title: Mơ (cây)

text:
{{Bảng phân loại
| image = Ume blossom 2005.03.14.jpg
| image_width = 250px
| image_caption = Hoa mơ (mai hoa)
| regnum = Plantae
| unranked_divisio = Angiospermae
| unranked_classis = Eudicots
| unranked_ordo = Rosids
| ordo = Rosales
| familia = Rosaceae
| subfamilia = Prunoideae
| genus = Prunus
| subgenus = Prunus
| sectio = Armeniaca| species = P. mume| binomial = Prunus mume| binomial_authority = Siebold & Zucc.
}}

Mơ, mơ ta, mơ Đông Á, mơ mai hay mai (danh pháp hai phần: Prunus mume) là một loài thuộc chi Mận mơ (Prunus) có nguồn gốc châu Á thuộc họ Hoa hồng (Rosaceae). Tiếng Nhật gọi mơ là ume (kanji: 梅 - mai; hiragana: うめ), tiếng Triều Tiên là maesil (hangul: 매실; hanja:梅實 - mai thực) và tiếng Trung là méi (梅: mai) hay méizi (梅子: mai tử), Trong các ngôn ngữ Phương Tây, loài này thường được gọi là hạnh Nhật Bản (apricot: hạnh, còn gọi mơ tây/mơ châu Âu, tiếng Anh: Japanese apricot; tiếng Đức: Japanische aprikose; tiếng Pháp: Abricotier du Japon). Loài cây này có nguồn gốc từ miền Nam Trung Quốc (lưu vực sông Dương Tử), sau này lan sang Nhật Bản, Triều Tiên và Việt Nam. Nó được trồng để lấy quả và hoa. Mơ ta là loài cận chủng với mơ tây (Apricot - Prunus armeniaca), có hình dáng bề ngoài của cây, lá, hoa, quả tương tự nhau, vì vậy cần phân biệt 2 loài cây này. Ngoài ra cũng không nhầm lẫn với các loài khác cũng có tên gọi là mai (ví dụ mai vàng Ochna integerrima) hay mơ (ví dụ mơ tam thể Paederia lanuginosa).

Loài mơ này ra hoa vào cuối mùa đông-đầu mùa xuân, thông thường là cuối tháng 1 hay đầu tháng 2 ở khu vực Đông Á, trước khi ra lá. Mỗi hoa có 5 cánh với đường kính khoảng 1–3 cm. Thông thường hoa có màu trắng, mặc dù một số giống cây trồng có thể có hoa màu hồng hay đỏ sẫm. Lá xuất hiện gần như ngay sau khi các cánh hoa rụng. Các lá hình ô van nhọn mũi. Quả chín vào đầu mùa hè, thông thường khoảng tháng 6 ở Đông Á. Tại Trung Quốc, mùa quả chín trùng với mùa mưa tại khu vực Giang Nam, nên người ta gọi giai đoạn này là "mai vũ" (梅雨), còn trong tiếng Nhật gọi là baiyu hay tsuyu. Các quả tròn với đường xoi chạy từ cuống tới chóp quả. Vỏ quả có màu xanh lục khi chưa chín và trở thành màu vàng (đôi khi hơi đỏ) khi chín. Cùi thịt có màu vàng.

Các giống mơ
Việt Nam
Ở Việt Nam, mơ mọc nhiều ở vùng Tây Bắc (Sơn La, Điện Biên, Lai Châu, Lào Cai) và vùng rừng núi quanh chùa Hương Tích (Mỹ Đức, Hà Nội). Song người ta còn thấy chúng xuất hiện ở nhiều nơi khác ở miền Bắc Việt Nam. Mơ ở Việt Nam có nhiều loại. Về đặc điểm hoa, loại hoa trắng (bạch mai) thường phổ biến hơn loại hoa đỏ (hồng mai). Về đặc điểm quả, mơ được chia thành nhiều loại như: mơ đào, mơ nứa, mơ bồ hóng, mơ chấm son, mơ Vân Nam... Ở làng Đông Mỹ (Thanh Trì, Hà Nội) có giống mơ hoa và quả thường kết từng đôi gọi là Song Mai.

Nhật Bản

Tại Nhật Bản, các giống mơ cảnh được phân loại thành các kiểu yabai (nghĩa là "mơ dại"), hibai ("mơ đỏ") và bungo ("tỉnh Bungo"). Kiểu bungo cũng được trồng để lấy quả và có lẽ là loại cây lai ghép giữa mơ ta và mơ Armenia. Kiểu hibai có gỗ lõi màu đỏ và phần lớn có hoa màu đỏ. Kiểu yabai còn được sử dụng cho mục đích làm gốc ghép trong trồng trọt.

Trung Quốc
Tại Trung Quốc có trên 300 giống cây trồng được công nhận cho loài mơ này, chúng có thể được phân chia theo màu sắc thành các kiểu trắng, hồng, đỏ, tía, lục nhạt. Một vài thứ khá nổi tiếng vì các giá trị làm cây cảnh của chúng, ví dụ như 大红梅: ("đại hồng mai"), Taige mei, Zhaoshui mei ("Chiếu thủy mai"), Lü'e mei ("Lục ngạc mai"), 龙游梅: ("Long du mai").

Do mai có thể sinh tồn trong một thời gian dài nên có rất nhiều cây mai cổ thụ ở khắp Trung Quốc. Tại huyện Hoàng Mai, tỉnh Hồ Bắc có cây mai 1.600 năm tuổi, có từ thời nhà Tấn (265–420) và hiện nay vẫn còn ra hoa mỗi năm.

Người Trung Quốc phân loại mơ theo nhiều tiêu chí khác nhau. Theo trạng thái sinh trưởng thì có dã mai và gia mai, theo công dụng có thực dụng mai và thưởng dụng mai. Theo phả hệ loài có chân mai (mai thật sự) và hạnh mai (các dạng lai ghép với cây hạnh). Theo kiểu cành có trực chi mai (mơ cành thẳng), thùy chi mai (mơ cành rủ) và long du mai (mơ rồng lượn).

Sử dụng
Ẩm thực
Nước quả
Nước ép từ quả mơ được rút ra bằng cách ngâm nó với đường. Tại Trung Quốc, nước quả mơ chua (酸梅汤: toan mai thang)ảnh  được làm từ mơ hun khói (乌梅: ô mai tức mơ sẫm màu). Nó có màu từ cam ánh hồng nhạt tới đen ánh tía và thường có vị hơi mặn và hơi khói. Theo truyền thống nó được tăng thêm hương vị bằng hoa mộc tê (Osmanthus fragrans), và được uống ở dạng lạnh trong mùa hè. Nước quả sản xuất tại Nhật Bản và Triều Tiên, làm từ quả mơ còn xanh, có vị ngọt và hương thơm, được coi là đồ uống giải khát trong mùa hè. Tại Triều Tiên, nước quả maesil, được tiếp thị như là loại đồ uống bổ dưỡng, ngày càng trở nên phổ biến. Nó được sản xuất ở quy mô công nghiệp dưới dạng xi rô đậm đặc có vị ngọt chứa trong các bình thủy tinh; được hoàn nguyên để dùng bằng cách khuấy một chút xi rô trong cốc nước. Xi rô này cũng có thể làm tại gia bằng cách lưu trữ một phần maesil tươi trong bình chứa với một phần đường (nhưng không có nước). Tương tự ở Trung Quốc, Nhật Bản và Triều Tiên, nước xi rô làm từ mơ ngâm đường là thứ đồ uống khá thông dụng trong mùa hè ở miền Bắc Việt Nam.

Rượu mùi

Rượu mơ, hay vang mơ, khá phổ biến tại Nhật Bản và Triều Tiên, cũng được sản xuất tại Trung Quốc. Umeshu (梅酒,: mai tửu) tức là rượu mơ, đôi khi gọi là "vang mơ") là một loại đồ uống chứa cồn của người Nhật được làm bằng cách ngâm các quả mơ còn xanh vào trong shōchū (燒酎, thiêu trữu: rượu shochu- một dạng rượu gạo của Nhật Bản).photo  Sau khi ngâm nó có vị ngọt và êm. Hương vị của umeshu có thể hấp dẫn cả những người mà thông thường không thích uống rượu. Loại rượu mùi tương tự ở Triều Tiên, gọi là maesil ju (매실주: Mai thực tửu), được tiếp thị dưới nhiều tên gọi thương phẩm khác nhau như Mae Hwa Su, Mae Chui Soon, Seol Joong Mae. Các dạng rượu mơ của Nhật Bản và Triều Tiên đều có loại chứa nguyên quả mơ trong chai.photo

Tại Trung Quốc, rượu mơ được gọi là 梅酒 (mai tửu). Nó có màu đỏ.

Tại Việt Nam có một số loại rượu mùi khá nổi tiếng làm từ quả mơ như: Rượu mơ Núi Tản, Rượu mơ Yên Tử, Rượu mơ Hương Tích...

Tại Đài Loan, sự cách tân phổ biến theo phong cách Nhật Bản của umeshu kể từ sau Đại chiến thế giới lần thứ hai là ô mai tửu (烏梅酒), được sản xuất bằng cách trộn mai tửu (梅酒), lý tửu (李酒: tức rượu mận) với rượu từ trà ô long.

Mơ muối và mứt mơUmeboshi (梅干), hay mơ muối (mơ ngâm), là một đặc sản của người Nhật. Được tạo hương vị bằng muối với lá shiso (tía tô, Perilla spp.), nó có vị khá chua và mặn, và vì thế chỉ nên ăn một cách vừa đủ. Umeboshi nói chung được ăn cùng cơm như là một phần của bento (弁当 hay べんとう), mặc dù nó có thể dùng trong makizushi. Makizushi chế biến cùng mơ có thể làm từ umeboshi hay bột nhão umeboshi, thông thường cùng với lá tía tô xanh. Phụ phẩm trong sản xuất umeboshi là dấm umeboshi, một loại gia vị có vị chua và mặn. Trong ẩm thực Trung Hoa, mơ ngâm dấm và muối gọi là toan mai tử (酸梅子), và nó có vị chua và mặn tương tự như umeboshi.Thoại mai (话梅, huàméi), là tên gọi để chỉ chung một số loại thực phẩm của người Trung Quốc trong đó có mơ ngâm với đường, muối và một số loại thảo dược khác như cam thảo.photo Nói chung có hai dạng thoại mai: dạng khô và dạng ướt (ngâm dầm). Tuy nhiên, hương vị và cách chế biến thì có sự khác biệt lớn giữa các khu vực.

Trong ẩm thực Việt Nam, dạng mơ khô tương tự như vậy gọi là ô mai hay xí muội.photo , một món mà thanh thiếu niên rất thích, đặc biệt là nữ giới. Có lẽ ô mai gắn liền với thiếu nữ nên có nhà văn đặt ra cụm từ "tuổi ô mai" để chỉ những cô gái mới lớn. Còn từ "xí muội" có nguồn gốc từ cách phát âm trong tiếng Quảng Đông của từ "toan mai" (mơ chua).

Nước chấm
Một loại nước chấm đậm đặc và ngọt của người Trung Quốc gọi là mai tương (梅酱) hay mai tử tương (梅子酱)photo được làm từ mơ, cùng với các thành phần khác như đường, dấm, muối, gừng, ớt, tỏi. Tương tự như toan mai tương (酸梅醬), nó cũng được dùng như là gia vị cho nhiều món ăn của người Trung Quốc, bao gồm các món từ thịt gia cầm và món 蛋卷 (đản quyển tức trứng cuốn).

Y học
Trong y học cổ truyền Trung Hoa, quả hun khói, gọi là ô mai (乌梅), được dùng cho một số mục đích y học. Nói chung nó có màu đen, được coi là có hiệu quả trong chống các dạng ký sinh, cũng như có tác dụng chống loét và cải thiện hệ thống tiêu hóa và tim mạch.

Ý nghĩa văn hóa
Hoa mai được yêu quý và tôn vinh ở Trung Quốc và Đông Á (Việt Nam, Nhật Bản và Hàn Quốc) nói chung. Trong văn hóa truyền thống Trung Quốc, Mai hoa là biểu tượng của mùa đông, hoặc là tín hiệu sớm để báo hiệu mùa xuân. Hoa mơ có một đặc tính nổi bật là nở vào cuối đông, gần như sớm nhất trong các loại hoa, giữa thời tiết giá lạnh, có thể có băng giá hay tuyết rơi. Do vậy, mai cùng với hai loài cây không rụng lá vào mùa đông là tùng và trúc được gọi là Tuế hàn tam hữu (岁寒三友; nghĩa là ba người bạn của giá lạnh).

Mai cũng được đánh giá cao bởi dáng cây khẳng khiu nhưng cứng cáp, mùi hương nhẹ nhàng và vẻ đẹp của hoa, đặc biệt mai hoa màu trắng được coi như biểu tượng của sự tao nhã, thanh khiết. Hình ảnh mai hoa nở giữa tuyết trắng trong khi các loài cây khác đang khô héo vì giá lạnh được các nhà Nho nhìn nhận như biểu tượng của khí phách kiên cường trước nghịch cảnh. Hình ảnh mai hoa nở sớm báo tin mùa xuân đến cũng tượng trưng cho niềm hy vọng.

Trong bài thơ Tảo mai (Mai nở sớm), nhà thơ Tề Kỷ nhà Đường miêu tả:

Bên cạnh đó, hoa mai là một trong Tứ quân tử (四君子) tại Trung Quốc (cùng lan, cúc, và trúc) và chúng là biểu tượng của sự cao quý, hào hiệp. Bốn loại hoa này cũng xuất hiện trên bộ quân bài của trò chơi Ma tước (麻雀). Ngoài ra, nó còn xuất hiện trong bộ tùng, cúc, trúc, mai với ý nghĩa tương tự như của bộ lan, trúc, cúc, mai. Hoa mai là loại hoa biểu tượng của thành phố Nam Kinh. Năm 1964, Hành chính viện của Trung Hoa dân quốc đã phê chuẩn hoa mai 5 cánh làm quốc hoa của quốc gia này. Nó cũng là biểu tượng của China Airlines, hãng hàng không quốc gia của Trung Hoa dân quốc (Đài Loan). Hoa mai cũng xuất hiện trên Tân Đài tệ và các biểu tượng quốc gia khác của Đài Loan. Ở Trung Hoa đại lục loài hoa này có trên nhân dân tệ và một số biểu tượng quan trọng khác.

Giá trị biểu tượng của hoa mai trong văn chương Trung Quốc đã ảnh hưởng đến các nước đồng văn như Nhật Bản, Triều Tiên và Việt Nam, trở thành hình ảnh ước lệ phổ biến trong văn chương vùng Đông Á. Hoa mai, tiếng Nhật gọi là Ume no hana, hay được đề cập tới trong thi ca Nhật Bản như là biểu tượng của mùa xuân do mai là loài hoa nở sớm nhất, tín hiệu để báo mùa xuân sắp đến. Khi sử dụng trong các thể loại như haiku (bài cú) hay renga (liên ca), nó là kigo (季語: quý ngữ) để chỉ đầu mùa xuân.

Nhà thơ Nhật Bản Matsuo Bashō có bài Haiku về hoa mai:

梅が香に追ひもどさるる寒さかなUme ga ka ni obimodosaruru samusa kanaHương mai hút người lại lạnhHoa mai gắn liền với chích bụi (Cettia diphone), và chúng được vẽ cùng nhau như là một trong số 12 hoa trong hanafuda (trò chơi bài lá kiểu Nhật). Trong thời kỳ Nara (tức thời kỳ Nại Lương: 710-794), hoa mai được ưa chuộng hơn so với hoa sakura (anh đào), và hoa anh đào chỉ trở thành phổ biến sau thời kỳ Heian (tức thời kỳ Bình An (794-1185). Hiện nay Người Nhật thường tổ chức Lễ hội hoa mai vào khoảng tháng 2 hàng năm, trước Lễ hội hoa anh đào.

Tại Việt Nam, trong văn chương truyền thống, hoa mai cũng thường được coi là biểu tượng của mùa đông hoặc tín hiệu sớm của mùa xuân.Đua chen Thu cúc Xuân đàoLựu phun lửa Hạ, mai chào gió Đông.(Bích câu kỳ ngộ - Khuyết danh)

Danh thần Nguyễn Trãi nhà Lê sơ, có một loạt 3 bài về hoa mai, trong đó có câu:Bóng thưa ánh nước động người vay, Lịm đưa hương, một nguyệt hay. Huống lại bảng xuân sơ chiếm đượcSo tam hữu chẳng bằng mày !(Đề Hoàng Ngự sử mai tuyết hiên)

Mặc dù mùa đông ở Việt Nam không đến mức khắc nghiệt và có nhiều băng tuyết như ở các nước Đông Á khác, hoa mai vẫn thường được nhắc đến trong văn chương như biểu tượng của khí phách kiên cường và niềm hy vọng, mai và tuyết cũng thường đi đôi với nhau tạo thành hình ảnh ước lệ của sự tao nhã, thanh cao. Mãn Giác, một thiền sư đời Lý trong bài kệ làm trước khi viên tịch đã nhắc đến một hình ảnh điển hình: Nhất chi mai (dịch là một cành mai, một đóa mai) trong thời điểm mà không còn loài hoa nào nở. Hình ảnh này được một số nhà phê bình Việt Nam cho rằng là biểu tượng của sự tuần hoàn tất yếu của sự vật, là tín hiệu phục sinh cho sự tàn lụi trước mắt.

