title: Chiến tranh Áo – Phổ

text:
Chiến tranh Áo – Phổ (hay còn gọi là Chiến tranh bảy tuần, Nội chiến Đức hoặc Chiến tranh Phổ – Đức; ) là cuộc chiến tranh diễn ra vào năm 1866 giữa 2 cường quốc Châu Âu là Đế quốc Áo và Vương quốc Phổ. Chiến thắng tại Königgrätz đã được xem là như một trong những chiến công hiển hách trong lịch sử quân sự của Vương quốc Phổ, cùng với các trận thắng tại Rossbach, Leuthen, Leipzig và Waterloo trước kia. Chiến tranh kết thúc với thắng lợi hoàn toàn thuộc về Phổ khiến Áo phải rút khỏi Liên bang Đức và mang lại thêm đất đai cho nước Phổ, mở đường cho họ thống nhất nước Đức. Với chiến thắng của nước Phổ trong cuộc chiến tranh này, sự kình địch dai dẳng giữa Phổ và Áo đã kết thúc ở Đức.

Chiến thắng vang dội của quân đội Phổ trong cuộc chiến tranh này đã thể hiện thành công to lớn của đường lối chiến tranh đúng đắn của Tổng Tham mưu trưởng quân đội Phổ – Thượng tướng Helmuth Karl Bernhard von Moltke. Không những vậy, cuộc Chiến tranh Áo – Phổ cũng góp phần hoàn tất quá trình thống nhất nước Ý. Ngoài ra, thất bại của Áo trong cuộc chiến tranh này đã chấm dứt thể chế Đế quốc Áo.

Nguyên nhân cuộc chiến tranh

Tình hình Phổ trước chiến tranh
Tại Đức, chủ nghĩa nhị nguyên Áo – Phổ đã xuất hiện từ lâu: sau khi lên ngôi vào năm 1740, vua Friedrich II của Phổ (tức "Friedrich Đại đế") đã chinh phạt tỉnh Schlesien của Áo và đưa nước Phổ lên hàng ngũ các cường quốc châu Âu. Những phong trào cách mạng những năm giữa thế kỷ XIX ở Phổ tuy chưa thể giúp nước Phổ thống nhất nhưng đã mở đường cho chủ nghĩa tư bản phát triển mạnh mẽ ở Phổ. Từ một nước nông nghiệp, Phổ dần trở thành một nước công nghiệp. Giai cấp tư sản ủng hộ địa chủ quân phiệt Phổ thống nhất đất nước. Vào năm 1862, Otto von Bismarck trở thành Thủ tướng của Vương quốc Phổ, lãnh đạo công cuộc thống nhất đất nước.

Otto von Bismarck có ý định thống nhất đất nước bằng vũ lực và điều đó đã thể hiện trong lời tuyên bố của ông trước quốc hội Phổ:

Vấn đề Đan Mạch dẫn đến mâu thuẫn giữa Phổ và Áo
Khi vua Đan Mạch qua đời, các lãnh địa của công tước xứ Schleswig-Holstein có ý định tách khỏi Đan Mạch. Năm 1864, liên minh các quốc gia Đức lãnh đạo bởi đế quốc Áo và Phổ từ chối không công nhận những yêu cầu đó của Đan Mạch. Liên minh các quốc gia Đức nhanh chóng giải quyết các vấn đề của Đan Mạch nhưng từ đó cũng nảy sinh mâu thuẫn giữa Phổ và Áo. Chính phủ Bismarck muốn thương thuyết với Áo nhằm để Phổ kiểm soát miền Bắc Đức còn Áo kiểm soát miền Nam Đức. Nhưng Áo không muốn Phổ có thêm quyền lực nên từ chối lời đề nghị đó và có ý định gây chiến tranh với Phổ.

Diễn biến

Sự chuẩn bị của Áo và Phổ
Bước vào cuộc chiến tranh, Phổ có nhiều điều bất lợi như các bang khác của Đức Hannover, Hessen-Kassel, Saxony (Sachsen), Bavaria, Württemberg đều liên minh với đế quốc Áo, lãnh thổ Phổ bị chia làm 2 và xứ Bohemia là bệ phóng thuận lợi để quân Áo tấn công kinh thành Berlin. Nhưng Phổ cũng có những thuận lợi nhất định như có những nhà lãnh đạo tài ba, tính chuyên nghiệp của các sĩ quan hơn hẳn người Áo và ngoài ra quân Phổ còn sử dụng súng trường nạp đạn nhanh giúp có họ có lợi thế vượt trội về chiến thuật. Về ngoại giao, Bismarck đã không để các cường quốc khác ở Châu Âu can thiệp vào cuộc chiến tranh này và kết đồng minh với Ý.

Trong khi đó Áo không đánh giá đúng khả năng của Phổ và cho rằng có thể dễ dàng đánh bại quân Phổ. Về quân sự, ban tham mưu của Áo thiếu khả năng và Quân đội Áo không có sự chuyên nghiệp như Quân đội Phổ.

Bước đầu cuộc chiến
Ngay khi chiến tranh bắt đầu, quân Phổ đã nhanh chóng chiếm Hannover để nối liền lãnh thổ Phổ. Tháng 6 năm 1866, tướng Helmut von Moltke đã sử dụng hệ thống đường sắt Bắc Đức một cách hiệu quả để nhanh chóng triển khai 3 đạo quân tại biên giới Áo với ý đồ kết hợp 3 đạo quân này tại Bohemia. Ngày 14 tháng 5, Vương quốc Phổ tuyên chiến với đế quốc Áo. Trong khi các binh đoàn Áo từ từ tụ hội tại miền trung Bohemia thì các binh đoàn ở cực tây của Phổ băng ngang qua Sachsen và 3 binh đoàn khác tiến nhanh về Bohemia.

Ngạc nhiên trước tốc độ tiến quân của Phổ, vương công Benedeck, tổng tư lệnh quân Áo ra lệnh lui quân đến phía bắc thành phố Königgrätz. Đến thời điểm này Quân đội Áo có 19 vạn quân và 25 nghìn quân Sachsen hỗ trợ trong khi quân lực của Phổ là 20 vạn quân nhưng chỉ có 2 binh đoàn trực tiếp tham chiến, đồng thời hệ thống điện báo của tướng Moltke bị hỏng.

Sự thất bại của Áo
Khi trận đánh quyết định tại Königgrätz nổ ra vào ngày 3 tháng 7, Ludwig von Benedeck nhận thấy sự vượt trội về chiến thuật của Quân đội Phổ và nhất là loại súng trường nạp đạn nhanh nên ông ra lệnh cho các tướng dưới quyền nhanh chóng rút các binh đội ra phía sau để dựa vào trọng pháo giải quyết chiến trường vì pháo binh Áo vượt trội hơn hẳn pháo binh Phổ. Nhưng các sĩ quan cấp dưới của Áo đã đưa kị binh ra trận và không tuân lệnh cấp trên. Hậu quả là khi sư đoàn 7 của quân Phổ đánh chiếm Swiewald, các chỉ huy Áo hạ lệnh phản công và 49 trong tổng số 59 tiểu đoàn xung trận đã hoàn toàn bị tiêu diệt dưới hoả lực của quân Phổ. Kết quả là cánh phải của Áo trở nên vô cùng yếu ớt và không còn khả năng chống cự khi binh đoàn thứ ba của quân Phổ dưới quyền chỉ huy của hoàng tử Phổ tham chiến.

Cũng trong thời gian đó, nước Phổ điều binh đoàn Elbe đến bao vây sườn cánh trái của quân Áo. Mặc dù pháo binh và kị binh Áo cố ngăn không cho quân Phổ bao vây toàn bộ lực lượng Bedenek nhưng sau một ngày chiến đấu, 4 vạn lính Áo chết và bị thương, 2 vạn bị bắt làm tù binh đã đập tan hoàn toàn sự kháng cự của Áo.

Kết quả

Đến lúc này con đường đến thủ đô Viên của đế quốc Áo đã hoàn toàn rộng mở cho quân đội Phổ và sự sụp đổ của vương triều Habsburg là điều hoàn toàn có thể xảy ra. Tuy nhiên đến cuối cùng Thủ tướng Bismarck đã thuyết phục vua Phổ là Wilhelm I ngừng cuộc tiến công của Quân đội Phổ vì chiến tranh tiếp tục sẽ chỉ làm lợi cho đế quốc Nga và Pháp. Cuộc chiến tranh kết thúc sau 7 tuần giao tranh với thắng lợi hoàn toàn thuộc về Vương quốc Phổ. Với chiến thắng này, uy tín của Bộ Tổng Tham mưu Phổ được nâng cao.

Vào ngày 23 tháng 8 năm 1866, diễn ra lễ ký kết hòa ước Prague giữa Đế quốc Áo và Vương quốc Phổ để kết thúc chiến tranh. Và theo nội dung hòa ước thì liên bang Đức chính thức tan rã; Phổ sẽ thôn tính xứ Hannover và Hessen-Kassel; Áo phải nhượng lại xứ Holstein cho Phổ; bồi thường một khoản chiến phí nhỏ và nhượng lại xứ Venezia cho Ý, đồng minh của nước Phổ, mặc dù quân đội Ý đã thua trận Custoza trên bộ và trận Lissa trên biển. Như vậy với bản hòa ước này Phổ đã thôn tính được toàn bộ các bang miền Bắc nước Đức đồng thời kiểm soát quân đội và chính sách đối ngoại miền Nam Đức, tạo điều kiện cho nước Đức thống nhất.

Còn nước Áo thảm bại trong cuộc chiến tranh nên buộc lòng phải rút khỏi liên bang Đức và không còn bất kì quyền hành nào ở miền Nam nước Đức. Vương triều Habsburg muốn duy trì quyền thống trị ở Châu Âu đã phải thoả hiệp với vương quốc Hungary đang nằm dưới quyền cai trị của mình. Mùa hè 1867, đế quốc Áo và vương quốc Hungary đã hợp nhất thành đế quốc Áo – Hung ("Song quốc quân chủ"). Đế quốc này tồn tại cho đến khi sụp đổ vào tháng 11 năm 1918.

Sự khai thác các công nghệ đường sắt và điện báo đang trỗi dậy, cùng với việc sử dụng vũ khí nạp hậu đã đem lại cho quân đội Phổ thắng lợi chóng vánh trong cuộc chiến tranh này. Điều này được xem là một thành quả của việc thành lập Bộ Tổng tham mưu Phổ.

Chú thích

Tham khảo
 Christopher M. Clark, Iron kingdom: the rise and downfall of Prussia, 1600−1947, Harvard University Press, 2006. ISBN 0-674-02385-4.
 Geoffrey Wawro, The Austro-Prussian War: Austria's war with Prussia and Italy in 1866, Cambridge University Press, 1997. ISBN 0521629519.
 Roger Parkinson, The encyclopedia of modern war, Taylor & Francis, 1979. ISBN 0586083219.

 Seven Weeks’ War

Chiến tranh liên quan tới Baden
Chiến tranh liên quan tới Bayern
Chiến tranh liên quan tới Ý
Xung đột năm 1866
Đế quốc Áo năm 1866
Phổ năm 1866
Đức năm 1866
Chiến tranh liên quan tới Hessen-Kassel
Chiến tranh liên quan tới Württemberg
Chiến tranh liên quan tới Schleswig-Holstein
Chiến tranh liên quan tới Waldeck
Chiến tranh liên quan tới Sachsen
Chiến tranh Áo − Phổ
Quan hệ Áo − Phổ


title: Helicia rostrata

text:
Helicia rostrata là một loài thực vật thuộc họ Proteaceae. Đây là loài đặc hữu của Papua New Guinea.

