco ở Observatorio Astronomico de Mallorca.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 20140 Costitx

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1996


title: Leioproctus nigropurpureus

text:
Leioproctus nigropurpureus là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Rayment mô tả khoa học năm 1935.

Chú thích

Tham khảo

Leioproctus
Động vật được mô tả năm 1935


title: Phymorhynchus starmeri

text:
Phymorhynchus starmeri là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae. There are approximately ten species in the chi phymorhynchus.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Phymorhynchus
Động vật được mô tả năm 1993


title: Battle Creek, Michigan

text:
Battle Creek, Michigan là một thành phố ở quận quận, tiểu bang Michigan, Hoa Kỳ. Theo điều tra dân số Hoa Kỳ 2010, thành phố có dân số ? người.

Tham khảo

Thành phố của Michigan

Khu dân cư trên Tuyến hỏa xa ngầm


title: Quận Duval, Florida

text:
Quận Duval là một quận thuộc tiểu bang Florida, Hoa Kỳ. Quận lỵ đóng ở Jacksonville, cùng với đó, chính quyền quận Duval đã hợp nhất kể từ đó 1968.
Dân số theo điều tra năm 2010 của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ 864263 là người, dân số năm 2019 ước khoảng 957.755 người, đông thứ 7 ở bang Florida.
Quận Duval nằm trong khu vực thống kê đô thị Jacksonville.

Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận này có diện tích 2380 km2, trong đó có 400 km2 là diện tích mặt nước.

Các quận giáp ranh

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Quận của Florida

Lãnh thổ Florida 1822
Khu dân cư thành lập năm 1822
Quận ở vùng đô thị Jacksonville
Bắc Florida


title: An Thượng, Hoài Đức

text:
An Thượng là một xã thuộc huyện Hoài Đức, Hà Nội, Việt Nam.

Vị trí địa lý
Xã An Thượng giáp với các xã:
Xã Song Phương về phía Bắc
Xã Vân Côn về phía Tây
Xã Đông La (huyện Hoài Đức); xã Tân Phú, Đại Thành (huyện Quốc Oai) về phía Nam
Xã An Khánh về phía Đông

Các đơn vị hành chính

Đào Nguyên
Là thôn gò nên không bao giờ bị thiệt hại bởi thiên tai, ngay cả trận mưa lụt lịch sử hồi tháng 10, 11 năm 2008 vừa qua. Có Trạm bơm lớn nhất vùng tiêu úng cho hai huyện Hoài Đức và Từ Liêm
Gồm khu chính (khu dân cư, chủ yếu ở ven đê sông Đáy) và 2 khu đất nông nghiệp nhỏ
Giao thông: là thôn có đường Láng - Hòa Lạc (Đại lộ Thăng Long) chạy qua và nhiều đường đô thị nên thôn có nhiều lợi thế về giao thông, thuận lợi về giao thương. Đường Đê Tả Đáy được bê tông hoá với 2 làn đường riêng biệt, mỗi làn rộng 4m.
Vị trí: tiếp giáp với xã Song Phương, xã An Khánh, xã Vân Côn và thôn Ngự Câu, thôn Thanh Quang, thôn An Hạ (xã An Thượng).
Hội làng: 10 – 2 âm lịch.Trong hội có tổ chức rước kiệu hàng năm, 5 năm rước lớn 1 lần.
Nằm trong vùng đô thị Nam An Khánh, Nam An Khánh mở rộng, khu đô thị An Khánh – An Thượng, Đại lộ Thăng Long (Đường cao tốc Láng-Hòa Lạc) rộng 140m với 8 làn cao tốc, 6 làn đô thị và nhiều làn đường dự trữ tương lai, 2 làn đường sắt đô thị chuẩn bị xây dựng; dự án đường Vành đai 4. Ngã tư đường Láng Hòa - Lac với đường Vành đai 4 là ngã tư hoàn chỉnh không có giao cắt khi chuyển hướng với 1 cầu vượt, 4 vòng tròn cho xe rẽ trái không cắt mặt xe khác, tổng diện tích lên đến gần 20 ha, nằm trên ngã 3 của 3 xã An Thượng, An Khánh, Song Phương.

Ngự Câu
Vị trí: tiếp giáp xã An Khánh, xã Vân Côn, thôn Đào Nguyên và An Hạ (xã An Thượng) và một khu đất thuộc đường Láng - Hòa Lạc giáp xã Song Phương.
Hội làng: 12 – 1 âm lịch. Làng có kiệu rước thành hoàng lớn thứ 3 cả nước. Hội chính tổ chức 05 năm 01 lần từ ngày 10/1 đến 15/1 âm lịch, lượng người tham dự khoảng 200.000 lượt người. Đặc biệt, trong lễ hội ngoài phần Lễ là phần Hội, đó là Hội Cờ người là nét đặc trưng từ rất lâu đời của riêng làng Ngự Câu. Hội cờ người Ngự Câu là Hội cờ nổi tiếng, thu hút rất nhiều kỳ thủ nổi tiếng cả nước. Năm 2011 và 2016, Trạng cờ Quý Tỵ (2013) Phạm Quốc Hương đều tham dự và đều bị kích bại bởi các hảo thủ của khu vực, ngậm ngùi chấp nhận Á quân.
Nằm trong vùng đô thị Nam An Khánh, Nam An Khánh mở rộng, khu đô thị An Khánh – An Thượng.
Là một làng nghề tráng bánh đa nem cung cấp cho cả miền bắc và giải quyết công ăn việc làm cho các lao động nhàn rỗi nhiều hộ gia đình còn làm giàu từ nghề này. Ngoài ra làng còn có nghề nấu rượu gạo rất nổi tiếng có từ thời Pháp mới sang đô hộ nước ta. hiện Ngự Câu là một trong những thôn văn hóa tiêu biểu của xã An Thượng cả về kinh tế.

An Hạ
Vị trí: tiếp giáp xã An Khánh (thôn Ngãi Cầu), xã Vân Côn, thôn Ngự Câu và Thanh Quang (xã An Thượng).Có đường tỉnh lộ 423(đường 72) chạy qua, thuận tiện về giao thông.
Hội làng: 12 – 1 âm lịch..Trong hội có tổ chức rước kiệu hàng năm, 5 năm rước lớn 1 lần, kiệu bay thiêng nhất. Đây là hội đông vui nhất trong vùng.
Là thôn có diện tích lớn nhất xã.
Nằm trong vùng giải toả của khu đô thị Nam An Khánh mở rộng.

Thanh Quang
 Vị trí: tiếp giáp thôn Ngãi Cầu (xã An Khánh), thôn An Hạ và Lại Dụ (xã An Thượng).
Hội làng: 12 – 1 âm lịch.
Tiếp giáp với đường quốc lộ 72, thuận tiện về giao thông.
Là vùng đất gò nên không bao giờ chịu thiệt hại nhiều về thiên tai.
Có Chùa Tô Lai Cổ Tích (Chùa Do) linh thiêng và đẹp nhất vùng.
Là thôn có diện tích cũng tương đối.

Lại Dụ
Vị trí: tiếp giáp xã An Khánh (thôn Ngãi Cầu), xã Đông La (thôn Đông Lao), thôn Thanh Quang (xã An Thượng).
Hội làng: 12 – 1 âm lịch.
Tôn giáo: Chủ yếu là Thiên chúa giáo.

Điều kiện tự nhiên và cơ sở vật chất

Điều kiện tự nhiên
Đất đai: đất phù sa mới.
Sông ngòi: Sông Đáy chảy qua địa phận thôn Thanh Quang, thôn Lại Dụ.
Không bị thiên tai ảnh hưởng.

Cơ sở vật chất
Giao thông: đường cao tốc Láng – Hoà Lạc, tỉnh lộ 72 chạy qua, Đường Đê Tả Đáy được bê tông hoá với 2 làn đường riêng biệt, mỗi làn rộng 4m.
Cơ sở hạ tầng: trạm bơm Đào Nguyên, trụ sở ủy ban nhân dân xã, trường học.

