title: Sterkfontein

text:
Sterkfontein là một tập hợp các hang động đá vôi đặc biệt liên quan đến nhân chủng học-Cổ sinh vật học nằm ở Mulderdrift, gần thị trấn Krugersdorp thuộc tỉnh Gauteng, cách thành phố Johannesburg khoảng  về phía tây bắc, Nam Phi. Các địa điểm khảo cổ của Swartkrans và Kromdraai nằm trong cùng một khu vực. Sterkfontein là một Di sản Quốc gia Nam Phi và được UNESCO công nhận là Di sản thế giới từ năm 2000. Khu vực nó nằm được gọi chung là Cái nôi của nhân loại. Hang Sterkfontein cũng là nơi sinh sống của nhiều loài động vật hoang dã bao gồm cả loài tò vò Belonogaster petiolata, một loài có sự hiện diện làm tổ lớn trong hang.

Một số hóa thạch họ Người sớm được tìm thấy ở đây trong vài thập kỷ qua. Những hóa thạch này được cho là của các chi Australopithecus, Homo và Paranthropus.

Lịch sử
Nó nằm trong một khu vực quần thể hang động đá vôi có tên "Cái nôi của loài người".Việc khai quật các hang động bắt đầu vào cuối thập niên 1890 bởi những người thợ mỏ khai thác đá vôi bỗng tìm thấy các hóa thạch và khiến các nhà khoa học chú ý.

Mãi cho đến năm 1936, học sinh của giáo sư Raymond Dart và Tiến sĩ Robert Broom từ Đại học Witwatersrand bắt đầu một cuộc khai quật. Rồi cũng trong năm ấy, các hang động Sterkfontein mang lại cho các nhà khảo cổ một loài mới, họ đặt tên cho loài này là Australopithecus africanus, loài này cũng một tổ tiên của con người. Họ tạm dừng trong khai quật trong Thế chiến II, nhưng sau khi chiến tranh, tiến sĩ Broom tiếp tục khai quật. Năm 1947, ông đã tìm thấy hộp sọ gần như hoàn toàn của một người phụ nữ. Ban đầu Broom đặt tên cho loài này là Plesianthropus transvaalensis (có nghĩa: Người đàn ông đến từ Transvaal), nhưng nó được biết đến nhiều hơn dưới cái tên: bà Pless. Bà Pless được ước tính có tuổi thọ từ thời kỳ Pliocen.

Năm 1997, lại một bộ xương của một họ người đầu tiên đã được tìm thấy trong các hang động bởi Ronald J. Clarke. Bộ xương này được đặt tên Little Foot (chân nhỏ), kể từ khi các bộ phận đầu tiên được tìm thấy vào năm 1995, Litte Foot được ước tính có tuổi thọ từ 3.300.000 năm trước. cuộc khai quật tiếp tục cho đến ngày nay và bây giờ thấy tổng số 500 Họ Người, làm cho Sterkfontein nổi tiếng nhất trong quần thể hang động đá vôi có tên "Cái nôi của loài người".

Năm 2000, UNESCO đã công nhận "Cái nôi của loài người" là Di sản thế giới.

Hình ảnh

Tài liệu tham khảo

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Maropeng Visitors Centre
Palaeo-Anthropology Scientific Trust

Di sản thế giới tại Nam Phi
Nhân loại học
Hang động Nam Phi
Địa điểm khảo cổ Nam Phi
Địa lý Nam Phi


title: Perdita diversa

text:
Perdita diversa là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Timberlake mô tả khoa học năm 1954.

Chú thích

Tham khảo

Perdita
Động vật được mô tả năm 1954


title: Ricardo Quaresma

text:
Ricardo Andrade Quaresma Bernardo (sinh ngày 26 tháng 9 năm 1983) là một cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp người Bồ Đào Nha thi đấu ở vị trí tiền vệ cánh cho câu lạc bộ Vitória de Guimarães.

Anh trưởng thành từ lò đào tạo Sporting CP và sớm khẳng định được tên tuổi của mình và đã tỏa sáng giúp đội U17 Bồ Đào Nha vô địch giải U17 châu Âu năm 2000. Anh tiếp tục chơi cho các đội Barcelona, Inter Milan, Chelsea, Beşiktaş và Al-Ahli, tuy nhiên anh đã dành những năm tháng đẹp nhất trong sự nghiệp của mình tại Porto. Anh nổi tiếng với việc kết hợp một tiết mục của ảo thuật vào phong cách của mình, bao gồm cả rabona và trivela.

Là một tuyển thủ Bồ Đào Nha trong 15 năm, Quaresma có 80 trận ra sân và đã thi đấu tại ba kỳ UEFA Euro, bao gồm chức vô địch ở UEFA Euro 2016, và tham dự FIFA World Cup 2018.

Sự nghiệp câu lạc bộ

Sporting Lisbon
Ricardo Quaresma được đưa lên đội hình 1 vào năm 2001, anh trở thành trụ cột và cùng đội bóng giành cú đúp danh hiệu quốc nội mùa giải 2001-2002. Quaresma lúc đó là một trong những cầu thủ trẻ tài năng nhất thế giới và Barcelona đã mang anh về sân Camp Nou với mức phí chuyển nhượng khoảng 6 triệu euro.

FC Barcelona
Năm 2003, Quaresma chuyển sang Barcelona thế nhưng những chấn thương cùng với việc hục hặc với huấn luyện viên Frank Rijkaard khiến anh bị đẩy đi sau một mùa giải và phải trở về Bồ Đào Nha đầu quân cho FC Porto.

FC Porto
Thất bại tại Tây Ban Nha nhưng khi thi đấu cho Porto, Quaresma lại tìm được cảm hứng chơi bóng. Và ngay trong trận tranh siêu cúp châu Âu với Valencia năm 2004, Quaresma đã tỏa sáng với cú sút xa sấm sét nhưng Porto vẫn thất bại với tỉ số 1-2. Cũng trong năm 2004, Quaresma đã có danh hiệu đầu tiên cùng đội bóng khi ghi bàn thắng duy nhất vào lưới Benfica trong trận tranh siêu cúp Bồ Đào Nha.

Chính Quaresma là nguồn cảm hứng để mang về những thành công rực rỡ cho Porto giai đoạn đó. Với một lối chơi ma thuật cùng những đóng góp to lớn, anh đã được người hâm mộ tôn vinh với những bảng hiệu trên khán đài. Quãng thời gian tại Porto đã đưa Quaresma trở lại thành một trong những ngôi sao sáng giá.

Inter Milan
Năm 2008, trước sự xuất sắc của Ricardo Quaresma, huấn luyện viên José Mourinho đã phải tốn rất nhiều công sức để mang anh về Inter và cuộc chuyển nhượng của anh đến đội bóng nước Ý làm tốn không ít giấy mực của báo chí... thế nhưng chỉ được những trận đầu tiên rồi sau đó những chấn thương cùng phong độ đi xuống, Ricardo Quaresma không còn là chính anh, không còn một đôi chân ma thuật khiến cả châu Âu phải điên đảo ngày nào mà thay vào đó là sự tẻ nhạt và người ta nói Mourinho là người đã phá hủy anh, phá hủy đi một ngôi sao.

Anh bị đem cho mượn tại Chelsea với hy vọng tìm lại phong độ nhưng không thành công, Quaresma sau đó phải khăn gói ra đi và anh đã nói lựa chọn Inter Milan là sai lầm lớn nhất trong sự nghiệp của anh. Lối chơi khô cứng của Inter đã quá gò bó Quaresma, sau khi rời Inter vào năm 2010 anh đã chuyển sang Thổ Nhĩ Kỳ chơi bóng.

Beşiktaş J.K.
Quaresma đầu quân cho Beşiktaş, anh thi đấu khá thành công ở mùa giải đầu tiên giúp đội bóng giành cúp quốc gia Thổ Nhĩ Kỳ. Sang mùa giải tiếp theo anh vẫn chơi khá tốt nhưng những mâu thuẫn với huấn luyện viên Carlos Carvalhal khiến anh bị thanh lý hợp đồng trước thời hạn vào năm 2012.

Al Ahli
Sau khi rời Besiktas, đầu năm 2013 Quaresma sang Dubai chơi cho Al Ahli và cũng chỉ thi đấu có 10 trận và ghi được 2 bàn thắng trước khi bị câu lạc bộ kết thúc hợp đồng sớm vì lý do tương tự như ở Thổ Nhĩ Kỳ. Từ đó, anh thất nghiệp trong suốt nửa cuối năm 2013.

Trở lại Porto
Tháng 1 năm 2014, Ricardo Quaresma chính thức trở lại Porto sau nhiều năm xa cách, Quaresma bây giờ không còn là một Quaresma hào hoa, lãng tử nữa mà thay vào đó lại một Quaresma bụi bặm, phong trần với những hình xăm trên người nhưng anh vẫn được các cổ động viên chào đón nhiệt thành và có lẽ trong lòng người hâm mộ nơi đây, họ vẫn còn rất yêu quý anh. Quaresma được trao lại chiếc áo số 7 quen thuộc, anh bất ngờ lấy lại cảm hứng chơi bóng với lối đá vẫn thế, vẫn đầy ma thuật khiến cho người hâm mộ siêu lòng.

Trở lại Beşiktaş
Mùa hè năm 2015, Quaresma trở lại Beşiktaş với bản hợp đồng kéo dài 2 năm. Anh cùng đội bóng giành chức vô địch Thổ Nhĩ Kỳ lần đầu tiên sau 8 năm. Đầu năm 2017, anh gia hạn hợp đồng với câu lạc bộ đến hết mùa giải 2019-2020.

Đội tuyển quốc gia Bồ Đào Nha
Trong màu áo đội tuyển, Quaresma từng dự 2 kỳ Euro vào các năm 2008 và 2012 nhưng không có nhiều điều nổi bật. Đáng chú ý nhất có lẽ là bàn thắng bằng cú vẩy má ngoài tuyệt đẹp vào lưới tuyển  ở vòng loại Euro năm 2007, bàn thắng ấy được lọt vào Top 10 đường cong kì dị nhất làng bóng đá thế giới.

Năm 2016, anh cùng đội tuyển  dự vòng chung kết Euro trên đất Pháp. Ở vòng 16 đội, chính anh là người ghi bàn thắng duy nhất ở phút thứ 117 của hiệp phụ thứ 2, giúp đội tuyển Bồ Đào Nha đánh bại đội tuyển  để ghi tên mình vào tứ kết. Tại trận chung kết, Bồ Đào Nha gặp đội chủ nhà , ở phút thứ 25 của hiệp 1, anh vào sân thay cho Cristiano Ronaldo bị chấn thương. Anh cùng với Nani đá cặp trên hàng công của đội tuyển Bồ Đào Nha và sau đó đã vượt qua đội chủ nhà Pháp với tỉ số 1-0 bằng bàn thắng của Éder ở hiệp phụ thứ 2 để lần đầu tiên lên ngôi vô địch.

Tại World Cup 2018, anh chỉ có được một bàn thắng trong trận hòa 1-1 trước . Tuy nhiên, đội tuyển Bồ Đào Nha đã phải dừng bước ở vòng 16 đội sau thất bại 1-2 trước .

Kỹ năng
Ricardo Quaresma thuộc vào top những ngôi sao có nhiều kỹ năng nhất của bóng đá thế giới hiện nay, với rất nhiều tuyệt kỹ lạ mắt khiến người hâm mộ không thể ngồi yên một chỗ mỗi khi anh đi bóng, nhưng hai tuyệt kỹ lợi hại nhất của anh chính là Trivela và Rabona.

Trivela là một tuyệt kỹ khó, dùng má ngoài chân để chơi bóng, có thể nói chính Quaresma là người mang kỹ thuật Trivela lên một tầm cao mới với những tình huống đi bóng rồi chuyền bóng và cả ghi bàn, không ít lần Quaresma ghi bàn và kiến tạo bằng kỹ thuật này và nhiều trong số đó là những bàn thắng tuyệt đẹp mà khó có cầu thủ nào trên thế giới có thể đạt đến đỉnh cao như vậy, nhắc đến Trivela người ta sẽ nhắc đến Quaresma.

Rabona hay hiểu là vắt bóng chéo chân, đây là một tuyệt kỹ khó, khi người thực hiện nó phải có cái trụ chân vững nếu không cẩn thận có thể gây ra chấn thương, kỹ năng này khá phổ biến trên thế giới từ thời của những Ronaldinho, Ronaldo de Lima,... cho đến bây giờ có rất nhiều ngôi sao hàng đầu thế giới sử dụng nó mỗi khi có cảm hứng như Cristiano Ronaldo, Eden Hazard, Ángel Di María,... nhưng những cầu thủ này xét về nhiều khía cạnh họ vẫn còn kém xa Quaresma, họ thường cảm hứng mới thực hiện nó đôi lần còn đối với Quaresma gần như đó là một kỹ năng của riêng anh, anh sử dụng nó thường xuyên trong mỗi trận đấu và có thể nói đã đạt tới đỉnh cao.

Bàn thắng quốc tế

Thống kê sự nghiệp câu lạc bộ
Tính đến ngày 11 tháng 5 năm 2018

Quốc tế
Tính đến ngày 30 tháng 6 năm 2018

Biệt danh
Ricardo Quaresma được người hâm mộ đặt cho biệt danh là thánh trivela vì những cú sút trivela siêu phẩm của anh.

Tham khảo

Sinh năm 1983
Cầu thủ bóng đá Bồ Đào Nha
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá Chelsea F.C.
Cầu thủ bóng đá FC Porto
Cầu thủ bóng đá Inter Milan
Cầu thủ bóng đá Barcelona
Cầu thủ bóng đá Premier League
Cầu thủ bóng đá Serie A
Cầu thủ bóng đá Sporting Clube de Portugal
Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Bồ Đào Nha
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Ý
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Anh
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Tây Ban Nha
Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Thổ Nhĩ Kỳ
Cầu thủ bóng đá nam Bồ Đào Nha ở nước ngoài
Cầu thủ Giải vô địch bóng đá thế giới 2018
Cầu thủ đội tuyển bóng đá U-21 quốc gia Bồ Đào Nha
Cầu thủ Cúp Liên đoàn các châu lục 2017
Cầu thủ đội tuyển bóng đá trẻ quốc gia Bồ Đào Nha
Tín hữu Công giáo Bồ Đào Nha
Cầu thủ Giải bóng đá vô địch quốc gia Bồ Đào Nha
Cầu thủ Giải vô địch bóng đá châu Âu 2008
Cầu thủ Giải vô địch bóng đá châu Âu 2012
Cầu thủ Giải vô địch bóng đá châu Âu 2016


title: Caloptilia cecidophora

text:
Caloptilia cecidophora là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Nhật Bản (Honshū, Kyūshū và quần đảo Ryukyu).

Sải cánh dài khoảng 12 mm.

Ấu trùng ăn Glochidion obovatum. Chúng có thể ăn lá nơi chúng làm tổ.

Chú thích

Tham khảo

Caloptilia


title: 7740 Petit

text:
7740 Petit (1983 RR2) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 6 tháng 9 năm 1983 bởi E. Bowell ở trạm Anderson Mesa thuộc Đài thiên văn Lowell.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser 7740 Petit

Thiên thể phát hiện năm 1983
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Chrysolina fimbrialis

text:
Chrysolina fimbrialis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Küster miêu tả khoa học năm 1845.

Chú thích

Tham khảo

Chrysolina


title: Francheville, Rhône

text:
Francheville là một xã thuộc tỉnh Rhône trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes phía đông nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 262 mét trên mực nước biển.

Giáp ranh
 Trong Tổng Lyon:
 Lyon
 Trong Tổng Tassin-la-Demi-Lune:
 Tassin-la-Demi-Lune
 Trong Tổng Vaugneray:
 Brindas và Craponne
 Trong Tổng Sainte-Foy-lès-Lyon:
 Sainte-Foy-lès-Lyon
 Trong Tổng Saint-Genis-Laval:
 Chaponost

Kết nghĩa
 Hanau, Đức
 Loano, Italia

Tham khảo
 INSEE

Liên kết ngoài

 Trang mạng hội đồng thị trấn

Xã của Rhône


title: Macrochilo litophora

text:
Macrochilo litophora là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó được tìm thấy ở Wisconsin, phía đông đến Massachusetts, phía nam đến North Carolina, South Carolina, Mississippi và Texas.