Chú thích

Tham khảo
 World Conservation Monitoring Centre 1998. Helicia rostrata. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 8 năm 2007.

R
Thực vật Papua New Guinea
Thực vật dễ tổn thương


title: Hằng Nga 1

text:
Hằng Nga 1 (tiếng Trung: 嫦娥一号; bính âm: Cháng'é yī hào; âm Hán Việt: Hằng Nga nhất hiệu), là một con tàu vũ trụ bay quanh quỹ đạo Mặt Trăng, một phần giai đoạn 1 của Chương trình thám hiểm Mặt Trăng Trung Quốc. Giai đoạn 1 này được gọi là "Mốc 1: bay quanh quỹ đạo (Hằng Nga Nhất Hiệu)".

Tên của tàu vũ trụ này được đặt theo tên nữ thần Mặt Trăng là Hằng Nga. Theo lịch trình, thiết kế chi tiết giai đoạn 1 đã được hoàn thành tháng 9 năm 2004. Việc nghiên cứu và phát triển một vệ tinh thăm dò nguyên mẫu đầu tiên và các thử nghiệm liên quan của vệ tinh thăm dò này đã được hoàn thành cuối năm 2005. Việc thiết kế, chế tạo và lắp ráp, thử nghiệm và các thử nghiệm mặt đất của vệ tinh bay quanh quỹ đạo Mặt Trăng đã hoàn thành trước tháng 12 năm 2006. Hằng Nga 1 đã được phóng vào lúc 10:05 GMT ngày 24 tháng 10 năm 2007  từ Trung tâm phóng vệ tinh Tây Xương.

Xem thêm
 Thám hiểm Mặt Trăng
 Danh sách các đoàn thám hiểm Mặt Trăng tương lai
 Mặt Trăng

Tham khảo

Liên kết ngoài
 CLEP Trang web chính thức
 Chang'e 1 Mission Profile  của NASA's Solar System Exploration
 Encyclopedia Astronautica
 The Scientific Objectives of Chinese Lunar Exploration Project by Ouyang Ziyuan

Chương trình thám hiểm Mặt Trăng Trung Quốc
Tàu không gian Mặt Trăng
Tàu không gian không người lái


title: Parasaphes

text:
Parasaphes là một chi bọ cánh cứng trong họ
Elateridae.
Chi này được miêu tả khoa học năm 1882 bởi Candèze.

Các loài
Chi này gồm các loài:
 Parasaphes elegans Candèze, 1882

Chú thích

Tham khảo

Họ Bổ củi


title: Phrynopus adenopleurus

text:
Phrynopus adenopleurus là một loài ếch thuộc họ Leptodactylidae.
Đây là loài đặc hữu của Bolivia.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng cây bụi nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới vùng đất cao và đồng cỏ nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới vùng đất cao.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 Cortez, C., Reichle, S., De la Riva, I. & Köhler, J. 2004. Phrynopus adenopleurus. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 7 năm 2007.

Phrynopus
Động vật lưỡng cư Bolivia
Động vật đặc hữu Bolivia


title: 29753 Silvo

text:
29753 Silvo (1999 CY4) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 10 tháng 2 năm 1999 bởi S. Sposetti ở Gnosca.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 29753 Silvo

Thiên thể phát hiện năm 1999
Tiểu hành tinh vành đai chính
Tiểu hành tinh được đặt tên


title: Quận Calhoun, Texas

text:
Quận Calhoun (tiếng Anh: Calhoun County) là một quận trong tiểu bang Texas, Hoa Kỳ. Quận lỵ đóng ở thành phố Port Lavaca. Quận này thuộc vùng đô thị Victoria. Quận được đặt tên theo John Caldwell Calhoun, Phó tổng thống thứ 17 của Hoa Kỳ.

Thông tin nhân khẩu
Theo điều tra dân số  năm 2000, quận đã có dân số 20.647 người, 7.442 hộ, và 5.574 gia đình sống trong quận. Mật độ dân số là 40 người cho mỗi dặm vuông (16/km ²). Có 10.238 đơn vị nhà ở với mật độ trung bình là 20 cho mỗi dặm vuông (8/km ²). Cơ cấu dân tộc của dân cư gồm 78,04% người da trắng, 2,63% da đen hay Mỹ gốc Phi, 0,49% người Mỹ bản xứ, 3,27% người châu Á, 0,07% người đảo Thái Bình Dương, 13,19% từ các chủng tộc khác, và 2,32% từ hai hoặc nhiều chủng tộc. 40,92% dân số là người Hispanic hay Latino thuộc chủng tộc nào. 11,4% là của Đức, 9,4% của Mỹ và 5,5% gốc tiếng Anh theo điều tra dân số năm 2000. 67,9% nói tiếng Anh, 29,1% nó tiếng Tây Ban Nha và 1,2% của Trung Quốc như là ngôn ngữ đầu tiên của họ.

Có 7.442 hộ, trong đó 35,40% có trẻ em dưới 18 tuổi sống chung với họ, 59,20% là các cặp vợ chồng sống với nhau, 11,00% có chủ hộ là nữ không có mặt chồng, và 25,10% là không lập gia đình. 21,30% của tất cả các hộ gia đình đã được tạo thành từ các cá nhân và 8,90% có người sống một mình 65 tuổi trở lên đã được người. Bình quân mỗi hộ là 2,75 và cỡ gia đình trung bình là 3,20.

Trong quận, cơ cấu tuổi dân cư với 28,50% ở độ tuổi dưới 18, 8,70% 18-24, 27,30% 25-44, 22,30% 45-64, và 13,30% người 65 tuổi trở lên. Tuổi trung bình là 35 năm. Cứ mỗi 100 nữ có 100,90 nam giới. Cứ mỗi 100 nữ 18 tuổi trở lên, đã có 99,70 nam giới.

Thu nhập trung bình cho một hộ gia đình trong quận đã được $ 35.849, và thu nhập trung bình cho một gia đình là $ 39,900. Nam giới có thu nhập trung bình $ 35.957 so với 19.772 $ cho phái nữ. Thu nhập trên đầu cho các quận được $ 17,125. Giới 12,70% gia đình và 16,40% dân số sống dưới mức nghèo khổ, trong đó có 21,30% những người dưới 18 tuổi và 11,70% có độ tuổi từ 65 trở lên.

Tham khảo

Quận của Texas


title: USS Randolph (CV-15)

text:
USS Randolph (CV/CVA/CVS-15) là một trong số 24 chiếc tàu sân bay thuộc lớp Essex được chế tạo cho Hải quân Hoa Kỳ trong Thế Chiến II. Là chiếc tàu chiến thứ hai của Hải quân Mỹ được đặt cái tên này, vốn được đặt theo tên của Peyton Randolph, Chủ tịch của Quốc hội Lục địa thứ nhất, Randolph được đưa vào hoạt động tháng 10 năm 1944, và đã hoạt động trong nhiều chiến dịch tại Mặt trận Thái Bình Dương, được tặng thưởng ba Ngôi sao Chiến trận. Được cho ngừng hoạt động không lâu sau khi chiến tranh kết thúc, vào đầu những năm 1950, nó được cho hiện đại hóa và đưa vào hoạt động trở lại như một tàu sân bay tấn công CVA, và sau cùng là một tàu sân bay chống tàu ngầm CVS. Trong lượt hoạt động thứ hai này, nó hoạt động chủ yếu tại Đại Tây Dương, Địa Trung Hải và vùng biển Caribbe. Vào đầu những năm 1960, nó đã phục vụ như tàu thu hồi cho hai chuyến bay vào vũ trụ của Chương trình Mercury, kể cả chuyến bay vào quỹ đạo Trái Đất đầu tiên của nhà du hành John Glenn.

Nó được cho ngừng hoạt động vào năm 1969 và được bán để tháo dỡ vào năm 1975.

Thiết kế và chế tạo
Randolph là một tàu sân bay dạng thân dài thuộc phân lớp Ticonderoga trong lớp Essex. Nó được đặt lườn vào ngày 10 tháng 5 năm 1943 tại xưởng tàu Newport News Shipbuilding ở Newport News, Virginia; được hạ thủy vào ngày 28 tháng 6 năm 1944, được đỡ đầu bởi bà Rose Gillette, phu nhân của Nghị sĩ bang Iowa Guy M. Gillette. Randolph được cho nhập biên chế vào ngày 9 tháng 10 năm 1944 dưới quyền chỉ huy của hạm trưởng, Đại tá Hải quân Felix Locke Baker.

Lịch sử hoạt động

Thế Chiến II
Sau chuyến đi chạy thử máy ngoài khơi vùng biển Trinidad, Randolph lên đường hướng về kênh đào Panama rồi đi sang Thái Bình Dương. Vào ngày 31 tháng 12 năm 1944, nó đi đến San Francisco nơi Liên đội Không quân 87 được tách ra, thay thế bởi Liên đội Không quân 12 được nhận lên tàu để hoạt động trong bốn tháng.

Ngày 20 tháng 1 năm 1945, Randolph rời San Francisco hướng đến Ulithi, nơi nó lại khởi hành ngày 10 tháng 2 cùng Lực lượng Đặc nhiệm 58. Nó tung ra các cuộc không kích vào các ngày 16 và 17 tháng 2 vào các sân bay tại Tokyo và nhà máy chế tạo động cơ Tachikawa. Ngày hôm sau, nó thực hiện cuộc không kích vào đảo Chichi Jima. Ngày 20 tháng 2, chiếc tàu sân bay thực hiện ba đợt càn quét hỗ trợ cho lực lượng mặt đất đang tấn công Iwo Jima và hai đợt khác nhắm vào Haha Jima. Trong bốn ngày tiếp theo sau, có thêm các đợt không kích khác nhắm vào Iwo Jima trong khi các phi vụ tuần tra chiến đấu trên không (CAP) được thực hiện hầu như liên tục. Randolph còn thực hiện ba đợt tấn công các sân bay tại khu vực Tokyo và một đợt nhắm vào Hachijo Jima trong ngày 25 tháng 2 trước khi quay về Ulithi.

Nhổ neo rời Ulithi ngày 11 tháng 3, trong khi tham gia Chiến dịch Tan 2, một máy bay tấn công cảm tử kamikaze Yokosuka P1Y1 "Frances" đã đâm trúng Randolph bên mạn phải con tàu ngay phía sau bên dưới sàn đáp, làm thiệt mạng 27 người (kể cả bốn người mất tích và năm người được chuyển sang tàu bệnh viện  nhưng qua đời sau đó) và làm bị thương 105 người khác. Sau khi được sửa chữa tại Ulithi, Randolph lại gia nhập lực lượng hoạt động tại Okinawa vào ngày 7 tháng 4. Các phi vụ tuần tra chiến đấu trên không được thực hiện liên tục cho đến ngày 14 tháng 4, khi các đợt tấn công được tung ra nhắm vào Okinawa, Ie Shima và đảo Kakeroma. Ngày hôm sau, một nhiệm vụ hỗ trợ bao gồm máy bay tiêm kích, máy bay ném bom và máy bay ném ngư lôi được tung ra nhắm vào Okinawa đồng thời với các cuộc càn quét vào một sân bay ở phía Nam đảo Kyūshū. Chịu đựng các đợt không kích liên tục từ ngày 17 tháng 4, Randolph phải liên tục thực hiện các phi vụ tuần tra chiến đấu trên không và hỗ trợ mặt đất cho đến hết tháng đó.