Từ nguyên

Tên gọi khoa học (Prunus mume) bảo tồn cách phát âm cổ của người Nhật—có thể là nguyên bản—của "mme" (んめ), đã từng được viết là "mume" (むめ) do khi đó không có kana đặc biệt cho âm mũi đơn độc. Các từ ngữ Nhật Bản này, cũng như tên gọi trong tiếng Triều Tiên maesil (매실), có nguồn gốc từ cách phát âm của Hán ngữ Trung cổ cho ký tự 梅 (muəi).

Về tên gọi tại Việt Nam, có một số ý kiến cho rằng "mơ" là dạng âm Hán Việt cổ của "mai" (Nguyễn Tài Cẩn, An Chi Võ Thiện Hoa). Ở vùng phía Đông Nam kinh thành Thăng Long có vùng Kẻ Mơ (thuộc quận Hoàng Mai, TP Hà Nội ngày nay) xưa trồng nhiều mơ, địa danh Hán Việt của một số nơi tại đây đều có chữ Mai (梅) như Bạch Mai, Hồng Mai, Tương Mai, Hoàng Mai, Mai Động...Hán Việt Từ điển của Thiều Chửu giải nghĩa thứ nhất của từ Mai (梅) như sau: Cây mơ, đầu xuân đã nở hoa, có hai thứ trắng và đỏ. Thứ trắng gọi là lục ngạc mai (綠萼梅), nở hết hoa rồi mới nẩy lá, quả chua, chín thì sắc vàng. Kinh Thư có câu Nhược tác hòa canh, nhĩ duy diêm mai (若作和羹，爾惟鹽梅) (bằng nấu canh ăn, bui dùng muối mơ). Nay gọi quan Tể tướng là Điều mai (調梅) hay Hòa mai (和梅) là bởi ý đó. Kinh Thi có thơ Phiếu mai (摽梅) nói sự trai gái lấy nhau cập thời, nay gọi con gái sắp đi lấy chồng là bởi cớ đó. Theo truyền thống, chữ 梅 trong văn bản chữ Hán nếu dùng để chỉ hoa thường được dịch là "mai" còn dùng để chỉ quả thường được dịch là "mơ" (Ví dụ: Vọng mai chỉ khát – Trông mơ đỡ khát).

Tuy nhiên tại Việt Nam có một số ý kiến cho rằng tên khoa học của cây mơ ở miền Bắc Việt Nam không phải là Prunus mume, có nghĩa chúng không phải là cây mai (méi, ume, maesil) tại Trung Quốc, Nhật Bản và Triều Tiên. GS Đỗ Tất Lợi, trong cuốn Những cây thuốc và vị thuốc Việt Nam (Nhà xuất bản.KHKT, Hà Nội, 1986) ghi chú cây mơ Việt Nam có tên khoa học là Prunus armeniaca L., đây là loài cây phổ biến ở châu Âu (tiếng Anh: Apricot; tiếng Pháp: Abricotier) và một số nước vùng Cận Đông (đặc biệt là Thổ Nhĩ Kỳ), ngoài ra cũng được trồng ở Trung Quốc và Nhật Bản nhưng không phổ biến như Prunus mume. Tên Hán Việt của loài cây này là "hạnh" (杏) hay "hạnh tử" (杏子), có lá, hoa và quả rất giống Prunus mume. An Chi Võ Thiện Hoa, trên Tạp chí Kiến thức ngày nay số 540, căn cứ vào cuốn Những cây thuốc và vị thuốc Việt Nam cũng cho rằng cây mơ ở Việt Nam có tên khoa học là Prunus armeniaca, do đó tên Hán Việt phải là "hạnh" (杏) chứ không phải là "mai" (梅). Lương Y Đinh Công Bảy - Tổng thư ký hội dược liệu TP Hồ Chí Minh, trong bài "Tìm hiểu cành Mai trong bài kệ của Mãn Giác Thiền sư" đăng trên trang giacngo.vn, cho rằng đây là một sự nhầm lẫn: "Ở miền Bắc, có một loại cây mà người ta thường gọi là mai, nhưng thực ra đó là cây mơ (Prunus mume Sieb et Zucc.). Loại cây này có lá, quả rất giống cây hạnh (Prunus armenica L.) nên người Pháp gọi lầm cây mơ là abricotier (hạnh). Cây hạnh có hai loại: một trồng để ăn quả tươi và một trồng để ăn hạt (hạnh nhân) hoặc làm thuốc. Còn mơ được trồng làm cây cảnh vì có hoa đẹp (màu trắng, màu hồng hoặc hồng nhạt), hương thơm, có thể trồng để ăn quả tươi, chế nước uống giải khát, ngâm rượu, ướp muối phơi khô để làm ô mai" . Thực tế quả của hạnh (Apricot - Prunus armeniaca) có giá trị dinh dưỡng - y học và cách sử dụng khác quả của loài mơ (Japanese apricot - Prunus mume), chúng thường được dùng để ăn tươi, sấy khô hoặc lấy hạt dùng làm thuốc, Đông Y gọi là hạnh nhân. Hạt của loài hạnh ở một số nước Phương Tây được dùng làm thực phẩm tương tự như hạt cây hạnh đào (Prunus dulcis) hoặc được ép lấy dầu ăn, chúng có chứa chất Amygdalin, được cho rằng có tác đụng trong việc điều trị ung thư . Trong khi quả của loài mơ do có vị chua nên thường được chế biến thành các các loại xi rô, rượu mùi, quả xông khói (ô mai) quả muối (bạch mai, umeboshi...), trong Đông Y thường được sử dụng để điều trị bệnh ho, đau bụng giun, phong thấp nôn mửa...

Xem thêm
Ô mai
Ẩm thực Nhật Bản
Mận hậu
Umeboshi
Umeshu
Họ Mai vàng: các loài thực vật trong họ Ochnaceae, không liên quan gì tới loài mai mơ này.
Chi Mơ lông (Paederia'' spp.)

Ghi chú

Liên kết ngoài

M
Quả
Thực vật Đài Loan
Thực vật Lào
Thực vật Nhật Bản
Thực vật Trung Quốc
Thực vật Việt Nam
Trái cây có nguồn gốc Châu Á
Văn hóa Trung Hoa
Cây dùng làm bonsai
Cây trang trí
Hoa
Thực vật vườn châu Á
Ẩm thực Nhật Bản
Cây Lào
Thực vật Triều Tiên


title: Chlerogas boliviensis

text:
Chlerogas boliviensis là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Brooks & Engel mô tả khoa học năm 1999.

Chú thích

Tham khảo

Chlerogas
Động vật được mô tả năm 1999


title: Citerna

text:
Citerna là một đô thị ở Tỉnh Perugia trong vùng Umbria, có khoảng cách khoảng 50 km về phía tây bắc của Perugia. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 3.273 người và diện tích là 24,2 km².

Đô thị Citerna có các frazioni (các đơn vị cấp dưới, chủ yếu là các làng) Fighille and Pistrino.

Citerna giáp các đô thị: Anghiari, Città di Castello, Monterchi, San Giustino, Sansepolcro.

Quá trình thay đổi dân số

Photo gallery

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.citerna.net/

Đô thị tỉnh Perugia
Thành phố và thị trấn ở Umbria


title: Anisocentropus minutus

text:
Anisocentropus minutus là một loài Trichoptera trong họ Calamoceratidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Anisocentropus


title: Bratsk

text:
Bratsk () là một thành phố Nga. Thành phố này thuộc chủ thể Irkutsk Oblast. Thành phố có dân số 259.335 người (theo điều tra dân số năm 2002. Đây là thành phố lớn thứ 73 của Nga theo dân số năm 2002.

Khí hậu
Bratsk có khí hậu cận Bắc Cực (phân loại khí hậu Köppen Dfc) với mùa đông rất dài và lạnh còn mùa hè ngắn và ấm. Thành phố có lượng mưa vừa phải, chủ yếu rơi vào mùa hè.

Thành phố kết nghĩa
Bratsk kết nghĩa với:

  Nanao, Nhật Bản
  Truy Bác, Trung Quốc

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Trang web chính thức

Thành phố của Nga
Tỉnh Irkutsk
Thành phố và thị trấn ở tỉnh Irkutsk
Khởi đầu năm 1631 ở Nga


title: Castri di Lecce

text:
Castri di Lecce là một đô thị và thị xã của Ý. Đô thị này thuộc tỉnh Lecce trong vùng Apulia. Castri di Lecce có diện tích km2, dân số theo ước tính năm 2005 của Viện thống kê quốc gia Ý là người.
Các đơn vị dân cư:
Đô thị Castri di Lecce giáp với các đô thị:

Tham khảo

Đô thị tỉnh Lecce


title: Barou-en-Auge

text:
Barou en Auge là một xã ở tỉnh Calvados, thuộc vùng Normandie ở tây bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Calvados

Tham khảo

Barouenauge


title: Lysapsus caraya

text:
Lysapsus caraya là một loài ếch thuộc họ Nhái bén.
Loài này có ở Brasil và có thể cả Bolivia.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là xavan ẩm, đồng cỏ nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới vùng ngập nước hoặc lụt theo mùa, sông ngòi, đầm nước, đầm nước ngọt, và đầm nước ngọt có nước theo mùa.

Tham khảo

 Reichle, S. 2004. Lysapsus caraya. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 7 năm 2007.

Lysapsus
Động vật lưỡng cư Brasil
Động vật đặc hữu Brasil


title: Bulbophyllum cavibulbum

text:
Bulbophyllum cavibulbum là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

C


title: 3374 Namur

text:
3374 Namur (1980 KO) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 22 tháng 5 năm 1980 bởi H. Debehogne ở La Silla.

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser 3374 Namur

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1980


title: Trí Nột

text:
Tri Nột (zh. zhīnè 知訥, ja. chitotsu, ko. chinul), 1158-1210 là một Thiền sư Hàn Quốc vào thời đại Cao Li, người được xem là nhân vật có ảnh hưởng lớn nhất trong sự hình thành Thiền tông Hàn Quốc.

Sư ra đời vào lúc tăng đoàn đang trong tình trạng khủng hoảng, có nghĩa là về mặt hình tướng bên ngoài cũng như xuất phát từ giáo lý bên trong. Rối loạn đến mức độ sự tham nhũng đã lan vào trong tăng đoàn, sư tìm cách thiết lập một cuộc vận động mới trong Thiền tông Cao Li gọi là "Định huệ xã", mục đích của nó là lập nên một cộng đồng hành trì có giới luật, chuyên thanh tịnh tâm ý ở sâu trong rừng núi. Cuối cùng sư thành tựu sự mệnh khai sơn Tùng Quảng tự (zh. 松廣寺) trên núi Tào Khê (zh. 曹溪山).

Một đề tài từ lâu làm xôn xao trong Thiền tông Trung Quốc đã làm cho Tri Nột quan tâm đặc biệt, đó là sự liên hệ giữa phương pháp tu tập "tiệm" (漸) và "đốn" (頓) để đạt đến giác ngộ. Rút ra từ nhiều cách lý giải về đề tài này từ các Thiền sư Trung Hoa, quan trọng nhất là của Tông Mật và Đại Huệ, sư đưa ra châm ngôn nổi tiếng "đốn ngộ tiệm tu". Từ Đại Huệ, sư kết hợp pháp tu khán thoại đầu (quán thoại 觀話). Pháp thiền này là pháp môn chính của Thiền tông Hàn Quốc cho đến thời hiện đại.

Tri Nột không trải qua kinh nghiệm chứng ngộ như là kết quả theo lối gọi riêng là "tâm truyền tâm" giữa thầy và đệ tử như là đặc điểm của thiền tông mà là độc sư tự ngộ, trong Truyền thống Thiền tông Hàn Quốc, khác với sự tự hào về dòng Truyền thừa không gián đoạn của Tông Lâm Tế Nhật Bản, ở Hàn Quốc có nhiều vị Thiền sư không có thầy và tự mình tu hành đạt đạo, cận đại nổi tiếng nhất là Thiền sư Cảnh Hư (Kr: Kyongho), Long Thành (kr: Yongseong), Tính Triệt (kr: Seongcheol).

Cả ba lần đạt chứng ngộ của sư đều đến từ sự tham cứu từ những đoạn kinh. Trong lần cuối cùng, sư chịu ảnh hưởng sâu sắc nhất từ luận giải về mối quan hệ giữa Thiền và Giáo do Lý Thông Huyền, bậc thầy của tông Hoa Nghiêm trình bày. Luận giải triết học của Tri Nột về tác phẩm này đã gây ảnh hưởng sâu sắc và lâu dài cho Phật giáo Hàn Quốc. Tri Nột cũng đào tạo được một số đệ tử quan trọng để truyền bá tư tưởng và tiếp tục chú giải những tác phẩm của mình.

Những tác phẩm chính của sư là:
Khuyến tu định huệ kết xã văn (zh. 勸修定慧結社文, 1 quyển)
Mục ngưu tử tu tâm quyết (zh. 牧牛子修心訣, 1 quyển)
Chân tâm trực thuyết (zh. 眞心直說, 1 quyển)
Viên đốn thành Phật luận (zh. 圓頓成佛論, 1 quyển)
Khán thoại quyết nghi luận (zh. 看話決疑論, 1 quyển)
Lục Tổ Pháp bảo đàn kinh bạt (zh. 六祖法寶壇經跋)Pháp tập biệt hạnh lục tiết yếu tịnh nhập tư ký (zh. 法集別行録節要并入私記)Hoa Nghiêm luận tiết yếu (zh. 華嚴論節要, 3 quyển).
Về hành trạng của Tri Nột và các bản dịch của 3 cuốn trên, xin xem tác phẩm của Buswell (1983) và Keel (1984).
Tham khảoFo Guang Ta-tz'u-tien 佛光大辭典. Fo Guang Ta-tz'u-tien pien-hsiu wei-yuan-hui 佛光大辭典編修委員會. Taipei: Fo-kuang ch'u-pan-she, 1988. (Phật Quang Đại Từ điển. Phật Quang Đại Từ điển biên tu uỷ viên hội. Đài Bắc: Phật Quang xuất bản xã, 1988.)Das Lexikon der Östlichen Weisheitslehren'', Bern 1986.

Đại sư Phật giáo
Mất năm 1210
Sinh năm 1158
Thiền sư Triều Tiên
Tào Khê tông


title: Salles-Mongiscard

text:
Salles-Mongiscard  là một xã thuộc tỉnh Pyrénées-Atlantiques trong vùng Nouvelle-Aquitaine miền tây nam nước Pháp.

Xem thêm
 Xã của tỉnh Pyrénées-Atlantiques

Tham khảo
 INSEE commune file

Xã của Pyrénées-Atlantiques


title: Trận Hán Trung

text:
Trận Hán Trung có thể là một trong những cuộc chiến sau trong lịch sử Trung Quốc:
Trận Hán Trung (215) thời Tam Quốc: cuộc chiến đánh chiếm Hán Trung từ tay tập đoàn quân phiệt Trương Lỗ của tập đoàn quân phiệt Tào Tháo
 Trận Hán Trung (217-219) thời Tam Quốc: cuộc chiến đánh chiếm khu vực Hán Trung (còn gọi là Đông Xuyên) đang thuộc về tập đoàn quân phiệt Tào Tháo của tập đoàn quân phiệt Lưu Bị
 Trận Hán Trung (495) thời Nam Bắc triều: cuộc chiến đánh chiếm khu vực Hán Trung đang thuộc về nhà Nam Tề của quân đội Bắc Ngụy, trong chiến tranh Nam Tề - Bắc Ngụy vào thời Nam Bắc Triều.


title: Spotlight (bài hát)

text:
"Spotlight" là một bài hát của ca sĩ người Mỹ Madonna, nằm trong album phối lại You Can Dance của cô. Nó được phát hành như là đĩa đơn duy nhất trích từ album tại Nhật Bản vào ngày 25 tháng 4 năm 1988, bởi Sire Records và Warner-Pioneer Japan. Ra đời trong khoảng thời gian thực hiện album True Blue (1986) nhưng cuối cùng không được chọn, bài hát do Madonna, Stephen Bray và Curtis Hudson sáng tác. Nó được lấy cảm hứng từ bài hát "Everybody Is a Star" (1970) của ban nhạc rock Mỹ Sly & the Family Stone. "Spotlight" được phối lại bởi Shep Pettibone, với sự tham gia hỗ trợ từ John "Jellybean" Benitez.