Kinh tế
Kinh tế chủ yếu là làm thuê và nông nghiệp trồng lúa nước và hoa màu. Ngoài ra còn một số loại hình công nghiệp và dịch vụ kinh doanh khác.
Tốc độ tăng trưởng kinh tế: tăng dần qua các năm.

Dân cư, xã hội và tín ngưỡng

Dân cư và xã hội
Đời sống nhân dân: ổn định
Tuổi thọ trung bình: ở mức trung bình.
Xã hội: còn xuất hiện một số tệ nạn xã hội như trộm cắp, nghiện hút, hút thuốc lá ở lứa tuổi thiếu niên và chưa thành niên. Nhiều nạn ăn chơi đua đòi, có đê Tả Đấy chạy qua nên có nhiều phần tử xã hội đen hoạt động làm ảnh hưởng xấu tới an ninh.
Chính quyền địa phương ít quan tâm đến an ninh nên hiện tượng nhân dân tự ý làm loạn như kinh doanh vũ trường ầm ĩ vượt mức tiếng ồn cho phép nhiều, không có cách âm mà lại không xử lý
Tình trạng chiếm đất công, đất nông nghiệp diễn ra công khai, cán bộ chính quyền yếu kém năng lực, tư lợi không có hành động ngăn chặn.

Tín ngưỡng
Ngoại trừ thôn Đào Nguyên và Ngự Câu không theo đạo các thôn còn lại có môt số dân theo đạo thiên chúa.
Chùa Thông và chùa Do: 2 ngôi chùa lớn nhất.
Đình và chùa của cả năm thôn đều là di tích lịch sử – văn hoá đã được Bộ Văn Hoá – Thông tin xếp hạng. Tuy nhiên, chùa Thông và chùa Do được Bộ Văn Hóa- Thông tin xếp là di tích lịch sử nhưng do chiến tranh thực dân Pháp và Mĩ đã đánh vỡ bia đá xếp hạng. Hiện đang được bộ đánh giá xem xét lại cấp bia đá di tích lịch sử

Uỷ ban nhân dân và Hội đồng nhân dân xã

Trụ sở ủy ban nhân dân xã
Thôn Ngự Câu – xã An Thượng.

Lãnh đạo xã
Chủ tịch ủy ban nhân dân xã: Cao Văn Tâm.
Phó Chủ tịch ủy ban nhân dân xã: Nguyễn Văn Thịnh (phụ trách đất đai, xây dựng), Vũ Ngọc Mừng (phụ trách văn xã).

Các đơn vị trực thuộc ủy ban nhân dân xã
Bưu điện xã
Trạm y tế xã
Ban Địa chính
Ban Tư pháp
Ban Thương binh – xã hội
Ban Công an
Ban Học sinh – Sinh viên
Bưu tá xã
Đài truyền thanh xã

Trường học
Mầm non: Trường mầm non Bán Công xã An Thượng và 5 trường mầm non cơ sở của 5 thôn.
Tiểu học
Trường tiểu học An Thượng A: Ngự Câu
Trường tiểu học An Thượng B: Thanh Quang
Trung học cơ sở: Trường THCS An Thượng (Ngự Câu)

Chú thích


title: Megachile ramakrishnae

text:
Megachile ramakrishnae là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1919.

Chú thích

Tham khảo

R
Động vật được mô tả năm 1919


title: AC-130 Operation Devastation

text:
AC-130 Operation Devastation là một trò chơi máy tính thuộc thể loại bắn súng góc nhìn thứ nhất lấy bối cảnh các cuộc chiến trong 30 năm gồm chiến tranh Việt Nam, xâm lược Panama và chiến tranh Iraq chủ yếu xoay quanh việc người chơi điều khiển chiếc máy bay AC-130 chống lại các mục tiêu trên bộ, trên biển và trên không của đối phương do hãng Frozen Codebase phát triển và ValuSoft phát hành chỉ dành cho hệ điều hành Microsoft Windows. Game được phát hành vào ngày 26 tháng 1 năm 2009 tại Bắc Mỹ.

Đón nhận
Allgame xếp loại AC-130 Operation Devastation ở mức trung bình, chỉ chấm với số điểm là hai và phân nửa trên năm.

Tham khảo

Trò chơi điện tử năm 2009
Trò chơi liên quan đến máy bay
Trò chơi về chiến tranh Việt Nam
Trò chơi trên Windows
Bắn súng góc nhìn người thứ nhất


title: Vanderbylia

text:
Vanderbylia là một chi nấm thuộc họ Polyporaceae.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Vanderbylia at Index Fungorum

Polyporaceae


title: Épineuil

text:
Épineuil là một xã của Pháp, tọa lạc ở tỉnh Yonne trong vùng Bourgogne-Franche-Comté.

Hành chính

Robert Duverne depuis mars 2008

Biến động dân số

Xem thêm
 Xã của Yonne

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Épineuil trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia

Epineuil


title: Crepidophorus rufiventris

text:
Crepidophorus rufiventris là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Eschscholtz miêu tả khoa học năm 1822.

Chú thích

Tham khảo

Crepidophorus


title: Megachile integrella

text:
Megachile integrella là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Mitchell mô tả khoa học năm 1926.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

I
Động vật được mô tả năm 1926


title: Euctenostega

text:
Euctenostega là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Geometridae


title: Xylocopa mendozana

text:
Xylocopa mendozana là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Enderlein mô tả khoa học năm 1913.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ong bầu
Động vật được mô tả năm 1913


title: Năng lượng thủy triều

text:
Năng lượng thủy triều hay Điện thủy triều là một dạng của thủy năng có thể chuyển đổi năng lượng thu được từ thủy triều thành các dạng năng lượng hữu ích khác, chủ yếu là điện.

Mặc dù chưa được sử dụng rộng rãi, năng lượng thủy triều có tiềm năng cho việc sản xuất điện năng trong tương lai. Thủy triều dễ dự đoán hơn gió và mặt trời. Trong số các nguồn năng lượng tái tạo, năng lượng thủy triều có mức chi phí thực hiện tương đối cao và chỉ thực hiện được ở những nơi có thủy triều đủ cao hoặc có vận tốc dòng chảy lớn. Tuy nhiên, với nhiều sự cải tiến và phát triển về công nghệ hiện nay, phát triển về mặt thiết kế (ví dụ như năng lượng thủy triều động, đầm phá thủy triều) và công nghệ tua bin (như tua bin hướng trục, tua bin tạo dòng chảy chéo), cho thấy tổng công suất của năng lượng thủy triều có thể cao hơn nhiều so với giả định trước đây, nhờ đó chi phí kinh tế và môi trường có thể được đưa xuống mức cạnh tranh.

Trong lịch sử, nhiều cối xoay thủy triều đã được áp dụng ở Châu Âu và trên bờ biển Đại Tây Dương của Bắc Mĩ. Dòng nước chảy đến được chứa trong các bể lớn, khi thủy triều hạ xuống, nước được dự trữ sẽ quay bánh xe nước sử dụng năng lượng cơ học được sản xuất để nghiền hạt. Xuất hiện sớm nhất từ thời Trung Cổ, hoặc thậm chí từ thời La Mã cổ đại. Quá trình sử dụng dòng chảy của nước và tua bin quay để tạo ra điện đã được xuất hiện ở Mỹ và châu Âu vào thế kỉ thứ 19.

Nhà máy thủy điện quy mô lớn đầu tiên trên thế giới là trạm điện thủy triều Rance ở Pháp, hoạt động vào năm 1966. Đây là trạm thủy triều lớn nhất về sản lượng cho đến khi trạm thủy điện Sihwa Lake được mở tại Hàn Quốc vào tháng 8 năm 2011. Trạm Sihwa sử dụng các đê chắn biển biển hoàn chỉnh với 10 tua bin tạo ra 254 MW.