Trong tháng 5, máy bay xuất phát từ các tàu sân bay đã tấn công dồn dập vào miền Nam Nhật Bản, quần đảo Ryukyu, căn cứ hải quân và sân bay trên đảo Kikai-Amami và các sân bay ở Kyūshū. Trở thành soái hạm của Lực lượng Đặc nhiệm 58 vào ngày 15 tháng 5, Randolph tiếp tục hỗ trợ cuộc tấn công chiếm đóng Okinawa cho đến ngày 29 tháng 5, khi nó rời chiến trường quay về Guam để đi đến Philippines.

Trong hoạt động tiếp theo sau như là một thành phần của Đệ Tam hạm đội nổi tiếng dưới quyền chỉ huy của Đô đốc William Halsey, Randolph thực hiện một loạt các cuộc không kích dọc theo các hòn đảo chính quốc Nhật Bản. Cùng với Liên đội Không quân 16 thay thế cho Liên đội Không quân 12, vào ngày 10 tháng 7, chiếc tàu chiến tung ra tám cuộc không kích vào các sân bay trong khu vực Tokyo, chủ yếu ở bán đảo phía Đông vịnh Tokyo. Vào ngày 14 tháng 7, máy bay của nó tấn công các sân bay và tàu bè quanh khu vực eo biển Tsugaru. Trong cuộc tấn công này, hai trong số các phà trung chuyển tàu hỏa quan trọng giữa hai đảo Honshū và Hokkaidō bị đánh chìm và ba chiếc khác bị hư hại. Các cuộc tấn công lên các hòn đảo chính quốc Nhật được tiếp tục trong vài ngày sau đó, và đến ngày 18 tháng 7, chiếc thiết giáp hạm Nhật Nagato đang ngụy trang neo đậu dọc theo bến tàu trong Căn cứ Hải quân Yokosuka bị ném bom.

Di chuyển về hướng Tây Nam, Randolph cùng các tàu sân bay khác ở ngoài khơi bờ biển Shikoku trong ngày 24 tháng 7 để tung ra một đợt càn quét các tàu bè trong vùnh biển nộ̣i địa Nhật Bản, trong đó chiếc tàu sân bay lai thiết giáp hạm Hyūga bị đánh hư hỏng nặng, cũng như các sân bay và các cơ sở công nghiệp ở Kyūshū, Honshū và Shikoku bị đánh phá nặng nề. Phi công của Randolph đã ước lượng trong thời gian từ ngày 10 đến ngày 25 tháng 7 là họ đã tiêu diệt được từ 25 đến 30 tàu bè đối phương với tải trọng cho đến 5.400 tấn và làm hư hỏng khoảng 35 đến 40 chiếc khác. Các đợt tấn công của Randolph được tiếp tục cho đến khi Nhật Bản chấp nhận đầu hàng vào buổi sáng ngày 15 tháng 8, lúc máy bay của nó đang tấn công sân bay Kisarazu cùng các cơ sở lân cận.

Sau chiến tranh
Sau khi chiến tranh kết thúc, Randolph quay trở về nhà. Băng ngang qua kênh đào Panama vào cuối tháng 9, nó về đến Norfolk vào ngày 15 tháng 10, nơi chiếc tàu được trang bị để thực hiện các hoạt động "Magic Carpet" (chiếc thảm thần). Cho đến cuối năm, chiếc tàu sân bay thực hiện hai chuyến đi đến khu vực Địa Trung Hải để đưa các cựu quân nhân Mỹ quay trở về nhà. Sau đó, vào năm 1946, nó trở thành tàu huấn luyện cho quân nhân dự bị và học viên mới rồi thực hiện một chuyến đi đến Địa Trung Hải vào cuối năm đó. Sau một chuyến đi khác đến vùng biển Caribbe, nó nhận lên tàu các học viên sĩ quan vào đầu mùa Hè năm 1947 rồi thực hiện chuyến đi thực tập đến vùng biển Bắc Âu. Randolph được cho xuất biên chế để chuyển về lực lượng dự bị vào ngày 25 tháng 2 năm 1948, và neo đậu tại Philadelphia.

Vào tháng 6 năm 1951, Randolph được cải biến theo chương trình hiện đại hóa SCB-27A tại Newport News. Để mang được các kiểu máy bay thế hệ mới, cấu trúc sàn đáp được gia cố. Nó được trang bị thang nâng chắc chắn hơn, máy phóng thủy lực mạnh hơn và một cơ cấu móc hãm hoàn toàn mới. Đảo cấu trúc thường tầng được chế tạo lại, các tháp súng phòng không được tháo bỏ, và các tấm thép được ghép thêm vào thân tàu. Được xếp lại lớp thành một tàu sân bay tấn công (CVA-15) vào ngày 1 tháng 10 năm 1952, Randolph được cho nhập biên chế trở lại vào ngày 1 tháng 7 năm 1953. Sau chuyến đi thử máy ngoài khơi vịnh Guantánamo, Cuba cùng Liên đội Không quân 10, nó nhận lên tàu Liên đội Không quân 14, rồi rời Norfolk lên đường sang Địa Trung Hải gia nhập Đệ Lục hạm đội vào ngày 3 tháng 2 năm 1954. Chiếc tàu sân bay hoạt động tại khu vực này trong sáu tháng, tham gia các cuộc tập trận cùng hạm đội và cùng với lực lượng Khối NATO trong giai đoạn 1954-1955. Randolph quay trở về xưởng hải quân Norfolk ngày 18 tháng 6 năm 1955 để được trang bị một sàn đáp chéo góc cùng các cải tiến khác trong chương trình hiện đại hóa SCB-125.

Rời xưởng tàu trong tháng 1 năm 1956, Randolph thực hiện các hoạt động thường xuyên ngoài khơi bờ Đông nước Mỹ trong sáu tháng tiếp theo, và là chiếc tàu sân bay đầu tiên của Hạm đội Đại Tây Dương phóng một tên lửa hành trình điều khiển Regulus từ sàn đáp.

Ngày 14 tháng 7 năm 1956, một lần nữa Randolph thực hiện chuyến đi đến phía Đông bắt đầu một đợt phục vụ kéo dài bảy tháng cùng Đệ Lục hạm đội. Khi xảy ra vụ Khủng hoảng kênh đào Suez do Israel, Anh và Pháp tấn công Cộng hòa Ả Rập Thống nhất (Ai Cập) vào tháng 10 năm đó, Randolph đã ở trong tư thế sẵn sàng. Hoạt động gần khu vực kênh đào Suez, máy bay của nó tuần tra trên không và trinh sát hỗ trợ cho việc di tản công dân Mỹ khỏi Alexandria. Nó quay về Mỹ ngày 19 tháng 2 năm 1957.

Sau một vài tháng hoạt động ngoài khơi bờ Đông nước Mỹ, Randolph lại được bố trí đến Địa Trung Hải vào ngày 1 tháng 7 năm 1957. Giữa tháng 8 và tháng 12 năm đó, khi mà sự xáo trộn chính trị tại Syria đe dọa đến tình hình tại Trung Đông vốn đang đầy mâu thuẫn, chiệc tàu sân bay thực hiện việc tuần tra trong khu vực Đông Địa Trung Hải. Quay trở về Hoa Kỳ ngày 24 tháng 2 năm 1958, chiếc tàu chiến lại thực hiện đợt hoạt động thứ 5 ở Địa Trung Hải từ ngày 2 tháng 9 năm 1958 đến ngày 12 tháng 3 năm 1959.

Chiến tranh chống tàu ngầm
Randolph được xếp lại lớp CVS-15 vào ngày 31 tháng 3 năm 1959, và thực hiện các hoạt động chống tàu ngầm ngoài khơi bờ Đông nước Mỹ trong suốt hai năm tiếp theo sau. Từ tháng 10 năm 1960 đến tháng 3 năm 1961, Randolph trải qua đợt nâng cấp SCB-144 như một phần của chương trình Hồi sinh và Hiện đại hóa Hạm đội (FRAM: Fleet Rehabilitation and Modernization). Nó được trang bị kiểu sonar mới SQS-23 trước mũi cùng các màn hình cải tiến được trang bị cho Trung tâm Thông tin Hành quân.

Vào tháng 4 năm 1961, Randolph hoạt động tại vùng biển Caribbe và phục vụ như là tàu thu hồi cho chuyến bay của nhà du hành vũ trụ Virgil Grissom, một chuyến bay dưới quỹ đạo có người lái thứ hai của Hoa Kỳ. Sang tháng 2 năm 1962, Randolph lại trở thành tàu thu hồi chủ yếu cho Freedom 7, chuyến bay đầu tiên của Hoa Kỳ vào quỹ đạo cùng với nhà du hành John Glenn. Sau chuyến bay lịch sử ba vòng quanh trái đất, ông đã hạ cánh an toàn gần tàu khu trục , rồi sau đó được chuyển bằng máy bay lên thẳng đến Randolph.

Vào mùa Hè năm 1962, Randolph một lần nữa được bố trí đến khu vực Địa Trung Hải. Được điều quay trở về khu vực Tây Đại Tây Dương sau khi xảy ra cuộc khủng hoảng tên lửa tại Cuba, nó hoạt động tại vùng biển Caribbe từ cuối tháng 10 đến tháng 11 năm đó. Chiến tranh toàn diện đã suýt xảy ra vào ngày 27 tháng 10, khi Randolph cùng một nhóm mười một tàu khu trục Hải quân Mỹ đã bao vây tàu ngầm Xô Viết B-59 thuộc lớp Foxtrot có trang bị vũ khí hạt nhân gần Cuba và bắt đầu thả mìn sâu loại thực tập, với chủ định buộc chiếc tàu ngầm phải nổi lên mặt nước để nhận diện. Hạm trưởng chiếc tàu ngầm, Valentin Grigorievitch Savitsky, tin là chiến tranh đã bắt đầu, đã ra lệnh chuẩn bị phóng trả đũa một ngư lôi trang bị đầu đạn hạt nhân, tuy nhiên hạm phó Vasili Alexandrovich Arkhipov đã thuyết phục hạm trưởng cho nổi con tàu lên mặt nước để chờ đợi chỉ thị của Moskva.

Sau một đợt đại tu tại Norfolk, Randolph tiếp tục các hoạt động tại Đại Tây Dương. Trong vòng năm năm tiếp theo sau, nó thực hiện thêm hai chuyến đi đến Địa Trung Hải và một chuyến đến Bắc Âu, trong khi trải qua phần lớn thời gian hoạt động ngoài khơi bờ Đông và vùng biển Caribbe.

Kết thúc
Vào ngày 7 tháng 8 năm 1968, Bộ Quốc phòng thông báo sẽ cho ngừng hoạt động Randolph cùng 49 tàu chiến khác nhằm cắt giảm chi tiêu ngân sách của năm tài chính 1969. Chiếc tàu sân bay được cho xuất biên chế vào ngày 13 tháng 2 năm 1969 tại xưởng hải quân Boston và được đưa về hạm đội dự bị tại xưởng hải quân Philadelphia. Randolph được rút khỏi danh sách Đăng bạ Hải quân ngày 1 tháng 6 năm 1973. Đến tháng 5 năm 1975, nó được bán cho hãng Union Minerals & Alloys để tháo dỡ với giá 1.560.000 Đô la Mỹ. Randolph được kéo đến Kearny, New Jersey, và được tháo dỡ tại đây.

Phần thưởng
Randolph được tưởng thưởng ba Ngôi sao Chiến trận do thành tích hoạt động trong Thế chiến II.