Bài hát nhận được những phản hồi trái chiều từ các nhà phê bình âm nhạc đương đại. Sau khi phát hành, nó đạt đến vị trí thứ 68 trên bảng xếp hạng Oricon, và thứ 3 trên bảng xếp hạng các đĩa đơn quốc tế tại đây. Mặc dù không được phát hành tại Mỹ, bài hát cũng xuất hiện trên bảng xếp hạng sóng phát thanh vào đầu năm 1988. Nó còn được sử dụng trong một quảng cáo thương mại của Mitsubishi mà Madonna tham gia.

Danh sách bài hát
Đĩa 7" 3" Mini CD tại Nhật
 "Spotlight" (đĩa đơn) – 4:32
 "Where's The Party" (Remix Single Edit) – 4:13

Đĩa 12" quảng cáo tại Mỹ
 "Where's The Party" (remix) – 7:11
 "Where's The Party" (Dub) – 6:22
 "Spotlight" (remix) – 6:34
 "Spotlight" (Dub) – 4:49

Phiên bản chính thức
 Album [phối] - 6:15
 Album [chưa phối] - 6:25
 Đĩa đơn - 4:33
 Demo - 3:35
 Dub - 4:47

Xếp hạng

Tham khảo

Nguồn

Liên kết ngoài

Đĩa đơn năm 1988
Bài hát năm 1987
Bài hát của Madonna


title: Conus sanguinolentus

text:
Conus sanguinolentus là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae, họ ốc cối.

Giống như tất cả các loài thuộc chi Conus, chúng là loài săn mồi và có nọc độc. Chúng có khả năng "đốt" con người, do vậy khi cầm chúng phải hết sức cẩn thận.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

 The Conus Biodiversity website

S
Động vật được mô tả năm 1834


title: Palaeophanes lativalva

text:
Palaeophanes lativalva là một loài bướm đêm thuộc họ Arrhenophanidae. Nó là loài duy nhất được tìm thấy ở type locality, which is situated in a wet forested area in the central mountain range of Đài Loan, at an elevation of about 1,400 m.

Chiều dài cánh trước là 4.7–5 mm đối với con đực.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Arrhenophanidae family

Palaeophanes


title: Carentan

text:
Carentan là một xã gần khu vực đông bắc của bán đảo Cotentin vùng Normandy nước Pháp gần thành phố cảng Cherbourg-Octeville. Carentan có dân số khoảng 6000 người và thuộc tỉnh Manche.
Ở đây đã từng diễn tra trận Carentan trong lịch sử.

Tham khảo

Xã của Manche


title: Cheilotrichia noctivagans

text:
Cheilotrichia noctivagans là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc.

Tham khảo

Cheilotrichia
Limoniidae ở vùng Nearctic


title: Medranda

text:
Medranda là một đô thị trong tỉnh Guadalajara, Castile-La Mancha, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 109 người.

Tham khảo

Đô thị ở Guadalajara


title: Âm giai Phrygia

text:
Âm giai Phrygia là âm giai được xây dựng bằng cách hạ thấp bậc II của âm giai Thứ tự nhiên xuống 1/2 cung và giữ nguyên các bậc khác.

Âm giai Trưởng và âm giai Thứ khác nhau chủ yếu ở bậc III. Do được xây dựng từ âm giai Thứ và bậc III không đổi nên âm giai Phrygian về căn bản mang tính chất Thứ.

Tham khảo

Âm giai


title: Rohrberg, Altmarkkreis Salzwedel

text:
Rohrberg là một đô thị thuộc huyện Altmarkkreis Salzwedel, bang Saxony-Anhalt, Đức.

Tham khảo

Xã và đô thị thuộc huyện Altmarkkreis Salzwedel


title: Bạch Sùng Hy

text:
<noinclude>

Bạch Sùng Hy (sinh ngày 18 tháng 3 năm 1893 – 1 tháng 12 năm 1966, bính âm: 白崇禧), tự Kiện Sinh (健生), là một tướng lĩnh quân phiệt của Trung Hoa Dân Quốc, gốc người Hồi thiểu số theo dòng Hồi giáo Sunni ở Trung Quốc. Ông cũng là Bộ trưởng Bộ Quốc phòng của Trung Hoa Dân Quốc trong giai đoạn 1946 – 1949. Mặc dù có quyền tự trị tương đối khá lớn và độc lập ở Quảng Tây so với chính phủ trung ương, nhưng ông luôn là đồng minh thân cận của Tưởng Giới Thạch trong các vấn đề chính trị ở Trung Quốc.

Thời kỳ quân phiệt
Bạch sinh ra ở Quế Lâm, Quảng Tây. Ông là hậu duệ của một thương nhân Ba Tư tên là Baiderluden; con cháu Baidurluden đổi họ thành Bạch. Tên Hồi của ông là Omar Bạch Sùng Hy. Ông là người thứ hai trong ba anh em trai. Gia đình họ được cho là đến từ Tứ Xuyên.

Năm 14 tuổi, Bạch nhập học trường Thiếu sinh quân Quảng Tây ở Quế Lâm, một ngôi trường kiểu hiện đại do Thái Ngạc tổ chức để hiện đại hóa Quân đội Quảng Tây. Bạch và các bạn đồng học Hoàng Thiệu Hoành và Lý Tông Nhân về sau trở thành ba lãnh tụ của quân đội Quảng Tây. Có một dạo, Bạch bỏ học tại trường quân sự theo yêu cầu của gia đình và theo học tại trường dân sự Luật và Chính trị Quảng Tây.

Cách mạng Tân Hợi bùng nổ năm 1911, Bạch gia nhập một đoàn Sinh viên Cảm tử. Hoàng Thiệu Hoành là đội trưởng. Sau khi đăng lính vào quân đoàn Nam Kinh, ông chuyển từ quân đoàn sang học trường Lục quân Trừ bị số 2 ở Vũ Xương. Ông tốt nghiệp năm 1914, sau đó trải qua khóa huấn luyện 6 tháng trước khi nhập học khóa 3 trường quân sự Bảo Định vào tháng 6 năm 1915. Ông trở thành sĩ quan tập sự Sư đoàn 1 Quảng Tây và trở lại Quảng Tây.

Bạch vươn lên nắm quyền trong giai đoạn quân phiệt bằng cách liên minh với Hoàng Thiệu Hoành (phó chỉ huy Tiểu đoàn "kiểu mẫu" trong Sư đoàn 1 Quảng Tây) và Lý Tông Nhân để ủng hộ lãnh tụ Quốc dân đảng Tôn Dật Tiên. Liên minh này, mang tên Tân Quế hệ, chống lại quân phiệt Quảng Tây Lục Vinh Đình (陸榮廷) năm 1924. Liên minh thắng lợi giành được quyền kiểm soát Quảng Tây cho Quốc dân Đảng, và Bạch và Lý đại diện nhóm lãnh đạo Quảng Tây mới.

Trong Chiến tranh Bắc phạt (1926–1928), Bạch là Tham mưu trưởng Quân đội Cách mạng Quốc dân và có nhiều cống hiến trong những chiến thắng trước các thế lực quân phiệt phương Bắc, với chiến lược sử dụng tốc độ, cơ động và sự bất ngờ để đánh bại lực lượng địch lớn hơn. Ông chỉ huy quân Đông lộ đánh chiếm Hàng Châu và Thượng Hải năm 1927. Là Tư lệnh đồn trú Thượng Hải, Bạch cũng tham gia cuộc thanh trừng các phần tử Cộng sản trong Quân đội Cách mạng Quốc dân ngày 4 tháng 4 năm 1927 và thanh trừng các công đoàn ở Thượng Hải. Bạch cũng chỉ huy các đơn vị tiên phong tiến vào Bắc Kinh đầu tiên và được xem là viên tư lệnh có công kết thúc Chiến tranh Bắc phạt. Với những công lao trong Chiến tranh Bắc phạt, ông được tôn xưng danh hiệu Tiểu Gia Cát. Bạch chỉ huy lực lượng Quốc dân đảng trong vụ Thảm sát Thượng Hải 1927, bắt bớ và giết hại những người Cộng sản. Ông cho phép lãnh tụ Cộng sản Chu Ân Lai bỏ trốn sau khi ra lệnh bắt giữ ông ta. Truyền thông phương Tây về sau đặt cho ông biệt danh "Người chặt đầu Cộng sản".

Năm 1928, trong Chiến tranh Bắc phạt, Bạch chỉ huy quân Quốc dân đảng đánh bại tướng Trương Tông Xương thuộc Phụng hệ, bắt sống 2 vạn trong tổng số 5 vạn quân của ông ta và suýt nữa bắt được cả Trương, nhưng Trương đã kịp trốn thoát sang Mãn Châu.

Bạch có trong tay khoảng 2.000 lính Hồi trong lúc ở lại Bắc Kinh năm 1928 sau Bắc phạt, và tạp chí TIME tường thuật rằng họ hoành hành khắp Bắc Kinh. Tại Bắc Kinh, tháng 6 năm 1928, Bạch Sùng Hy tuyên bố rằng các lực lượng Quốc dân đảng sẽ đánh chiếm Mãn Châu, và các kẻ thù của Quốc dân đảng sẽ "tan tác như lá khô trước gió".

Dự định của Bạch phá sản vào tháng 12 năm 1928. Ông định huy động 6 vạn quân từ Đông Trung Hoa sang Tân Cương để xây dựng đường sắt, như một phòng tuyến ngăn chặn sự bành trướng của Nga Xô ở Tân Cương. Kế hoạch này được một số người cho là nhằm chống lại Phùng Ngọc Tường.

Khi Chiến tranh Bắc phạt kết thúc, Tưởng Giới Thạch bắt đầu tìm cách loại bỏ các thế lực Quảng Tây. Có lúc vào năm 1929, Bạch phải trốn sang Việt Nam. Từ năm 1930-1936, Bạch có công trong công cuộc tái thiết Quảng Tây trở thành một tỉnh "kiểu mẫu" với chế độ hành chính tiến bộ. Quảng Tây cung cấp hơn 90 vạn lính trong chiến tranh chống Nhật.

Trong Nội chiến Trung Hoa, Bạch chống lại phe Cộng sản. Trong Vạn lý Trường chinh, Bạch Sùng Hy cho phép quân Cộng sản đi Quảng Tây.

Có năng lực và mẫn cán là một trong những điểm nội bật của Bạch tại Trung Hoa.

Chiến tranh Trung-Nhật lần thứ 2

Giao tranh chính thức bùng nổ ngày 7 tháng 7 năm 1937 giữa Trung Hoa và Nhật Bản với Sự biến Lư Câu Kiều bên ngoài Bắc Kinh. Ngày 4 tháng 8 năm 1937, Bạch tái tham gia Chính phủ trung ương theo lời mời của Tưởng Giới Thạch. Trong Chiến tranh Trung-Nhật lần thứ 2 (1937–1945), ông là Phó Tổng tham mưu trưởng phụ trách chiến dịch và huấn luyện. Ông là chiến lược gia chủ chốt đã thuyết phục Tưởng áp dụng chiến lược "Chiến tranh tổng lực", theo đó Trung Hoa sẽ đổi không gian lấy thời gian, đánh du kích sau lưng địch, và phá hoại hậu cần địch khi có cơ hội. Khi đội quân Nhật được trang bị và huấn luyện tốt hơn tiến lên, quân Trung Hoa sử dụng chiến thuật tiêu thổ trên đường tiến quân của địch để cắt nguồn cung cấp tại chỗ của họ. Bạch cũng tham gia vào nhiều chiến dịch quan trọng, bao gồm chiến thắng lớn đầu tiên tại Trận Đài Nhi Trang ở tỉnh Sơn Đông vào mùa xuân năm 1938 khi ông phối hợp với tướng Lý Tông Nhân đánh bại kẻ thù mạnh hơn. Trung Hoa cầm chân được quân Nhật trong vài tháng. Sau đó, Bạch được bổ nhiệm làm Tư lệnh Văn phòng hành quân trong Hội đồng Quân sự ở Quế Lâm, chỉ huy các quân khu 3, 4, 7, và 9. Trên cương vị đó, ông giám sát cuộc phòng thủ Trường Sa, thủ phủ tỉnh Hồ Nam, thành công. Từ năm 1939 - 1942, quân Nhật tấn công Trường Sa ba lần nhưng đều bị đẩy lùi. Bạch cũng chỉ huy Trận Nam Quảng Tây và Trận Côn Lôn Quan đánh chiếm lại Nam Quảng Tây.

Quân Quảng Tây của Bạch được xem là đội quân "chủ bài" trong chiến tranh chống Nhật, và Bạch được xem là viên tướng có khả năng lãnh đạo cuộc kháng cự của người Trung Hoa trong trường hợp Tưởng Giới Thạch bị ám sát. Đa phần người Trung Hoa cho rằng Tưởng, lãnh tụ Trung Hoa, chọn Bạch để kế nhiệm ông ta.

Vì từ chối tuân lệnh Tưởng nếu thấy rằng chúng không hợp lý, Bạch Sùng Hy bị cô lập trong hàng ngũ tướng lĩnh.

Theo Bạch, jihad (thánh chiến) chống Nhật là nghĩa vụ tôn giáo với tất cả người Hồi giáo Trung Hoa sau năm 1937 trong Chiến tranh Trung-Nhật lần thứ 2.

Bạch cũng bảo trợ việc ấn bản Yuehua Hồi giáo ở Quế Lâm, in những câu từ trong kinh Quran và Hadith giải thích vai trò lãnh tụ Trung Hoa của Tưởng Giới Thạch.

Bạch đề câu chủ nghĩa quốc gia Trung Hoa và sự thống nhật Hồi-Hán trong chiến tranh chống Nhật.

Trong chiến tranh, Bạch tới những tỉnh Tây Bắc Trung Hoa theo Hồi giáo thuộc quyền họ Mã và thuyết phục các tướng Mã hệ chống Nhật.

Nội chiến Trung Hoa

Sau sự đầu hàng của Nhật Bản năm 1945, Nội chiến Trung Hoa lại bùng nổ. Mùa xuân năm 1946, phe Cộng sản hoạt động tích cực ở Mãn Châu. Một đơn vị Quân giải phóng Nhân dân tinh nhuệ gồm 10 vạn quân dưới quyền tướng Cộng sản Lâm Bưu chiếm một giao lộ đường sắt quan trọng ở Tứ Bình. Quân Quốc dân đảng không thể đánh lui Lâm sau vài trận đánh, và Tưởng Giới Thạch sau đó cho Bạch đến chỉ huy chiến dịch. Sau vài thay đổi, các lực lượng Quốc dân cũng đánh đuổi được quân Lâm sau 2 ngày giao chiến. Đây là chiến thắng quan trọng đầu tiên của Quốc dân đảng trong giai đoạn 1946-1949 trước khi thua trận ở đại lục.

Tháng 6 năm 1946, Bạch được bổ nhiệm làm Bộ trưởng Quốc phòng. Đây chỉ là chức vị hữu danh vô thực vì Tưởng bắt đầu bỏ qua Bạch trong những quyết sách quan trọng. Tưởng tổ chức những cuộc họp hàng ngày ở tư dinh mà không mời Bạch và bắt đầu chỉ huy các đơn vị tiền phương đến cấp sư đoàn, bỏ qua hệ thống mệnh lệnh từ trên xuống. Quân Quốc dân đảng thất bại thảm hại trong Nội vì chiến thuật giữ thành thị bỏ nông thôn của Tưởng nhanh chóng làm sụp đổ đạo quân một thời chiếm ưu thế 4:1 về quân số ở thời điểm bắt đầu chiến tranh.

Trong cuộc nổi loạn Y Lê, Bạch được chính phủ cân nhắc bổ nhiệm vào chức Chủ tịch tỉnh Tân Cương. Chức vụ này về sau được trao cho Masud Sabri, một lãnh tụ Hồi thân Quốc dân đảng.

Tháng 4 năm 1948, Quốc dân Đại hội lần thứ 1 họp ở Nam Kinh, quy tụ hàng ngàn đại biểu từ khắp Trung Hoa đại diện cho các tỉnh và các nhóm sắc tộc khác nhau. Bạch Sùng Hy, với tư cách Bộ trưởng Quốc phòng, báo cáo với Đại hội về tình hình quân sự, hoàn toàn bỏ qua Bắc Trung Hoa và Mãn Châu trong báo cáo. Các đại biểu từ Mãn Châu phản ứng bằng cách hét to phản đối và đòi tử hình những người chịu trách nhiệm đánh mất Mãn Châu.