Sự tạo thành của năng lượng thủy triều

Năng lượng thủy triều được lấy từ thủy triều đại dương của Trái Đất. Lực thủy triều là các biến thiên định kỳ trong lực hút hấp dẫn do các thiên thể gây ra. Các lực lượng này tạo ra các chuyển động hoặc dòng điện tương ứng trong các đại dương của thế giới. Do sự hấp dẫn mạnh mẽ tới các đại dương, sự phình ra ở mực nước được tạo ra, gây ra sự gia tăng tạm thời mực nước biển. Khi Trái Đất quay,sự phình ra ở đại dương này gặp nước nông tiếp giáp với bờ biển và tạo ra một thủy triều. Sự xuất hiện này xảy ra một cách bất thường, do mô hình phù hợp của quỹ đạo của mặt trăng quanh Trái Đất. Tầm quan trọng và đặc điểm của chuyển động này cho thấy các vị trí thay đổi của Mặt Trăng và Mặt Trời liên quan đến Trái Đất, sự ảnh hưởng của vòng quay Trái Đất, và tính chất địa lý của đáy biển và bờ biển.

Năng lượng thủy triều là công nghệ duy nhất khai thác năng lượng vốn có trong các đặc điểm quỹ đạo của hệ thống Trái Đất–Mặt Trăng, và ở mức độ thấp hơn trong hệ thống Trái Đất–Mặt Trời. Các nguồn năng lượng tự nhiên khác được khai thác bằng công nghệ của con người có nguồn gốc trực tiếp hoặc gián tiếp với Mặt trời, bao gồm Nhiên liệu hoá thạch, Thủy điện thông thường, gió, Nhiên liệu sinh học, sóng và Năng lượng Mặt Trời. Năng lượng hạt nhân tận dụng nguồn gốc khoáng của các yếu tố phân hạch, trong khi năng lượng địa nhiệt khai thác của Trái Đất Nội nhiệt của Trái Đất, nhiệt từ sự kết hợp nhiệt dư từ sự bồi tụ hành tinh (khoảng 20%) và nhiệt sinh ra do sự phân rã phóng xạ (80%).

Một máy phát điện thủy triều chuyển đổi năng lượng của dòng thủy triều thành điện năng. Biến thể thủy triều lớn hơn và vận tốc dòng triều cao hơn có thể làm tăng đáng kể tiềm năng của một vị trí để phát ra điện thủy triều.

Bởi vì thủy triều của Trái Đất hình thành là do sự tương tác của lực hấp dẫn với Mặt trăng và Mặt trời và sự di chuyển của Trái Đất, năng lượng thủy triều thực tế là vô tận và được phân loại như là một nguồn Năng lượng tái tạo. Sự dịch chuyển thủy triều làm tiêu hao năng lượng cơ học trong hệ thống Trái Đất - Mặt Trăng: đây là kết quả của việc bơm nước qua các hạn chế tự nhiên xung quanh đường bờ biển và do đó xuất hiện sự phân tán độ nhớt ở dưới Đáy đại dương và ở Dòng chảy rối. Sự tiêu hụt năng lượng này đã làm cho sự di chuyển vòng của Trái Đất chậm lại trong 4,5 tỷ năm kể từ khi hình thành. Trong suốt 620 triệu năm qua, thời gian quay của Trái Đất (chiều dài một ngày) đã tăng từ 21,9 giờ lên 24 giờ; trong giai đoạn này Trái Đất đã mất 17% năng lượng quay của nó. Mặc dù thủy triều làm tiêu hao thêm năng lượng từ hệ thống, ảnh hưởng của nó không đáng kể và sẽ chỉ được nhận thấy trong hàng triệu năm.

Các phương thức vận hành

Năng lượng thủy triều có thể được phân thành bốn phương pháp tạo:

Máy phát điện thủy triều

Các máy phát điện thủy triều sử dụng Động năng của các dòng chảy di chuyển tới các tua bin điện, theo cách tương tự với tua bin gió sử dụng năng lượng gió cho các tua bin điện Một số máy phát điện thủy triều có thể được xây dựng thành các kết cấu của các cây cầu hiện có hoặc bị chìm hoàn toàn, do đó tránh được những lo ngại về tác động đến cảnh quan thiên nhiên. Các hạn chế về đất đai như eo biển hoặc cửa hút gió có thể tạo ra vận tốc cao tại các địa điểm cụ thể, có thể thu được bằng việc sử dụng tua bin. Các tua bin này có thể nằm ngang, thẳng đứng, mở, hoặc ngầm hóa.

Năng lượng dòng chảy có thể được sử dụng ở tốc độ cao hơn nhiều so với tua bin gió do nước dày đặc hơn không khí. Sử dụng công nghệ tương tự như tua bin gió, chuyển đổi năng lượng trong năng lượng thủy triều sẽ hiệu quả hơn nhiều. Gần 10 mph (khoảng 8,6 hải lý) dòng thủy triều đại dương sẽ có công suất bằng hoặc lớn hơn tốc độ gió 90 mph cho hệ thống tua bin cùng một kích thước.

Đập thủy triều

Đập thủy triều tận dụng Thế năng trong sự khác biệt về chiều cao (hoặc đầu thủy lực) giữa thủy triều cao và thấp. Khi sử dụng các đập thủy triều để tạo ra năng lượng, thế năng từ thủy triều bị thu giữ thông qua việc bố trí các đập chuyên dụng. Khi mực nước biển dâng lên và thủy triều bắt đầu nâng lên, sự gia tăng tạm thời về thủy triều được đưa vào một lưu vực lớn phía sau đập, giữ một lượng lớn thế năng. Khi thủy triều hạ xuống, năng lượng này sau đó được chuyển thành Cơ năng khi nước được giải phóng qua các tua bin lớn tạo ra năng lượng điện thông qua việc sử dụng máy phát điện. Barrages are essentially dams across the full width of a tidal estuary.

Động năng thủy triều

Động năng thủy triều (hoặc DTP, Dynamic tidal power) là một công nghệ chưa được thử nghiệm nhưng hứa hẹn sẽ khai thác sự tương tác giữa động năng và tiềm năng trong dòng thủy triều. Nó được đề xuất rằng các đập rất dài (30–50 km) được xây dựng từ bờ biển thẳng ra biển hoặc đại dương. Chênh lệch pha thủy triều sẽ xuất hiện trên đập, dẫn đến sự chênh lệch mực nước đáng kể trong vùng biển ven biển nông – có tiềm năng cao ở những nơi có các dòng thủy triều dao động song song mạnh như ở Vương quốc Anh, Trung Quốc và Hàn Quốc..

Đầm phá thủy triều

Một lựa chọn mới trong việc thiết kế công trình khai thác năng lượng thủy triều là xây dựng các bức tường chắn tròn được gắn với các tua bin có thể thu được năng lượng tiềm năng của thủy triều. Các hồ chứa được tạo ra tương tự như hồ chứa thủy triều(đập thủy triều), ngoại trừ nó là môi trường có kiểm soát.
Các đầm phá cũng có thể to gấp đôi (hoặc gấp ba) mà không cần bơm  hoặc bơm để cân bằng sản lượng điện. Năng lượng bơm có thể được cung cấp bởi nguồn năng lượng tái tạo dư từ lưới điện, ví dụ như tua bin gió hoặc mảng quang điện mặt trời. Năng lượng tái tạo dư thay vì bị cắt giảm có thể được sử dụng và lưu trữ trong một thời gian sau đó. Các đầm phá có bề mặt địa hình bị phân rã sẽ có khoảng thời gian trễ giữa sản lượng cao điểm và đồng thời cũng sẽ cân bằng sản lượng cao điểm đó về gần với sản lượng tải trọng cơ bản, mặc dù phương pháp này sẽ có chi phí cao hơn một số giải pháp thay thế khác. Đầm phá thủy triều Lagoonea được đề xuất ở Wales ở Vương quốc Anh sẽ là trạm đầm phá thủy triều đầu tiên khi được xây dựng.

