title: Triepeolus haematurus

text:
Triepeolus haematurus là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Cockerell & Sandhouse mô tả khoa học năm 1924.

Chú thích

Tham khảo

Triepeolus
Động vật được mô tả năm 1924


title: Ferdinand Tönnies

text:
Ferdinand Tönnies sinh ngày 26 tháng 7 năm 1855 tại Oldenswort; là nhà xã hội học, nhà kinh tế học và nhà triết học. Tönnies đã góp phần đáng kể cho việc nghiên cứu về xã hội học cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX. Ông là biểu tượng đại diện cho sự thống nhất của tất cả các khoa học vào thời kỳ đó.

Ông mất ngày 9 tháng 4 năm 1936 tại Kiel, Đức.

Tham khảo

Nhà xã hội học Đức
Nhà triết học Đức
Cựu sinh viên Đại học Bonn


title: Vân Tây

text:
Vân Tây (chữ Hán giản thể: 郧西县)là một huyện thuộc địa cấp thị Thập Yển, tỉnh Hồ Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 3502,6 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2004 là 440.000 người. Mã số bưu chính là 442600. Về mặt hành chính, huyện này được chia thành 9 trấn, 6 hương và 1 hương dân tộc.
Trấn: Thành Quan, Thổ Môn, Thượng Tân, Điếm Tử, Giáp Hà, Dương Vĩ, Quan Âm, Mã Yên, Hà Giáp.
Hương: Hương Khẩu, Quan Phòng, Cảnh Dương, Lục Lang, Giản Trì, An Gia.
Hương dân tộc Hồi Hồ Bắc Khẩu.

Tham khảo

Thập Yển
Đơn vị cấp huyện Hồ Bắc

zh:


title: Andrena anatolis

text:
Andrena anatolis là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Linsley & MacSwain mô tả khoa học năm 1961.

Chú thích

Tham khảo

A
Động vật được mô tả năm 1961


title: Phùng Văn Tửu (Tửu em)

text:
Giáo sư Phùng Văn Tửu (10 tháng 4 năm 1935 – 9 tháng 3 năm 2022) là nhà giáo, dịch giả, nhà nghiên cứu phê bình văn học Pháp và văn học phương Tây thế kỷ 20. Ông xuất thân trong một gia đình trí thức nhà Nho thuộc làng gốm Bát Tràng, xã Bát Tràng, huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội. Hiện ông là hội viên Hội Nhà văn Việt Nam.

Giáo sư Phùng Văn Tửu là thành viên của Hội đồng xét chức danh Nhà nước ngành văn học từ 1990 đến 2005, ủy viên Hội đồng liên ngành Văn học-Báo chí Đại học Quốc gia Hà Nội nhiệm kỳ 2006-2011.

Tiểu sử
Phùng Văn Tửu sinh ngày 10 tháng 4 năm 1935 (Ất Hợi), tại Bát Tràng, huyện Gia Lâm, Hà Nội.

Năm 1959-1961: ông làm công tác nghiên cứu, giảng dạy văn học phương Tây ở Đại học Tổng hợp Hà Nội.

Năm 1961-1969: ông làm công tác nghiên cứu, giảng dạy văn học phương Tây ở Đại học Sư phạm Vinh.

Từ năm 1969 đến khi nghỉ hưu năm 2002: ông làm công tác nghiên cứu, giảng dạy văn học Pháp ở Đại học Sư phạm Hà Nội

Ông được phong học hàm giáo sư năm 1991 và từng đảm nhiệm cương vị chủ nhiệm bộ môn văn học Phương Tây thuộc khoa Ngữ Văn, Đại học Sư phạm Hà Nội.

Ông qua đời năm 2022 tại Hà Nội.

Một số công trình chính
Giáo sư Phùng Văn Tửu đã hướng dẫn thành công 2 luận án tiến sĩ, 10 luận văn thạc sĩ; công bố khoảng 70 bài báo trên các tạp chí trong nước; xuất bản trên 10 cuốn sách, giáo trình và sách chuyên khảo phục vụ cho học tập và nghiên cứu.

Nghiên cứu
 Lui Aragông (1987);
 Tiểu thuyết Pháp hiện đại, những tìm tòi đổi mới (1990);
 Danh nhân, dưới dạng tiểu thuyết hóa: Jean-Jacques Rousseau (1978, tái bản 1996).
 Cảm thụ và giảng dạy văn học nước ngoài (2002, tái bản có sửa chữa và bổ sung 2008)
 Tiểu thuyết trên đường đổi mới nghệ thuật (2010)

Dịch thuật
Người đi xuyên tường (tuyển tập truyện ngắn của nhà văn Pháp Marcel Aymé, 1983);
Những tùy bút về hội họa (của nhà văn Pháp Diderot, 1988);
Ông bạn đẹp (tiểu thuyết của nhà văn Pháp Guy de Maupassant, 1989);
Vụ án (tiểu thuyết của Kafka, 1989);
Mười giờ rưỡi đêm hè (tiểu thuyết của nhà văn Pháp Marguerite Duras, 1990);
Bọn làm bạc giả (tiểu thuyết của nhà văn Pháp André Gide, 2 tập, 1992).
Truyện dân gian Pháp (2004)
Henani-kịch 5 hồi-100 kiệt tác kịch thế giới (tác giả Victor Hugo, 2006)
Mỹ học (tác phẩm của Diderot, 2006)
Những huyền thoại (tác giả Pháp Roland Barthes, 2008)
Cháu ông Rameau (tác giả Diderot)

Khác
 Đồng chủ biên cuốn Từ điển văn học 2 tập đầu tiên tại Việt Nam và đồng chủ biên Từ điển văn học (bộ mới) với các Giáo sư Đỗ Đức Hiểu, Nguyễn Huệ Chi, Trần Hữu Tá.

Giải thưởng
Giáo sư Phùng Văn Tửu là một trong 4 nhà giáo thuộc tổ Văn học nước ngoài, khoa Ngữ Văn, Đại học Sư phạm Hà Nội được Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam phong tặng danh hiệu nhà giáo ưu tú (bên cạnh GS. Nguyễn Hải Hà, PGS.TS. Đặng Anh Đào và PGS. Lưu Đức Trung).

Giáo sư cũng được Nhà nước Việt Nam trao tặng Huân chương Lao động hạng 3 năm 2001, Giải thưởng Nhà nước về khoa học và công nghệ đợt 3, năm 2005 cho cụm công trình về tiểu thuyết Pháp nửa sau thế kỷ 20, gồm 3 cuốn: Lui Aragông, Nhà xuất bản Đại học và Trung học chuyên nghiệp, Hà Nội, 1987; Nhà xuất bản Giáo dục, Hà Nội, 1997; Tiểu thuyết Pháp hiện đại - những tìm tòi đổi mới, Nhà xuất bản Khoa học xã hội, Hà Nội, 1990, tái bản 2002; và Tiểu thuyết Pháp bên thềm thế kỷ XXI, Nhà xuất bản Thành phố Hồ Chí Minh, Tp. Hồ Chí Minh, 2001.

Thông tin khác về đời tư
Gia đình ông Phùng Văn Tửu có 9 anh chị em (5 gái, 4 trai). Cả bốn anh em trai ông đều được đặt tên là Phùng Văn Tửu. Giáo sư Phùng Văn Tửu là em trai (Tửu em) của cố Phó Chủ tịch Quốc hội Việt Nam Phùng Văn Tửu (Tửu anh), người được nhà nước Việt Nam truy tặng Huân chương Hồ Chí Minh ngày 5 tháng 1 năm 2011; là anh trai của ông Phùng Văn Tửu (Tửu ba) - nguyên Hiệu trưởng Trường công nhân cơ khí nông nghiệp (nay là Trường Cao đẳng nghề Cơ khí Nông nghiệp, Hương Canh, Vĩnh Phúc); là anh trai của ông Phùng Văn Tửu (Tửu nít) - sĩ quan quân đội nghỉ hưu.

Phu nhân GS. Phùng Văn Tửu là bà Bùi Thị Bích Ngọc, nguyên giáo viên các trường cấp 2 Quang Trung (Hoàn Kiếm), Mai Dịch (Từ Liêm), Vân Canh (Hoài Đức). GS. Phùng Văn Tửu có hai con trai là Kiến trúc sư Phùng Thế Vinh (Bộ Xây dựng) và Đại sứ Phùng Thế Long (Bộ Ngoại giao).

Chú thích

Liên kết ngoài
Những nét mới trong lý luận phê bình (Phùng Văn Tửu)
Phương thức huyền thoại trong sáng tác văn học
Giáo sư Phùng Văn Tửu: Thầy phải để cho trò nể phục…

Người Hà Nội
Nhà văn Việt Nam
Giáo sư Việt Nam
Nhà giáo Ưu tú
Giải thưởng Nhà nước
Cựu giảng viên Đại học Sư phạm Hà Nội
Cựu giảng viên Đại học Vinh
Cựu giảng viên Đại học Quốc gia Hà Nội


title: Melanoxanthus filiformis

text:
Melanoxanthus filiformis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1882.

Chú thích

Tham khảo

Melanoxanthus


title: Sơ sinh

text:
Sơ sinh là một chuyên ngành của nhi khoa nhằm chăm sóc sức khỏe cho trẻ sơ sinh, đặc biệt là trẻ sơ sinh đẻ non hoặc trẻ sơ sinh bị bệnh. Đây là một chuyên ngành thường làm việc tại đơn vị chăm sóc tích cực trẻ sơ sinh (NICU) tại Bệnh viện. Bệnh nhân của các bác sĩ nhi sơ sinh là trẻ sơ sinh (dưới 28 ngày tuổi) bị bệnh hoặc cần chăm sóc y khoa đặc biệt do đẻ non, trọng lượng lúc sinh thấp, chậm phát triển trong tử cung, dị tật bẩm sinh, nhiễm trùng huyết hoặc ngạt lúc sinh.

Lịch sử
Tỷ lệ tử vong cao ở trẻ sơ sinh được cộng đồng y tế Anh nhận ra ngay từ những năm 1860. Chăm sóc tích cực sơ sinh hiện đại gần đây tương đối tiến bộ. Năm 1898, Bác sĩ Joseph B. De Lee thiết lập một [lồng ấp] cho trẻ sơ sinh đẻ non đầu tiên tại Chicago, Illinois, Hoa Kỳ. Sách giáo khoa đầu tiên về đẻ non của Hoa Kỳ được xuất bản năm 1922. Năm 1952 Bác sĩ Virginia Apgar mô tả hệ thống thang điểm Apgar như là một phương tiện đánh giá tình trạng trẻ sơ sinh. Đơn vị chăm sóc tích cực sơ sinh (NICU) đầu tiên tại Hoa Kỳ được khánh thành năm 1965 tại New Haven, Connecticut và năm 1975 Hội Nhi Khoa Hoa Kỳ đã cấp Bằng về sơ sinh đầu tiên.

Năm 1960 sự xuất hiện máy thở cho sơ sinh đã mang lại bước tiến nhanh chóng trong chăm sóc trẻ sơ sinh. Điều này đã cho phép cứu sống cho trẻ sơ sinh ngày càng nhỏ hơn. Trong những năm 1980, sự phát triển của liệu pháp thay thế surfactant phổi đã cứu sống nhiều hơn nữa những trẻ sơ sinh cực non và giảm bệnh phổi mạn, một trong những biến chứng của trẻ đẻ non sống sót có thở máy. Năm 2006 các trẻ sơ sinh nhỏ đến 450 gram và chỉ mới 22 tuần tuổi thai có thêm cơ hội cứu sống. Tại những đơn vị chăm sóc tích cực trẻ sơ sinh hiện đại, những trẻ có cân nặng 1000 gram và chỉ 27 tuần tuổi thai có khoảng 90% cơ hội sống và đa số có phát triển thần kinh bình thường.

Đào tạo
Bác sĩ sơ sinh là bác sĩ thực hành trong lĩnh vực sơ sinh. Để trở thành một bác sĩ sơ sinh, đầu tiên bác sĩ phải được đào tạo thành một bác sĩ Nhi khoa, sau đó được đào tạo thêm về sơ sinh (3 năm tại Hoa Kỳ).

Tham khảo
Baines, M.A. (1862). "Excessive Infant-Mortality: How Can It Be Stayed? (www.neonatology.org/classics/baines.html#note1)". Truy cập 2007-02-18.#
American Acedemy of Pediatrics (2001). "Committee Report: American Pediatrics: Milestones at the Millenium".Pediatrics 107: 1482-1491."
Lemmons, J.A., et al (2001). "Very Low Birth Weight Outcomes of the National Institute of Child Health and Human Development Neonatal Research Network, January 1995 Through December 1996". Pediatrics 107(1): 1-8"

Tham khảo

Y học
Nhi Khoa
Sơ sinh


title: Watten, Nord

text:
Watten (, meaning "ford" as in "river-crossing") là một xã của tỉnh Nord, thuộc vùng Hauts-de-France, miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Nord

Tham khảo

 INSEE commune file
Watten

Xã của Nord


title: Sân bay quốc tế José Martí

text:
Sân bay quốc tế José Martí (IATA: HAV, ICAO: MUHA) là sân bay ở La Habana, Cuba, do cơ quan dịch vụ hàng không Cuba ECASA quản lý (tiếng Tây Ban Nha: Empresa Cubana de Aeropuertos y Servicios Aeronauticos S.A.). Sân bay cách thành phố La Habana 18 km. Sân bay này có đường băng dài 4000 m và chiếm 80% lượng khách quốc tế của Cuba.

Hãng hàng không và tuyến bay

Hành khách

Bay thuế chuyến theo quyền đặc biệt
Do lệnh cấm vận của Mỹ với Cuba, các chuyến bay giữa Hoa Kỳ và Cuba được vận hành theo Bay thuê chuyến Quyền đặc biệt (Special Authority Charters). These scheduled charter flights are operated under US Government restrictions by authorized charter companies to and from designated US airports.

Ghi chú
 Tất cả các chuyến bay thuê chuyến thẩm quyền đặc biệt được vận hành bởi Gulfstream Air Charters, ABC Charters, Marazul Charters, CTS Charters, và C&T Charters.

Hàng hóa

Tham khảo

La Habana
Sân bay Cuba


title: Psychomyia theoklymenos

text:
Psychomyia theoklymenos là một loài Trichoptera thuộc họ Psychomyiidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Chú thích

Tham khảo

Động vật khu vực sinh thái Indomalaya
Psychomyia


title: Mộc

text:
Mộc có thể là:
 Mạng Mộc trong Ngũ hành.
 Album Mộc của ca sĩ Hiền Thục.
 Phong cách chơi nhạc acoustic, không sử dụng các nhạc cụ điện.
Sao Mộc

Định hướng


title: Conservula

text:
Conservula là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Các loài
 Conservula alambica Gaede, 1915
 Conservula ancillottoi (Berio, 1978)
 Conservula anodonta (Guenée, 1852)
 Conservula anthophyes (Fletcher, 1963)
 Conservula cinisigna Joannis, 1906
 Conservula clarki Janse, 1937
 Conservula comoriensis (Viette, 1979)
 Conservula furca (Fletcher, 1961)
 Conservula indica (Moore, 1867)
 Conservula malagasa Gaede, 1915
 Conservula minor Holland, 1896
 Conservula rosacea (Saalmüller, 1891)
 Conservula scriptura (Rougeot & Laporte, 1983)
 Conservula simillima Berio, 1966
 Conservula sinensis Hampson, 1908
 Conservula subrosacea (Viette, 1958)
 Conservula v-brunneum (Guenée, 1852)

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database
Conservula at funet


title: Spinipogon

text:
Spinipogon là một chi bướm đêm thuộc phân họ Tortricinae của họ Tortricidae.

Các loài
Spinipogon atrox Razowski & Becker, 1983
Spinipogon elaphroterus Razowski & Becker, 1986
Spinipogon harmozones Razowski, 1986
Spinipogon ialtris Razowski, 1986
Spinipogon luxuria Razowski, 1993
Spinipogon misahualli Razowski & Becker, 2002
Spinipogon resthavenensis Metzler & Sabourin, 2002
Spinipogon signata Razowski, 1967
Spinipogon spiniferus Razowski, 1967
Spinipogon studiosus Razowski & Becker, 1993
Spinipogon thes Razowski & Becker, 1983
Spinipogon trivius Razowski, 1967
Spinipogon veracruzanus Razowski & Becker, 1986

Xem thêm
Danh sách các chi của Tortricidae

Chú thích

Tham khảo

 tortricidae.com

Cochylini


title: Anthurium cachabianum

text:
Anthurium cachabianum là một loài thực vật thuộc họ Araceae. Đây là loài đặc hữu của Ecuador. Môi trường sống tự nhiên của chúng là rừng ẩm vùng đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 Benavides, G. & Pitman, N. 2003. Anthurium cachabianum. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 20 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Ecuador
C


title: 3982 Kastelʹ

text:
3982 Kastelʹ (1984 JP1) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 2 tháng 5 năm 1984 bởi L. G. Karachkina ở Nauchnyj.

