title: Đại hội Viên

text:
Đại hội Viên (tiếng Đức: Wiener Kongress) là một hội nghị với sự tham gia của đại sứ tất cả các quốc gia châu Âu dưới sự chủ trì của chính khách người Áo Klemens Wenzel von Metternich, và diễn ra tại Vienna từ tháng 11 năm 1814 đến tháng 6 năm 1815, mặc dù các đại biểu đã có mặt đầy đủ và bắt đầu quá trình đàm phán ngay từ cuối tháng 9 năm 1814. Mục tiêu của Đại hội là tìm cách lập lại một nền hòa bình lâu dài cho châu Âu bằng cách giải quyết những vấn đề phát sinh từ Chiến tranh Cách mạng Pháp và Chiến tranh Napoleon. Mục tiêu không chỉ đơn giản là khôi phục lại cương giới cũ mà còn thay đổi lãnh địa của các cường quốc để tạo thế cân bằng và duy trì hòa bình. Các nhà lãnh đạo bảo thủ không ủng hộ chủ nghĩa cộng hòa hay cách mạng, những thứ đang gây ra mối đe dọa đối với trật tự phong kiến châu Âu. Pháp mất tất cả những lãnh thổ họ chinh phạt được trong những năm gần đó, trong khi Áo, Phổ và Nga giành được nhiều vùng đất béo bở. Phổ giành được những thành bang nhỏ hơn ở miền tây, Pomerania thuộc Thụy Điển và 40% Vương quốc Saxony; Áo giành lại Venice và phần lớn miền bắc Ý. Nga chiếm được một phần của Ba Lan. Vương quốc Hà Lan mới được thành lập mấy tháng trước, bao gồm một số lãnh địa cũ của Áo mà năm 1830 trở thành Bỉ.

Tình hình trước mắt là Đế quốc Pháp của Napoleon bị đánh bại rồi đầu hàng vào tháng 5 năm 1814, kết thúc 20 năm chiến tranh liên miên. Cuộc đàm phán vẫn tiếp tục bất chấp việc Napoleon trốn thoát khỏi nơi lưu đày và nắm lại quyền lực ở Pháp, tức Vương triều 100 ngày từ tháng 3 đến tháng 7 năm 1815. Đạo luật cuối cùng của Đại hội được ký 9 ngày trước khi ông ta bị đánh bại hoàn toàn tại Waterloo ngày 18 tháng 6 năm 1815.

Hội nghị thường bị chỉ trích vì gây ra làn sóng đàn áp phong trào quốc gia và phong trào tự do và nó được xem là một phong trào phản động phục vụ cho lợi ích của chế độ quân chủ. Tuy nhiên, nhiều người khen ngợi nó vì nó tạo ra một thời kì ổn định, hòa bình tương đối lâu dài cho phần lớn châu Âu.

Theo nghĩa chuyên môn, "Hội nghị Vienna" không hẳn là một hội nghị: nó không bao giờ họp trong một phiên họp toàn thể và hầu hết các cuộc thảo luận diễn ra không chính thức, mặt đối mặt, hội nghị giữa các cường quốc Áo, Anh, Pháp, Nga và đôi khi có Phổ, hạn chế hoặc không có sự tham gia của các đại biểu khác. Mặt khác, đây là lần đầu tiên trong lịch sử trên quy mô lục địa, đại diện các quốc gia hội họp với nhau để đi đến một quyết nghị thay vì chủ yếu dựa vào thư tín từ các thủ đô. Đại hội Vienna đã hình thành nên khuôn khổ cho trật tự chính trị châu Âu cho đến trước khi Đại chiến thế giới thứ nhất nổ ra năm 1914 dù có nhiều thay đổi sau đó.

Mở đầu
Hiệp ước Chaumont năm 1814 đã một lần nữa xác nhận những quyết định mà chúng sẽ được phê chuẩn bởi đại hội quan trọng hơn ở Vienna 1814 - 15. Bao gồm việc thành lập Liên minh Đức, sự chia cắt nước Ý thành các nước nhỏ, sự trung hưng của hoàng triều Bourbon ở Tây Ban Nha và sự mở rộng cho Hà Lan những vùng đất mà năm 1830 phát triển thành Bỉ. Hiệp ước Chaumont trở thành nền tảng của Liên minh các nước châu Âu và hình thành cán cân quyền lực trong nhiều thập kỉ. Những sự dàn xếp khác diễn ra tại Hiệp ước Paris giữa Pháp và Liên minh thứ sáu và Hòa ước Kiel trong đó bao gồm các vấn đề liên quan đến Scandinavia. Hiệp ước Paris xác định rằng một "đại hội toàn thể" nên được tổ chức tại Vienna và gửi lời mời đến "tất cả các cường quốc tham gia vào một trong hai phía của cuộc chiến hiện nay." Việc khai mạc được lên kế hoạch từ tháng 7 năm 1814.

Thành phần tham gia

Đại hội trên danh nghĩa là những cuộc gặp gỡ chánh thức của các nhóm chính trị gia và thực hiện chức năng ngoại giao; tuy nhiên, phần lớn thời gian hội nghị được tiến hành tại các cuộc họp văn nghệ sĩ, tiệc chiêu đãi và những buổi khiêu vũ.

Bốn cường quốc và nhà Bourbon Pháp
Bốn Cường quốc trước kia là thành viên cốt lõi của Liên minh thứ Sáu. Trong bối cảnh Napoleon sắp bị đánh bại họ đã cùng nhau nên lên quan điểm chung tại Hiệp ước Chaumont (tháng 3 năm 1814) và cuộc đàm phán tại Hiệp ước Paris (1814) với nhà Bourbon trong công cuộc trung hưng:
 Áo với đại diện là Bộ trưởng Ngoại giao, Vương công Metternich và cấp phó của ông, Nam tước Johann von Wessenberg. Vì hội nghị được tổ chức ở Vienna, Hoàng đế Franz II nhận được báo cáo liên tục về hội nghị.
 Đại diện của Vương quốc Anh trước hết là Ngoại trưởng, Tử tước Castlereagh (1812-1822) tiếp đến là Công tước Wellington, từ sau khi Castlereagh trở về Anh tháng 2 năm 1815. Trong tuần lễ cuối, lãnh đạo phái đoàn là Bá tước Clancarty vì Wellington phải rời đi để chiến đấu với Napoleon và Vương triều 100 ngày.
 Sa hoàng Aleksandr I dẫn đầu phái đoàn Nga mà người đứng đầu trên danh nghĩa là Bộ trưởng Ngoại giao Nga, Bá tước Karl Vasilyevich Nesselrode (1814-1856). Sa hoàng có hai mục tiêu chính, giành lại quyền lực tại Ba Lan và thúc đẩy các nước châu Âu chung sống hòa bình. Ông cũng thành lập Liên minh Thần thánh (1815), chủ yếu nhằm bảo vệ chủ nghĩa quân chủ và chống chủ nghĩa thế tục, chống lại bất kì mối đe dọa nào từ các cuộc cách mạng hay chủ nghĩa Cộng hòa.
 Đại diện Phổ là Hoàng thân Karl August von Hardenberg (1810-1822), Thủ tướng cùng với nhà ngoại giao, học giả Wilhelm von Humboldt. Vua Friedrich Wilhelm III của Phổ cũng có mặt ở Vienna, chỉ đạo đằng sau bức màn.
 Pháp, cường quốc "thứ năm", đại diện là Bộ trưởng Ngoại giao Talleyrand (1814-1815) cũng như đặc sứ toàn quyền Công tước Dalberg. Talleyrand cũng tham gia đàm phán trong Hiệp ước Paris (1814) cho Louis XVIII của Pháp; tuy nhiên nhà vua không tin tưởng ông ta và bí mật đàm phán qua thư từ với Metternich.

Những đại diện khác của Hiệp ước Paris, 1814
Các bên không tham gia vào Hiệp ước Chaumont nhưng tham gia Hiệp ước Paris (1814):
 Tây Ban Nha – Ngoại trưởng, Hầu tước Pedro Gómez de Labrador (1814-1816)
 Vương quốc Bồ Đào Nha và Algarves – Đại diện toàn quyền: Pedro de Sousa Holstein, Bá tước Palmela đệ nhất; António de Saldanha da Gama, Bá tước Porto Santo; Joaquim Lobo da Silveira, Bá tước Oriola đệ thất.
 Thụy Điển – Bá tước Carl Löwenhielm

Các bên khác
 Đan Mạch – Bá tước Niels Rosenkrantz, Bộ trưởng Ngoại giao (1810-1824). Vua Frederik VI cũng có mặt tại Vienna.
 Hà Lan – Richard Trench, Bá tước Clancarty đệ nhị, đại sứ Anh tại triều đình Hà Lan, và Nam tước Hans Christoph Ernst von Gagern
 Thụy Sĩ – Mỗi bang có một phái đoàn riêng. Charles Pictet de Rochemont từ Genève nắm vai trò nổi bật.
 Vương quốc Sardegna - Hầu tước Filippo Antonio Asinari di San Marzano.
 Lãnh địa Giáo hoàng – Hồng y Ercole Consalvi
 Cộng hòa Genova – Nữ hầu tước Agostino Pareto, Nghị viên Cộng hòa
 Các thành bang ở Đức,
 Bayern – Maximilian Graf von Montgelas
 Württemberg –
 Hanover, lúc đó nằm trong liên minh cá nhân với vua Anh – Georg Graf zu Münster. (Vua George III từ chối công nhận sự giải thể của đế chế La Mã Thần thánh năm 1806 và duy trì Tuyển hầu quốc Hanover, là quân vương của Công quốc Brunswick-Lüneburg, kết quả của hội nghị là sự thành lập của Vương quốc Hanover.)
 Mecklenburg-Schwerin –

Hầu như tất cả các quốc gia châu Âu đều có một phái đoàn đến Vienna – hơn 200 thành bang và hoàng tộc cử đại diện tới Đại hội. Thêm vào đó, có cả đại diện của các thành phố, tập đoàn, tổ chức tôn giáo, (như tu viện) và các nhóm đặc biệt, chẳng hạn như một phái đoàn đại diện cho các nhà xuất bản ở Đức, đến để đòi luật bản quyền và tự do ngôn luận. Đại hội được chú ý vì sự giải trí xa hoa của nó: theo một câu chuyện cười nổi tiếng, người tham dự đại hội không di chuyển mà là nhảy múa.

Vai trò của Talleyrand

Ban đầu, đại diện bốn cường quốc muốn loại bỏ người Pháp ra khỏi bàn đàm phán nhưng sự khéo léo của Talleyrand khiến ông có tên trong hội đồng trong những tuần đầu tiên của cuộc đàm phán. Ông đã liên kết với Hội đồng Tám cường quốc nhỏ (bao gồm Tây Ban Nha, Thụy Điển và Bồ Đào Nha) để kiểm soát cuộc đàm phán. Khi Talleyrand dựa vào ủy ban này để được tự tham gia vào hội nghị, ông liền rời bỏ nó, một lần nữa bỏ rơi đồng minh của mình.

Những do dự của phe liên minh về việc tiến hành các quyết nghị của họ mà không vấp phải sự phản kháng từ các cường quốc hạng hai dẫn đến lời kêu gọi về một cuộc họp sơ bộ, ở đó có sự tham gia của Talleyrand và Hầu tước Labrador, đại diện Tây Ban Nha vào ngày 30 tháng 9 năm 1814.

Thư ký Đại hội Friedrich von Gentz báo cáo lại, "Sự can thiệp của Talleyrand và Labrador đã đánh đổ hết hi vọng về kế hoạch của chúng tôi. Talleyrand phản đối những thoả thuận mà chúng tôi đã thông qua và xỉ vả chúng tôi ra trò trong hai giờ. Đó là cảnh tượng mà tôi không bao giờ quên.". Các đại diện của Đồng minh lúng túng trả lời rằng các văn kiện liên quan đến thỏa thuận mà họ đã sắp xếp thực sự chẳng có nghĩa lý gì. "Nếu nó chẳng có nghĩa lý gì, tại sao các người lại ký nó?" Labrador cáu kỉnh.

Chính sách của Talleyrand, bị nhiều quốc gia coi đó là tham vọng cá nhân, đòi hỏi sự gần gũi nhưng không phải là thân tình trong mối quan hệ của ông và Labrador, người Talleyrand nhìn với thái độ khinh thị. Labrador bị Talleyrand nhận xét như sau: "thằng què đó, thật không may, lại đi đến Vienna." Talleyrand bổ sung vào những đề nghị của Labrador: ông không có ý định bàn giao 12,000 người afrancesados – những người Tây Ban Nha đã đào tẩu, họ có thiện cảm với Pháp và đã tuyên bố trung thành với Joseph Bonaparte, cũng không nộp lại số lượng lớn các tài liệu, tranh, các tác phẩm nghệ thuật và sách vở đã bị đánh cắp từ các kho lưu trữ, cung điện, nhà thờ của Tây Ban Nha.

Khủng hoảng Ba Lan - Sachsen
Cuộc tranh luận sôi nổi nhất tại Hội nghị là Cuộc khủng hoảng Ba Lan - Sachsen. Nga muốn sở hữu phần lớn Ba Lan còn Phổ muốn có toàn bộ Sachsen, quân vương đang tại vị của những vùng đất này từng liên minh với Napoleon. Sa hoàng được tấn phong làm Vua của Ba Lan. Áo lo sợ rằng sự kiện này sẽ khiến Nga trở nên quá mạnh và Anh cũng đồng tình quan điểm đó. Mọi chuyện gần như đã bế tắc thì Talleyrand đề nghị một giải pháp: Hãy đưa Pháp vào bàn đàm phán và Pháp sẽ ủng hộ Áo và Anh. Ba nước này bí mật ký hiệp ước ngày 3 tháng 1 năm 1815, chuẩn bị sẵn sàng cho một cuộc chiến tranh chống lại Nga và Phổ nếu cần thiết để ngăn chặn Nga-Phổ bành trướng thế lực.

Khi Sa hoàng được tin về hiệp ước bí mật đó, ông đã đồng ý một thỏa hiệp dung hòa quyền lợi của tất cả các bên vào ngày 24 tháng 10 năm 1815. Nga nhận hầu hết Công quốc Warsaw của Napoleon trên danh nghĩa nó sẽ được coi là "Vương quốc Ba Lan" – gọi là Quốc hội Ba Lan với Sa hoàng là quốc vương cai trị nó độc lập với Nga. Tuy nhiên, Nga sẽ không nhận tỉnh Posen (Poznań) được giao cho Phổ, gọi là Đại Công quốc Posen mà không bao gồm Kraków, nơi trở thành một thành phố tự do. Hơn thế nữa, Sa hoàng không thể thống nhất các miền đất mới này với các phần của Ba Lan sáp nhập vào Nga những năm 1790. Phổ nhận được 60% lãnh thổ Sachsen - sau này được gọi là tỉnh Sachsen, phần còn lại được trao trả cho vua Friedrich August I với tư cách Vương quốc Sachsen.