Tháng 11 năm 1948, Bạch, chỉ huy quân đội ở Hán Khẩu, họp với các tướng lĩnh khác, Phó Tác Nghĩa, Trương Trị Trung và Tưởng Giới Thạch ở Nam Kinh về việc phòng thủ Từ Châu, cửa ngõ vào thung lũng sông Dương Tử.

Bạch phát biểu với Ủy ban Trung ương Quốc dân đảng rằng đàm phán với phe Cộng sản chỉ càng khiến họ mạnh hơn. Tuy nhiên Chủ tịch tỉnh Hồ Nam Trình Tiềm và Bạch lại thống nhất rằng họ sẽ trì hoãn bước tiến của quân Cộng sản bằng cách đàm phán.

Tháng 1 năm 1949, khi phe Cộng sản ngày càng gần với chiến thắng, hầu hết các nhân vật trong Quốc dân đảng bắt đầu yêu cầu đàm phán hòa bình và chống lại Tưởng. Bạch Sùng Hy quyết định ngả theo khuynh hướng chung, và chống lệnh Tưởng Giới Thạch, từ chối đánh quân Cộng sản gần sông Hoài và yêu cầu gửi trả những binh lính mà ông đã "cho mượn", để ông có thể giữ vững Quảng Tây và bỏ qua Chính phủ trung ương Nam Kinh. Bạch là Tư lệnh 4 quân đoàn ở miền Trung Trung Hoa quanh khu vực Hán Khẩu. Ông cũng đòi chính phủ đàm phán với phe Cộng sản. Bạch được trao quyền chỉ huy phòng thủ Thủ đô Nam Kinh. Ông gửi đi một điện tín yêu cần Tưởng Giới Thạch từ chức Tổng thống, giữa một cơn bão kiến nghị của các yếu nhân trong quân đội và chính quyền Quốc dân đảng đòi Tưởng từ chức và hòa đàm với phe Cộng sản.

Khi tướng Cộng sản Lâm Bưu tấn công lực lượng của Bạch Sùng Hy ở Hán Khẩu, họ nhanh chóng rút lui, bỏ ngỏ "vựa lúa" của Trung Hoa cho quân Cộng sản. Bạch rút về tổng hành dinh ở Hành Dương trên tuyến đường sắt từ Hán Khẩu tới Quảng Đông. Tuyến đường sắt cũng dẫn về quê nhà của ông là Quế Lâm. Tháng 8, tại Hành Dương, Bạch Sùng Hy tái tổ chức lực lượng. Tháng 10, khi Quảng Đông rơi vào tay quân Cộng sản, lúc này đã kiểm soát hầu hết Trung Hoa, Bạch vẫn còn trong tay 20 vạn quân tinh nhuệ, lui về Quảng Tây cố thủ sau khi thất bại ở Quảng Đông.

Đài Loan
Những cuộc bạo động theo sau Sự kiện 228 ngày 28 tháng 2 năm 1947 bùng nổ ở Đài Loan do sự bất tài của những viên chức từ trung ương và sự kiện quân đồn trú trấn áp gây thương vong cho cả người gốc Đài Loan và đại lục. Bạch được Tưởng Giới Thạch cử đến điều tra và giúp hòa giải với dân chúng địa phương. Sau 2 tuần, bao gồm những cuộc phỏng vấn với các bộ phận cư dân khác nhau, Bạch gửi về một danh sách đề nghị, gồm thay thế viên Chủ tịch tỉnh, và truy tố viên chỉ huy mật vụ. Ông cũng ân xá cho những sinh viên tham gia với điều kiện cha mẹ họ giám hộ và đảm bảo không tái phạm. Vì những hành động này, mà những người gốc Đài Loan rất kính trọng ông.

Bạch một lần nữa đối lập với Tưởng khi ủng hộ Tướng Lý Tông Nhân, người đồng hương Quảng Tây của ông, ra tranh cử Phó tổng thống trong cuộc bầu cử năm 1948 khi Lý giành thắng lợi trước ứng cử viên do Tưởng chính tay lựa chọn là Tôn Khoa. Tưởng cách chức Bộ trưởng Quốc phòng của Bạch và bổ nhiệm ông trấn giữ miền Trung và Nam Trung Hoa. Lực lượng của Bạch là những đơn vị cuối cùng rút từ đại lục ra đảo Hải Nam rồi ra Đài Loan.

Ông là Tổng tham mưu trưởng từ năm 1927 tới khi từ chức năm 1949. Sau khi đến Đài Loan, ông được bổ nhiệm làm Phó chủ tịch Ủy ban Cố vấn chiến lược phủ Tổng thống. Ông cũng tiếp tục tại nhiệm trong Ủy ban Trung ương Quốc dân đảng. Ông tham gia tái tổ chức đảng từ năm 1950-1952.

Sau khi quân Cộng sản chiến thắng ở Đại lục, một số đơn vị quân Quảng Tây trốn sang Đông Dương thuộc Pháp rồi bị tước vũ khí và giam cầm. Một số khác rút về Hải Nam.

Năm 1951, Bạch Sùng Hy phát biểu với toàn thế giới Hồi giáo kêu gọi thánh chiến chống Liên Xô, khẳng định rằng Joseph Stalin đang âm mưu khơi mào Thế chiến III, Bạch cũng kêu gọi người Hồi giáo chống lại lãnh tụ Ấn Độ Jawaharlal Nehru, buộc tội ông này làm ngơ trước Chủ nghĩa bành trướng Xô viết.

Ông và Tưởng không bao giờ hòa giải và ông sống ẩn dật tới khi mất vì nghẽn mạch máu não ngày 1 tháng 12 năm 1966 ở tuổi 73.

.

Bạch được an táng theo nghi thức quân đội, với một lá cờ Thanh thiên bạch nhật Quốc dân đảng. Bạch được chôn cất trong khu Hồi giáo của Nghĩa trang Liuzhangli (六張犁) tại Đài Bắc, Đài Loan.

Đạo Hồi

Là một người Hồi, ông là Chủ tịch Liên đoàn Bảo vệ Hồi giáo Trung Hoa, rồi Chủ tịch Hiệp hội Hồi giáo Trung Hoa. Bạch Sùng Hy cũng là thành viên Ban Chấp hành Hiệp hội Tôn giáo toàn Trung Hoa, đại diện cho đạo Hồi, những nhóm tôn giáo khác gồm có Trưởng lão Cơ Đốc, Trưởng lão Methodist và Phật giáo Đại thừa.

Bạch gửi con trai Bạch Tiên Dũng vào học trường Cơ Đốc ở Hong Kong.

Trong Chiến tranh Bắc phạt, năm 1926, tại Quảng Tây, Bạch Sùng Hy cho quân lính tàn phá chùa chiền và đập nát các tượng Phật, dùng các ngôi chùa làm trường học và trụ sở Quốc dân Đảng địa phương. Có báo cáo cho rằng hầu hết đền chùa ở Quảng Tây bị Bạch phá hủy trong giai đoạn này. Các nhà sư bị đuổi đi nơi khác. Bạch cũng lãnh đạo cao trào bài ngoại tại Quảng Tây, tấn công người Mỹ, Âu, cũng như những người nước ngoài khác và những nhà truyền giáo ngoại quốc, và về cơ bản biến Quảng Tây thành nơi nguy hiểm cho người nước ngoài. Người phương Tây trốn khỏi tỉnh, trong khi một số người Cơ Đốc Trung Hoa cũng bị tấn công vì bị cho là gián điệp của chủ nghĩa đế quốc.

Ba mục tiêu của phong trào này là bài ngoại, bài đế quốc, và bài tôn giáo. Bạch lãnh đạo phong trào bài tôn giáo chống lại nạn mê tín. Người Hồi không tin vào việc thờ cúng ngẫu tượng (xem thêm Shirk (Hồi giáo)) và tôn giáo của ông có thể đã ảnh hưởng đến quyết định của Bạch chống lại việc thờ cúng ngẫu tượng trong các đền chùa cũng như những phong tục mê tín dị đoan rất phổ biến ở Trung Hoa. Tuy nhiên, Hoàng Thiệu Hoành, cũng là một thành viên phe Tân Quế, cũng ủng hộ chiến dịch của Bạch, dù Hoàng không theo đạo Hồi. Phong trào bài tôn giáo được tất cả các thành viên phe Tân Quế đồng ý, thế nên cũng có thể việc này không có liên quan gì đến tín ngưỡng của Bạch.

Dù là đảng viên Quốc dân đảng, Bạch và những thành viên phe Tân Quế lại cho phép phe Cộng sản tiếp tục tấn công người nước ngoài và phá hủy ngẫu tượng, vì Cộng sản cũng có mục tiêu bài ngoại, tuy nhiên họ vẫn ngăn cản phe Cộng sản đưa ra bất cứ thay đổi xã hội nào.

Các nhà ngoại giao Anh cũng báo cáo rằng ông có uống rượu vang và ăn thịt lợn (vốn bị cấm với người theo Hồi giáo).

Bạch Sùng Hy cũng quan tâm đến Tân Cương, một tỉnh mà Hồi giáo chiếm đa số. Ông muốn tái tổ chức những đơn vị Trung Hoa đã rã ngũ trong tỉnh để ngăn chặn mối đe dọa từ Liên Xô. Bạch từng phát biểu rằng các dân tộc thiểu số Trung Hoa bị các thế lực ngoại bang áp bức. Ông lấy những ví dụ cụ thể, như người Tạng bị người Anh thống trị, người Mãn Châu bị người Nhật thống trị, người Mông bị nước Cộng hòa Nhân dân Ngoại Mông thống trị, và người Hồi Tân Cương bị Liên Xô áp bức. Bạch kêu gọi Trung Hoa giúp đỡ các dân tộc này đánh đuổi ngoại bang khỏi những vùng đất này. Bản thân ông từng muốn lãnh đạo một đội quân chiếm lại Tân Cương cho Trung Hoa, theo gương Tả Tông Đường trong cuộc nổi dậy Dungan. Đồng minh của Bạch trong phe Quảng Tây là Hoàng Thiệu Hoành khởi thảo một kế hoạch xâm lược Tân Cương. Trong Loạn Kumul, Tưởng Giới Thạch đã chuẩn bị gửi đội quân của Hoàng Thiệu Hoành đến hỗ trợ tướng Hồi giáo Mã Trọng Anh chống lại Thịnh Thế Tài, nhưng khi Tưởng nghe tin Liên Xô xâm lược Tân Cương, ông ta quyết định rút lui để tránh một sự kiện tầm quốc tế trong trường hợp quân đội của ông ta đụng độ quân Xô viết, bỏ mặc tướng Mã cô độc chống lại Hồng quân. Hoàng bất mãn, ngờ rằng Tưởng lo sợ phe Quảng Tây sẽ chiếm mất quyền lực ở Tân Cương khỏi tay Chính phủ Nam Kinh của Tưởng.

Ảnh hưởng

Bạch nổi tiếng là một chiến lược gia quân sự có tài. Evans Carlson, Đại tá Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ, nhận định rằng Bạch "được nhiều người xem là viên tướng tài ba nhất trong hàng ngũ quân đội Trung Hoa." Edgar Snow thậm chí còn gọi ông là "một trong những tư lệnh thông minh và đắc lực nhất so với bất cứ quân lực nào trên thế giới."

Con trai Bạch là Kenneth Bạch Tiên Dũng, kịch tác gia người Hoa hiện sống tại Mỹ. Bạch và vợ có 10 người con, 3 gái và 7 trai. Tên của họ lần lượt là Patsy, Diana, Daniel, Richard, Alfred, Amy, David, Kenneth, Robert và Charlie. Vợ ông là bà Mã Bồi Xương, kết hôn với ông năm 1925.

Trong 10 người con của họ, ba người đã qua đời. Những người còn lại hiện sống rải rác tại Hoa Kỳ và Đài Loan.

Chú thích

Liên kết ngoài
Bai Chongxi
Picture of Bai Chongxi's Family
Bai Chongxi's pictures
Picture of Bai Chongxi's Funeral

Nhân vật trong Thế chiến thứ hai
Đại tướng Trung Hoa Dân Quốc
Tướng Hồi giáo
Người Quế LâmSinh năm 1893
Mất năm 1966
Người Hồi
Quân phiệt Trung Hoa Dân Quốc
Bộ trưởng Quốc phòng Trung Hoa Dân Quốc


title: Acherontiini

text:
Acherontiini là một tông bướm đêm thuộc họ Sphingidae.

Phân loại
Chi Acherontia
Chi Agrius
Chi Callosphingia
Chi Coelonia
Chi Megacorma

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Sphingidae


title: Westerkappeln

text:
Westerkappeln là một đô thị ở huyện Steinfurt, trong Nordrhein-Westfalen, Đức. Đô thị này tọa lạc khoảng 15 km về phía tây bắc của Osnabrück.

Tham khảo


title: 4286 Rubtsov

text:
4286 Rubtsov (1988 PU4) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 8 tháng 8 năm 1988 bởi L. I. Chernykh ở Nauchnyj.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1988


title: Charles Brenton Huggins

text:
Charles Brenton Huggins (22.9.1901 – 12.1.1997) là một thầy thuốc, nhà sinh học và nhà nghiên cứu bệnh ung thư người Mỹ gốc Canada, đã đoạt giải Nobel Sinh lý và Y khoa (chung với Peyton Rous) năm 1966.

Cuộc đời và Sự nghiệp
Huggins sinh tại Halifax, Nova Scotia, Canada. Ông đậu bằng cử nhân ở Đại học Acadia năm 1920. Sau đó ông sang học ở Đại học Harvard và đậu bằng tiến sĩ ở đây năm 1924.

Huggins dạy học và nghiên cứu ở Đại học Chicago. Ông chuyên nghiên cứu về bệnh ung thư tuyến tiền liệt và đã phát hiện ra các hormon có thể dùng để kiểm soát việc lan rộng của một số bệnh ung thư. Đây là phát hiện đầu tiên cho thấy bệnh ung thư có thể kiểm soát được bằng hóa chất.

Ngoài giải Nobel nói trên, ông cũng được thưởng giải nghiên cứu Y học lâm sàng Lasker-DeBakey năm 1963, giải Passano năm 1965.

Ông từ trần ngày 12.1.1997 ở Chicago, Illinois, Hoa Kỳ.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Nobel biography
 Prostate Cancer
 Ben May Department for Cancer Research

Sinh năm 1901
Mất năm 1997
Người Mỹ gốc Canada
Người đoạt giải Nobel Sinh lý và Y khoa
Người Hoa Kỳ đoạt giải Nobel
Người Canada đoạt giải Nobel
Nhà sinh học Hoa Kỳ
Cựu sinh viên Đại học Harvard


title: Schangnau

text:
Schangnau là một đô thị thuộc huyện Emmental, bang Bern, Thụy Sĩ. Đô thị này có diện tích 36,48 km2, dân số thời điểm tháng 12 năm 2020 là 918 người.

Tham khảo

Liên kết ngoài
[Trang mạng chính thức]

Đô thị của bang Bern


title: Lasioglossum disclusum

text:
Lasioglossum disclusum là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1914.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Lasioglossum
Động vật được mô tả năm 1914


title: Planchez

text:
Planchez là một xã của tỉnh Nièvre, thuộc vùng Bourgogne-Franche-Comté, miền trung nước Pháp.

Dân số
Theo điều tra dân số 1999 có dân số là 326. On ngày 1 tháng 1 năm 2004, the estimate was 358.

Xem thêm
Xã của tỉnh Nièvre

Tham khảo

 INSEE commune file

Xã của Nièvre


title: Viguiera sodiroi

text:
Viguiera sodiroi là một loài thực vật có hoa thuộc họ Asteraceae.
Loài này chỉ có ở Ecuador.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 Montúfar, R. & Pitman, N. 2003. Viguiera sodiroi. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 20 tháng 7 năm 2007.

Viguiera
Thực vật Ecuador
Thực vật dễ tổn thương


title: Narga

text:
Celaenorrhinus là một chi bướm ngày thuộc họ Bướm nâu.

Hình ảnh

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Liên kết ngoài

Họ Bướm nhảy

en:Narga


title: Cosmotriche lobulina

text:
Cosmotriche lobulina là một loài bướm đêm thuộc họ Lasiocampidae. Nó được tìm thấy ở châu Âu qua Xibia tới khu vực Đông Á.

Sải cánh dài 32–38 mm đối với con đực và 38–46 đối với con cái. Con trưởng thành bay từ tháng 5 đến tháng 8 làm hai đợt tùy theo địa điểm.

Ấu trùng ăn các loài Pinus, Picea, và Abies.