Sải cánh dài khoảng 20 mm. Có một lứa một năm in the north. There are two generations ở miền nam Ohio và Missouri.

Ấu trùng ăn cỏ chết và các chất hữu cơ.

Liên kết ngoài
Owlet Caterpillars of Eastern Bắc Mỹ (Lepidoptera: Noctuidae)
Images
Bug Guide

Chú thích

Macrochilo


title: Andretta

text:
Andretta là một đô thị ở tỉnh Avellino, Campania, Italia. Andretta kết nghĩa với thị xã Ramapo, New York.

Thị trấn này có dân số giảm sút nhiều do dân ở đây di cư. Andretta nằm trên ngọn đồi cao ở Apennines trong Thung lũng sông Ofanto.

Lịch sử biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
Photo Album of Andretta

Đô thị tỉnh Avellino
Thành phố và thị trấn ở Campania


title: Verderio Superiore

text:
Verderio Superiore là một đô thị trong tỉnh Lecco, trong vùng Lombardia của Ý, cự ly khoảng 30 km về phía đông bắc của Milan và khoảng 20 km về phía nam của Lecco. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 2.675 người và diện tích là 2,6 km².

Verderio Superiore giáp các đô thị: Cornate d'Adda, Paderno d'Adda, Robbiate, Verderio Inferiore.

Agostino Ferrari đóng ở Verderio Superiore.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.comune.verderio-superiore.lc.it

Đô thị tỉnh Lecco
Thành phố và thị trấn ở Lombardia


title: Kim anh

text:
Kim anh hay hồng vụng (danh pháp hai phần: Rosa laevigata, đồng nghĩa: Rosa amygdalifolia Seringe; R. argyi H. Léveillé; R. cucumerina Trattinnick; R. laevigata var. kaiscianensis Pampanini; R. laevigata var. leiocarpa Y. Q. Wang & P. Y. Chen; R. nivea Candolle; R. ternata Poiret; R. triphylla Roxburgh.), là một loài hoa hồng bản địa ở miền nam Trung Quốc và Đài Loan, kéo dài về phía nam tới Lào và Việt Nam.

Đặc điểm
Kim anh là loài cây bụi thường xanh dạng leo, bò trườn trên các cây bụi hay cây gỗ nhỏ khác tới độ cao khoảng 5 – 10 m. Các cành nỏ màu nâu tía, hình trụ thon. Gai thưa thớt, cong và bẹt, dài tới 4 mm, dần thon vào một đế rộng bản. Lá của nó có cuống dài 5 – 10 cm, phiến lá dài 3 – 10 cm, thường với 3 lá chét hình trứng-elip có khía răng cưa, đôi khi 4 - 5, màu xanh lục tươi bóng loáng và không lông. Các lá kèm hình mũi mác nhọn đỉnh, sớm rụng, tự do hoặc có đế hợp sinh với cuống lá. Hoa mọc đơn độc ở đầu cành hay nách lá, đường kính 6 –10 cm, có hương thơm, với các cánh hoa màu trắng và nhị màu vàng Lá đài 5, không rụng, hơi ngắn hơn so với cánh hoa. Cánh hoa 5, bán kép hay kép, hình trứng ngược rộng bản, đế cánh hoa rộng bản hình nêm, đỉnh có khía. Vòi nhụy tự do, ngắn hơn nhị, có lông tơ. Cuống hoa dài 1,8 – 3 cm cũng đầy lông cứng. Không có lá bắc. Quả dạng quả bế màu nâu tía hay đỏ tươi và đầy lông cứng, đường kính 0,8 – 4 cm, hình bầu dục, quả lê hay trứng ngược, vị hơi chua-ngọt và chát. Hoa ra trong khoảng tháng 4-6, kết quả tháng 7-11.

Hai dạng được công nhận là: R. laevigata f. laevigata, có hoa đơn đường kính 5–7 cm, và R. laevigata f. semiplena T. T. Yü & T. C. Ku, 1981, có hoa bán kép đường kính 5–10 cm.

Quả tươi chứa nhiều vitamin C, tanin. Vỏ rễ chứa tanin, dùng thuộc da. Hạt chứa heterozit độc. Bằng cách chiết xuất bằng axeton các phần trên mặt đất của Rosa laevigata người ta tìm thấy nó chứa 16 thành phần khác nhau, bao gồm các dẫn xuất của các axít như ursolic, euscaphic và oleanolic cũng như các glucozit của các sterol. Trong số này, có axít 2 alpha-methoxyursolic, axít 11 alpha-hydroxytormentic, axít tormentic 6-methoxy-beta-glucopyranosyl este và stigmasta-3 alpha, 5 alpha-diol 3-O-beta-D-glucopyranozit là các hợp chất mới. Đường được chiết ra từ quả cũng được sử dụng để lên men làm rượu vang. Rễ, lá và quả tất cả đều có thể dùng trong Đông y, chẳng hạn dùng quả (4 - 12 g/ngày) dạng thuốc sắc, cao, hoàn để chữa di tinh, đái són, đái dắt, tả lị do tì hư.

Kim anh mọc thành bụi rậm tại các khu vực như các vùng núi thưa cây, đồng ruộng ở cao độ từ 200 tới 1.600 m.

Gieo trồng và biểu tượng
Tại Việt Nam, phân bố ở vùng núi Cao Bằng, Lạng Sơn.

Tại Trung Quốc, nó được gọi là 金樱子 (kim anh tử). Mọc tại các tỉnh như An Huy, Phúc Kiến, Quảng Đông, Quảng Tây, Quý Châu, Hải Nam, Hồ Bắc, Hồ Nam, Giang Tô, Giang Tây, miền nam Thiểm Tây, Tứ Xuyên, Vân Nam, Chiết Giang.

Loài này được du nhập vào đông nam Hoa Kỳ vào khoảng năm 1780, và nó nhanh chóng thích nghi với thủy thổ nơi này. Trong tiếng Anh, nó được gọi là cherokee rose (hồng của người Cherokee). Nó là hoa biểu trưng của bang Georgia. Hoa kim anh gắn liền với Đường mòn nước mắt tại Mỹ thập niên 1830 và các cánh hoa của nó tượng trưng cho nước mắt của những người phụ nữ đã rơi trào trong thời kỳ gian khổ và đau buồn trong suốt chuyến đi vất vả từ quê hương của người Cherokee ở Georgia (ngày nay) tới Oklahoma ngày nay. Hoa của nó có phần trung tâm màu vàng, biểu trưng cho vàng bị lấy đi khỏi các bộ tộc Cherokee.

Tham khảo
Quần thực vật Trung Hoa: Rosa laevigata

Ghi chú

Liên kết ngoài

Hoa hồng
Thực vật châu Á
L
Văn hóa dân gian Mỹ
Biểu tượng Georgia


title: Basilepta korhongensis

text:
Basilepta korhongensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Kimoto & Gressitt miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Basilepta


title: 2676 Aarhus

text:
2676 Aarhus (1933 QV) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 25 tháng 8 năm 1933 bởi Karl Reinmuth ở Heidelberg. Nó được đặt theo tên a city ở Đan Mạch.

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 2676 Aarhus

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Karl Wilhelm Reinmuth
Thiên thể phát hiện năm 1933


title: Neopostega distola

text:
Neopostega distola là một loài bướm đêm thuộc họ Opostegidae. Nó là loài duy nhất được tìm thấy ở
tây nam Brasil và miền bắc Costa Rica.

Chiều dài cánh trước là 3.1-3.5 mm. Adults are almost entirely white. Con trưởng thành bay vào tháng 11.

Tham khảo

Liên kết ngoài
A Revision of the New World Plant-Mining Moths of the Family Opostegidae (Lepidoptera: Nepticuloidea)

Neopostega


title: Kim điệp thân phình

text:
Kim điệp hay kim điệp thân phình, hoàng thảo kim điệp, thạch hộc dùi trống, cổ chùy thạch hộc (danh pháp hai phần: Dendrobium chrysotoxum) là một loài lan trong chi Lan hoàng thảo.

Cây phân bố từ Nam Á đến Đông Nam Á. Tại Việt Nam, cây có mặt ở các khu vực: Vinh, Kon Tum, Gia Lai, Buôn Ma Thuột, Đà Lạt.

Chú thích

Tham khảo

C
C
Thực vật Bhutan
Thực vật Đông Dương
Thực vật Nepal
Thực vật được mô tả năm 1847


title: Tab Mix Plus

text:
Tab Mix Plus (thường được viết tắt là TMP) là một phần mở rộng của Mozilla Firefox, thêm vào chức năng duyệt web theo thẻ trong Firefox. Nó là một phần mở rộng thông dụng trên Mozilla Add-ons - nơi có lưu thống kê số lần tải.
TMP là một bộ các tính năng từ các phần mở rộng khác được đưa vào trong một gói.

Chức năng

(Danh sách mới nhất có trên Mozilla Addons )

 Tạo bản sao cho các thẻ
 Mở một thẻ mới nhưng có cùng lược sử tiến/lùi trang của thẻ được sao chép
 Điều khiển việc tập trung thẻ
 Cho phép người dùng chọn thẻ mới theo cách hiển thị của nó dựa trên các sự kiện (ví dụ như khi mở liên kết, hoặc khi mở trang đánh dấu, vv.)
 Giải mã JavaScript
 Cho phép JavaScript được mở trong thẻ riêng thay vì trong khung popup, và cho phép người dùng xem URL của trang JavaScript.
 Thay đổi hoạt động của các thiết bị đầu vào
 Các việc nhấp chuột, trỏ chuột hoặc ấn phím có thể được gán cho các chức năng liên quan đến thẻ mới.
 Khôi phục các thẻ và cửa sổ đã đóng
 Lưu thông tin về thẻ và cửa sổ khi chúng được đóng, cho phép người dùng "hoàn tác" việc đóng thẻ, bao gồm cả việc giữ lại thông tin mà người dùng đã viết (vd. trong một trang sửa đổi của Wikipedia)
 Trình quản lý Phiên làm việc và Khôi phục Đổ vỡ
 Giống như trang đánh dấu, chức năng này lưu các thẻ và cửa sổ đang mở (cùng với lược sử) để sẵn sàng cho lúc Firefox bị đổ vỡ.

Xem thêm
Mozilla Firefox
Mozilla Update
List of Firefox extensions

Chú thích

Liên kết ngoài
Tab Mix Plus official homepage
Tab Mix Plus official forum
Tax Mix Plus in Mozilla Addons
Tab Mix Plus Development Builds
You think you know tabs?
Best Firefox extensions Volume II

Các phần mở rộng Mozilla


title: Helius dafla

text:
Helius dafla là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Helius
Limoniidae ở vùng Indomalaya


title: Flines-lez-Raches

text:
Flines-lez-Raches  là một xã ở tỉnh Nord trong vùng Hauts-de-France, Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Nord

Tham khảo

 INSEE commune file

Flineslezraches


title: Fuentelisendo

text:
Fuentelisendo là một đô thị trong tỉnh Burgos, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 111 người.

Tham khảo

Đô thị ở Burgos


title: Choornikkara

text:
Choornikkara là một thị trấn thống kê (census town) của quận Ernakulam thuộc bang Kerala, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Choornikkara có dân số 36.998 người. Phái nam chiếm 50% tổng số dân và phái nữ chiếm 50%. Choornikkara có tỷ lệ 83% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 85%, và tỷ lệ cho phái nữ là 80%. Tại Choornikkara, 11% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Kerala
Ngoại ô Kochi


title: Naviculavolva

text:
Naviculavolva là một chi ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Ovulidae.

Các loài
Các loài thuộc chi Naviculavolva bao gồm:

 Naviculavolva deflexa (G.B. Sowerby II, 1848)
 Naviculavolva elegans Fehse, 2009
 Naviculavolva kurziana (Cate, 1976)
 Naviculavolva malaita (Cate, 1976)
 Naviculavolva massierorum (Fehse, 1999)

Chú thích

Tham khảo

Ovulidae


title: Buire-sur-l'Ancre

text:
Buire-sur-l'Ancre là một xã ở tỉnh Somme, vùng Hauts-de-France, Pháp.

Địa lý
Thị trấn này tọa lạc trên đường D52, khoảng 16 dặm Anh về phía tây bắc của Amiens.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Somme

Tham khảo

Liên kết ngoài
(tất cả đều bằng tiếng Pháp)
 Buire-sur-l'Ancre sur le site de l'Insee
 Buire-sur-l'Ancre sur le site du Quid

Xã của Somme


title: Austroplebeia ornata

text:
Austroplebeia ornata là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Rayment mô tả khoa học năm 1932.

Chú thích

Tham khảo

Austroplebeia
Động vật được mô tả năm 1932


title: Monnetier-Mornex

text:
Monnetier-Mornex là một xã trong tỉnh Haute-Savoie thuộc vùng Rhône-Alpes đông nam Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Haute-Savoie

Tham khảo
INSEE

Xã của Haute-Savoie


title: Marginella henrikasi

text:
Marginella henrikasi là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Marginellidae, họ ốc mép.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Marginella


title: 18292 Zoltowski

text:
18292 Zoltowski (1977 FB) là một tiểu hành tinh vành đai chính.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 18292 Zoltowski

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1977


title: Arsina

text:
Arsina là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Liên kết ngoài


title: Leffe

text:
Leffe là một đô thị gần Alps ở Lombardia, Italia. Đô thị này cách Milano 80 km, thuộc tỉnh Bergamo. Thị xã này có ngành công nghiệp dệt.

Biến động dân số

Mapquest - Leffe

Tham khảo

Thành phố và thị trấn ở Lombardia
Đô thị tỉnh Bergamo

en:Leffe


title: Deggingen

text:
Deggingen là một xã ở huyện Göppingen ở Baden-Württemberg ở miền nam nước Đức. Đô thị này có diện tích 22,7 km²,. dân số thời điểm 31 tháng 12 năm 2020 là 5304 người.

Tham khảo


title: Just-in-time

text:
Just-in-time (JIT) là một khái niệm trong sản xuất hiện đại.

Tóm lược ngắn gọn nhất là: "Đúng sản phẩm - với đúng số lượng - tại đúng nơi - vào đúng thời điểm cần thiết".

Trong quá trình sản xuất hay cung ứng dịch vụ, mỗi công đoạn của quy trình sản xuất sẽ được hoạch định để làm ra một số lượng bán thành phẩm, thành phẩm đúng bằng số lượng mà công đoạn sản xuất tiếp theo sẽ cần tới.

Trong JIT, các quy trình không tạo ra giá trị gia tăng phải bị bãi bỏ. Và như vậy, hệ thống chỉ sản xuất ra những cái mà khách hàng muốn.

Nói cách khác, JIT là hệ thống điều hành sản xuất trong đó các luồng nguyên nhiên vật liệu, hàng hóa và sản phẩm lưu hành trong quá trình sản xuất và phân phối được lập kế hoạch chi tiết nhất trong từng bước, sao cho quy trình tiếp theo có thể thực hiện ngay khi quy trình hiện thời chấm dứt. Qua đó, không có hạng mục nào trong quá trình sản xuất rơi vào tình trạng để không, chờ xử lý, không có nhân công hay thiết bị nào phải đợi để có đầu vào vận hành.

JIT còn được áp dụng trong cả suốt quy trình cho đến bán hàng. Số lượng hàng bán và luồng hàng điều động sẽ gần khớp với số lượng hàng sản xuất ra, tránh tồn đọng vốn và tồn kho hàng không cần thiết. Có những công ty đã có lượng hàng tồn gần như bằng không.

Hệ thống JIT cho phép hệ thống vận hành hiệu quả nhất, tránh lãng phí không cần thiết.