Tham khảo

Chú thích

Thư mục

Xem thêm
 USS Randolph về những tàu chiến khác cùng tên của Hải quân Hoa Kỳ
 Danh sách các tàu sân bay
 Danh sách các tàu sân bay của Hải quân Hoa Kỳ
 Danh sách các tàu chiến trong Thế Chiến II

Liên kết ngoài
Một website của USS Randolph  – bao gồm hình ảnh và tài liệu lịch sử về con tàu và thủy thủ đoàn
Đơn vị tấn công đặc biệt Azusa  – câu chuyện về đơn vị kamikaze đã tấn công Randolph tại Ulithi
 Một tư liệu khác về cuộc tấn công cảm tử Kamikaze ngày 11 tháng 3 năm 1945 nhắm vào chiếc Randolph tại Ulithi.

Tàu sân bay của Hải quân Hoa Kỳ
Tàu sân bay trong Thế Chiến II
Tàu chiến trong chiến tranh lạnh
Tàu sân bay trong chiến tranh lạnh


title: 10888 Yamatano-orochi

text:
10888 Yamatano-orochi (1996 XT30) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 6 tháng 12 năm 1996 bởi Y. Shimizu và T. Urata ở Đài thiên văn Nachi-Katsuura. Tiểu hành tinh đã được đặt tên cho Yamatano-orochi, một con rắn thần thoại.

Tham khảo

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1996


title: 9618 Johncleese

text:
9618 Johncleese là một tiểu hành tinh vành đai chính ở vành đai tiểu hành tinh giữa Sao Hỏa và Sao Mộc.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Uppsala-ESO Survey of Asteroids và Comets
Ondrejov Asteroid Photometry Project
European Southern Observatory

Tiểu hành tinh vành đai chính
9618
Thiên thể phát hiện năm 1993


title: Miyazaki Hayao

text:
là nhà làm phim hoạt hình, họa sĩ truyện tranh, nhà biên kịch và là người đồng sáng lập xưởng phim hoạt hình Studio Ghibli.

Miyazaki là tác giả của nhiều bộ phim hoạt hình Nhật Bản (anime) đạt nhiều thành công về mặt danh thu lẫn nghệ thuật, trong đó bộ phim Sen và Chihiro ở thế giới thần bí đạt giải Oscar lần thứ 75 dành cho phim hoạt hình hay nhất.

Nét đặc trưng trong các bộ phim của Miyazaki là sự xuất hiện thường xuyên của các chủ đề như mối quan hệ giữa con người với thiên nhiên và công nghệ. Nhân vật chính trong các tác phẩm của ông thường là những cô gái hoặc những phụ nữ trẻ mạnh mẽ, độc lập.

Các bộ phim của Miyazaki thường thành công về mặt thương mại, và điều này dẫn đến sự so sánh giữa ông và đạo diễn hoạt hình người Mỹ nổi tiếng Walt Disney. Tuy nhiên, bản thân Miyazaki không coi mình như một "ông lớn" trong lĩnh vực hoạt hình, ông chỉ tự nhận là một đạo diễn may mắn khi có thể tự do sáng tạo ra các bộ phim theo ý mình.

Tiểu sử
Miyazaki sinh ra tại thị trấn Akebono-cho thuộc Tokyo, là người con thứ 2 trong bốn con trai của gia đình. Bố của ông, Miyazaki Katsuji, là giám đốc của xưởng máy bay Miyazaki Airplane chuyên làm bánh lái cho máy bay chiến đấu A6M Zero trong thời kì thế chiến thứ II. Vì thế gia đình ông rất khá giả trong quãng thời tuổi ấu thơ của ông. Vì vậy từ nhỏ, Miyazaki đã hình thành niềm đam mê suốt đời với ngành hàng không, chủ đề xuất hiện thường xuyên trong các tác phẩm sau này của ông.

Khi còn nhỏ, Miyazaki thường phải chuyển nhà, một phần vì mẹ ông phải chữa bệnh lao xương từ năm 1947 đến tận năm 1955. Mẹ của Miyazaki rất nghiêm khắc và thông minh. Bà đã qua đời năm 1983 ở tuổi 71. Sau này bộ phim Hàng xóm của tôi là Totoro có một nhân vật bà mẹ mắc phải một căn bệnh tương tự.

Sau khi học xong trung học, Miyazaki vào trường đại học Gakushuin, ông tốt nghiệp năm 1963 với bằng khoa học chính trị và kinh tế học. Tháng 4 năm 1963, Miyazaki vào làm việc tại hãng phim hoạt hình Toei. Tháng 10 năm 1965, ông cưới một họa sĩ đồng nghiệp là bà Ota Akemi, hai người sau đó có hai con trai là Mizayaki Gorō và Mizayaki Keisuke. Hiện nay, Gorō cũng đã trở thành một đạo diễn phim hoạt hình với bộ phim Huyền thoại đất liền và đại dương của hãng Ghibli. Miyazaki đặc biệt yêu thích và thần tượng các nghệ sĩ manga trong đó có Fukushima Tetsuji, Yamakawa Soji và Tezuka Osamu.

Sự nghiệp
Tài năng của Miyazaki bắt đầu được thừa nhận từ khi ông còn là họa sĩ thực hiện cho bộ phim Cuộc du hành của Gulliver ra ngoài Mặt Trăng (Garibā no Uchuu Ryokou, 1965). Khi đó ông không cảm thấy hài lòng với cái kết phim gốc và đã đưa ra kết phim của riêng mình mà sau đó đã được dùng chính thức trong bộ phim này.

Sau đó, Miyazaki trở thành họa sĩ chính, phụ trách ý tưởng và dựng cảnh cho bộ phim Hols: Hoàng tử Thái dương (1968), một tác phẩm quan trọng của đạo diễn Takahata Isao, người sau đó đã trở thành cộng tác thân thiết của Miyazaki trong hơn ba thập kỉ. Miyazaki rời hãng Toei năm 1971 để đến hãng phim A Pro, nơi ông đồng đạo diễn với Takahata Isao sáu tập đầu của loạt phim Lupin đệ tam. Bộ phim đầu tiên do Miyazaki đạo diễn hoàn toàn là Lâu đài Cagliostro (1979).

Tác phẩm tiếp theo của Miyazaki, Nausicaä của Thung lũng gió, là một bộ phim phiêu lưu mang rất nhiều những chủ đề sẽ xuất hiện thường xuyên sau này trong tác phẩm của ông như mối quan tâm tới sinh thái, sự say mê với ngành hàng không, sự mô tả tính cách nhân vật đa diện về mặt đạo đức, nhất là với những nhân vật phản diện. Đây cũng là bộ phim đầu tiên mà Miyazaki vừa viết kịch bản, vừa đạo diễn, kịch bản được ông dựa trên loạt truyện tranh cùng tên do ông sáng tác và minh họa 2 năm trước đó.

Tiếp theo sự thành công của Nausicaä của Thung lũng gió, năm 1985 Miyazaki đã cùng với Takahara thành lập hãng phim hoạt hình Ghibli, nơi ra đời hầu như tất cả các tác phẩm sau này của ông.

Miyazaki tiếp tục thành công với ba phim hoạt hình tiếp theo của mình là Laputa: Lâu đài trên không (1986) kể lại cuộc phiêu lưu của hai đứa trẻ mồ côi trên một hòn đảo thần thoại trong không trung; Hàng xóm của tôi là Totoro (1988) nói về hai cô bé với những linh hồn của rừng xanh; và Dịch vụ giao hàng của phù thủy Kiki (1989), dựa theo tiểu thuyết của Eiko Kadono. Sự say mê của Miyazaki với những chuyến bay thể hiện rất rõ qua những bộ phim này, từ những chiếc máy bay có cánh như chim trong của nhóm cướp trong Laputa: Lâu đài trên không đến cô bé Kiki với chiếc chổi bay thần kì.

Porco Rosso (1992) là sự chuyển hướng sáng tác đáng chú ý của Miyazaki, khi nhân vật chính là một người đàn ông - một phi công chống phát xít nhưng lại mang khuôn mặt của một chú lợn. Bộ phim được đặt vào những năm 1920 ở Ý kể về Porco Rosso, một tay phi công săn tiền thưởng chống lại bọn không tặc và những tên lính đánh thuê người Mỹ.

Bộ phim sau đó của Miyazaki, Công chúa Mononoke 1997 quay trở lại với chủ đề sinh thái và xung đột của Nausicaä của Thung lũng gió. Cốt truyện của phim tập trung vào sự xung đột giữa những linh hồn của thú vật sống trong rừng và những người muốn khai thác rừng để làm công nghiệp. Bộ phim là một thành công lớn về mặt thương mại khi trở thành bộ phim ăn khách nhất trong lịch sử Nhật Bản, kỉ lục chỉ bị phá sau đó bởi bộ phim nổi tiếng Titanic và giành luôn giải Phim hay nhất tại Giải Viện Hàn lâm Nhật Bản. Sau bộ phim này Miyazaki đã tuyên bố từ giã sự nghiệp đạo diễn.

Tuy nhiên sau đó, trong một kì nghỉ, Miyazaki đã gặp con gái của một người bạn, người tạo cảm hứng cho tác phẩm tiếp theo của ông Sen và Chihiro ở thế giới thần bí. Sen và Chihiro ở thế giới thần bí kể lại câu chuyện của một cô bé bị rơi vào một thế giới kì lạ, cô phải làm việc trong nhà tắm của những linh hồn sau khi bố mẹ cô bị biến thành lợn bởi mụ phù thủy chủ nhà tắm. Công chiếu tại Nhật Bản tháng 7 năm 2001, bộ phim đã phá vỡ kỉ lục cả về lượng người xem và doanh thu khi thu được tới 30.4 tỷ Yen (xấp xỉ 300 triệu USD) với 23 triệu lượt người xem. Bộ phim cũng giành rất nhiều giải thưởng, bao gồm cả giải Phim hay nhất của Viện Hàn lâm Nhật Bản năm 2001, giải Gấu vàng năm 2002 tại Liên hoan phim Berlin, và giải Phim hoạt hình hay nhất tại lễ trao giải Oscar lần thứ 75.

Tháng 7 năm 2004, Miyazaki hoàn thành tác phẩm tiếp theo của ông, Lâu đài bay của pháp sư Howl, dựa theo tiểu thuyết của Diana Wynne Jones. Bộ phim công chiếu tại Nhật ngày 20 tháng 11 năm 2004 và thu về 1.4 tỷ yên chỉ sau hai ngày đầu trình chiếu.

Năm 2005, Miyazaki đã được trao tặng Giải thưởng thành tựu trọn đời tại Liên hoan phim Venice.

Quá trình sáng tác và phong cách làm phim

Miyazaki luôn giữ vị trí then chốt trong quá trình làm các bộ phim của mình, ông thường kiêm luôn hai vị trí biên kịch và đạo diễn. Ở những bộ phim ở thời kì đầu, Miyazaki luôn tự mình kiểm tra lại từng bức vẽ sẽ được dùng cho phim, tuy nhiên một mình ông không thể đủ sức khỏe để làm việc này nên ở các tác phẩm sau này ông chia sẻ một phần việc kiểm tra cho các đồng nghiệp ở hãng Ghibli. Trong một cuộc phỏng vấn năm 1999, Miyazaki đã nói, "ở vào tuổi này, tôi không thể làm việc được nhiều như trước kia. Nếu các đồng nghiệp có thể giúp đỡ tôi và tôi có thể tập trung vào việc đạo diễn, thì vẫn còn nhiều bộ phim mà tôi muốn làm."