Phân loài
Cosmotriche lobulina lobulina
Cosmotriche lobulina burmanni (Daniel, 1952)
Cosmotriche lobulina junia Saarenmaa, 1982
Cosmotriche lobulina pinivora (Matsumura, 1927)

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo
www.lepiforum.de
Fauna Europaea

L]]

Động vật được mô tả năm 1775
L
L
P
Côn trùng châu Âu


title: Moral de Hornuez

text:
Moral de Hornuez là một đô thị ở tỉnh Segovia, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số năm 2004 của Viện thống kê quốc gia Tây Ban Nha, đô thị này có dân số 93 người.

Tham khảo

Đô thị ở Segovia


title: Phrixosceles pteridograpta

text:
Phrixosceles pteridograpta là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Ấn Độ (Maharashtra).

Larvae were reared from an unidentified creeper. Chúng ăn lá nơi chúng làm tổ.

Chú thích

Tham khảo

Phrixosceles


title: HMAS Australia

text:
Một tàu chiến của Hải quân Hoàng gia Anh và hai tàu chiến của Hải quân Hoàng gia Australia từng được mang cái tên Australia. Một chiếc thứ tư cũng được dự định để mang cái tên này, nhưng việc chuyển giao nó cho Hải quân Hoàng gia Australia bị hủy bỏ:

 HMS Australia (1888) là một tàu tuần dương lớp Orlando của Hải quân Hoàng gia hoàn tất năm 1888 và bị tháo dỡ năm 1905
 HMAS Australia (1911) là một tàu chiến-tuần dương lớp Indefatigable hạ thủy năm 1911 không lâu sau khi thành lập Hải quân Hoàng gia Australia và bị đánh chìm 1924 nhằm tuân thủ theo Hiệp ước Hải quân Washington
 HMAS Australia (D84) là một tàu tuần dương hạng nặng lớp County hạ thủy năm 1927 và bị tháo dỡ năm 1956
 Tàu sân bay Anh HMS Invincible (R05) được dự định bán cho Australia vào năm 1982 và đổi tên thành HMAS Australia, nhưng việc chuyển giao bị hủy bỏ sau cuộc Chiến tranh Falklands và cuộc tổng tuyển cử Australia năm 1983

Tên gọi tàu chiến Hải quân Hoàng gia Australia
Tên gọi tàu chiến Hải quân Hoàng gia Anh


title: 1625

text:
Năm 1625 (số La Mã: MDCXXV) là một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ Bảy của lịch Julius chậm hơn 10 ngày).

Sự kiện

Sinh

Mất

Tham khảo

Năm 1625


title: Steinseltz

text:
Steinseltz là một xã thuộc tỉnh Bas-Rhin trong vùng Grand Est đông bắc Pháp.

Xem thêm
 Xã của tỉnh Bas-Rhin

Tham khảo
 INSEE commune file

Xã của Bas-Rhin


title: Lechria sublaevis

text:
Lechria sublaevis là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Tham khảo

Lechria
Limoniidae ở vùng Australasia


title: Dipseudopsis voluta

text:
Dipseudopsis voluta là một loài Trichoptera trong họ Dipseudopsidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Dipseudopsis


Giải thưởng Điện ảnh Hồng Kông lần thứ 25 được tổ chức ngày 8 tháng 4 năm 2006 tại Hong Kong Coliseum, Hồng Kông. Dẫn chương trình là các nghệ sĩ Tăng Chí Vĩ, Mao Thuần Quân và Đỗ Văn Trạch. Bộ phim thành công nhất trong lễ trao giải là Hắc xã hội của đạo diễn Đỗ Kỳ Phong.

Danh sách các đề cử và giải thưởng

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang web chính thức của Giải thưởng Điện ảnh Hồng Kông

25
Hồng Kông


title: Semotilus lumbee

text:
Semotilus lumbee là một loài cá vây tia trong họ Cyprinidae. Đây là loài đặc hữu của Hoa Kỳ.

Chú thích

Tham khảo
 Gimenez Dixon, M. 1996. Semotilus lumbee. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập ngày 19 tháng 7 năm 2007.
 Eschmeyer, William N., ed. 1998. Catalog of Fishes. Special Publication of the Center for Biodiversity Research and Information, núm. 1, vol. 1-3. California Academy of Sciences. San Francisco, California, Estados Unidos. 2905. ISBN 0-940228-47-5.
 Fenner, Robert M.: The Conscientious Marine Aquarist. Neptune City, Nueva Jersey,Estados Unidos: T.F.H. Publications, 2001.
 Helfman, G., B. Collette y D. Facey: The diversity of fishes. Blackwell Science, Malden, Massachusetts,Estados Unidos, 1997.
 Moyle, P. y J. Cech.: Fishes: An Introduction to Ichthyology, 4a. edición, Upper Saddle River, Nueva Jersey, Estados Unidos: Prentice-Hall. Año 2000.
 Nelson, J.: Fishes of the World, 3a. edición. Nueva York, Estados Unidos: John Wiley and Sons. Año 1994.
 Wheeler, A.: The World Encyclopedia of Fishes, 2a. edición, Londres: Macdonald. Año 1985.
 Catalogue of Life

L


title: Coelioxys salinaria

text:
Coelioxys salinaria là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1925.

Chú thích

Tham khảo

S
Động vật được mô tả năm 1925


title: Erdmannhausen

text:
Erdmannhausen là một thị xã ở huyện Ludwigsburg thuộc bang Baden-Württemberg nước Đức. Đô thị này có diện tích 8,71 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 4795 người.

Chú thích

Tham khảo


title: Cúp bóng đá Nam Mỹ 2011

text:
Cúp bóng đá Nam Mỹ 2011 hay còn gọi là Copa América 2011, là giải đấu lần thứ 43 của Cúp bóng đá Nam Mỹ (là giải quốc tế chính thức của các đội bóng Nam Mỹ) được tổ chức tại Argentina. Giải này được tổ chức bởi Liên đoàn bóng đá Nam Mỹ và bắt đầu từ ngày 1 tháng 7 cho đến ngày 24 tháng 7 năm 2011. Lễ bốc thăm cho giải đấu được tổ chức tại La Plata vào ngày 11 tháng 11 năm 2010. Đương kim vô địch giải đấu là Brasil. Giải đấu có 12 đội bóng tham dự, trong đó Costa Rica và México là 2 đội khách mời từ CONCACAF. Nhật Bản từng có ý định mời tham dự giải đấu này nhưng sau đó đã phải rút lui do hậu quả của động đất và sóng thần xảy ra vào tháng 3 năm 2011.

Uruguay đã giành chức vô địch giải đấu sau khi đánh bại Paraguay 3–0 ở trận chung kết, vượt qua Argentina để trở thành đội bóng giàu thành tích nhất tại Cúp bóng đá Nam Mỹ với 15 lần vô địch và lần đầu tiên vô địch Cúp bóng đá Nam Mỹ kể từ năm 1995. Ngoài ra, Uruguay cũng đại diện cho Nam Mỹ tham dự Cúp Liên đoàn các châu lục 2013 tổ chức tại Brasil. Peru giành vị trí thứ ba sau khi đánh bại Venezuela 4–1.

Các quốc gia cạnh tranh

Cả hai Nhật Bản và México đều được mời tham gia các quốc gia CONMEBOL trong giải đấu. Theo đề xuất của UEFA về các đội tuyển quốc gia thi đấu trong các giải đấu được tổ chức bởi các liên đoàn khác với chính họ, đã được báo cáo vào ngày 23 tháng 11 năm 2009 rằng hai quốc gia không thể tham dự Cúp bóng đá Nam Mỹ 2011. Tuy nhiên, vào ngày 31 tháng 3 năm 2010, CONCACAF đã xác nhận rằng México được phép gửi Đội tuyển Olympic U-23 năm 2012 của họ, bổ sung năm cầu thủ quá tuổi. Ngoài việc México gửi một đội tuyển yếu hơn so với các đội tuyển đó đã gửi trong các lần tham gia trước đó, tám cầu thủ México ban đầu được gọi thi đấu Cúp bóng đá Nam Mỹ 2011 đã bị đình chỉ vì vô kỷ luật một tuần trước khi cuộc thi bắt đầu.

Sự tham gia của Nhật Bản bị nghi ngờ sau động đất và sóng thần Tōhoku 2011, nhưng Hiệp hội bóng đá Nhật Bản đã xác nhận vào ngày 16 tháng 3 năm 2011 rằng họ sẽ tham gia. Tuy nhiên, Hiệp hội bóng đá Nhật Bản sau đó đã rút khỏi giải đấu vào ngày 4 tháng 4 năm 2011 với lý do xung đột lịch trình với các trận đấu J. League được lên lịch lại. Sau cuộc họp với lãnh đạo Hiệp hội bóng đá Argentina, Hiệp hội bóng đá Nhật Bản đã quyết định giữ lại quyết định cuối cùng của họ cho đến ngày 15 tháng 4. Hiệp hội bóng đá Nhật Bản sau đó đã tuyên bố vào ngày 14 tháng 4 rằng họ sẽ cạnh tranh trong cuộc thi sử dụng các cầu thủ chủ yếu ở châu Âu. Hiệp hội bóng đá Nhật Bản đã rút đội tuyển của họ một lần nữa vào ngày 16 tháng 5 với lý do khó khăn với các câu lạc bộ châu Âu trong việc phát hành các cầu thủ Nhật Bản. Vào ngày hôm sau, CONMEBOL đã gửi thư mời chính thức tới Liên đoàn bóng đá Costa Rica mời Costa Rica được thay thế. Costa Rica đã chấp nhận lời mời vào cuối ngày hôm đó.

12 đội tuyển sau đây, được hiển thị với bảng xếp hạng thế giới FIFA trước giải đấu, được thi đấu trong giải đấu:

  (10) (chủ nhà)
  (93)
  (5) (đương kim vô địch)
  (27)

  (54)
  (55) (khách mời)
  (68)
  (9) (khách mời)

  (32)
  (49)
  (18)
  (69)

Địa điểm
Tổng cộng có 8 thành phố tổ chức giải đấu. Trận khai mạc được thi đấu tại sân vận động thành phố La Plata, và trận chung kết được thi đấu tại sân vận động tượng đài Antonio Vespucio Liberti.

Bốc thăm
Lễ bốc thăm cho cuộc thi diễn ra vào ngày 11 tháng 11 năm 2010 lúc 17:00 (UTC−03:00) tại Teatro Argentino de La Plata ở La Plata và được phát sóng ở Argentina bởi Canal Siete. Vào ngày 18 tháng 10 năm 2010, Ủy ban điều hành của CONMEBOL đã quyết định đặt các đội tuyển vào các nhóm để bốc thăm.

Đội hình

Mỗi hiệp hội trình bày một danh sách 23 cầu thủ tham gia giải đấu năm ngày trước trận đấu đầu tiên của họ. Vào ngày 14 tháng 6 năm 2011, CONMEBOL cho phép ghi danh 23 cầu thủ cho giải đấu, tăng một cầu thủ từ 22 cầu thủ cho phép trước đó. Trong số 23 cầu thủ đó, ba cầu thủ phải là thủ môn.

Trọng tài
Danh sách 24 trọng tài và 2 trọng tài phụ được chọn cho giải đấu đã được công bố vào ngày 6 tháng 6 năm 2011 bởi Ủy ban trọng tài của CONMEBOL. Hai trọng tài đã được chọn từ mỗi hiệp hội tham gia:

 Sergio Pezzotta
Trợ lý: Ricardo Casas
 Raúl Orosco
Trợ lý: Efraín Castro
 Sálvio Fagundes
Trợ lý: Marcio Santiago
 Enrique Osses
Trợ lý: Francisco Mondría

 Wilmar Roldán
Trợ lý: Humberto Clavijo
 Carlos Vera
Trợ lý: Luis Alvarado
 Carlos Amarilla
Trợ lý: Nicolás Yegros
 Víctor Hugo Rivera
Trợ lý: Luis Abadie

 Roberto Silvera
Trợ lý: Miguel Nievas
 Juan Soto
Trợ lý: Luis Sánchez
 Wálter Quesada
Trợ lý: Leonel Leal
 Francisco Chacón
Trợ lý: Marvin Torrentera

Trợ lý phụ:  Diego Bonfa, Hernán Maidana

Ghi chú

Vòng bảng
Tất cả thời gian đều theo giờ địa phương, giờ Argentina (UTC−03:00).

Bảng A

Bảng B

Bảng C

Xếp hạng của các đội xếp thứ ba
Vào cuối giai đoạn đầu tiên, một so sánh được thực hiện giữa các đội xếp thứ ba của mỗi bảng. Hai đội xếp thứ ba tốt nhất giành quyền vào tứ kết.

Vòng đấu loại trực tiếp

Khác với các giải đấu trước đó, trong vòng đấu loại trực tiếp, 30 phút hiệp phụ được thi đấu nếu bất kỳ trận đấu nào kết thúc sau khi quy định (trước đó trận đấu sẽ đi thẳng vào loạt sút luân lưu). Đây là lần đầu tiên trong lịch sử giải đấu nơi vòng đấu loại trực tiếp không bao gồm bất kỳ đội nào được khách mời, vì cả hai México và Costa Rica đều bị loại trong vòng bảng. Paraguay đã lọt vào trận chung kết mặc dù không giành được một trận đấu nào trong cuộc thi.

Tứ kết

Bán kết

Play-off tranh hạng ba

Chung kết

Kết quả

Cầu thủ ghi bàn
Với 5 bàn thắng, Paolo Guerrero là cầu thủ ghi bàn hàng đầu trong giải đấu. Tổng cộng 54 bàn thắng được ghi bởi 39 cầu thủ khác nhau, với chỉ có một bàn trong số đó được ghi là bàn phản lưới nhà.

5 bàn
  Paolo Guerrero

4 bàn
  Luis Suárez

3 bàn
  Sergio Agüero

2 bàn

  Neymar
  Alexandre Pato

  Radamel Falcao
  Felipe Caicedo

  Diego Forlán
  Álvaro Pereira

1 bàn

  Ángel Di María
  Gonzalo Higuaín
  Edivaldo Hermoza
  Fred
  Jádson
  Esteban Paredes
  Alexis Sánchez
  Humberto Suazo
  Arturo Vidal
  Adrián Ramos

  Joel Campbell
  Josué Martínez
  Néstor Araujo
  Antolín Alcaraz
  Lucas Barrios
  Nelson Valdez
  Cristian Riveros
  Roque Santa Cruz
  William Chiroque
  Carlos Lobatón

  Juan Manuel Vargas
  Diego Pérez
  Juan Arango
  Gabriel Cichero
  Miku
  César González
  Grenddy Perozo
  Salomón Rondón
  Oswaldo Vizcarrondo

Phản lưới nhà
  André Carrillo (trong trận gặp Chile)

Thống kê

Kỷ luật

Giải thưởng

 Cầu thủ xuất sắc nhất:  Luis Suárez
 Cầu thủ ghi bàn hàng đầu:  Paolo Guerrero
 Cầu thủ trẻ xuất sắc nhất:  Sebastián Coates
 Thủ môn xuất sắc nhất:  Justo Villar
 Đội đoạt giải phong cách:

Tài trợ
Nhà tài trợ bạch kim toàn cầu:
 LG
 MasterCard
 Santander
Nhà tài trợ vàng toàn cầu:
 Kia
 América Móvil (Claro, Telcel, Telmex, Embratel, và Comcel (cũ) là những thương hiệu được quảng cáo.)
Nhà tài trợ bạc toàn cầu:
 Canon
 Anheuser-Busch (Brahma, Budweiser, và Quilmes là những thương hiệu được quảng cáo.)
 Công ty Coca-Cola (Coca-Cola và Powerade là những thương hiệu được quảng cáo.)
 Petrobras (Lubrax là thương hiệu được quảng cáo.)
Nhà cung cấp chính thức:
 Seara (Paty là thương hiệu được quảng cáo.)
Đối tác từ thiện:
 UNICEF
Nhà cung cấp địa phương:
 Tỉnh Buenos Aires
 Argentina
 Gillette
Web Hosting:
 Chủ nhà UOL

Bài hát chủ đề
"Creo en América" của ca sĩ người Argentina Diego Torres là bài hát chủ đề chính thức cho giải đấu. Torres đã biểu diễn bài hát trong lễ khai mạc. Các bài hát chủ đề thứ hai của giải đấu bao gồm "Don't Wanna Go Home" của Jason Derulo, "Rabiosa" của Shakira, The Child (Inside) của Qkumba Zoo và "Ready 2 Go" của Martin Solveig.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Trang web chính thức của Cúp bóng đá Nam Mỹ 2011

Cúp bóng đá Nam Mỹ 2011
Giải đấu Cúp bóng đá Nam Mỹ
Bóng đá Nam Mỹ năm 2011
Giải đấu bóng đá quốc tế tổ chức bởi Argentina
Copa
Sự kiện thể thao tháng 7 năm 2011 ở Nam Mỹ
Giải thi đấu thể thao ở Buenos Aires
Buenos Aires thập niên 2010
Thể thao Mendoza, Argentina
Thể thao Córdoba, Argentina
Thể thao tỉnh Salta
Thể thao tỉnh Jujuy
Thể thao tỉnh San Juan, Argentina
Thể thao La Plata
Thể thao tỉnh Santa Fe


title: Hạ Quan

text:
Hạ Quan có thể là:
 Quận Hạ Quan thuộc thành phố Nam Kinh, Trung Quốc.
 Trấn Hạ Quan thuộc huyện cấp thị Đại Lý, Trung Quốc


title: Saint-Georges-de-Lévéjac

text:
Saint-Georges-de-Lévéjac là một xã ở tỉnh Lozère trong vùng Occitanie, phía nam nước Pháp.