Hãng Ford đã áp dụng các dây chuyền lắp ráp theo phương châm JIT từ những năm 1930 của thế kỷ 20. Henry Ford là người đã phát minh và áp dựng phổ biến các dây chuyền sản xuất trong hệ thống nhà máy của mình. Tuy nhiên, đó mới chỉ là sơ khai của JIT.

Đến những năm 1970, quy trình sản xuất theo mô hình JIT này mới được hoàn thiện và tổng kết thành lý thuyết. Hệ thống này cũng được Toyota Motors áp dụng trong sản xuất.

Chú thích

Thuật ngữ kinh doanh
Hàng tồn kho
Quản lý
Vận tải
Sản xuất
Sản xuất và phát hành
Quản lý quy trình


title: Chùa Anh Linh

text:
Chùa Anh Linh hay Anh Linh Tự nằm ở phường Cổ Nhuế 2, quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội. Chùa do công chúa Trần Khắc Hãn (công chúa Túc Trinh), con gái vua Trần Nhân Tông đã giúp nhân dân khai hoang, lập làng và xây dựng nên chùa này.

Năm 1993, chùa được xếp hạng di tích lịch sử nghệ thuật.

Lịch sử

Tương truyền, sau chiến thắng quân Nguyên lần thứ nhất (năm Mậu Ngọ 1258), để phát triển sản xuất làm cho dân ấm no, quốc gia hưng thịnh, Vua Trần đã xuống chiếu cho các vương hầu, công chúa chiêu tập dân phiêu tán để khai khẩn đất hoang, mở rộng vùng ven kinh thành Thăng Long. Theo chiếu chỉ, công chúa Túc Trinh, con gái vua Trần Nhân Tông, đã rời cung điện ra vùng phía tây bắc kinh thành Thăng Long. Công chúa bỏ tiền bạc phát chẩn, cấp vốn cho dân nghèo dựng nhà, vỡ đất cấy trồng làm ăn sinh sống, thành làng, thành xóm.

Sau khi lập làng Cổ Nhuế Viên, công chúa Túc Trinh đến làng An Nội, xã Liên Mạc, huyện Từ Liêm để làm tiếp việc ân đức. Anh Linh Tự do công chúa Túc Trinh bỏ tiền bạc ra xây dựng, ngày đêm chăm lo Phật đạo, giáo hóa chúng sinh, dạy dân cày cấy, lập làng Kẻ Noi (nay là xã Cổ Nhuế). Để tưởng nhớ công ơn của Bà, nhân dân xã Cổ Nhuế thờ Bà làm Hậu phật tại chùa Anh Linh và Thiên Phúc. Các đền, miếu trong thôn thờ Bà, lấy tên là Tối Linh Từ và tôn Bà làm Thần Chủ.

Chùa có mặt bằng hình chữ "đinh", tiền đường gồm 3 gian xây kiểu "tường hồi bít đốc". Hai bộ vì gian giữa làm kiểu "giá chiêng, con nhị", phân cốn nách là nhà tổ, một bên là nhà Mẫu.

Tượng Phật trong chùa đầy đủ, có phong cách nghệ thuật cuối thời Nguyễn. Chùa còn lưu giữ được tấm bia Cảnh Trị đời Lê 1664 và bia Tự Đức 12 1864. Chùa đã từng bị phá hủy trong kháng chiến chống Pháp và đã qua nhiều lần sửa chữa.

Chú thích

Anh


title: Acrocercops desmochares

text:
Acrocercops desmochares là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Brasil. Nó được miêu tả bởi Edward Meyrick năm 1921.

Chú thích

Tham khảo

Acrocercops


title: Porphyrosela alternata

text:
Porphyrosela alternata là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Nhật Bản (Kyūshū), Malaysia (Pahang, Selangor), Nepal và Đài Loan. This species là một well-known pest of cotton.

Sải cánh dài 2.6-4.3 mm.

Ấu trùng ăn Desmodium, bao gồm Desmodium heterocarpon, Desmodium heterophyllum và Desmodium strigillosum. Chúng ăn lá nơi chúng làm tổ.

Chú thích

Tham khảo

Porphyrosela


title: Chasnais

text:
Chasnais là một xã ở tỉnh Vendée trong vùng Pays de la Loire, Pháp. Xã này có diện tích 10,77 km², dân số năm 2006 là 587 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 10 mét trên mực nước biển.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Chasnais trên trang mạng Viện địa lý quốc gia

Chasnais


title: Gonomyia subramifera

text:
Gonomyia subramifera là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Gonomyia
Limoniidae ở vùng Australasia


title: Auriébat

text:
Auriébat  là một xã thuộc tỉnh Hautes-Pyrénées trong vùng Occitanie tây nam nước Pháp. Khu vực này có độ cao trung bình 240 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
 INSEE

Xã của Hautes-Pyrénées


title: Dứa thơm

text:
Dứa thơm hay còn gọi là lá dứa, lá nếp (phân biệt với thơm (cây cho quả giả ăn được, có nhiều mắt)) (danh pháp khoa học: Pandanus amaryllifolius) là loài thực vật thân thảo miền nhiệt đới dùng làm gia vị trong ẩm thực Đông nam Á như Việt Nam, Thái Lan, Mã Lai Á, Nam Dương và Philippines, nhất là trong những món quà ngọt tráng miệng.

Lá cây dứa thơm hình dài, hẹp và thẳng như lưỡi gươm tụm lại ở gốc như nan quạt. Lá dứa được dùng ở dạng tươi hoặc đông lạnh. Mùi thơm đặc trưng của nó là do hợp chất thơm 2-Acetyl-1-pyrroline, có thể được ướp thơm cho các loại lúa gạo và lúa mì trong ẩm thực.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài

Nguyên liệu thực phẩm
A
Gia vị


title: Prádena de Atienza

text:
Prádena de Atienza là một đô thị trong tỉnh Guadalajara, Castile-La Mancha, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 50 người.

Tham khảo

Đô thị ở Guadalajara


title: Colonfay

text:
Colonfay  là một xã ở tỉnh Aisne, vùng Hauts-de-France thuộc miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Aisne

Tham khảo

Xã của Aisne


title: Bessude

text:
Bessude là một đô thị ở tỉnh Sassari trong vùng Sardinia, có khoảng cách khoảng 150 km về phía bắc của Cagliari và cách khoảng 25 km southvề phía đông của Sassari. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 474 người và diện tích là 26,8 km².

Bessude giáp các đô thị: Banari, Bonnanaro, Borutta, Ittiri, Siligo, Thiesi.

Quá trình thay đổi dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Sassari


title: Mailani

text:
Mailani là một thị xã và là một nagar panchayat của quận Kheri thuộc bang Uttar Pradesh, Ấn Độ.

Địa lý
Mailani có vị trí  Nó có độ cao trung bình là 160 mét (524 feet).

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Mailani có dân số 13.306 người. Phái nam chiếm 54% tổng số dân và phái nữ chiếm 46%. Mailani có tỷ lệ 57% biết đọc biết viết, thấp hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 64%, và tỷ lệ cho phái nữ là 48%. Tại Mailani, 14% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Uttar Pradesh


title: Afrophthalma zoiai

text:
Afrophthalma zoiai là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Medvedev miêu tả khoa học năm 2006.

Chú thích

Tham khảo

Afrophthalma


title: Vua Arthur

text:
Vua Arthur (tiếng Anh: King Arthur, tiếng Cymru: Brenin Arthur, Latin: Rex Arturus) là một nhân vật huyền thoại tại Âu châu trung đại, được cho là người bảo hộ Anh Quốc chống lại sự xâm lăng của người Saxon đầu thế kỷ VI. Những tri thức về nhân vật Arthur phần lớn được tổng hợp từ văn học dân gian, và việc ông có thực sự tồn tại trong lịch sử hay không vẫn là một vấn đề gây tranh cãi bởi các sử gia hiện đại. Nguồn gốc xuất xứ của vua Arthur được lượm lặt từ nhiều nguồn khác nhau, bao gồm các cuốn Annales Cambriae, Historia Brittonum, và các bản biên chép của linh mục Gildas. Tên vua Arthur cũng xuất hiện trong các tập thơ như Y Gododdin.

Ông được coi là một nhà lãnh đạo huyền thoại người Anh, theo lịch sử và các tích truyện anh hùng hiệp sĩ thời Trung cổ, đã lãnh đạo cuộc chiến vệ quốc của vương quốc Anh chống lại sự xâm lăng của người Saxon vào cuối thế kỷ thứ 5 và đầu thế kỷ thứ 6. Các chi tiết trong câu chuyện về Arthur chủ yếu tới từ văn học dân gian và sáng tạo văn học, và sự tồn tại lịch sử của ông vẫn là một vấn đề gây tranh cãi giữa các nhà sử học hiện đại. Nguồn gốc xuất xứ thưa thớt của Arthur được lượm lặt từ nhiều nguồn khác nhau, bao gồm các cuốn Annales Cambriae, Historia Brittonum, và các bản biên chép của linh mục Gildas. Tên của vua Arthur cũng xuất hiện trong các nguồn thi ca sớm hơn như Y Gododdin.

Arthur là một nhân vật trung tâm trong các huyền thoại tạo nên Chủ đề Văn học Anh Trung cổ. Nhân vật Arthur huyền thoại đã phát triển tới tầm một nhân vật được quan tâm ở mức độ quốc tế, chủ yếu thông qua sự nổi tiếng của Historia Regum Britanniae (Lịch sử các vị vua của Vương quốc Anh), cuốn biên niên sử giả hiệu kì ảo và giàu trí tưởng tượng vào thế kỷ 12 của Geoffrey xứ Monmouth. Trong một vài câu chuyện và thơ ca xứ Wales và Breton có từ trước tác phẩm này, Arthur xuất hiện với tư cách là một chiến binh vĩ đại bảo vệ nước Anh khỏi những kẻ thù là con người và các thế lực siêu nhiên, hoặc là một nhân vật huyền thoại của văn hóa dân gian, đôi khi gắn liền với thế giới bên kia của xứ Wales là Annwn. Người ta không biết được mức độ mà Historia (hoàn thành năm 1138) được phỏng theo các nguồn văn học trước đó là bao nhiêu, thay vì được sáng tạo bởi chính Geoffrey.

Mặc dù các chủ đề, sự kiện và nhân vật của truyền thuyết về Arthur rất đa dạng và không có phiên bản kinh điển nào, phiên bản sự kiện của Geoffrey thường được dùng làm điểm khởi đầu cho những câu chuyện sau này. Geoffrey miêu tả Arthur là một vị vua của nước Anh đã đánh bại người Saxon và thành lập một đế chế rộng lớn. Nhiều yếu tố và sự cố hiện là một phần không thể thiếu của câu chuyện về Arthur xuất hiện trong cuốn Historia của Geoffrey, bao gồm cha của Arthur, Uther Pendragon, phù thủy Merlin, vợ của Arthur, Guinevere, thanh kiếm Excalibur, khái niệm về Arthur tại Tintagel, trận chiến cuối cùng của ông với Mordred tại Camlann, và lần dưỡng thương cuối cùng ở Avalon. Nhà văn người Pháp thế kỷ 12 Chrétien de Troyes, người đã thêm Lancelot và Chén Thánh vào câu chuyện, đã khởi xướng thể loại văn học kị sĩ Arthur, mà sau này trở thành một bộ phận quan trọng của văn học Trung cổ. Trong những câu chuyện Pháp này, trọng tâm tường thuật thường chuyển từ bản thân Vua Arthur sang các nhân vật khác, chẳng hạn như các Hiệp sĩ Bàn tròn khác nhau.

Văn học chủ đề Arthur phát triển mạnh trong thời Trung cổ nhưng suy yếu trong các thế kỷ tiếp theo cho đến khi nó trải qua một sự hồi sinh lớn trong thế kỷ 19. Trong thế kỷ 21, huyền thoại về vị vua này vẫn được duy trì, không chỉ trong văn học mà còn trong các tác phẩm chuyển thể cho nhà hát, phim ảnh, truyền hình, truyện tranh và các phương tiện truyền thông khác.

Vấn đề hư thực

Nền tảng lịch sử của hình tượng Vua Arthur từ lâu đã trở thành chủ đề tranh luận của các học giả. Một trường phái tư tưởng, trích dẫn các mục trong Historia Brittonum (Lịch sử nước Anh) và Annales Cambriae (Biên niên sử xứ Wales), xem Arthur như một nhân vật lịch sử có thực, một lãnh đạo người Anh thời La Mã xâm lược từng chiến đấu chống lại đội quân người Anglo-Saxon xâm lược trong khoảng thời gian từ cuối thế kỷ thứ 5 tới đầu thế kỷ thứ 6. Historia Brittonum, một tài liệu tổng hợp lịch sử Latin thế kỷ thứ 9 trong các bản thảo tìm thấy sau này cho rằng ông chính là một giáo sĩ xứ Wales tên là Nennius, có đề cập đến dữ kiện đầu tiên về Vua Arthur, liệt kê mười hai trận chiến mà Arthur đã tham gia. Trong những trận chiến này, đạt đỉnh cao nhất có thể kể đến Trận Mons Badonicus, nơi ông được cho là một mình hạ gục 960 người. Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây đặt nghi vấn về độ tin cậy của Historia Brittonum.

Một văn bản khác có vẻ ủng hộ trường hợp tồn tại trong lịch sử của Arthur là Annales Cambriae, ra đời vào thế kỷ 10, cũng liên kết Arthur với Trận Mons Badonicus. Annales xác định thời điển diễn ra trận chiến này rơi vào khoảng 516–518, và cũng nhắc tới Trận Camlann, mà ở đó Arthur và Medraut (Mordred) đều bị giết, rơi vào khoảng năm 537–539. Những chi tiết này thường được sử dụng để củng cố niềm tin vào mô tả trong Historia, và xác nhận rằng Arthur thật sự đã tham gia trận chiến ở Badon. Tuy nhiên, nhiều vấn đề đã được chỉ ra, với việc sử dụng nguồn tư liệu này để ủng hộ mô tả trong Historia Brittonum. Nghiên cứu mới nhất chỉ ra rằng Annales Cambriae được dựa trên một cuốn biên niên sử được bắt đầu ghi chép vào cuối thế kỷ thứ 8 ở Wales. Ngoài ra, lịch sử nguyên văn phức tạp của Annales Cambriae loại bỏ khả năng biên niên sử về Arthur đã được thêm vào ngay từ đầu. Chúng có nhiều khả năng được thêm vào ở một vài thời điểm trong thế kỷ thứ 10 và có thể chưa từng tồn tại trong bất kỳ bộ biên niên sử nào trước đó. Mục về Badon trong cuốn sách có lẽ bắt nguồn từ Historia Brittonum.

Sự thiếu bằng chứng thuyết phục từ thời sơ khai này là lí do mà nhiều nhà sử học hiện tại loại bỏ Arthur khỏi các mô tả của họ về thời kỳ Anh quốc tiểu La Mã. Dưới góc nhìn của nhà sử học Thomas Charles-Edwards, "ở giai đoạn điều tra này, người ta chỉ có thể nói rằng có thể có một Arthur trong lịch sử [nhưng...] nhà sử học hiện chưa thể nói gì về giá trị của ông ta". Những thừa nhận rằng có sự thiếu hiểu biết như thế này trong thời điểm hiện tại là một xu hướng có liên quan gần đây; các thế hệ nhà sử học trước đó thường ít hoài nghi hơn về điều đó. Nhà sử học John Morris cho rằng triều đại giả định của Arthur chính là nguyên tắc tổ chức của lịch sử Anh và Ireland thời tiểu La Mã trong cuốn The Age of Arthur (Thời đại Arthur,1973). Kể cả như vậy, ông không tìm thấy dữ kiện nào đủ sức nặng để nói rằng có tồn tại một Arthur trong lịch sử.