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 3982 Kastelʹ

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1984
Hệ tiểu hành tinh đôi


title: Lepetodrilus fucensis

text:
Lepetodrilus fucensis là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Lepetodrilidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Lepetodrilus


title: Épreville-près-le-Neubourg

text:
Épreville-près-le-Neubourg là một xã thuộc tỉnh Eure trong vùng Normandie miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Eure

Tham khảo

Eprevillepresleneubourg


title: Damblainville

text:
Damblainville là một xã ở tỉnh Calvados, thuộc vùng Normandie ở tây bắc nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
 Xã của tỉnh Calvados

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Damblainville sur le site de l'Institut géographique national

Xã của Calvados


title: Hydaticus okalehubyi

text:
Hydaticus okalehubyi là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Balke & Hendrich miêu tả khoa học năm 1992.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Hydaticus


title: Myriostephes

text:
Myriostephes là một chi bướm đêm thuộc họ Crambidae.

Các loài
Myriostephes asphycta (Turner, 1915)
Myriostephes crocobapta Turner, 1908
Myriostephes haplodes (Meyrick, 1887)
Myriostephes leucostictalis (Hampson, 1899)
Myriostephes matura Meyrick, 1884
Myriostephes rubriceps (Hampson, 1903)

Chú thích

Tham khảo

 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Spilomelinae


title: Agapetus tamrangensis

text:
Agapetus tamrangensis là một loài Trichoptera trong họ Glossosomatidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Trichoptera miền Cổ bắc
Agapetus


title: Jennifer Phạm

text:
Jennifer Phạm (sinh ngày 3 tháng 7 năm 1985) là Hoa hậu châu Á tại Mỹ năm 2006 (Miss Asia USA).

Cô từng đoạt giải Miss Vietnamese American Top Model, giải Á hậu cuộc thi Hoa hậu Việt Nam tại Mỹ (Miss Vietnam USA) năm 2005, và giải hoa hậu cuộc thi Hoa hậu Việt Nam miền Nam California năm 2006.

Tiểu sử
Jennifer tên khai sinh là Phạm Vũ Phượng Hoàng sinh tại Phú Nhuận, Thành phố Hồ Chí Minh. Năm 1988, cô theo cha mẹ sang Mỹ định cư và sinh sống tại Quận Cam, California.

Sau khi tốt nghiệp trung học với GPA 3,9/4, Jennifer Phạm bước chân vào lĩnh vực nghệ thuật. Tuy nhiên, những buổi chụp hình cho tạp chí, biểu diễn thời trang không làm cô quên trách nhiệm học hành. Cô tâm sự: "Ba mẹ tôi rất coi trọng sự học, nên dĩ nhiên cũng lo rằng tôi bị phân tâm. Thế nhưng tôi làm cho ba mẹ yên lòng bằng kết quả học tập tốt".

Cô muốn học ngành Dược của Đại học California tại Irvine, ngoài ra còn muốn học ngành tâm lý học.

Đời tư
Cô kết hôn với nam ca sĩ Quang Dũng vào ngày 25 tháng 9 năm 2007 sau khi tham gia đóng phim Những chiếc lá thời gian của đạo diễn Lê Cung Bắc.

Ngày 9 tháng 2 năm 2008, cô sinh con trai với Quang Dũng và đặt tên là Thái An Nam, sau đổi tên thành Thái Bảo Nam.

Tuy nhiên, từ năm 2009, cô và ca sĩ Quang Dũng đã ly hôn và cả hai đang cùng chăm sóc con trai Bảo Nam.

Năm 2012 cô có một người bạn trai mới là một "thiếu gia Hà thành" (sic). Ngày 19 tháng 12 năm 2012, cô tái hôn với Nguyễn Đức Hải - con trai của Trương Thị Thanh Thanh (một trong những sáng lập viên FPT, từng là giám đốc FPT chi nhánh Thành phố Hồ Chí Minh giai đoạn 1995 – 2006; bà là chị gái của Trương Gia Bình).

Tháng 6 năm 2013, cô sinh con gái với Nguyễn Đức Hải đặt tên là Nguyễn Vũ Thùy An (tên tiếng Anh: Angelina, tên ở nhà: bé Na).

Phim đã tham gia
 Tiếng dương cầm trên biển (30 tập)
 Những chiếc lá thời gian: bộ phim đã gắn kết cô với Quang Dũng.
 Xin thề anh nói thật
 Ma Dai (Phim điện ảnh)

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sinh năm 1985
Nhân vật còn sống
Hoa hậu
Nữ diễn viên điện ảnh Việt Nam
Nữ diễn viên truyền hình Việt Nam
Người Thành phố Hồ Chí Minh
Người Mỹ gốc Việt
Người Việt di cư tới Mỹ


title: 1423

text:
Năm 1423 là một năm thường bắt đầu vào ngày Thứ Sáu trong lịch Julius.

Sự kiện

Sinh

30 tháng 5 - Georg Purbach, nhà thiên văn học và toán học người Đức (mất 1461)
2 tháng 6 - Ferdinand I của Napoli (mất 1494)
3 tháng 7 - King Louis XI của Pháp (mất 1483)
24 tháng 8 - Thomas Rotherham, giáo sĩ Anh (mất 1500)
24 tháng 11 - Baron von Raß Balzers, hậu duệ của Frederick II

Mất

Tham khảo

Năm 1423


title: Mitra muricata

text:
Mitra muricata là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Mitridae, họ ốc méo miệng.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Mitra


title: Coelus gracilis

text:
Coelus gracilis là một loài bọ cánh cứng thuộc họ Tenebrionidae. Nó là loài đặc hữu của Hoa Kỳ.

Nguồn
 World Conservation Monitoring Centre 1996. Coelus gracilis. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập ngày 9 tháng 8 năm 2007.

Tham khảo

Coelus


title: Xích kinh

text:
Xích kinh hay xích kinh độ (viết tắt theo tiếng Anh là RA, chữ đầy đủ là Right Ascension; còn được ký hiệu bằng tiếng Hy Lạp α) là một thuật ngữ thiên văn học chỉ một trong hai tọa độ của một điểm trên thiên cầu khi sử dụng hệ tọa độ xích đạo. Tọa độ còn lại gọi là xích vĩ.

Xích kinh tương tự như kinh độ, đo từ một phương xác định gọi là phương xuân phân về phía đông. Cụ thể, xích kinh của một thiên thể bằng góc giữa phương nối thiên thể và tâm Trái Đất với mặt phẳng chứa thiên cực và phương xuân phân. Góc này được quy ước là dương khi thiên thể nằm ở phía đông của phương xuân phân, và âm khi thiên thể nằm ở phía tây.

Xích kinh khác kinh độ ở chỗ nó đo bằng:
giờ xích kinh = 15 độ dây cung
phút xích kinh = 15 phút dây cung
giây xích kinh = 15 giây dây cung
Các đơn vị này vừa là đơn vị đo góc, vừa là đơn vị đo thời gian gắn với thời gian (theo) sao
Trong công tác hoa tiêu, người ta còn dùng góc giờ (theo) sao. Góc giờ (theo) sao được đo theo chiều về phía tây, trong khi xích kinh đo theo chiều về phía đông.

Xích kinh được dùng để xác định vị trí các sao và xác định khoảng thời gian cần cho một ngôi sao di chuyển đến một vị trí nào đó trên bầu trời, trong khi Trái Đất quay. Ví dụ, một ngôi sao có xích kinh 01:30:00 đang ở kinh tuyến của bạn, thì một ngôi sao có xích kinh 20:00:00 sẽ đến kinh tuyến này vào 18,5 giờ theo thời gian sao sau đó.

Xem thêm

Xích vĩ
Hệ tọa độ xích đạo

Tham khảo

Hệ tọa độ thiên văn
Góc
Thuật ngữ thiên văn học


title: Tochara

text:
Tochara là một chi bướm đêm thuộc họ Erebidae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Erebidae


title: Aegerten

text:
Aegerten là một đô thị ở huyện Nidau thuộc bang Berne ở Thụy Sĩ. Đô thị này có diện tích 2,1 km², dân số năm 2005 là 1650 người.

Aegerten có 90,92% dân nói tiếng Đức, 4,21 nói tiếng Pháp.

Chú thích

Liên kết ngoài

Official statistics for Swiss municipalities

Đô thị của bang Bern


title: Pouteria villamilii

text:
Pouteria villamilii (tiếng Anh thường gọi là White Nato) là một loài thực vật thuộc họ Sapotaceae. Đây là loài đặc hữu của Philippines. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo

 World Conservation Monitoring Centre 1998. Pouteria villamilii. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Philippines
villamilii
Thực vật dễ tổn thương


title: Nantes

text:
Nantes là tỉnh lỵ của tỉnh Loire-Atlantique, thuộc vùng hành chính Pays de la Loire của nước Pháp, có dân số là 280.600 người (thời điểm 2005).
Nantes nằm ở miền tây nước Pháp, nằm bên sông Loire, cách bờ biển Đại Tây Dương 50 km (31 dặm). Đây là thành phố lớn thứ 6 tại Pháp, còn vùng đô thị thì lớn thứ 8 với hơn 800.000 cư dân.
Nantes, được mệnh danh là thành phố nghệ thuật và lịch sử, là thành phố thủ phủ của vùng Pays de la Loire và tỉnh Loire-Atlantique và cũng là thành phố lớn nhất ở Grand-Ouest (Tây Bắc nước Pháp). Cùng với Vannes, Rennes và Carhaix, nó là một trong những thành phố lớn của tỉnh lịch sử Bretagne, và công quốc cổ đại của Bretagne. Mặc dù chính thức tách ra khỏi Bretagne hơn 60 năm trước, Nantes về văn hóa là Breton và vẫn coi là thành phố thủ đô của nó.

Khí hậu

Các thành phố kết nghĩa
  Saarbrücken, Đức (từ 27 tháng 4 năm 1965)
  Tiflis, Gruzia
  Cardiff, Wales, Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland
  Jacksonville, Florida, Hoa Kỳ
  Seattle, Washington, Hoa Kỳ

Những người con của thành phố
 François Benoist, nghệ sĩ đàn ống (organist), nhà soạn nhạc
 Louis-Albert Bourgault-Ducoudray, nhà soạn nhạc
 Anne de Bretagne, nữ công tước của Bretagne và là hoàng hậu của Pháp
 Claire Bretécher, nhà vẽ truyện tranh comic và là nữ tác giả
 Aristide Briand, nhiều lần là thủ tướng và bộ trưởng bộ ngoại giao
 Frederic Cailliaud, nhà nghiên cứu châu Phi
 Jacques Cassard, thuyền trưởng
 Anthony Charteau, vận động viên đua xe đạp
 Georges Clemenceau, nhà báo và chính trị gia,
 Jules Dupré, họa sĩ vẽ phong cảnh
 Joseph Fouché, bộ trưởng Bộ Cảnh sát dưới thời Napoléon
 Jean Graton, vẽ tranh cho truyện comic, tác giả
 Paul Ladmirault, nhà soạn nhạc
 Raphaël Marionneau, DJ và tạo hình
 Peter Ochs, chính trị gia
 Jean-Jacques Renouard de Villayer, chính khách dưới thời vua Louis XIV
 Arnous de Rivière, nhà báo,
 Pierre Roy, họa sĩ
 Jules Verne, nhà văn
 Paul Verne, tác giả

Tham khảo

Thư mục

Liên kết ngoài

 Official website of the City and Métropole of Nantes
 Nantes tourist office
 Web archive of Nantes Métropole (the old website)

Loire-Atlantique
Thành phố của Pháp
Xã của Loire-Atlantique


title: Torgelow

text:
Torgelow () là một đô thị ở huyện Vorpommern-Greifswald (trước thuộc huyện Uecker-Randow), trong bang Mecklenburg-Western Pomerania, Đức. Đô thị này nằm bên sông Uecker, 12 km về phía nam Ueckermünde, và 41 km về phía tây bắc Szczecin. Dân số thời điểm 30 tháng 6 năm 2006 là 10.032 người.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Vorpommern-Greifswald


title: Calliopsis australior

text:
Calliopsis australior là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1897.

Chú thích

Tham khảo

Calliopsis
Động vật được mô tả năm 1897


title: Nà Hỳ

text:
Nà Hỳ là một xã và là huyện lỵ của huyện Nậm Pồ, tỉnh Điện Biên, Việt Nam.

Địa lý
Xã Nà Hỳ nằm ở phía nam huyện Nậm Pồ, có vị trí địa lý:
Phía đông và phía nam giáp Lào
Phía tây giáp xã Nậm Chua và xã Vàng Đán
Phía bắc giáp các xã Nậm Tin, Chà Cang và Chà Nưa.

Xã Nà Hỳ có diện tích 81,85 km², dân số năm 2022 là 5.253 người, mật độ dân số đạt 64 người/km².

Hành chính
Xã Nà Hỳ được chia thành 9 bản: Huổi Cơ Dạo, Huổi Hoi, Huổi Sang, Lai Khoang, Nà Hỳ 1, Nà Hỳ 2, Nà Hỳ 3, Sín Chải, Xam (Sam) Lang.

Lịch sử
Ngày 18 tháng 8 năm 2000, Chính phủ ban hành Nghị định số 35/2000/NĐ-CP về việc thành lập xã Nà Hỳ thuộc huyện Mường Lay trên cơ sở 44.284 ha diện tích tự nhiên và 10.441 nhân khẩu của xã Chà Cang.

Ngày 14 tháng 1 năm 2002, Chính phủ ban hành Nghị định số 08/2002/NĐ-CP về việc chuyển xã Nà Hỳ thuộc huyện Mường Lay về huyện Mường Nhé mới thành lập quản lý.

Ngày 26 tháng 11 năm 2003, Quốc hội ban hành Nghị quyết số 22/2003/QH11 về việc chuyển xã Nà Hỳ thuộc huyện Mường Nhé, tỉnh Lai Châu về tỉnh Điện Biên mới thành lập quản lý.

Ngày 21 tháng 3 năm 2006, Chính phủ ban hành Nghị định số 27/2006/NĐ-CP về việc:
Thành lập xã Nà Khoa trên cơ sở 12.691,49 ha diện tích tự nhiên và 4.531 nhân khẩu của xã Nà Hỳ.
Thành lập xã Nà Bủng trên cơ sở 16.402,78 ha diện tích tự nhiên và 5.072 nhân khẩu của xã Nà Hỳ.

Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính, xã Nà Hỳ còn lại 15.189,73 ha diện tích tự nhiên và 3.981 nhân khẩu.

Ngày 25 tháng 8 năm 2012, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 45/NQ-CP về việc:
Thành lập xã Nậm Chua trên cơ sở điều chỉnh 6.906,17 ha diện tích tự nhiên và 2.061 nhân khẩu của xã Nà Hỳ.
Chuyển xã Nà Hỳ thuộc huyện Mường Chà về huyện Nậm Pồ mới thành lập quản lý.

Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính, xã Nà Hỳ còn 8.214,55 ha diện tích tự nhiên và 3.254 người.

Ngày 6 tháng 12 năm 2019, HĐND tỉnh Điện Biên ban hành Nghị quyết số 148/NQ-HĐND về việc thành lập bản Sín Chải trên cơ sở bản Sín Chải 1 và bản Sín Chải 2.

Chú thích

Tham khảo

Huyện lỵ Việt Nam
Xã, phường, thị trấn biên giới Việt Nam - Lào


title: Pyhäjoki

text:
Pyhäjoki là một đô thị của Phần Lan.

Đô thị này nằm ở tỉnh Oulu trong vùng Bắc Ostrobothnia. Đô thị này có dân số 3.554 (2003) với diện tích là 546,14 km² trong đó có 5,83 km² là diện tích mặt nước. Mật độ dân số là 6,6 người trên mỗi km².

Đô thị này chỉ sử dụng tiếng Phần Lan.

Tham khảo

Đô thị của vùng Bắc Ostrobothnia


title: Studénka

text:
Studénka (; ) là một thị xã ở vùng Moravia-Silesia, Cộng hòa Séc. Đô thị này nằm ở bên tuyến đường sắt chính giữa Krakow và Paraha, và nơi đã diễn ra tai nạn tàu hỏa Studenka tháng 8 năm 2008.

Tham khảo

Thành phô và thị xã Cộng hòa Séc
Khu dân cư ở huyện Nový Jičín
Thành phố của Cộng hòa Séc


title: Chu kỳ bán rã

text:
Chu kỳ bán rã, chu kỳ nửa phân rã hay thời gian bán rã (ký hiệu ) là thời gian cần thiết để một lượng (chất) giảm xuống còn một nửa giá trị ban đầu. Thuật ngữ này thường được sử dụng trong vật lý hạt nhân để mô tả các nguyên tử không ổn định trải qua quá trình phân rã phóng xạ nhanh như thế nào hoặc các nguyên tử ổn định tồn tại được bao lâu. Thuật ngữ này cũng được sử dụng tổng quát hơn để mô tả bất kỳ loại phân rã theo cấp số mũ nào (hoặc hiếm khi là không theo số mũ). Ví dụ, khoa học y tế đề cập đến thời gian bán thải của thuốc và các hóa chất khác trong cơ thể con người. Khái niệm ngược lại của chu kỳ bán rã (trong tăng trưởng theo cấp số nhân) là doubling time.