Tham khảo
 INSEE commune file
 Department Web site

Xã của Lozère


title: 5893 Coltrane

text:
5893 Coltrane (1982 EF) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 15 tháng 3 năm 1982 bởi Z. Vavrova ở Klet, Cộng hòa Séc.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 5893 Coltrane

Tributes to John Coltrane
Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Zdeňka Vávrová
Thiên thể phát hiện năm 1982


title: Trảu đầu hung

text:
Trảu đầu hung (tên khoa học Merops orientalis) là loài chim thuộc họ Trảu.
Loài này phân bố ở châu Phi cận Sahara, từ Sénégal và Gambia đến Ethiopia, thung lũng sông Nil, miền tây bán đảo Ả rập và ở châu Á từ Ấn Độ đến Việt Nam. Trảu đầu hung sống trong các trảng cỏ khá xa nguồn nước, thức ăn chủ yếu là sâu bọ.

Khóa phân loại
Một số quần thể đã được coi là các phân loài:
 viridissimus phân bố từ Senegal đến bắc Ethiopia
 cleopatra từ thung lũng sông Nil đến bắc Sudan
 flavoviridis từ bắc Chad đến Sudan
 muscatensis tại bán đảo Arập
 cyanophrys ở Israel và khu vực Arập (bao gồm cả meccanus)
 beludschicus(=biludschicus) từ Iran đến Pakistan (lông nhạt màu với cổ họng màu xanh)
 orientalis ở Ấn Độ và Sri Lanka
 ferrugeiceps (=birmanus) ở đông bắc Ấn Độ, Myanmar, Thái Lan và Việt Nam
 ceylonicus ở Sri Lanka

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

 Internet Bird Collection

O
[[[Thể loại:Động vật được mô tả năm 1802]]
[Thể loại:Chim châu Á]]
Chim Nepal
Chim Pakistan
Chim Bhutan
Chim Ấn Độ
Chim Bangladesh
Chim châu Âu
Chim Grenada
Chim châu Phi Hạ Sahara


title: Rhyacophila jayadurga

text:
Rhyacophila jayadurga là một loài Trichoptera trong họ Rhyacophilidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Động vật khu vực sinh thái Indomalaya
Rhyacophila


title: Aspres-lès-Corps

text:
Aspres-lès-Corps là một xã của tỉnh Hautes-Alpes, thuộc vùng Provence-Alpes-Côte d’Azur, đông nam nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Hautes-Alpes

Tham khảo

Aspres-les-Corps|Aspreslescorps


title: Saubion

text:
Saubion là một xã, thuộc tỉnh Landes trong vùng Nouvelle-Aquitaine. Xã này có diện tích 7,8 kilômét vuông, dân số năm 2006 là 1260 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 21 mét trên mực nước biển.

Danh xưng dân địa phương trong tiếng Pháp là Saubionnais.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Site non officiel
 Saubion trên trang mạng của INSEE
 Plan de Saubion sur Mapquest

Xã của Landes


title: 18689 Rodrick

text:
18689 Rodrick (1998 FR124) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 24 tháng 3 năm 1998 bởi nhóm nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất phòng thí nghiệm Lincoln ở Socorro.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 18689 Rodrick

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1998


title: Agriphiloides

text:
Agriphiloides là một chi bướm đêm thuộc họ Crambidae.

Chú thích

Tham khảo

Crambini


title: Ließem

text:
Ließem là một đô thị thuộc huyện Bitburg-Prüm, bang Rhineland-Palatinate, Đức.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Bitburg-Prüm


title: Melipona solani

text:
Melipona solani là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1912.

Chú thích

Tham khảo

Melipona
Động vật được mô tả năm 1912


title: Mauzac-et-Grand-Castang

text:
Mauzac-et-Grand-Castang là một xã của Pháp, nằm ở tỉnh Dordogne trong vùng Aquitaine của Pháp. Xã này có diện tích 15,85 km2, dân số năm 2007 là 842 người. Xã nằm ở khu vực có độ cao trung bình 49 m trên mực nước biển.

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Mauzac-et-Grand-Castang trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia
 Jacky Tronel, La poudrerie de Mauzac (1939-1945)

Mauzac-et-Grand-Castang


title: Acilius sinensis

text:
Acilius sinensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Peschet miêu tả khoa học năm 1915.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Acilius


title: 7456 Doressoundiram

text:
7456 Doressoundiram (1982 OD) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 17 tháng 7 năm 1982 bởi E. Bowell ở trạm Anderson Mesa thuộc Đài thiên văn Lowell.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 7456 Doressoundiram

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Edward Bowell
Thiên thể phát hiện năm 1982


title: Neozuga

text:
Neozuga là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Geometridae


title: Tipula nethis

text:
Tipula nethis là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ruồi hạc


title: Looc, Romblon

text:
Looc là một đô thị hạng 4 ở tỉnh Romblon, Philippines. Theo điều tra dân số năm 2000, đô thị này có dân số 19.898 người trong 4.262 hộ.

Barangay

Looc được chia thành 12 barangay.

 Agojo
 Balatucan
 Buenavista
 Camandag
 Guinhayaan
 Limon Norte
 Limon Sur
 Manhac
 Pili
 Poblacion
 Punta
 Tugis

Tham khảo

Liên kết ngoài
Mã địa lý chuẩn Philipin
Thông tin điều tra dân số năm 2000 của Philipin
Satellite view of Looc, Romblon
Street map of Looc, Romblon

Đô thị của Romblon


title: Chi Mai cánh lõm

text:
Chi Mai cánh lõm (danh pháp khoa học: Gomphia) là một chi thực vật thuộc họ Mai (Ochnaceae).

Một số loài:

 Gomphia serrata, (Gaertn.) Korth.: mai cánh lõm
 Gomphia striata, (Tiegh.) C.F.Wei: mai sọc

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo


title: Cộng hòa Xô viết Odessa

text:
Cộng hòa Xô viết Odessa là một nước Cộng hòa Xô viết được thành lập vào ngày 18 tháng 1 năm 1918. Các cơ quan chủ quản, Hội đồng ủy viên nhân dân, được thành lập bởi V. Yudovsky và các thành viên Bolshevik, chủ nghĩa vô chính phủ và cách mạng xã hội. Chính phủ đóng ở Odessa liên hệ với Chính phủ Petrograd. Toàn bộ lãnh thổ phía Bắc giáp Cộng hòa Nhân dân Ukraina, phía Đông giáp Cộng hòa Xô viết Donetsk-Krivoy Rog, phía Tây giáp Vương quốc Romania. Ngoài ra, gần với nó còn có Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Taurida trên bán đảo Krym.

Lãnh thổ
Lãnh thổ của nước này bao gồm Kherson và Bessarabia Governorate của Đế quốc Nga.

Tài chính

Chính phủ đã ban hành loại tiền riêng của mình. Trong thời gian nội chiến, loại tiền này trở nên có giá trị hơn bất cứ loại tiền nào đã được phát hành ở Nga.

Kết thúc
Do tính tạm thời và tình hình chính trị không ổn định nên Cộng hòa Xô viết Odessa đã không nhân được sự trợ giúp nào, kể cả từ phía nước Nga Xô viết. Cộng hòa Xô viết Odessa đã chấm dứt sự tồn tại của mình khi quân đội Đức và Áo tiến vào. Sau hai tháng tồn tại, Cộng hòa Xô viết Odessa đã sụp đổ vào ngày 13 tháng 3 năm 1918.

Xem thêm
Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Bessarabia

Chú thích

History of Ukraine. Part ІІІ: 1917-2003

Odessa, Cộng hòa Xô viết
Lịch sử chính trị Ukraina
Nhà nước hậu Đế quốc Nga
Cộng sản ở Ukraina


title: Diegobruchus rubroguttatus

text:
Diegobruchus rubroguttatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Fairmaire miêu tả khoa học năm 1902.

Chú thích

Tham khảo

Diegobruchus


title: Tetractomia majus

text:
Tetractomia majus là một loài của thực vật thuộc họ Rutaceae (cửu lý hương, vân hương, cam, chanh). Đây là loài đặc hữu của Malaysia. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 Chua, L.S.L. 1998. Tetractomia majus. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Malaysia
Tetractomia


title: Onychestra

text:
Onychestra là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Hadeninae


title: Psilotreta kisoensis

text:
Psilotreta kisoensis là một loài Trichoptera trong họ Odontoceridae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Psilotreta


title: 12414 Bure

text:
12414 Bure () là một tiểu hành tinh vành đai chính, được phát hiện ngày 16 tháng 9 năm 1995 bởi T. V. Kryachko ở trường Đại học Tiểu hành tinh, nó được đặt tên theo Pavel Bure.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 JPL Small-Body Database Browser 12414 Bure

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1995


title: Hyalopsyche

text:
Hyalopsyche là một chi Trichoptera. Loài đặc trưng của chi là Hyalopsychodes rivalis.

Các loài
Các loài trong chi này gồm:
 Hyalopsyche disjuncta
 Hyalopsyche incerta
 Hyalopsyche palpata
 Hyalopsyche parsula
 Hyalopsyche parvispinosa
 Hyalopsyche pilosa
 Hyalopsyche plurispinosa
 Hyalopsyche rivalis
 Hyalopsyche sachalinica
 Hyalopsyche similis

Tham khảo

Dipseudopsidae


title: Green Bay, Wisconsin

text:
Green Bay là một thành phố và là quận lỵ của quận Brown ở tiểu bang Wisconsin,  nằm ở phần đầu của Green Bay, một phụ lưu vực của hồ Michigan, tại cửa sông Fox. Nó có độ cao 581 feet (177 m) trên mực nước biển và có vị trí 112 dặm (180 km) về phía bắc của Milwaukee. Theo điều tra dân số năm 2000 Green Bay có dân số 102.313.  của hãng điều tra dân số năm 2008 ước tính là 101.025  Thị trấn Town of Green Bay có cự ly vài dặm về phía đông bắc của thành phố này. Đây là thành phố lớn thứ ba ở tiểu bang Wisconsin, sau Milwaukee và Madison. Nó cũng là thành phố lớn thứ ba ở bờ phía tây của hồ Michigan, sau Chicago và Milwaukee.

Thành phố kết nghĩa
  Irapuato, México
  Lucca, Italia

Chú thích

Tham khảo

Quận Brown, Wisconsin
Thành phố của Wisconsin
Thành phố cảng nội địa Hoa Kỳ


title: Quản lý vòng đời sản phẩm

text:
Quản lý vòng đời sản phẩm là các chiến lược được sử dụng để quản lý sản phẩm trong các giai đoạn (thể hiện xuyên suốt quá trình từ khi sản phẩm ra đời đến lúc bị vứt bỏ), bao gồm nhiều quy tắc chuyên nghiệp, và yêu cầu nhiều kĩ năng, công cụ và tiến trình.

Các sản phẩm thường trải qua 5 giai đoạn sau:
 Giai đoạn Phát triển sản phẩm mới
Đầu tư tốn kém
Chưa thu lại ngay được lợi tức
Bị thua lỗ
 Giai đoạn Tung ra thị trường
giá thành cao
lượng tiêu thụ thấp
không hoặc rất ít tính cạnh tranh
Bị thua lỗ
 Giai đoạn phát triển, gia tăng
Giảm giá thành nhờ quy mô sản xuất lớn (economies of scale)
Lượng tiêu thụ sản phẩm tăng đáng kể
Thu được nhiều lãi (profitability)
Được biết đến nhiều
Sự cạnh tranh bắt đầu xuất hiện tạo nên thị trường mới

  Giai đoạn chín muồi

Chi phí rất thấp vì đã có chỗ đứng tốt trên thị trường và không cần quảng bá nữa.
lượng tiêu thụ lên đỉnh điểm

Khác biệt hóa nhãn hiệu, feature đa dạng hoá, vì mỗi nhà sản xuất cố tìm cách làm cho sản phẩm của mình khác với sản phẩm của các đối thủ with "how much product" is offered
Lợi nhuận lớn
  Giai đoạn ổn định hay thoái trào

Doanh số bán hàng giảm xuống hoặc giữ ổn định
Giá bán, lợi nhuận giảm

Một sản phẩm không nhất thiết phải trải qua tất cả các giai đoạn nêu trên. Một số sản phẩm có vẻ cứ mãi mãi ở trong giai đoạn mature (ví dụ như sữa).

Những nhà Marketing có nhiều cách giữ cho tiến trình của sản phẩm không đi tới giai đoạn thoái trào. Tuy nhiên, trong hầu hết các trường hợp, người ta có thể tính được tuổi thọ dự kiến của một nhóm sản phẩm nào đó.

Các chiến lược marketing mix của những nhà Marketing thay đổi theo tiến trình mà sản phẩm của họ trải qua vòng đời của chúng.

Tham khảo

Tiếp thị
Quản lý sản phẩm
Quản lý
Thuật ngữ kinh doanh

en:Product life cycle management
fr:Cycle de vie


title: Trận đồn Donelson

text:
Trận đồn Donelson là trận đánh diễn ra từ ngày 11 tháng 2 đến 16 tháng 2 năm 1862, thuộc Mặt trận miền Tây trong Nội chiến Hoa Kỳ. Quân đội Liên bang miền Bắc đã đánh chiếm đồn Donelson, mở rộng đường sông Cumberland cho cuộc tấn công xuống miền Nam. Nhờ thắng trận này mà chuẩn tướng Ulysses S. Grant đang là sĩ quan không ai biết đến được thăng chức thiếu tướng và trở nên nổi tiếng với biệt hiệu Grant "đầu hàng vô điều kiện" ("Unconditional Surrender" Grant - viết tắt trùng với hai tên đầu của ông).

Sau khi hạ được đồn Henry ngày 6 tháng 2, Grant kéo quân chạy 12 dặm theo đường bộ tiến đến đồn Donelson từ ngày 12 đến ngày 13 tháng 2 và bắt đầu các cuộc công kích lẻ tẻ để thăm dò. Ngày 14 tháng 2, viên chỉ huy hải quân Andrew H. Foote đã cố hạ đồn bằng cách cho tàu chiến pháo kích nhưng bị quân miền Nam bắn trả dữ dội và buộc phải rút lui với nhiều thiệt hại.

Ngày 15 tháng 2, đồn Donelson bị bao vây, chỉ huy quân miền Nam là chuẩn tướng John B. Floyd liền bất thình lình đem quân kéo ra phá vòng vây mở đường thoát. Tướng Grant lúc đầu không có mặt tại chiến trường nhưng đã tới kịp để củng cố lực lượng và tiến hành phản kích, điều động quân miền Bắc đánh trả mãnh liệt. Mặc dù có giành được thắng lợi cục bộ nhưng Floyd thấy vậy đâm mất tự tin, kéo quân rút về đồn.

Sáng hôm sau, ngày 16 tháng 2, Floyd cùng phó tướng là Gideon J. Pillow đã chuyển giao quyền chỉ huy cho chuẩn tướng Simon Bolivar Buckner (người sau này trở thành thống đốc Kentucky), và Buckner liền chấp nhận ra hàng vô điều kiện tướng Grant.

