title: Khóa điện tử

text:
Khóa điện tử (tiếng Anh: Electronic lock, hay electric lock) là một thiết bị khóa hoạt động nhờ hoạt động của dòng điện. Khóa điện tử đôi khi hoạt động độc lập bởi một nhóm các thiết bị điện tử được gắn trực tiếp vào ổ khóa. Khóa điện có thể được kết nối với một hệ thống kiểm soát ra vào (access control system). Những ưu điểm của hệ thống này bao gồm: đóng mở bằng nhiều hình thức khác nhau (nhập mật khẩu, thẻ RFID) và kiểm soát ra vào tốt thông qua các thiết bị điện tử có khả năng lưu trữ dữ liệu bên trong hoặc kết nối với khóa. Khóa điện tử cũng có thể được giám sát và điều khiển từ xa (đóng khóa và mở khóa).

Hiện nay khóa điện tử mở rộng thêm các chức năng cao cấp khác: Mã số, Vân tay, Kết nối Bluetooth, Kết nối wifi để mở qua ứng dụng trên di động.

Các hãng khóa điện tử hàng đầu: Epic - SamSung, Yale , Kassler , Bosch ,…

Hoạt động
Khóa điện tử sử dụng nam châm, cuộn dây dẫn hoặc động cơ để kích hoạt khóa bằng cách cung cấp hoặc ngắt nguồn điện. Việc vận hành khóa có thể đơn giản như sử dụng một công tắc, ví dụ như ở các hệ thống cửa ra vào hiện đại ở các khu căn hộ cao cấp ngày nay, hoặc ở những nơi triển khai hệ thống kiểm soát ra vào dựa trên sinh trắc học.

Tham khảo

Khóa


title: Lipotriches dentiventris

text:
Lipotriches dentiventris là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Smith mô tả khoa học năm 1875.

Chú thích

Tham khảo

Lipotriches
Động vật được mô tả năm 1875


title: Copelatus fernandensis

text:
Copelatus fernandensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Guignot miêu tả khoa học năm 1952.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Copelatus


title: 15 tháng 9

text:
Ngày 15 tháng 9 là ngày thứ 258 (259 trong năm nhuận) trong lịch Gregory. Còn 107 ngày trong năm.

Sự kiện
 1457: Trận Bornholm thứ nhất, hạm đội 3 tàu Gdańsk đánh tan đoàn 16 tàu của Đan Mạch – Livonia trong Chiến tranh Mười ba năm (1454–1466)
 1835 – Trong chuyến thứ hai trên tàu HMS Beagle, Charles Darwin tới Quần đảo Galápagos, ở đấy ông phát triển học thuyết tiến hóa.
1894 – Chiến tranh Nhật–Thanh: Quân Nhật Bản giành chiến thắng trước quân Thanh trong trận Bình Nhưỡng diễn ra trên lãnh thổ Triều Tiên.
 1916 – Xe tăng, "vũ khí bí mật" của Quân đội Anh trong Chiến tranh thế giới thứ nhất, được sử dụng trong trận chiến lần đầu tiên tại Trận Somme (1916) ở Somme, Picardy, Pháp, cho phép phe Đồng minh thắng chiến.
 1935 – Đức Quốc xã ban hành Bộ luật Nürnberg, luật này hủy bỏ quyền công dân của những người Đức gốc Do Thái, và đổi quốc kỳ mới có chữ Vạn.
 1945 – Thông tấn xã Việt Nam được thành lập dưới tên Việt Nam Thông tấn xã.
1946 – Cộng hòa Nhân dân Bulgaria tuyên bố hình thành sau cuộc trưng cầu dân ý với kết quả phế bỏ chế độ quân chủ.
 1950 – Bắt đầu trận đánh Inchon ở Triều Tiên.
1954 – Cảnh váy mang tính biểu tượng của Marilyn Monroe được quay trong quá trình quay phim The Seven Year Itch.
1956 – Số đầu tiên Tạp chí Nhân Văn ra mắt độc giả ở Hà Nội. Tạp chí này sau bị chính quyền lên án và các tác giả đóng góp bài vở đều bị truy tố là "chống phá cách mạng".
 2008 – Khủng hoảng tài chính Hoa Kỳ năm 2007-2009: Tập đoàn dịch vụ tài chính Lehman Brothers phá sản với tài sản hơn 600 tỷ Mỹ kim, trong vụ phá sản lớn nhất trong lịch sử Hoa Kỳ.

Sinh
1890 – Agatha Mary Clarissa (Agatha Christie), nhà văn trinh thám, lãng mãn người Anh.
1900 – Nguyễn An Ninh, nhà văn, nhà báo, nhà hoạt động cách mạng Việt Nam (m. 1943)
1948 – Thanh Tùng, nhạc sĩ người Việt Nam.
2000 – Felix Lee, ca sĩ, nhạc sĩ, rapper, vũ công, người mẫu, MC người Úc gốc Hàn Quốc

Mất
 1974 – Bùi Quý Cảo, Chuẩn tướng Quân lực Việt Nam Cộng hòa (sinh 1923)

Những ngày lễ và kỷ niệm
 Ngày Quốc tế Dân chủ (International Day of Democracy) theo LHQ

Tham khảo

Tháng chín
Ngày trong năm


title: Ampedus beybienkoi

text:
Ampedus beybienkoi là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Dolin miêu tả khoa học năm 1976.