Nghiên cứu về năng lượng thủy triều

Các nghiên cứu của Hoa Kỳ và Canada trong thế kỷ XX
Dự án nghiên cứu với quy mô lớn đầu tiên về các nhà máy điện thủy triều được thực hiện bởi Ủy ban năng lượng Liên bang Hoa Kỳ (US Federal Power Commission) vào năm 1924, nếu dự án được hiện thực thì nhà máy điện thủy triều này sẽ được đặt tại khu vực biên giới phía bắc bang Maine của Hoa Kỳ và khu vực biên giới phía đông nam của tỉnh New Brunswick của Canada, với nhiều đập, nhà máy điện và âu tàu bao quanh Vịnh Fundy và vịnh Passamaquoddy (lưu ý: xem bản đồ trong tham khảo). Nhưng, cuối cùng không có gì từ nghiên cứu được thực hiện và không biết liệu rằng Canada đã được tiếp cận về nghiên cứu của Ủy ban năng lượng liên bang Hoa Kỳ.

Năm 1956, công ty Nova Scotia Light và Power of Halifax đã đưa ra một số nghiên cứu về tính khả thi của việc phát triển năng lượng thủy triều theo hướng thương mại hóa ở phía bờ Nova Scotia tại Vịnh Fundy. Từ hai nghiên cứu của Stone & Webster of Boston và Montreal Engineering Company của Montreal đã kết luận một cách độc lập rằng hàng triệu mã lực có thể được khai thác từ vịnh này nhưng chi phí phát triển sẽ bị cấm vì liên quan đến vấn đề thương mại tại thời điểm đó.

Cũng có một báo cáo về Ủy ban Quốc tế vào tháng 4 năm 1961, mang tên "Điều tra dự án điện thủy triều Quốc tế Passamaquoddy", do Chính phủ Liên bang Mỹ và Canada thực hiện. Theo báo cáo, theo lợi ích về tỷ lệ chi phí, dự án này sẽ tạo ra lợi nhuận cho Hoa Kỳ chứ không phải cho Canada. Một hệ thống đường cao tốc dọc theo đỉnh đập cũng đã được lên ý tưởng thực hiện.

Năm 1977, một nghiên cứu khác lại được thực hiện bởi các chính phủ Canada, chính quyền tỉnh Nova Scotian và New Brunswick, mang tên "Đánh giá lại sức mạnh tài nguyên thủy triều", nhằm xác định tiềm năng của các đập thủy triều tại vịnh Chignecto và vịnh Minas - tại cuối cửa sông vịnh Fundy. Có ba địa điểm được xác định là khả thi về mặt tài chính: vịnh Shepody (1550 MW), Cumberline Basin (1085 MW) và vịnh Cobequid (3800 MW). Nhưng những nhà máy điện thủy triều tại nhưng địa điểm này vẫn không thể trở thành hiện thực mặc dù chúng có tính khả thi cao.

Nghiên cứu của Hoa Kỳ trong thế kỷ XXI
Một dự án nhằm xây dựng nhà máy điện thủy triều đã được bắt đầu vào đầu năm 2014 bởi Hiệp hội PUD Snohomish ở Washington nhưng đã kết thúc vào cuối năm 2014 do các vấn đề liên quan đến nguồn kinh phí đầu tư.

Sự phát triển của điện thủy triều tại Anh
Cơ sở thử nghiệm năng lượng biển đầu tiên trên thế giới được thành lập vào năm 2003, với mục đích bắt đầu phát triển ngành công nghiệp năng lượng từ sóng và thủy triều ở Anh. Trung tâm Năng lượng Biển Châu Âu (EMEC), có trụ sở tại Orkney, Scotland đã hỗ trợ việc triển khai nhiều thiết bị năng lượng sóng và thủy triều hơn bất kỳ địa điểm nào khác trên thế giới. EMEC cũng cung cấp nhiều địa điểm thử nghiệm trong điều kiện biển thực tế. Trụ sở kiểm tra thủy triều nối lưới của trung tâm này nằm ở Fall of Warness, ngoài đảo Eday, trong một kênh hẹp tập trung nhiều dòng hải lưu, chảy giữa Đại Tây Dương và Biển Bắc. Những dòng hải lưu này có tốc độ rất cao có thể lên tới 4 m/s (8 hải lý) vào mùa xuân.Các nhà phát triển năng lượng thủy triều đã thử nghiệm tại nhiều địa điểm khác nhau bao gồm: Alstom (trước đây là Tidal Generation Ltd); ANDRITZ HYDRO Hammerfest; Tập đoàn Tài nguyên Atlantis; Nautricity; OpenHydro; Công suất thủy triều Scotrenewables; Voith.Công suất tại những địa điểm này có thể đạt tới 4TJ hằng năm. Ở những nơi khác ở Anh, công suất năng lượng hàng năm còn có thể đạt tới 50 TWh nếu trong tua bin được lắp đặt lưỡi xoay với công suất 25 GW.

Những đề án năng lượng thủy triều hiện tại và trong tương lai
 Nhà máy điện thủy triều Rance được xây dựng trong khoảng thời gian 6 năm từ 1960 đến 1966 tại La Rance, Pháp. Nó có công suất lắp đặt 240 MW.
 Nhà máy điện thủy triều ở hồ Sihwa tại Hàn Quốc có công suất 254 MW là công trình thủy điện lớn nhất thế giới. Công trình được hoàn thành vào năm 2011.
 Nhà máy điện thủy triều đầu tiên ở Bắc Mỹ là Trạm tạo Hoàng gia Annapolis, Annapolis Royal, Nova Scotia, được khánh thành vào năm 1984 trên một vịnh nhỏ của vịnh Fundy. Nó có công suất lắp đặt 20 MW.
 Trạm điện thủy triều Jiangxia, phía nam Hàng Châu ở Trung Quốc đã hoạt động từ năm 1985, với công suất lắp đặt hiện tại là 3,2 MW. Nhiều nhà máy điện thủy triều cũng đã được lên kế hoạch gần cửa sông Yalu.
Máy phát dòng thủy triều trong dòng đầu tiên ở Bắc Mỹ (Dự án trình diễn sức mạnh thủy triều Race Rock) đã được lắp đặt tại Race Rocks trên đảo phía nam Vancouver vào tháng 9 năm 2006. Giai đoạn tiếp theo trong sự phát triển của máy phát điện dòng thủy triều này sẽ ở Nova Scotia (Vịnh Fundy).
Một dự án nhỏ được xây dựng bởi Liên Xô tại Kislaya Guba trên Biển Barents. Nó có công suất lắp đặt 0,4 MW. Năm 2006, nó được nâng cấp với tua bin trực giao thử nghiệm tiên tiến 1.2MW.
Nhà máy điện thủy triều Jindo Uldolmok ở Hàn Quốc là kế hoạch phát điện dựa vào dòng thủy triều được lên kế hoạch mở rộng dần lên 90 MW công suất vào năm 2013. 1 MW đầu tiên được lắp đặt vào tháng 5 năm 2009.
Một hệ thống SeaGen 1,2 MW đã đưa vào hoạt động vào cuối năm 2008 trên Strangford Lough ở Bắc Ireland.
Hợp đồng cho một đập thủy triều 812 MW gần đảo Ganghwa (Hàn Quốc) phía tây bắc Incheon đã được ký kết bởi Daewoo. Việc hoàn thành đã được lên kế hoạch vào năm 2015.
Một đập công suất 1.320 MW được xây dựng quanh các hòn đảo phía tây Incheon được đề xuất bởi chính phủ Hàn Quốc, với dự kiến xây dựng bắt đầu từ năm 2017.
Chính phủ Scotland đã phê duyệt kế hoạch cho một loạt máy phát điện thủy triều 10MW gần Islay, Scotland, trị giá 40 triệu bảng, và bao gồm 10 tua bin - đủ để cung cấp điện cho hơn 5.000 ngôi nhà. Tua bin đầu tiên dự kiến sẽ đi vào hoạt động vào năm 2013.
Tiểu bang Gujarat của Ấn Độ đang có kế hoạch tổ chức trạm thủy triều quy mô thương mại đầu tiên của Nam Á. Công ty Atlantis Resources đã lên kế hoạch lắp đặt một trạm thủy triều 50MW ở Vịnh Kutch trên bờ biển phía tây Ấn Độ, với việc xây dựng bắt đầu từ đầu năm 2012.
Công ty Năng lượng Tái tạo Đại dương là công ty đầu tiên cung cấp điện thủy triều cho lưới điện Mỹ vào tháng 9 năm 2012 khi hệ thống TidGen thí điểm của nó được triển khai thành công tại Vịnh Cobscook, gần Eastport.
Tại thành phố New York, 30 tua bin thủy triều sẽ được lắp đặt bởi Verdant Power ở sông Đông vào năm 2015 với công suất 1,05MW.
Việc xây dựng một nhà máy điện đầm phá thủy triều 320 MW bên ngoài thành phố Swansea ở Anh đã được cấp phép lập kế hoạch vào tháng 6 năm 2015 và công việc dự kiến sẽ bắt đầu vào năm 2016. Sau khi hoàn thành, nó sẽ tạo ra hơn 500GWh điện mỗi năm, đủ để cung cấp năng lượng 155.000 ngôi nhà.
 Một dự án tua bin đang được lắp đặt trong Ramsey Sound vào năm 2014.
Dự án năng lượng thủy triều lớn nhất mang tên MeyGen (398MW) hiện đang được xây dựng tại Pentland Firth ở miền bắc Scotland.
Một tổ hợp gồm 5 tua bin thủy triều từ Tocardo được đặt tại Oosterscheldekering, Hà Lan, và đã đi vào hoạt động từ năm 2015 với công suất 1,2 MW.