Miyazaki sử dụng cách làm phim hoạt hình truyền thống (vẽ tay) trong suốt quá trình làm phim. Tuy nhiên, việc tạo hình bằng đồ họa vi tính cũng đã được sử dụng trong bộ phim Công chúa Mononoke để mang lại cho vài cảnh phim "hiệu quả hình ảnh của kỹ thuật số." Trong một cuộc phỏng vấn với tạp chí Financial Times, Miyazaki trả lời rằng "với tôi việc giữ được tỉ lệ hợp lý giữa việc sáng tác bằng tay và bằng máy tính là rất quan trọng. Tôi đã nhận ra được cách cân bằng giữa chúng và cách nào để tôi vừa có thể sử dụng cả hai và vừa có thể vẫn gọi những bộ phim của mình là hoạt hình 2 chiều (2D)". Việc vẽ trên máy tính cũng đã được thực hiện lần đầu tiên cho vài phần của Công chúa Mononoke để kịp tiến độ phát hành phim. Ở các bộ phim sau của Miyazaki, việc này được coi là bình thường.

Tính cách
Miyazaki rất quan tâm tới thuyết môi trường luận, chủ đề được khai thác trong nhiều bộ phim của ông. Trong một cuộc phỏng vấn với báo Người New York (The New Yorker), Miyazaki đã cho rằng đa phần văn hóa đương đại là "nhạt nhẽo, hời hợt và giả dối". Tuy vậy ông không truyền tải chủ nghĩa bi quan của mình vào các bộ phim, bởi theo đạo diễn, người lớn không nên "áp đặt cách nhìn thế giới của mình cho trẻ con".

Miyazaki Hayao là người cầu toàn và tham công tiếc việc. Việc dành quá nhiều thời gian cho công việc đã ảnh hưởng xấu tới vai trò làm bố của ông. Con trai ông, Miyazaki Gorō, đã nhận xét về cha mình "0 điểm với vai trò một người cha, điểm tuyệt đối với vai trò một đạo diễn".

Truyện tranh
Bắt đầu từ năm 1969, Miyazaki đã bắt đầu minh hoạ cho một vài bộ manga như Chú mèo đi hia (Nagakutsu wo Haita Neko). Tác phẩm chính của ông ở thể loại này là phiên bản manga của bộ phim Nausicaä của Thung lũng gió, 7 tập của bộ manga này được ông sáng tác từ năm 1982 đến năm 1994 đã bán được 2 triệu bản trên toàn Thế giới. Các bộ manga khác có thể kể tới là Sabaku no Tami, Shuna no Tabi, Zassō Nōto và Thời đại của những chiếc thuyền bay - The Age of the Flying Boat, tác phẩm tạo nên cơ sở cho bộ phim Porco Rosso của Miyazaki.

Tác phẩm chính
Đạo diễn, biên kịch và dựng phim
 Conan – Cậu bé tương lai (tiếng Nhật: Mirai Shōnen Konan) (1978)
 Lâu đài của Cagliostro (tiếng Nhật: Rupan Sansei: Kariosutoro no Shiro) (1979)
 Meitantei Holmes (Thám tử Holmes) (1982)
 Nàng công chúa ở Thung lũng gió (tiếng Nhật: Kaze no tani no Naushika) (1984)
 Laputa: Lâu đài trên không (tiếng Nhật: Tenkū no Shiro Rapyuta) (1986)
 Hàng xóm của tôi là Totoro (tiếng Nhật: Tonari no Totoro) (1988)
 Dịch vụ giao hàng của phù thủy Kiki (tiếng Nhật: Majo no Takkyūbin) (1989)
 Kurenai no Buta (Chú heo màu đỏ) (1992)
 Công chúa Mononoke (tiếng Nhật: Mononoke Hime) (1997)
 Sen và Chihiro ở thế giới thần bí (tiếng Nhật: Sen to Chihiro no Kamikakushi) (2001)
 Lâu đài bay của pháp sư Howl (tiếng Nhật: Hauru no Ugoku Shiro) (2004)
 Cô bé người cá Ponyo (tiếng Nhật: Gake no Ue no Ponyo) (2008)
 Khi gió lên (tiếng Nhật: Kaze Tachinu) (2013)
Kimi-tachi wa Dō Ikiru ka (2023)

Đồng đạo diễn (cùng Takahata Isao)
 Lupin đệ tam (1971)

Biên kịch, dựng phim, giám đốc sản xuất
 Lời thì thầm của trái tim (tiếng Nhật: Mimi wo Sumaseba) (1995)
 Cuộc chiến gấu mèo (tiếng Nhật: Heisei Tanuki Gassen Ponpoko) (1994)

Giải thưởng và đánh giá
Miyazaki là một trong những đạo diễn giành nhiều giải thưởng nhất của điện ảnh Nhật Bản:
 Giải Noburō Ōfuji cho phim hoạt hình:
 1979, Lâu đài của Cagliostro
 1984, Nausicaä của Thung lũng gió
 1986, Laputa: lâu đài trên không
 1988, Hàng xóm của tôi là Totoro
 Giải thưởng lớn Mainichi:
 1989, Dịch vụ giao hàng của phù thủy Kiki
 1992, Porco Rosso
 1994, Pom Poko (với vai trò ý tưởng và nhà sản xuất)
 1997, Công chúa Mononoke
 2001, Sen và Chihiro ở thế giới thần bí
 Giải Phim hay nhất của Viện Hàn lâm Nhật Bản:
 1998, Công chúa Mononoke
 2002, Sen và Chihiro ở thế giới thần bí
 Giải Gấu vàng tại Liên hoan phim Berlin:
 2002, Sen và Chihiro ở thế giới thần bí (phim hoạt hình duy nhất từ trước đến nay đạt được giải này)
 Giải Phim hoạt hình hay nhất của Viện hàn lâm điện ảnh Hoa Kỳ (giải Oscar):
 2002, Sen và Chihiro ở thế giới thần bí
 Giải Thành tựu trọn đời tại Liên hoan phim Venice (2005)

Theo bầu chọn của trang web uy tín IMDB (Internet Movie Database), trong top 20 phim hoạt hình hay nhất có tới 6 phim do Miyazaki đạo diễn trong đó hai phim Sen và Chihiro ở thế giới thần bí và Công chúa Mononoke lần lượt xếp thứ nhất và thứ hai.

Năm 2006, tạp chí Time đã bầu chọn Miyazaki là một trong những người Châu Á có ảnh hưởng nhất trong 60 năm qua.

Tham khảo

Sinh năm 1941
Nhân vật còn sống
Người Tokyo
Nhà bảo vệ môi trường Nhật Bản
Phim và người giành giải Annie
Đạo diễn phim hoạt hình Nhật Bản
Họa sĩ manga
Họa sĩ kịch bản phân cảnh
Giải Oscar danh dự
Nam giới theo chủ nghĩa nữ giới
Đạo diễn hoạt hình Nhật Bản
Người được ghi danh tại Đại sảnh Danh vọng Khoa học Viễn tưởng


title: Hypatopa

text:
Hypatopa là một chi bướm đêm thuộc họ Blastobasidae.

Tham khảo

Blastobasidae


title: Montcherand

text:
Montcherand là một đô thị thuộc huyện hành chính Orbe, bang Vaude, Thụy Sĩ. Đô thị này có diện tích km2, dân số thời điểm tháng 12 năm 2009 là người.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Đô thị của huyện Orbe


title: San Donato Milanese

text:
San Donato Milanese là một đô thị ở tỉnh Milano, vùng Lombardia của Italia, khoảng 10 km về phía đông nam của tỉnh lỵ Milano.

San Donato Milanese giáp các đô thị: Milano, Peschiera Borromeo, Mediglia, San Giuliano Milanese, Opera, Locate di Triulzi. Đây là một trung tâm công nghiệp và dịch vụ.

Dù khu vực này có dân định cư từ thời cổ đại, nguồn gốc của San Donato lại bắt đầu từ thế kỷ 7, khi một pieve đã được lập ở đây bởi quân đội của Grimoald I, công tước Benevento. Sau một thời gian thuộc dòng họ Milanese De Advocati, thị xã đã thuộc sở hữu của tổng giám mục Milano cho đến thế kỷ 16.

Một loạt các tu viện đã được Bernard of Clairvaux thiết lập vào thế kỷ 11. Sau này, Frederick Barbarossa đã ở đây sau khi phá hủy Milano.

Biến động dân số

Gallery

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.comune.sandonatomilanese.mi.it/

Đô thị Thành phố đô thị Milano
Thành phố và thị trấn ở Lombardia


title: Osmia microgramma

text:
Osmia microgramma là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Dours mô tả khoa học năm 1873.

Chú thích

Tham khảo

Osmia
Động vật được mô tả năm 1873


title: Pozorrubio

text:
Pozorrubio là một đô thị ở tỉnh Cuenca, Castile-La Mancha, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số năm 2004 của Viện thống kê quốc gia Tây Ban Nha, đô thị này có dân số 446 người.

Tham khảo

Đô thị ở Cuenca


title: Nguyễn Thắng Vu

text:
Nguyễn Thắng Vu (tên khai sinh là Nguyễn Lôi, 2 tháng 1 năm 1935 – 14 tháng 10 năm 2010), nguyên là Giám đốc – Tổng Biên tập Nhà xuất bản Kim Đồng từ năm 1988 đến năm 2002, là Chủ tịch thường trực Hội đồng bảo trợ Quỹ hỗ trợ giáo dục dành cho trẻ em Việt Nam mang tên Doraemon và là người đem nhân vật Doraemon đến Việt Nam.

Nguyễn Thắng Vu được xem là "người anh cả" trong làng xuất bản thời kỳ đổi mới ở Việt Nam. Ông được giới xuất bản Việt Nam mệnh danh là "anh hùng xuất bản".

Xuất xứ
Nguyễn Thắng Vu tên thật là Nguyễn Lôi, sinh ngày 2 tháng 1 năm 1935, quê quán ở thôn Thổ Ngọa, xã Quảng Thuận, huyện Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình.

Sự nghiệp hoạt động
Năm 1988, Nguyễn Thắng Vu chính thức về công tác tại Nhà xuất bản Kim Đồng trong thời kỳ tình hình xuất bản gặp nhiều khó khăn. Năm 1992, ông mang về Việt Nam bộ truyện tranh Doraemon, tạo nên một "hiện tượng" cho ngành xuất bản. Ông còn được mệnh danh là "ông già nghiện sách thiếu nhi" vì luôn có những dự án tâm huyết về sách và các hoạt động từ thiện dành cho trẻ em.

Năm 1996, ông cùng Fujiko F. Fujio, sáng lập Quỹ học bổng Doraemon từ tiền bản quyền tiếng Việt. Tháng 5 năm 2010, ông đã tặng khoản tiền cá nhân 1 tỷ đồng cho quỹ để mở rộng đối tượng tài trợ. Ngoài ra ông còn hỗ trợ nuôi 100 bà mẹ Việt Nam anh hùng, xây hàng chục trường học và thư viện lớn nhỏ cho các xã vùng sâu vùng xa. Ông áp dụng hình thức kinh doanh trong lĩnh vực xuất bản dưới tiêu chí văn hóa: "lấy truyện tranh nuôi truyện chữ" bằng cách cho ra đời các tủ sách được cho là khó bán nhưng cần thiết đối với độc giả như: tủ sách vàng, tủ sách Truyện ngắn hay thế kỷ XX, tủ sách Thơ, tủ sách Mỹ thuật...