Chú thích

Tham khảo

Ampedus


title: Pselnophorus

text:
Pselnophorus là một chi bướm đêm thuộc họ Pterophoridae.

Các loài
Pselnophorus albitarsella (Walsingham, 1900)
Pselnophorus astragalotes Meyrick, 1909
Pselnophorus belfragei (Fish, 1881)
Pselnophorus brachydactyla (Müller, 1764)
Pselnophorus brevispinus S.L.Hao & H.H.Li, 2008
Pselnophorus ducis Gibeaux, 1994
Pselnophorus emeishanensis Arenberger, 2002
Pselnophorus heterodactyla (Müller, 1764)
Pselnophorus jaechi Arenberger, 1993
Pselnophorus japonicus Marumo, 1923
Pselnophorus laudatus Bigot, 1964
Pselnophorus pachyceros Meyrick, 1921
Pselnophorus poggei (Mann, 1862)
Pselnophorus vilis (Butler, 1881)

Chú thích

Tham khảo

Oidaematophorini


title: Chiến dịch diệt chim sẻ

text:
Chiến dịch diệt chim sẻ (tiếng Trung Quốc: 打麻雀运动, Đả ma tước vận động) là một trong những hành động đầu tiên trong kế hoạch Đại nhảy vọt của Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa từ năm 1958 đến năm 1962. Bốn loài vật cần bị diệt trừ đó là: chuột, ruồi, muỗi, và chim sẻ. Mao có tham vọng nâng cao sản lượng lương thực của Trung Quốc bằng cách diệt các loài vật gây hại và tập thể hóa nông nghiệp, để Trung Quốc mau chóng bắt kịp phương Tây và Liên Xô.

Chiến dịch

Mùa thu năm 1956, những người tham gia hội nghị lần thứ 2 của Hiệp hội Động vật học Trung Quốc cho rằng các loài chim là thủ phạm gây ra nạn thiếu hụt lương thực. Các nhà khoa học ước tính có 2,5 tỷ con chim sẻ ở Trung Quốc, mỗi con ăn 2,5 kg ngũ cốc hằng năm. Như vậy, mỗi năm chúng đã ăn mất một lượng lương thực đủ để nuôi sống 35 triệu người. Thứ trưởng Bộ Giáo dục Zhou Jian, một nhà sinh vật học, tin tưởng rằng vấn đề lương thực có thể được giải quyết bằng cách loại bỏ chim sẻ. Tuy nhiên vào năm 1957, nhà điểu học Cheng Tso-sin đã công bố bài báo "Về thức ăn của chim sẻ" khẳng định rằng chim sẻ có lợi cho nông nghiệp vì thời gian chim sẻ ấp trứng và nuôi con trùng với mùa sinh trưởng và thu hoạch lúa nên chúng tiêu diệt rất nhiều côn trùng gây hại. Hơn nữa, các giống chim sống trong thành phố và rừng rậm hoàn toàn không gây ra thiệt hại cho mùa màng. Mao Trạch Đông tin tưởng Zhou Jian vì có nhiều nhà khoa học khác ủng hộ ông ta do không muốn gặp rắc rối.

Chiến dịch được Mao Trạch Đông, chủ tịch Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa phát động ngày 18/3/1958. Chim sẻ bị liệt vào trong danh sách vì chúng ăn hạt thóc, gây thiệt hại cho nông nghiệp. Theo quyết định thì nông dân Trung Quốc cần đập gõ nồi niêu để xua đuổi chim sẻ. Ổ chim sẻ bị phá, trứng bị đập vỡ, chim non trong tổ bị giết hết. Toàn dân Trung Quốc được huy động để diệt chim sẻ.

Mùa vụ năm 1958 khá hơn năm trước vì không còn chim sẻ, nhưng họ đã quên đi một sự thật là chim sẻ ăn châu chấu. Sang năm 1959, châu chấu tràn ngập vùng quê đã tàn phá mùa màng, cùng với việc tập thể hóa ruộng đất ở nông thôn khiến nông dân mất đi động lực sản xuất đã góp phần tạo ra Nạn đói lớn ở Trung Quốc. Tháng tư năm 1960 Viện Hàn lâm Khoa học Quốc gia Hoa Kỳ (United States National Academy of Sciences) nêu lên vấn đề là chim sẻ ăn côn trùng nhiều hơn là ăn hạt thóc. Mao Trạch Đông sau đó ra lệnh ngưng diệt chim sẻ. Vào lúc đó thì đã quá trễ vì số lượng châu chấu đã bùng nổ ngoài tầm kiểm soát. Có đến 30 triệu người chết đói trong vòng 7 năm sau đó. Mao Trạch Đông đã sửa sai bằng cách nhập khẩu chim sẻ từ Liên Xô và Canada. Vài năm sau đó, số lượng chim sẻ tại Trung Quốc phục hồi như cũ.