Một phần tới từ việc phản ứng lại với các lý thuyết như vậy, một trường phái tư tưởng khác xuất hiện lập luận rằng chưa từng có sự xuất hiện nào của Arthur trong lịch sử. Cuốn sách Age of Arthur của Morris đã khiến cho nhà khảo cổ học Nowell Myres đưa ra nhận xét rằng "không có nhân vật ngoài rìa lịch sử và huyền tích nào tốn nhiều thời gian của các nhà sử học đến vậy". Cuộc bút chiến xảy ra vào thế kỷ thứ sáu của Gildas trong De Excidio et Conquestu Britanniae (Về sự điêu tàn và chinh phạt nước Anh), được viết bằng những kí ức khi sống ở Badon, có nhắc đến cuộc chiến, nhưng không hề nhắc tới Arthur. Arthur không được nhắc đến trong cuốn Biên niên sử Anglo-Saxon, hay được nhắc tên trong bất kì bản thảo nào còn tồn tại được viết trong khoảng từ năm 400 tới 820. Ông vắng mặt trong cuốn Lịch sử Giáo hội của người Anh vào đầu thế kỷ thứ 8 của Bede, một nguồn tư liệu lớn khác thuở sơ khai từ lịch sử hậu La Mã có nhắc tới Badon. Nhà sử học David Dumville viết: "Tôi nghĩ rằng chúng ta có thể loại bỏ ông ta [Arthur], ngắn gọn là như vậy. Ông ta chịu ơn vị trí của mình trong các cuốn sách lịch sử của chúng ta bởi một trường phái tư tưởng 'không có lửa làm sao có khói' ... Sự thật của vấn đề ở đây là không hề có chứng cứ lịch sử nào về Arthur; chúng ta phải loại ông khỏi lịch sử của chúng ta, và, trên hết, là khỏi các tựa sách của chúng ta."

Một số học giả cho rằng Arthur ban đầu vốn là một anh hùng hư cấu của dân gian—hoặc thậm chí là một vị thần gần như đã bị lãng quên của người Celt—người đã được ghi danh với những chiến công thực sự trong quá khứ xa xôi. Họ trích dẫn những sự tương đồng với các nhân vật như Hengist và Horsa người Kent, những vị có thể là thần với hình dáng ngựa được lưu trên totem, mà sau này được lịch sử hóa. Bede gán cho những nhân vật huyền thoại này một vai trò lịch sử trong cuộc chinh phạt miền Đông nước Anh của người Anglo-Saxon vào thế kỷ thứ 5. Trong các văn bản thuở sơ khai, người ta thậm chí còn không thể chắc chắn rằng Arthur được coi là một vị vua. Cả Historia và Annales đều không gọi ông là "rex": quyển sách đầu thay vào đó gọi ông là  "dux bellorum" (lãnh đạo chiến trận) và "miles" (lính).

Các tài liệu lịch sử về thời kỳ hậu La Mã rất khan hiếm, vì vậy việc tồn tại một câu trả lời dứt khoát cho câu hỏi về việc có hay không sự tồn tại trong lịch sử của Arthur là không khả thi. Nhiều vị trí và địa điểm đã được định nghĩa là "có liên quan đến Arthur" từ thế kỷ thứ 12, nhưng khảo cổ học có thể tự tin khám phá ra những cái tên chỉ từ các chữ khắc được tìm thấy trong những bối cảnh chắc chắn. Vật được gọi là "hòn đá Arthur", được tìm thấy vào năm 1998 trong số những tàn tích của Lâu đài Tintagel ở Cornwall trong phạm vi thời gian chắc chắn từ thế kỷ thứ 6, đã thu hút đôi chút sự chú ý nhưng không có sự liên quan nào. Các bằng chứng bằng chữ khắc khác về Arthur, bao gồm thập giá Glastonbury, gặp phải những cáo buộc giả mạo.

Một vài nhân vật lịch sử được đề xuất là cơ sở để xây dựng nên hình tượng Arthur, trải dài từ Lucius Artorius Castus, một chỉ huy quân đội La Mã đóng quân ở Anh trong thế kỷ thứ 2 hoặc thứ 3, cho tới những người cai trị Anh quốc thời tiểu La Mã như Riotamus, Ambrosius Aurelianus, Owain Ddantgwyn, và Athrwys ap Meurig. Tuy nhiên, người ta không tìm thấy bằng chứng thuyết phục nào cho những nhận diện này.

Danh hiệu

Nguồn gốc tên gọi bằng tiếng Wales "Arthur" vẫn còn là một vấn đề được tranh luận. Từ nguyên được chấp nhận rộng rãi nhất bắt nguồn từ nomen gentile (tên họ) Artorius có trong tiếng La Mã. Bản thân Artorius có từ gốc tối nghĩa và gây tranh cãi, nhưng có thể có gốc từ tiếng Messapia hoặc Etrusca. Nhà ngôn ngữ học Stephan Zimmer gợi ý rằng Artorius có thể có nguồn gốc từ tiếng Celt, là dạng Latin hóa của một tên giả thuyết *Artorījos, tên này tới từ một tên đặt theo họ cha cổ đại *Arto-rīg-ios, nghĩa là "con trai của vua gấu/vua chiến binh". Tên đặt theo họ cha này không được kiểm chứng, nhưng từ gốc, *arto-rīg, "vua gấu/vua chiến binh", là gốc của tên riêng trong tiếng Ireland cổ đại Artrí. Một số học giả cho rằng nó có liên quan đến cuộc tranh luận này rằng tên của vị Vua Arthur huyền thoại này chỉ được ghi là Arthur hoặc Arturus trong các văn bản tiếng Latin đầu tiên về Arthur, chưa bao giờ có dạng Artōrius (mặc dù từ tiếng Latin cổ điển Artōrius bị biến đổi trở thành Arturius trong một số phương ngữ Latin thông dụng). Tuy nhiên, điều này có thể không nói lên bất cứ điều gì về nguồn gốc của tên gọi Arthur, khi Artōrius thường sẽ được chuyển thành Art(h)ur khi được mượn sang tiếng Wales.

Một dẫn xuất khác về Arthur thường được đề xuất từ tiếng Wales arth "gấu" + (g)wr "người" (trước đó là *Arto-uiros trong các thứ tiếng Celt gốc Anh, hay Brittonic) không được chấp nhận bởi các học giả hiện đại vì các lý do về âm vị học và chính tả. Đáng chú ý, một tên ghép Brittonic *Arto-uiros nên tạo nên tiếng Wales cổ *Artgur (với u đại diện cho nguyên âm ngắn /u/) và tiếng Wales trung đại/hiện đại *Arthwr, chứ không phải Arthur (với u là nguyên âm dài /ʉː/). Trong thơ ca bằng tiếng Wales, tên gọi này thường được ghi là Arthur, và chỉ được gieo vần bằng những từ kết thúc bằng chữ -ur—chưa bao giờ các từ kết thúc bằng -wr—xác nhận rằng âm tiết thứ hai không thể là [g]wr "người".

Một giả thuyết thay thế, chỉ được chấp thuận một các hạn chế giữa các học giả chuyên nghiệp, cho rằng tên gọi Arthur bắt nguồn từ Arcturus, ngôi sao sáng nhất trong chòm sao Boötes (Mục Phu), gần sao Đại Hùng (Gấu Lớn). Từ Arcturus trong tiếng Latin cổ điển cũng có thể trở thành Art(h)ur khi được mượn qua tiếng Wales, và độ sáng và vị trí của nó trên bầu trời khiến mọi người coi nó là "người giữ gấu" (là nghĩa của tên gọi này trong tiếng Hy Lạp cổ đại) và là "thủ lĩnh" của các ngôi sao khác trong chòm Mục Phu.

Lịch sử
Một số tài liệu cho rằng nhân vật Arthur Rồng Chúa (Anh ngữ trung đại: Arthur Pendragon) thực sự đã tồn tại ở khoảng cuối thế kỉ thứ V đầu thế kỉ thứ VI, truyền thuyết rằng, sau khi vua Uther Pendragon mất, toàn bộ nước Anh trở nên loạn lạc, các hiệp sĩ trong vương quốc cấu xé lẫn nhau tranh giành quyền lực do nhà vua không có con nối dõi, rồi pháp sư Merlin xuất hiện và bàn bạc với các giám mục vùng Canterbury xem ai rút được thanh gươm mà vị thần ban tặng trên phiến đá trước nhà thờ thì người đó sẽ là vua nước Anh... Tất cả các hiệp sĩ được mời đến đều không rút được thanh gươm trên phiến đá ra. Arthur lúc bấy giờ chỉ là một chàng trai trẻ - được Hầu tước Ector nhận làm con nuôi. Trước đó khi chưa ai rút được thanh gươm báu ra khỏi đá thì các hiệp sĩ đã nhất trí rằng vào ngày đầu năm họ sẽ tổ chức một cuộc tranh tài và hiệp sĩ nào cũng có quyền được đăng kí dự thi. Kay - con đẻ của hầu tước Ector cũng đến dự và anh nhận ra là mình đã bỏ quên kiếm ở nhà. Anh nhờ Arthur về nhà lấy thanh kiếm cho mình, do cửa nhà đã bị khóa nên Arthur đành "mượn tạm" thanh kiếm cắm ở tảng đá nhà thờ để đưa cho Kay và tình cờ Arthur đã trở thành vua, khi lên ngôi vua, ông đã thống nhất nước Anh. Sau khi chiến tranh kết thúc, ông quyết định trả lại cây kiếm bằng cách ném xuống hồ, nhưng được thần hồ ban tặng cây kiếm khác.

Đứa con hoang
Uther Pendragon, vua của nước Anh, yêu say đắm Igrayne, phu nhân của công tước Gorlois xứ Cornwall nhưng nàng đã từ chối tình cảm này do lo sợ tới vận sự của hai nước. Uther thẫn thờ khi bị từ chối đâm đổ bệnh một thời gian dài... Khắp vương quốc Anh chỉ có một người có thể giải trừ được điều này là Merlin, bậc thầy phù thủy với quyền năng phép thuật siêu phàm không ai có thể sánh được lúc đó. Ngài đã được triệu tập tới lâu đài nơi trị vì của Uther để chữa bệnh cho nhà vua.

Merlin giúp Uther hóa thân thành chính Gorlois (phu quân của Igrayne) và ăn nằm với nàng. Chẳng bao lâu sau Igrayne sinh hạ ra một đứa con vua "bất hợp pháp". Lo sợ trước sự việc này sẽ gây mối thù hằn giữa các vương quốc và đứa con không chính thức của mình sẽ bị sát hại, Uther đã lệnh cho phù thủy Merlin đưa đứa bé vừa hạ sinh và giao cho vợ chồng Ector chăm sóc. Đứa bé đó được đặt tên là Arthur.

Thanh gươm trong đá
Thời gian trôi đi, vị vua Uther đầy quyền lực của nước Anh bắt đầu già yếu và bệnh tật. Đã đến lúc Anh quốc cần một vị vua trẻ hơn, tài giỏi hơn và có tâm huyết hơn. Trước khi ngài băng hà, Uther để lại di chiếu với các nam tước đang tề tựu xung quanh mình rằng Arthur, con trai của người sẽ kẻ kế vị ngôi vua. Arthur là ai? Sao chưa từng ai biết hay nghe thấy cái tên đó bao giờ?... Rất nhiều câu hỏi ngổn ngang trong đầu mọi người khi chỉ vừa kịp nói xong cái tên kẻ kế vị, Uther buông thõng hai tay xuống. Ngài đã về Nước Chúa.

Một ngày nọ, người ta phát hiện thấy có một thanh kiếm bí ẩn xuất hiện ở ngay gần nhà thờ, cắm sâu trên một tảng đá khắc hàng chữ:

Thanh gươm lạ này đã làm dấy lên lòng tham về quyền lực của rất nhiều người. Các người quý tộc từ khắp nơi quy tụ về với tham vọng có thể trở thành vua của vương quốc Anh hùng mạnh. Họ dùng hết sức mạnh của mình để nhấc được thanh gươm lên, không từ bỏ mọi thủ đoạn, sức người, sức vật... Nhưng không một ai có thể khiến thanh gươm di chuyển dù chỉ một tấc.

Rồi chàng trai trẻ đó xuất hiện. Một con người bình dị, sống dưới sự che trở yêu thương của Ector. Artorigus trẻ tuổi của chúng ta, trong mắt các quý tộc chỉ là một chàng trai thường dân không hơn không kém, hoàn toàn không có huyết thống hoàng gia. Chàng cũng đến thử "vận may" như bao người bình dị khác. Và Arthur đã rút được thanh gươm ra khỏi tảng đá trong sự bàng hoàng, nghi ngờ và đố kị của tất cả người xung quanh.

Mọi người bán tin bán nghi về Arthur cũng như nguồn gốc thanh kiếm, thậm chí còn có kẻ phỉ báng, cáo buộc rằng Artorigus sử dụng tà phép nào đó yểm bùa lên thanh kiếm. Bầu không khí trở nên căng thẳng tột độ... Có những kẻ đã sẵn sàng lăm le ám sát Arthur, và chỉ với người cha dượng Ector và một vài toán lính thì khó có thể bảo vệ Arthur lúc này. Bỗng từ giữa khoảng không bước ra phù thủy Merlin. Xuất hiện giữa đám đông, Merlin - con người được tin tưởng bậc nhất bấy lâu nay tại nước Anh, liền trấn an mọi người và tiết lộ thân phận thật của chàng trẻ:

Mọi thần dân mới thở phào nhẹ nhõm và mừng rỡ an tâm vì nước Anh đã tìm được một vị vua trẻ tuổi xứng đáng. Sir Ector, người chăm dưỡng Arthur bấy lâu cùng con trai của mình, Sir Kay, họ vui mừng sung sướng tột độ và thề trung thành với tân vương Arthur.

Nhưng không phải ai cũng vui mừng trước sự kiện này. Còn đó 11 vị vua vì đố kị thù ghét mà không chấp nhận Arthur là lãnh tụ hợp pháp của Anh Quốc, họ chuẩn bị sẵn một kế hoạch động binh dấy loạn. Biết được tin này, Arthur gửi lời mời giúp đỡ tới King Ban và King Bors the Elder (cần phân biệt Bors the Elder để ám chỉ cha của Borz, người về sau cũng trở thành một trong những hiệp sĩ Bàn Tròn). Không một chút ngần ngại, King Bors, King Ban (anh trai của King Bors) và con trai của ông - Lancelot - hợp sức Arthur đánh bại được bọn tạo phản. Kể từ đó, Arthur trở thành vua chính thức của Anh Quốc.

Mầm tai ách
Morgana có một lai lịch khá phức tạp. Bà là ái nữ của công tước Gorlois và Igrayne (người đã bị Uther Pendragon thông dâm và sinh hạ Arthur). Bà kết hôn với vua Lot và sinh được bốn đứa con: Gawayn, Agravain, Gaheris và Gareth. Vì thế, bà là chị cùng mẹ khác cha của Arthur.

Sau cái chết của phu quân trong cuộc tranh đấu tạo phản Arthur, Morgana xin kiến diện nhà vua để đưa tin, nhưng thực ra để dò thám cung điện của ông. Sau đêm ái ân cùng nhau, Arthur đã có một đứa con trai với Morgana, tên nó là Modred.

Sự ra đời của Mordred không qua mắt được lão phù thủy Merlin. Ông đã nhìn thấy trước được tương lai u ám của vua Arthur bao quanh sự hiện diện của đứa bé này. Ông tiên tri rằng vua đã có con với chính chị mình, và khi lớn lên đứa bé đó sẽ hủy diệt Anh Quốc. Arthur dần cảm thấy kinh hãi. Theo lời khuyên của Merlin, Arthur hạ lệnh giết tất cả trẻ con được sinh ngày 1 tháng 5 trong cương thổ của mình với hi vọng có thể giết được Mordred. Tất cả đều chết vì đắm thuyền, trừ Mordred.

Excalibur

Sau một cuộc chiến quyết liệt với Sir Pellynore, vua Arthur chịu thua và bị đánh gãy thanh gươm trong đá. Ông vô cùng đau khổ và thất vọng. Một lần nữa, Merlin lại ra tay yểm trợ. Merlin dẫn Arthur đi đến một khu rừng, càng đi quang cảnh càng tĩnh lặng và đầy sương mù. Arthur không biết rằng mình được dẫn đi đâu, chỉ cảm giác được rằng mình đang đi dần xuống, cho đến khi nước bắt đầu dâng lên từ từ, trước mắt Arthur thấy là một hồ nước - hay biển cả - không biết được, chỉ thấy nó dài vô tận.