Các vấn đề trong việc khai thác năng lượng thủy triều

Những mối quan ngại đối với môi trường

Việc xây dựng những nhà máy điện thủy triều có thể gây ảnh hưởng hưởng xấu đến sự sống của các sinh vật biển.Những lưỡi quay trong các tua bin trong quá trình hoạt động có thể giết chết các sinh vật biển sống gần khu vực đó, mặc dù các dự án như dự án tại Strangford có cơ chế an toàn để tắt tua bin khi tiếp động vật biển tiếp cận gần khu vực tua bin.Một số loài cá có thể rời bỏ những vùng biển này vì sự đe dọa của những vật thể quay nguy hiểm đến tính mạng của chúng hoặc do những tiếng ồn liên tục. Đời sống của các sinh vật biển là sự cân nhắc rất lớn khi đặt máy phát điện năng lượng thủy triều trong nước và các biện pháp phòng ngừa được thực hiện nhằm đảm bảo giảm thiểu số lượng sinh vật biển bị ảnh hưởng bởi việc khai thác nguồn năng lượng thủy triều. Cơ sở dữ liệu Tethys đã và đang cung cấp quyền truy cập vào các tài liệu khoa học và thông tin chung về các tác động tiềm năng của năng lượng thủy triều đối với môi trường.

Các tua bin thủy triều

Mối quan tâm chính về môi trường đối với năng lượng thủy triều có liên quan đến sự tấn công của lưỡi quay và sự vướng víu của sinh vật biển khi nước tốc độ cao được tạo ra làm tăng nguy cơ sinh vật bị đẩy gần lại hoặc thông qua các thiết bị này. Cũng như tất cả các nguồn năng lượng khác có khả năng tái tạo từ đại dương, cũng có một vài mối quan tâm về việc tạo ra Điện từ trường và âm thanh của các tua bin thủy triều có thể ảnh hưởng đến sự sống của các sinh vật biển. Vì các thiết bị này nằm trong nước nên đầu ra âm thanh có thể lớn hơn các thiết bị được tạo ra bằng năng lượng gió ngoài khơi. Tùy thuộc vào tần số và biên độ của âm thanh được tạo ra bởi các thiết bị năng lượng thủy triều, âm thanh này có thể có các hiệu ứng khác nhau trên động vật biển có vú (đặc biệt là những loài có khả năng giao tiếp và điều hướng trong môi trường biển bằng tín hiệu, chẳng hạn như cá heo và cá voi). Việc khai thác năng lượng thủy triều cũng có thể gây ra những lo ngại về môi trường như làm giảm chất lượng nước và phá vỡ các quá trình trầm tích. Tùy thuộc vào quy mô của dự án, các ảnh hưởng này có thể dao động từ các dấu tích nhỏ của các lớp trầm tích gần thiết bị thủy triều đến ảnh hưởng nghiêm trọng tới các hệ sinh thái và quá trình ven bờ.

Đập thủy triều

Việc xây dựng đập thủy triều có thể thay đổi bờ biển trong vịnh hoặc cửa sông, ảnh hưởng đến một hệ sinh thái lớn phụ thuộc vào các bãi triều; gây ức chế dòng chảy của nước trong và ngoài vịnh, cũng có thể có ứ đọng tại vịnh hoặc cửa sông, gây đục cục bộ (chất rắn lơ lửng) và giảm nước mặn lưu thông vào, có thể dẫn đến cái chết của cá- nguồn thực phẩm quan trọng cho chim và động vật có vú. Việc di cư cá cũng có thể làm giảm khả năng sinh sản của đàn. Các mối quan tâm đến âm thanh cũng tương tự áp dụng cho các rào chắn thủy triều. Việc xây dựng các đập thủy triều còn làm cản trở giao thôngqua các khu vực này. Đó có thể trở thành một vấn đề đối với kinh tế-xã hội, mặc dù các âu tàu đã được xây dựng bổ sung nhằm cho phép giao thông qua lại nhưng vẫn còn một vài hạn chế. Tuy nhiên,việc xây dựng đập có thể cải thiện nền kinh tế địa phương. Vùng nước ấm hơn cũng có thể cho phép tái tạo vịnh hoặc cửa sông. Vào tháng 8 năm 2004, một con cá voi lưng gù bơi qua cánh cửa mở của Trạm phát điện Hoàng gia Annapolis lúc triều cường,nó đã bị kẹt trong vài ngày trước khi tìm đường ra khỏi lưu vực Annapolis.

Đầm phá triều

Về mặt môi trường, những mối quan tâm chính là việc các loài sinh vật biển bị tấn công lưỡi quay khi cố gắng đi vào đầm phá, đầu ra âm thanh từ tua bin và những thay đổi trong quá trình lắng đọng. Tuy nhiên, tất cả các ảnh hưởng này đều mang tính cục bộ và không ảnh hưởng đến toàn bộ cửa sông hoặc vịnh.

Sự ăn mòn

Nước muối gây ăn mòn ở các bộ phận kim loại, điều này có thể cản trở việc duy trì các máy hoạt động bình thường của các máy phát dòng thủy triều do kích thước và chiều sâu của chúng trong nước. Việc sử dụng các vật liệu chống ăn mòn như thép không gỉ, hợp kim niken hàm lượng cao, hợp kim đồng-niken, hợp kim niken-đồng và titan có thể làm giảm đáng kể, hoặc loại bỏ, thiệt hại do ăn mòn gây ra.
Ngoài ra, chất lỏng cơ học, chẳng hạn như chất bôi trơn, có thể bị rò rỉ và gây hại cho sinh vật biển gần đó. Việc bảo trì một cách phù hợp có thể giảm thiểu lượng hóa chất độc hại có thể xâm nhập vào môi trường biển.