Bản chất xác suất

Chu kỳ bán rã thường mô tả sự phân rã của các thực thể riêng biệt, chẳng hạn như các nguyên tử phóng xạ. Trong trường hợp đó, sẽ không đúng nếu sử dụng định nghĩa "chu kỳ bán rã là thời gian cần thiết để chính xác một nửa số thực thể phân rã". Ví dụ, nếu chỉ có một nguyên tử phóng xạ và chu kỳ bán rã của nó là một giây thì sẽ không còn "một nửa nguyên tử" nào sau một giây.

Thay vào đó, chu kỳ bán rã được định nghĩa theo xác suất: "Chu kỳ bán rã là thời gian cần thiết để chính xác một nửa số thực thể phân rã trung bình". Nói cách khác, xác suất để một nguyên tử phóng xạ phân rã trong chu kỳ bán rã của nó là 50%.

Ví dụ, hình ảnh bên phải là minh họa của nhiều nguyên tử giống hệt nhau đang trải qua quá trình phân rã phóng xạ. Lưu ý rằng sau một chu kỳ bán rã, không có chính xác một nửa số nguyên tử còn lại, mà chỉ còn lại xấp xỉ, do sự biến đổi ngẫu nhiên trong quá trình. Tuy nhiên, khi có nhiều nguyên tử giống hệt nhau đang phân rã (bên phải), luật số lớn cho thấy rằng sẽ là một xấp xỉ rất tốt (very good approximation) khi nói rằng một nửa số nguyên tử còn lại sau một chu kỳ bán rã.

Nhiều exercise đơn giản khác nhau có thể chứng minh sự phân rã xác suất, ví dụ như liên quan đến việc tung đồng xu hoặc chạy một chương trình máy tính thống kê.

Công thức tính chu kỳ bán rã theo cấp số mũ

Sự phân rã theo cấp số mũ có thể được mô tả bằng bất kỳ công thức nào trong bốn công thức tương đương sau:

Trong đó:
  là đại lượng ban đầu của chất sẽ phân rã (đại lượng này có thể được đo bằng gam, mol, số nguyên tử,...).
  là đại lượng còn lại và chưa phân rã sau thời gian .
  là chu kỳ bán rã của đại lượng phân rã.
  là một số dương gọi là mean lifetime của đại lượng phân rã.
  là một số dương gọi là hằng số phân rã của đại lượng phân rã.

Ba tham số , , và  có liên quan trực tiếp như sau:

Trong đó  là logarit tự nhiên của 2 (xấp xỉ 0,693).

Ví dụ

Vật lý
Ngoài phân rã hạt nhân, chu kỳ bán rã còn xuất hiện trong các quá trình điện học như mạch RC hay mạch RL circuit; ở đó, hằng số phân rã  là nghịch đảo của hằng số thời gian  của mạch. Với các mạch RC và RL đơn giản,  bằng RC (tích điện trở và điện dung hay L/R (thương của độ tự cảm trên điện trở).

Hóa học
Trong phản ứng hóa học, lấy theo chuyển hóa bậc một,  là hằng số tốc độ phản ứng.

Dược học
Trong dược học, chu kỳ bán rã của thuốc hay chất được cơ thể hấp thụ là thời gian để lượng thuốc giảm đi một nửa so với ban đầu, nhờ vào các quá trình hấp thụ và chuyển hóa khác nhau. Đây là một hằng số quan trọng của các loại thuốc trong dược học và thường được gọi là thời gian bán thải, ký hiệu bởi .

Đa phân rã
Đại lượng phân rã có thể là tích của nhiều quá trình phân rã với các hằng số phân rã khác nhau. Ví dụ, xét quá trình phân rã với hai hằng số phân rã , , tương tự trên, ta có chu kỳ bán rã  tương ứng là:

Hay biểu diễn theo các chu kỳ bán rã riêng lẻ:

Tham khảo

Xem thêm
 Phân rã hạt nhân
 Thời gian bán thải

Liên kết ngoài

Phóng xạ
Vật lý hạt nhân


title: Neuves-Maisons

text:
Neuves-Maisons  là một xã của tỉnh Meurthe-et-Moselle, thuộc vùng Grand Est, đông bắc nước nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 226 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Meurthe-et-Moselle


title: Rubus laegaardii

text:
Rubus laegaardii là một loài thực vật thuộc họ Rosaceae. Đây là loài đặc hữu của Ecuador.

Chú thích

Tham khảo

 Romoleroux, K. & Pitman, N. 2004. Rubus laegaardii. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
 Rubus laegaardii trên Species 2000
 Rubus laegaardii trên Global Biodiversity Information Facility (GBIF)

L
Thực vật Ecuador
Thực vật dễ tổn thương


title: Hyposmocoma lixiviella

text:
Hyposmocoma lixiviella là một loài bướm đêm thuộc họ Cosmopterigidae. Nó là loài đặc hữu của Kauai.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Insects of Hawaii. Volume 9, Microlepidoptera

Hyposmocoma
Loài đặc hữu của Hawaii


title: Aragatsotn (tỉnh)

text:
Tỉnh Aragatsotn ()là một tỉnh Marz của Armenia. Tỉnh lỵ đóng ở Oshakan. Tỉnh có diện tích 2753 km², dân số năm 2002 là 126.278 người.
Khu vực này chủ yếu là nơi sinh sống của Armenia nhưng cũng nắm giữ đáng kể Yazidi người Kurd dân tộc thiểu số.

Rìa phía tây của Aragatsotn hình thức một phần của biên giới Armenia với tỉnh Kars của Thổ Nhĩ Kỳ. Nó cũng giáp marzer sau đây:
 Shirak - phía bắc
 Lori - đông bắc
 Kotayk - đông
 Armavir - Nam
Aragatsotn cũng chung đường biên giới nhỏ với Yerevan ở phía tây nam của nó giữa các biên giới của mình với Kotayk và Armavir.

Các cộng đồng
Tỉnh có các cộng đồng sau (trong đó có 3 cộng đồng in đậm trong bảng là thành thị) và 111 cộng đồng nông thôn. Phân chia này theo raion, đơn vị hành chính của Armenia trước 1995.

Tham khảo

Tỉnh của Armenia


title: Asperdaphne vercoi

text:
Asperdaphne vercoi là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

vercoi


title: Cầu Thăng Long

text:
Cầu Thăng Long, còn gọi là Cầu Hữu Nghị Việt Xô là cây cầu bắc qua sông Hồng tại vị trí km6+300, lúc đầu nằm trong Tổng thể đầu mối đường sắt khu vực Hà Nội do Liên Xô  giúp đỡ xây dựng quy hoạch, và hiện nay thì nằm trên vành đai 3, nối huyện Đông Anh với quận Bắc Từ Liêm của Hà Nội, thủ đô của Việt Nam. Cây cầu này có quy mô lớn vào loại bậc nhất Đông Nam Á thời bấy giờ và là công trình thế kỷ của quan hệ Liên Xô - Việt Nam.

Cầu Thăng Long cách cầu Long Biên khoảng 11 km về phía thượng lưu sông Hồng.

Thông số kỹ thuật
- Cầu gồm 2 tầng dùng chung cho đường sắt và đường bộ.

- Tải trọng đường sắt: được tính toán cho đoàn tàu C12.

- Tải trọng đường xe ô tô: Tính cho đoàn xe H30- HK80.

- Tải trọng đường xe thô sơ: Phân bổ đều 400 kg/m2 hay 01 xe 13 tấn.

- Tải trọng đường người đi bộ: 300 kg/m2.

- Độ cao thông thuyền: Đảm bảo giao thông đường thủy mực nước thông thuyền +11,10m thì tàu 3000 tấn đi lại bình thường.

Cấu tạo: Cầu chính là các nhịp bằng kết cấu thép (chủ yếu là thép hợp kim mác 10XCHД, là thép có chứa crôm, silic, niken và đồng), cầu dẫn bằng các nhịp dầm bê tông cốt thép.
Cấu trúc: Cầu đường bộ và đường sắt đi riêng, gồm 2 tầng.
Chiều dài cầu chính vượt sông: 1.688 m gồm 15 nhịp dầm thép. Các nhịp dầm thép tạo thành các liên dầm liên tục với độ dài 112m/nhịp X 3 nhịp = 1 liên, đặt trên 14 trụ và 2 mố. Mỗi trụ gần 10.000m3 bê tông. Phần cầu chính có tất cả năm liên dầm thép liên tục.
Chiều dài tính theo cầu đường sắt: 5.503,3 m. Cầu đường sắt nằm phía dưới, cách tầng trên 14,10 m (tính từ tim thanh dầm mã thượng tới tim thanh dầm mã hạ). Rộng 17m. Trong lòng cầu rộng 10 m có 2 đường sắt, một đường khổ tiêu chuẩn 1,435m (phía thượng lưu), một đường khổ khổ 1,0m phía hạ lưu. Hai bên cánh gà tầng dưới này có 2 đường xe thô sơ mỗi bên rộng 3,5m. Các nhịp cầu dẫn của cầu đường sắt có kết cấu bằng các nhịp dầm bê tông dự ứng lực, độ dài 33m/nhịp. Có tổng cộng 116 nhịp cầu dẫn đường sắt (53 nhịp phía bắc và 63 nhịp phía nam).
Chiều dài tính theo đường xe ô tô: 3116 m. Cầu ô tô nằm ở tầng trên. Mặt cầu tầng này rộng 19,5m, phần ô tô rộng 16,5 m cho 4 làn xe, hai bên cho người đi bộ, mỗi bên 1,5 m. Phần kết cấu thép của cầu ô tô được lắp ráp bởi 6.500 tấn bản trực hướng bằng thép hợp kim cường độ cao, dày 14 mm, có các gân ngang, dọc gia cường độ cứng bên dưới. Các bản trực hướng mặt cầu thép này liên kết với nhau bằng những mối hàn tự động với tổng chiều dài trên 30 km. Tất cả các đường hàn này đều được kiểm tra chất lượng (kiểm tra khuyết tật hay còn gọi là kiểm tra không phá huỷ) bằng siêu âm, các điểm giao nhau của mối hàn được kiểm tra bằng tia X (lần đầu tiên thực hiện ở Việt Nam lúc bấy giờ). Các nhịp cầu dẫn của cầu ô tô có kết cấu bằng các nhịp dầm bê tông dự ứng lực, độ dài 33m/nhịp. Có tổng cộng 43 nhịp cầu dẫn ô tô (22 nhịp phía bắc, 21 nhịp phía nam). Cầu được thiết kế cho 4 làn xe ô tô và hai lề bên cạnh cho người đi bộ.
Chiều dài tính theo đường xe thô sơ: 2.658,42 m. Ngoài phần chạy bên cánh gà tầng dưới của cầu chính, cầu dẫn đường xe thô sơ có 29 nhịp (14 nhịp phía bắc, 15 nhịp phía nam).
Tổng khối lượng vật tư chính dùng cho công trình: Bê tông: 230.000m3. Sắt thép: 53.294 tấn. Lao lắp 946 phiến dầm bê tông các loại nặng từ 54-130 tấn mỗi phiến. Chế tạo và đóng 110.000m (110 km) cọc ống bê tông dự ứng lực Ø 550mm

Lịch sử xây dựng

Thiết kế
Từ năm 1974-1977 do chuyên gia Trung Quốc thực hiện và từ năm 1979-1985 cầu được hoàn thành với sự giúp đỡ của chuyên gia Liên Xô.

Về thiết kế cầu, có ý kiến nói là khi Trung Quốc thiết kế giống với cầu Trường Giang (Vũ Hán, Trung Quốc), nhưng thực tế không hoàn toàn như vậy.

Cầu Vũ Hán của Trung Quốc có khung dầm thép liên kết hình hoa thị  (ӿ). Cầu Thăng Long có khung dầm thép liên kết hình tam giác

Theo thiết kế lúc đầu của phía Trung Quốc, dầm thép của cầu được liên kết với nhau bằng đinh tán ri-vê (thi công sẽ vô cùng vất vả và chất lượng liên kết dầm khó đảm bảo được cao); mặt đường ô tô cầu chính có kết cấu bằng các tấm bê tông cốt thép dày trên 14 cm. Việc này làm cho khoảng cách giữa tầng dưới và tâng trên của cầu rất lớn (trên 16m), đòi hỏi việc đắp đất hai bên mố đầu cầu rất cao, ảnh hưởng đến tuyến đê xung yếu của Hà Nội. Nhìn cầu hơi nặng nề, kém thanh thoát.

Theo thiết kế của Liên Xô sau này, cầu chính bằng kết cấu thép có dạng các thanh dầm liên kết hình tam giác. Dầm thép được liên kết bằng bu lông cường độ cao (thi công đỡ vất vả hơn, chất lượng liên kết các thanh dầm thép cao hơn). Mặt cầu ô tô trên cầu chính được cấu tạo từ các bản trực hướng bằng thép hợp kim (giống như thép của các thanh dầm). Việc này làm giảm chiều cao giữa hai tầng cầu (xuống còn 14,1m), nhìn cầu thanh thoát hơn.

Xây dựng
Cầu được khởi công xây dựng ngày 26 tháng 11 năm 1974 và chính thức khánh thành vào ngày 9 tháng 5 năm 1985. Đây là cây cầu duy nhất của Hà Nội có thời gian thi công lâu nhất (11 năm, ban đầu do Trung Quốc giúp xây dựng, tuy nhiên đến năm 1978, Trung Quốc đã đơn phương phá vỡ cam kết, cắt viện trợ và rút hết các chuyên gia về nước khiến cho công trình bị bỏ dở và sau đó Liên Xô tiếp quản, viện trợ, khôi phục lại thi công từ tháng 6/1979 và cơ bản kết thúc vào năm 1985).

Trong thời gian Trung Quốc viện trợ (1974-1978): mới có 9 trụ chính giữa sông được thi công xong, 03 trụ đang thi công dở dang trong tổng số 14 trụ chính giữa sông và 2 mố, Đối với cầu dẫn đường sắt, mới thi công được 29 trụ ở phía bắc, 17 trụ ở phía nam so với 116 trụ của toàn bộ cầu dẫn đường sắt. Cầu chính hoàn toàn chưa có gì, cầu đường ô tô cũng chưa được thi công.

Giai đoạn Liên Xô viện trợ (1979-1985) cầu được xây dựng hoàn thành. Liên Xô nhận cung cấp viện trợ để xây dựng hoàn thành cầu Thăng Long dựa trên cơ sở Hiệp định liên chính phủ Việt Nam - Liên Xô ký ngày 03/11/1978. Đây là công trình viện trợ không hoàn lại. Theo hiệp định, phía Liên Xô cung cấp cho Việt Nam các vật liệu xây dựng như: sắt thép, xi măng mác cao, dầm thép, máy móc thiết bị thi công, cử chuyên gia sang làm việc...

Việc giúp đỡ xây dựng cầu Thăng Long phía Liên Xô giao cho Bộ Xây dựng các công trình giao thông Liên Xô (Mintransstroye), đầu mối trực tiếp thực hiện các đơn đặt hàng là Tổng Công ty xuất khẩu kỹ thuật giao thông (ZarubezTechnoTrans).Thiết kế do Viện Quốc gia thiết kế giao thông cầu Liên Xô (Giprotransmost) thực hiện. Việc sản xuất các kết cấu thép cho cầu chính do Nhà máy sản xuất cấu kiện cầu Voronhez đảm nhận. Các chuyên gia được cử sang Việt Nam chủ yếu là người của Liên hiệp Xí nghiệp xây dựng cầu số 5 (Trụ sở đặt tại thành phố Riga, Cộng hoà Latvia). Nhóm chuyên gia Liên Xô đầu tiên đến cầu Thăng Long ngày 08/6/1979 gồm 05 người. Trong suốt quá trình xây dựng có sự tham gia của phía Liên Xô từ tháng 6/1979 đến tháng 5/1985 có tổng số 167 lượt chuyên gia sang làm việc, thời điểm cao nhất là năm 1983 khi công trường thi công dồn dập, trải dài, rộng nhiều km với mấy ngàn lao động Việt Nam thì số chuyên gia có mặt đông nhất cũng chỉ có 96 người.

Tất cả các công việc, kể cả các hạng mục phức tạp, đòi hỏi tay nghề và công nghệ cao khi đó (như hàn tự động các bản trực hướng, thi công kết dính và tạo nhám liên kết của mặt cầu thép đường ô tô...) đều do công nhân Việt Nam thực hiện, các chuyên gia Liên Xô chủ yếu hướng dẫn, giám sát.

Trong quá trình xây dựng phía Liên Xô cung cấp cho công trình cầu 49 ngàn tấn sắt thép các loại, 26 ngàn tấn dầm cầu thép, gần 60 ngàn tấn xi măng mác cao và nhiều trăm tấn máy móc, thiết bị thi công như cần cẩu lắp ráp tải trọng lớn, hệ thống hàn tự động để hàn liên kết dầm thép, máy xúc, máy ủi, xe lu, canô, thiết bị thí nghiệm, kiểm định...