Arthur hỏi Merlin: "Đây là chốn nào ?". "Đây là hồ nước vô tận", Merlin nói: "Ngài sẽ đến nơi này thêm lần nữa, khi ngài chết". Nói xong, Merlin chỉ tay ra mặt hồ. Arthur nhìn theo và thấy một bàn tay, mặc gấm trắng, cầm một thanh gươm đẹp rực rỡ đang trôi giữa dòng. Bỗng có một ả với khuôn mặt yêu kiều mà đầy sầu bi đã trong chiếc bè xuất hiện tự lúc nào. Merlin nói rằng đó là nữ thần hồ, hãy hỏi thẳng thắn, bà sẽ trao cho ngài thanh gươm kia. Arthur thật thà hỏi bà rằng mình có thể xin thanh gươm không, thần đáp:

Arthur ưng thuận và đón lấy gươm báu. "Tên nó là Excalibur", nói xong nữ thần khuất dần sau làn sương. Excalibur hiện nay cũng là một trong những thanh kiếm huyền thoại.

Hội bàn tròn
Khi du hành tới Camylard, Arthur lần đầu tiên gặp Guinevere - ái nữ của vua Lodegrean. Guinevere là công chúa có nhan sắc tuyệt trần tựa nữ thần vậy. Arthur và Guinevere yêu nhau đắm đuối ngay từ cái nhìn đầu tiên. Nhưng thêm lần nữa, Merlin nhìn thấy những điểm tối quanh số phận Arthur và cảnh báo rằng sau này chính Guinevere là nguyên nhân gây nên sự suy vong của vương quốc, cũng như thị rồi sẽ phản bội vua. Nhưng tình yêu của họ quá sâu đậm và mù quáng lúc đó khiến Arthur bỏ ngoài tai những lời răn đe của thầy phù thủy, quyết định cưới Guinevere và phong làm vương hậu của Anh Quốc.

Không còn cách nào khác, Merlin đành chấp thuận và sắp xếp đám cưới cho họ. Trong cái ngày trọng đại, Lodegrean tặng quà cưới cho Arthur và vương hậu là chiếc bàn tròn có 150 chỗ và thêm 100 hiệp sĩ để trợ giúp nhà vua. Chiếc bàn tròn đó được xem là biểu tượng cho sự đoàn kết, toàn vẹn và trường cửu của Arthur cùng các hiệp sĩ của mình.

Văn hóa
 Tại Âu châu, Bắc Mỹ và Trung Hoa có hẳn dòng nghiên cứu Arthur và các huyền tích xoay quanh. Tất cả thường được gọi chung là Thời đại Arthur hoặc Kỷ nguyên Arthur.
 Tại Anh quốc, trung danh của ba người kế ngôi Charles, William, Louis lấy cảm hứng từ nhân vật huyền huyễn này.

Xem thêm

 Mabinogi
 Tristan và Iseut
 Chúa tể những chiếc nhẫn
 Lam Sơn thực lục

Tham khảo

Tài liệu

Heroes Every Child Should Know: King Arthur
Arthur and Gorlagon, translated by Frank A. Milne, notes by Alfred Nutt. Folk-Lore. Volume 15, 1904.

Tư liệu
Historic Basis for King Arthur
.
.
.
.
.
.
.

.
.
. 2nd ed.
.
.
.
.
.
.
. 2nd. ed.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
. (EBSCO subscription required.)
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
. 5 vols.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
. (JSTOR subscription required.)
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.

.
.
. 5 vols.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
. 3rd ed., revised.
.
.
.
.
.
.
.
.
.

. An excellent site detailing Welsh Arthurian folklore.
. A detailed and comprehensive academic site, which includes numerous scholarly articles.
Arthuriana: The Journal of Arthurian Studies, published by Scriptorium Press for Purdue University, US. The only academic journal solely concerned with the Arthurian Legend; a good selection of resources and links.
. Provides texts and translations (of varying quality) of Welsh medieval sources, many of which mention Arthur.
. An interesting collection of articles on King Arthur by various Arthurian enthusiasts.
.
The Camelot Project, The University of Rochester. Provides valuable bibliographies and freely downloadable versions of Arthurian texts.
The Heroic Age: A Journal of Early Medieval Northwestern Europe. An online peer-reviewed journal that includes regular Arthurian articles; see especially the first issue.

Truyền thuyết Arthur


title: La Sauvetat, Gers

text:
La Sauvetat  là một xã thuộc tỉnh Gers trong vùng Occitanie tây nam nước Pháp. Xã này có độ cao trung bình 290 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Sauvetat


title: Agriotes rojasi

text:
Agriotes rojasi là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1857.

Chú thích

Tham khảo

Agriotes


title: Fontanarosa

text:
Fontanarosa là một đô thị (comune) thuộc tỉnh Avellino trong vùng Campania của Ý. Fontanarosa có diện tích km2, dân số là người (thời điểm ngày).

Tham khảo

Đô thị tỉnh Avellino
Thành phố và thị trấn ở Campania


title: Tháng 11 năm 2005

text:
Trang này liệt kê những sự kiện quan trọng vào tháng 11 năm 2005.

Thứ ba, ngày 1 tháng 11
 Cơn bão số 8 đã tràn vào các tỉnh ven biển miền trung với sức gió lên tới cấp 10, Quảng Ngãi, Quảng Nam, Đà Nẵng, Thừa Thiên-Huế... bị nhiều thiệt hại lớn. Tại Đà Nẵng, các trường học đóng cửa, nhiều khu vực trong thành phố mất điện trong nhiều giờ, nhiều chỗ ngập lụt do mưa lớn, giao thông đình trệ. Tính đến ngày 3/11/2005 đã có 21 người chết và 1 chuyên gia người nước ngoài đã mất tích.

Thứ sáu, ngày 4 tháng 11

 Hội nghị thượng đỉnh châu Mỹ thứ 4 tại Mar del Plata (Argentina) kết thúc, các nước Tây Bán Cầu chưa quyết định tiếp tục quá trình lập FTAA.

Thứ hai, ngày 7 tháng 11
 Cảnh sát Chile bắt cựu Tổng thống Peru Alberto Fujimori tại thủ đô Santiago de Chile, sau khi chính phủ Peru yêu cầu dẫn độ ông về nước đó.
 Ngoại trưởng Ấn Độ K. Natwar Singh từ chức do những cáo buộc là ông lợi dụng Chương trình đổi dầu lấy lương thực tại Iraq bất hợp pháp.

Thứ ba, ngày 8 tháng 11

 Tổng thống Pháp Jacques Chirac tuyên bố tình trạng khẩn cấp và áp dụng giới nghiêm để ngăn chặn bất ổn sau khi bộc phát từ ngoại ô Paris rồi lan ra hơn 300 thành phố và thị trấn khắp nước Pháp.

Thứ tư, ngày 9 tháng 11
 Bom nổ tại ba khách sạn ở Amman, Jordan làm thiệt mạng 57 người, các nhà chức trách tình nghi là do bom tự sát.

Thứ năm, ngày 10 tháng 11

 Ellen Johnson-Sirleaf thắng đa số phiếu trong hiệp hai của cuộc bầu cử tổng thống Liberia.

Thứ bảy, ngày 12 tháng 11

 Đại hội Thể thao châu Á Trong nhà 2005 khai mạc tại Thái Lan.

Chủ nhật, ngày 13 tháng 11

 Người dân Burkina Faso tham gia bầu cử tổng thống. Ông Blaise Compaoré đang giữ chức vụ Tổng thống Burkina Faso, và nhiều người dự đoán là ông sẽ được nhiệm kỳ thứ ba.

Thứ ba, ngày 15 tháng 11

 Sayako Kuroda của Nhật kết hôn với một người dân thường, vì vậy cô từ bỏ danh hiệu công chúa và rời khỏi hoàng gia.

Thứ năm, ngày 17 tháng 11
 Sau gần ba tuần bạo động, cảnh sát Pháp tuyên bố "trở lại bình thường".

Thứ bảy, ngày 19 tháng 11

 Đại hội Thể thao châu Á Trong nhà 2005 bế mạc tại Thái Lan.

Thứ hai, ngày 21 tháng 11
 Thủ tướng Israel Ariel Sharon rời đảng Likud và thành lập đảng Kadima mới.

Thứ ba, ngày 22 tháng 11

 Angela Merkel của đảng Liên hiệp Dân chủ Công giáo (CDU) được bầu làm nữ thủ tướng đầu tiên của Đức.

Thứ tư, ngày 23 tháng 11
 Benzen từ vụ nổ nhà máy hóa chất Cát Lâm 2005 đã gây ô nhiễm nặng cho con sông Tùng Hoa và bắt buộc thành phố Cáp Nhĩ Tân phải cắt nguồn cung cấp nước từ nó.

Thứ năm, ngày 24 tháng 11
 Thành phố Khabarovsk ở Viễn Đông của Nga đã tuyên bố tình trạng khẩn cấp khi một dải nước nhiễm độc benzen dài 80 km, từ vụ nổ tại nhà máy hóa chất Cát Lâm ngày 13 tháng 11, đã vào tới sông Amur (Hắc Long Giang), nguồn cung cấp nước chủ yếu cho 1,5 triệu người của thành phố.

Thứ bảy, ngày 26 tháng 11
 Viện chưởng lý Anh Sir Goldsmith tuyên bố là những chủ bút nào xuất bản giác thư về việc nổ bom tại Al Jazeera có thể bị mang ra tòa dưới Đạo luật bảo vệ bí mật nhà nước.

Chủ nhật, ngày 27 tháng 11

 Người treo cổ Singapore Darshan Singh đã được cho nghỉ sau khi danh tính và hình ảnh ông này bị một tờ báo của Úc tiết lộ trước khi cuộc hành quyết của người Úc Nguyễn Tường Vân diễn ra vào ngày 2 tháng 12. Trong suốt 46 năm hành nghề, ông Singh 74 tuổi này đã treo cổ hơn 850 người. Một người treo cổ khác sẽ thay thế ông.
 Một trận trận động đất xảy ra phía nam Iran, mạnh khoảng 5.9 độ theo thang độ địa chấn.
 Đại hội Thể thao Đông Nam Á 2005 khai mạc tại Philippines. Việt Nam đang tham dự; xem Việt Nam tại Đại hội Thể thao Đông Nam Á 2005 để theo dõi các kết quả.

Thứ hai, ngày 28 tháng 11

 Thủ tướng Canada Paul Martin tuyên bố là ông sẽ yêu cầu Toàn quyền giải tán nghị viện, dẫn đến cuộc bầu cử mùa đông, sau khi chính phủ ông bị đổ do một cuộc bỏ phiếu bất tín nhiệm trong Hạ viện với số phiếu 171 thuận và 133 chống. BBC
 Đức Hồng y Công giáo Crescenzio Sepe và phái đoàn Tòa Thánh chính thức thăm Việt Nam. Đức Hồng y là vị Bộ trưởng Bộ truyền giáo đầu tiên của Giáo hội đến Việt Nam kể từ năm 1975. Dự kiến, Ngài sẽ thăm và làm việc tại Tổng Giáo phận Hà Nội, Huế, Tp. HCM và 2 giáo phận khác là Giáo phận Hưng Hóa và Bà Rịa trong vòng một tuần lễ. BBC VOA

Thứ ba, ngày 29 tháng 11

 Nghị viện Canada bị giải tán và một cuộc tổng tuyển cử sẽ diễn ra ngày 23 tháng 1 năm 2006, sau khi chính phủ thiểu số của Thủ tướng Paul Martin bị đổ do một cuộc bỏ phiếu bất tín nhiệm trong Hạ viện.
 Mozilla Firefox 1.5, phiên bản mới nhất của trình duyệt web mã nguồn mở phổ biến, được phát hành chính thức.

Tham khảo

Tháng mười một
Năm 2005


title: Jacksonia scoparia

text:
Jacksonia scoparia, thường được biết đến với tên dogwood (do nó có mùi nặng khi đốt), là một loài cây bụi bản địa của Queensland, Úc và miền đông New South Wales trong họ Đậu.

Chú thích

Tham khảo

Jacksonia
Thực vật New South Wales


title: Chastel, Haute-Loire

text:
Chastel là một xã thuộc tỉnh Haute-Loire nam trung bộ nước Pháp. Xã  nằm ở khu vực có độ cao trung bình 900 mét trên mực nước biển.
Dân số năm 2007 là 116 người.

Tham khảo

Xã của Haute-Loire


title: Chavannes-sur-Suran

text:
Chavannes-sur-Suran là một xã ở tỉnh Ain, vùng Auvergne-Rhône-Alpes thuộc miền đông nước Pháp.

Demography

Xem thêm
Xã của tỉnh Ain

Tham khảo

Chavannessursuran


title: Cannonia

text:
Cannonia là một chi bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae.
Chi này được Hincks miêu tả khoa học năm 1949.

Các loài
Các loài trong chi này gồm:
 Cannonia meridionalis (Weise, 1901)
 Cannonia occidentalis (Weise, 1901)
 Cannonia petersi (Bertoloni, 1868)
 Cannonia sagonai (Laboissiere, 1921)

Chú thích

Tham khảo

Luperini


title: Angkor Thom

text:
Angkor Thom (tiếng Khmer: អង្គរធំ) là thành phố thủ đô cuối cùng và lâu dài nhất của Đế quốc Khmer. Thành được vua Jayavarman VII xây dựng vào cuối thế kỷ XII. Thành rộng 9 km², bên trong có nhiều đền thờ từ các thời kỳ trước cũng như các đền thờ được Jayavarman và những người nối nghiệp ông xây dựng. Tại trung tâm thành là ngôi đền quốc gia của Jayavarman, đền Bayon, với các di tích khác quần tụ quanh khu quảng trường Chiến thắng nằm ngay phía Bắc đền.

Lịch sử
Angkor Thom đã được xây dựng để làm thủ đô vương quốc của Jayavarman VII, và là trung tâm của chương trình xây dựng khổng lồ của ông. Một tấm bia được tìm thấy trong thành phố đã viết về Jayavarman VII như là chú rể và thành Angkor Thom như là cô dâu của ông.

Tuy nhiên, Angkor Thom không phải thủ đô đầu tiên của Khmer tại địa điểm này. Trước đó 3 thế kỷ, Yashodharapura ở gần đó về phía Tây Bắc đã là thủ đô. Angkor Thom trùm lên một phần của thành phố đó. Các đền thờ nổi tiếng nhất của thời kỳ cổ hơn nằm trong thành phố là Baphuon - ngôi đền quốc gia cũ, và Phimeanakas - ngôi đền đã được nhập vào Cung điện Hoàng gia. Người Khmer đã không phân biệt rõ ràng giữa Angkor Thom và Yashodharapura, thậm chí đến thế kỷ 14, một tấm bia vẫn còn sử dụng tên cũ (Higham 138). Cái tên Angkor Thom — thành phố vĩ đại — đã được sử dụng từ thế kỷ 16.

Ngôi đền cuối cùng được biết là đã được xây dựng tại Angkor Thom là Mangalartha, được khánh thành năm 1295. Từ đó, các công trình thỉnh thoảng lại được sửa chữa, nhưng các công trình mới được xây dựng bằng các vật liệu dễ hỏng đã không tồn tại được đến nay. Trong các thế kỷ tiếp theo, Angkor Thom vẫn là thủ đô của vương quốc trong thời kỳ suy tàn cho đến khi nó bị bỏ hoang bắt đầu từ khoảng trước năm 1609, khi một du khách phương Tây viết về một thành phố bỏ hoang: "kỳ diệu như Atlantis của Plato" mà có người cho là đã được xây dựng bởi Hoàng đế La Mã Trajan (Higham 140).