Sự ô nhiễm

Các quá trình sinh học xảy ra trong bất kỳ cấu trúc nào trong một vùng có dòng thủy triều cao và năng suất sinh học cao trong đại dương đều sẽ đảm bảo rằng cấu trúc tại đó sẽ trở thành một chất nền lý tưởng cho sự phát triển của sinh vật biển. Trong tài liệu tham khảo về 'Dự án thủy triều hiện tại' tại Race Rocks ở British Columbia, tài liệu này đã được ghi lại. Cũng trong tài liệu này và trong 'Một số vật liệu kết cấu và lớp phủ' đã được kiểm tra bởi các thợ lặn Lester Pearson College để hỗ trợ Clean Current trong việc giảm ô nhiễm trên tua bin và cơ sở hạ tầng dưới nước khác.

Chi phí

Năng lượng thủy triều có chi phí ban đầu rất đắt, điều này có thể là một trong những lý do khiến năng lượng thủy triều không phải là nguồn năng lượng tái tạo phổ biến. Điều quan trọng là việc nhận ra rằng các phương pháp tạo điện từ trường từ năng lượng thủy triều là một công nghệ tương đối mới. Dự kiến năng lượng thủy triều sẽ mang lại lợi nhuận thương mại trong năm 2020 với công nghệ tốt hơn và quy mô lớn hơn. Tuy nhiên, việc khai thác và sử dụng năng lượng thủy triều vẫn còn rất sớm trong quá trình nghiên cứu và khả năng giảm giá thủy năng có thể là một lựa chọn. Hiệu quả chi phí phụ thuộc vào từng máy phát điện thủy triều đang được đặt. Để tìm ra hiệu quả chi phí, họ sử dụng tỷ lệ Gilbert, bằng chiều dài của đập theo đơn vị mét để sản xuất năng lượng hàng năm tính bằng kilowatt giờ (1 kilowatt giờ = 1 KWH = 1000 watt sử dụng trong 1 giờ).
Phụ thuộc vào độ tin cậy của năng lượng thủy triều, chi phí trả trước đắt tiền của các máy phát điện này sẽ dần được trả hết. Do sự thành công của một thiết kế đơn giản hóa rất nhiều, tua bin trực giao cung cấp tiết kiệm chi phí đáng kể. Kết quả là thời gian sản xuất của mỗi đơn vị phát điện bị giảm, tiêu thụ kim loại thấp hơn là cần thiết và hiệu quả kỹ thuật lớn hơn. Nghiên cứu khoa học có khả năng có một nguồn tài nguyên tái tạo như năng lượng thủy triều có giá cả phải chăng cũng như sinh lợi.

Việc giám sát độ bền của cấu trúc

Các yếu tố tải trọng cao, do thực tế rằng nước có mật độ dày đặc hơn 800 lần so với không khí và bản chất dự đoán và đáng tin cậy của thủy triều so với gió làm cho năng lượng thủy triều đặc biệt hấp dẫn cho việc sản xuất điện năng. Giám sát tình trạng hoạt động của các thiết bị là chìa khóa để khai thác nguồn năng lượng này một cách hiệu quả về mặt chi phí.

Dự án điện thủy triều ở Việt Nam

Việt Nam có bờ biển dài trên 3.200 km và ven biển có nhiều vũng, vịnh, cửa sông, đầm phá, là tiền đề để khai thác năng lượng thủy triều. Tại khu vực Quảng Ninh, mật độ năng lượng thủy triều đạt khoảng 3,7 GWh/km2, Nghệ An khoảng 2,5 GWh/ km2 và giảm dần đến khu vực Thừa Thiên Huế với 0,3 GWh/ km2. Về phía Nam, Phan Thiết là 2,1 GWh/ km2, Bà Rịa - Vũng Tàu với 5,2 GWh/ km2. Vùng biển Đông Bắc thuộc địa phận tỉnh Quảng Ninh và TP. Hải Phòng là khu vực có tiềm năng phát triển điện thủy triều lớn nhất nước, với công suất lắp máy có thể lên đến 550MW, chiếm 96% tiềm năng kỹ thuật nguồn điện thủy triều của Việt Nam. Tuy nhiên, nguồn năng lượng này chưa được quan tâm khai thác, mới ở giai đoạn nghiên cứu sơ khai, chưa có những ứng dụng cụ thể phát điện từ nguồn năng lượng này .

Tham khảo

Năng lượng biển
Thủy triều
Công trình biển


title: Le Crouais

text:
Le Crouais () là một xã của tỉnh Ille-et-Vilaine, thuộc vùng Bretagne, miền tây bắc nước Pháp.

Dân số
Người dân ở Le Crouais được gọi là Crouaisiens.

Xem thêm
Xã của tỉnh Ille-et-Vilaine

Tham khảo

Mayors of Ille-et-Vilaine Association  ;
INSEE ;
IGN

Liên kết ngoài
French Ministry of Culture list for Le Crouais

Xã của Ille-et-Vilaine


title: Mitrella chantalae

text:
Mitrella chantalae là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Columbellidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Mitrella (Columbellidae)
Động vật được mô tả năm 2006


title: Chicoreus franchii

text:
Chicoreus franchii là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Muricidae, họ ốc gai.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Chicoreus


title: Chromis sanctaehelenae

text:
Chromis sanctaehelenae là một loài cá biển thuộc chi Chromis trong họ Cá thia. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1987.

Từ nguyên
Từ định danh sanctaehelenae được đặt theo tên gọi của nơi mà mẫu định danh của loài cá này được thu thập, đảo Saint Helena.

Phạm vi phân bố và môi trường sống
C. sanctaehelenae là loài đặc hữu của đảo Saint Helena (một lãnh thổ hải ngoại thuộc Anh), được thu thập ở độ sâu khoảng 5–35 m.

Mô tả
C. sanctaehelenae có chiều dài cơ thể lớn nhất được ghi nhận là 16,5 cm. Cơ thể có màu xám bạc, hơi sẫm nâu ở lưng. Các vây sẫm màu hơn thân. Hai thùy đuôi được viền trắng hoặc xanh nhạt ở rìa. Gốc vây ngực có đốm đen lớn ở cá con, nhỏ dần ở cá lớn. Trừ vây ngực, các vây còn lại có viền xanh óng ở rìa.

Số gai ở vây lưng: 14; Số tia vây ở vây lưng: 12; Số gai ở vây hậu môn: 2; Số tia vây ở vây hậu môn: 11; Số tia vây ở vây ngực: 19–21; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây ở vây bụng: 5; Số vảy đường bên: 18–19; Số lược mang: 22–24.

Sinh thái học
Thức ăn của C. sanctaehelenae là động vật phù du, thường kiếm ăn theo đàn. Cá đực xây tổ và có tập tính bảo vệ và chăm sóc trứng.

Tham khảo

S
Cá Đại Tây Dương
Động vật đảo Saint Helena
Động vật được mô tả năm 1987


title: 4975 Dohmoto

text:
4975 Dohmoto (1990 SZ1) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 16 tháng 9 năm 1990 bởi Tetsuya Fujii và Kazuro Watanabe ở Đài thiên văn Kitami.

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser 4975 Dohmoto

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Kazuro Watanabe
Thiên thể phát hiện năm 1990


title: Fuentes de Magaña

text:
Fuentes de Magaña là một đô thị ở tỉnh Soria, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số năm 2004 của Viện thống kê quốc gia Tây Ban Nha, đô thị này có dân số 84 người.

Tham khảo

Đô thị ở Soria


title: Argopus clemaditis

text:
Argopus clemaditis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Rapilly miêu tả khoa học năm 1978.

Chú thích

Tham khảo

Argopus


title: Sankt Gangloff

text:
Sankt Gangloff là một đô thị thuộc huyện Saale-Holzland, trong bang Thüringen, Đức. Đô thị Sankt Gangloff có diện tích 9,45 km².