Khi đã rời cương vị giám đốc, ông vẫn giữ chức chủ tịch hội đồng xuất bản một thời gian trước khi về nghỉ hẳn trong vai trò như một cố vấn.

Sau một thời gian chống chọi với bệnh ung thư, ngày 14 tháng 10 năm 2010, Nguyễn Thắng Vu đã qua đời tại nhà riêng ở quận Ba Đình, Hà Nội.

Quỹ Doraemon
Quỹ Doraemon ra đời vào năm 1996, do Nguyễn Thắng Vu và Fujiko F. Fujio sáng lập với số tiền ban đầu là 1 tỷ đồng, từ tiền bản quyền tiếng Việt xuất bản trong ba năm từ 1992 đến 1995. Quỹ này được bổ sung hàng năm từ lợi nhuận của việc phát hành các ấn bản Doraemon ở Việt Nam (bao gồm tái bản). Tính đến tháng 5 năm 2010, quỹ Doraemon đã cấp học bổng cho hơn 6.600 học sinh Việt Nam nghèo với tổng số tiền hơn 3,3 tỷ đồng. Nguyễn Thắng Vu đã trao tặng cho quỹ học bổng này 1 tỷ đồng tiền cá nhân trong khoảng thời gian bệnh ung thư trở nặng trước lúc qua đời.

Quỹ Doraemon được đánh giá là một quỹ Văn hóa – Giáo dục phi chính phủ vào loại sớm nhất ở Việt Nam.

Về giao dịch bản quyền
Từ khi làm giám đốc Nhà xuất bản Kim Đồng (1988–2002), Nguyễn Thắng Vu đã đi tiên phong trong việc chủ động giao dịch bản quyền và mở rộng thị trường sách thiếu nhi. Hai đầu sách lớn của Nhà xuất bản Kim Đồng là Doraemon và Kính vạn hoa đều do ông tự tay giao dịch, ký kết bản quyền và đặt hàng tác giả.

Ông đã có một số chuyến công tác sang Nhật Bản thương lượng tác quyền và tạo cơ hội cho Nhà xuất bản Trẻ phát hành những bộ manga đầu tiên tại Việt Nam cùng với Nhà xuất bản Kim Đồng.

Nhận xét

Trong bài phát biểu "Ôn cố tri tân" để ôn lại 30 năm chặng đường đã qua của Nhà xuất bản Trẻ, ông Nguyễn Minh Nhựt – giám đốc Nhà xuất bản Trẻ – đã gửi lời tri ân đến ông Nguyễn Thắng Vu.

Ông cũng được mệnh danh "Nhà làm sách số 1 Việt Nam".

Ấn phẩm liên quan
Nhà xuất bản Kim Đồng đã phối hợp với Công ty Sách Tuổi Thơ ra mắt cuốn sách với nhan đề "Nguyễn Thắng Vu – Ông già làm sách thiếu nhi".

Chú thích

Liên kết ngoài

 Nguyễn Phú Cương, Nguyễn Thắng Vu: Ông "bố nuôi" của Đôrêmon đã ra đi, Thể thao & Văn hóa Online, ngày 16/10/2010, truy cập ngày 24/11/2010.
 Nguyễn Nhật Ánh, Tiễn biệt anh Nguyễn Thắng Vu, Báo SÀI GÒN GIẢI PHÓNG, ngày 15/10/2010, truy cập ngày 24/11/2010.

Người Quảng Bình
Người họ Nguyễn tại Việt Nam


Công ước Quốc tế về các Quyền Dân sự và Chính trị (tiếng Anh: International Covenant on Civil and Political Rights, viết tắt: ICCPR) là một công ước quốc tế do Đại Hội đồng Liên Hợp Quốc thông qua ngày 16 tháng 12 năm 1966 và có hiệu lực từ ngày 23 tháng 3 năm 1976, nêu tổng quan các quyền dân sự và chính trị cơ bản của con người. Cụ thể, các bên tham gia ký kết sẽ phải tôn trọng các quyền dân sự và chính trị của từng cá nhân, bao gồm quyền sống, quyền tự do tôn giáo, tự do phát biểu, tự do hội họp, quyền bầu cử và quyền được xét xử bình đẳng và theo đúng trình tự pháp luật. Tính tới ngày 19 tháng 12 năm 2010, đã có 72 nước ký vào Công ước và 167 bên tham gia. Trung Quốc, Cuba, Comoros, Nauru, và São Tomé và Príncipe đã ký nhưng chưa thông qua công ước.

Công ước là một phần của hệ thống Luật Nhân quyền quốc tế, cùng với Công ước Quốc tế về các Quyền Kinh tế, Xã hội và Văn hóa và Tuyên ngôn Quốc tế Nhân quyền được đặt dưới sự giám sát riêng của Ủy ban Nhân quyền, độc lập với Hội đồng Nhân quyền Liên Hợp Quốc. Cơ quan này có trách nhiệm giám sát việc thực hiện và thẩm định các báo cáo nhân quyền của các nước. Mới đầu, các bên tham gia phải báo cáo định kỳ mỗi năm một lần, nhưng sau đó là bất kỳ khi nào Ủy ban giám sát yêu cầu (thông thường là bốn năm một lần). Ủy ban này họp trụ sở tại Genève hoặc New York và thường có ba kỳ họp mỗi năm.

Nguồn gốc tên gọi
Tên gọi Công ước Quốc tế về các Quyền Dân sự và Chính trị bắt nguồn từ quá trình soạn thảo trùng với Tuyên ngôn Quốc tế Nhân quyền. Một bản "Tuyên ngôn về các quyền cơ bản của con người" đã được đưa ra tại hội nghị thành lập Liên Hợp Quốc năm 1945, tức Hội nghị San Francisco. Sau đó, Hội đồng Kinh tế và Xã hội Liên Hợp Quốc được giao trách nhiệm soạn thảo và hoàn thiện nó. Mới đầu trong quá trình soạn thảo, bản thảo được chia nhỏ thành một tuyên ngôn về các quyền con người tổng quát và một bộ quy tắc ràng buộc các bên tham gia ký. Cái đầu tiên sau này trở thành Tuyên ngôn Quốc tế Nhân quyền và được thông qua ngày 10 tháng 12 năm 1948.

Bộ các quy tắc được tiếp tục soạn thảo, nhưng lại nảy sinh nhiều bất đồng giữa các thành viên Liên Hợp Quốc về sự tương quan mức độ quan trọng của các quyền dân sự và chính trị đối với các quyền kinh tế, xã hội và văn hóa., dẫn đến việc bộ quy tắc bị phân ra thành hai bộ nhỏ, "một cái chứa các quyền dân sự và chính trị, và cái kia chứa các quyền kinh tế, xã hội và văn hóa". Hai bộ nhỏ này, gọi là hai công ước, tiếp tục được hoàn thiện tới mức bao quát và đầy đủ nhất có thể, và sau đó được đưa ra cho các thành viên ký cùng lúc. Mỗi Công ước đều chứa một điều khoản quy định quyền tự quyết của mọi dân tộc.

Như vậy, Bộ quy tắc thứ nhất trở thành Công ước Quốc tế về các Quyền Dân sự và Chính trị, trong khi cái thứ hai trở thành Công ước Quốc tế về các Quyền Kinh tế, Xã hội và Văn hóa. Cả hai bản thảo công ước được đưa ra thảo luận tại cuộc họp Đại hội đồng Liên Hợp Quốc năm 1954, và được chấp thuận vào năm 1966.

Tóm tắt nội dung
Công ước Quốc tế về các Quyền Dân sự và Chính trị gồm 6 phần, 53 điều có hiệu lực ngày 23 tháng 3 năm 1976. Lời mở đầu khẳng định chân lý bất di bất dịch rằng việc công nhận những phẩm giá vốn có và quyền bình đẳng của mọi thành viên trong cộng đồng nhân loại là nền tảng cho tự do, công lý và hòa bình trên thế giới. Do đó, về các quyền dân sự và chính trị, Công ước quy định:

Phần I (Điều 1) công nhận quyền tự quyết của mọi dân tộc, bao gồm quyền được "tự do định đoạt thể chế chính trị và theo đuổi đường hướng phát triển kinh tế, xã hội và văn hoá" trong điều kiện thực tế của mình. Công nhận rằng quyền sinh kế của một dân tộc không bao giờ bị tước bỏ. Để đạt được mục tiêu này, các dân tộc có quyền tự do sử dụng các nguồn lợi thiên nhiên của mình, miễn là không vi phạm những nghĩa vụ phát sinh từ sự hợp tác quốc tế về kinh tế, đặt căn bản trên quyền lợi hỗ tương và luật pháp quốc tế. Các quốc gia hội viên ký kết Công Ước này, kể cả những quốc gia có trách nhiệm bảo hộ hay giám hộ các lãnh thổ khác, phải tôn trọng và xúc tiến việc thực thi quyền dân tộc tự quyết chiếu theo các điều khoản của Hiến chương Liên Hợp Quốc.

Phần II (Điều 2–5) yêu cầu các bên thực hiện các bước cần thiết để hiện thực hóa các quyền được công nhận trong Công ước, đồng thời trừng phạt và sửa chữa bất kỳ vi phạm nào trong quá khứ và hiện tại. Nó yêu cầu các bên cam kết tôn trọng và bảo đảm thực thi những quyền được thừa nhận trong Công Ước cho "tất cả mọi người sống trong lãnh thổ và thuộc thẩm quyền quốc gia, không phân biệt chủng tộc, màu da, nam nữ, ngôn ngữ, tôn giáo, chính kiến hay quan niệm, nguồn gốc quốc gia hay xã hội, tài sản, dòng dõi hay bất cứ thân trạng nào khác." và nhấn mạnh nam nữ được hưởng các quyền về dân sự và chính trị nêu trong Công ước một cách bình đẳng. Những quyền này "chỉ có thể bị giới hạn trong trường hợp khẩn cấp đe dọa đến sự tồn vong của một quốc gia,", và ngay cả trong trường hợp đó cũng không tha thứ bất kỳ hành vi nào xâm phạm các quyền được sống, quyền không bị tra tấn và bị bắt làm nô lệ, quyền miễn trừ hồi tố, quyền được giữ nguyên chính kiến, quyền tự do tư tưởng - lương tâm và tôn giáo.

Phần III (Điều 6–27) liệt kê các quyền được Công ước bảo hộ, bao gồm các quyền sau:

 Quyền toàn vẹn thân thể, tức là quyền được sống, không bị tra tấn và bị bắt làm nô lệ (Điều 6, 7, và 8);
 Quyền tự do và an toàn nhân thân, tức là quyền không bị bắt và bỏ tù vì các lý do không chính đáng (Điều 9 – 11);
 Quyền bình đẳng trước luật, và mọi cáo trạng phải đúng trình tự pháp luật. Bị cáo về các tội hình sự có quyền được chấp nhận là vô tội cho đến khi bị chứng minh là có tội theo luật. (Điều 14, 15, và 16);
 Quyền tự do cá nhân được hiểu theo nghĩa tự do di chuyển, tự do tư tưởng, tự do lương tâm và tự do tôn giáo, tự do phát biểu và giữ quan điểm mà không bị ai can thiệp, tự do lập hội và hội họp, tự do lập gia đình, quyền khai sinh, và quyền bí mật đời tư.(Điều 12, 13, 17 – 24);
 Ngăn cấm bất kỳ hình thức tuyên truyền cổ vũ chiến tranh hay gieo giắc kỳ thị chủng tộc, tôn giáo. (Điều 20);
 Quyền tham gia chính trị bao gồm quyền tự do thành lập, theo hoặc không theo một hội nhóm (trừ những hạn chế do pháp luật quy định và là cần thiết trong một xã hội dân chủ, vì lợi ích an ninh quốc gia, an toàn và trật tự công cộng, và để bảo vệ sức khoẻ hoặc đạo đức của công chúng hay các quyền và tự do của người khác) và quyền bầu cử. (Điều 25);
 Quyền được đối xử bình đẳng của các cộng đồng thiểu số trước luật. (Điều 26 và 27).