Thỏa thuận cuối cùng

Đạo luật cuối cùng tổng hợp tất cả các thỏa thuận riêng rẽ, được ký ngày 9 tháng 6 năm 1815 (vài ngày trước trận Waterloo). Các điều khoản bao gồm:
 Nga nhận phần lớn Công quốc Warszawa (Ba Lan) và được phép giữ lại Đại Công quốc Phần Lan (được sáp nhập vào Nga từ Thụy Điển năm 1809 và duy trì hiện trạng đó đến 1917).
 Phổ nhận 3/5 Sachsen, một phần của Công quốc Warszawa (Đại Công quốc Posen), Danzig và Rheinland/Westfalen.
 Liên minh Đức gồm 39 nước được lập ra từ 300 thành bang của Đế quốc La Mã Thần thánh trước đây, dưới sự quản lý của hoàng đế Áo. Chỉ có một phần lãnh thổ của Áo và Phổ nằm trong Liên minh (gần giống những phần từng nằm trong Đế chế La Mã Thần thánh).
 Hà Lan và Nam Hà Lan (nay là Vương quốc Bỉ) thống nhất dưới một vương triều là Vương quốc Liên hiệp Hà Lan với ngôi vua thuộc về Nhà Orange-Nassau, nhà vua là Willem I (1814 - 1840) (Tám điều khoản Luân Đôn).
 Để bù đắp những vùng đất mà nhà Orange-Nassau mất về tay Phổ, Vương quốc Liên hiệp Hà Lan và Đại Công quốc Luxembourg thống nhất dưới liên minh cá nhân với nhà Orange-Nassau, Luxembourg (không bao gồm Hà Lan) nằm trong Liên minh Đức.
 Pomerania thuộc Thụy Điển, được trao cho Đan Mạch một năm trước khi được đổi lại Na Uy, nay được Đan Mạch trao lại cho Phổ. Pháp nhận lại Guadeloupe từ Thụy Điển và trả góp hằng năm cho vua Thụy Điển.
 Tính trung lập của 22 bang của Thụy Sĩ đã được đảm bảo và một hiệp ước liên bang đã được khuyến nghị với họ với những điều khoản vững chắc. Bienne và Lãnh địa-Giáo phận Basel được hợp nhất thành bang Bern. Đại hội cũng đề nghị một số thỏa hiệp để các tranh chấp lãnh thổ giữa các bang được giải quyết.
 Hanover từ bỏ Công quốc Lauenburg cho Đan Mạch, nhưng được bù lại bằng Giáo phận Công giáo La mã Münster và Đông Frisia trước đây thuộc Phổ và trở thành một Vương quốc.
 Hầu hết lãnh thổ Bayern, Württemberg, Baden, Hesse-Darmstadt, và Nassau đang được tái cấu trúc trong thời gian 1801–1806 được tái công nhận. Bayern giành được quyền kiểm soát Lãnh địa và một phần Công quốc Würzburg và Đại Công quốc Frankfurt thời Napoleon. Hesse-Darmstadt nhượng Công quốc Westphalen cho Phổ để đổi lấy Hesse miền sông Rhein với thủ phủ là Mainz.
 Áo giành lại quyền kiểm soát Tyrol và Salzburg; thuộc tỉnh Illyria cũ; quận Tarnopol (từ Nga); nhận Lombardia–Veneto ở Italia và Ragusa ở Dalmatia. Lãnh thổ cũ của Áo ở miền Tây Đức vẫn nằm dưới sự kiểm soát của Württemberg và Baden và Hà Lan thuộc Áo cũng không được phục hồi.
 Ferdinando III được trở lại cai trị Đại công quốc Toscana.
 Đại Công tước Francesco IV được công nhận là người cai trị Công quốc Modena, Reggio và Mirandola.
 Lãnh địa Giáo hoàng dưới sự cai trị của đức Giáo hoàng Pius VII (1800 - 1823) khôi phục lãnh thổ như cũ với ngoại lệ là Avignon và Comtat Venaissin vẫn thuộc Pháp.
 Anh khẳng định quyền kiểm soát Cape Colony ở Nam Phi; Tobago; Ceylon và nhiều thuộc địa ở Á - Phi. Các thuộc địa khác, đáng chú ý nhất là Đông Ấn Hà Lan và Martinique được trả cho chủ nhân trước kia của chúng.
 Vua của Sardegna được phục vị tại Piemonte, Nice và Savoy, nắm quyền cai quản Genova (đặt dấu chấm hết cho hi vọng về sự trung hưng của nền cộng hòa).
 Các Công quốc Parma, Piacenza và Guastalla lấy từ Nữ hoàng Etruria và được trao cho Marie Louise, vợ của Napoleon.
 Công quốc Lucca được lập ra dưới sự cai trị của nhà Bourbon-Parma, họ có thể thu hồi Parma sau khi Marie Louise chết.
 Vua Ferdinando IV nhà Bourbon (1759 - 1816), vua của Sicily được khôi phục quyền hành ở Vương quốc Napoli từ tay Joachim Murat, vị vua bù nhìn của Bonaparte, hỗ trợ Napoleon trong Vương triều Một Trăm ngày và bắt đầu Chiến tranh Neapolitan bằng cách tấn công Áo quốc.
 Việc buôn bán nô lệ bị lên án.
 Tự do hàng hải được bảo đảm trên nhiều con sông, nhất là sông Rhein và Danube.

Đạo luật cuối cùng được ký giữa đại diện các nước Áo, Pháp, Bồ, Phổ, Nga, Thụy Điển-Na Uy, và Anh. Tây Ban Nha không ký hiệp định này nhưng công nhận nó vào năm 1817.

Những thay đổi khác

Những kết quả chính của Hội nghị, ngoài việc giải quyết những phần lãnh thổ bị Pháp chiếm trong giai đoạn 1795 - 1810, vốn được giải quyết ngay từ hiệp ước Paris, là sự mở rộng của Nga (giành được phần lớn Công quốc Warszawa) và Phổ (giành được các huyện Poznań, Pomerania thuộc Thụy Điển, Westphalia và miền bắc Rheinland). Việc hợp nhất Đức quốc từ gần 300 thành bang của Đế quốc La Mã Thần thánh (giải thể năm 1806) trở nên đơn giản hơn với việc chỉ còn 39 thành bang (4 trong số đó là các thành phố tự do). Các thành bang này lập thành Liên minh Đức, một tổ chức liên kết lỏng lẻo dưới sự lãnh đạo của Áo.

Các đại diện của Hội nghị đã đồng ý với rất nhiều sự thay đổi khác. Theo Hòa ước Kiel, Na Uy được chuyển từ nhà vua Đan Mạch-Na Uy cho nhà vua Thụy Điển. Điều này làm dấy lên phong trào dân tộc mãnh mẽ dẫn đến sự thành lập Vương quốc Na Uy ngày 17 tháng 5 năm 1814 và liên minh cá nhân với Thụy Điển. Áo giành lại Lombardia–Veneto ở miền bắc Ý, trong khi phần lớn phía bắc miền trung Italia nằm dưới sự kiểm soát của nhà Harsburg như Đại công quốc Toscana, Công quốc Modena, Công quốc Parma).

Lãnh địa Giáo hoàng trả lại cho Giáo hoàng. Vương quốc Piedmonte-Sardegna phục hồi lại lãnh thổ cũ và cũng giành quyền kiểm soát Cộng hòa Genova. Ở miền nam Ý, em rể của Napoleon, Joachim Murat, ban đầu được phép giữ lại ngôi vua ở Vương quốc Napoli, nhưng vì ông ta ủng hộ Napoleon trong Vương triều Một trăm ngày dẫn đến việc ông bị truất ngôi và ngai vàng giao lại cho Ferdinando IV nhà Bourbon.

Vương quốc Liên hiệp Hà Lan rộng lớn được lập ra dưới sự trị vì của vương công Orange, bao gồm Các tỉnh liên hiệp và phần lãnh thổ cũ thuộc Áo ở Nam Hà Lan. Ít quan trọng hơn, Vương quốc Hanover được mở rộng đáng kể (giành được Đông Frisia từ Phổ và nhiều lãnh thổ khác ở Bắc Đức) và Bayern (giành được Lãnh địa sông Rhein và các lãnh thổ ở Franken). Công quốc Lauenburg được chuyển từ Hanover sang Đan Mạch, và Phổ sáp nhập Pommern thuộc Thụy Điển. Thụy Sĩ được mở rộng và tính trung lập của nó được đảm bảo. Lính đánh thuê Thụy Sĩ nắm vai trò quan trọng trong các cuộc chiến tranh châu Âu tư mấy trăm năm trước: đại hội Viên đã chấm dứt thời kì đó.

Trong chiến tranh, Bồ Đào Nha bị mất thị trấn Olivença về tay Tây Ban Nha và nay được khôi phục trở lại. Bồ Đào Nha là đồng minh lâu đời của Anh và với sự ủng hộ của người Anh, họ đã thành công trong việc tái sáp nhập Olivença theo quy định của Thảo thuận cuối cùng, theo đó Đại hội "Các cường quốc công nhận sự công bằng của các yêu sách của... Bồ Đào Nha và Brazil đối với thị trấn Olivenza và các lãnh thổ khác được nhượng cho Tây Ban Nha theo Hiệp ước Badajoz năm 1801". Bồ Đào Nha phê chuẩn Văn kiện cuối cùng song Tây Ban Nha không ký. Cuối cùng, quyết định rằng trở thành một phần của châu Âu tốt hơn là bị cô lập, Tây Ban Nha đã công nhận Hiệp ước này vào ngày 7 tháng 5 năm 1817; tuy nhiên, Olivença và các vùng xung quanh không bao giờ được trao về cho Bồ Đào Nha và vấn đề này vẫn chưa được giải quyết.

Đại Anh nhận một phần Tây Ấn từ Hà Lan và Tây Ban Nha cùng các thuộc địa cũ của Hà Lan là Ceylon và Cape Colony cũng như Malta và Heligoland. Theo điều VIII Hiệp ước Paris, Pháp nhượng lại cho Anh các đảo "Tobago và Saint Lucia, Isle of France và các vùng phụ cận, đặc biệt là Rodrigues và Seychelles", và theo Hiệp ước giữa Anh và Áo, Phổ và Nga, về vấn đề Quần đảo Ionian (được ký kết tại Paris vào ngày 5 tháng 11 năm 1815) là một trong những hiệp ước được ký kết trong Hòa ước Paris (1815), Anh giành được quyền bảo hộ đối với Liên bang quần đảo Ionian.

Phê bình sau đó
Đại hội Vienna thường xuyên bị các nhà sử học thế kỷ 19 và gần đây chỉ trích vì phớt lờ các xung lực dân tộc và tự do cũng như áp đặt một phản ứng ngột ngạt lên Lục địa. Nó là một phần không thể thiếu trong cái gọi là Trật tự Bảo thủ, trong đó các quyền dân chủ và dân quyền gắn liền với các cuộc Cách mạng của Mỹ và Pháp đã không được nhấn mạnh.

Tuy nhiên, trong thế kỷ 20, nhiều nhà sử học đã ngưỡng mộ các chính khách tại Đại hội, những người có công ngăn chặn một cuộc chiến tranh lan rộng khác ở châu Âu trong gần 100 năm (1815–1914). Trong số này có Henry Kissinger, người vào năm 1954 đã viết luận án tiến sĩ của mình, Một thế giới được khôi phục (A World Restored) dựa trên điều đó. Nhà sử học Mark Jarrett lập luận rằng Đại hội Vienna và Hệ thống Đại hội đã đánh dấu "sự khởi đầu thực sự của kỷ nguyên hiện đại của chúng ta". Ông nói Hệ thống Đại hội là quản lý xung đột có chủ ý và là nỗ lực thực sự đầu tiên nhằm tạo ra một trật tự quốc tế dựa trên sự đồng thuận chứ không phải xung đột. "Châu Âu đã sẵn sàng," Jarrett tuyên bố, "chấp nhận mức độ hợp tác quốc tế chưa từng có để ứng phó với Cách mạng Pháp." Nhà sử học Paul Schroeder lập luận rằng các công thức cũ về "cân bằng quyền lực" trên thực tế là rất mất ổn định và mang tính lợi dụng. Ông nói rằng Quốc hội Vienna đã tránh chúng và thay vào đó thiết lập các quy tắc tạo ra một trạng thái cân bằng ổn định và ôn hoà. Đại hội Vienna là cuộc họp đầu tiên trong số một loạt các cuộc họp quốc tế được gọi là Buổi hòa nhạc của Châu Âu, một nỗ lực nhằm xây dựng một sự cân bằng quyền lực hòa bình ở Châu Âu. Nó từng là hình mẫu cho các tổ chức sau này như Hội Quốc liên năm 1919 và Liên hợp quốc năm 1945.

Trước khi khai mạc hội nghị hòa bình Paris năm 1918, Bộ Ngoại giao Anh đã dùng Đại hội Vienna để làm ví dụ cho các đại biểu của mình về cách đạt được một nền hòa bình thành công cùng nhau. Bên cạnh đó, các quyết định chính của Đại hội do Tứ đại cường quốc đưa ra và không phải quốc gia châu Âu nào cũng có thể mở rộng quyền của mình tại Đại hội. Bán đảo Ý chỉ trở thành một "địa danh" khi được chia thành bảy phần: Lombardia–Veneto, Modena, Napoli – Sicilia, Parma, Piedmonte – Sardegna, Toscana và Lãnh địa Giáo hoàng dưới sự kiểm soát của các cường quốc khác nhau. Ba Lan vẫn được phân chia giữa Nga, Phổ và Áo với phần lớn nhất là Vương quốc Ba Lan mới được thành lập vẫn nằm dưới sự kiểm soát của Nga.

Các thỏa thuận do Bốn cường quốc thực hiện nhằm đảm bảo các tranh chấp trong tương lai sẽ được giải quyết theo cách có thể tránh được các cuộc chiến tranh khủng khiếp như trong 20 năm trước đó. Mặc dù Quốc hội Vienna duy trì sự cân bằng quyền lực ở châu Âu, nhưng nó không thể kiểm tra sự lan rộng của các phong trào cách mạng trên khắp lục địa khoảng 30 năm sau đó.

Xem thêm
 Các sự kiện quốc tế 1815
 Cán cân quyền lực ở châu Âu
 Trận Waterloo
 Quan hệ giữa các Siêu cường (1814–1919)
 Hiệp ước Paris (1814)
 Hội nghị hòa bình Paris, 1919
 Đại hội Paris (1856)

Tài liêu tham khảo

Đọc thêm
 Chapman, Tim. The Congress of Vienna 1814-1815 (Routledge, 1998)
 Dakin, Douglas. "The Congress of Vienna, 1814–1815 and its Antecedents" in Alan Sked, ed., Europe's Balance of Power 1815–1848 (London: Macmillan, 1979), pp. 14–33.
 Ferraro, Guglielmo. The Reconstruction of Europe; Talleyrand and the Congress of Vienna, 1814–1815 (1941)
 Gulick, E. V. "The final coalition and the Congress of Vienna, 1813-15" in C. W. Crawley, ed., The New Cambridge Modern History, vol 9, 1793-1830 (1965) pp 639–67.
  online review

 Kissinger, Henry A. "The Congress of Vienna: A Reappraisal," World Politics (1956) 8#2 pp. 264–280 in JSTOR

 Kraehe, Enno E. Metternich's German Policy. Vol. 2: The Congress of Vienna, 1814–1815 (1984) 443 pp
  ("Chapter II The restoration of Europe")

 Schroeder, Paul W. "Did the Vienna settlement rest on a balance of power?" American Historical Review (1992) 97#3 pp 683–706. in JSTOR
 Schroeder, Paul W. The Transformation of European Politics, 1763–1848 (1996), pp 517–82 advanced diplomatic history online
 Vick, Brian. The Congress of Vienna. Power and Politics after Napoleon. Harvard University Press, 2014. ISBN 978-0-674-72971-1.
 Webster, C.K. "The pacification of Europe" in A.W. Ward and G.P. Gooch, eds. The Cambridge history of British foreign policy, 1783-1919, (1922) Volume 1 ch IV online pp 392–521
 also published as Webster, Charles.  The Congress of Vienna, 1814–1815 (1919), a British perspective
 Webster, C.K. The Foreign Policy of Castlereagh, 1812–1815, Britain and the Reconstruction of Europe (1931) 618pp online

Nguồn chính
 British diplomacy, 1813–1815: Select Documents Dealing with the Reconstruction of Europe (1921); 409pp

Nguồn khác

Liên kết ngoài

 Animated map Europe and nations, 1815–1914
 Final Act of the Congress of Vienna
 Map of Europe in 1815
 Congress of Vienna (1814–1815) Search Results at Internet Archive

Hội nghị ngoại giao ở Áo
Hội nghị ngoại giao thế kỷ 19
Quan hệ quốc tế năm 1814
Hội nghị năm 1814
Hòa ước
Hiệp ước liên quan đến thay đổi lãnh thổ
Luật năm 1814
Đế quốc Áo năm 1814
Quan hệ quốc tế năm 1815
Đế quốc Áo năm 1815
Luật năm 1815
Hội nghị năm 1815
Hiệp ước năm 1815
Châu Âu năm 1815
Thụy Sĩ năm 1815
Vienna thế kỷ 19
Lịch sử chính trị châu Âu
Lịch sử hiện đại Ý
Hiệp ước của Đế quốc Áo
Hiệp ước Khôi phục Bourbon
Hiệp ước của Vương quốc Bồ Đào Nha
Hiệp ước của Vương quốc Phổ
Hiệp ước của Đế quốc Nga
Hiệp ước của Vương quốc Thụy Điển và Na Uy
Hiệp ước của Vương quốc Liên hiệp Anh (1801–1922)
Hiệp ước của Đế quốc Tây Ban Nha


title: Tinh Thiều

text:
Tinh Thiều (chữ Hán: 并韶) (?-545) là công thần khai quốc nhà Tiền Lý trong lịch sử Việt Nam. Ông có công giúp Lý Nam Đế lập nước Vạn Xuân và tử trận trong cuộc chiến chống quân Lương năm 545.