Cần ghi nhận là trong quá trình xây dựng cầu Thăng Long ở giai đoạn 1979 - 1985 do được quản lý khá tốt, trên công trường không xẩy ra vụ tai nạn lao động đặc biệt nghiêm trọng nào gây chết nhiều người trong một vụ. Không có chuyên gia Liên Xô nào bị tai nạn lao động. (Đây là việc rất khác so với giai đoạn 1974-1978).

Mốc thời gian

- Ngày 18/10/1983 hoàn thành việc lắp 15 nhịp dầm thép của cầu chính.

- Ngày 03/01/1984 thông xe kỹ thuật đường sắt phía thượng lưu.

- Ngày 25/01/1984 thông xe cơ giới nhẹ trên phần đường dành cho phương tiện thô sơ.

- Ngày 19/5/1984 thông xe đường sắt phía hạ lưu.

- Ngày 09/5/1985 thông xe toàn bộ cầu Thăng Long.

- Ngày 25/8/1985 Hội đồng nghiệm thu cấp nhà nước ký biên bản nghiệm thu cầu Thăng Long.

- Ngày 31/8/1985 chính thức bàn giao giữa 2 Nhà nước Việt Nam- Liên Xô.

Tuy không có con số chính thức nhưng theo đánh giá của các chuyên gia cả trong và ngoài nước thì tại thời điểm hoàn thành cầu Thăng Long vào năm 1985 thì trị giá cây cầu này khi đó ước tính khoảng 250- 270 triệu đô la Mỹ.

Về tên gọi của cây cầu
Trong suốt quá trình từ ý tưởng đến khi xây dựng, cây cầu không phải đã mang tên "Thăng Long" ngay mà nó đã từng có các tên gọi sau:

- Thuở khởi đầu: ngày 16/11/1971 Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà thông qua phương án xây dựng cầu qua sông Hồng tại khu vực Chèm. Lúc ấy tên gọi của nó được ghi trong văn bản là "cầu Chèm".

- Khi đặt vấn đề Trung Quốc viện trợ để xây cầu này, tháng 10/1972, phía Việt Nam đồng ý với tên gọi do Trung Quốc đề nghị để ghi trong Hợp đồng và các bản vẽ là "Hồng Hà Đại Kiều" (cầu lớn sông Hồng Hà). Tuy nhiên tên gọi này tồn tại không lâu.

- Ngày 03/3/1973 một "hội nghị tối cao" để thống nhất xây dựng cây cầu này tổ chức tại Phòng họp số 4 Nguyễn Cảnh Chân, Ba Đình, Hà Nội. Hội nghị có mặt đầy đủ các vị lãnh đạo cao nhất lúc bấy giờ: Tổng Bí thư Lê Duẩn, Chủ tịch Uỷ ban thường vụ Quốc hội Trường Chinh, Thủ tướng Phạm Văn Đồng, cùng các lãnh đạo cấp cao khác. Cuộc họp này thảo luận nhiều vấn đề để xây dựng cây cầu. Về tên gọi cho cây cầu tương lai, tại cuộc họp này Chủ tịch Trường Chinh đề nghị tên gọi cho cây cầu là "cầu Thăng Long". Đây là tên gọi chính thức được sử dụng đến hiện nay.

Trong văn hóa đại chúng
Nhà thơ Hữu Thỉnh đã sáng tác bài thơ "Thợ lặn cầu Thăng Long" rất xúc động để ca ngợi người thợ lặn khi thi công giếng chìm chở nổi cầu Thăng Long:

Bộ đồ lặn tám mươi cân

Chiếc bình hơi

Và xoáy lũ sông Hồng

Đám bùn nhão dưới năm mươi thước nước

Cả dòng sông đè lên trái tim anh

Anh đánh vật với bao nhiêu trôi dạt

Anh lặng lẽ ném thân vào thử thách

Anh thở dè, anh thở dè từng nấc

Lặng lẽ vượt qua mình trên nhịp quá chênh vênh

Sông không hề biết anh

Để ghìm con sóng lại

Đất không hề biết anh

Những hạt cát cứ mịt mờ câm nín

Dưới năm muơi thước nước sông Hồng

Sóng nặng trĩu thét gào trên mạc máu

Huyết áp tăng

Trí nhớ bồng bềnh

Anh tĩnh trí giữa bao nhiêu nhiễu loạn

Sông đặc quánh mỗi lần anh lặn xuống

Những trận thác rừng vờ ngủ bỗng bừng sôi

Không nhìn thấy gì không nghe thấy gì đâu

Tất cả trông vào cảm giác

Một thế giới không mầu mù mịt

Sương trắng bay trong kỷ niệm xa vời

Cứ thế bao năm dưới đáy của lòng sông

Với tất cả những gì biết được

Đã làm anh giật mình sửng sốt

Khi lên bờ

Bắt gặp lá tre non

Hà Nội 1983-1984

Lưu ý

Tuy nhiên so với thiết kế ban đầu, cầu có nhiều hạng mục không được xây dựng đầy đủ. Hạng mục dễ nhận thấy nhất đó là hai tháp đầu cầu: Theo thiêt kế, hai đầu cầu có hai tháp cao. Sau khi vượt khỏi tầng trên cầu ô tô, trên đỉnh các tháp này có sàn và đài quan sát phục vụ cho khách tham quan cầu ngắm cảnh sông Hồng và thủ đô Hà Nội. Trong lòng các tháp này là hệ thống thang máy để đưa người lên cao. Nhưng vì nhiều lý do (chủ yếu là lý do kinh tế khó khăn khi đó vì thiếu vốn đối ứng), rất tiếc công trình kiến trúc có ý nghĩa này đã không được xây dựng, mặc dù lô thiết bị đầu tiên phục vụ cho hạng mục này là những thang máy đã được Liên Xô đưa sang Việt Nam tới cầu Thăng Long, nhưng được điều đi lắp ở công trình khác!

Và thực tế chỉ có thân tháp phía nam (phía Từ Liêm) được làm nhưng không được hoàn thiện mà chỉ có phần xây thô, hiện ngành viễn thông đang đặt các ăng ten của trạm thu phát sóng di động và thành phố Hà Nội thường treo các panô, áp phích còn hai tháp đầu cầu phía bắc (phía Đông Anh) thì hoàn toàn không xây. Bởi vậy nhìn tổng thể kiến trúc cầu không được đồng bộ.

Trong quá trình khai thác, cầu Thăng Long không được duy tu, bảo trì đúng cộng với việc quản lý, giám sát tải trọng xe qua cầu không tốt dẫn đến việc mặt cầu chính của đường ô tô xuống cấp nghiêm trọng. Thậm chí trong những năm từ 2010 đến 2016 việc sửa chữa mặt cầu này không đúng cách lại càng dẫn đến tình trạng cầu ô tô nhanh xuống cấp. Tháng 9/2018 Bộ giao thông vận tải Việt Nam mời các chuyên gia Nga sang khảo sát, tư vấn sửa chữa lại mặt cầu ô tô này. Tuy nhiên hai bên không thống nhất được và cuối cùng tháng 8/2020 phía Việt Nam quyết định "đóng cầu" đường ô tô để sửa chữa mặt cầu. Công việc sửa chữa mặt cầu ô tô này kéo dài gần sáu tháng, đến đầu tháng 1/2021 cầu Thăng Long mới thông xe ô tô trở lại.

Một việc rất đáng nói đó là cơ sở vật chất sau khi xây dựng xong cầu Thăng Long để lại khá lớn và vẫn phát huy tác dụng: Các xưởng gia công dầm cầu thép, kết cấu bê tông (đặc biệt là bê tông dự ứng lực cho các kết cấu cầu) sau khi làm xong cầu Thăng Long đã phục vụ và phát huy tác dụng cho nhiều công trình cầu khác như cầu Chương Dương, cầu Bến Thủy, cầu Phong Châu, cầu Trung Hà... và kể cả trong việc xây dựng một số cầu vượt ở Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh hiện nay. Không những thế, khách sạn Hoàng Long tại Xuân Đỉnh chính là khu nhà ở của chuyên gia Liên Xô khi xây dựng cầu Thăng Long.

Xem thêm

Tham khảo
(1). Thương lượng với thời gian, Nhà xuất bản Hội nhà văn, 2005

(2). https://VnExpress.net. 07/09/2018 "Cầu Thăng Long từng được sửa chữa thế nào?"

Thăng Long
Thăng Long


title: (8018) 1990 SW

text:
(8018) 1990 SW là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Henry E. Holt ở Đài thiên văn Palomar ở Quận San Diego, California, ngày 16 tháng 9 năm 1990.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 8001–9000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1990
Được phát hiện bởi Henry E. Holt
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Valouse

text:
Valouse  là một xã thuộc tỉnh Drôme trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes đông nam nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Drôme

Tham khảo

 INSEE commune file

Xã của Drôme


title: Hayekpenthes flavus

text:
Hayekpenthes flavus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Schimmel miêu tả khoa học năm 2004.

Chú thích

Tham khảo

Hayekpenthes


title: Caloptilia tmetica

text:
Caloptilia tmetica là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Papua New Guinea.

Chú thích

Tham khảo

Caloptilia


title: Tê giác đen Tây Phi

text:
Tê giác đen Tây Phi (Diceros bicornis longipes) là một phân loài tê giác hiếm của loài tê giác đen sinh sống ở châu Phi. Năm 2011, Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế tuyên bố rằng loài tê giác đen Tây Phi đã tuyệt chủng. Nó đã từng sinh sống khắp ở sa-van tây trung Phi nhưng đã bị tuyệt diệt do nạn săn trộm.

Mô tả
Tê giác đen Tây Phi dài là 3-3,8 m, cao 1,4-1,7 m và nặng 800-1.300 kg. Nó có hai sừng, sừng đầu tiên dài 0,5-1,3 m và sừng thứ hai dài từ 2–55 cm.

Phân bố
Phân loài này bị săn bắn vào đầu của thế kỷ 20, nhưng số lượng của chúng tăng trong những năm 1930 sau khi hành động bảo tồn đã được thực hiện. Khi các nỗ lực bảo vệ đã giảm trong những năm qua đã làm số lượng của tê giác đen phương Tây tăng. Đến năm 1980 thì số lượng đã lên đến hàng trăm. Nạn săn trộm vẫn tiếp tục và năm 2000 người ta ước tính chỉ còn 10 cá thể sống sót. Đầu năm 2006, trong một cuộc khảo sát chuyên sâu của miền bắc Cameroon (con cuối cùng còn lại môi trường sống của các loài khác) người ta không tìm thấy con nào, nhưng những nỗ lực để xác định vị trí bất kỳ cá nhân còn sống sót vẫn tiếp tục. Nạn săn trộm bất hợp pháp, các nỗ lực chống săn trộm bị giới hạn đã dẫn đến sự sụt giảm của phân loài này. Không có loài động vật được biết là được tổ chức trong điều kiện nuôi nhốt. Năm 2011, người ta tuyên bố phân loài này đã tuyệt chủng.

Chú thích

Tham khảo

B
Môi trường năm 2011
Động vật được mô tả năm 1849


title: Tiếng Kamassia

text:
Kamassian hoặc Kamas là tên của một ngôn ngữ đã tuyệt chủng trong nhóm ngôn ngữ Samoyed, bao gồm một loạt ngôn ngữ trong nhóm miền Nam cùng với ngôn ngữ Mator, ngôn ngữ Koibal và ngôn ngữ Selkup (mặc dù điều này không phải là một phân họ thực tế). Người bản địa cuối cùng sử dụng ngôn ngữ này là Klavdiya Plotnikova đã qua đời vào năm 1989. Tiếng Kamassia được dùng ở nước Nga, phía đông của dãy núi Ural, Kamasin.

Một tên cũ khác của ngôn ngữ này là Koibal. Đây là một thuật ngữ cho người dân Kamas chuyển sang các ngôn ngữ Khakas gốc Thổ Nhĩ Kỳ; Người Koibal hiện đại được pha trộn giữa người Samoyed và người Khakas-Yenisei.

Nguồn
Britannica, 1984 Edition, Vol. 18, p. 1025
Wixman, Ronald. The Peoples of the USSR. p. 109

Tham khảo

Liên kết ngoài
Ethnologue report for Kamas
Kamassian-English glossary
Kamassian-Russian dictionary (~300 words)
M. Alexander Castrén's extensive book on the Samoyed grammar, including Kamassian (in German)

Ngôn ngữ miền nam Samoyed
Ngôn ngữ tuyệt chủng của châu Á
Ngôn ngữ tại Nga
Kamassia


title: Mặt cắt tán xạ

text:
Mặt cắt tán xạ của một hạt vật chất là khái niệm đặc trưng cho khả năng mà dòng vật chất đi qua hạt này bị đổi hướng lan truyền. Nó được coi là diện tích vuông góc với dòng bức xạ, có tâm đặt tại hạt vật chất, mà trong vùng này mọi bức xạ đều bị đổi hướng và ngoài vùng đó bức xạ không bị đổi hướng.

Mặt cắt tán xạ có thứ nguyên là diện tích. Trong hệ đo lường quốc tế, nó được đo bằng mét vuông.

Ví dụ
Ví dụ xét một quả cầu với bán kính r, đứng yên và một dòng các hạt nhỏ chiếu qua. Những hạt nào có đường đi nằm trong vùng diện tích hình tròn, là hình chiếu của quả cầu lên mặt phẳng vuông góc với dòng các hạt chuyển động, sẽ va vào quả cầu và bị lệch hướng. Diện tích này là πr2, và đó là mặt cắt tán xạ của quả cầu:
σ = πr2

Ví dụ khác, trong tán xạ Rutherford, mặt cắt tán xạ của các nguyên tử vàng đối với dòng hạt alpha có động năng E và số nguyên tử Z, được tính bởi Ernest Rutherford là:

với:
e là điện tích nguyên tố
k là hằng số tĩnh điện
θ là góc tán xạ

Xem thêm
hệ số tán xạ

Tham khảo

Tán xạ


title: Gazzaniga

text:
Gazzaniga là một đô thị ở tỉnh Bergamo trong vùng Lombardia của nước Ý, có vị trí cách khoảng 60 km về phía đông bắc của Milano và khoảng 15 km về phía đông bắc của Bergamo.

Gazzaniga giáp các đô thị: Albino, Aviatico, Cene, Cornalba, Costa di Serina, Fiorano al Serio, Vertova.

Biến động dân số

Tham khảo

Thành phố và thị trấn ở Lombardia
Đô thị tỉnh Bergamo


title: El Ordial

text:
El Ordial là một đô thị trong tỉnh Guadalajara, Castile-La Mancha, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 48 người.

Tham khảo

Đô thị ở Guadalajara


title: 16794 Cucullia

text:
16794 Cucullia (1997 CQ1) là một tiểu hành tinh nằm phía ngoài của vành đai chính được phát hiện ngày 2 tháng 2 năm 1997 bởi J. Ticha và M. Tichy ở Klet.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 16794 Cucullia

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Miloš Tichý
Thiên thể phát hiện năm 1997


title: VTV2

text:
VTV2 là Kênh truyền hình Khoa giáo của Đài Truyền hình Việt Nam, với các bản tin và chương trình chuyên đề được đầu tư kỹ lưỡng, hướng đến mục tiêu cải thiện dân sinh, phổ biến kiến thức khoa học - công nghệ. Các chương trình truyền hình mang tính chất khoa giáo được phát sóng trên kênh truyền hình quốc gia VTV2 sẽ ngày càng đáp ứng được những nhu cầu của nhân dân, đem lại trí tuệ, đem lại kiến thức, để mở mang kiến thức cho đông đảo nhân dân, với phong cách thể hiện truyền thống, dân gian, nhưng vẫn kế thừa tinh hoa của dân tộc.

Hiện nay, VTV2 được truyền dẫn trên nhiều hạ tầng: truyền hình kỹ thuật số mặt đất, truyền hình số vệ tinh và các dịch vụ truyền hình trả tiền khác.

Lịch sử
Ban Khoa giáo có tiền thân là Phòng Khoa giáo được hình thành vào năm 1987. Ngày 1 tháng 1 năm 1990, Đài Truyền hình Việt Nam quyết định thành lập Ban Khoa giáo, trên cơ sở Phòng Khoa giáo. Cũng trong ngày này, Đài Truyền hình Việt Nam chính thức phát sóng Chương trình 2, sau này là kênh VTV2. Năm 1996, kênh được phủ sóng qua vệ tinh và đến năm 2002, kênh được tách thành kênh riêng trên vệ tinh. Năm 2004, VTV2 được tách thành kênh riêng trên cả nước.

Khẩu hiệu
 1990 - 2014: Khoa học - Giáo dục.
 2014 - 2015: Tích lũy từ giá trị nhỏ nhất - Ươm mầm ước mơ khoa học - Hấp dẫn từ sự khác biệt.
 2015 - 2017: Sắc màu cuộc sống.
 2017 - nay: Chất lượng cuộc sống.

Lãnh đạo
 Quyền Trưởng ban: Lê Hải Anh.
 Phó Trưởng ban: Nguyễn Trường Thành, Trịnh Quốc Đông, Nguyễn Thị Kim Hoa.