Phong cách
Angkor Thom được xây dựng theo phong cách Bayon. Điều này thể hiện ở quy mô lớn của các công trình, trong việc sử dụng rộng rãi đá ong làm vật liệu xây dựng, trong các tháp mặt người tại các lối vào thành phố và trong hình tượng naga tại mỗi tháp trong khu đền.

Vị trí
Thành phố nằm trên bờ hồ Tonle Sap, cách hồ khoảng 1/4 dặm. Cổng phía Nam của Angkor Thom nằm cách thành phố Siem Reap 7,2 km về phía Bắc, cách cổng vào đền Angkor Wat 1,7 km về phía Bắc. Các bức tường thành (cao 8 m, dài 3 km, bên ngoài là hào nước) bao quanh một khu vực rộng 9 km². Tường thành được xây bằng đá ong với bờ công sự trên đỉnh. Tại mỗi hướng Đông, Tây, Nam, Bắc, có một cổng thành. Các con đường dẫn từ các cổng thành thẳng đến đền Bayon tại trung tâm thành phố. Do bản thân Bayon không có tường hay hào của riêng mình, các nhà khảo cổ học giải thích rằng các tường và hào của thành phố đại diện cho núi và biển bao quanh Núi Meru của Bayon (Glaize 81). Một cổng khác — Cổng Chiến thắng — nằm cách cổng phía Đông 500 m; con đường Chiến thắng chạy song song với con đường phía đông để dẫn tới Quảng trường Chiến thắng và Cung điện Hoàng gia ở phía Bắc Bayon.

Các khuôn mặt trên các ngọn tháp cao 23 m tại các cổng thành (sau này được bổ sung vào công trình chính) giống với các khuôn mặt tại đền Bayon và đặt ra cùng một vấn đề về cách giải thích ý nghĩa. Các khuôn mặt này có thể đại diện cho chính nhà vua, Quan Thế Âm bồ tát (Avalokitesvara), các thần hộ vệ các hướng của vương quốc, hoặc một kết hợp nào đó của những vị này. Trước mặt mỗi cổng thành có một bờ đường đắp ngang qua hào nước, dọc theo mỗi bên đường có một hàng các deva, mỗi hàng nâng một naga trong tư thế kéo co. Có vẻ đây là một hình tượng về truyền thuyết Samudra manthan (khuấy Biển Sữa) - một truyền thuyết phổ biến tại Angkor. Đền-núi Bayon, hay có lẽ chính cổng thành (Glaize 82), có thể là cái trục của sự kiện khuấy biển. Các naga có thể cũng đại diện cho sự chuyển dịch từ thế giới loài người tới thế giới của thần thánh (đền Bayon), hoặc là các thần hộ vệ (Freeman and Jacques 76). Các cổng vào có kích thước 3,5 × 7 m và có thể đã được đóng bằng các cánh cửa gỗ (Glaize 82). Cổng phía Nam cho đến nay là nơi được thăm viếng thường xuyên nhất, do đây là lối vào chính của khách du lịch.

Tại mỗi góc thành phố là một Prasat Chrung — điện thờ đặt tại góc — được xây dựng bằng sa thạch và để thờ Quán Thế Âm. Các điện thờ này có hình chữ thập với một tháp trung tâm và hướng về phía đông.

Bên trong thành có một hệ thống kênh đào dẫn nước chảy từ phía Đông Bắc tới phía Tây Nam. Khu đất được bao bọc bởi tường thành có thể đã là nơi xây dựng các tòa nhà thế tục của thành phố, nhưng các tòa nhà này đã không còn tồn tại. Khu vực này ngày nay được bao phủ bởi rừng cây.

Trừ đền Bayon, tất cả các di tích chính đều nằm tại phía Tây hoặc phía Đông của Quảng trường Chiến thắng. Tính từ Nam tới Bắc, các di tích này là Baphuon, Sân Voi, Phimeanakas và Cung điện Hoàng gia, Sân Vua Cùi, Tep Pranam và Preah Palilay; ở phía Đông, Prasats Suor Prat, đền Khleang phía Nam, đền Khleang phía Bắc và Preah Pithu.

Tham khảo

 Freeman, Michael và Jacques, Claude (1999). Ancient Angkor. River Books. ISBN 0-8348-0426-3
 Glaize, Maurice (2003 edition of an English translation of the 1993 French fourth edition). The Monuments of the Angkor Group. Truy cập 14 July 2005
 Higham, Charles (2001). The Civilization of Angkor. Phoenix. ISBN 1-84212-584-2

Thế kỷ 12
Kiến trúc Khmer
Khởi đầu thế kỷ 12
Công trình xây dựng Campuchia
Di tích Angkor
Di tích Angkor ở tỉnh Xiêm Riệp


title: Saint-Just, Dordogne

text:
Saint-Just là một xã ở tỉnh Dordogne trong vùng Aquitaine của Pháp. Xã này có diện tích 11,2 km², dân số năm 1999 là 139 người. Xã nằm ở khu vực có độ cao trung bình 96 m trên mực nước biển.

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Saint-Just trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia

Saint-Just


title: Andrena irrasus

text:
Andrena irrasus là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được LaBerge mô tả khoa học năm 1967.

Chú thích

Tham khảo

I
Động vật được mô tả năm 1967


title: Stylurus townesi

text:
Stylurus townesi là một loài chuồn chuồn ngô thuộc họ Gomphidae. Đây là loài đặc hữu của Hoa Kỳ. Môi trường sống tự nhiên của nó là các con sông.

Chú thích

Tham khảo

 Odonata Specialist Group 1996. Stylurus townesi. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập ngày 10 tháng 8 năm 2007.

Động vật Mỹ
T
Động vật được mô tả năm 1936


title: 18755 Meduna

text:
18755 Meduna (1999 GS21) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 15 tháng 4 năm 1999 bởi nhóm nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất phòng thí nghiệm Lincoln ở Socorro.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 18755 Meduna

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1999


title: Sarisa (bướm đêm)

text:
Sarisa là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Lithinini


title: Super-Kamiokande

text:
Đài quan sát , hoặc Super-K là trung tâm quan sát neutrino tại các thành phố của Hida, Gifu, Nhật Bản. Mục đích thiết kế của nó để tìm kiếm các proton phân rã, nghiên cứu hạt neutrino đến từ Mặt Trời và từ khí quyển, và theo dõi các vụ nổ siêu tân tinh trong thiên hà Ngân Hà.

Nguyên lý hoạt động
Super-K nằm dưới lòng đất 1.000 m (3.281 ft) trong mỏ Kamioka thuộc vùng Hida's Kamioka. Nó bao gồm một bồn chứa làm bằng thép không gỉ hình trụ kích thước cao 41,4 m và đường kính 39,3 m bên trong chứa 50.000 tấn nước tinh khiết. Trong bồn này chứa một bồn hình trụ khác làm bằng thép không gỉ đường kính 33,8 m và cao 36,2 m (118,8 ft) với thành trong có gắn 11.146 đèn nhân quang điện. Có một Tyvex và blacksheet rào kèm theo bồn chứa rằng ngăn cách quang học các bộ thu ID và OD.

Các neutrino tương tác với các electron hoặc hạt nhân nước có thể sinh ra hạt điện tích di chuyển nhanh hơn tốc độ ánh sáng trong nước (mặc dù tất nhiên là chậm hơn tốc độ của ánh sáng trong chân không). Điều này tạo ra bức xạ Cherenkov, tương đương với sóng âm là sóng xung kích. Ánh sáng Cherenkov chiếu vào thành bồn và được ghi lại bởi các đèn nhân quang điện (PMT). Bằng cách đo thời gian và thông tin ghi nhận từ mỗi PMT, vị trí và hướng cũng như loại (flavour) neutrino được xác định trong từng sự kiện tương tác.

Chỉ dẫn

Tham khảo

Xem thêm

Liên kết ngoài
Trang chủ của Super-K

Thiên văn học
Quan sát thiên văn
Kính viễn vọng


title: Chrysoglossum

text:
Chrysoglossum là một chi thực vật có hoa trong họ, Orchidaceae.

Các loài
 Chrysoglossum assamicum  Hook.f. (1890)
 Chrysoglossum ensigerum  W.Burgh & de Vogel (1997)
 Chrysoglossum ornatum  Blume (1825)
 Chrysoglossum reticulatum  Carr (1935)

Xem thêm
Danh sách các chi Phong lan

Chú thích

Tham khảo

Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (1999). Genera Orchidacearum 1. Oxford Univ. Press.
Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (2001). Genera Orchidacearum 2. Oxford Univ. Press.
Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (2003). Genera Orchidacearum 3. Oxford Univ. Press
Berg Pana, H. 2005. Handbuch der Orchideen-Namen. Dictionary of Orchid Names. Dizionario dei nomi delle orchidee. Ulmer, Stuttgart

Danh sách các chi phong lan


title: Adicella palaimon

text:
Adicella palaimon là một loài Trichoptera trong họ Leptoceridae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Chú thích

Adicella


title: Anathallis sclerophylla

text:
Anathallis sclerophylla là một loài lan.

Hình ảnh

Tham khảo

sclerophylla


title: Leucoptera toxeres

text:
Leucoptera toxeres là một loài bướm đêm thuộc họ Lyonetiidae. Nó được tìm thấy ở Úc.

Chúng có thể ăn lá nơi chúng làm tổ.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Australian Faunal Directory

Lyonetiidae


title: Eo biển Mozambique

text:
Eo biển Mozambique là một trong những eo biển dài nhất thế giới, có chiều dài khoảng 1670 km.
Eo biển này nằm giữa Đông Nam lục địa Châu Phi và Madagasca.
Có chiều rộng trung bình là 450 km, chỗ rộng nhất ở phía Bắc rộng 960 km. Điểm sâu nhất 3.533 m, chỉ thua eo biển Drake (Passage).

Eo biển Mozambique là con đường biển quan trọng giữa Đại Tây Dương và Ấn Độ Dương.

Tham khảo

Biên giới Comoros
Biên giới Madagascar
Eo biển châu Phi

Kênh nước Ấn Độ Dương
Biên giới Vùng đất phía Nam và châu Nam Cực thuộc Pháp
Biên giới Mozambique
Eo biển quốc tế


title: Kirchschlag in der Buckligen Welt

text:
Kirchschlag in der Buckligen Welt là một đô thị thuộc huyện Wiener Neustadt-Land trong bang Niederösterreich, Áo.

Tham khảo


title: Cully, Calvados

text:
Cully là một xã ở tỉnh Calvados, thuộc vùng Normandie ở tây bắc nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Calvados

Tham khảo

Liên kết ngoài

Xã của Calvados


title: Messier 41

text:
Messier 41 (còn gọi là M41 hay NGC 2287) là cụm sao phân tán trong chòm sao Đại Khuyển. Giovanni Batista Hodierna khám phá ra nó trước năm 1654 và có lẽ Aristotle đã biết đến nó khoảng 325 BC. M41 nằm khoảng 4 độ về phía nam của Sirius. Nó chứa khoảng 100 ngôi sao bao gồm một số sao khổng lồ đỏ, ngôi sao khổng lồ sáng nhất với kiểu phổ K3 nằm gần trung tâm của cụm. Người ta ước lượng cụm sao này đang lùi ra xa với tốc độ 23,3 km/s.  Đường kính của cụm vào khoảng từ 25 đến 26 năm ánh sáng. Ước lượng tuổi của cụm khoảng 190 đến 240 triệu năm.

Walter Scott Houston miêu tả M41 của nó qua kính thiên văn nhỏ như sau:

Nhiều người quan sát nói rằng họ nhìn thấy các sao trong M41 xếp thành những đường cong. Mặc dù có thể chúng không dễ thấy trên các hình ảnh, những đường cong này hiện rõ trên kính thiên văn phản xạ 10 inch của tôi, và nổi bật lên ở giữa cụm là ngôi sao đỏ sáng.

Xem thêm
 Thiên thể NGC
 Thiên thể Messier

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Messier 41, SEDS Messier pages
 NightSkyInfo.com – M41
 M41 Hires LRGB CCD Image

Cụm sao mở
Chòm sao Đại Khuyển
Thiên thể Messier
Thiên thể NGC
Nhánh Lạp Hộ


title: Epidirona costifera

text:
Epidirona costifera là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Turridae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Epidirona


title: Vườn quốc gia Tràm Chim

text:
Vườn quốc gia Tràm Chim thuộc tỉnh Đồng Tháp là một khu đất ngập nước, được xếp trong hệ thống rừng đặc dụng của Việt Nam. Nơi đây có nhiều loài chim quý, đặc biệt là sếu đầu đỏ, một loài chim cực kỳ quý hiếm, có tên trong sách đỏ.

Vị trí địa lý
Vườn quốc gia Tràm Chim nằm trong vùng Đồng Tháp Mười, thuộc huyện Tam Nông, tỉnh Đồng Tháp. Tọa độ địa lý 10°40′ – 10°47′ vĩ bắc, 105°26′ - 105°36′ Đông với tổng diện tích 7.313 ha nằm trong địa giới của 5 xã (Tân Công Sính, Phú Đức, Phú Hiệp, Phú Thành B, Phú Thọ) và Thị trấn Tràm Chim, với số dân trong vùng là 30.000 người.

Lịch sử
Năm 1985, Tràm Chim được Ủy ban Nhân dân tỉnh Đồng Tháp thành lập với tên gọi là Công ty Nông Lâm Ngư trường Tràm Chim, với mục đích là trồng tràm và khai thác thủy sản, và vừa giữ lại được một phần hình ảnh của Đồng Tháp Mười xa xưa.
Năm 1986, loài sếu đầu đỏ (chim hạc, sếu cổ trụi), được tái phát hiện ở Tràm Chim.
Năm 1991, Tràm Chim trở thành Khu Bảo tồn Thiên nhiên Tràm Chim cấp tỉnh, nhằm bảo tồn loài sếu đầu đỏ (Grus antigone sharpii).
Năm 1994, nơi đây trở thành Khu Bảo tồn Thiên nhiên Tràm Chim, cấp quốc gia, theo Quyết định số 47/TTg ngày 2 tháng 2 năm 1994 của Thủ tướng Chính phủ kèm theo thông tư số 4991/KGVX, với diện tích 7.500 ha. Tháng 9 năm 1998, dự án đầu tư của khu bảo tồn thiên nhiên Tràm Chim được Phân viện Điều tra Quy hoạch Rừng II Thành phố Hồ Chí Minh chỉnh sửa theo đó diện tích khu bảo tồn là 7.313 ha.
Năm 1998, nơi đây trở thành Vườn quốc gia Tràm Chim theo Quyết định số 253/1998/QĐ-TTg, ngày 29 tháng 12 năm 1998 của Thủ tướng Chính phủ.
Ngày 22/5/2012, Vườn quốc gia Tràm Chim (Đồng Tháp) được Ban Thư ký Công ước Ramsar công nhận là khu Ramsar của thế giới. Đây là khu Ramsar 4 của Việt Nam và là khu Ramsar 2.000 của thế giới.
 2016, gần 30 năm nhưng đây là lần đầu tiên cò ốc làm tổ, đẻ trứng cả đàn có đến ngàn tổ. Chị Nguyễn Thị Nga (Trung tâm bảo tồn, phát triển sinh vật) cho biết, thường thì cò ốc về vườn từ tháng 12 đến tháng 5 năm sau. Trước năm 2000 thi thoảng mới thấy một con cò ốc bay về. Thậm chí nhiều người nghĩ rằng cò ốc đã bị tuyệt chủng rồi. Trước tình trạng nguy cấp này, năm 2007 cò ốc được đưa vào Sách đỏ Việt Nam để bảo vệ nghiêm ngặt.

Chức năng
Bảo tồn hệ sinh thái đất ngập nước đặc trưng của vùng Đồng Tháp Mười, bảo vệ khu vực di trú cho các loài chim di cư, đặc biệt là loài chim sếu (Grus antigone)., bảo tồn các loài động-thực vật bản địa, các nguồn gen quý hiếm, và duy trì những điều kiện thích hợp cho việc nghiên cứu môi trường tự nhiên và bảo vệ tài nguyên thiên nhiên.