Sự nghiệp
Tinh Thiều là người Sơn Tây (Hà Nội hiện nay).

Theo Đại Việt sử ký toàn thư, ông là người giỏi từ chương và từng muốn phục vụ cho nhà Lương. Ông đến Kiến Khang kinh đô nhà Lương, xin được chọn làm quan. Mặc dù ông đã chứng minh được tài năng của mình nhưng Thượng thư bộ Lại nhà Lương là Sái Tôn cho rằng họ Tinh trước không có ai hiển đạt, nên chỉ bổ cho ông chức Quảng Dương môn lang, tức là lính gác cửa ở kinh thành. Tinh Thiều lấy làm nhục, bèn bỏ chức của nhà Lương trở về làng, theo Giám quân châu Cửu Đức là Lý Bí mưu khởi nghĩa chống nhà Lương.

Lý Bí tập hợp hào kiệt Giao Châu, khởi nghĩa chống nhà Lương năm 541. Qua 3 năm chiến đấu, 3 lần đánh bại quân Lương, lại đánh đuổi quân Lâm Ấp xâm lấn phía nam. Năm 544, Lý Bí tự xưng làm hoàng đế, đặt niên hiệu, lập trăm quan, dựng quốc hiệu là Vạn Xuân. Trong những người phò tá, Tinh Thiều đứng đầu các quan văn với chức Thái sư, Phạm Tu đứng đầu các tướng võ, Triệu Túc làm thái phó.

Sau đó sử cũ không chép thêm về Tinh Thiều. Theo sử gia Nguyễn Khắc Thuần, Tinh Thiều tham chiến trong trận chống quân Lương do Trần Bá Tiên và Dương Phiêu chỉ huy năm 545 và bị tử trận cùng Phạm Tu và Triệu Túc. Thành Gia Ninh vỡ, gần như toàn bộ tướng lĩnh và quan lại cao cấp nhất của nước Vạn Xuân bị mất trong trận thua này, Lý Nam Đế phải rút về quận Tân Xương tổ chức lại lực lượng chiến đấu.

Xem thêm
 Lý Nam Đế
 Phạm Tu
 Triệu Túc

Tham khảo
 Đại Việt sử ký toàn thư
 Nguyễn Khắc Thuần (2007), Danh tướng Việt Nam, tập 4, Nhà xuất bản Giáo dục

Chú thích

Quan nhà Tiền Lý
Người Sơn Tây
Người Hà Nội
Năm sinh thiếu
Mất năm 545
Người Hà Tây


title: Lycaena hermes

text:
Lycaena hermes là một loài bướm thuộc họ Lycaenidae. Loài này có ở México và nam California Hoa Kỳ.

Sải cánh dài từ 25–32 mm.

Chú thích

Tham khảo
 Gimenez Dixon, M. 1996. Lycaena hermes. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 31 tháng 7 năm 2007.

Lycaena
Bướm Bắc Mỹ


title: Igatpuri

text:
Igatpuri là một thành phố và là nơi đặt hội đồng đô thị (municipal council) của quận Nashik thuộc bang Maharashtra, Ấn Độ.

Địa lý
Igatpuri có vị trí  Nó có độ cao trung bình là 586 mét (1922 feet).

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Igatpuri có dân số 31.572 người. Phái nam chiếm 52% tổng số dân và phái nữ chiếm 48%. Igatpuri có tỷ lệ 74% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 80%, và tỷ lệ cho phái nữ là 67%. Tại Igatpuri, 14% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Maharashtra


title: Longitarsus holsaticus

text:
Longitarsus holsaticus là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Linnaeus mô tả khoa học năm 1758.

Chú thích

Tham khảo

Động vật được mô tả năm 1758
Longitarsus
Bọ cánh cứng châu Âu


title: Dorbod

text:
Huyện tự trị dân tộc Mông Cổ Dorbod (chữ Hán giản thể: 杜尔伯特蒙古族自治县, âm Hán Việt: Đỗ Nhĩ Bá Đặc Mông Cổ tộc Tự trị huyện) là một huyện tự trị thuộc địa cấp thị Đại Khánh, tỉnh Hắc Long Giang, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện Đỗ Nhĩ Bá Đặc có diện tích 6427 km², dân số 250.000 người. Mã số bưu chính của huyện Đỗ Nhĩ Bá Đặc là 166200. Chính quyền nhân dân huyện Đỗ Nhĩ Bá Đặc đóng tại trấn Thái Khang. Huyện này được chia thành 4 trấn, 7 hương.
Trấn: Thái Khang, Yên Đồng Đồn, Hồ Cát Thổ Mạc, Tha Lạp Cáp.
Hương: Giang Loan, Nhất Tâm, Khắc Nhĩ Đài, Bạch Âm Nặc Lặc, Yêu Tân, Ba Nhạn Tra Can, Ngao Lâm Tây Bá.

Tham khảo

Đơn vị cấp huyện Hắc Long Giang
Đại Khánh


title: Aplotarsus quercus

text:
Aplotarsus quercus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Gyllenall miêu tả khoa học năm 1808.

Chú thích

Tham khảo

Aplotarsus


title: Valjevo

text:
Valjevo  (tiếng Serbia: Ваљево) là một thành phố và khu tự quản ở phía tây Serbia, cách thủ đô Beograd 100 km. Thành phố Valjevo có diện tích 905 km2, dân số là người  (theo điều tra dân số Serbia năm 2002) còn dân số cả khu tự quản là 96.761 người trong đó có 61.270 người sinh sống ở thành thị.  Đây là thủ phủ hành chính của quận Kolubara. Thành phố nằm dọc theo sông Kolubara, một chi lưu của sông Sava.

Khí hậu

Khu tự quản

Ngoài thành phố ra, khu tự quản Valjevo còn gồm các khu định cư sau:

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Valjevska posla news portal
 U gradu news portal

Valjevo
Khu dân cư ở Serbia


title: Pyrophorus indistinctus

text:
Pyrophorus indistinctus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Germar miêu tả khoa học năm 1841.

Chú thích

Tham khảo

Pyrophorus


title: Tư cách pháp lý

text:
Tư cách pháp lý là tư cách của cá nhân, pháp nhân, tổ chức hay các chủ thể khác khi tham gia vào một hoặc nhiều quan hệ pháp luật nhất định. Tư cách pháp lý cũng chính là địa vị pháp lý thể hiện vị trí, vai trò của chủ thể đó trong quan hệ pháp luật và đi liền với nó là quyền lợi, nghĩa vụ cũng như trách nhiệm pháp lý phát sinh. Tư cách pháp lý là nền tảng để xác định quyền lợi và nghĩa vụ của mỗi người và cũng là điểm xuất phát để gỡ rối tranh chấp trong tố tụng..

Luật sư Nguyễn Ngọc Bích đã dùng hình ảnh "khối đá vuông có cây dù ở trên" để ví về tư cách pháp lý, theo đó khối đá vuông là tư cách, cây dù chính là quyền lợi và nghĩa vụ, một người muốn lấy cây dù thì phải đứng trên khối đá vuông. Một người có thể có nhiều tư cách trong nhiều mối quan hệ hoặc trong cùng một mối quan hệ pháp lý. Muốn tìm ra tư cách pháp lý thì phải xác định được mối tương quan pháp lý của các bên trong giao dịch hay quan hệ. Trong Bộ Luật dân sự của Việt Nam thì tư cách pháp lý được diễn đạt bằng thuật ngữ địa vị pháp lý. Điều 15 của Bộ Luật dân sự quy định khái niệm năng lực pháp luật dân sự của một cá nhân.

Tham khảo
 Bộ luật dân sự Việt Nam năm 2005
 Nguyễn Ngọc Bích, Tài ba của Luật sư - Sách gối đầu của những ai muốn trở thành Luật sư, Nhà xuất bản Trẻ, Thành phố Hồ Chí Minh, năm 2010, trang 50-55

Chú thích

Thuật ngữ pháp lý
Luật pháp
Quyền


title: Probsteierhagen

text:
Probsteierhagen là một đô thị thuộc huyện Plön, bang Schleswig-Holstein, Đức.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Plön


title: Negastrius sabulicola

text:
Negastrius sabulicola là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Boheman miêu tả khoa học năm 1854.

Chú thích

Tham khảo

Negastrius


title: Tilly-sur-Meuse

text:
Tilly-sur-Meuse là một xã trong vùng Grand Est, thuộc tỉnh Meuse, quận Verdun, tổng Souilly. Tọa độ địa lý của xã là 49° 00' vĩ độ bắc, 05° 26' kinh độ đông. Tilly-sur-Meuse nằm trên độ cao trung bình là 213 mét trên mực nước biển. Xã có diện tích 13,69 km², dân số vào thời điểm 1999 là 222 người; mật độ dân số là 16 người/km².

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Xã của Meuse


title: Belovo, Nga

text:
Belovo () là một thành phố Nga. Thành phố này thuộc chủ thể Kemerovo Oblast. Thành phố có dân số 82.425 người (theo điều tra dân số năm 2002). Đây là thành phố lớn thứ 197 của Nga theo dân số năm 2002. Dân số qua các thời kỳ:
Nó đã được biết đến từ 1726 với tên làng Belovo. Làng đã trở thành thị xã vào năm 1938.
Thành phố có một trong những trung tâm công nghiệp lớn nhất của lưu vực Kuznetsk, với một nhà máy kẽm, một nhà máy nhiệt điện, và các mỏ than. Thành phố cũng là một trung tâm quan trọng của hệ thống đường sắt Siberia, và có một depot lớn và hệ thống tín hiệu điện tử. Belovo là một trung tâm giáo dục, nó có hai trường cao đẳng và các trường thương mại.

Tham khảo

Thành phố của Nga
Tỉnh Kemerovo


title: Megachile nigriceps

text:
Megachile nigriceps là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1903.

Chú thích

Tham khảo

N
Động vật được mô tả năm 1903


title: Jet4you

text:
Jet4you (mã IATA = 8J, mã ICAO = JFU) là hãng hàng không giá rẻ, trụ sở ở Casablanca, Maroc. Hãng có các tuyến đường giữa Maroc và Pháp, Bỉ và Ý. Hãng có căn cứ chính ở Sân bay quốc tế Menara, Marrakech, với các căn cứ phụ ởSân bay Al Massira, Agadir, Sân bay quốc tế Mohammed V, Casablanca, và Sân bay Orly, (Paris).

Lịch sử

Jet4you được thành lập và bắt đầu hoạt động từ ngày 26.2.2006, do TUI Group sở hữu (40%), Attijariwafa Bank (20%), Investima-SGMB (20%) và MM.Marrache et Benabbes Taarji (20%). Các chủ đầu tư đã lập công ty Societe d'Investissement Aerienne để hỗ trợ hãng hàng không này. Mục tiêu của công ty là mở rộng mạng lưới của Jet4you tới các nước khác trong châu Âu và đạt tới 1,5 triệu lượt khách chở trong năm 2010 với đội máy bay 10 chiếc. Ngày 14.12.2006 hãng du lịch TUI AG của Đức đã loan báo rằng các hãng máy bay của "TUI AG" sẽ mang tên TUIfly từ năm 2008. Ngày 17.6.2008 TUI Group đã nắm 100% cổ phần của Jet4you.

Các nơi đến

Maroc
Agadir (Sân bay Al Massira)
Casablanca (Sân bay quốc tế Mohammed V)
Fes (Sân bay Saïss)
Marrakech (Sân bay quốc tế Menara)
Nador (Sân bay quốc tế Nador)
Tangier (Sân bay quốc tế Ibn Batouta)
Rabat (Sân bay Rabat-Sale)
Bỉ
Charleroi (Sân bay Brussels South Charleroi)
Pháp
Lyon (Sân bay quốc tế Saint-Exupéry)
Marseille (Sân bay Marseille Provence)
Paris (Sân bay Orly)
Toulouse (Sân bay Toulouse)
Ý
Milano (Sân bay quốc tế Milano Malpensa)
Bologna (Sân bay Guglielmo Marconi)
Đức
Köln (Sân bay Köln Bonn)
Düsseldorf (Sân bay quốc tế Düsseldorf)
Frankfurt (Sân bay quốc tế Frankfurt)
Hanover (Sân bay quốc tế Hanover/Langenhagen)
München (Sân bay quốc tế Franz Josef Strauss)
Stuttgart (Sân bay Echterdingen)

Đội máy bay
Đội máy bay của Jet4you gồm các máy bay như sau:

Tham khảo

Liên kết ngoài

Jet4you
Jet4you Fleet

Hãng hàng không Maroc
Hãng hàng không giá rẻ


title: Dicranomyia fijiana

text:
Dicranomyia fijiana là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Dicranomyia
Limoniidae ở vùng Australasia


title: Stigmella aceris

text:
Stigmella aceris là một loài bướm đêm thuộc họ Nepticulidae. Loài này có ở châu Âu.

Sải cánh dài 3.7-4.7 mm. Con trưởng thành bay từ tháng 5 đến tháng 6 và một lần nữa vào tháng 8 tùy theo địa điểm.

Ấu trùng ăn Acer campestre, Acer ginnala, Acer platanoides và Acer tataricum. Chúng ăn lá nơi chúng làm tổ.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Species info
Lepidoptera of Belgium
bladmineerders.nl

A
Côn trùng châu Âu


title: Pachyneuria

text:
Pachyneuria là một chi bướm ngày thuộc họ Bướm nâu.

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Carcharodini


title: Quận Iowa, Iowa

text:
Quận Iowa là một quận thuộc tiểu bang Iowa, Hoa Kỳ. Quận lỵ đóng ở Marengo. Quận được đặt tên theo. Dân số theo điều tra năm 2010 của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ là 15.671 người.

Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận này có diện tích km2, trong đó có km2 là diện tích mặt nước.

Các quận giáp ranh

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Quận của Iowa


title: Philaphthona cyanipennis

text:
Philaphthona cyanipennis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Medvedev miêu tả khoa học năm 1993.

Chú thích

Tham khảo

Philaphthona


title: Giải César cho phim đầu tay hay nhất

text:
Giải César cho phim đầu tay hay nhất là một giải César dành cho các phim đầu tay của một đạo diễn được bầu chọn là hay nhất.

Giải này được lập ra từ năm 1982, với tên ban đầu là Giải César cho tác phẩm đầu tay hay nhất (tiếng Pháp: César de la meilleure première œuvre). Tới năm 2000, thay bằng tên Giải César cho tác phẩm hư cấu đầu tay hay nhất (César de la meilleure première œuvre de fiction). Cuối cùng, từ năm 2006 tới nay, đổi thành Giải César cho phim đầu tay hay nhất (César du meilleur premier film).