Thời lượng phát sóng
Trước năm 1995:
Phát kết hợp với chương trình VTV1 của ngày hôm trước trên kênh 9, kênh 11 tại khu vực Hà Nội và phủ sóng qua vệ tinh:
09:00 - 11:00 Thứ 2 - Thứ 7.
06:00 - 10:00 Chủ nhật.
Trên kênh 11 khu vực Hà Nội: 18:45 - 22:45 hàng ngày.
Trước ngày 31 tháng 3 năm 1996:
Phát kết hợp với chương trình VTV1 của ngày hôm trước trên kênh 9, kênh 11 tại khu vực Hà Nội và phủ sóng qua vệ tinh:
06:00 - 09:00 Thứ 2 - Thứ 7.
06:00 - 10:00 Chủ nhật.
Trên kênh 11 khu vực Hà Nội: 19:00 - 21:30 hàng ngày.
31 tháng 3 năm 1996 - 30 tháng 3 năm 1997:
Trên kênh 9 VHF tại khu vực Hà Nội và phủ sóng toàn quốc:
6:00 - 12:00 Thứ 2 - Thứ 7.
06:00 - 10:00 Chủ nhật.
Trên kênh 11 khu vực Hà Nội: 19:00 - 21:30 hằng ngày.
 31 tháng 3 năm 1997 - 30 tháng 3 năm 1998:
Trên kênh 9 VHF tại khu vực Hà Nội và phủ sóng toàn quốc:
8:00 - 12:00 Thứ 2 - Thứ 7.
08:00 - 10:00 Chủ nhật.
Trên kênh 11 khu vực Hà Nội: 19:00 - 21:30 hằng ngày.
 31 tháng 3 năm 1998 - 29 tháng 4 năm 2001:
 Trên kênh 11 tại Hà Nội và các vùng lân cận: 10:00 - 23:00 hằng ngày.
 Trên kênh 9 tại Hà Nội và vệ tinh: 10:00 - 17:00 hằng ngày.
 30 tháng 4 năm 2001 - 31 tháng 12 năm 2001:
 Trên kênh 11 tại Hà Nội: 10:00 - 23:00 hàng ngày.
 Trên kênh 9 tại Hà Nội: 10:00 - 17:00 hàng ngày.
 Trên vệ tinh và các khu vực khác: 10:00 - 17:00 và 20:30 - 23:00 hàng ngày.
1 tháng 1 năm 2002 - 31 tháng 12 năm 2003: 10:00 - 24:00 hàng ngày.
 1 tháng 1 năm 2004 - 31 tháng 12 năm 2006: 06:00 - 24:00 hàng ngày.
 01/01/2007 - 31/12/2010: 05:30 - 24:00 hàng ngày.
 01/01/2011 - 31/12/2011, 19/03/2020 - 30/04/2020: 05:00 - 24:00 hàng ngày.
 01/01/2012 - 18/03/2020, 01/05/2020 - nay: 24/7.

Ngày 20/05/2015, Đài Truyền hình Việt Nam đã lên sóng thử nghiệm kênh VTV2 với chất lượng HD trên hệ thống truyền hình cáp kỹ thuật số của VTVCab. Sau đó ít ngày, VTV2 HD cũng được phát sóng trực tuyến tại trang điện tử VTVgo của Đài Truyền hình Việt Nam. Đây là kênh truyền hình thứ tư nằm trong hệ thống các kênh quảng bá của Đài Truyền hình Việt Nam được phát sóng dưới dạng chuẩn HD. Sau khi lên sóng, khán giả đã nồng nhiệt hưởng ứng và đã có những ý kiến đóng góp tích cực cùng những trải nghiệm thú vị với VTV2 HD. Từ ngày 01/07/2015, VTV2 HD được lên sóng quảng bá chính thức trên hệ thống truyền dẫn kĩ thuật số mặt đất, và cũng là kênh truyền hình thứ hai phát hình với chất lượng HD toàn thời gian trên hệ thống này, sau VTV6 HD.

Từ năm 2007 trở đi, sau khi kênh VTV3 rút ngắn thời lượng phát sóng một số sự kiện thể thao, hầu hết một số sự kiện thể thao trên kênh VTV3 được chuyển sang phát sóng chủ yếu trên kênh VTV2, trừ FIFA World Cup và UEFA Euro. Từ ngày 10/10/2022 đến nay, sau khi kênh VTV6 ngừng phát sóng, một số chương trình thể thao phát sóng trên kênh VTV6 được chuyển sang một số kênh truyền hình khác của Đài, trong đó có VTV2. Một số sự kiện thể thao như Olympic, Asiad chính thức trở lại trên sóng VTV2 sau khoảng 9 năm ngừng phát sóng.

Tranh cãi

Giam tiền thưởng sau lễ trao giải "Hiền tài nước Việt"
Ban tổ chức chương trình "Hiền tài đất Việt" cùng với Công ty cơ khí thương mại Thăng Long & Đài Truyền hình Việt Nam bị rắc rối liên lụy sau sự cố Giam tiền thưởng 2 Huy chương vàng Olympic Vật lý Quốc tế.

Khung giờ phim người lớn gây tranh cãi
VTV2 đã từng gây tranh cãi về phim người lớn Chuyện ấy là chuyện nhỏ. Sau khi phim lên sóng đã dấy lên nhiều ý kiến phản đối của dư luận về những hình ảnh nhạy cảm cũng như lời thoại về các vấn đề tế nhị trên phim. Kể từ cuối tháng 11, sau 5 tập phát sóng, VTV đã ngừng phát sóng phim này.

Chú thích

Kênh truyền hình Việt Nam
Kênh địa phương


title: Fontanar

text:
Fontanar là một đô thị trong tỉnh Guadalajara, Castile-La Mancha, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 1.263 người.

Tham khảo

Đô thị ở Guadalajara


title: Monolepta schereri

text:
Monolepta schereri là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Gressitt & Kimoto miêu tả khoa học năm 1963.

Chú thích

Tham khảo

Monolepta


title: Sinum minus

text:
Sinum minus là một loài ốc biển săn mồi, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Naticidae, họ ốc Mặt Trăng.

Phân bố

Miêu tả
Chiều dài tối đa của vỏ ốc được ghi nhận là 13 mm.

Môi trường sống
Độ sâu tối thiểu được ghi nhận là 64 m. Độ sâu tối đa được ghi nhận là 154 m.

Chú thích

Tham khảo

Sinum


title: Dankmarshausen

text:
Dankmarshausen là một đô thị trong huyện Wartburg ở bang Thüringen, Đức. Đô thị này có diện tích 11,19 km².

Tham khảo


title: Aporophyla lutulenta

text:
Aporophyla lutulenta là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuoidea. Nó được tìm thấy ở châu Âu, chủ yếu ở Trung Âu và Nam Âu, gần Biển Đen và Kavkaz.

Chiều dài cánh trước là 15–18 mm. Con trưởng thành bay vào tháng 9.

Ấu trùng ăn nhiều loại thực vật bao gồm cỏ.

Hình ảnh

Liên kết ngoài
Vlindernet
waarneming.nl
Lepidoptera of Belgium

Chú thích

Aporophyla
Côn trùng châu Âu


title: 14739 Edgarchavez

text:
14739 Edgarchavez (tên chỉ định: 2000 EF21) là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được khám phá thông qua Catalina Sky Survey ngày 3 tháng 3 năm 2000. Nó được đặt theo tên Edgar Chavez, an engineer who worked ở research institutions such as University of Arizona's Lunar và Planetary Laboratory.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 14001–15000

Tham khảo

Liên kết ngoài

Thiên thể phát hiện năm 2000


title: Coust

text:
Coust là một xã thuộc tỉnh Cher trong vùng Centre-Val de Loire miền trung Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Cher

Liên kết ngoài
Coust on the Quid website

Ghi chú

Xã của Cher


title: Hàng không năm 1986

text:
Đây là danh sách các sự kiện hàng không nổi bật xảy ra trong năm 1986:

Các sự kiện

Chuyến bay đầu tiên

Tháng 2
 15 tháng 2 - Beechcraft Starship

Tháng 4
 27 tháng 4 - Partenavia Mosquito
 25 tháng 4 - Air Tractor AT-503

Tháng 7
 4 tháng 7 - Dassault Rafale

Tháng 8
 6 tháng 8 - BAe ATP
 8 tháng 8 - British Aerospace EAP

Tháng 9
 13 tháng 10 - Piaggio P.180 Avanti

Tháng 11
 30 tháng 11 - Fokker F100

Tháng 12
 31 tháng 12 - IAI Lavi

Bắt đầu hoạt động

Tháng 5
 1 tháng 5 - Dassault Mirage IVP trong Armée de l'Air

Tháng 10
 1 tháng 10 - AH-64 Apache trong Lữ đoàn Kỵ binh 6 Hoa Kỳ

Tham khảo


title: Polycentropus moselyi

text:
Polycentropus moselyi là một loài Trichoptera trong họ Polycentropodidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Tham khảo

Polycentropus


title: Mi núi Bà

text:
Mi núi Bà hay mi Langbiang (danh pháp hai phần: Laniellus langbianis) là một loài chim trước đây xếp trong họ Họa mi (Timaliidae), hiện nay xếp trong họ Kim oanh (Leiothrichidae). Mi núi Bà là một loài động vật đặc hữu của Việt Nam.

Mô tả
Mi Núi bà trưởng thành có hình dạng và kích thước giống với loài mi đầu đen gặp ở núi Bà, nhưng có màu lông khác và đuôi không bằng mà hơi nhọn. Phần dưới cơ thể phớt trắng có các vạch đen kéo dài dọc hai bên ngực và mỏ, tai và trước trán tạo thành dải mào đen rất rõ. Đỉnh đầu và gáy xám, có xen kẽ các vạch trắng nhạt. Lưng trên và dưới đuôi nâu hung đỏ với vạch màu đen. Cánh màu xám lẫn đen và trắng. Đuôi xám với mút đuôi trắng.

Sinh thái
Môi trường sống tự nhiên của mi núi Bà là ở khu vực núi đá vôi ẩm nhiệt đới và cận nhiệt đới. Loài này có nơi cư trú mới mở rộng xuống vùng phân bố thêm khoảng 250 km về phía Bắc của Tây Nguyên. Hiện nay mi núi Bà đang bị đe dọa mất môi trường sống.

Phân bố
Mi núi bà phân bố tại các tỉnh miền Trung của Việt Nam.

Tham khảo

 Collar, N. J. & Robson, C. 2007. Family Timaliidae (Babblers) pp. 70 – 291 in; del Hoyo, J., Elliott, A. & Christie, D.A. eds. Handbook of the Birds of the World, Vol. 12. Picathartes to Tits and Chickadees. Lynx Edicions, Barcelona.

Liên kết ngoài

 Mi Lang Bian, Crocias langbianis King, 1975

Chim Việt Nam
L
Động vật đặc hữu Việt Nam
Động vật được mô tả năm 1939


title: Psychomyia anaksusuan

text:
Psychomyia anaksusuan là một loài Trichoptera trong họ Psychomyiidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Chú thích

Tham khảo

Động vật khu vực sinh thái Indomalaya
Psychomyia


title: El Manzano

text:
El Manzano là một đô thị tại tỉnh Salamanca, phía tây Tây Ban Nha, cộng đồng tự trị Castile-Leon. Đô thị này có cự ly 65 kilômét so với thành phố tỉnh lỵ Salamanca và có dân số 103 người.
Đô thị này có diện tích 36,72 km².
Đô thị này nằm ở khu vực có độ cao 779 mét trên mực nước biển.
Mã số bưu chính là 37171.

Tham khảo

Đô thị ở Salamanca


title: Hoplitis agis

text:
Hoplitis agis là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Benoist mô tả khoa học năm 1929.

Chú thích

Tham khảo

Hoplitis
Động vật được mô tả năm 1929


title: Goudotina bicolor

text:
Goudotina bicolor là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Weise miêu tả khoa học năm 1910.

Chú thích

Tham khảo

Goudotina


title: Saint-Vallier-sur-Marne

text:
Saint-Vallier-sur-Marne là một xã thuộc tỉnh Haute-Marne trong vùng Grand Est đông bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 395 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
 INSEE commune file

Saintvalliersurmarne


title: Phân đại Đệ Tam

text:
Kỷ Đệ Tam (Tertiary) đã từng là một đơn vị chính trong niên đại địa chất, kéo dài từ khi kết thúc kỷ Creta, vào khoảng 65 Ma (Ma: Mega annum, triệu năm) trước, tới khi bắt đầu kỷ Đệ Tứ, vào khoảng 1,8 Ma. Việc sử dụng tên gọi này đã từng là rộng khắp và vẫn còn được dùng đến ngày nay (2007); nhưng Ủy ban quốc tế về địa tầng học (ICS) đã không còn coi nó là một phần của danh pháp địa tầng học chính thức mà gần như đã coi nó như là cấp phân giới (sub-erathem) gọi là Phân giới Đệ Tam hay tương ứng với phân giới này là phân đại Đệ Tam. Thay vì thế, các kỷ như kỷ Paleogen và kỷ Neogen đã được khuyến nghị nên dùng như là các đơn vị phân chia ở cấp thứ nhất của đại Tân sinh.

ICS đã đề nghị rằng kỷ Đệ Tam cũ nên được coi là một phân đại/phân giới và chứa một phần của kỷ Neogen, với sự kết thúc của nó vào khoảng 2,588 Ma (triệu năm), trùng với khi bắt đầu tầng Gelasia. Tuy nhiên, Liên đoàn Quốc tế về Nghiên cứu Kỷ Đệ Tứ (INQUA) lại đưa ra đề nghị ngược lại cho rằng kỷ Neogen và thế Pliocen kết thúc tại thời điểm khoảng 2,588 Ma, tầng Gelasia cần được chuyển sang thế Pleistocen bằng việc viện dẫn các thay đổi cơ bản trong khí hậu, đại dương và vùng sinh vật của Trái Đất đã diễn ra vào thời điểm 2,588 Ma và sự tương ứng của nó với ranh giới địa từ học Gauss-Matuyama.

Thuật ngữ
Thuật ngữ Tertiary lần đầu tiên được Giovanni Arduino sử dụng trong thập niên 1700. Ông phân loại niên đại địa chất ra thành các kỷ Primary (kỷ Đệ Nhất), Secondary (kỷ Đệ Nhị) và Tertiary (kỷ Đệ Tam), dựa trên các quan sát về địa chất tại miền bắc Ý. Sau này kỷ thứ tư hay kỷ Đệ Tứ (Quaternary) cũng đã được áp dụng. Năm 1828, Charles Lyell sáp nhập kỷ Đệ Tam vào trong hệ thống phân loại của ông với các chi tiết cụ thể hơn. Ông phân chia kỷ Đệ Tam ra thành 4 thế, theo tỷ lệ phần trăm của hóa thạch các động vật thân mềm tương tự như các loài hiện đại được tìm thấy trong các địa tầng đó. Ông sử dụng các tên gọi Hy Lạp: Eocen, Miocen, Cổ Pliocen và Tân Pliocen. Mặc dù các đơn vị phân chia này dường như thích hợp cho khu vực mà ban đầu các tên gọi này được áp dụng (các khu vực thuộc dãy núi Alps và các đồng bằng của Italia), nhưng khi hệ thống này sau đó được mở rộng cho các khu vực khác của châu Âu và châu Mỹ thì nó tỏ ra không phù hợp. Vì thế, sau này việc sử dụng các hóa thạch động vật thân mềm đã bị hủy bỏ khỏi định nghĩa của kỷ này. Các thế cũng được đổi tên và định nghĩa lại.

Tổng quan
Trong sử dụng thông thường, kỷ Đệ Tam bao gồm 5 thế địa chất – là các thế Paleocen, Eocen, Oligocen, Miocen và Pliocen.

Kỷ Đệ Tam bao gồm gần chính xác như khoảng thời gian nằm giữa thời điểm tiêu vong của các loài khủng long và khi bắt đầu các thời kỳ băng hà gần đây nhất. Vào đầu kỷ này các loài động vật có vú đã thay thế các loài bò sát trong vai trò của các động vật có xương sống thống lĩnh các môi trường sinh sống. Mỗi thế của kỷ Đệ Tứ được đánh dấu bằng các phát triển nổi bật của các động vật có vú. Các loài động vật dạng người và có quan hệ họ hàng với người sớm nhất đã được công nhận là Proconsul và Australopithecus cũng đã xuất hiện. Các dạng hiện đại của chim, bò sát, động vật lưỡng cư, cá và động vật không xương sống hoặc là đã rất đông đảo vào đầu kỷ hoặc đã xuất hiện sớm trong lịch sử của chúng. Các họ hiện đại của thực vật có hoa cũng đã tiến hóa. Động vật không xương sống trong đại dương và các động vật có xương sống không phải thú chỉ có các tiến hóa nhỏ.

Các trôi dạt lục địa là nhỏ bé. Các phần của siêu lục địa Gondwana cuối cùng đã tách rời nhau hoàn toàn và Ấn Độ đã va chạm với mảng kiến tạo Á-Âu. Nam Mỹ cũng đã nối với Bắc Mỹ vào cuối kỷ Đệ Tam. Châu Nam Cực – đã tách rời từ trước đó – cũng trôi dạt về vị trí như hiện nay của nó tại Nam cực. Hoạt động phun trào núi lửa rộng khắp là thường thấy. Khí hậu trong kỷ Đệ Tam lạnh đi một cách chậm chạp, bắt đầu từ thế Paleocen với các khoảng nhiệt độ trên khắp thế giới chủ yếu mang tính chất nhiệt đới-ôn đới và kết thúc bằng các sự kiện băng hà rộng khắp vào cuối kỷ.