Chú thích

Thứ mục
 Cooling, Benjamin Franklin. The Campaign for Fort Donelson. National Park Service Civil War series. Fort Washington, PA: U.S. National Park Service and Eastern National, 1999. ISBN 1-888213-50-7.
 Eicher, David J. The Longest Night: A Military History of the Civil War. New York: Simon & Schuster, 2001. ISBN 0-684-84944-5.
 Esposito, Vincent J. West Point Atlas of American Wars. New York: Frederick A. Praeger, 1959. . The collection of maps (without explanatory text) is available online at the West Point website .
 Foote, Shelby. The Civil War: A Narrative. Vol. 1, Fort Sumter to Perryville. New York: Random House, 1958. ISBN 0-394-49517-9.
 Gott, Kendall D. Where the South Lost the War: An Analysis of the Fort Henry—Fort Donelson Campaign, February 1862. Mechanicsburg, PA: Stackpole Books, 2003. ISBN 0-8117-0049-6.
 Kennedy, Frances H., ed. The Civil War Battlefield Guide. 2nd ed. Boston: Houghton Mifflin Co., 1998. ISBN 0-395-74012-6.
 McPherson, James M. Battle Cry of Freedom: The Civil War Era. Oxford History of the United States. New York: Oxford University Press, 1988. ISBN 0-19-503863-0.
 Nevin, David, and the Editors of Time-Life Books. The Road to Shiloh: Early Battles in the West. Alexandria, VA: Time-Life Books, 1983. ISBN 0-8094-4716-9.
 Simpson, Brooks D. Ulysses S. Grant: Triumph over Adversity, 1822–1865. New York: Houghton Mifflin, 2000. ISBN 0-395-65994-9.
 Woodworth, Steven E. Nothing but Victory: The Army of the Tennessee, 1861–1865. New York: Alfred A. Knopf, 2005. ISBN 0-375-41218-2.
National Park Service battle description

Xem thêm
 Catton, Bruce. Grant Moves South. Boston: Little, Brown & Co., 1960. ISBN 0-316-13207-1.
 Huffstodt, James. Hard Dying Men: The Story of General W. H. L. Wallace, General Thomas E. G. Ransom, and the "Old Eleventh" Illinois Infantry in the American Civil War (1861–1865). Bowie, MD: Heritage Press. ISBN 1-55613-510-6.

Liên kết ngoài
 Battle of Fort Donelson: Maps, histories, photos, and preservation news (Civil War Trust)
 Animated history of the Battles of Forts Henry and Donelson
 Newspaper coverage of the Battle of Fort Donelson

Các trận đánh trong Nội chiến Hoa Kỳ
Xung đột năm 1862


title: Nielles-lès-Calais

text:
Nielles-lès-Calais là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.

Địa lý
Nielles-lès-Calais có cự ly 6 km về phía nam Calais, tại giao lộ của các tuyến đường D304 và D245E.

Dân số

Địa điểm nổi bật
 Nhà thờ St. Marguerite, thế kỷ 19.

Xem thêm
Xã của tỉnh Pas-de-Calais

Tham khảo
INSEE
IGN

Liên kết ngoài
 Nielles-lès-Calais on the Quid website

Nielleslescalais


title: Penne, Tarn

text:
Penne là một xã thuộc tỉnh Tarn trong vùng Occitanie ở phía nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 114 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
INSEE

Xã của Tarn


title: Xẩm

text:
Xẩm là một loại hình dân ca của Việt Nam, phổ biến ở đồng bằng và trung du Bắc Bộ. "Xẩm" còn được dùng để chỉ những người hành nghề hát xẩm. Nghệ nhân Hà Thị Cầu (1928–2013) được coi là người hát xẩm cuối cùng của thế kỷ XX và tỉnh Ninh Bình đang có những nỗ lực đệ trình UNESCO công nhận hát xẩm là di sản văn hóa thế giới cần được bảo vệ khẩn cấp.

Hát Xẩm xưa thường là một hình thức mưu sinh của những người dân, ngày nay nghệ thuật xẩm được sân khấu hóa và đưa vào phục vụ khách du lịch. Xẩm đa số được biểu diễn ở chợ, đường phố, nơi đông người qua lại. Hát xẩm có tính ngẫu hứng và người biểu diễn có thể bật ra câu hát ngay khi thể hiện.

Truyền thuyết về nguồn gốc
Theo các tài liệu nghiên cứu, hát Xẩm được hình thành khoảng thế kỷ thứ XIV. Từ khi ra đời đến khoảng nửa đầu thế kỷ XX, hát Xẩm được gọi với những tên khác nhau như hát rong, hát dạo… Nhưng trên thực tế, hát Xẩm là thể loại âm nhạc dân gian chuyên nghiệp, một lối diễn xướng dân gian độc đáo trong kho tàng âm nhạc cổ truyền của dân tộc, với lối kể tích sâu sắc, khéo léo và hấp dẫn.

Theo truyền thuyết, đời nhà Trần, vua cha Trần Thánh Tông có hai hoàng tử là Trần Quốc Toán và Trần Quốc Đĩnh. Do tranh giành quyền lực nên Trần Quốc Đĩnh bị Trần Quốc Toán hãm hại, chọc mù mắt rồi đem bỏ giữa rừng sâu. Tỉnh dậy, hai mắt mù lòa nên Trần Quốc Đĩnh chỉ biết than khóc rồi thiếp đi. Trong mơ bụt hiện ra dạy cho ông cách làm một cây đàn với dây đàn làm bằng dây rừng và gảy bằng que nứa. Tỉnh dậy, ông mò mẫm làm cây đàn và thật lạ kỳ, cây đàn vang lên những âm thanh  hay khiến chim muông sà xuống nghe và mang hoa quả đến cho ông ăn. Sau đó, những người đi rừng nghe tiếng đàn đã tìm thấy và đưa ông về. Trần Quốc Đĩnh dạy đàn cho những người nghèo, người khiếm thị. Tiếng đồn về những khúc nhạc của ông lan đến tận hoàng cung, vua cho mời ông vào hát và nhận ra con mình. Trở lại đời sống cung đình, nhưng Trần Quốc Đĩnh vẫn tiếp tục mang tiếng đàn, lời ca dạy cho người dân để họ có nghề kiếm sống. Hát xẩm đã ra đời từ đó và Trần Quốc Đĩnh được suy tôn là ông tổ nghề hát xẩm nói riêng cũng như hát xướng dân gian Việt Nam nói chung. Người dân lấy ngày 22 tháng 2 và 22 tháng 8 âm lịch làm ngày giỗ của ông. Trung tâm Phát triển Nghệ thuật Âm nhạc Việt Nam thuộc Hội Nhạc sĩ Việt Nam đã lập ra một giải thưởng mang tên Trần Quốc Đĩnh nhằm tôn vinh, hỗ trợ các nghệ nhân, nghệ sĩ, nhà sưu tầm, nhà nghiên cứu, nhà báo có công lao, đóng góp cho lĩnh vực âm nhạc truyền thống và trao giải lần đầu tiên năm 2008.

Tuy nhiên, theo chính sử thì vua Trần Thánh Tông không có hoàng tử tên Đĩnh hay Toán. Thái tử con vua Thánh Tông tên là Khảm, sau lên ngôi là vua Nhân Tông; một người con nữa là Tá Thiên vương. Vì vậy nguồn gốc hát xẩm là dựa trên thánh tích chứ không truy được ra trong chính sử.

Nhạc cụ
Bộ nhạc cụ đơn giản nhất để hát xẩm chỉ gồm đàn nhị và Sênh sứa. Nhóm hát xẩm đông người có thể dùng thêm đàn bầu, trống mảnh và phách bàn. Có tài liệu cho rằng đàn bầu khởi thủy là nhạc cụ đặc trưng của hát xẩm, sau do đàn nhị dễ chơi hơn và có âm lượng tốt hơn (phù hợp với chỗ đông người) nên thường được sử dụng. Để thay cho đàn nhị truyền thống, có thể dùng đàn gáo. Đây là loại đàn được phát triển từ đàn nhị nhưng to và dài hơn, thích hợp khi đệm cho giọng trầm. Sênh dùng đệm nhịp cho hát xẩm có thể là sênh sứa (gồm hai thanh tre hoặc gỗ) hoặc sênh tiền (có gắn thêm những đồng tiền kim loại để tạo âm thanh xúc xắc). Ngoài ra trống cơm, sáo và thanh la cũng có thể hiện diện trong hát xẩm.

Phân loại và làn điệu
Xẩm có hai làn điệu chính là xẩm chợ và xẩm cô đào. "Hát xẩm chợ, điệu hát mạnh, những tiếng đệm, tiếng đưa hơi đều hát nổi tiếng bằng lời hát chính và đệm đàn bầu hay nhị với sênh phách; còn hát xẩm cô đào thì điệu hát dịu dàng hơn, những tiếng đệm và tiếng đưa hơi lẫn vào lời chính, cốt giúp cho có nhiều dư âm và bắt khúc được dễ dàng. Hát xẩm cô đào đệm đàn đáy và sênh phách, không dùng đàn bầu và nhị.". Ngoài ra, xẩm còn sử dụng nhiều làn điệu dân ca của vùng đồng bằng Bắc Bộ khác như trống quân, cò lả, hát ví, ru em, quan họ, chèo,... hoặc ngâm thơ các điệu bồng mạc, sa mạc. Các làn điệu dân ca khác khi được dùng trong hát xẩm đã được "xẩm hóa" theo phong cách đặc trưng của xẩm. Trên thực tế, cách gọi tên các loại xẩm không phải theo làn điệu mà theo một số tiêu thức khác:
Tên bài xẩm nổi tiếng: xẩm thập ân (theo tên bài xẩm ca ngợi công đức của cha mẹ), xẩm anh Khoá (theo tên bài thơ được hát theo điệu xẩm Tiễn chân anh Khoá xuống tàu của Á Nam Trần Tuấn Khải), Xẩm quê choa,...
Theo mục đích, nội dung bài xẩm: xẩm dân vận (được chính quyền khuyến khích sáng tác để tuyên truyền, vận động quần chúng)...
Theo môi trường biểu diễn: ngoài xẩm chợ và xẩm cô đầu (hay còn gọi là xẩm nhả tơ, xẩm ba bậc, xẩm nhà trò, xẩm huê tình) sau này còn có một dòng xẩm của Hà Nội gọi là xẩm tàu điện thường được hát trên tàu điện.
Theo địa phương có hát xẩm Hà Nội, hát xẩm Ninh Bình, hát xẩm Hải Phòng... Miền Trung và miền Nam cũng có thể loại hát xẩm tuy khác ngoài Bắc. Xẩm miền Trung lấy bài bản từ ca Huế trong khi miền Nam gọi là "nói thơ" chẳng hạn như "nói thơ Lục Vân Tiên".

Ca từ
Ca từ của xẩm chủ yếu là thơ lục bát, lục bát biến thể có thêm các tiếng láy, tiếng đệm cho phù hợp với làn điệu. Nội dung của các bài xẩm có thể mang tính tự sự như than thân trách phận; nêu gương các anh hùng, liệt sĩ hay châm biếm những thói hư, tật xấu... hoặc trữ tình. Những bài thơ thường được diễn ca trong hát xẩm: thơ Nguyễn Khuyến, Tản Đà, Nguyễn Bính...

Nghệ thuật hát xẩm được xếp vào loại "trung ca" cùng với hát chèo, đặt bên cạnh tuồng là "võ ca" còn ca trù là "văn ca". Gọi là "trung ca" có thể vì nội dung nhắc nhiều đến lòng trung thực, hiếu nghĩa, hoặc vì sắc thái biểu diễn không quá mạnh mẽ hay hàn lâm, mà chú trọng vào dung hòa với năng khiếu của người hát.

Hát xẩm ngày nay
Từ khi ra đời cho đến giữa thế kỷ XX, hát xẩm được nhiều người khiếm thị sử dụng làm nghề kiếm sống nơi bến đò, chợ búa hay lang thang trên những nẻo đường... Họ tổ chức thành các phường hội để truyền nghề và giúp đỡ lẫn nhau trong đời sống. Vào cuối năm 1954 đầu 1955, để chống lại việc người dân miền Bắc di cư vào miền Nam sau Hiệp định Genève, chính quyền Việt Nam Dân chủ Cộng hoà đã tập trung nhiều nhóm hát xẩm (gồm nhiều nghệ nhân xẩm của các vùng Thái Bình, Ninh Bình, Nam Định, Hải Dương, Bắc Ninh, Hà Nội...), cử người viết bài và đến các vùng duyên hải phía Bắc biểu diễn nhằm vận động nhân dân không di cư. Sau đó, khi Hội Người mù được thành lập, những người hát xẩm được dạy nghề về thủ công và chuyển sang sống bằng nghề mới này nên xẩm dần vắng bóng. Hát xẩm hiện nay chỉ đôi khi xuất hiện trên sóng phát thanh, sân khấu như một tiết mục văn nghệ thuần túy do những diễn viên chuyên nghiệp biểu diễn chứ hát xẩm không còn tồn tại với hình thái xã hội vốn có của nó. Gần đây, khi công tác sưu tầm, nghiên cứu, bảo tồn dân ca được chú trọng, các nghệ nhân hát xẩm hiếm hoi còn lại như bà Hà Thị Cầu đã được tổ chức truyền lại cho thế hệ sau loại hình dân ca này. Sau mấy chục năm gián đoạn, ngày 29 tháng 3 năm 2008 (22 tháng 2 âm lịch), lễ giỗ tổ nghề hát xẩm cũng đã được phục hồi và tổ chức một cách trọng thể tại Quốc tử giám, Hà Nội. Thời gian gần đây, được sự đồng ý của Sở Văn hoá, Du lịch và Thể thao Hà Nội cùng với sự tài trợ của một số doanh nghiệp; các nghệ sĩ Xuân Hoạch, Văn Ty, Thanh Ngoan, Đoàn Thanh Bình thường tổ chức các buổi biểu diễn nghệ thuật hát xẩm vào tối thứ 7 hàng tuần tại trước cổng chợ Đồng Xuân, quận Hoàn Kiếm trong khuôn khổ các hoạt động văn hóa nghệ thuật tiến tới kỷ niệm 1000 năm Thăng Long - Hà Nội.

Đề cử hát xẩm là di sản thế giới
Ngày 26/11/2011, Nhà hát Chèo Ninh Bình đã tổ chức lễ khai trương công trình khôi phục, bảo tồn và phát triển nghệ thuật hát xẩm nhằm sưu tầm, biên soạn, truyền dạy và phổ biến các bài hát xẩm theo các làn điệu cổ truyền, dàn dựng chương trình hát xẩm, bảo tồn, phát triển nghệ thuật hát xẩm. Các nghệ sĩ đã sưu tầm các làn điệu, các bài hát xẩm cổ truyền, biên soạn chương trình và trực tiếp truyền dạy nghệ thuật hát xẩm cho các diễn viên, nhạc công Nhà hát Chèo Ninh Bình và các diễn viên quần chúng ở xã Yên Phong (Yên Mô) - quê hương của nghệ nhân Hà Thị Cầu. Theo kế hoạch, đến tháng 12/2011, Dự án sẽ được báo cáo phần khung với lãnh đạo tỉnh Ninh Bình. Đồng thời, thông qua các hoạt động của Dự án cũng chính là bước đệm để trình UNESCO công nhận hát xẩm là Di sản văn hóa phi vật thể của Thế giới.

Liên hoan hát Xẩm các tỉnh khu vực phía Bắc - Ninh Bình năm 2019 đã diễn ra từ ngày 3-5/12/2019 tại Trung tâm hội nghị tỉnh Ninh Bình với sự tham gia của các nghệ nhân, nghệ sĩ thuộc 15 câu lạc bộ hát Xẩm các tỉnh, thành phố: Hà Nội, Tp HCM, Vĩnh Phúc, Quảng Ninh, Hải Phòng, Thái Bình, Nam Định, Ninh Bình, Thanh Hóa, Nghệ An. Sau đó, Ban tổ chức có kế hoạch xây dựng những điều kiện để làm hồ sơ đề nghị UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại.

Tại Năm Du lịch quốc gia 2021 do Ninh Bình đăng cai đã tổ chức Hội thảo Quốc tế về Nghệ thuật hát Xẩm vào ngày 7/12/2021.. Đây là một trong những lộ trình để đề nghị UNESCO công nhận hát xẩm là di sản văn hóa thế giới phi vật thể.

Tháng 1/2022, Hát Xẩm tại các huyện Yên Mô, huyện Kim Sơn và thành phố Ninh Bình của tỉnh Ninh Bình đã được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Những nghệ nhân, nhà nghiên cứu
Nghệ nhân hát xẩm: NSƯT Hà Thị Cầu (Ninh Bình), người được coi là " Người hát Xẩm cuối cùng của thế kỉ XX"
Các nghệ nhân cao tuổi như: Vũ Đức Sắc (Hà Nội), Thân Đức Chinh (Bắc Giang), Nguyễn Văn Khôi (Hà Nội), Minh Sen, Tô Quốc Phương (Thanh Hoá)... Các nghệ nhân đã mất như: Trùm Khoản (Sơn Tây), Chánh Trương Mậu (Ninh Bình – chồng nghệ nhân Hà Thị Cầu), Đào Thị Mận (Hưng Yên)
Nhà nghiên cứu: Vũ Ngọc Phan, Trần Văn Khê, Trần Việt Ngữ, Hoàng Kiều, Thao Giang...
 Nghệ sĩ nhân dân Xuân Hoạch, Nghệ sĩ nhân dân Thanh Ngoan, Nghệ sĩ Mai Tuyết Hoa, Nghệ sĩ nhân dân Mai Thủy, Nghệ sĩ nhân dân Thúy Ngần.