Dưới đây là danh sách các phim đoạt giải:

Giải César cho tác phẩm đầu tay hay nhất

 1982: Jean-Jacques Beineix, phim Diva
 1983: Romain Goupil, - Mourir à trente ans
 1984: Euzhan Palcy, - Rue Cases-Nègres
 1985: Richard Dembo, - La Diagonale du fou
 1986: Mehdi Charef, - Le Thé au harem d'Archimède
 1987: Régis Wargnier, - La Femme de ma vie
 1988: Serge Meynard, - L'Œil au beurre noir
 1989: Étienne Chatiliez, - La vie est un long fleuve tranquille
 1990: Éric Rochant, - Un monde sans pitié
 1991: Christian Vincent, - La Discrète
 1992: Marc Caro & Jean-Pierre Jeunet, - Delicatessen
 1993: Cyril Collard, - Les Nuits fauves
 1994: Trần Anh Hùng, - Mùi đu đủ xanh
 1995: Jacques Audiard, - Regarde les hommes tomber
 1996: Didier Bourdon & Bernard Campan, - Les Trois Frères
 1997: Sandrine Veysset, - Y aura-t-il de la neige à Noël?
 1998: Alain Chabat, - Didier
 1999: Bruno Podalydès, - Dieu seul me voit

Giải César cho tác phẩm hư cấu đầu tay hay nhất

 2000: Emmanuel Finkiel, phim Voyages
 2001: Laurent Cantet, - Ressources humaines
 2002: Danis Tanovic, - No Man's Land
 2003: Zabou Breitman, - Se souvenir des belles choses
 2004: Julie Bertucelli, - Depuis qu'Otar est parti…
 2005: Gilles Porte & Yolande Moreau, - Quand la mer monte...

Giải César cho phim đầu tay hay nhất

 2006: Le Cauchemar de Darwin của Hubert Sauper
 2007: Je vous trouve très beau của Isabelle Mergault
 2008: Persépolis của Marjane Satrapi & Vincent Paronnaud
 2009: Il y a longtemps que je t'aime của Philippe Claudel
Home của Ursula Meier
Mascarades của Lyes Salem
Pour elle của Fred Cavayé
''Versailles của Pierre Schoeller

Tham khảo

Phim


title: Meriania loxensis

text:
Meriania loxensis là một loài thực vật có hoa trong họ Mua. Loài này được Gleason mô tả khoa học đầu tiên năm 1947.

Chú thích

Liên kết ngoài

Meriania
Thực vật được mô tả năm 1947
Thực vật Ecuador


title: Varkala

text:
Varkala là một thành phố và khu đô thị của quận Thiruvananthapuram thuộc bang Kerala, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Varkala có dân số 42.273 người. Phái nam chiếm 49% tổng số dân và phái nữ chiếm 51%. Varkala có tỷ lệ 78% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 77%, và tỷ lệ cho phái nữ là 79%. Tại Varkala, 11% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Kerala


title: Kim Hyong-jik

text:
Kim Hyŏng-jik (; Hán-Việt: Kim Hanh Tắc; sinh ngày 10 tháng 7 năm 1894 – mất ngày 5 tháng 6 năm 1926) là cha của người sáng lập Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên, Kim Il-sung, là ông nội của nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-il và là ông cố nội của lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un.

Gia phả

Chú thích

Liên kết ngoài
 The Kim Jong Il succession problem (talks about his ancestry)
 USS General Sherman Incident

Sinh năm 1894
Mất năm 1926
Nhà hoạt động độc lập Triều Tiên
Nhà cách mạng Triều Tiên
Gia tộc Kim Nhật Thành
Tín hữu Kitô giáo Triều Tiên


title: Chaussin

text:
Chaussin là một xã của tỉnh Jura, thuộc vùng Bourgogne-Franche-Comté, miền đông nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Jura

Tham khảo
INSEE
IGN

Xã của Jura


title: Ibn Battuta

text:
Ibn Battuta (25 tháng 2 năm 1304 – 1368 hoặc 1369) (Tên đầy đủ: Abu Abdullah Muhammad Ibn Abdullah Al Lawati Al Tanji Ibn Battuta, ) là học giả và nhà du hành người Maroc, ông nổi tiếng với các chuyến hành trình và thám hiểm gọi là Rihla (Voyage). Các cuộc hành trình của ông kéo dài gần 30 năm và qua hầu hết thế giới đạo Hồi đến cả Bắc Phi, Tây Phi, Nam Âu, Đông Âu, và đi đến vùng phía đông như Trung Đông, tiểu lục địa Ấn Độ, Trung Á, Đông Nam Á và Trung Quốc. Đó là một đoạn đường dài hơn những người du hành trước ông, bao gồm cả Marco Polo.

Những nơi Ibn Battuta đã đến
Trong suốt cuộc đời Ibn Battuta đã đi hơn 117 500 km và thăm gần 44 quốc gia hiện đại, sau đây là danh sách các điểm đến của ông.<ref>Jerry Bently, Old World Encounters: Cross-Cultural Contacts and Exchanges in Pre-Modern Times (New York: Oxford University Press, 1993),114.</ref>

Maghreb
 Tangier
 Fes
 Marrakech
 Tlemcen (Tilimsan)
 Miliana
 Algiers
 Dãy núi Djurdjura
 Béjaïa
 Constantine - được đặt tên là Qusantînah.
 Annaba - Hay gọi là Bona.
 Tunis - vào lúc đó, Abu Yahya (con trai của Abu Zajaria) là sultan của Tunis.
 Sousse - còn gọi là Susah.
 Sfax
 Gabès
 Tripoli

Arab Mashriq
 Cairo
 Alexandria
 Damietta
 Jerusalem
 Bethlehem
 Hebron
 Damas
 Latakia
 Ai Cập
 Syria
 Medina - thăm mộ của Tiên tri Muhammad.
 Jeddah
 Mecca - thực hiện chuyến đi đến Mecca.
 Najaf - thăm mộ của 'Ali ibn Abi Talib.
 Rabigh - thành phố phía bắc Jeddah trên bờ biển Đỏ.
 Oman
 Dhofar
 Hajr (Riyadh hiện đại)
 Bahrain
 Al-Hasa
 Eo biển Hormuz
 Yemen
 Qatif

Tây Ban Nha
 Granada
 Valencia

Đế quốc Byzantine và Tây Âu
 Konya
 Antalya
 Bulgaria
 Azov
 Kazan
 Volga River
 Constantinople

Trung Á

 Khwarezm và Khorasan (hiện là Uzbekistan, Tajikistan, Balochistan (Pakistan ngày nay) và Afghanistan)
 Bukhara và Samarqand
 Các vùng Pashtun của đông Afghanistan và bắc Pakistan (Pakhtunkhwa)

Nam Á
 Bắc Ấn Độ
 Sindh (Pakistan)
 Multan
 Delhi
 Uttar Pradesh ngày nay
 Gujarat ngày nay
 Maharashtra
 Kozhikode
 Malabar
 Pandiyan Kingdom
 Bengal (Bangladesh ngày nay và Tây Bengal)
 Sông Brahmaputra ở Bangladeshtrên đường đến Trung Quốc.
 Sông Meghna gần Dhaka
 Sylhet gặp Sufi Shaikh Hazrat Shah Jalal.
 Maldives
 Sri Lanka - ông gọi là Ả Rập lúc đó là Serendip. Ibn Battuta đến Vương quốc Jaffna và Đỉnh Adam.

Trung Quốc
 Quảng Châu - ông gọi trong sách của ông là phố lừa.
 Hàng Châu — Ibn Battuta xem thành phố này trong sách ông là "Madinat Alkhansa" مدينة الخنساء. Ông cũng viết rằng nó là thành phố lớn nhất thế giới lúc đó; ông mất 3 ngày để đi qua thành phố.
 Bắc Kinh - Ibn Battuta mô tả Bắc Kinh là một thành phố gọn gàng.

Đông Nam Á
 Myanmar
 Vương quốc Samudera Pasai, Aceh, Bắc Sumatra, Indonesia
 Malacca, bán đảo Mã Lai (Malaysia)
 Champa

Somalia
 Mogadishu
 Zeila

Bờ biển Swahili
 Kilwa
 Mombasa

Đế quốc Mali và Tây Phi
 Timbuktu
 Gao
 Takedda
Mauritanie
 Oualata (Walata)

Trong suốt hầu hết các chuyến hành trình của ông ở Đế quốc Mali, Ibn Battuta đã đi cùng một đoàn tùy tùng gồm cả nô lệ, hầu hết hàng hóa họ mang theo là để buôn bán, nhưng cũng buôn bán cả nô lệ. Trong chuyến trở về từ Takedda đến Morocco, tàu của ông chở 600 nô lệ nữ, điều đó cho thấy rằng chế độ nô lệ là một phần trong hoạt động thương mại của đế chế.

Hành trình 1325–1332

Hành trình 1332–1346

Hành trình 1349–1354

 Xem thêm
 Địa lý đạo Hồi Trung cổ
 Danh sách các nhà thám hiểm
 Ibn Battuta Mall ở Dubai
 Ibn Battuta (crater)
 Huyền Trang, hòa thượng, học giả, nhà du hành, dịch giả Trung Quốc. Ông đã đi qua các khu vực dọc theo con đường tơ lụa và Ấn Độ.
 Evliya Çelebi Way
 Journey to Mecca (phim 2009)

 Tham khảo

  Reissued and revised in 2005. ISBN 0-520-24385-4
  Reissued several times.

 Đọc thêm
 Gordon, Stewart. 2008. When Asia was the World: Traveling Merchants, Scholars, Warriors, and Monks who created the "Riches of the East." Da Capo Press, Perseus Books. ISBN 0-306-81556-7.

 Liên kết ngoài

 A Tangerine in Delhi — Saudi Aramco World article by Tim Mackintosh-Smith (March/tháng 4 năm 2006).
 The Longest Hajj: The Journeys of Ibn Battuta — Saudi Aramco World'' article by Douglas Bullis (July/tháng 8 năm 2000).
 Ibn Battuta: Travels in Asia and Africa 1325-1354 — excerpts from H.A.R. Gibb's 1929 translation.
 Google Books — link to a 2004 reissue of Gibb's 1929 translation.
 Ibn Battuta — educational site of Harcourt School Publishers.
 The Adventures of Ibn Battuta  — excerpts from the book by Ross Dunn on the San Francisco Unified School District site.
 Journey to Mecca: In the footsteps of Ibn Battuta  — A movie on Ibn Battuta.
 The Defrémery and Sanguinetti (1853-1858) French/Arabic edition is available from Google books. Volume 1, Volume 2, Volume 3, Volume 4.
 French text from Defrémery and Sanguinetti (1853-1858) with an introduction and footnotes by Stéphane Yérasimos published in 1982:Volume 1, Volume 2,Volume 3.

Sinh năm 1304
Mất thế kỷ 14
Nhà thám hiểm thế kỷ 14
Người gốc Tangier
Nhà văn Maroc
Nhà địa lý Maroc
Người Berber
Nhà thám hiểu châu Á
Nhà thám hiểu Ả Rập
Nhà thám hiểm châu Phi
Học giả nghiên cứu đạo Hồi
Địa lý đạo Hồi
Malikis
Triều đại Marinid
Bài cơ bản dài trung bình
Mất năm 1369


title: Feigères

text:
Feigères là một Commune trong tỉnh Haute-Savoie thuộc vùng Auvergne-Rhône-Alpes đông nam Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Haute-Savoie

Tham khảo
INSEE

Xã của Haute-Savoie


title: Tinodes twilus

text:
Tinodes twilus là một loài Trichoptera trong họ Psychomyiidae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc.

Chú thích

Tham khảo

Trichoptera miền Tân bắc
Tinodes


title: Santa Gadea del Cid

text:
Santa Gadea del Cid là một đô thị trong tỉnh Burgos, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 174 người.

Tham khảo

Đô thị ở Burgos


title: Arachniodes

text:
Arachniodes là một chi dương xỉ thuộc họ Dryopteridaceae.

Bao gồm các loài:
 Arachniodes acuminata
 Arachniodes damiaoshanensis
 Arachniodes simplicior
 Arachniodes squamulosa R.C.Moran & B.Øllg.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài
Flora of North America


title: 237

text:
Năm 237 là một năm trong lịch Julius.

Sự kiện

Sinh

Mất
 Lăng Thống - tướng Đông Ngô thời Tam Quốc

Tham khảo

Năm 237


title: Coelioxys rufipes

text:
Coelioxys rufipes là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Guérin-Méneville mô tả khoa học năm 1845.

Chú thích

Tham khảo

R
Động vật được mô tả năm 1845


title: Melanochyla fasciculiflora

text:
Melanochyla fasciculiflora là một loài thực vật thuộc họ Anacardiaceae. Đây là loài đặc hữu của Malaysia.

Chú thích

Tham khảo
 Kochummen, K.M. 1998. Melanochyla fasciculiflora. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Malaysia
Melanochyla
Thực vật dễ tổn thương


title: Annitella pyrenaea

text:
Annitella pyrenaea là một loài Trichoptera trong họ Limnephilidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Annitella


title: Querrieu

text:
Querrieu là một xã ở tỉnh Somme, vùng Hauts-de-France, Pháp.

Địa lý
Thị trấn này tọa lạc trên đường D929, khoảng 7 dặm Anh về phía đông bắc của Amiens, bên hai bờ sông Hallue.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Somme

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Querrieu trên trang mạng của INSEE
 Querrieu trên trang mạng của Quid

Xã của Somme


title: Sardarshahar

text:
Sardarshahar là một thành phố và khu đô thị của quận Churu thuộc bang Rajasthan, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Sardarshahar có dân số 81.378 người. Phái nam chiếm 52% tổng số dân và phái nữ chiếm 48%. Sardarshahar có tỷ lệ 51% biết đọc biết viết, thấp hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 53%, và tỷ lệ cho phái nữ là 49%. Tại Sardarshahar, 17% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Rajasthan


title: 27056 Ginoloria

text:
27056 Ginoloria (1998 SB28) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 16 tháng 9 năm 1998 bởi P. G. Comba ở Prescott.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 27056 Ginoloria

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1998


title: Zerain

text:
Zerain là một đô thị trong tỉnh Guipúzcoa thuộc cộng đồng tự trị Xứ Basque, Tây Ban Nha.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Zerain.com
 Official Website
 ZERAIN in the Bernardo Estornés Lasa - Auñamendi Encyclopedia (Euskomedia Fundazioa)

Đô thị ở Gipuzkoa


title: Leptomantis fasciatus

text:
Leptomantis fasciatus là một loài ếch trong họ Rhacophoridae. Chúng được tìm thấy ở Indonesia và Malaysia.
Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng ẩm ướt đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và đầm nước ngọt có nước theo mùa. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo

 Inger, R., Iskandar, D., Das, I., Stuebing, R., Lakim, M., Yambun, P. & Mumpuni 2004. Rhacophorus fasciatus. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 7 năm 2007.

F


title: Bản khắc mộc Chiếu dời đô

text:
Bản khắc mộc Chiếu dời đô ghi lại nguyên bản toàn bộ nội dung Chiếu dời đô của vua Lý Công Uẩn (974 – 1028), vị hoàng đế đầu tiên thời nhà Lý. Bẳn khắc được tìm thấy nằm trong bộ sách Đại Việt sử ký toàn thư tại Trung tâm Lưu trữ quốc gia IV (Đà Lạt, Lâm Đồng). Tuy nhiên, các nhà khoa học còn phải nghiên cứu về bản khắc mộc mới được phát hiện này, để xác định xem chính xác có từ thời Lê hay thời Nguyễn, nếu có từ thời Lê thì đây sẽ là bản khắc Chiếu dời đô cổ nhất hiện nay trong lịch sử Việt Nam.

Đặc điểm cấu tạo
Đây là bản khắc chữ Hán ngược, khổ khuôn in 20 x 29,5 cm, gồm có 214 chữ (không kể phần chú thích), được bố cục rất chặt chẽ, lời văn khúc chiết và đầy sức thuyết phục.

Trước kia đã có nhiều tài liệu liên quan đến di chỉ này được giới thiệu, nhưng phần lớn chỉ là bản copy lại. Bản mộc Chiếu dời đô là bản khắc cổ và duy nhất còn lại của Việt Nam tính đến thời điểm hiện tại. Đây không chỉ là một tài liệu quý giá phản ánh một thời kỳ văn hoá Việt Nam về mọi mặt lịch sử, địa lý, văn hoá, giáo dục, xã hội, chính trị, quân sự, tôn giáo, tư tưởng và triết học, mà còn là tác phẩm nghệ thuật với trình độ khắc chữ trên gỗ điêu luyện và tinh xảo. Nét chữ Hán ngược được thể hiện công phu xem mà như rồng bay phượng múa, gắn với tâm huyết, tình cảm của người thợ khắc in vào thời bấy giờ.