Tham khảo


title: Aspa marginata

text:
Aspa marginata là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Bursidae.

Miêu tả

Phân bố

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

 Conchology
 Shell Canary Islands

M
Động vật được mô tả năm 1791


title: Golosalvo

text:
Golosalvo là một đô thị ở tỉnh Albacete nằm ở cộng đồng tự trị Castile-La Mancha của Tây Ban Nha. Đô thị Golosalvo có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị Golosalvo có cự ly km so với tỉnh lỵ Albacete.

Tham khảo

Đô thị ở Albacete


title: Plectrocnemia potchina

text:
Plectrocnemia potchina là một loài Trichoptera trong họ Polycentropodidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Động vật khu vực sinh thái Indomalaya
Plectrocnemia


title: Neuville-sur-Sarthe

text:
Neuville-sur-Sarthe là một xã thuộc tỉnh Sarthe trong vùng Pays-de-la-Loire phía tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 42-123mét trên mực nước biển.

Tham khảo
INSEE

Xã của Sarthe


title: Diorhabda carinulata

text:
Diorhabda carinulata là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Desbrochers miêu tả khoa học năm 1869.

Galerij

Chú thích

Tham khảo

Diorhabda


title: Heuilley-le-Grand

text:
Heuilley-le-Grand là một xã thuộc tỉnh Haute-Marne trong vùng Grand Est đông bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 325 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Heuilleylegrand


title: Nassarius coriolis

text:
Nassarius coriolis là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Nassariidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Nassarius
Động vật được mô tả năm 2009


title: Hoplosaenidea taiwana

text:
Hoplosaenidea taiwana là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Chujo miêu tả khoa học năm 1935.

Chú thích

Tham khảo

Hoplosaenidea


title: Dußlingen

text:
Dußlingen là một đô thị trong huyện Tübingen trong bang Baden-Württemberg thuộc nước Đức. Làng này đã được đặt tên lần đầu và được ghi tên là 'villa Tuzzilinga' vào năm 888. Năm 1135, tên gọi là Tuzzelingen, còn năm 1216 tên gọi là Tusselingen. Diện tích đô thị này 13,06 km2.

Tham khảo


title: Bergschenhoek

text:
Bergschenhoek là một đô thị (khu tự quản) cũ của tỉnh Zuid-Holland, Hà Lan. Đây là một thị xã và khu đô thị cũ ở Hà Lan. Nó nằm khoảng 10 km về phía bắc của Rotterdam trong tỉnh Nam Hà Lan. Đô thị cũ có dân số 16.608 vào năm 2006, và bao phủ một diện tích 15,52 km ² trong đó có 0,63 km ² là diện tích mặt nước. Ngày 1 tháng 1 năm 2007, thị trấn được sáp nhập với các thị trấn lân cận Berkel en Rodenrijs và Bleiswijk để hình thành khu đô thị mới Lansingerland, ba thị trấn chung được biết đến tại địa phương là "Hoek 3B".

Do dòng sóng liên tục của người dân đến Bergschenhoek, đô thị này đang trong tình trạng liên tục mở rộng, và hiện nay chủ yếu là một thị xã đi của cư dân làm việc trong các thành phố lân cận và đi xe về trong ngày.

Tên của đô thị này có nguồn gốc từ một huyện của thành phố gần đó của Rotterdam, Hillegersberg.

Tham khảo

Đô thị cũ Zuid-Holland
Khu dân cư ở Zuid-Holland


title: Hoại thư

text:
Hoại thư (tiếng Anh: gangrene) là một tình trạng nghiêm trọng và có khả năng đe dọa tính mạng phát sinh khi một khối lượng đáng kể các mô cơ thể chết (hoại tử). Tình trạng này có thể xảy ra sau một cơn chấn thương hoặc nhiễm trùng, hoặc ở những người mang chứng bệnh mãn tính ảnh hưởng đến việc tuần hoàn máu. Nguyên nhân chính của hoại thư là do việc giảm lượng máu cung cấp cho các mô bị ảnh hưởng, và dẫn đến tế bào bị chết. Bệnh tiểu đường và hút thuốc lá lâu ngày làm tăng nguy cơ bị hoại thư.
Có nhiều loại hoại thư khác nhau với các triệu chứng khác nhau, như hoại thư khô, hoại thư ướt, hoại thư khí, hoại thư nội và viêm mô hoại tử. Liệu pháp chữa trị bao gồm mở ổ (hoặc trong trường hợp nghiêm trọng, phẫu thuật cắt bỏ) phần bị ảnh hưởng, kháng sinh, phẫu thuật mạch máu, liệu pháp giòi hoặc liệu pháp oxy bội áp.

Tham khảo

Bệnh
Y học


title: Tosirips

text:
Tosirips là một chi moths of the tông Archipini.

Các loài
Tosirips magyarus Razowski, 1987
Tosirips perpulchrana Kennel, 1901

Tham khảo
tortricidae.com

Chú thích

Tham khảo

Archipini


title: Đông Khê (định hướng)

text:
Đông Khê có thể là:
 Phường Đông Khê, quận Ngô Quyền, thành phố Hải Phòng
 Thị trấn Đông Khê, huyện Thạch An, tỉnh Cao Bằng
 Xã Đông Khê, huyện Đông Sơn, tỉnh Thanh Hóa
 Trận Đông Khê (từ ngày 16 đến ngày 18/9/1950), trận đánh then chốt mở màn Chiến dịch Biên giới thu đông 1950
 Xã cũ Đông Khê thuộc huyện Đoan Hùng, tỉnh Phú Thọ; nay là một phần xã Hùng Xuyên.

Xem thêm
 Xã Đồng Khê, huyện Văn Chấn, tỉnh Yên Bái.


title: Amphorella melampoides

text:
Amphorella melampoides là một loài air-breathing land snail, a terrestrial pulmonate gastropoda mollusca thuộc họ Ferussaciidae.

Nó là loài đặc hữu của Madeira, Portugal.

Chú thích

Amphorella


title: Ezcároz - Ezkaroze

text:
Ezcároz là một đô thị trong tỉnh và cộng đồng tự trị Navarre, Tây Ban Nha. Ezcároz nằm ở khu vực sử dụng Đô thị này có dân số là 358 người. Đô thị Ezcároz có diện tích 29,27 km² nằm ở độ cao 741=2 m trên mực nước biển, cách tỉnh lỵ 84 km. Tiếng Basque không phải là ngôn ngữ chính thức ở đô thị này.

Biến động dân số

Tham khảo

Ezcaroz


title: Hydaticus sexguttatus

text:
Hydaticus sexguttatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Régimbart miêu tả khoa học năm 1899.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Hydaticus


title: Chinchilla de Monte-Aragón

text:
Chinchilla de Monte-Aragón là một đô thị ở tỉnh Albacete nằm ở cộng đồng tự trị Castile-La Mancha của Tây Ban Nha. Đô thị Vilagrassa có diện tích là 680,03 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là 3924 người với mật độ 5,77 người/km². Đô thị Vilagrassa có cự ly 15 km so với tỉnh lỵ Albacete.

Tham khảo

Đô thị ở Albacete


title: Molophilus margarita

text:
Molophilus margarita là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Molophilus
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Bellaspira

text:
Bellaspira là một chi ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Drilliidae.