Các câu lạc bộ Xẩm
Một số câu lạc bộ xẩm nổi tiếng:
 Câu lạc bộ xẩm Hà Thành (Hà Nội)
 Câu lạc bộ xẩm Hải Thành (Hải Phòng)
 Câu lạc bộ xẩm chợ Đồng Xuân (Hà Nội)
 Câu lạc bộ xẩm Yên Nhân (Yên Mô, Ninh Bình)
 Câu lạc bộ xẩm xã Yên Phong (Yên Mô, Ninh Bình)
 Và một số CLB xẩm tại Quảng Ninh, Nam Định, Vĩnh Phúc, Thái Bình, Thanh Hóa

Xem thêm

 Ca trù
 Chèo
 Hát xoan
 Hát bội

Tham khảo

Thư mục
 Vũ Ngọc Phan, Tục ngữ, Ca dao, Dân ca Việt Nam (tái bản lần thứ 15 có sửa chữa, bổ sung), Nhà xuất bản Văn học 2007.
 Phan Kế Bính, Việt Nam phong tục, Nhà xuất bản Văn hoá Thông tin, 2005.

Liên kết ngoài

 Khai trương công trình khôi phục, bảo tồn và phát triển nghệ thuật hát Xẩm
 Hát Xẩm: Di sản văn hóa phi vật thể cần được bảo vệ khẩn cấp
Nghệ sĩ nhân dân Hà Thị Cầu - người hát xẩm cuối cùng
Xẩm Việt - Nhận diện một chân dung văn hóa cội nguồn , Báo cinet của Bộ VHTTDL tổng hợp

Xẩm
Dân ca Việt Nam
Âm nhạc dân gian Việt Nam
Âm nhạc Việt Nam
Sân khấu cổ truyền Việt Nam


title: Gerbépal

text:
Gerbépal là một xã ở tỉnh Vosges trong tổng Corcieux của Pháp. Xã Gerbépal có diện tích 19,18  km², dân số năm 1999 là 503 người. Gerbépal nằm ở khu vực có độ cao trung bình 630 m trên mực nước biển.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Site de la commune
 Gerbépal trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia

Gerbepal


title: Lissomus episcopalis

text:
Lissomus episcopalis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Gerstaecker miêu tả khoa học năm 1860.

Chú thích

Tham khảo

Lissomus


title: Mandel, Bad Kreuznach

text:
Mandel là một đô thị thuộc huyện Bad Kreuznach trong bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức. Đô thị Mandel, Bad Kreuznach có diện tích 6,34 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 862 người.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Bad Kreuznach


title: Aventignan

text:
Aventignan  là một xã thuộc tỉnh Hautes-Pyrénées trong vùng Occitanie tây nam nước Pháp. Khu vực này có độ cao trung bình 448 mét trên mực nước biển.
Địa điểm tiền sử các động Gargas nằm ở xã này.

Tham khảo
 INSEE

Xã của Hautes-Pyrénées


title: Othinosmia schultzei

text:
Othinosmia schultzei là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1909.

Chú thích

Tham khảo

Othinosmia
Động vật được mô tả năm 1909


title: Ectoedemia gambiana

text:
Ectoedemia gambiana là một loài bướm đêm thuộc họ Nepticulidae. Nó được miêu tả bởi Gustafsson năm 1972. Nó được tìm thấy ở Gambia.

Chú thích

Tham khảo

Ectoedemia


title: Gibbula zonata

text:
Gibbula zonata là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Trochidae, họ ốc đụn.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Gibbula


title: Himeromima

text:
Himeromima là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Geometridae


title: Orthochromis uvinzae

text:
Orthochromis uvinzae là một loài cá thuộc họ Cichlidae. Nó là loài đặc hữu của Tanzania. Môi trường sống tự nhiên của nó là các con sông. Nó bị đe dọa do mất nơi sống.

Nguồn
 Ntakimazi, G. 2006. Orthochromis uvinzae . 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập ngày 4 tháng 8 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Động vật Tanzania
Orthochromis
Động vật đặc hữu Tanzania


title: Candelaria, Cuba

text:
Candelaria là một đô thị và thành phố ở tỉnh Pinar del Río của Cuba.

Đô thị này được chia thành các phường (barrio) Barrancones, Bayate, Carambola, Frías, Lomas, Pasto Rico, Pueblo, Pueblo Nuevo, Punta Brava, Río Hondo, San Juan de Contreras và San Juan del Norte.

Đơn vị hành chính này được lập năm 1809, và được lập thành đô thị năm 1880.

Thông tin nhân khẩu
Năm 2004, đô thị Candelaria có dân số 19.523 người. Diện tích là , với mật độ dân số là .

Xem thêm
Đô thị Cuba
Danh sách thành phố Cuba

Tham khảo

Thành phố của Cuba
Đô thị tỉnh


title: Leptodactylus magistris

text:
Leptodactylus magistris là một loài ếch trong họ Leptodactylidae. Chúng là loài đặc hữu của Venezuela.
Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, sông, đầm nước ngọt, và đầm nước ngọt có nước theo mùa. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.

Nguồn
 Mijares, A. & La Marca, E. 2004. Leptodactylus magistris. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 7 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Leptodactylus


title: Acanthoscelides atomus

text:
Acanthoscelides atomus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Fall miêu tả khoa học năm 1910.

Chú thích

Tham khảo

A


title: Yamagata (thành phố)

text:
Thành phố Yamagata (tiếng Nhật: 山形市) là tỉnh lỵ, đô thị loại đặc biệt thuộc tỉnh Yamagata, vùng Tōhoku, Nhật Bản và là một đô thị thuộc vùng đô thị Yamagata.

Thành phố rộng 381,34 km², ở vị trí trung tâm của tỉnh, và có 254.690 dân (ước ngày 1/8/2008).

Có 12 ga của 4 tuyến đường sắt đô thị trong đó ga trung tâm là Yamagata có shinkansen đỗ.

Trong thành phố có 3 cơ sở giáo dục bậc đại học, 1 cơ sở bậc cao đẳng và 14 trường trung cấp nghề.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Website chính thức của thành phố

Đô thị đặc biệt của Nhật Bản
Thành phố tỉnh Yamagata
Thành phố Yamagata


title: Absberg

text:
Absberg là một đô thị ở huyện Weißenburg-Gunzenhausen, bang Bayern, Đức.

Tham khảo


title: Rocca Grimalda

text:
Rocca Grimalda là một đô thị thuộc tỉnh Alessandria, vùng Piedmont, Ý.
Dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 1474 người.

Tham khảo

Đô thị tỉnh Alessandria
Thành phố và thị trấn ở Piemonte


title: Conopsia terminiflava

text:
Conopsia terminiflava là một loài bướm đêm thuộc họ Sesiidae. Nó được biết đến ở Cameroon.

Chú thích

Tham khảo

Conopsia
Côn trùng Cameroon


title: Phalaenophana pyramusalis

text:
Phalaenophana pyramusalis là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó được tìm thấy ở Saskatchewan tới Nova Scotia, phía nam đến North Carolina và Texas.

Sải cánh dài 21–25 mm. Con trưởng thành bay từ tháng 6 đến tháng 7 ở Alberta. Có từ 2 lứa trở lên trong năm.

Ấu trùng ăn dead leaves. Chúng ưa thích lá cây ẩm, đen và thối rữa.

Liên kết ngoài
Owlet Caterpillars of Eastern Bắc Mỹ (Lepidoptera: Noctuidae)
Species info
Images
Bug Guide

Chú thích

Phalaenophana
Động vật được mô tả năm 1859


title: Charidotella amoena

text:
Charidotella amoena là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Boheman miêu tả khoa học năm 1855.

Chú thích

Tham khảo

Charidotella


title: Neumichtis expulsa

text:
Neumichtis expulsa là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó được tìm thấy ở Úc, bao gồm Tasmania.

Sải cánh dài khoảng 30 mm.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Neumichtis
Cuculliinae


title: Ergalatax contracta

text:
Ergalatax contracta (tên tiếng Anh: Contracted Rock Shell) là một loài ốc biển, một động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Muricidae.

Mô tả
Kích thước vỏ dao động từ 20 mm đến 45 mm.

Phân bố
Loài này phân bố ở Biển Đỏ, Vịnh Ba Tư, ở Ấn Độ Dương dọc theo Madagascar, và là một loài phi bản địa ở Địa Trung Hải; ở Thái Bình Dương dọc theo Philippines, quần đảo Sulu, Úc (Eo biển Torres), Hawaii và Tonga.

Chú thích

Tham khảo
 Dautzenberg, Ph. (1929). Mollusques testaces marins de Madagascar. Faune des Colonies Francaises, Tome III
 Vine, P. (1986). Red Sea Invertebrates. Immel Publishing, London. 224 pp
 Streftaris, N.; Zenetos, A.; Papathanassiou, E. (2005). Globalisation in marine ecosystems: the story of non-indigenous marine species across European seas. Oceanogr. Mar. Biol. Ann. Rev. 43: 419-453

Liên kết ngoài
 Gastropods.com: Ergalatax contracta; accessed: 18 tháng 12 năm 2010

Ergalatax


title: TV (định hướng)

text:
TV hay tv có thể là từ viết tắt cho:

 tivi
 tiếng Việt
 Tuvalu (mã quốc gia theo chuẩn ISO 3166-1 alpha-2; xem .tv)
 Mã IATA của Virgin Express


title: Helicoverpa assulta

text:
Helicoverpa assulta là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Loài này có ở khắp the old worlds tropics, từ Nam Phi qua Trung Đông, miền trung và Đông Nam Á tới Úc.

Sải cánh dài khoảng 25 mm. The adults are migratory.

Ấu trùng ăn các loài Solanaceae khác nhau, bao gồm Lycopersicon, Nicotiana, Physalis và Solanum.

Phụ loài
Helicoverpa assulta assulta (Indo-Australian tropics)
Helicoverpa assulta afra (African tropics)

Liên kết ngoài
Images
Species info
Australian Faunal Driectory

Chú thích

Helicoverpa
Động vật Cộng hòa Congo
Côn trùng Tây Phi


title: What About Now (bài hát của Lonestar)

text:
"What About Now" là bài hát của ban nhạc đồng quê người Mỹ Lonestar, phát hành làm đĩa đơn thứ tư từ album phòng thu năm 1999 Lonely Grill. Bài hát đã có 4 tuần liên tiếp đạt vị trí quán quân ở bảng xếp hạng Billboard Hot Country Singles & Tracks (hiện nay là Hot Country Songs).

Xếp hạng

Xếp hạng cuối năm

Chú thích

Đĩa đơn năm 2000
Bài hát của Lonestar
Bài hát năm 1999


title: Virola divergens

text:
Virola divergens là một loài thân gỗ thuộc họ Myristicaceae. Khi trưởng thành nó đạt chiều cao đến 25m. Quả có dạng gần như khối cầu hoặc khối elip, dài 18–38 mm và đường kính 16–33 mm, tạo thành chùm từ 4 đến 8 quả.

Xem thêm
Danh sách thực vật có chất gây ảo giác

Chú thích

Tham khảo

Virola
Cây thuốc
Cây thuốc Nam Mỹ


title: Peter Cameron

text:
Peter Jephson Cameron (sinh ngày 23.1.1947 tại Toowoomba, Úc) là nhà toán học người Úc, làm việc ở Queen Mary, University of London.

Cuộc đời và Sự nghiệp
Ông đậu bằng cử nhân khoa học ở Đại học Queensland và bằng tiến sĩ ở Đại học Oxford năm 1971, dưới sự giám sát của Peter M. Neumann. Sau đó ông làm nghiên cứu sinh ở Merton College, Đại học Oxford.

Ông chuyên về đại số và toán học tổ hợp và đã viết các sách về toán học tổ hợp, đại số, các nhóm giao hoán và logic cùng khoảng 250 bài khảo cứu. Số Erdős của ông là 1.

Giải thưởng
 Giải Whitehead của Hội Toán học London 1979
 Huy chương Euler 2003

Ghi chú

Tham khảo
 Short biography

Liên kết ngoài
 Peter Cameron's home page
 Peter Cameron's 60th birthday conference
 Theorems by Peter Cameron at Theorem of the Day

Sinh năm 1947
Nhân vật còn sống
Nhà toán học Úc
Nhà toán học thế kỷ 20
Nhà toán học thế kỷ 21
Nhà đại số học
Nhà toán học tổ hợp


title: Dicranomyia loveridgeana

text:
Dicranomyia loveridgeana là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Dicranomyia
Limoniidae ở vùng Afrotropic


title: Alphonsea lucida

text:
Alphonsea lucida là một loài thực vật]] thuộc họ Annonaceae. Đây là loài đặc hữu của Malaysia.

Chú thích

Tham khảo

 Kochummen, K.M. 1998. Alphonsea lucida. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 20 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Malaysia
Chi Thâu lĩnh
Thực vật dễ tổn thương


title: Lacon obscurus

text:
Lacon obscurus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Fleutiaux miêu tả khoa học năm 1940.

Chú thích

Tham khảo

Lacon


title: Acritelater

text:
Acritelater là một chi bọ cánh cứng trong họ
Elateridae.
Chi này được miêu tả khoa học năm 1984 bởi Calder.

Các loài
Chi này có các loài:
 Acritelater reversa (Sharp, 1877)

Chú thích

Tham khảo

Prosternini


title: (6951) 1985 DW1

text:
{{DISPLAYTITLE:(6951) 1985 DW1}}

(6951) 1985 DW1 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Henri Debehogne ở Đài thiên văn La Silla ở Chile ngày 16 tháng 2 năm 1985.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 6001–7000

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser

Thiên thể phát hiện năm 1985
Được phát hiện bởi Henri Debehogne
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Catocala bella

text:
Catocala bella là một loài bướm đêm thuộc họ Erebidae. Nó được tìm thấy ở Nga (Xibia, Primorye, Khabarovsk, miền nam Amur), Hàn Quốc, Trung Quốc và Nhật Bản (Hokkaido, Honshu).

Sải cánh dài khoảng 59 mm.

Liên kết ngoài
Catocala of Asia

Chú thích

Catocala


title: Prasinochrysa

text:
Prasinochrysa là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Các loài
 Prasinochrysa detracta
 Prasinochrysa eucharis
 Prasinochrysa fructidora
 Prasinochrysa polydora
 Prasinochrysa quadriplaga

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Cosymbiini


title: Collioure

text:
Collioure là một xã trong vùng Occitanie, thuộc tỉnh Pyrénées-Orientales, quận Céret, tổng Côte Vermeille. Tọa độ địa lý của xã là 42° 31' vĩ độ bắc, 03° 04' kinh độ đông. Collioure nằm trên độ cao trung bình là 10 mét trên mực nước biển, có điểm thấp nhất là 0 mét và điểm cao nhất là 655 mét. Xã có diện tích 13.02 km², dân số vào thời điểm 1999 là 2763 người; mật độ dân số là 212 người/km².

Thông tin nhân khẩu

Địa điểm tham quan
 Notre-Dames-des-Anges được xây giữa 1684 và 1691.
 Lâu đài Hoàng gia (Château Royal).

Tham khảo

Xã của Pyrénées-Orientales


title: Frandovínez

text:
Frandovínez là một đô thị trong tỉnh Burgos, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 92 người.

Tham khảo

Đô thị ở Burgos


title: Sizzano

text:
Sizzano là một đô thị ở tỉnh Novara ở vùng Piedmont của Ý, tọa lạc cách 80 km về phía đông bắc của Torino and about 20 km về phía tây bắc của Novara. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 1.452 người và diện tích là 10,5 km².

Sizzano giáp các đô thị: Carpignano Sesia, Cavaglio d'Agogna, Fara Novarese, và Ghemme.

Biến động dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Novara
Thành phố và thị trấn ở Piemonte


title: Aspidispa tibialis

text:
Aspidispa tibialis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Baly miêu tả khoa học năm 1869.

Chú thích

Tham khảo

Aspidispa


title: Isola della Scala

text:
Isola della Scala là một đô thị ở tỉnh Verona trong vùng Veneto của Ý. Đô thị này có cự ly khoảng 90 km về phía tây của thành phố Venice và khoảng 20 km về phía đông nam của Verona.

Isola della Scala giáp các đô thị: Bovolone, Buttapietra, Erbè, Nogara, Oppeano, Salizzole, Trevenzuolo, và Vigasio.

Biến động dân số

Thành phố kết nghĩa
 Eaubonne, Pháp
 Budenheim, Đức

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang mạng chính thức

Đô thị tỉnh Veneto