Nhiều trong số các quyền trên yêu cầu một số điều cụ thể mà các quốc gia hội viên phải thực hiện.

Phần IV (Điều 28–45) quy định các nguyên tắc thành lập và hoạt động của Ủy ban Nhân quyền cùng các công việc giám sát và báo cáo. Đồng thời, nó cũng yêu cầu các quốc gia thừa nhận năng lực của Ủy ban trong giải quyết mâu thuẫn giữa các nước liên quan đến việc thực thi Công ước. (Điều 41 và 42).

Phần V (Điều 46 và 47) giải thích rằng Công ước sẽ không bị diễn giải theo cách can thiệp vào hoạt động của Liên Hợp Quốc hoặc "quyền của mọi dân tộc được thụ hưởng và sử dụng một cách tự do và đầy đủ các nguồn tài nguyên của họ."

Phần 6 (Điều 48–53) quy định cách thức phê chuẩn, thời gian có hiệu lực và cách sửa đổi bổ sung sau này.

Các Nghị định thư bổ sung

Có hai bản Nghị định thư bổ sung tùy chọn áp dụng cho Công ước. Nghị định thư bổ sung I thiết lập cơ chế cho phép các cá nhân trình báo lên Ủy ban Nhân quyền về các hành vi vi phạm Công ước. Điều này dẫn đến sự ra đời của một bộ quy tắc phức tạp diễn giải Công ước và hướng dẫn cách thực thi. Tính tới tháng 12 năm 2010, có 35 quốc gia đã ký và 113 nước tham gia Nghị định thư bổ sung I.

Bản Nghị định thư bổ sung II yêu cầu hủy bỏ hình phạt tử hình; tuy nhiên, các nước được phép sử dụng nó trong trường hợp 'tội ác đặc biệt nghiêm trọng' Tính tới tháng 12 năm 2010, Nghị định thư thứ II đã có 73 quốc gia tham gia và 35 nước đã ký.

Tại Việt Nam
Việt Nam gia nhập ICCPR vào ngày 24/9/1982 . Theo báo điện tử của Đảng Cộng Sản Việt Nam :Điều 1, Công ước của Liên hiệp Quốc về các quyền dân sự và chính trị, được thông qua và để ngỏ cho các quốc gia ký, phê chuẩn và gia nhập theo Nghị quyết số 2200 (XXI) ngày 16/12/1966 của Đại hội đồng Liên Hợp Quốc, đã ghi rõ: "Mọi dân tộc đều có quyền tự quyết. Xuất phát từ quyền đó, các dân tộc tự do quyết định thể chế chính trị của mình và tự do phát triển kinh tế, xã hội và văn hoá". Xét thấy nội dung của Công ước phù hợp với lợi ích chung của nhân loại nên Việt Nam đã sớm phê chuẩn và tham gia Công ước này.

Các quốc gia không tham gia Công ước
Phần lớn các nước trên thế giới là thành viên của Công ước. Tính tới tháng 12 năm 2010, 27 nước dưới đây chưa ký vào Công ước, hoặc đã ký nhưng chưa thông qua.

Đã ký nhưng không thông qua
 Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa (05 tháng 10 năm 1998). Ngoại trừ Khu Đặc chính Hồng Kông chịu ràng buộc bởi Công ước.
 Comoros (25 tháng 11 năm 2008)
 Cuba (28 tháng 2, 2008)
 Nauru (12 tháng 11 năm 2001)
 São Tomé và Príncipe (31 tháng 10 năm 1995)

Không ký cũng không thông qua

Đã ký nhưng không tham gia
 Đài Loan (tức Trung Hoa Dân Quốc)

Xem thêm
Ủy ban Nhân quyền
Tuyên ngôn Quốc tế Nhân quyền
Công ước Quốc tế về các Quyền Kinh tế, Xã hội và Văn hóa
Nhân quyền tại Việt Nam

Liên kết ngoài
 Công ước Quốc tế về các Quyền Dân sự và Chính trị
 Công ước Quốc tế về các Quyền Dân sự và Chính trị
 Danh sách các bên tham gia ký .
 Ấn bản định kỳ tập trung vào điều 2 của Công ước

Chú thích

Công ước và Nghị quyết Liên Hợp Quốc
Các văn kiện về nhân quyền
Hiệp ước của Hoa Kỳ


title: Vitex acunae

text:
Vitex acunae là một loài thực vật thuộc họ Verbenaceae. Đây là loài đặc hữu của Cuba. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 Areces-Mallea, A.E. 1998. Vitex acunae. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 24 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Cuba
Chi Bình linh
Thực vật dễ tổn thương


title: Andrena konyella

text:
Andrena konyella là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Warncke mô tả khoa học năm 1975.

Chú thích

Tham khảo

K
Động vật được mô tả năm 1975


title: Cheilotrichia affinis

text:
Cheilotrichia affinis là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Cheilotrichia
Limoniidae ở vùng Palearctic


title: Megachile albofilosa

text:
Megachile albofilosa là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1937.

Chú thích

Tham khảo

A
Động vật được mô tả năm 1937


title: Hydropsyche orris

text:
Hydropsyche orris là một loài Trichoptera trong họ Hydropsychidae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc.

Tham khảo

Trichoptera miền Tân bắc
Hydropsyche


title: Artelida crinipes

text:
Artelida crinipes là một loài bọ cánh cứng thuộc phân họ Lepturinae, trong họ Cerambycidae. This bọ cánh cứng is distributed on island của Madagascar.

Chú thích

Tham khảo

Artelida
Động vật được mô tả năm 1864


title: Telicota ancilla

text:
Telicota ancilla, bướm phi tiêu cọ tối, là một loài bướm ngày thuộc họ Bướm nhảy. Những loài này tạo thành một danh tính loài phức tạp và chính xác chỉ có thể được xác định bằng cách kiểm tra cơ quan sinh dục.

Ấu trùng ăn nhiều loại cỏ khác nhau, chẳng hạn như cỏ tranh, Paspalum urvillei và Sorghum halepense. Các thực vật chủ khác đã được ghi nhận bao gồm Ochlandra travancorica, Bambusa striata và Bambusa wamin.

Phân loài

 Telicota ancilla ancilla (Herrich-Schäffer, 1869) – bướm phi tiêu lục (New South Wales và Queensland)
 Telicota ancilla baudina Evans, 1949 (Lãnh thổ phía Bắc và Tây Úc)
 Telicota ancilla horisha Evans, 1934 (miền nam Trung Quốc, miền bắc Việt Nam, Đài Loan)
 Telicota ancilla lanka (Sri Lanka)
 Telicota ancilla mamba (sông Mambare)
 Telicota ancilla minda Evans, 1934 (Philippines)
 Telicota ancilla santa Evans, 1934 (Philippines)
 Telicota ancilla volens (Timor)

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

A
A


title: Singaperumalkoil

text:
Singaperumalkoil là một thị trấn thống kê (census town) của quận Kancheepuram thuộc bang Tamil Nadu, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Singaperumalkoil có dân số 8057 người. Phái nam chiếm 51% tổng số dân và phái nữ chiếm 49%. Singaperumalkoil có tỷ lệ 74% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 80%, và tỷ lệ cho phái nữ là 66%. Tại Singaperumalkoil, 11% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Tamil Nadu


title: Đám mây hình nấm

text:
Một đám mây hình nấm là một đám mây có hình nấm ngưng kết bởi đám hơi nước hoặc các mảnh vỡ từ các vụ nổ lớn. Chúng thường được liên tưởng tới các vụ nổ hạt nhân, tuy rằng bất kể vụ nổ nào đủ lớn đều có thể tạo nên một hiệu ứng tương tự. Chúng có thể gây bởi các vũ khí quy ước uy lực mạnh như bom cha hay dung nham núi lửa hay các vụ va chạm lớn trong tự nhiên cũng có thể tạo nên các đám mây hình nấm.

Đám mây hình nấm là kết quả của sự hình thành đột ngột các dòng khí khổng lồ có mật độ thấp và nóng ở gần mặt đất, từ đó chúng tạo ra hiệu ứng ổn định Rayleigh-Taylor. Khối khí nóng dâng lên nhanh chóng và chuyển động hỗn loạn xoáy tròn quanh biên cuốn theo khói và các mảnh vỡ vật chất tạo thành thân nấm. Dòng không khí nóng dâng cao mãi cuối cùng chúng đạt tới độ ổn định khi mà nhiệt độ giảm và mật độ không thể thấp hơn không khí ở đó nữa thì tỏa ra xung quanh, hình thành mũ nấm trước khi rơi xuống.

Nguồn gốc thuật ngữ

Mặc dù thuật ngữ này đã bắt đầu xuất hiện từ những năm 1950 nhưng các đám mây nấm tạo bởi các vụ nổ đã được mô tả trước kỉ nguyên nguyên tử. Chẳng hạn Thời báo Times xuất bản ngày 1 tháng 10 năm 1937 đã mô tả cuộc tấn công của Nhật Bản vào Thượng Hải Trung Quốc đã tạo nên "một cột khói khổng lồ". Trong suốt Chiến tranh thế giới thứ 2 các mô tả về các đám mây nấm cũng tương đối phổ biến.
Đám mây trong vụ ném quả bom nguyên tử xuống Nagasaki, Nhật Bản được mô tả trong tuần báo The Times ở London vào ngày 13 Tháng 8 1945 như là một "chiếc nấm khổng lồ của khói bụi".
Cuối năm 1946, chiến dịch Crossroads về thử nghiệm bom hạt nhân đã mô tả có một đám mây hình "hoa cải" nhưng phóng viên lúc đó cũng nói rằng "nấm, nay đã trở thành một biểu tượng của thời kỳ nguyên tử".(Weart 1988)

Vật lý học

Các đám mây nấm được hình thành từ nhiều dạng nổ lớn dưới tác động của trọng lực trái đất, mặc dù chúng thường được biết đến như là kết quả của các vụ nổ hạt nhân. Vũ khí hạt nhân thường được kích nổ trên mặt đất nhằm đạt hiệu quả tối đa sự phân tán năng lượng của quả cầu lửa. Ngay sau khi kích nổ, quả cầu lửa hạt nhân tự đẩy lên cao với nguyên lý giống như những quả bóng bay. Khi nó lên cao dần, không khí bị cuộn lên theo (giống như khói thoát ra từ ống khói) tạo ra dòng khí nóng gọi là hậu-phong (afterwinds), còn không khí phía trên cùng cuộn tròn theo hình vòng xuyến (toroid).
Nếu điểm nổ đủ thấp thì bụi đất đá và các mảnh vỡ ở mặt đất sẽ cuốn theo tạo nên đám mây nấm. Nhưng nếu điểm nổ quá cao so với mặt đất thì nó sẽ không tạo ra đám mây nấm, thay vào đó là đám bụi phóng xạ ở mức cao và các chất bị phân rã khác sẽ bị gió phân tán, nếu gặp trời mưa nó sẽ tạo ra mưa phóng xạ hạt nhân.