Chỉ dẫn

Tham khảo

Xem thêm
Tầng Gelasia
Kỷ Đệ Tứ

Liên kết ngoài

Đệ Tam, phân đại
Địa tầng học
Địa chất học
Đại Tân Sinh


title: Bulbophyllum debile

text:
Bulbophyllum debile là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

D


title: Phon Thong (huyện)

text:
Phon Thong () là một huyện (amphoe) ở phía bắc của tỉnh Roi Et, Thái Lan.

Địa lý
Các huyện giáp ranh (từ phía đông theo chiều kim đồng hồ) là: Moei Wadi, Nong Phok, Selaphum, Pho Chai của tỉnh Roi Et, Kuchinarai của tỉnh Kalasin.

Lịch sử
Huyện đã được lập ngày 23 tháng 11 năm 1919, gồm 2 tambon từ huyện Selaphum, hai từ Kamalasai và hai từ Kuchinarai. Một  tambon nữa đã được tách từ huyện Din Daeng, huyện được giải thể cùng ngay, 6 tambon khác từ Din Daeng đã được chuyển sang cho Saeng Badan.

Năm 1939, huyện này và tambon chính đã được đổi tên thành Waeng, tên của huyện đã được đổi lại thành Phon Thong.

Hành chính
Huyện này được chia thành 14 phó huyện (tambon), các đơn vị này lại được chia ra thành 190 làng (muban). Waeng là một thị trấn (thesaban tambon) nằm trên một phần của tambon Waeng và Sa Nokkaeo. Có 14 Tổ chức hành chính tambon.

Tham khảo

Liên kết ngoài
amphoe.com

Phon Thong


title: Chillac

text:
Chillac là một xã thuộc tỉnh Charente trong vùng Nouvelle-Aquitaine tây nam nước Pháp. Xã nay có độ cao trung bình 172 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Charente


title: Pseudispa humerosa

text:
Pseudispa humerosa là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Weise miêu tả khoa học năm 1904.

Chú thích

Tham khảo

Pseudispa


title: Hyposmocoma ekaha

text:
Hyposmocoma ekaha là một loài bướm đêm thuộc họ Cosmopterigidae. Nó là loài đặc hữu của Oahu. Loài địa phương ở the Halawa Valley.

Ấu trùng ăn Asplenium nidus.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Insects of Hawaii. Volume 9, Microlepidoptera

Hyposmocoma
Loài đặc hữu của Hawaii


title: Hành Dương

text:
Hành Dương hoặc Hoành Dương (chữ Trung Quốc: 衡阳市, bính âm: Héngyáng Shì, Hán-Việt: Hành/Hoành Dương thị) là một địa cấp thị của tỉnh Hồ Nam, Trung Quốc. Hành Dương là thành phố lớn thứ hai tỉnh Hồ Nam, nằm hai bên sông Tương Giang, cách thủ phủ tỉnh Hồ Nam là Trường Sa 160 km về phía nam. Dân số Hành Dương ước tính năm 2008 là 7,265 triệu người. Đây là một thành phố công nghiệp sầm uất đang phát triển và là trung tâm giao thông hàng đầu của Hồ Nam với các tuyến đường sắt, đường bộ. Các ngành chế tạo có: công nghiệp hóa chất, nông nghiệp, khai khoáng, dệt, giấy và chế biến thực phẩm. Các mỏ khoáng sản có: chì, kẽm, than đá và thiếc Thành phố có hai khu cũ và mới, khu mới gồm những hạ tầng mới được xây dựng ít ô nhiễm hơn khu phố cũ.

Phân chia hành chính
Địa cấp thị Hành Dương chia ra thành 12 đơn vị hành chính cấp huyện, bao gồm 5 quận, 2 thành phố cấp huyện, 5 huyện:
 Quận:
 Châu Huy
 Chưng Tương
 Nam Nhạc
 Nhạn Phong
 Thạch Cổ
 Thành phố cấp huyện:
 Lỗi Dương
 Thường Ninh
 Huyện:
 Hành Dương
 Hành Đông
 Hành Nam
 Hành Sơn
 Kỳ Đông

Liên kết ngoài
 travelchinaguide.com
 chinahotelsreservation.com

Hành Dương


title: Eleutherodactylus crenunguis

text:
Eleutherodactylus crenunguis là một loài ếch trong họ Leptodactylidae. Chúng là loài đặc hữu của Ecuador.
Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng ẩm ướt đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, và sông. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.

Nguồn
 Coloma, L.A., Ron, S., Cisneros-Heredia, D. & Almandáriz, A. 2004. Eleutherodactylus crenunguis. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 7 năm 2007.

Tham khảo

crenunguis
Động vật lưỡng cư Ecuador


title: Copelatus uludanuensis

text:
Copelatus uludanuensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Hendrich & Balke miêu tả khoa học năm 1995.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Copelatus


title: Tipula noveboracensis

text:
Tipula noveboracensis là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Nearctic.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ruồi hạc


title: Acromyrmex pubescens

text:
Acromyrmex pubescens là một loài kiến Tân Thế giới trong phân họ Myrmicinae, chi Acromyrmex. Chúng là loài bản địa của Paraguay.

Chú thích

Tham khảo

Acromyrmex


title: Psilochorema spiniharpax

text:
Psilochorema spiniharpax là một loài Trichoptera trong họ Hydrobiosidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Chú thích

Tham khảo

Psilochorema


title: Coelioxys recusata

text:
Coelioxys recusata là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Schulz mô tả khoa học năm 1904.

Chú thích

Tham khảo

R
Động vật được mô tả năm 1904


title: Sóc Sơn

text:
Sóc Sơn là một huyện nằm ở phía bắc thành phố Hà Nội, Việt Nam.

Huyện được đặt tên theo núi Sóc là một ngọn núi quan trọng trong văn hóa người Việt nằm trên địa bàn huyện.

Vị trí địa lý

Huyện Sóc Sơn nằm ở phía bắc của thủ đô Hà Nội, cách trung tâm thành phố khoảng 25 km về phía bắc, có địa giới hành chính giáp ranh với nhiều tỉnh lân cận:
Phía đông giáp huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang và huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh
Phía tây giáp huyện Mê Linh và thành phố Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc
Phía nam giáp huyện Đông Anh
Phía bắc giáp thành phố Phổ Yên, tỉnh Thái Nguyên.

Dân số năm 2020 là 357.652 người. 3,2% dân số theo đạo Thiên Chúa.

Địa bàn huyện Sóc Sơn nằm trong khoảng tọa độ từ 21°10'45''B (trên sông Cà Lồ (thuộc thôn Yên Phú, xã Xuân Thu) đến 21°23'10''B ở ngòi nước Cầu Trên (thuộc thôn Đô Lương, xã Bắc Sơn) và từ 105°43'20"Đ trên sông Cà Lồ gần cánh đồng Lò (xã Tân Dân) đến 105°56'15''Đ trên sông Cầu (thuộc thôn Đông Đoài, xã Việt Long).

Đặc điểm tự nhiên

Địa hình
Địa hình có tính phân bậc khá rõ nét và thay đổi theo hướng thấp dần từ Tây Bắc xuống Đông Nam, có 3 loại địa hình chính: đồi núi, gò đồi thấp và đồng bằng.

Địa hình đồi núi:
Đây là đầu mút phía Đông Nam của dãy Tam Đảo, có độ cao tuyệt đối từ 50-462 m. Vùng này chiếm diện tích khoảng 104km2, phân bố chủ yếu ở các xã phía Bắc và Tây Bắc của huyện. Vùng đồi núi bao gồm 2 ngọn núi chính là núi Sóc và núi Hàm Lợn. Điểm cao nhất của huyện là đỉnh Hàm Lợn nằm trên núi Hàm Lợn, có độ cao tuyệt đối là 462 m; đây từng là điểm cao nhất của thành phố Hà Nội trước khi sáp nhập tỉnh Hà Tây (điểm cao nhất thành phố hiện nay là đỉnh Ba Vì).

Địa hình gò đồi thấp:
Có độ cao tuyệt đối từ 20 - 50m. Đây là vùng chuyển tiếp từ địa hình đồi núi sang địa hình đồng bằng nên phát triển mở rộng về các xã phía Bắc và Tây Bắc huyện. Đây là dạng địa hình chủ yếu, chiếm 86,2%tổng số vùng với diện tích khoảng 264,203km2.

Vùng đồng bằng:
Vùng này có độ cao tuyệt đối từ 6-20m. Đồng bằng phẳng, có xu hướng thấp dần về phía Nam, phân bố chủ yếu ở các xã ven sông Cầu và sông Cà Lồ.

Thủy văn
Bề mặt của Sóc Sơn được bao phủ bởi 3 con sông. Sông Công ở phía Bắc, sông Cà Lồ ở phía Nam và sông Cầu ở phía Đông Bắc. Các con sông tạo nên phần lớn ranh giới tự nhiên của huyện. Ngoài ra còn có các hệ thống ngòi lớn như ngòi Kim Anh và ngòi Lương Châu đều là các chi lưu cũ của sông Cà Lồ hiện đã bị chặn dòng.

Trên địa bàn huyện có nhiều hồ, hồ thủy lợi và đầm nhỏ, trong đó hồ Đồng Quan là hồ lớn nhất của huyện.

Sông Cà Lồ
Sông Cà Lồ hay cò được gọi là sông Bình Lỗ, là phụ lưu cấp I, thứ lưu 24 của sông Cầu, bắt nguồn từ phía Tây Nam dãy Tam Đảo ở độ cao 1268m, chảy theo hướng Đông Nam và nhập vào sông Cầu tại Ngã Ba Xà, thuộc thôn Lương Phúc (Việt Long, Sóc Sơn). Tổng diện tích lưu vực là 881 km2. Chiều dài dòng chính của sông là 89km, đoạn chảy qua Sóc Sơn có chiều dài 28 km, tạo thành ranh giới tự nhiên giữa Sóc Sơn với huyện Đông Anh, Mê Linh (Hà Nội) và huyện Yên Phúc (Bắc Ninh).

Sông Cầu
Sông Cầu (còn gọi là sông Như Nguyệt, sông Thị Cầu, sông Nguyệt Đức hay mỹ danh dòng sông quan họ), là con sông quan trọng nhất trong hệ thống sông Thái Bình, sông nằm lọt trong vùng Đông Bắc Việt Nam .

Lưu vực sông Cầu là một trong năm con sông dài nhất ở miền Bắc Việt Nam (Hồng, Đà, Lô, Cầu, Đáy) và cũng là một trong những lưu vực sông lớn ở Việt Nam, có vị trí địa lý đặc biệt, đa dạng và phong phú về tài nguyên cũng như về lịch sử phát triển kinh tế - xã hội của các tỉnh nằm trong lưu vực của nó.

Sông Công
Sông Công dài 96 km, bắt nguồn từ vùng Đèo Khế, tỉnh Thái Nguyên, chảy theo hướng Tây Bắc-Đông Nam. Sau khi ra khỏi hồ Núi Cốc ở phía Tây thành phố Thái Nguyên, nó chia thành hai nhánh. Nhánh chính chảy qua trung tâm thành phố Sông Công, qua thành phố Phổ Yên để hội lưu với sông Cầu từ bên phải tại ranh giới ba xã, phường Thuận Thành (thành phố Phổ Yên), Trung Giã (huyện Sóc Sơn, Hà Nội) và Hợp Thịnh (huyện Hiệp Hòa tỉnh Bắc Giang). Nhánh phụ nhỏ hơn chảy qua phía Bắc thành phố Sông Công, huyện Phú Bình rồi chảy vào thành phố Phổ Yên để nối với sông Cầu tại ranh giới ba xã, phường Tân Phú, Thuận Thành (thành phố Phổ Yên), Đại Thành (huyện Hiệp Hòa).

Hồ Đồng Quan
Hồ Đồng Quan nằm ở thung lũng phía nam núi Sóc, được bao bọc bởi nhiều đồi núi thấp có độ cao trung bình từ 50 m đến 300 m. Đập Đồng Quan bắt đầu được xây dựng vào khoảng những năm 60 của thế kỷ 20, cung cấp nước phục vụ thủy lợi cho vùng trung tâm của huyện Sóc Sơn. Đập chính của hồ nằm ở phía nam, dài khoảng 750 m theo chiều Đông-Tây, là một phần của đường nối giữa tỉnh lộ 131 và tỉnh lộ 35.

Lịch sử
Huyện Sóc Sơn được thành lập trên cơ sở sáp nhập hai huyện Đa Phúc và Kim Anh cùng với thị trấn Xuân Hòa thuộc tỉnh Vĩnh Phú (nay đã tách thành hai tỉnh Vĩnh Phúc và Phú Thọ) theo Quyết định số 178/QĐ ngày 5 tháng 7 năm 1977 của Hội đồng Chính phủ Việt Nam. Khi ấy huyện Sóc Sơn vẫn thuộc tỉnh Vĩnh Phú, gồm thị trấn Xuân Hòa và 29 xã: Bắc Phú, Bắc Sơn, Cao Minh, Đông Xuân, Đức Hòa, Hiền Ninh, Hồng Kỳ, Kim Lũ, Mai Đình, Minh Phú, Minh Trí, Nam Sơn, Nam Viêm, Ngọc Thanh, Phú Cường, Phù Linh, Phù Lỗ, Phú Minh, Phúc Thắng, Quang Tiến, Tân Dân, Tân Hưng, Tân Minh, Thanh Xuân, Tiên Dược, Trung Giã, Việt Long, Xuân Giang, Xuân Thu.

Ngày 29 tháng 12 năm 1978, huyện Sóc Sơn được chuyển về Hà Nội. Hiện nay, Sóc Sơn là một trong 30 quận, huyện của thủ đô Hà Nội.

Ngày 17 tháng 2 năm 1979, chuyển thị trấn Xuân Hòa và 4 xã Ngọc Thanh, Cao Minh, Nam Viêm, Phúc Thắng về huyện Mê Linh quản lý (nay 5 đơn vị hành chính này thuộc thành phố Phúc Yên của tỉnh Vĩnh Phúc).. Huyện Sóc Sơn còn lại 25 xã: Bắc Phú, Bắc Sơn, Đông Xuân, Đức Hòa, Hiền Ninh, Hồng Kỳ, Kim Lũ, Mai Đình, Minh Phú, Minh Trí, Nam Sơn, Phú Cường, Phù Linh, Phù Lỗ, Phú Minh, Quang Tiến, Tân Dân, Tân Hưng, Tân Minh, Thanh Xuân, Tiên Dược, Trung Giã, Việt Long, Xuân Giang, Xuân Thu.

Ngày 3 tháng 3 năm 1987, thành lập thị trấn Sóc Sơn, gồm 54 ha diện tích tự nhiên với 335 người của xã Phù Linh và 26 ha diện tích tự nhiên với 284 người của xã Tiên Dược. Như vậy, huyện Sóc Sơn có 1 thị trấn và 25 xã, giữ ổn định cho đến nay.

Trong lịch sử phong kiến, vùng đất Sóc Sơn ngày nay xưa là khu vực nằm giữa 2 cố đô xưa Phong Châu và Cổ Loa thuộc cương vực Hà Nội thời tiền Thăng Long, nổi tiếng bởi sự tích Thánh Gióng về trời tại núi Sóc. Sau thời kỳ bắc thuộc đến thời kỳ các triều đại phong kiến tự chủ Việt Nam, khu vực này 1 phần thuộc trấn, phủ Thái Nguyên. Đến thời Pháp thuộc, vùng đất này lại thuộc tỉnh Phù Lỗ, bao gồm cả Vĩnh Phúc ngày nay.

Hành chính

Huyện Sóc Sơn có 26 đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc, bao gồm thị trấn Sóc Sơn (huyện lỵ) và 25 xã: Bắc Phú, Bắc Sơn, Đông Xuân, Đức Hòa, Hiền Ninh, Hồng Kỳ, Kim Lũ, Mai Đình, Minh Phú, Minh Trí, Nam Sơn, Phú Cường, Phù Linh, Phù Lỗ, Phú Minh, Quang Tiến, Tân Dân, Tân Hưng, Tân Minh, Thanh Xuân, Tiên Dược, Trung Giã, Việt Long, Xuân Giang, Xuân Thu.

Đường phố

 Đa Phúc
 Đền Sóc
 Dược Hạ
 Khuông Việt

 Lưu Nhân Chú
 Ngô Chi Lan
 Nội Bài
 Núi Đôi

 Thân Nhân Trung
 Võ Nguyên Giáp
 Võ Văn Kiệt

Giao thông

Đường bộ

Mang lưới giao thông do trung ương quản lý
-Quốc lộ 2: dài 300 km, chạy qua địa bàn năm tỉnh và thành phố: Hà Nội, Vĩnh Phúc, Phú Thọ, Tuyên Quang và Hà Giang. Chiều dài toàn tuyến là 300 km.