Điều kiện tự nhiên

Địa hình
Nói chung là thấp trũng, nơi cao nhất là 2,3 m, nơi thấp nhất là 0,4 m (so với mực nước biển Tây Nam Bộ).
Những vùng đất trũng chiếm 152 ha
Những vùng gò cao chiếm 194 ha
Vùng phẳng chiếm 5858 ha

Khí hậu-Thủy văn
Nhiệt độ: Nhiệt độ ở đây cao quanh năm và tương đối ít biến động, nhiệt độ trung bình hàng năm khoảng 27 °C, nhiệt độ thấp hơn khoảng 1-2 °C vào cuối mùa khô (từ tháng 12 đến tháng 2) và tăng lên khoảng 1-2 °C vào các tháng cuối mùa khô, đầu mùa mưa (từ tháng 4 đến tháng 6). Nhiệt độ cao nhất là 37 °C vào tháng tư và thấp nhất là khoảng 16 °C.
Độ ẩm: Độ ẩm trung bình hàng năm duy trì trong khoảng 82 - 83%. Độ ẩm cao nhất có thể lên đến 100% và thấp nhất là 35-40%.
Chế độ gió: Từ tháng 5 đến tháng 11, hướng gió thịnh hành ở vùng này là hướng Tây–Nam, tốc độ gió trung bình là 3 m/s mang theo nhiều hơi nước và gây mưa. Từ tháng 12 đến tháng 4 có gió Đông–Bắc, tốc độ gió trung bình khoảng 2 m/s. Bão hầu như không ảnh hưởng đến Tràm Chim và vì thế, gió với tốc độ lớn trong cơn mưa chưa từng xảy ra.
Lượng mưa: Lượng mưa phân bố theo mùa rõ rệt, trung bình khoảng 1.650 mm/năm. Mùa mưa tập trung từ tháng 5 đến tháng 11, hơn 90% lượng mưa tập trung vào khoảng thời gian này. Trong khi đó, tháng 1, 2, 3 lại là những tháng khô hạn nhất, thời tiết hầu như không có mưa. Số ngày mưa trung bình đo được tại Vườn quốc gia Tràm Chim khoảng 110-160 ngày/năm.
Chế độ nước: Vườn quốc gia Tràm Chim chịu ảnh hưởng thủy văn của vùng châu thổ sông MeKong, nhận nguồn nước trực tiếp từ sông MeKong thông qua hệ thống kinh thủy lợi (kênh Hồng Ngự–Long An, Đồng Tiến, An Hòa và Phú Hiệp) tràn vào nội đồng và bị ngập lũ hàng năm từ tháng 8 đến tháng 12. Vườn quốc gia Tràm Chim được chia thành 5 vùng quản lý khác nhau (A1-A5), mỗi khu vực được bao bọc xung quanh bởi hệ thống kênh và đê với tổng chiều dài lên đến 59 km. Mực nước bên trong vườn quốc gia được điều tiết thông qua hệ thống cống và cửa xả nằm ở các bờ bao xung quanh. Hiện nay, để giảm rủi ro do lửa vào mùa khô, mực nước bên trong vườn quốc gia luôn được giữ ở mức cao hơn những điều kiện trong quá khứ. Thành phần thực vật, phân bố và tốc độ sinh trưởng đã bị ảnh hưởng bởi những tác động này.

Địa chất

Trầm tích
Khu vực vườn quốc gia Tràm Chim được hình thành trên hai nền trầm tích Pleistocen và Holocen, với 5 đơn vị phụ:

Trầm tích Pleistocen
Trầm tích biển gió (mvQiv2-3). Trầm tích mang nhiều vật liệu thô (quartz) tạo thành những gò cao trong vùng Đồng Tháp Mười.
Trầm tích biển (mQ13 phần giữa). Cùng với trầm tích biển gió, trầm tích biển cũng thuộc Pleistocen, và chiếm diện tích khoảng 1.158 ha.

Trầm tích Holocen
Trầm tích đầm lầy-biển (bmQ22-3) chiếm 3.565 ha, chứa nhiều khoáng pyrit (FeS2), đây là nguồn vật liệu góp phần hình thành nên đất phèn tiềm tàng (sulfaquents).
Trầm tích lòng sông cổ (ab2Q22-3) chiếm khoảng 717 ha, hình thành từ những con sông chết và được bồi đấp bởi những vật liệu mới, chứa nhiều chất hữu cơ, thịt và sét.
Trầm tích proluvi (pQ22-3) chiếm 1.835 ha. Chủ yếu là vật liệu lắng tụ từ xói mòn.

Đất
Nhóm đất cát cổ (aeric Tropaquults), được hình thành thông qua quá trình phong hóa trầm tích Pleistocen chiếm diện tích khoảng 154 ha,
Đất xám điển hình (Typic Tropaquults), khoảng 476 ha.
Đất xám đọng mùn (humic Tropaquults), 274 ha.
Các nhóm đất dốc tụ trên nền trầm tích Proluvi chiếm diện tích 1.559 ha.
Các nhóm đất phù sa có nên phèn: Trầm tích sông - biển (amQ22-3) chồng lên lớp trầm tích đầm lầy - biển (bmQ22-3) hình thành những vạt đất phù sa có tầng sinh phèn (sulfidic) (sulfic Tropaquents, sulfic Tropaquepts, sulfic Hydraquents) và đất phù sa có tầng phèn (sulfuric) chứa các khoáng jarosit.
Đất phèn hoạt động (Sulfaquepts), hình thành từ nền trầm tích đầm lầy biển (bmQ22-3) với diện tích khoảng 355 ha, phân bố nhiều nhất tại khu A5. Độ chua của đất: pH chỉ khoảng từ 2,0 – 3,2.

Đa dạng sinh học

Hệ sinh thái động vật

Vườn quốc gia Tràm Chim, có diện tích 7.588 ha, thuộc huyện Tam Nông tỉnh Đồng Tháp.
Đây là nơi cư trú của trên 100 loài động vật có xương sống, 40 loài cá và 147 loài chim nước. Trong đó, có 13 loài chim quý hiếm của thế giới. Đặc biệt là một loài chim hạc còn gọi là sếu đầu đỏ (Grus antigone) hay sếu cổ trụi.

Hệ sinh thái thực vật
Với các yếu tố tự nhiên: trầm tích, địa mạo, và đặc tính đất khá đa dạng, từ đất xám, phát triển trên nền trầm tích cổ Pleistocen, đến những nhóm đất phù sa mới và đất phèn phát triển trên trầm tích trẻ Holocen đã góp phần làm đa dạng các quần xã thực vật tự nhiên. Kết quả khảo sát từ 2005–2006 ghi nhận được 130 loài thực vật, phân bố đơn thuần cũng như xen kẻ với nhau tạo thành những quần xã thực vật đặc trưng.

Hệ sinh thái rừng tràm

Rừng tràm (Melaleuca cajuputi) là thảm thực vật thân gỗ có diện tích lớn nhất, diện tích khoảng 2968 ha. Do tác động con người, hầu hết những cánh rừng tràm nguyên sinh đã biến mất và hiện nay chỉ còn lại là những cánh rừng tràm trồng, thuộc loài Melaleuca cajuputi (họ Myrtaceae), nhưng do được bảo tồn nhiều năm nên có những cụm tràm phân bố theo kiểu tự nhiên. Hai kiểu phân bố được ghi nhận: tập trung (khoảng 1.826 ha) và tràm phân tán. Tràm phân tán có sự hiện diện thảm cỏ xen kẽ gồm các loài năng ống (Eleocharis dulcis), cỏ mồm (Ischaemum rugosum và I. indicum), hoàng đầu Ấn (Xyris indica), nhĩ cán vàng (Utricularia aurea), cỏ ống (Panicum repens), súng (Nymphaea lotus), cú muỗi (Caprimulgusmaeruru), chèo bẻo (Dicrurus macrocercus), hút mật (Aethopiga siparaja), vành khuyên (Zosterops palpebrosa), chim sẻ (Carpodacus erythrinus), én (Apus affinis), rẻ quạt (Rhipidura albicollis), chích chòe (Lucustella lanceolata)

Những loài chim thường gặp: cò trắng (Egretta garzetta), cò bợ (Ardeola bacclus), cò lửa (Ixobrychus sinensis), cò lép, vạc (Nycticorax nycticorax), diệc lửa (Ardea purpurea), diệc xám (Ardea cinerea), điêng điểng (Anhinga melanogaster), cồng cộc (Pharacrocoraxniger), tu hú, cú ngói (Streptopelia tranquebarica), cú cườm (Caprimulgusmaerurus), cú (Tyto capensis),

Đồng ngập nước theo mùa
Đồng cỏ ngập nước theo mùa là một trong những hệ sinh thái khá phổ biến trong khu vực VQG Tràm Chim. Những loài thực vật phát triển với mật độ cao đã thành những đồng cỏ đơn thuần, trong khi đó có những loài cùng phát triển chung với các loài thực vật khác đã tạo nên những quần xã hoặc hội đoàn thực vật tiêu biểu của vùng đất ngập nước.

Đồng cỏ năng

Đồng cỏ năng (Eleocharis sp.) chiếm diện tích khoảng 2.968 ha, tạo thành một trong những thảm cỏ rộng lớn; bao gồm đồng cỏ năng kim (Eleocharis atropurpurea) - đây là bãi ăn của loài chim sếu (Grus antigone), khoảng 235 ha, năng ống (Eleocharis dulcis), 1.277 ha, và hợp với các loài khác tạo thành các quần xã thực vật: năng kim – năng ống (E. atropurpurea – E. dulcis), vài nơi xuất hiện của hoàng đầu Ấn (Xyris indica); năng kim - cỏ ống (E. atropurpurea – P. repens); năng ống - cỏ ống (E. dulcis – P. repens), khoảng 937 ha; năng ống - cỏ ống – lúa ma (E. dulcis - P. repens – O.rufipogon), 443 ha; năng ống - cỏ ống - cỏ chỉ (E. dulcis - P. repens – C. dactylon), khoảng 72 ha. Những nơi có địa hình thấp và ngập nước quanh năm thì xen lẫn trong quần xã năng là những loài thực vật thủy sinh như nhĩ cán vàng (Utricularia aurea), súng ma (Nymphaea indicum), rong đuôi chồn (Ceratophyllum demersum).

Những loài chim thường gặp: sếu (Grus antigone), cò trắng (Egretta garzetta), cò bợ (Ardeola bacclus), trích cồ, trích đất, vịt trời (Anas poecilorhyncha), le khoang cổ (Nettapus coromandelianus), diệc lửa (Ardea purpurea), diệc xám (Ardea cinerea), cò lửa (Ixobrychus sinensis), cò lép.

Đồng cỏ mồm
Đồng cỏ mồm (Ischaemum spp.); chiếm diện tích khá nhỏ so với các cộng đồng thực vật khác, khoảng 41,8 ha. Bao gồm mồm đơn thuần và quần xã mồm - cỏ ống (Ischaemum spp.- Panicum repens). Phân bố hiện diện chủ yếu trên những dải liếp, bờ đất có địa hình cao cục bộ trong một vùng địa hình thấp.

Những loài chim thường gặp: cồng cộc (Pharacrocoraxniger), chiền chiện (Prinia flaviventris), cò bợ (Ardeola bacclus), cò lửa (Ixobrychus sinensis), cút nhỏ (Turnix syluatica), diệc lửa (Ardea purpurea), diệc xám (Ardea cinerea), cú (Tyto capensis), giang sen (Mycteria leucocephala), già đãy (Leptoptilos dubius).

Đồng cỏ ống
Đồng cỏ ống (Panicum repens); cỏ ống phân bố trên một diện rộng, chiếm diện tích khoảng 958,4 ha, ở dạng đơn thuần với mật độ lên đến 98% hoặc cùng xuất hiện với các loài thực vật thân thảo khác: cỏ ống - cỏ sả (Panicum repens - Cymbopogon citratus), khoảng 23 ha, chủ yếu trên đất giồng cổ; cỏ ống – lúa ma (Panicum repens – Oryza rufipogon), khoảng 268 ha; cỏ ống - cỏ chỉ (Panicum repens – Cynodon dactylon), khoảng 50 ha; cỏ ống – mai dương (Panicum repens – Mimosa pigra), khoảng 86 ha, đây là khu quần xã cỏ ống bị mai dương (Mimosa pigra) xâm hại.

Những loài chim thường gặp: công đất (Houbaropsis bengalensis), chiền chiện (Prinia flaviventris), sơn ca (Alauda gulgula), sẻ bụi (Saxicola caprata), trảu đầu hung (Merops superciliosus), cú (Tyto capensis), trích, cò (Ardeola bacclus), giang sen (Mycteria leucocephala), già đãy (Leptoptilos dubius), chích đầm lầy (Locustella certhiola)

Đồng lúa ma
Đồng lúa ma (Oryza rufipogon); phân bố khá rộng, chiếm diện tích khoảng 824 ha. Tuy nhiên, cánh đồng lúa ma (Oryza rufipogon) đơn thuần có diện tích khá nhỏ, khoảng 33 ha, diện tích còn lại có sự hiện diện của lúa ma là sự kết hợp với những loài thực vật khác tạo thành những quần xã thực vật đặc trưng cho vùng đất ngập nước: lúa ma - cỏ ống (O. rufipogon – Panicum repens), khoảng 544 ha; lúa ma - cỏ bắc (Oryza rufipogon - Leersia hexandra), khoảng 160 ha; lúa ma - cỏ ống - cỏ chỉ (O. rufipogon – P. repens – C. dactylon), khoảng 83 ha.

Hầu như tất cả các loài chim trong Tràm Chim đều thích với đồng lúa ma, kể cả sếu đầu đỏ (Grus antigone), sinh cảnh này đa dạng sinh học rất cao.

Lác nước
Lác nước (Cyperus malaccensis); phân bố rải rác dọc theo kinh đào và dọc theo đường rạch cũ, diện tích tập trung chỉ khoảng 2 ha.

Hệ sinh thái đầm lầy

Nghễ (Polygonum tomentosum) phân bố ở những nơi địa hình trũng thấp, khoảng 159 ha. Trong đó, nghễ đơn thuần chiếm khoảng 138 ha, phần còn lại hiện diện chung với loài thực vật khác như lúa ma (O. rufipogon), rau dừa (Jussiaea repens), nhĩ cán vàng (Utricularia aurea).

Những loài thường gặp: cò lửa (Ixobrychus sinensis), cò lép (Egretta garzetta), cò ốc (Anastomus oscitans), cò bợ (Ardeola bacclus)

Hội đoàn sen – súng (Nelumbium nelumbo – Nymphaea spp.) chủ yếu trên các vùng đầm lầy ngập nước quanh năm, dọc theo khu trũng thấp của dòng sông cổ, chiếm diện tích khoảng 158 ha.

Những loài chim thường gặp: le hôi (Tachybaptus raficollis), le khoang cổ (Nettapus coromandelianus), vịt trời (Anas poecilorhyncha), trích cổ, trích ré, gà lôi nước (Hydrophasianus chirurgus), gà nước vằn (Rallus striatus), cuốc ngực nâu (Porzana fusca), mòng két (Anas crecca), bói cá (Ceryle rudis).

Tiềm năng du lịch
Đến Tràm Chim, du khách sẽ bắt gặp ẩn hiện trước cảnh bao la của đất trời Đồng Tháp mênh mông đầy nước. Vào mùa khô từ tháng 12 đến tháng 5 dương lịch, đây là nơi cư trú của khoảng 60% quần thể sếu đầu đỏ, là loài chim cao nhất trong các loại chim bay trên thế giới.