Lịch sử hình thành

Chiếu dời đô còn có tên Thiên đô chiếu (遷都詔), là văn bản sớm nhất và đầu tiên của thể văn chiếu, là một văn kiện có ý nghĩa vô cùng to lớn nói về việc Lý Công Uẩn quyết định dời đô từ Hoa Lư (Ninh Bình) ra Thăng Long, là một sự kiện trọng đại mở ra bước phát triển mới trong lịch sử Việt Nam.

Trong suốt 18 năm làm vua của Lý Công Uẩn, ông đã hoàn thành được một số việc mang tính trọng đại được quốc sử ghi chép lại. Ông cho tiến hành xây dựng kinh thành Thăng Long bao gồm cung điện với hệ thống các điện Càn Nguyên, điện Tập Hiền, điện Giảng Võ… các hào lũy và kho tàng. Xây dựng 4 cửa thành Tường Phù (phía Đông), Quảng Phúc (phía Tây), Đại Hưng (phía Nam), Diệu Đức (phía Bắc). Xây dựng nhiều chùa, như ở phía Nam kinh thành, ở phủ Thiên Đức (châu Cổ Pháp cũ) đáp ứng nhu cầu của đời sống tâm linh, tôn giáo tín ngưỡng của dân chúng trong kinh thành.

Chú thích trang

Xem thêm
Lý Thái Tổ
Chiếu dời đô
Điêu khắc
Thợ điêu khắc đá

Nhà Lý


title: Gnophomyia toleranda

text:
Gnophomyia toleranda là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Gnophomyia
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Jared Murillo

text:
Jared Makiao Murillo (sinh ngày 8 tháng 8 năm 1988) là một diễn viên khiêu vũ của Mĩ, đồng thời là một diễn viên và ca sĩ. Vào tháng 1 năm 2003, Jared đã từng cặp đôi với Lacey Schwimmer và cả hai cùng ganh đua trong cuộc thi cấp bậc trung học. Họ trở đến tầng lớp thành niên vào tháng 8 năm 2003 và họ đã tham gia thi hàng tá cuộc thi cạnh tranh. Họ nhận được danh nghĩa Mĩ dành cho những vũ công khiêu vũ tổ chức vào năm 2004. Họ đồng thời cũng nhận được giải thưởng cuộc thi Tuổi Trẻ Mĩ Latinh năm 2006. Họ cũng thắng giải khiêu vũ Quốc gia năm 2005. Jared cũng xuất hiện trong 1 tập phim của "The suite life of Zack and Cody" trong tập phim "Loosely Ballroom". Anh cũng trình diễn giải nhảy Olympic mùa đông Mở rộng năm 2002. Lúc đó, anh đã gặp Kenny Ortega. Rồi sau đó, anh trở thành một diễn viên nhảy tất yếu trong bộ phim ăn khách của Disney High school musical 1,High school musical the concert và High school musical 2. Anh cũng là trợ lý biên đạo múa trong High school musical the concert và High school musical 2. Anh cũng đã xuất hiện trong những đoạn nhạc của Ashley Tisdale như "Be good to me" và "He said she said".Anh cũng hay xuất hiện trên TV, phương tiện truyền thông đại chúng và hiện nay Jared đang là bạn trai của Ashley.

Tham khảo


title: Agonita chinensis

text:
Agonita chinensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Weise miêu tả khoa học năm 1922.

Chú thích

Tham khảo

Agonita


title: La Bastide-de-Sérou (tổng)

text:
Tổng La Bastide-de-Sérou là một tổng của Pháp nằm ở tỉnh Ariège trong vùng Occitanie.
Tổng này được tổ chức xung quanh La Bastide-de-Sérou ở quận Foix. Độ cao biến thiên từ 335 m (Durban-sur-Arize) đến 1 615 m (Sentenac-de-Sérou) với độ cao trung bình là 554 m.

Hành chính

Các đơn vị hành chính
Tổng Bastide-de-Sérou bao gồm 13 xã với dân số 1 947 người (điều tra năm 1999, dân số không tính trùng).

|-
| Aigues-Juntes || align="right" | 49 || align="right" | 09240 || align="right" | 09001
|-
| Allières || align="right" | 65 || align="right" | 09240 || align="right" | 09007
|-
| Alzen || align="right" | 163 || align="right" | 09240 || align="right" | 09009
|-
| La Bastide-de-Sérou || align="right" | 907 || align="right" | 09240 || align="right" | 09042
|-
| Cadarcet || align="right" | 215 || align="right" | 09240 || align="right" | 09071
|-
| Durban-sur-Arize || align="right" | 135 || align="right" | 09240 || align="right" | 09108
|-
| Larbont || align="right" | 47 || align="right" | 09240 || align="right" | 09154
|-
| Montagagne || align="right" | 57 || align="right" | 09240 || align="right" | 09196
|-
| Montels || align="right" | 124 || align="right" | 09240 || align="right" | 09203
|-
| Montseron || align="right" | 66 || align="right" | 09240 || align="right" | 09212
|-
| Nescus || align="right" | 61 || align="right" | 09240 || align="right" | 09216
|-
| Sentenac-de-Sérou || align="right" | 41 || align="right" | 09240 || align="right" | 09292
|-
| Suzan || align="right" | 17 || align="right" | 09240 || align="right" | 09304
|}

Thông tin nhân khẩu

Xem thêm

 Ariège
 Quận của Ariège
 Tổng của Ariège
 Xã của Ariège
 Danh sách tổng ủy viên hội đồng của Ariège

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Tổng La Bastide-de-Sérou trên trang mạng của Insee
 Tổng La Bastide-de-Sérou sur Mapquest
 Vị trí của tổng Bastide-de-Sérou trên bản đồ Pháp

Bastide-de-Serou


title: Hàm Cốc quan

text:
Hàm Cốc quan hay đèo Hàm Cốc (Trung văn giản thể: 函谷关; bính âm: Hángǔ Guan) là một đèo quan ải chiến lược, giữa tuyến đường chia tách thung lũng sông Hoàng Hà và Vị Hà- Cái nôi của nền văn minh Trung Quốc và là nơi có kinh đô lâu đời qua nhiều đời hoàng đế - Tây An. Nó nằm ở bờ phía nam sông Hoàng Hà, về phía đông của Ngạc Nhĩ Đa Tư ở đầu Đồng quan, Thiểm Tây. Đây là nơi diễn ra nhiều trận đánh trong thời kỳ Chiến quốc và thời kỳ đầu thống nhất Trung Hoa, khi nó là nơi nhà Tần bảo vệ Quan Trung và Lạc Dương từ xa. Ngày nay, Hàm Cốc quan đề cập đến hai địa điểm, một là bảo tàng được xây dựng lại ở cổng của Linh Bảo, Tam Môn Hiệp, Hà Nam và hai là địa điểm khảo cổ nằm tại Tân An, Lạc Dương, Hà Nam.

Lịch sử
Theo truyền thuyết, Lão Tử viết Đạo đức kinh cho một người bảo vệ biên giới Hàm Cốc quan trước khi ông đi về phía tây.

Các nước chư hầu nhà Tần củng cỗ quan ải này vào năm 361 như là ranh giới phía đông trước khi nó trở thành nơi huyết mạch bảo vệ Quan Trung của nhà Tần và Tây Hán. Dưới thời Đông Hán, nó là nơi phòng thủ thành công trước triều đại nhà Tân của Vương Mãng. Hàm Cốc cũng là nơi bảo vệ Lạc Dương theo một hướng khác, ngăn chặn các cuộc tấn công từ phía tây và tây bắc. Sau khi nhà Hán sụp đổ, hình thành thời Tam Quốc, Hàm Cốc mất dần đi tầm quan trọng khi các công sự bảo vệ chính chuyển về phía tây đến Đồng quan cách Hàm Cốc không xa.

Địa điểm khảo cổ

Cuộc khai quật ở Tân An, Lạc Dương trên khu vực có diện tích 3000 mét vuông đã phát hiện ra nhiều con đường, nền móng và các bức tường. Ngày nay, đây là một bảo tàng và là một phần của Di sản thế giới Con đường tơ lụa: Mạng đường Trường An - Hành lang Thiên Sơn được UNESCO công nhận vào năm 2014.

Xem thêm
 Vũ quan

Tham khảo

H
Thành cổ Trung Quốc
Đèo Trung Quốc
Di sản thế giới tại Trung Quốc


title: Danh sách trường đại học tại Thành phố Hồ Chí Minh

text:
Trường đại học, học viện và viện hàn lâm là các cơ sở giáo dục bậc cao đào tạo các bậc đại học và sau đại học, mang tính mở. Chất lượng đào tạo, nghiên cứu khoa học, danh giá với nhà tuyển dụng, phạm vi ảnh hưởng của trường và thành tích cựu sinh viên tạo nên danh tiếng của trường đại học.

Mô hình đại học tại Việt Nam nổi bật với các trường đại học chuyên ngành, đa ngành độc lập. Mô hình đại học đa thành viên tập hợp nhiều trường đại học thành viên ít được phát triển hơn tại Việt Nam. Đối với các trường đại học công lập có hai cơ chế hoạt động chính đó là nhà nước kiểm soát và tự chủ. Với cơ chế tự chủ các trường đại học sẽ được quyền chủ động về vấn đề nhân sự, chương trình đào tạo, hoạt động nghiên cứu khoa học và tài chính vì vậy nhà nước giảm ngân sách cấp cho nhóm trường này.

Học viện hay viện hàn lâm là mô hình giáo dục được phát triển từ đại học, ra đời sau này. So với đại học, học viện và viện hàn lâm chú trọng nghiên cứu hơn. Viện hàn lâm là cơ sở giáo dục bậc cao cấp cao nhất, thành viên của viện hàn lâm thường bao gồm những cá nhân xuất chúng trong những lĩnh vực có liên quan, những người được các thành viên khác bầu chọn, hoặc được chính phủ bổ nhiệm, chỉ đào tạo bậc sau đại học. Giá trị văn bằng được cấp bởi đại học và học viện là tương đương nhau.

Danh sách các trường đại học công lập

Danh sách các học viện

Danh sách các trường đại học tư thục

Danh sách trường đại học do nước ngoài quản lý

Xem thêm
 Danh sách trường đại học, học viện và cao đẳng tại Việt Nam
 Danh sách trường đại học công lập tại Việt Nam
 Danh sách trường đại học, học viện và cao đẳng tại Hà Nội
 Danh sách trường đại học và cao đẳng tại Đà Nẵng

Liên kết ngoài
Cổng thông tin tuyển sinh - Bộ Giáo dục và Đào tạo
Cổng thông tin điện tử bộ giáo dục và đào tạo

Chú thích

H
Trường đại học và cao đẳng tại Việt Nam


title: Teucholabis tenella

text:
Teucholabis tenella là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Teucholabis
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Agathispa dimidiata

text:
Agathispa dimidiata là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Olivier miêu tả khoa học năm 1808.

Chú thích

Tham khảo

Agathispa


title: Megachile speluncarum

text:
Megachile speluncarum là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Meade-Waldo mô tả khoa học năm 1915.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

S
Động vật được mô tả năm 1915


title: Agnidra

text:
Agnidra là một chi bướm đêm thuộc phân họ Drepaninae.

Chú thích

Tham khảo

Drepanidae


title: Gyranthera darienensis

text:
Gyranthera darienensis (tên bản địa: Cucarrón hoặc Cucharón) là một loài thực vật có hoa thuộc họ Malvaceae theo nghĩa rộng (sensu lato) hoặc Bombacaceae.
Loài này chỉ có ở Panama.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 Mitré, M. 1998. Gyranthera darienensis. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 19 tháng 7 năm 2007.

D
Thực vật Panama


title: 16641 Esteban

text:
16641 Esteban (1993 QH10) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 16 tháng 8 năm 1993 bởi C. S. Shoemaker và E. M. Shoemaker ở Palomar.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 16641 Esteban

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1993


title: Vườn quốc gia Krkonoše

text:
Vườn quốc gia Krkonoše (, thường viết tắt là KRNAP) là một vườn quốc gia ở các vùng Liberec và Hradec Králové của Cộng hòa Séc. Vườn quốc gia này nằm ở dãy núi Krkonoše, dãy núi cao nhất quốc gia này. Vườn quốc gia này đã được UNESCO đưa vào danh sách khu dự trữ sinh quyển. Khu vực này giáp Vườn quốc gia Karkonosze ở Ba Lan.

Tham khảo

 Opera Corcontica - Scientific Journal from the Krkonoše National Park

Liên kết ngoài
 Trang mạng chính thức của vườn quốc gia

Krkonoše
Krkonoše


title: Anisocanthon

text:
Anisocanthon là một chi bọ cánh cứng thuộc họ Scarabaeidae.

Chú thích

Tham khảo

Canthonini


title: Clichy, Hauts-de-Seine

text:
Clichy là một Thành phố trong vùng đô thị Paris, thuộc tỉnh Hauts-de-Seine, vùng hành chính Île-de-France của nước Pháp, có dân số là 50.179 người (thời điểm 1999).

Những người con của thành phố
 Rutebeuf, nhà thơ của thế kỷ 12
 Vinzenz của Paul, linh mục ở Clichy từ 1612 đến 1625.
 Gustave Eiffel, sống tại Clichy từ 1863.
 Léo Delibes, nhà soạn nhạc.
 Claude Debussy, nhà soạn nhạc.
 Georges Bizet, nhà soạn nhạc.
 Louise Joséphine Wéber, "La Goulue", nữ nghệ sĩ múa trong Moulin Rouge.
 Henri de Toulouse-Lautrec, họa sĩ.
 Henry Miller, nhà văn.
 Louis-Ferdinand Céline, nhà văn, sống từ 1927 đến 1929 tại Clichy.
 Marina Vlady, sinh năm 1938, nữ diễn viên.
 Pierre Bérégovoy, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao
 Frédéric Chichin, sinh 1954 tại Clichy
 Jacques Delors, Bộ trưởng Bộ Tài chính 1983-1984.

Tham khảo

Xã của Hauts-de-Seine


title: Chrysolina oricalcia

text:
Chrysolina oricalcia là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Müller O. F. miêu tả khoa học năm 1776.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Chrysolina
Bọ cánh cứng châu Âu


title: Chawang (huyện)

text:
Chawang () là một huyện (amphoe) của tỉnh Nakhon Si Thammarat, miền nam Thái Lan.

Địa lý
Các huyện giáp ranh (từ phía đông bắc theo chiều kim đồng hồ) là Phipun, Lan Saka, Chang Klang, Na Bon, Thung Yai và Tham Phannara của Nakhon Si Thammarat, và Wiang Sa của tỉnh Surat Thani.

Phía đông là Vườn quốc gia Khao Luang.

Hành chính
Huyện này được chia thành 10 phó huyện (tambon), các đơn vị này lại được chia ra thành 84 làng (muban). Có 3 thị trấn (thesaban tambon) - Chan Di nằm trên toàn bộ tambon Chan Di, Chawang và Mai Riang mỗi đơn vị nằm trên một tambon cùng tên. Có 10 Tổ chức hành chính tambon.

Các con số mất là các tambon nay thuộc các huyện Tham Phannara và Chang Klang.

Tham khảo

Liên kết ngoài
amphoe.com

Huyện của Nakhon Si Thammarat


title: Tỉnh của Đông Timor

text:
Đông Timor về mặt hành chính chia thành 13 tỉnh (, trước là distrito). Tỉnh được chia thành các huyện (, trước là subdistrito). Huyện được chia thành các xã thôn (suco). Toàn quốc gia Đông Timor có 14 tỉnh, 66 huyện và 452 xã thôn.

Xem thêm

 ISO 3166-2:TL

Chú thích

Tham khảo

Đông Timor
Đông Timor

Đông Timor
Danh sách địa lý Đông Timor


title: Catocala bokhaica

text:
Catocala bokhaica là một loài bướm đêm thuộc họ Erebidae. Nó được tìm thấy ở Primorye ở vùng Viễn Đông Nga, Triều Tiên và Trung Quốc.

Liên kết ngoài
Catocala of Asia

Chú thích

Catocala


title: Orrmaesia

text:
Orrmaesia là một chi ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Drilliidae.