 Điểm đầu tại ngã ba Phù Lỗ (giao với quốc lộ 3 tại km 18).
 Điểm cuối tại cửa khẩu Thanh Thủy, huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang.

-Quốc lộ 3: dài 366 km, chạy theo hướng Nam - Bắc, bắt đầu từ đầu Bắc cầu Đuống (Hà Nội) đi qua các tỉnh: Hà Nội, Thái Nguyên, Bắc Kạn, Cao Bằng và kết thúc tại thị trấn Tà Lùng, Quảng Hòa, Cao Bằng.

Quốc lộ 3 (QL.3) bắt đầu từ phía Bắc cầu Đuống (Yên Viên - Hà Nội), qua Phù Lỗ (Sóc Sơn), qua các tỉnh: Thái Nguyên, Bắc Kạn, Cao Bằng, đến cửa khẩu Tà Lùng biên giới Việt Trung. Tổng chiều dài 350,44 km và có 84 cầu.

-Quốc lộ 18: Đoạn từ Nội Bài đến thành phố Bắc Ninh dài 31 km, có 4 làn xe (mỗi chiều hai làn một làn cho xe tải và xe khách riêng, một cho xe con và xe du lịch riêng). Đoạn này trùng với đường cao tốc Nội Bài – Bắc Ninh – Hạ Long.

-Đường Võ Văn Kiệt: Dài 15 km, đoạn qua Sóc Sơn dài 5 km. Chậy thẳng từ TTTP Hà Nội đến sân bay quốc tế Nội Bài.

-Đường vành đai 4 từ cầu qua sông Cà Lồ giáp ranh với huyện Mê Linh xuyên qua quốc lộ 2 đến đường cao tốc Nội Bài - Lào Cai.

-Đường cao tốc Hà Nội – Thái Nguyên – Bắc Kạn – Cao Bằng: (ký hiệu toàn tuyến là CT.07), tên chính thức trên các văn bản của cơ quan nhà nước là Quốc lộ 3 mới, là một trong 6 tuyến cao tốc đang xây dựng theo quy hoạch tại miền Bắc Việt Nam. Tuyến đường được thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng khởi công vào ngày 24 tháng 11 năm 2009.. Tuyến đường đi qua địa bàn ba tỉnh thành là Hà Nội, Thái Nguyên và một đoạn ngắn trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh. Đường cao tốc Hà Nội – Thái Nguyên có mặt đường rộng 34,5m và dài 70 km. Tuyến có quy mô 4 làn xe, tốc độ thiết kế 100 km/h. Tổng mức đầu tư dự án (đoạn Hà Nội - Thái Nguyên) là 10000 tỷ đồng.Tháng 1 năm 2014, QL3 mới đã được Bộ GTVT thông xe.

Điểm đầu của tuyến cao tốc này là km 152+400 Quốc lộ 1 mới thuộc địa phận xã Ninh Hiệp (Gia Lâm, Hà Nội). Điểm cuối là đường tròn Tân Long, Phú Lương, Thái Nguyên. Đi qua Sóc Sơn (Hà Nội) ở địa bàn các xã Việt Long, Bắc Phú, Tân Minh, Tân Hưng, Trung Giã.

-Đường cao tốc Nội Bài – Lào Cai: (ký hiệu toàn tuyến là CT.05) dài 264 km có điểm đầu là nút giao thông giữa quốc lộ 2 và đường cao tốc Bắc Thăng Long - Nội Bài (Hà Nội) và điểm cuối là xã Quang Kim (huyện Bát Xát, tỉnh Lào Cai). Đường cao tốc này là một phần của đường Xuyên Á AH14.

Phần lớn đường cao tốc sẽ đi ven theo bờ sông Hồng. Tuyến này đi qua địa bàn 5 tỉnh, thành phố là Hà Nội, Vĩnh Phúc, Phú Thọ, Yên Bái và Lào Cai, nối với đường cao tốc Côn Minh - Hà Khẩu của Trung Quốc và là một hợp phần trong dự án phát triển cơ sở hạ tầng giao thông của Hành lang kinh tế Côn Minh - Hà Nội - Hải Phòng. Điểm đầu tại nút giao thông quốc lộ 18A với quốc lộ 2 tại xã Thanh Xuân, huyện Sóc Sơn, thành phố Hà Nội; đi qua địa bàn các xã: Thanh Xuân, Tân Dân (huyện Sóc Sơn).

Mạng lưới giao thông do thành phố quản lý
Đường số 35

Đường số 16

Đường số 131

Đường số 14

Giao thông công cộng
Xe buýt:

 07: Cầu Giấy - Sân bay Nội Bài đi qua cao tốc Thăng Long - Nội Bài.
 15: Bến xe Gia Lâm - Phố Nỉ (TTTM Bình An) đi qua quốc lộ 3.
 17: Long Biên - Sân bay Nội Bài đi qua quốc lộ 3, quốc lộ 2, đường Võ Nguyên Giáp.
 56A: Mỹ Đình - Núi Đôi đi qua cao tốc Thăng Long - Nội Bài, quốc lộ 2, đường tỉnh lộ 131, KCN Nội Bài, thị trấn Sóc Sơn, Núi Đôi.
 56B: Học viện Phật giáo Việt Nam - Xuân Giang - Bắc Phú - Học viện Phật giáo Việt Nam đi qua tỉnh lộ 131, tỉnh lộ 296.
 58: Yên Phụ - Thạch Đà (Mê Linh) đi cao tốc Thăng Long - Nội Bài, quốc lộ 2
 64: Bến xe Mỹ Đình - Phố Nỉ (TTTM Bình An) đi qua KCN Bắc Thăng Long, cao tốc Thăng Long - Nội Bài, quốc lộ 2, tỉnh lộ 35, quốc     lộ 3.
 68: Hà Đông - Sân bay Nội Bài đi qua đường Võ Nguyên Giáp, cầu Nhật Tân.
 86: Ga Hà Nội - Sân bay Nội Bài đi qua đường Võ Nguyên Giáp, cầu Nhật Tân.
 90: Hào Nam - Sân bay Nội Bài đi qua đường Võ Nguyên Giáp, cầu Nhật Tân.
 93: Nam Thăng Long - Bắc Sơn đi qua cao tốc Thăng Long - Nội Bài, quốc lộ 2.
 95: Nam Thăng Long - Xuân Hòa đi qua cao tốc Thăng Long - Nội Bài, quốc lộ 2.
 109: Bến xe Mỹ Đình - Sân bay Nội Bài đi qua cao tốc Thăng Long - Nội Bài
 160: Kim Lũ - Nam Thăng Long đi qua đê Lương Phúc, tỉnh lộ 16, quốc lộ 3.

Đường hàng không

Cảng hàng không quốc tế Nội Bài
Cảng hàng không quốc tế Nội Bài: IATA: HAN, ICAO: VVNB), tên giao dịch chính thức: Cảng hàng không quốc tế Nội Bài, tiếng Anh: Noi Bai International Airport là cảng hàng không quốc tế lớn nhất của miền Bắc Việt Nam, phục vụ chính cho Thủ đô Hà Nội và vùng lân cận, thay thế cho sân bay Gia Lâm cũ. Sân bay Nội Bài là trung tâm hoạt động chính cho Vietnam Airlines, VietJet Air, Pacific Airlines, Bamboo Airways và trước kia có Indochina Airlines, Air Mekong.

Sân bay quốc tế Nội Bài thuộc huyện Sóc Sơn, cách trung tâm thủ đô Hà Nội 35 km theo tuyến đường bộ về phía Tây Bắc. Khoảng cách này đã được rút ngắn còn 27 km khi cầu Nhật Tân và tuyến đường nối đầu cầu này với Nội Bài được hoàn thành trong năm 2015, ngoài ra còn có thể đi theo quốc lộ 3 dẫn từ cầu Chương Dương đến ngã 3 giao cắt với quốc lộ 2 để vào sân bay.

Đường sắt
Tuyến đường sắt Hà Nội - Quán Triều đi qua phía Đông của huyện Sóc Sơn với chiều dài 16 km. Tuyến hiện tại đang khai thác chỉ sử dụng một đôi tàu một ngày đi từ ga Long Biên (Hà Nội) đến ga Quán Triều (Thái Nguyên) và ngược lại. Trên đoạn này có hai nhà ga nhỏ là ga Đa Phúc và ga Trung Giã. Quy mô mỗi ga chỉ 50 - 60 khách/ngày.

Các dự án đường sắt đô thị Hà Nội đi qua địa bàn huyện (dự kiến) là các tuyến số 2 (Nội Bài - Thượng Đình), tuyến số 6 (Nội Bài - Ngọc Hồi).

Đường sông
Huyện Sóc Sơn có các tuyến đường sông dọc theo sông Cầu, sông Công và sông Cà Lồ. Việc khai thác vận chuyển còn nhỏ bé. Các bến bãi ở dạng tự nhiên. Hàng hóa vận tải chủ yếu là than, vật liệu xây dựng, hàng tiêu dùng và lâm thổ sản. Tổng chiều dài các tuyến sông chính là 90km với 4 bến chính: bến Trung Giã, bến Việt Long, bến Cốc, bến Đông Bắc. Các bến đều chưa có hệ thống cầu cảng, chỉ có bến Trung Giã có kho bãi ngoài trời (khoảng 2000 tấn) và phục vụ thuyền trọng tải nhỏ dưới 100 tấn.

Du lịch

Huyện Sóc Sơn là địa điểm dã ngoại phổ biến với giới trẻ và nhiều gia đình ở Hà Nội với phong cảnh đẹp, không khí trong lành và gần trung tâm.
 Núi Hàm Lợn: Đỉnh Hàm Lợn (462m) là đỉnh núi cao nhất của huyện Sóc Sơn và của thành phố Hà Nội cũ (trước khi sáp nhập tỉnh Hà Tây), nằm trên ngọn núi cùng tên thuộc địa phận huyện Sóc Sơn - Hà Nội, cách trung tâm thành phố Hà Nội khoảng 40km theo hướng đường cao tốc Nội Bài. Trên đỉnh núi có cột mốc "Nóc nhà thủ đô", dưới chân núi là nhiều hồ nước trong xanh, sạch (hồ Đồng Đò, hồ Hàm Lợn, hồ Hoa Sơn,...), thích hợp để các phượt thủ hoặc các nhóm dã ngoại cắm trại qua đêm. Trong vài năm trở lại đây, núi Hàm Lợn đã trở thành một địa điểm du lịch khá nổi tiếng.
 Núi Sóc: Núi Sóc (còn gọi là núi Đá Chồng, núi Độc Tôn) là điểm đầu mút phía Đông Nam của dãy Tam Đảo. Đỉnh Vệ Linh cao 306m là điểm cao nhất của ngọn núi. Dưới chân núi có quần thể Đền Sóc thờ Thánh Gióng. Hiện nay, trên đỉnh Vệ Linh còn có Tượng đài Thánh Gióng do Thành phố Hà Nội và Giáo hội Phật giáo Việt Nam xây dựng từ năm 2008 và khánh thành năm 2010 chào mừng Đại lễ 1000 năm Thăng Long – Hà Nội.
 Núi Đôi: Núi Đôi là một thắng cảnh của thị trấn Sóc Sơn, cách trung tâm thị trấn 1,2km về phía đông. Trên núi ngoài rừng thông và guột còn có tập hợp khoảng 10 tàn tích các lô cốt có từ thời Pháp thuộc. Núi Đôi còn được nhắc đến trong bài thơ Núi Đôi của nhà thơ Vũ Cao:
. . .

Lối ta đi giữa hai sườn núi

Đôi ngọn nên làng gọi núi Đôi

Em vẫn đùa anh: sao khéo thế

Núi chồng núi vợ đứng song đôi!

. . .
 Đền Sóc: di tích cấp quốc gia thờ Thánh Gióng, một vị thánh có công đánh đuổi giặc Ân sang xâm lược nước Văn Lang vào đời vua Hùng Vương thứ sáu. Truyền thuyết kể rằng: sau khi đánh đuổi quân xâm lược, đến chân núi Sóc, ông ghìm cương, cởi giáp và nón treo lên một cành cây, phi ngựa lên đỉnh núi, quay chào bốn phía quê hương rồi cả người lẫn ngựa bay thẳng lên trời, từ bấy đến giờ không còn thấy trở về nhân gian . Từ đó hàng năm, để ghi nhớ công ơn, người dân đều tổ chức hội đền Sóc vào ngày mồng 6 tháng giêng âm lịch. Người xưa có câu thơ về đền Sóc và Thánh Gióng:
Sóc Sơn là ngọn núi nàoCó ông Thánh Gióng bay vào trời xanh
 Chùa Non Nước: Chùa Non (tên chữ là Sóc Thiên Vương Thiền tự) nằm trong quần thể khu di tích Đền Sóc ở độ cao hơn 110 m so với chân núi. Chùa nằm chính giữa dãy núi hình vòng cung, tựa như người ngồi trên chiếc ngai, hướng nhìn xuống vùng hồ nước trong xanh, và những xóm làng trù phú của xã Phù Linh, huyện Sóc Sơn, Hà Nội. Theo Thuyền Uyển Tập Anh và Đại Việt Sử ký toàn thư, vị thiền sư đầu tiên trụ trì chùa này tên là Ngô Chân Lưu (933-1011), hậu duệ của Ngô Quyền. Năm 971, được vua Đinh Tiên Hoàng phong hiệu Khuông Việt Quốc sư. Đó là vị thiền sư đầu tiên được Nhà nước phong kiến phong tặng danh hiệu Quốc sư. Lịch sử ghi nhận, vị Quốc sư này cùng Vạn Hạnh Thiền sư đã phù trợ đưa Lý Công Uẩn lên ngôi chấn hưng đất nước. Năm 1010 Lý Công Uẩn rời đô từ Hoa Lư - Ninh Bình ra Thăng Long mở đầu cho thời kỳ hưng thịnh nhất của lịch sử Nhà nước phong kiến Việt Nam. Khuông Việt Quốc sư trở thành Việt Nam tam triều Quốc sư (trải ba triều Đinh - Lê - Lý). Chùa Non Nước đã được xây dựng lại, trở thành một trong những ngôi chùa to, đẹp nhất của Hà Nội. Pho tượng Phật tổ Như Lai bằng đồng đúc liền khối nặng 30 tấn, cao 6,50 m, nếu kể cả bệ đá, chiều cao hơn 8m được khởi công ngày 8-4 Tân Tỵ (2001) được rước từ cơ sở đúc đồng huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định về Sóc Sơn, an tọa tại chùa Non.
 Đình Mai Nội ở xã Mai Đình, Sóc Sơn Hà Nội Thờ Nguyễn Bặc, vị tướng nhà Đinh với biệt danh Quang Minh.
 Đình Lai Sơn ở xã Bắc Sơn, Sóc Sơn Hà Nội thờ 2 vị tướng thời Đinh: Đương Giang Đại Vương, Phi nương công chúa và 2 vị tướng thời Hùng Vương: Quý Minh, Cao Sơn. Đương Giang là vị tướng nhà Đinh có công thu nạp 5.000 quân lính ở Đông Anh (Hà Nội) đi đánh dẹp giặc Ngô.
Chùa Nam Thiên ở thôn Nội Phật, Xã Mai Đình, Sóc Sơn Hà Nội. Nơi đây có lối kiến trúc đa dạng, độc đáo được nhiều người lui tới sinh hoạt. Hàng năm phật tử tổ chức các chuyến đi thiện nguyện ở các tỉnh vùng cao.
Đền Thụy Hương ở thôn Thụy Hương, Phú Cường thờ anh em Trương Hống, Trương Hát, Trương Lừng, Trương Lẫy và cô em gái Đạm Nương. Những người có công trong cuộc kháng chiến chống quân Lương xâm lược. Được bộ Văn hóa và Thông tin xếp hạng Di tích nghệ thuật năm 1990.