Những vấn đề đặt ra

Những vấn đề, thách thức mà Ban quản lý VQG đang quan tâm:
Áp lực của cộng đồng nghèo sống trong xung quanh vườn quốc gia Tràm Chim và sự phụ thuộc của cộng đồng, nhất là người nghèo lên tài nguyên thiên nhiên đất ngập nước bên trong. Chế độ bảo vệ nghiêm ngặt trong nhiều năm qua đã dẫn tới xung đột gay gắt giữa vườn quốc gia và cộng đồng và cũng đã không ngăn cản được sự xâm nhập vào bên trong để khai thác tài nguyên, dẫn đến sự suy kiệt tài nguyên (cá, củi, cỏ).
Vấn đề quản lý thủy văn cho phù hợp với nhu cầu của hệ sinh thái đất ngập nước, trong bối cảnh chế độ thủy văn toàn vùng Đồng Tháp Mười đã thay đổi do sự phát triển hệ thống kênh đào rộng khắp. Từ việc quản lý thủy văn chưa phù hợp đã làm thu hẹp diện tích đồng cỏ năng, nhất là năng kim (Eleocharis atropurpurea) làm cho không còn nguồn thức ăn cho chim sếu dẫn đến mật độ cá thể của loài chim nầy bị giảm theo hàng năm.

Vấn đề phát triển du lịch sinh thái, sao cho vừa mang lại lợi ích cho cộng đồng, đóng góp cho bảo tồn mà không gây tác hại lên hệ sinh thái.
 Sự xâm lấn của các loài ngoại lai xâm hại. Hiện nay vườn quốc gia Tràm Chim đang bị đe dọa nghiêm trọng bởi sự xâm lấn của cây mai dương (Mimosa pigra), một loài thực vật được IUCN xếp trong 100 loài ngoại lai xâm hại nguy hiểm nhất thế giới. Nếu không kiểm soát được, trong vòng 10-15 năm nữa, toàn bộ vườn quốc gia sẽ bị loài này xâm lấn thành loài độc tôn. Sự đa dạng sinh học sẽ mất đi hoàn toàn.

Tham khảo

 - Vườn Quốc gia Tràm Chim

Tràm Chim
Hoàn toàn không có nguồn tham khảo
Đồng Tháp Mười
Du lịch Đồng Tháp
Tràm Chim
Du lịch sinh thái Việt Nam
IUCN Loại II
Tam Nông, Đồng Tháp


title: Fleury-la-Forêt

text:
Fleury-la-Forêt  là một xã thuộc tỉnh Eure trong vùng Normandie miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Eure

Tham khảo

Fleurylaforet


title: La Carneille

text:
La Carneille là một xã thuộc tỉnh Orne vùng Normandie tây bắc nước nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 235 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

 INSEE

Carneille


title: Courléon

text:
Courléon là một xã thuộc tỉnh Maine-et-Loire trong vùng Pays de la Loire phía tây nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 78 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Maine-et-Loire


title: Hypocoela

text:
Hypocoela là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Geometridae


title: Ecnomus suadrus

text:
Ecnomus suadrus là một loài Trichoptera trong họ Ecnomidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Ecnomus


title: Mundgod

text:
Mundgod là một thị xã panchayat của quận Uttara Kannada thuộc bang Karnataka, Ấn Độ.

Địa lý
Mundgod có vị trí  Nó có độ cao trung bình là 567 mét (1860 feet).

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Mundgod có dân số 16.171 người. Phái nam chiếm 51% tổng số dân và phái nữ chiếm 49%. Mundgod có tỷ lệ 67% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 73%, và tỷ lệ cho phái nữ là 62%. Tại Mundgod, 15% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thị trấn thuộc huyện Uttara Kannada


title: Phratora alternata

text:
Phratora alternata là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Lopatin miêu tả khoa học năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Phratora


title: Đông phương hồng

text:
Đông phương hồng có thể là:
Đường Đông Phương Hồng, Đông Thành, thành phố Ninh Bình mang tên Trung đội nữ dân quân Đông Phương Hồng thành lập năm 1964, được phong tặng Danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang nhân dân.
Ca khúc "Đông phương hồng", một bài hát ca ngợi Mao Trạch Đông, biến cải từ một dân ca
Ca kịch "Đông phương hồng", một vở ca kịch ca ngợi Đảng Cộng sản Trung Quốc, đặc biệt là ca ngợi Mao Trạch Đông
Các vệ tinh nhân tạo Đông phương hồng của Trung Quốc


title: Sant'Andréa-d'Orcino

text:
Sant'Andréa-d'Orcino  là một xã của tỉnh Corse-du-Sud, thuộc vùng Corse, trên đảo Corse ở Pháp.

Xem thêm
 Xã của tỉnh Corse-du-Sud

Tham khảo

Santandreadorcino


title: Emotions (bài hát của Mariah Carey)

text:
"Emotions" là một bài hát của nghệ sĩ thu âm người Mỹ Mariah Carey, được sáng tác và sản xuất bởi Carey, David Cole và Robert Clivillés từ C+C Music Factory cho album phòng thu thứ hai cùng tên của Carey (1991). Nó được phát hành như là đĩa đơn đầu tiên trích từ album vào ngày 13 tháng 8 năm 1991 bởi Columbia Records. Đây là một bản nhạc mang âm hưởng disco, trong đó nhân vật chính của bài hát đã trải qua một loạt những cảm xúc khác nhau, từ cao đến thấp, và đỉnh điểm là câu hát "you got me feeling emotions". Về mặt âm nhạc, nó mang nhiều ảnh hưởng từ disco những năm disco, và tận dụng triệt để âm vực rộng của Carey cũng như kĩ thuật hát whistle.

Sau khi phát hành, "Emotions" gặt hái được những phản ứng tích cực từ các nhà phê bình âm nhạc, và nhận một đề cử giải Grammy cho Trình diễn giọng pop nữ xuất sắc nhất năm 1992. Về mặt thương mại, bài hát trở thành đĩa đơn quán quân thứ 5 liên tiếp của Carey trên bảng xếp hạng Billboard Hot 100, giúp cô trở thành nghệ sĩ đầu tiên và duy nhất tính đến nay có 5 đĩa đơn đầu tay đạt vị trí số một trên Hot 100.

Tổng quan
Carey được đưa đến làm việc cùng C+C Music Factory và họ đã viết nên bài hát "You're So Cold" - sự lựa chọn đầu tiên cho đĩa đơn mở đường của album phòng thu tiếp theo của Carey. Tuy nhiên, trong giai đoạn làm việc tiếp theo, đội sản xuất đã có thêm nhiều cảm hứng mới mẻ hơn và họ đã sáng tác "Emotions" và sau này quyết định chọn nó làm đĩa đơn đầu tiên.

Sáng tác
"Emotions" là một bản disco được viết ở âm C trưởng. Carey thường thích chuyển sang âm B♭ trưởng khi trình diễn trực tiếp (lấy ví dụ từ chương trình MTV Unplugged). Âm vực của Carey mở rộng đến gần như 4 quãng, từ C3 đến E7. Bài hát đã thử thách và kiểm chứng được điều này khi mà giọng hát của cô bị các nhà phê bình nghi ngờ. Bài hát là lần đầu tiên mà Carey phải đương đầu thể hiện những nốt cao, bắt đầu từ nốt falsetto theo sau là nốt belted.

Video ca nhạc và những bản phối lại

Video của "Emotions" được đạo diễn bởi Jeff Preiss, trong đó Carey và những người bạn đã trải qua nhiều cảm xúc khác nhau trong khi đang tiệc tùng và vui đùa xung quanh thị trấn. Video này trên thực tế được làm với gam màu sẫm nhưng vẫn duy trì được những trạng thái màu khác nhau, chuyển từ nâu sang đỏ sang lam và nhiều hơn nữa.

David Cole và Robert Clivillés đã tạo nên một bản phối lại chính thức cho "Emotions" mang tên "Emotions" (12" club mix). Mặc dù Carey không thu âm lại cho bản mix, cô đã thêm vào phần mở đầu mới mang phong cách nhạc phúc âm trước đoạn nhạc dance của bài hát. Cô sử dụng nó khi hát "Emotions" trong MTV Unplugged vào năm 1992, cũng như những buổi hòa nhạc sau này. Video đã dùng phần nhạc của 12" club mix, nhưng chỉ có chút thay đổi trong sắp xếp, phân biệt nó với video gốc.

Tiếp nhận chuyên môn
"Emotions" nhận được một đề cử giải Grammy 1992 cho hạng mục "Trình diễn giọng pop nữ xuất sắc nhất", nhưng thất bại trước Bonnie Raitt với "Something to Talk About". Ca khúc nhận một giải BMI Pop Award, tiếp nối mạch chiến thắng liên tiếp tại giải này của Carey.

Diễn biến thương mại
"Emotions" trở thành đĩa đơn quán quân thứ 5 liên tiếp của Carey trên bảng xếp hạng Billboard Hot 100, giúp cô trở thành nghệ sĩ đầu tiên và duy nhất tính đến nay có 5 đĩa đơn đầu tay trong sự nghiệp sự nghiệp đều đạt vị trí số một trên Hot 100. (trước đó cô chia sẻ kỉ lục này với The Jackson 5 với 4 đĩa đơn.) Nó vươn lên vị trí dẫn đầu trong tuần thứ 7 có mặt trên bảng xếp hạng và có 3 tuần giữ ngôi vị quán quân, từ 6 tháng 10 đến 26 tháng 10 năm 1991. Nó thay thế "Good Vibrations" (Marky Mark and the Funky Bunch hợp tác với Loleatta Holloway), và bị "Romantic" (Karyn White) thay thế. "Emotions" có mặt ở top 40 trong 10 tuần, và là một trong số 4 đĩa đơn của cô lọt vào bảng xếp hạng cuối năm của Hot 100 năm 1991, đạt vị trí thứ 22. Bài hát cũng đứng đầu trên Hot R&B/Hip-Hop Songs và trở thành đĩa đơn quán quân thứ hai của Carey trên bảng xếp hạng Hot Dance Club Play. Nó đã được RIAA chứng nhận Vàng.

Trên thị trường quốc tế, đây là đĩa đơn thành công nhất của Carey kể từ "Vision of Love" (1990). Bài hát lọt vào top 5 ở Canada, New Zealand, và trở thành đĩa đầu tiên của Carey vươn đến top 20 tại Vương quốc Anh. Tại Úc, đĩa đơn đạt đến vị trí thứ 11, nhưng không gặt hái được những thành công đáng kể nào tại châu Âu.

Danh sách bài hát

Đĩa CD toàn cầu
 "Emotions"
 "Vanishing"

Đĩa CD maxi tại Mỹ
 "Emotions" (12" club mix)
 "Emotions" (12" không lời)
 "Emotions" (bản album)
 "There's Got to Be a Way" (12" mix)
 "There's Got to Be a Way" (vocal dub mix)

Đĩa đơn maxi tại châu Âu #1
 "Emotions"
 "Vanishing"
 "Vision of Love"

Đĩa đơn maxi tại châu Âu #2
 "Emotions" (C&C club mix)
 "Emotions" (C&C 12" club no 1 mix)
 "Emotions" (C&C dub-dub mix)

Danh sách những phiên bản chính thức

 "Emotions" (bản album) - 4:11
 "Emotions" (12" club mix) - 5:54
 "Emotions" (12" không lời) - 5:07
 "Emotions" (12" a cappella) - 2:29
 "Emotions" (special motion chỉnh sửa) - 4:46
 "Emotions" (special motion mix) - 5:17
 "Emotions" (C+C radio mix) - 4:21
 "Emotions" (C+C club mix) - 7:15
 "Emotions" (C+C club no.1 mix) - 7:45
 "Emotions" (C+C club mix chỉnh sửa) - 5:51
 "Emotions" (C+C hardcore factory mix) - 8:16
 "Emotions" (club mix) - 8:32

Xếp hạng và chứng nhận

Xếp hạng tuần

Xếp hạng cuối năm

Chứng nhận

Thành công trên các bảng xếp hạng

Xem thêm
 Danh sách đĩa đơn quán quân Hot 100 năm 1991 (Mỹ)

Tham khảo

Liên kết ngoài

Bài hát của Mariah Carey
Bài hát nhạc dance-pop
Đĩa đơn năm 1991
Đĩa đơn quán quân Billboard Hot 100
Đĩa đơn quán quân Billboard Hot Dance Club Songs
Đĩa đơn quán quân Billboard Hot R&B/Hip-Hop Songs
Đĩa đơn quán quân RPM Top Singles
Bài hát năm 1991
Đĩa đơn của Columbia Records


title: Asota darsania

text:
Asota darsania là một loài bướm đêm thuộc họ Erebidae. Nó được tìm thấy ở Indonesia.

Sải cánh dài khoảng 54 mm.

Liên kết ngoài
 Species info

Chú thích

Asota


title: Trenton, New Jersey

text:
Trenton là thủ phủ của tiểu bang New Jersey và là quận lỵ của quận Mercer. Tại thời điểm năm 2008, Cục Điều tra Dân số Hoa Kỳ ước tính thành phố Trenton có dân số 82.883 người.

Trenton có lịch sử ít nhất là từ thời điểm ngày 03 tháng 6 năm 1719, khi việc bổ nhiệm một viên cảnh sát cho Trenton đã được đề cập đến trong khi khu vực này vẫn còn một phần của quận Hunterdon. Ranh giới được ghi nhận cho thị trấn Trenton vào ngày 03 tháng 6 năm 1719. Trenton đã trở thành thủ phủ bang New Jersey vào ngày 25 tháng 11 năm 1790, và thành phố Trenton được thành lập từ bên tron Trenton Towship vào ngày 13 tháng 11 năm 1792. Trenton là một trong các đô thị trong nhóm 104 đô thị ban đầu của New Jersey theo một đạo luật của cơ quan lập pháp bang New Jersey Lập pháp vào ngày 21 tháng 2 năm 1798. Một số khu vực của Trenton Township đã bị tách ra để lập Ewing Township vào ngày 22 tháng 2 năm 1834. Một loạt các vụ sáp nhập đã diễn ra trong khoảng thời gian năm mươi năm, với thành phố lấy thêm đất của quận Nam Trenton (14 tháng 4 năm 1851), các khu vực thuộc Nottingham Township (14 tháng tư 1856), Chambersburg và Millham Township (cả ngày 30 tháng 3 năm 1888) và Wilbur quận (Ngày 28 tháng 2 năm 1898).

Tham khảo

Liên kết ngoài

Thành phố của New Jersey


title: Douglasiidae

text:
Douglasiidae là một họ nhỏ bao gồm các loài bướm đêm thuộc bộ Lepidoptera. Ấu trùng của chúng là sâu cuốn lá. Chi lới nhất trong họ này là Tinagma.

Các chi và loài đặc trưng

 Douglasia
 Klimeschia
 Klimeschia transversella
 Protonyctia
 Tinagma
 Tinagma anchusella
 Tinagma balteolellum
 Tinagma californicum
 Tinagma dryadis
 Tinagma gaedikei
 Tinagma obscurofasciella
 Tinagma ocnerostomella
 Tinagma perdicella
 Tinagma powelli
 Tinagma pulverilineum

Tham khảo

 ITIS report for Douglasiidae
 Natural History Museum genus database

Liên kết ngoài

Microleps.org

Gracillarioidea


title: Pazinotus stimpsonii

text:
Pazinotus stimpsonii là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Muricidae, họ ốc gai.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Pazinotus


title: Macrocoma iranica

text:
Macrocoma iranica là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Lopatin miêu tả khoa học năm 1984.

Chú thích

Tham khảo

Macrocoma


title: Postal

text:
Burgstall (Postal) (tiếng Đức: Burgstall) là một đô thị ở tỉnh Nam Tirol, vùng Trentino-Nam Tirol. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 1.585 người và diện tích là 6,7 km².

Burgstall-Postal giáp các đô thị: Gargazzone, Lana, Merano, Meltina, và Verano.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
   Trang mạng của đô thị này

Đô thị Nam Tirol


title: Asilomorpha

text:
Asilomorpha là một cận bộ và là một nhóm lớn và đa dạng của bộ Hai cánh bao gồm các loài Brachycera khác Muscomorpha.

Tham khảo

Liên kết ngoài
The Tree of Life Web Project: Brachycera


title: Ptychamalia

text:
Ptychamalia là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Sterrhini


title: Turritella lentiginosa

text:
Turritella lentiginosa là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Turritellidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Turritella