Những vụ nổ dưới lòng đất hoặc sâu dưới nước cũng không tạo thành đám mây nấm mà nó sẽ làm hóa hơi một khối lượng khổng lồ đất hoặc nước. Tuy nhiên, nếu vụ nổ dưới nước nhưng ở gần mặt nước thì có thể tạo ra đám mây nấm giống như hiệu ứng đám mây rỗng.

Kèm theo đám mây nấm thường là các đám hơi nước mau tan được biết tới như các vòng hơi nước (vapor rings). Đó là nhiệt độ cao làm nước bốc hơi và hơi nước bị sóng xung kích làm ngưng lại quanh điểm nổ.

Tham khảo

 Batchelor, G. K. An Introduction to Fluid Dynamics, Cambridge, UK: Cambridge University Press, 1967.
 Glasstone, Samuel, and Dolan, Philip J. The Effects of Nuclear Weapons, 3rd edn. Washington, DC: United States Department of Defense and Energy Research and Development Administration, 1977. (esp. "Chronological development of an air-burst"  and "Description of Air and Surface Bursts" in Chapter II) (This entire book is available here: http://www.princeton.edu/~globsec/publications/effects/effects.shtml .)
 Vigh, Jonathan. Mechanisms by Which the Atmosphere Adjusts to an Extremely Large Explosive Event, 2001. (See: http://euler.atmos.colostate.edu/~vigh/other_works/at735/vigh_adjustment_mechanisms.pdf .)
 Weart, Spencer. Nuclear Fear: A History of Images. Cambridge, MA: Harvard University Press, 1988.

Liên kết ngoài
 Carey Sublette's Nuclear Weapon Archive has many photographs of mushroom clouds
 DOE Nevada Site Office  has many photographs of nuclear tests conducted at the Nevada Test Site and elsewhere

Vũ khí hạt nhân
Lốc xoáy
Vụ nổ
Dạng đám mây

de:Kernwaffenexplosion#Pilzwolke (Atompilz)


title: Babelomurex fax

text:
Babelomurex fax là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Muricidae, họ ốc gai.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Babelomurex
Động vật được mô tả năm 1971


title: Cariboptila caab

text:
Cariboptila caab là một loài Trichoptera trong họ Glossosomatidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Tham khảo

Trichoptera vùng Tân nhiệt đới
Cariboptila


title: Quận Dodge, Minnesota

text:
Quận Dodge là một quận thuộc tiểu bang Minnesota, Hoa Kỳ.
Quận này được đặt tên theo. Theo điều tra dân số của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2000, quận có dân số người. Quận lỵ đóng ở.

Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có diện tích km2, trong đó có km2 là diện tích mặt nước.

Các xa lộ chính

Quận giáp ranh

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Quận của Minnesota


title: Ceratina fulvitarsis

text:
Ceratina fulvitarsis là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1925.

Chú thích

Tham khảo

Ceratina
Động vật được mô tả năm 1925


title: Tipula yana

text:
Tipula yana là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Nearctic.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ruồi hạc


title: Geranomyia luteinota

text:
Geranomyia luteinota là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Geranomyia
Limoniidae ở vùng Afrotropic


title: 15868 Akiyoshidai

text:
15868 Akiyoshidai (1996 OL) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 16 tháng 7 năm 1996 bởi A. Nakamura ở Kuma Kogen.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 15868 Akiyoshidai

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1996


title: Erioptera quadricincta

text:
Erioptera quadricincta là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Erioptera
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Anisodera fallax

text:
Anisodera fallax là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Gestro miêu tả khoa học năm 1899.

Chú thích

Tham khảo

Anisodera


title: Tournefeuille

text:
Tournefeuille là một xã trong vùng Occitanie, thuộc tỉnh Haute-Garonne, quận Toulouse, tổng Tournefeuille. Tọa độ địa lý của xã là 43° 35' vĩ độ bắc, 01° 20' kinh độ đông. Tournefeuille nằm trên độ cao trung bình là 140 mét trên mực nước biển, có điểm thấp nhất là 146 mét và điểm cao nhất là 190 mét. Xã có diện tích 18,17 km², dân số vào thời điểm 1999 là 22.758 người; mật độ dân số là 1253 người/km². Xã nằm khoảng 10 km về phía tây của Toulouse.

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Xã của Haute-Garonne


title: Phyllonorycter carpini

text:
Phyllonorycter carpini là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Nhật Bản (Hokkaidō) và vùng Viễn Đông Nga.

Sải cánh dài 5.5-6.5 mm.
Ấu trùng ăn Carpinus cordata, Carpinus laxiflora và Carpinus tschonoskii. Chúng ăn lá nơi chúng làm tổ.

Chú thích

Tham khảo

Phyllonorycter


title: Babensham

text:
Babensham là một đô thị ở huyện Rosenheim bang Bayern thuộc nước Đức.

Tham khảo


title: Keep On Movin'

text:
Keep on Movin' là bái hát được trình bày bởi nhóm nhạc Anh Five, là single được phát hành từ album thứ hai của nhóm Invincible. Được phát hành vào cuối năm 1999, bài hát này đã chiếm giữ vị trí no1 trong bảng xếp hạng của UK. Bài hát xếp thứ 16 trong bảng xếp hạng UK các single bán chạy nhất của các boyband thập niên 1990 với 421.700 bản được bán ra và nhận được danh hiệu đĩa bạch kim.

Thứ hạng

Bài hát của Five


title: Triberg im Schwarzwald

text:
Triberg im Schwarzwald là một thị xã trong bang Baden-Württemberg, Đức. Đô thị này thuộc huyện Schwarzwald-Baar trong rừng Đen. Dân số cuối năm 2006 là 5178 người. Các thác nước Triberg, một loạt các thác nước ngắn trên sông Gutach, thuộc loại các thác cao nhất Đức.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài
 http://www.triberg.de
 http://www.world-waterfalls.com/
  Triberg: informations and pictures
 Triberg Tourism Information and Pictures


title: Mexalictus eickworti

text:
Mexalictus eickworti là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Godínez-García mô tả khoa học năm 1996.

Chú thích

Tham khảo

Mexalictus
Động vật được mô tả năm 1996


title: Lycaugesia

text:
Lycaugesia là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Acontiinae


title: Latirus hesterae

text:
Latirus hesterae là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Fasciolariidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Latirus


title: Dibolia rugulosa

text:
Dibolia rugulosa là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Redtenbacher miêu tả khoa học năm 1849.

Chú thích

Tham khảo

Dibolia


title: Megachile biexcisa

text:
Megachile biexcisa là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Pasteels mô tả khoa học năm 1970.

Chú thích

Tham khảo

B
Động vật được mô tả năm 1970


title: Fūma Kotarō

text:
(? - 1603) là người kế tục trưởng môn thứ 1 phái Ninja Fūma trong thời Sengoku của Nhật Bản.

Mỗi chưởng môn tiếp theo sau của phái phải kế tục tên của người sáng lập phái, làm khó phân biệt được từng cá nhân trong phái. Người nổi tiếng nhất trong số này, Fūma Kotarou, là đời thứ 5. Ông phục vụ dưới thời lãnh chúa thành Odawara là Houjou Ujimasa và Houjou Ujinao.

Phái này phục vụ cho dòng Houjou tại thành Odawara. Họ nổi tiếng bởi nghệ thuật cưỡi ngựa, khiến người ta đoán họ là hậu duệ dân du mục.

Một trong những trận đánh nổi tiếng của Kotarou là vào năm 1581 khi quân Takeda đặt doanh trại bắt ngang dòng sông Osegawa. Từ vị trí quân Houjou trong thành Ukishimagahara, các ninja Fūma vượt qua dòng sông và tấn công doanh trại quân Takeda nhiều lần và gây hỗn loạn thành công doanh trại.

Truyền thuyết nói rằng vào năm 1596, Kotarou bị Hattori Hanzō, một ninja phục vụ dòng họ Tokugawa bắt được. Người ta tin rằng ông phải chịu trách nhiệm về cái chết của Hanzou bởi vì đã lùa Hanzou vào trong một con suối nhỏ đầy dầu, quân của Kotarou phóng hỏa dòng suối giết chết Hanzou khi tàu của Kotarou đã cách một khoảng rất an toàn. Khi các tướng quân dòng Tokugawa đã có được sức mạnh tuyệt đối, phái Fūma trở thành 1 băng cướp biển tấn công dây chuyền các kho quân sự của quân Tokugawa.

Cùng với sự sụp đổ của dòng Houjou, phái Fūma vô chủ và Kotarou trở thành 1 băng trộm cắp. Kết cục họ bị bắt và bị trừng phạt năm 1603 theo chính sách dòng Tokugawa.

Tham khảo

Chiến binh Nhật Bản
Mất năm 1603
Ninja
Năm sinh không rõ


title: Proserpinus juanita

text:
The Juanita Sphinx (Proserpinus juanita) là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Nó được tìm thấy ở North Dakota phía nam đến Arizona and phía đông đến Missouri và Texas.

Sự miêu tả
Sải cánh dài 45–64 mm.

Beskrivning

Môn sinh học

Ấu trùng ăn Onagraceae species, bao gồm Oenothera, Gaura và Epilobium species

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài
Species info

Proserpinus


title: Ecnomus aigeus

text:
Ecnomus aigeus là một loài Trichoptera trong họ Ecnomidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Ecnomus


title: Vitis, Áo

text:
Thaya là một đô thị thuộc huyện Waidhofen an der Thaya trong bang Niederösterreich, Áo.

Tham khảo

Đô thị của Niederösterreich

ru:Тайа


title: Sainte-Cécile, Vendée

text:
Sainte-Cécile là một xã ở tỉnh Vendée trong vùng Pays de la Loire, Pháp. Xã này có diện tích 32,73 km², dân số năm 2006 là 1414 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 46 mét trên mực nước biển.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Site officiel de Sainte-Cécile
 Sainte-Cécile trên trang mạng Viện địa lý quốc gia
 Sainte-Cécile trên trang mạng của INSEE
 Sainte-Cécile trên trang mạng của Quid
 Vị trí của Sainte-Cécile trên bản đồ nước Pháp
 Plan de Sainte-Cécile sur Mapquest

Sainte-Cecile


title: Quảng Đức (định hướng)

text:
Quảng Đức có thể là:

Địa danh

Việt Nam
 Xã Quảng Đức, huyện Hải Hà, tỉnh Quảng Ninh
 Xã Quảng Đức, huyện Quảng Xương, tỉnh Thanh Hóa
 Dinh Quảng Đức: một đơn vị hành chính vào đầu thời Nguyễn, đến năm 1822 được đổi thành phủ Thừa Thiên, tương ứng với tỉnh Thừa Thiên Huế ngày nay
 Tỉnh Quảng Đức: một tỉnh cũ dưới thời Việt Nam Cộng hòa nằm trên cao nguyên Mơ Nông, gần tương ứng với địa bàn tỉnh Đắk Nông ngày nay.

Trung Quốc
 Huyện Quảng Đức (广德县) thuộc địa cấp thị Tuyên Thành, tỉnh An Huy.

Tên người
 Hòa thượng Thích Quảng Đức, người tự thiêu để phản đối sự đàn áp Phật giáo của chính phủ Ngô Đình Diệm.
 Niên hiệu của Đường Đại Tông nhà Đường.
 Niên hiệu của Đoàn Tư Thông vương quốc Đại Lý.
 Niên hiệu của Đoàn Tố Anh vương quốc Đại Lý.