Các loài
Các loài thuộc chi Orrmaesia bao gồm:

 Orrmaesia dorsicosta Kilburn, 1988
 Orrmaesia nucella Kilburn, 1988

Chú thích

Tham khảo

Drilliidae


title: Paratrigona subnuda

text:
Paratrigona subnuda là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Moure mô tả khoa học năm 1947.

Chú thích

Tham khảo

Paratrigona
Động vật được mô tả năm 1947


title: Actinella anaglyptica

text:
Actinella anaglyptica là một loài ốc sống trên đất liền thuộc họ Hygromiidae. Loài này đặc hữu ở Bồ Đào Nha. Chúng đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Ghi chú

 Mollusc Specialist Group 2000. Actinella anaglyptica. 2011 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy nhập Sep 22 2012.

Actinella (Hygromiidae)
Động vật Bồ Đào Nha


title: Ammobates depressus

text:
Ammobates depressus là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1911.

Chú thích

Tham khảo

Ammobates
Động vật được mô tả năm 1911


title: Clea helena

text:
Clea helena là một loài ốc nước ngọt với một nắp, là động vật chân bụng sống dưới nước động vật thân mềm trong họ Nassariidae.

Phân bố

Loài này hiện diện trên hầu khắp Đông Nam Á, nhất là ở Indonesia, Malaysia, và Thái Lan.

Chế độ ăn
Như đa số các loài trong nhánh Neogastropoda, nó là động vật ăn thịt. Nó ăn các loài giun và động vật thân mềm khác, và đôi khi được gọi là "assassin snail" (ốc sát thủ) vì hành vi ăn các loài ốc khác.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài

 https://web.archive.org/web/20081230063552/http://homepage.mac.com/nmonks/Projects/cleahelena.html

Clea


title: Mang, Đức Hoành

text:
Mang (chữ Hán: 芒市, bính âm: Máng shì, trước năm 2010 gọi là Lộ Tây, chữ Hán giản thể: 潞西市, bính âm: Lùxī shì) là một thành phố cấp huyện thuộc châu tự trị dân tộc Thái, Cảnh Pha Đức Hoành, tỉnh Vân Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Thành phố này có diện tích 2.987 km² và dân số khoảng 343.400 người. Huyện Lộ Tây đã được nâng thành huyện cấp thị (thành phố) năm 1996. Khu trung tâm của thành phố này là trấn Mang Thị (芒市). Các dân tộc sinh sống trong huyện cấp thị này là Thái, Cảnh Pha, Đức Ngang, A Xương, Lật Túc và Hán, tổng nhân khẩu 37 vạn, trong đó các dân tộc thiểu số chiếm 51%.

Phân chia hành chính
Thành phố bao gồm 1 nhai đạo, 5 trấn, 5 hương và 1 hương dân tộc.
 Nhai đạo:
 Mãnh Hoán (勐焕)
 Trấn:
 Mang Thị (芒市)
 Già Phóng (遮放)
 Mãnh Kiết (勐戛)
 Mang Hải (芒海)
 Phong Bình (风平)
 Hương
 Hiên Cương (轩岗)
 Giang Đông (江东)
 Tây Sơn (西山)
 Trung Sơn (中山)
 Ngũ Xóa Lộ (五岔路)
 Tam Đài Sơn Đức Ngang tộc (三台山德昂族)

Đổi tên
Thành phố Mang nguyên gọi là Lộ Tây, trước đây còn gọi là "Mãnh Hoán" (phát âm: Měng Huàn). Năm 2008, 4.751 nhân sĩ sinh sống tại Lộ Tây tiến hành điều tra dân ý về việc khôi phục địa danh lịch sử, trong đó tên gọi Mang được 96,96% dân cư tán thành. Năm 2010, thành phố này được chính thức khôi phục địa danh lịch sử cổ là Mang.

Danh thắng, phong cảnh
 Tháp Thụ Bao
 Độc thụ thành lâm: gừa (tại Trung Quốc gọi là dong thụ, Ficus microcarpa)
 Thụy Lệ giang
 Mãnh Hoán đại kim tháp: Phật tháp lớn nhất tại Đông Á.

Tham khảo

Đơn vị cấp huyện Vân Nam
Đức Hoành
Thành phố tỉnh Vân Nam


title: Ba Nam, Trùng Khánh

text:
Ba Nam (chữ Hán giản thể:巴南区) là một quận thuộc thành phố trực thuộc trung ương Trùng Khánh, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Tên của quận này nguyên là Ba Huyện. Quận này là một quận công nghiệp của Trùng Khánh. Trụ sở chính quyền quận đóng tại nhai đạo Ngư Động (trước đây là trấn Ngư Động).

Tham khảo

Đơn vị cấp huyện Trùng Khánh


title: Callispa amabilis

text:
Callispa amabilis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Gestro miêu tả khoa học năm 1910.

Chú thích

Tham khảo

Callispa


title: Megapenthes inflatus

text:
Megapenthes inflatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1875.

Chú thích

Tham khảo

Megapenthes


title: 17519 Pritsak

text:
17519 Pritsak (1992 YE2) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 18 tháng 12 năm 1992 bởi E. W. Elst ở Caussols.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 17519 Pritsak

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1992


title: (25057) 1998 QW62

text:
{{DISPLAYTITLE:(25057) 1998 QW62}}

(25057) 1998 QW62 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện qua chương trình tiểu hành tinh Beijing Schmidt CCD ở trạm Xinglong ở tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc ngày 30 tháng 8 năm 1998.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 25001–26000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1998
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Quận Freestone, Texas

text:
Quận Freestone (tiếng Anh: Freestone County) là một quận trong tiểu bang Texas, Hoa Kỳ. Quận lỵ đóng ở thành phố. Theo kết quả điều tra dân số năm 2000 của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có dân số người.

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Quận của Texas


title: Lịch sử địa chất Trái Đất

text:
Lịch sử địa chất Trái Đất bắt đầu cách đây 4,567  tỷ năm khi các hành tinh trong hệ Mặt Trời được tạo ra từ tinh vân mặt trời, một khối bụi và khí có dạng đĩa còn lại sau sự hình thành của Mặt Trời. Ban đầu Trái Đất ở dạng nóng chảy, lớp ngoài cùng của Trái Đất nguội dần và tạo thành lớp vỏ rắn khi nước bắt đầu tích tụ trong khí quyển. Mặt Trăng hình thành ngay sau đó, có thể là do một vật thể có kích thước cỡ Sao Hỏa bằng khoảng 10% khối lượng Trái Đất, được gọi là Theia, va chạm vào Trái Đất. Khối lượng của vật thể này nhập vào Trái Đất và một phần bị bắn ra ngoài không gian, nhưng vật liệu đủ nhiều để hình thành một vệ tinh có quỹ đạo.
Hoạt động núi lửa và thoát khí tạo ra bầu khí quyển nguyên thủy. Hơi nước đặc lại được tăng cường bởi băng của sao chổi tạo ra các đại dương.
Khi bề mặt bị biến đổi liên tục qua hàng trăm triệu năm với sự hình thành và vỡ ra của các lục địa. Các lục địa chuyển động trên bề mặt, đôi khi kết hợp với nhau tạo thành siêu lục địa. Cách đây khoảng 750  triệu năm, siêu lục địa đầu tiên là Rodinia bắt đầu tách ra. Các lục địa sau đó tái kết hợp để tạo thành Pannotia cách đây 600–540 Ma, và cuối cùng là Pangaea tách ra cách đây 180 Ma .
Mô hình kỷ băng hà hiện tại bắt đầu cách đây khoảng 40 Ma , sau đó tăng cường trong suốt thế Pleistocen khoảng 3 Ma . Các khu vực vùng cực đã trải qua nhiều chu kỳ băng hà và gian băng cứ mỗi 40.000–100.000  năm. Thời kỳ băng hà của kỷ băng hà hiện tại kết thúc cách đây khoảng 10.000  năm.

Lịch sử địa chất của Trái Đất có thể phân tổng quát thành hai giai đoạn: thời kỳ Tiền Cambri và liên đại Hiển Sinh.

Thời kỳ Tiền Cambri

Thời kỳ tiền Cambri chiếm gần 90% trong niên đại địa chất, kéo dài cách đây 4,6 tỉ năm đến đầu kỷ Cambri (khoảng 570 Ma) và bao gồm 3 liên đại: Hỏa thành, Thái cổ và Nguyên sinh.

Liên đại Hỏa Thành

Trong suốt thời gian liên đại Hỏa Thành (4,6–3,8 Ga), trong khi hệ Mặt Trời đang hình thành, có thể trong đám mây bụi và khí lớn xung quanh mặt trời, được gọi là đĩa bồi đắp. Liên đại Hỏa thành không được nhận biết một cách chính thức, nhưng về cơ bản nó đánh dấu thời kỳ trước khi có bất kỳ loại đá nào. Việc định tuổi zircon cổ nhất có tuổi khoảng 4400 Ma  - rất gần với thời gian giả thuyết về sự hình thành Trái Đất.

Trong suốt thời kỳ này, Cuộc dọi bom mạnh cuối cùng xuất hiện (khoảng 3.800 đến 4100 Ma) trong suốt thời gian mà một lượng lớn các hố thiên thạch được cho là đã được hình thành trên Mặt Trăng, và ảnh hưởng lên Trái Đất, Sao Thủy, Sao Kim, cũng như Sao Hỏa.

Liên đại Thái cổ

Trái Đất vào thời Archean sớm (3,8-2,5 Ga) có thể có kiểu kiến tạo khác ngày nay. Trong suốt giai đoạn này, vỏ Trái Đất lạnh đi và hình thành các đá và mảng lục địa. Các nhà khoa học nghĩ rằng do Trái Đất nóng hơn và hoạt động kiến tạo mạnh mẽ hơn so với hiện tại nên tốc độ hút chìm các vật liệu trở vào manti nhanh hơn. Điều này có thể ngăn việc hình thành các lục địa và nền cổ hóa cho đến khi manti nguội đi và sự đối lưu chậm lại. Các tranh luận khác cho rằng manti thạch quyển lục địa quá nổi để bị hút chìm và thiếu các đá Archean để thực hiện việc bào mòn và các hoạt động kiến tạo.

Ngược lại với Proterozoic, các đá Archean thường là các trầm tích nước sâu bị biến chất cao, như các đá trầm tích graywacke, đá bùn, trầm tích núi lửa, và thành hệ sắt dải. Greenstone belt là các hệ tầng tuổi Archean đặc trưng bao gồm sự luân phiên các đá biến chất cấp cao thấp và cao. Các đá biến chất cấp cao có nguồn gốc từ cung đảo núi lửa, trong khi các đá biến chất cấp thấp đặc trưng cho các trầm tích biển sâu bị bào mòn từ các cung đảo núi lửa xung quanh và tích tụ trong bồn trước cung.

Liên đại Nguyên sinh

Các dấu vết địa chất của liên đại Nguyên Sinh tốt hơn nhiều so với liên đại liên đại Thái Cổ trước đó. Liên đại Nguyên Sinh được đặc trưng bằng các địa tầng có nguồn gốc biển thềm lục địa nông trải rộng; ngoài ra, phần nhiều trong số các loại đá này ít bị biến chất hơn so với các loại đá thời kỳ Thái Cổ. Nghiên cứu các loại đá này chỉ ra rằng đặc trưng nổi bật của liên đại này là sự lớn dần lên của lục địa khá nhanh và có quy mô lớn (là duy nhất trong liên đại Nguyên Sinh), các chu kỳ siêu lục địa và các hoạt động kiến tạo sơn hiện đại hoàn toàn.

Các sự kiện băng hà hóa đã bắt đầu diễn ra trong liên đại Nguyên Sinh; một trong số đó bắt đầu chỉ ngay sau khi liên đại này bắt đầu, trong khi có ít nhất 4 sự kiện như thế diễn ra trong đại Tân Nguyên Sinh, đạt tới đỉnh cao với "quả cầu tuyết Trái Đất" của băng hà Varangia.

Liên đại Hiển sinh

Trong thời kỳ này, các lục địa trôi dạt lại gần nhau, sau đó tập hợp lại thành một khối đất duy nhất có tên gọi là Pangaea để rồi sau đó lại chia cắt ra thành các vùng đất của các châu lục như ngày nay. Liên đại Hiển Sinh được chia thành ba đại — đại Cổ Sinh, đại Trung Sinh và đại Tân Sinh.

Đại Cổ sinh

Đại cổ sinh kéo dài từ khoảng 542 Ma  đến khoảng 251 Ma , được chia thành 6 kỷ. Đại Cổ sinh bắt đầu khi có sự chia tách của siêu lục địa gọi là Rodinia và vào cuối của thời kỳ băng hà toàn cầu. (Xem sự đóng băng Varanger và Quả cầu tuyết Trái Đất). Trong cả giai đoạn đầu của đại Cổ sinh, các khối đất đá của Trái Đất bị chia nhỏ thành một lượng đáng kể các lục địa tương đối nhỏ. Vào cuối đại này, các lục địa lại tập hợp lại cùng nhau thành một siêu lục địa mới gọi là Pangea, nó bao gồm phần lớn diện tích đất đai của Trái Đất.

Kỷ Cambri

Kỷ Cambri là một kỷ trong niên đại địa chất bắt đầu vào khoảng 542 ± 1,0 Ma . Các lục địa trong kỷ Cambri được cho là kết quả từ sự vỡ ra của siêu lục địa trong đại Tân Nguyên Sinh là Pannotia. Nước trong thời kỳ thuộc kỷ Cambri dường như là trải rộng và nông. Gondwana vẫn là siêu lục địa lớn nhất sau khi Pannotia vỡ ra. Người ta cũng cho rằng khí hậu thời kỳ này là nóng hơn một cách đáng kể so với thời gian trước đó, thời gian mà Trái Đất hứng chịu các thời kỳ băng hà mạnh đã được coi như là sự đóng băng Varanger (kỷ Thành băng). Bên cạnh đó đã không có sự đóng băng tại hai địa cực. Tỷ lệ trôi dạt lục địa trong kỷ Cambri có thể là cao bất thường. Laurentia, Baltica và Siberia vẫn là các lục địa độc lập kể từ khi Pannotia vỡ ra. Gondwana bắt đầu trôi dạt về phía cực Nam. Panthalassa che phủ phần lớn Nam bán cầu, các đại dương nhỏ có đại dương Proto-Tethys, đại dương Iapetus và đại dương Khanty, tất cả chúng đều mở rộng trong thời gian này.

Kỷ Ordovic

Kỷ Ordovic bắt đầu vào thời điểm xảy ra sự kiện tuyệt chủng Cambri-Ordovic vào khoảng 488,3 ± 1,7 Ma . Trong kỷ Ordovic thì mực nước biển là khá cao; trên thực tế trong thế Tremadoc thì biển lấn đất liền là mạnh nhất với các chứng cứ còn lưu lại dấu tích trong các lớp đá.

Thời kỳ này thì các lục địa phía nam đã hợp lại thành một lục địa duy nhất, gọi là Gondwana. Vào đầu kỷ Ordovic thì lục địa này nằm ở các vĩ độ gần xích đạo và dần dần trôi dạt xuống Nam cực. Thời kỳ Tiền Ordovic được cho là rất ấm, ít nhất là tại các vĩ độ thuộc miền nhiệt đới. Giống như Bắc Mỹ và châu Âu, Gondwana chủ yếu được các biển nông bao bọc trong suốt kỷ Ordovic.Các vùng nước nông và trong suốt trên các thềm lục địa đã tạo điều kiện cho sự phát triển của các nhóm sinh vật có khả năng tích tụ cacbonat calci trong lớp mai (vỏ) hay các phần cứng của chúng. Đại dương Panthalassa bao phủ phần lớn Bắc bán cầu, các đại dương/biển nhỏ khác như Proto-Tethys, Paleo-Tethys, Khanty (chúng đã bị khép lại vào cuối kỷ Ordovic), đại dương Iapetus và một đại dương mới là Rheic.

Các loại đá thuộc kỷ Ordovic chủ yếu là đá trầm tích. Do diện tích và cao độ của khu vực đất liền là hạn chế nên nó đã hạn chế hiện tượng xói mòn và vì thế các trầm tích biển chủ yếu là chứa đá vôi. Các trầm tích đá phiến sét và sa thạch thì ít hơn.