Các loài
Các loài thuộc chi Bellaspira bao gồm:

 Bellaspira acclivicosta McLean & L. Poorman, 1970
 Bellaspira brunnescens (Rehder, 1943)
 Bellaspira clarionensis McLean & L. Poorman, 1970
 Bellaspira grimaldii (Dautzenberg, 1889)
 Bellaspira grippi (Dall, 1908)
 Bellaspira margaritensis McLean & L. Poorman, 1970
 Bellaspira melea Dall, 1919
 Bellaspira pentagonalis (Dall, 1889)
 Bellaspira rigida (Reeve, 1846)

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Drilliidae


title: Obernau

text:
Obernau là một đô thị thuộc huyện Altenkirchen, trong bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức. Đô thị Obernau có diện tích 1,48 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 140 người.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Altenkirchen


title: Miraclathurella kleinrosa

text:
Miraclathurella kleinrosa là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Turridae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Miraclathurella


title: Muktsar

text:
Muktsar là một thành phố và là nơi đặt hội đồng đô thị (municipal council) của quận Muktsar thuộc bang Punjab, Ấn Độ.

Địa lý
Muktsar có vị trí  Nó có độ cao trung bình là 184 mét (603 feet).

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Muktsar có dân số 83.099 người. Phái nam chiếm 53% tổng số dân và phái nữ chiếm 47%. Muktsar có tỷ lệ 65% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 70%, và tỷ lệ cho phái nữ là 59%. Tại Muktsar, 12% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Punjab
Lịch sử Sikh giáo


title: Eutonia marchandi

text:
Eutonia marchandi là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc.

Tham khảo

Eutonia
Limoniidae ở vùng Nearctic


title: 3003 Konček

text:
3003 Konček là một tiểu hành tinh vành đai chính với chu kỳ quỹ đạo là 1923.3323400 ngày (5.27 năm).

Nó được phát hiện ngày 28 tháng 12 năm 1983.

Tham khảo

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1983


title: Dự án cầu Thượng Cát

text:
Dự án cầu Thượng Cát là dự án xây dựng một cây cầu đường bộ bắc qua sông Hồng đã được Thủ tướng Chính phủ Việt Nam đồng ý. Cầu thuộc địa phận Hà Nội, trên đường vành đai 3,5. Đầu cầu phía nam thuộc địa phận phường Thượng Cát, quận Bắc Từ Liêm. Đầu cầu phía bắc thuộc địa phận xã Đại Mạch, huyện Đông Anh. Cầu Thượng Cát ở phía trên cầu Thăng Long xét theo hướng chảy của sông Hồng.

Đây là dự án đầu tư kết cấu hạ tầng giao thông theo hình thức hợp đồng xây dựng - chuyển giao. Chủ đầu tư là Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội.

Ghi chú

Tham khảo

Thượng Cát


title: Eppishausen

text:
Eppishausen là một đô thị ở huyện Unterallgäu bang Bayern, Đức.

Tham khảo


title: Parker, Colorado

text:
Parker, Colorado là một thành phố thuộc quận, tiểu bang Colorado, Hoa Kỳ. Thành phố có diện tích km², dân số thời điểm năm 2000 theo điều tra của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ là người.

Tham khảo

Thành phố của Colorado


title: Bissy-sous-Uxelles

text:
Bissy-sous-Uxelles là một xã ở tỉnh Saône-et-Loire trong vùng Bourgogne-Franche-Comté nước Pháp.

Thông tin nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 1999, xã này có dân số 59.Con số ước tính năm 2005 là 68 người.

Xem thêm
Xã của tỉnh Saône-et-Loire

Tham khảo

INSEE
IGN

Xã của Saône-et-Loire


title: Tháng 4 năm 2004

text:
2004: Tháng 1 - tháng 2 - tháng 3 - tháng 4 - tháng 5 - tháng 6 - tháng 7 - tháng 8 - tháng 9 - tháng 10 - tháng 11 - tháng 12

Tháng 4 năm 2004

Thứ Hai, ngày 5 tháng 4
Hoàng thân Trưởng thôn (Emir Sheikh) Hamad bin Khalifa al-Thani của Qatar kêu gọi những nước thuộc khối Ả Rập hãy nghĩ đến đề nghị về dân chủ của Mỹ hơn bỏ những đó thẳng đi. Ông al-Thani nói những người Ả-rập đừng lạm dụng Tranh chấp Israel-Palestine và sự lo sợ về an ninh để bào chữa cho việc làm chậm các sửa đổi này. (HaAretz )
Chiếm đóng Iraq: Paul Bremer nói là giáo sĩ đạo Hồi quá khích người Shi'a Moqtada Sadr là kẻ phi luật pháp và khuyến cáo là các cuộc chống đối của các giáo sĩ và những người theo họ sẽ không được nhân nhượng. (Middle East Online)
Tại Hàn Quốc chủ tịch của đảng Uri Chung Dong-young kêu gọi các đảng đối lập rút lại đề nghị bãi chức Tổng thống Roh Moo-hyun. (Hankooki)

Sự kiện theo tháng
2004: Tháng 3 - tháng 5

Tham khảo

Thời sự
Năm 2004
Tháng tư


title: Batilly, Meurthe-et-Moselle

text:
Batilly là một xã của tỉnh Meurthe-et-Moselle, thuộc vùng Grand Est, đông bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 245 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Meurthe-et-Moselle


title: Lasioglossum tannaense

text:
Lasioglossum tannaense là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1916.

Chú thích

Tham khảo

Lasioglossum
Động vật được mô tả năm 1916


title: Monfréville

text:
Monfréville là một xã ở tỉnh Calvados, thuộc vùng Normandie ở tây bắc nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Calvados

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Monfréville sur le site de l'Institut géographique national

Monfreville


title: Negastrius mechanicus

text:
Negastrius mechanicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Fleutiaux miêu tả khoa học năm 1925.

Chú thích

Tham khảo

Negastrius


title: Agdistis bellissima

text:
Agdistis bellissima là một loài bướm đêm thuộc họ Pterophoridae. Nó được tìm thấy ở Ai Cập, Ả Rập Xê Út, Yemen, Jordan, Maroc và Tunisia.

Chú thích

Tham khảo

Agdistis
Côn trùng bán đảo Ả Rập


title: Cameraria temblorensis

text:
Cameraria temblorensis là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Hoa Kỳ (California).

Chiều dài cánh trước là 3–4 mm.

Ấu trùng ăn Quercus douglasii, Quercus dumosa, Quercus dumosa × engelmanii, Quercus engelmannii, Quercus turbinella và Quercus × alvordiana. Chúng ăn lá nơi chúng làm tổ.

Etymology
Tên khoa học có nguồn gốc từ loài địa phương (Temblor Range) và the Latin suffix -ensis (denoting place, locality).

Chú thích

Tham khảo

Cameraria


title: Quận Greene, Tennessee

text:
Quận Greene là một quận thuộc tiểu bang Tennessee, Hoa Kỳ.
Quận này được đặt tên theo. Theo điều tra dân số của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2000, quận có dân số người. Quận lỵ đóng ở.

Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có diện tích km2, trong đó có km2 là diện tích mặt nước.

Các xa lộ chính

Quận giáp ranh

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Quận của Tennessee
Khởi đầu năm 1783


title: Ziba intersculpta

text:
Ziba intersculpta là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Mitridae, họ ốc méo miệng.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Ziba


title: Trường Wesley (định hướng)

text:
Trường Wesley (Wesley College) có thể là một trong các trường sau đây:

 Wesley College, Auckland tại New Zealand
 Wesley College, Bristol tại Anh Quốc
 Wesley College, Colombo tại Sri Lanka
 Wesley College (Delaware) tại Hoa Kỳ
 Wesley College, Dublin tại Dublin, Ireland
 Wesley College, Florence tại Florence, Mississippi
 MCHK Wesley College tại Hồng Kông
 Wesley College, Kumasi tại Ghana
 Wesley College, Melbourne tại Úc
 Wesley College, Sheffield tại Anh Quốc
 Wesley College, Winnipeg tại Canada
 Wesley College, Perth tại Úc
 Trường Thần học Wesley tại Adelaide, Úc
 Wesley College, Đại học Sydney tại Úc
John Wesley College

Xem thêm
Đại học Wesley (định hướng)