Danh nhân
 Vương Hoành,  王浤16 người xã Ngô Đạo huyện Tân Phúc. nay là thôn Ngô Đạo, xa Tân Hưng, huyện Sóc Sơn.Hà Nội). Ông làm quan cho nhà Mạc đến chức Thị lang.
http://www.hannom.org.vn/detail.asp?param=1187&Catid=564
Khuông Việt
Phù Thúc Hoành
Ngô Chi Lan
Hoàng Văn Đồng, chính ủy Cảnh Sát Biển Việt Nam
Tiến sĩ Nguyễn Đức Khương, chủ tịch Hội các nhà khoa học và chuyên gia người Việt tại Pháp (2011-2016), Chủ tịch Hội Tài chính quốc tế Việt Nam.
Hà Việt Hoàng

Làng nghề
Sóc Sơn là một huyện thuần nông phía bắc thành phố Hà Nội. Các làng nghề, ngành nghề, việc làm tại Sóc Sơn đại đa số liên quan nhiều đến sản xuất nông nghiệp. Khu vực phía Bắc trung tâm Hà Nội xét về mức độ đa dạng cũng như số lượng các làng nghề thủ công, làng nghề mới, làng có nghề thường ít hơn khu vực phía đông, nam và phía tây của Hà Nội (như huyện phía nam Vĩnh Phúc, huyện phía đông trở sang phía nam và tây của Hà Nội, một số huyện của Bắc Ninh, Hưng Yên). Hiện nay Sở công thương Thành phố cũng rất quan tâm, khuyến khích và duy trì các làng nghề, phát triển ngành nghề mới tại các địa phương nhằm tạo thêm công việc, tăng thu nhập cho người dân. Hai thành phố lớn là Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh với vai trò là động lực phát triển của một vùng hiện nay đã hạn chế quy hoạch các khu công nghiệp, cụm công nghiệp để nhường cho các khu vực các tỉnh, vùng lân cận tiếp cận được với công nghiệp tạo thêm nhiều việc làm và thu nhập cho các tỉnh thành lân cận nhằm cân bằng dần thu nhập giữa các địa phương. Trong hoàn cảnh đó thì vai trò của các làng nghề, và phát triển ngành nghề mới là rất quan trọng trong việc phát triển kinh tế một đơn vị rất rộng của thủ đô nhưng chưa có được nhiều làng nghề, nghề như ở Sóc Sơn:

 Mây tre đan và mộc Xuân Dương
 Tre trúc Thu Thủy
 Làng nghề mộc, xây dựng Lai Cách
 Giặt bao tải và sơ chế Dược Hạ
Làng nghề mây tre đan Điệu Tân
 Trồng hoa nhài Phủ Lỗ
 Trồng ngô, bán ngô bắp luộc, bắp non.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang web chính thức UBND huyện Sóc Sơn
Huyện Sóc Sơn  trên Cổng giao tiếp điện tử thành phố Hà Nội.
Bản đồ Hà Nội online
www.nxblaodong.com.vn


title: Cernotina carbonelli

text:
Cernotina carbonelli là một loài Trichoptera trong họ Polycentropodidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Tham khảo

Trichoptera vùng Tân nhiệt đới
Cernotina


title: Avèze, Puy-de-Dôme

text:
Avèze là một xã ở tỉnh Puy-de-Dôme trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes miền trung nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 850 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
INSEE

Xã của Puy-de-Dôme


title: Jamshedpur

text:
Jamsehdpur  (जमशेदपूर trong tiếng Devanagari) là một thành phố ở bang Jharkand ở Ấn Độ, được thành lập bởi Jamshedji Nusserwanji Tata quá cố với tên gọi Sakchi. Tọa lạc ở quận Đông Singhbhum của Jharkhand trên cao nguyên Chota Nagpur, Jamshedpur được bao quanh bởi Đồi Dalma xinh đẹp, và các con sông Subarnrekha giáp giới thành phố phía Bắc và Kharkai giáp giới thành phố về phía Tây.

Tên gọi
Năm 1919 Lord Chelmsford đặt tên thành phố là Jamshedpur, để vinh danh người thành lập thành phố, người có ngày sinh là 3 tháng 3 được kỷ niệm làm Ngày Người sáng lập. J. N. Tata đã viết thư cho con trai mình là Dorabji Tata về cảnh mộng của mình về một thành phố vĩ đại ở khu vực.
Jamshedpur có nickname là Thành phố Thép.
Thành phố này cũng được gọi là Tatanagar theo tên của nhà ga xe lửa của nó, hay được gọi đơn giản là 'Tata' chiểu theo sự hiện diện đáng kể của các công ty của Tata ở trong thành phố.

Kinh tế
Jamshedpur là nơi có công ty Sắt Thép tư nhân đầu tiên của Ấn Độ, Tata Steel, và thường được gọi là "Tata" do sự hiện diện lớn của công ty này ở đây. Khu vực xung quanh giàu khoáng sản, bao gồm quặng sắt, than đá, măng gan và đá vôi. Một trong những khu vực này là Jamadoba, Noamundi và Tây Bokaro.

Đây là một thành phố công nghiệp hiện đại với ngành chính là sắt và thép, chế tạo xe tải, sản xuất thiếc tấm, xi măng và các ngành vừa và nhỏ quay xung quanh các sản phẩm này. Nhà máy lớn nhất là nhà máy của Tata Steel (xưa kia là TISCO), và nó nằm gần như ở trung tâm thành phố.

Các nhà máy lớn khác nằm ở thành phố này là Tata Motors (tên trước đây là Tata Engineering and Locomotive Company (TELCO)- và trước kia các đầu máy xe lửa đã từng được chế tạo tại đây do đó nó có tên như thế), các nhà máy này sản xuất các xe tải nặng và thiết bị ủi đất.
Tata Tinplate (xưa kia là Tinplate Co. of India Ltd.) sản xuất thiếc tấm. Ban đầu nó là một công ty Anh được xây ở Golmuri, sau đó được Tata tiếp quản.

Phần lớn các doanh nghiệp vừa và nhỏ nằm ngay bên ngoài Jamshedpur, ở Adityapur Industrial Estate.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 MyJamshedpur.com - Business Direcotry, Discussion Forums, Events, Groups, Blogs, Classifieds and lots of other information
 Tatanagar
 JamshedpurLive
 Yahoo group that connects people from and of jamshedpur
 Tata Motors

 Fact File on Jamshedpur
 -Satellite Images of Jamshedpur

 exploreJamshedpur.com
 Mohun Bagan at Jamshedpur

Jamshedpur
Thành phố thuộc bang Jharkhand


title: 20623 Davidyoung

text:
20623 Davidyoung (1999 TS11) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 10 tháng 10 năm 1999 bởi M. Abraham và G. Fedon ở Everstar Observatory.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 20623 Davidyoung

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1999


title: Anthophora disparilis

text:
Anthophora disparilis là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1922.

Chú thích

Tham khảo

Anthophora
Động vật được mô tả năm 1922


title: Văn học Việt Nam thời Tây Sơn

text:
Văn học thời Tây Sơn là một giai đoạn của văn học Việt Nam vào cuối thế kỷ 18, phản ánh các thành tựu về văn, thơ của nước Đại Việt dưới thời Tây Sơn từ năm 1788 đến năm 1802.

Với chủ trương của vua Quang Trung không phải là chỉ dùng chữ Nôm làm phương tiện tuyên truyền chính sách, mà ông muốn dùng chữ Nôm làm một lợi khí để xây dựng một nền học thuật Việt Nam, nên thời kỳ này văn, thơ chữ Nôm đặc biệt phát triển.

Do hoàn cảnh lịch sử, trong cùng thời gian cuối thế kỷ 18 có nhiều biến động và sự tồn tại song song của nhiều chính thể, trong số những tác gia thời Tây Sơn là những người vốn hoạt động trong thời Hậu Lê hoặc là người tiếp tục sáng tác trong thời nhà Nguyễn sau này.

Thơ văn chữ Nôm
Vua Quang Trung không những chỉ muốn khí dụng gì cũng chẳng mua của nước Tàu, mà ông còn muốn đến văn tự cũng không mượn của Trung Quốc nữa. Ông lấy chữ Nôm làm quốc ngữ, trong các kỳ thi Hương đến kỳ đệ tam, các sĩ tử phải làm thơ phú bằng chữ Nôm, thứ chữ được coi là chính thức của dân tộc Việt Nam lúc bấy giờ. Năm 1792, nhà vua lập Sùng chính thư viện ở Nghệ An, cử Nguyễn Thiếp làm viện trưởng để tổ chức việc dịch sách chữ Hán ra chữ Nôm gồm có Tiểu học, Tứ thư, Kinh Thi, Kinh Dịch, trong đó Tiểu học và Tứ thư đã được dịch xong.

Hịch Tây Sơn được xem là một trong những tác phẩm tiêu biểu, sáng tác khi quân Tây Sơn tiến ra Bắc diệt chúa Trịnh với danh nghĩa "phù Lê", với lời lẽ vạch tội ác của họ Trịnh và nêu lên chính nghĩa của quân Tây Sơn. Nội dung bài Hịch Tây Sơn không mang tính chính thống như Hịch Lê Duy Mật, song lại bao hàm ý chí mang lại thái bình cho đất nước cùng việc giúp vua Lê.

Sau Hịch Tây Sơn, bài ca Ai tư vãn của hoàng hậu Lê Ngọc Hân và bài tế vua Quang Trung của Phan Huy Ích, Phú tụng Tây Hồ của Nguyễn Huy Lượng là những bài trong số ít những tác phẩm chữ Nôm còn lại của thời kỳ này.

Ai tư vãn của Bắc cung hoàng hậu Lê Ngọc Hân là bài thơ khóc vua Quang Trung sau cái chết đột ngột của ông. Bài thơ đề cao sự nghiệp của Quang Trung, được đánh giá là bài thơ trường thiên có giá trị trong kho tàng văn học Việt Nam (Viện Sử học, sách đã dẫn).

Trong số những bài văn tế trong Dụ Am văn tập của Phan Huy Ích ghi chép, được các nhà nghiên cứu xác định rằng có thể là tập hợp những bài tế của cả vua Cảnh Thịnh, những người con khác của vua Quang Trung và bà Nguyễn Thị Huyền (mẹ Lê Ngọc Hân) làm.

Phú tụng Tây Hồ của Nguyễn Huy Lượng được xem là tác phẩm tiêu biểu với đề tài ca ngợi đất nước dưới triều Tây Sơn, được sáng tác trong hoàn cảnh vua Quang Trung vừa đánh đuổi quân Thanh. Bài phú được đánh giá là có những lời văn điêu luyện và truyền tụng nhiều trong giới văn sĩ Bắc Hà.

Ngoài những tác phẩm đứng về phía triều đại, thời Tây Sơn do hoàn cảnh lịch sử có những tác giả phản kháng, điển hình là Hoàng Quang với Hoài Nam ca khúc. Hoàng Quang đứng trên lập trường theo chúa Nguyễn chống Tây Sơn, nội dung bài ca biểu thị lòng nuối tiếc cựu triều.

Thơ văn chữ Hán
Khuynh hướng của thơ văn chữ Hán thời Tây Sơn chủ yếu là hiện thực, lạc quan và bi quan bảo thủ, phản ánh hiện trạng xã hội lúc đó.

Hiện thực
Tiêu biểu cho khuynh hướng phê phán hiện thực là Nguyễn Du. Sau thời kỳ làm quan cho nhà Hậu Lê, ông đã bỏ về ở ẩn; sau đó đến thời Tây Sơn tuy không nhận lời làm quan cho nhà Tây Sơn nhưng có giúp việc cho Viện Sùng chính. Tác phẩm ông để lại gồm 100 bài thơ trong tập Hạnh Am thi cảo, phản ánh tâm tư của ông: chán thế sự từ thời trẻ, không muốn theo đuổi công danh sự nghiệp. Thơ của ông phản ánh sự bất lực của kẻ sĩ trước thời cuộc.

Nguyễn Du đã trốn tránh không ra làm quan với nhà Tây Sơn, sáng tác tập thơ Nam Trung tạp ngâm, phản ánh tiếng nói của người bất đắc chí. Ông nêu rõ mâu thuẫn xã hội giữa giàu và nghèo, giữa thống trị và bị trị với những lời lẽ thông cảm sâu sắc - Viện Sử học, sách đã dẫn.

Lạc quan
Những tác gia tiêu biểu cho khuynh hướng ủng hộ triều đại Tây Sơn là Ngô Thì Nhậm, Ninh Tốn, Vũ Huy Tấn, Phan Huy Ích…

Ngô Thì Nhậm bỏ nhà Hậu Lê ra làm quan với nhà Tây Sơn. Ông có vai trò lớn trong công tác ngoại giao với nhà Thanh để lập lại hòa bình sau cuộc chiến giữa hai nước. Ông là tác giả nhiều văn thư ngoại giao của nhà Tây Sơn với nhà Thanh.

Ninh Tốn đề cao vai trò của Nho sĩ, thể hiện niềm tin vào cuộc sống hiện tại. Tác phẩm ông để lại là Chuyết Am thi tập.

Vũ Huy Tấn là Thượng thư Bộ Công nhà Tây Sơn. Tác phẩm của ông có Hoa trình tùy bộ tập, tập hợp những bài thơ trong những lần đi sứ. Lời thơ ông thể hiện ý thâm trầm, lời lẽ thanh thoát, chứa đựng niềm lạc quan yêu đời. Trong lần đi sứ phương bắc, ông đã đáp lại những câu thơ khinh miệt của viên lại mục nhà Thanh, không chịu để nhục quốc thể - Viện Sử học, sách đã dẫn.

Phan Huy Ích làm Thượng thư Bộ Lễ nhà Tây Sơn, để lại Dụ Am văn tập và Dụ Am thi tập. Trong số các tác phẩm của ông cũng có tập hợp những bài thơ đi sứ nhà Thanh năm 1789. Mặc dù cuộc đời lắm gian truân nhưng Phan Huy Ích không thể hiện sự bất mãn. Lời thơ ông chứa đựng sự lạc quan, tin tưởng, coi việc bỏ triều Lê - Trịnh theo Tây Sơn là lẽ thường tình – Viện Sử học, sách đã dẫn.

Bi quan
Sự buồn chán trước thế sự biểu hiện trong một số nhà thơ thời kỳ này, tiêu biểu là:
 Trần Danh Án với Liễu Am Tán ông thi tập (hay Bảo Triện Trần tiên sinh thi tập)
 Phạm Quý Thích với Thảo đường thi nguyên tập, Hoa đường Phạm Lập Trai di thảo
 Nguyễn Hành với Quan hải thi tập, Minh quyên thi phả, Thiên địa nhân vật sự thi

Thơ của những tác giả này chứa đựng sự u uất, băn khoăn của thi sĩ quý tộc trước thời cuộc. Phần lớn họ xuất thân từ tầng lớp quan lại quý tộc đang bị sa sút, không muốn nhìn thấy sự đổi thay của thời thế mà hoài vọng vị thế trước đây của gia đình, dòng tộc - Viện Sử học, sách đã dẫn.

Xem thêm
 Văn học đời Lê trung hưng

Tham khảo
 Viện Sử học (2007), Lịch sử Việt Nam, tập 4, Nhà xuất bản Khoa học xã hội

Chú thích

Văn học Việt Nam thời Tây Sơn
Văn học trung đại Việt Nam


title: Micropterix hyrcana

text:
Micropterix hyrcana là một loài bướm đêm thuộc họ Micropterigidae. Nó được Zagulajev miêu tả năm 1993. Nó là loài duy nhất được tìm thấy ở Hyrcanian woods dọc theo miền nam bờ biển của Biển Caspian from Azerbaijan to the Iranian province Golestan.

Chú thích

Tham khảo

Micropterix


title: Phyllolabis nielseni

text:
Phyllolabis nielseni là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Phyllolabis
Limoniidae ở vùng Palearctic


title: Sân bay Svolvær, Helle

text:
Sân bay Svolvær, Helle (tiếng Na Uy: Svolvær lufthavn, Helle)  là một sân bay phục vụ các cộng đồng Svolvær tại Nordland, Na Uy.

Đơn vị quản lý sân bay này là Avinor. Hãng hàng không Widerøe hoạt động ở sân bay này với máy bay Dash 8 nối với Bodø và các cộng đồng khác ở Nordland. Năm 2008, sân bay Svolvær đã phục vụ 64.725 lượt khách so với 61.532 lượt khách năm 2005.

Các hãng hàng không và tuyến bay
 Widerøe (Bodø, Leknes)

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Avinor entry on Svolvær Airport, Helle
   AIP entry for Svolvær airport

Sân bay Na Uy
Sân bay Nordland
Avinor
Vågan


title: Trachusa fulvopilosa

text:
Trachusa fulvopilosa là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Thorp & Brooks mô tả khoa học năm 1994.

Chú thích

Tham khảo

Trachusa
Động vật được mô tả năm 1994


title: Trigonostoma goniostoma

text:
Trigonostoma goniostoma là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Cancellariidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Trigonostoma


title: Aragon (định hướng)

text:
Aragon có thể là tên của:

Địa danh
Aragon, một tỉnh tự trị của Tây Ban Nha.
Vương quốc Aragon thời Trung Cổ.
Đế chế Aragon
Sông Aragon
Aragon, Aude, vùng hành chính tại Pháp.

Tên người
Louis Aragon là nhà thơ.

Tiểu thuyết
Eragon của nhà văn Christopher Paolini.


title: Brañosera

text:
Brañosera là một đô thị trong tỉnh Palencia, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 284 người.

Tham khảo

Đô thị ở Palencia


title: Hoàng Sơn (định hướng)

text:
Hoàng Sơn có thể chỉ:

Địa danh

Việt Nam
 Xã Hoàng Sơn, huyện Nông Cống, Thanh Hóa

Trung Quốc
 Dãy núi Hoàng Sơn thuộc tỉnh An Huy
 Địa cấp thị Hoàng Sơn thuộc tỉnh An Huy
 Khu Hoàng Sơn thuộc địa cấp thị Hoàng Sơn

Người
 Soobin Hoàng Sơn (sinh 1992), tên thật Nguyễn Hoàng Sơn, ca sĩ Việt Nam
Hoàng Sơn, diễn viên, nghệ sĩ hài kịch Việt Nam