Hiện tượng kiến tạo núi chính trong kỷ này là kiến tạo núi Taconic đã diễn ra từ thời gian thuộc kỷ Cambri.

Vào cuối kỷ Ordovic thì Gondwana đã trôi dạt tới gần Nam cực và bề mặt của nó phần lớn bị đóng băng.

Kỷ Silur

Kỷ Silur là một kỷ trong niên đại địa chất bắt đầu vào khoảng 443,7 ± 1,5 Ma .

Kỷ Devon

Kỷ Devon (kỷ Đề-vôn) là một kỷ địa chất trong đại Cổ Sinh. Nó được đặt theo tên gọi của khu vực Devon, Anh, là nơi mà các loại đá thuộc kỷ này được nghiên cứu lần đầu tiên.

Kỷ Cacbon

Kỷ Permi

Đại Trung sinh

Đại Trung sinh là một trong những thời kỳ tăng cường các hoạt động kiến tạo. Nó bắt đầu khi tất cả các lục địa trên thế giới tập hợp lại với nhau thành một siêu lục địa gọi là Pangea. Pangea dần dần tách ra thành lục địa phía bắc là Laurasia và lục địa phía nam là Gondwana. Vào cuối đại này, các lục địa này đã tách tiếp thành hình dạng gần giống như ngày nay. Laurasia trở thành Bắc Mỹ và đại lục Á-Âu, trong khi Gondwana tách ra thành Nam Mỹ, châu Phi, Australia, châu Nam Cực và tiểu lục địa Ấn Độ, tiểu lục địa này sau đó va chạm với châu Á để hình thành nên dãy núi Himalaya.

Đại Trung sinh kéo dài khoảng 186 triệu năm (Ma): từ khoảng 251 triệu năm trước tới khi đại Tân sinh bắt đầu cách đây 65 triệu năm. Khoảng thời gian này được chia tách ra thành ba kỷ địa chất. Theo trật tự từ cổ nhất tới trẻ nhất là: kỷ Trias, kỷ Jura, và kỷ Creta.

Kỷ Trias

Kỷ Trias hay kỷ Tam Điệp là một kỷ địa chất kéo dài từ khoảng 200 đến 251 triệu năm trước. Là kỷ đầu tiên của Đại Trung Sinh. Cả sự mở đầu lẫn sự kết thúc của kỷ Trias đều được đánh dấu bằng các sự kiện tuyệt chủng lớn.

Kỷ Jura

Kỷ Jura là một kỷ trong niên đại địa chất kéo dài từ khoảng 200 triệu năm trước, khi kết thúc Kỷ Trias  tới khoảng 146 triệu năm trước, khi bắt đầu  Kỷ Creta.

Kỷ Creta

Đại Tân sinh

Đại Tân sinh là kỷ nguyên khi các lục địa chuyển dịch tới vị trí hiện nay của chúng. Australia-New Guinea tách ra từ đại lục Gondwana để trôi về phía bắc và cuối cùng tiếp giáp với Đông Nam Á; châu Nam Cực cũng di chuyển tới vị trí hiện nay của nó tại khu vực Nam cực. Đại Tây Dương mở rộng ra và vào giai đoạn cuối của đại này thì Nam Mỹ gắn liền với Bắc Mỹ.

Kỷ Paleogen

Thế Paleocen

Thế Eocen

Thế Oligocen

Kỷ Neogen

Thế Miocen

Thế Pliocen

Thế Pleistocen

Thế Holocen

Xem thêm
 Tương lai Trái Đất

Tham khảo

Liên kết ngoài
Cosmic Evolution — a detailed look at events from the origin of the universe to the present
Valley, John W. "A Cool Early Earth?" Scientific American. 2005 Oct:58–65. – discusses the timing of the formation of the oceans and other major events in Earth’s early history.
Davies, Paul. "Quantum leap of life". The Guardian. 2005 Dec 20. – discusses speculation into the role of quantum systems in the origin of life
Evolution timeline  (uses Shockwave). Animated story of life since about 13,700,000,000 shows everything from the big bang to the formation of the earth and the development of bacteria and other organisms to the ascent of man.
 Scientific American Magazine (October 2005 Issue) A Cool Early Earth?
Artist's Conception of Cold Early Earth
  Theory of the Earth
 Theory of the Earth & Abstract of the Theory of the Earth

Niên đại học
Địa chất học
Trái Đất

ko:지구의 진화


title: Cerithium vulgatum

text:
Cerithium vulgatum là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Cerithiidae.

Miêu tả
This loài is distributed ở vùng biển châu Âu và in Địa Trung Hải.

Phân bố

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

 Backeljau, T. (1986). Lijst van de recente mariene mollusken van België [List of the recent marine molluscs of Belgium]. Koninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen: Brussels, Belgium. 106 pp
 Gofas, S.; Le Renard, J.; Bouchet, P. (2001). Mollusca, in: Costello, M.J. et al. (Ed.) (2001). European register of marine loài: a check-list of the marine loài in châu Âu và a bibliography of guides to their identification. Collection Patrimoines Naturels, 50: pp. 180–213
 Gofas S., Garilli V. & Boisselier-Dubayle M.C. (2004). Nomenclature of the smaller Mediterranean Cerithium loài . Bollettino Malacologico 39(5-8): 95-104

V
Động vật được mô tả năm 1792


title: Limnephilus lithus

text:
Limnephilus lithus là một loài Trichoptera trong họ Limnephilidae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc.

Tham khảo

Trichoptera miền Tân bắc
Limnephilus


title: Cống Liêu

text:
Cống Liêu () là một khu (quận) của thành phố Tân Bắc, Trung Hoa Dân Quốc (Đài Loan). Đây là một quận có tỷ lệ đô thị hóa thấp và có một nhà máy điện hạt nhân đang được xây dựng.

Lịch sử
Trong thời kỳ Nhật Bản cai trị, Cống Liêu được gọi là làng Kōryō (貢寮庄), và được quản lý dưới quyền quản lý của quận Kīrun, tỉnh Taihoku.

Địa lý
Diện tích của huyện là khoảng 99,97 km vuông. Có khoảng 14.077 người sống trong huyện.

Cơ sở hạ tầng
Nhà máy điện hạt nhân thứ tư của Đài Loan đang được xây dựng ở Gongliao. Việc xây dựng nhà máy bị phản đối bởi hầu hết cư dân của cộng đồng.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang thông tin chính thức

Tân Bắc


title: 2633 Bishop

text:
2633 Bishop (1981 WR1) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 24 tháng 11 năm 1981 bởi Bowell, E. ở Flagstaff (AM).

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser 2633 Bishop

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Edward Bowell
Thiên thể phát hiện năm 1981


title: Oecetis osteni

text:
Oecetis osteni là một loài Trichoptera trong họ Leptoceridae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc.

Chú thích

Tham khảo

Trichoptera miền Tân bắc
Oecetis


title: Physodactylus clavipes

text:
Physodactylus clavipes là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Perty miêu tả khoa học năm 1830.

Chú thích

Tham khảo

Physodactylus


title: Saint-Laurent-du-Maroni

text:
một commune của vùng hành chính hải ngoại Guyane thuộc Pháp của nước Pháp.

Xem thêm
Commune của tỉnh Guyane

Tham khảo
INSEE
IGN

Xã của Guyane
Quận lỵ của Pháp


title: Beilschmiedia zeylanica

text:
Beilschmiedia zeylanica là một loài thực vật thuộc họ Lauraceae. Đây là loài đặc hữu của Sri Lanka.

Tham khảo

 World Conservation Monitoring Centre 1998. Beilschmiedia zeylanica. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 20 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Sri Lanka
Z


title: Hòa Tĩnh

text:
Hòa Tĩnh (;  là một huyện của Châu tự trị dân tộc Mông Cổ Bayin'gholin, khu tự trị Tân Cương, Trung Quốc. Hòa Tĩnh nằm ở vùng giữa phía nam của dãy Thiên Sơn.

Trấn
 Hòa Tĩnh (和静镇)
 Ba Lôn Đài (巴仑台镇)
 Ba Nhuận Cáp Nhĩ Mạc Đôn (巴润哈尔莫墩镇)
 Cáp Nhĩ Mạc Đôn (哈尔莫墩镇)

Hương

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang thông tin chính thức

Đơn vị cấp huyện Tân Cương
Bayin'gholin


title: La Gripperie-Saint-Symphorien

text:
La Gripperie-Saint-Symphorien là một xã trong tỉnh Charente-Maritime trong vùng Nouvelle-Aquitaine tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 2-39 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

 INSEE commune file

Gripperiesaintsymphorien


title: Hoa Đông

text:
Hoa Đông (华东; 華東) là từ dùng để chỉ khu vực miền Đông Trung Quốc. Đây là khu vực đồng bằng châu thổ của sông Dương Tử. Vùng này bao gồm 1 thành phố trực thuộc trung ương Thượng Hải và 6 tỉnh Giang Tô, Chiết Giang, Sơn Đông, An Huy, Giang Tây, và Phúc Kiến theo phân chia về mặt chính trị và kinh tế, vì vậy mà vùng Hoa Đông còn có tên gọi không chính thức là "6 tỉnh miền Đông" hoặc Hoa Đông lục tỉnh. Ngoài ra Đài Loan cũng đôi khi được đưa vào vùng này.

Không tính Đài Loan, các địa phương của miền Hoa Đông có tổng diện tích là trên 798 nghìn km vuông và dân số là hơn 423,55 triệu người tính đến tháng 11 năm 2020. Đây là 1 trong 2 vùng đóng góp tỉ trọng dân số và GDP cao nhất Trung Quốc cùng với vùng Trung Nam Trung Quốc.

Đơn vị hành chính cấp tỉnh

Tham khảo

Khu vực địa lý của Trung Quốc


title: Atelopus pinangoi

text:
Atelopus pinangoi (tên tiếng Anh là Sapito Arlequin De Pinango) là một loài cóc trong họ Bufonidae. Chúng là loài đặc hữu của Venezuela.
Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, sông, và sông có nước theo mùa. Loài này đang bị đe dọa do mất nơi sống.

Nguồn
 La Marca, E. & García-Pérez, J.E. 2004. Atelopus pinangoi. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 7 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Atelopus
Động vật lưỡng cư Andes


title: Tieste-Uragnoux

text:
Tieste-Uragnoux  là một xã thuộc tỉnh Gers trong vùng Occitanie miền nam nước Pháp.

Xem thêm
 Xã của tỉnh Gers

Tham khảo

Tiesteuragnoux


title: Natri sulfit

text:
Natri sulfit là muối natri tan của acid sulfurơ. Nó là sản phẩm của quá trình lọc lưu huỳnh dioxide, một phần của quá trình tách lưu huỳnh khỏi khí thải. Nó còn làm chất bảo quản để ngăn các sản phẩm sấy khô khỏi bị mất màu, và bảo quản thịt, và có chức năng tương tự với natri thiosulfat trong việc chuyển đổi các halide thành các acid tương ứng, trong nhiếp ảnh và khử chlor trong hồ bơi.

Điều chế
Natri sulfit có thể được điều chế trong phòng thí nghiệm bằng cách khử natri carbonat với acid sulfurơ:
 Na2CO3 + H2SO3 → Na2SO3 + CO2 + H2O

Cách thứ hai là sục khí lưu huỳnh dioxide vào dung dịch natri hydroxide:
 2 NaOH + SO2 → Na2SO3 + H2O

Khi thêm vào một vài giọt acid clohiđric đậm đặc ta có thể kiểm tra được liệu natri sulfit có tồn tại hay không. Nếu dung dịch NaOH xuất hiện các bọt khí lưu huỳnh dioxide với HCl, điều đó có nghĩa dung dịch NaOH đã được chuyển thành natri sulfit:
 Na2SO3 + 2 HCl → 2 NaCl + SO2 + H2O

Ứng dụng
Natri sulfit được dùng trước tiên trong ngành công nghiệp sản xuất giấy và bột giấy. Nó được dùng làm chất khử chất thải có oxi trong xử lý nước, trong ngành công nghiệp nhiếp ảnh để bảo vệ các dung dịch tráng phim khỏi bị oxy hóa và để rửa sạch thuốc thử (natri thiosulfat) khỏi các cuộn phim và giấy ảnh; làm chất tẩy, chất khử clo và lưu huỳnh trong ngành in ấn và trong ngành da giày làm chất sulfit hóa các phần da được chiết. Nó còn được dùng để tinh chế TNT trong quân sự. Nó dùng trong sản xuất hóa chất làm tác nhân sulfonat và sulfometyl hóa, trong sản xuất natri thiosulfat. Ngoài ra nó còn được dùng trong nhiều ứng dụng khác, như tách quặng, thu hồi dầu, bảo quản thực phẩm, làm phẩm nhuộm.

Các phản ứng
Natri sulfit hình thành các sản phẩm cộng bisulfit với aldehyde, và với ceton tạo ra acid sulfonic. Nó được dùng để tinh chế hay tách các anđehit và xeton.

Hóa học mô tả
Natri sulfit dễ bị phân hủy thậm chí bởi một acid yếu, giải phóng khí lưu huỳnh dioxide:
 Na2SO3 + 2 H+ → 2 Na+ + H2O + SO2
Dung dịch bão hòa có pH khoảng bằng 9. Dung dịch để lâu ngoài không khí bị oxy hóa tạo thành natri sulfat. Nếu natri sulfit được cho kết tinh ở nhiệt độ phòng hay thấp hơn, nó sẽ kết thành tinh thể ngậm 7 phân tử nước. Tinh thể ngậm nước nở hoa trong không khí khô ấm. Ngoài ra tinh thể này còn bị oxy hóa trong không khí tạo ra muối sulfat. Dạng khan bền hơn trong không khí.

Chú thích

Hợp chất natri
Muối sulfit


title: Denpasar

text:
Denpasar () là thủ phủ của Bali, và thường là nơi du khách đặt chân đầu tiên khi đến đảo.

Với sự phát triển nhanh chóng của nền công nghiệp du lịch tại Bali, Denpasar đã hỗ trợ và quảng bá những hoạt động thương mại và đầu tư trong tỉnh, giúp thành phố đạt tốc độ tăng trưởng cao. Dân số của Denpasar là 834.881 người năm 2012, tăng lên so với 788.445 người trong thống kê 2010. Vùng đô thị xung quanh có khoảng 2 triệu dân.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Trang chủ

Khu dân cư ở Bali
Thành phố của Indonesia
Tỉnh lỵ Indonesia
Khởi đầu năm 1788 ở châu Á
Bali


title: Tetragonula bengalensis

text:
Tetragonula bengalensis là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Cameron mô tả khoa học năm 1897.

Chú thích

Tham khảo

Tetragonula
Động vật được mô tả năm 1897


title: El Hierro

text:
El Hierro, cũng được gọi là Isla del Meridiano (nghĩa là hòn "Đảo Kinh tuyến"), là một hòn đảo nằm xa nhất về phía Nam cũng như về phía Tây thuộc quần đảo Canaris của Tây Ban Nha.

Lịch sử
Tên đảo có xuất xứ từ tiếng địa phương của những người dân nguyên bản, người Guancis, sống tại đây. Ban đầu họ gọi tên đảo là Hero; sau khi bị Tây Ban Nha thôn tính nhiều lần cuối cùng thành ra El Hierro, tiếng Tây Ban Nha có nghĩa là "sắt". Tiếng Latinh gọi sắt là ferrum vì thế trong những ngôn ngữ khác như tiếng Pháp, tiếng Đức và tiếng Đan Mạch, cũng như trên các bản đồ có minh họa bằng tiếng Latinh thì tên của đảo còn được dùng một cách song song là Ferro.

Địa hình
Đây là một hòn đảo đá và núi đá, có độ cao lớn nhất là 1.501 m nằm ở phần giữa đảo (Malpaso), có diện tích 278 km², và dân số khoảng 10.162 người (theo thống kê từ năm 2003).

Động, Thực vật
Đảo El Hierro là nơi xuất xứ của một số loài động thực vật hiếm (Gallotia simonyi). Một số thông tin thêm về thực vật và đời sống của chúng ở trên đảo có thể tìm thấy trên trang www.hierro-flora.de

Du lịch
Cũng như trên các đảo khác trong quần đảo Canaris, đảo El Hierro là điểm đến cho nhiều du khách. Tại đó có một phi trường nhỏ (ở Valverde) và được giao thông với Tenerife.

Tổ chức hành chính
El Hierro là đảo thuộc huyện, Santa Cruz của Tenerife, Tây Ban Nha.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 El Hierro  (trang chính)
 Trang không chính thức
 Trang không chính thức
 Cỏ cây trên đảo

Quần đảo Canaria
Khu dự trữ sinh quyển Tây Ban Nha


title: Vladimir Antonovich Ivashko

text:
Vladimir Antonovich Ivashko (, ) (1932–1994) là quyền Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô trong một thời gian ngắn từ ngày 24 tháng 8 năm 1991 đến ngày 29 tháng 8 năm 1991. Ngày 24 tháng 8, Mikhail Gorbachev từ chức, và ngày 29 tháng 8, Đảng Cộng sản Liên Xô bị Xô Viết Tối cao đình chỉ.
nn
Ivashko giữ chức Chủ tịch của Verkhovna Rada trong một thời gian ngắn từ ngày 4 tháng 6 đến 9 tháng 7 năm 1990.

Tham khảo

Sinh năm 1932
Mất năm 1994
Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô
Chính khách Liên Xô
Huân chương Hữu nghị Nhân dân


title: Kourinion

text:
Kourignon là một tổng thuộc tỉnh Kénédougou ở tây nam Burkina Faso. Thủ phủ là thị xã Kourignon..

Các thị xã và làng xã
Banfoulagoue, Dan, Guena, Mina, N’bie, Pindie-Badara, Sian, Sidi, Sipigui, Toussiamasso và Toussian-Bandougou.

Tham khảo

Tổng của Burkina Faso
Tỉnh Kénédougou


title: Cyber Monday

text:
Cyber Monday hay thứ Hai điện tử là một thuật ngữ được sử dụng trong marketing để chỉ các giao dịch thương mại điện tử trong ngày thứ Hai đầu tiên sau ngày Black Friday (Thứ Sáu tối), ngày khởi động cho mùa mua sắm trên mạng tại Hoa Kỳ giữa dịp Lễ Tạ ơn và Giáng sinh. Nếu như dịp Black Friday được gắn liền với hình thức mua sắm truyền thống (khách hàng đến các cửa hiệu để mua bán) thì Cyber Monday tượng trưng cho hình thức mua sắm mới, mua sắm trên mạng, khi các giao dịch được thực hiện chủ yếu thông qua Internet.

Lịch sử
Cụm từ "Cyber Monday" được đưa ra bởi Shop.org, một trang web thuộc hiệp hội thương mại NRF của Hoa Kỳ. Nó được dùng lần đầu trong mùa mua sắm 2005. Theo Scott Silverman, người đứng đầu Shop.org, thì cụm từ này xuất phát từ thống kê cho thấy 77% các trang web thương mại điện tử cho biết có sự gia tăng đáng kể giao dịch vào ngày thứ Hai đầu tiên sau Lễ Tạ ơn năm 2004.

Cuối tháng 11 năm 2005, ComScore Networks, công ty thống kê về thương mại điện tử, cho biết số tiền người Mỹ chi tiêu trong giao dịch điện tử vào ngày Cyber Monday, trừ các thanh toán về đi lại, là 485 triệu USD, tăng 26% so với cùng kì năm trước. Còn theo Akamai Technologies thì lượng truy cập các trang web thương mại điện tử vào ngày này cũng tăng 35% so với cùng kỳ năm trước đó. Thực tế thì trong tháng mua sắm từ Lễ Tạ ơn tới Giáng sinh năm 2005, ngày bận rộn nhất của thương mại điện tử Hoa Kỳ là ngày 12 tháng 12, hai tuần sau Cyber Monday, trùng với thống kê của riêng trang Shop.org. Hơn nữa, hãng thẻ tín dụng MasterCard cũng thống kê rằng ngày giao dịch trên mạng (toàn cầu) của năm 2005 đạt mức cao nhất là ngày 5 tháng 12 chứ không phải Cyber Monday, cũng theo hãng này vào tháng 11 năm 2005 thì chỉ có 10% người Mỹ được hỏi nói họ sẽ mua sắm trên mạng vào Cyber Monday. Vì những con số nói trên nên đã có một số đề nghị trên mạng và từ giới truyền thông về việc từ bỏ cụm từ này vì cho rằng nó không có cơ sở thực tế nào.

Xem thêm
 Buy Nothing Day
 Ngày lễ Hallmark

Tham khảo

Liên kết ngoài
 CyberMonday.com

Thương mại điện tử
Giáng Sinh


title: Ménil-Vin

text:
Ménil-Vin là một xã thuộc tỉnh Orne trong vùng Normandie tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 117 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

INSEE

Xã của Orne


title: Essay, Orne

text:
Essay là một xã thuộc tỉnh Orne vùng Normandie tây bắc nước nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 160 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

 INSEE

Xã của Orne


title: Hylaeus impressiventris

text:
Hylaeus impressiventris là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Benoist mô tả khoa học năm 1960.

Chú thích

Tham khảo

I
Động vật được mô tả năm 1960


title: Ceratina minima

text:
Ceratina minima là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1909.

Chú thích

Tham khảo

Ceratina
Động vật được mô tả năm 1909


title: Valkeala

text:
Valkeala là một đô thị của Phần Lan.

Đô thị này nằm ở tỉnh Nam Phần Lan, gần thành phố Kouvola, thuộc vùng Kymenlaakso. Đô thị này có dân số 11.238 (2003) và diện tích 1.004,40 km² trong đó có 143,47 km² là diện tích mặt nước. Mật độ dân số là 13,1 người trên mỗi km².

Valkeala có vườn quốc gia Repovesi.

Dân đô thị này chỉ sử dụng tiếng Phần Lan

Vào năm 2009, 6 đô thị Kouvola, Kuusankoski, Elimäki, Anjalankoski, Valkeala và Jaala sẽ được sáp nhập để tạo thành đô thị mới Kouvola với 80.000 dân, là thành phố lớn thứ 10 ở Phần Lan.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang mạng Valkeala
Thông tin về thiên nhiên ở Valkeala

Đô thị của vùng Kymenlaakso


title: Neoathousius singularis

text:
Neoathousius singularis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Schimmel & Platia miêu tả khoa học năm 1991.

Chú thích

Tham khảo

Neoathousius


title: Taurisano

text:
Taurisano là một đô thị và thị xã của Ý. Đô thị này thuộc tỉnh Lecce trong vùng Apulia. Taurisano có diện tích 13 km2, dân số theo ước tính năm 2005 của Viện thống kê quốc gia Ý là 12.463 người. Taurisano là nơi sinh của nhà triết học Giulio Cesare Vanini.
Các đơn vị dân cư:
Đô thị Taurisano giáp với các đô thị: Acquarica del Capo, Casarano, Ruffano và Ugento.

Tham khảo

Đô thị tỉnh Lecce


title: Bidessus calabricus

text:
Bidessus calabricus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Guignot miêu tả khoa học năm 1957.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Bidessus


title: Silesis rufipes

text:
Silesis rufipes là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1897.

Chú thích

Tham khảo

Silesis


title: Drapetes bipustulatus

text:
Drapetes bipustulatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Bonvouloir miêu tả khoa học năm 1859.

Chú thích

Tham khảo

Drapetes


title: Aclididae

text:
Aclididae là một họ ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển, trong siêu họ Eulimoidea.

Phân loại
Các chi thuộc họ Aclididae gồm có:

 Abyssoaclis de Barros et al., 2003
 Aclis S.L. Lovén, 1846 - chi điển hình
 Austrorissopsis W.F. Ponder, 1965
 Awanuia A.W.B. Powell, 1927
 Bermudaclis Bartsch, 1947
 Coenaculum T. Iredale, 1924
 Cyclonidea C. F. Laseron, 1956
 Discaclis Moolenbeek & Warén, 1987
 Discaclis canariensis Moolenbeek & Warén, 1987
 Henrya Bartsch, 1947
 Larochella A.W.B. Powell, 1927
 Ruapukea R.K. Dell, 1952
 Sanciaella Moolenbeek & Hoenselaar, 2010
 Scalaronoba A.W.B. Powell, 1927
 Schwengelia Bartsch, 1947

đồng nghĩa:
 Pherusina gulsonae là một đồng nghĩa của Aclis gulsonae (Clark W., 1850). Nó được xếp trong chi Pherusina Norman, 1888 thuộc Aclididae.

Chú thích

Tham khảo

Eulimoidea


title: Poliana albescens

text:
Poliana albescens là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Loài này có ở Philippines.

Chú thích

Tham khảo

Poliana


title: Parexosoma flaviventre

text:
Parexosoma flaviventre là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Baly miêu tả khoa học năm 1878.

Chú thích

Tham khảo

Parexosoma


title: Barbosella cogniauxiana

text:
Barbosella cogniauxiana là một loài lan.

Tham khảo

Hình ảnh

cogniauxiana
Thực vật được mô tả năm 1908


title: Tréprel

text:
Tréprel là một xã ở tỉnh Calvados, thuộc vùng Normandie ở tây bắc nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Calvados

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Tréprel sur le site de l'Institut géographique national
 Tréprel sur le site de l'Insee
 Tréprel sur le site du Quid
 Localisation de Tréprel sur une carte de France et communes limitrophes
 Plan de Tréprel sur Mapquest

Treprel


title: Parantica toxopei

text:
Parantica toxopei (tên tiếng Anh Toxopeus' Yellow Tiger) là một loài bướm giáp thuộc họ Danainae. Đây là loài đặc hữu của Indonesia.

Chú thích

Tham khảo

 Lepidoptera Specialist Group 1996. Parantica toxopei. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 31 tháng 7 năm 2007.

Parantica
Côn trùng Indonesia
Bướm Indonesia
Động vật đặc hữu Indonesia
Động vật Sulawesi


Giải Sao Thổ cho phim hành động hoặc phiêu lưu hay nhất (tên gọi cũ là Giải Sao Thổ cho phim hành động, phiêu lưu hoặc hồi hộp hay nhất) là một hạng mục của giải Sao Thổ do Viện Hàn lâm phim khoa học viễn tưởng, kỳ ảo và kinh dị trao hàng năm từ năm 1994 dành cho bộ phim điện ảnh hay nhất năm thuộc thể loại hành động và phiêu lưu. Các bộ phim thuộc thể loại hồi hộp đã được tách ra vào năm 2010 và lập thành một hạng mục riêng vào năm 2013.

Danh sách cụ thể

Phim hành động/phiêu lưu/hồi hộp hay nhất

Thập niên 2000

Phim hành động/phiêu lưu hay nhất

Thập niên 2010

Tham khảo

Liên kết ngoài

Giải Sao Thổ
Phim hành động
Phim phiêu lưu


title: Vitória, Brasil

text:
Vitória (tiếng Bồ Đào Nha phát âm: [vitɔɾjɐ], Victory) là thủ phủ của tiểu bang Espírito Santo, Brazil. Thành phố nằm trên một hòn đảo nhỏ trong vịnh nơi một con sông gặp biển. Nó được thành lập năm 1551. Nội ô thành phố (diện tích 93 km2) có dân số 313.300 người (2005) trong khi các đô thị khu vực Đại Vitória có một dân số hơn 1.612.885 người (2005), thành phố lớn thứ 14 tại Brazil. Năm 1998, theo đánh giá của Liên Hợp Quốc thì Vitoria là thủ phủ bang tốt thứ tư tốt ở Brazil, theo tiêu chí đánh giá về sức khỏe, giáo dục, và các dự án cải tiến xã hội.

Sân bay Eurico de Aguiar Salles kết nối Vitoria với nhiều thành phố của Brazil.

Thành phố là quê hương của Đại học Liên bang Espírito Santo (UFES).

Tham khảo

Thành phố của Brasil
Espírito Santo
Vitória, Brasil


title: Anoplischius mus

text:
Anoplischius mus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1859.

Chú thích

Tham khảo

Anoplischius


title: Maikammer

text:
Maikammer là một đô thị thuộc huyện Südliche Weinstraße, bang Rheinland-Pfalz, Đức. Đô thị này có diện tích 1368 km², dân số thời điểm 31 tháng 12 năm 2006 là 4081 người. Đô thị Mainkammer tọa lạc bên German Wine Route, khoảng 5 km về phía nam của Neustadt an der Weinstraße.

Maikammer là thủ phủ của Verbandsgemeinde ("cộng đồng đô thị") Maikammer.

Các cách viết tên khác nhau

Thị trấn Maikammer có các cách viết sau đây: Meinkeimere (1315), Meinkemer (1329), Menkemer (1335), Menkemere (1345), Meinkemeren (1346), Meinkemer (1348), Meinkeymer (1350, 1366), Meinkeimer (1370), Meinkemer (1391, 1419), Meynkeimere (1437), Meynkamere (1464), Meinkheimer (1468), Meyekeymere (1500), Mainkeimer (1542), Meynkammer (1560), Maycammer (1650), và since 1800 Maikammer.

Cư dân nổi tiếng
 General Jakob Freiherr von Hartmann (1797 - 1873)
 Franz Ullrich (1830 - 1891)

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Südliche Weinstraße


title: Megachile dolichosoma

text:
Megachile dolichosoma là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Benoist mô tả khoa học năm 1962.

Chú thích

Tham khảo

D
Động vật được mô tả năm 1962


title: Từ học vi mô

text:
Vi từ học hay Từ học vi mô (tiếng Anh: Micromagnetism) là một lĩnh vực, một phương pháp nghiên cứu cấu trúc và các tính chất vi mô của vật liệu và linh kiện từ tính dựa trên việc xác định các tương tác giữa các mômen từ hoặc giữa mômen từ với từ trường ngoài ở thang vĩ mô (kích thước dưới mức micromet). Ngày nay, với sự trợ giúp của máy tính, phương pháp vi từ học là một phương pháp hữu hiệu để xác định các tính chất vi mô của một hệ vật liệu từ từ thang vi mô đến thang vĩ mô (kích thước lớn là tổng hợp của nhiều hệ vi mô).

Vi từ học và bài toán năng lượng
Vi từ học được coi là khai sinh bởi nhà vật lý người Israel William Fuller Brown Jr. vào năm 1963 với các xuất bản về việc xác định cấu trúc đômen phản song song và các dạng năng lượng vi từ,,. Vi từ học dựa trên nền tảng xác định các dạng năng lượng tương tác từ vi mô và cực tiểu hóa năng lượng tổng cộng để xác định trạng thái cân bằng của hệ. Năng lương tương tác từ có thể quy gọn thành năm số hạng:
 Năng lượng trao đổi
 Năng lượng dị hướng
 Năng lượng tĩnh từ
 Năng lượng Zeeman
 Năng lượng từ giảo
(xem chi tiết bài Năng lượng vi từ)

Phương trình Landau-Lifshitz-Gilbert
Phương trình Landau-Lifshitz-Gilbert (được cải tiến từ phương trình Landau-Lifshitz) cũng là một nền tảng cơ sở của phương pháp vi từ học với việc xác định tính chất chuyển động hồi chuyển của véctơ từ độ trong vật từ,:

Ở đây, α được gọi là hằng số tắt dần Gilbert, và mọi nghiệm của phương trình này đều thỏa mãn phương trình Landau-Lifshitz nguyên bản khi thay γ bởi γ/(1+α2). Phương trình có thể khai triển dưới dạng véctơ như sau:

Tham khảo

Xem thêm
 Năng lượng vi từ
 Đômen từ
 Mômen từ
 Phương trình Landau-Lifshitz-Gilbert

Từ học
Tĩnh từ học


title: Quinsac, Gironde

text:
Quinsac là một xã trong tỉnh Gironde, thuộc vùng Nouvelle-Aquitaine của nước Pháp, có dân số là 1764 người (thời điểm 1999). Nguồn thu nhập nông nghiệp chính là trồng nho. Quinsac nằm trong "Premières Côtes de Bordeaux", nơi sản xuất rượu vang chất lượng cao. Làng nằm cạnh bờ phải của sông Garonne.

Nhân khẩu học

Tham khảo

Xã của Gironde