Chiến dịch sống lại
Ngày 19 tháng 6 năm 1998, một bích chương ở Đại học Nông nghiệp Tây Nam tại Trùng Khánh có dòng chữ như sau: "Hãy diệt bốn loài vật gây hại". Có đến 95% hộ gia đình được lệnh tiêu diệt các con vật gây hại tương tự. Tuy nhiên, lần này gián được thay thế cho chim sẻ trong danh sách bốn con vật gây hại cần phải diệt. Một chiến dịch tương tự cũng được thấy vào mùa xuân năm 1998 tại Bắc Kinh. Lần này thì không ai đáp lời kêu gọi cho loại chiến dịch kiểu đó.

Văn hóa bình dân
 Every Red Heart Shines Toward the Red Sun, một đĩa nhạc dựa vào sự kiện nói trên của ban nhạc Red Sparowes, một ban nhạc post-rock.

Xem thêm
 Đại nhảy vọt
 Cách mạng Văn hóa

Ghi chú

Tham khảo
 Story of the Campaign
 PBS series "The Peoples' Century -- 1949: The Great Leap"

Lịch sử Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa
Kinh tế Trung Quốc
Chim Trung Quốc
Mao Trạch Đông
Nạn đói lớn ở Trung Quốc
Trung Quốc năm 1958
Môi trường năm 1958
Ẩn dụ loài vật


title: Tiësto

text:
Tijs Michiel Verwest (; sinh ngày 17 tháng 1 năm 1969), có nghệ danh là Tiësto ( ; ), là một DJ và nhà sản xuất nhạc người Hà Lan tới từ Breda, Noord-Brabant. Ông được coi là "DJ vĩ đại nhất Mọi Thời đại" bởi tạp chí Mix trong một cuộc bình chọn bởi các fan. Vào năm 2013, ông được độc giả DJ Magazine bình chọn là "DJ xuất sắc nhất trong 20 năm qua". Ông cũng được coi là "Cha đỡ đầu của dòng nhạc EDM" bởi nhiều nguồn.

Năm 1997, ông thành lập hãng đĩa Black Hole Recordings với Arny Bink và phát hành series CD Magik và In Search of Sunrise. Tiësto gặp nhà sản xuất Dennis Waakop Reijers vào năm 1998; kể từ đó hai người đã cộng tác liên tục với nhau.

Từ năm 1998 đến 2000, Tiësto cộng tác với Ferry Corsten dưới cái tên Gouryella. Bản remix bài "Silence" của Delerium và Sarah McLachlan vào năm 2000 của ông đã đưa ông tới với công chúng dòng nhạc chính thống. Vào năm 2001, ông phát hành album solo đầu tay mang tên In My Memory, album này đã mang lại cho ông nhiều bản hit lớn giúp đưa sự nghiệp của ông lên cao. Ông được bình chọn là DJ Số 1 thế giới bởi DJ Magazine vào cuộc bình chọn người đọc DJ Top 100 hàng năm của tạp chí này trong ba năm liền từ 2002 đến 2004.

Ngay sau khi phát hành album phòng thu thứ hai mang tên Just Be, ông đã trình diễn live tại lễ khai mạc Thế vận hội Mùa hè 2004 tại Athens, trở thành DJ đầu tiên trình diễn live trên sân khấu của một sự kiện Olympics. Vào tháng 4 năm 2007, Tiësto cho ra mắt show radio Tiësto's Club Life của ông trên Radio 538 tại Hà Lan và phát hành album phòng thu thứ ba mang tên Elements of Life. Album này đạt vị trí đứng đầu tại bảng xếp hạng album của Bỉ cũng như trên Top Electronic Albums của Billboard tại Hoa Kỳ và nhận được một đề cử cho Giải thưởng Grammy vào năm 2008. Tiësto phát hành album phòng thu thứ tư mang tên Kaleidoscope vào tháng 10 năm 2009, theo sau bởi A Town Called Paradise vào tháng 6 năm 2014. Ông đã chiến thắng Giải Grammy cho Bản thu Remix Xuất sắc nhất, Không phải Nhạc Cổ điển cho bản remix hit "All of Me" của John Legend tại Giải Grammy lần thứ 57.

Tiesto đã từng sang Việt Nam để làm giám khảo cuộc thi Heineken Music 2004.

Tiểu sử

Sự nghiệp

Với năng khiếu âm nhạc bộc lộ từ rất nhỏ, lúc 8 tuổi Tiesto đã có thể tự sáng tác những bản nhạc cho riêng mình. Cùng tài năng thiên bẩm Tiesto đã ngự trị tại một Club ở Breda tên là The Spock trong suốt thời gian từ năm 1985 cho tới 1993. Suốt 8 năm trời (từ 1985-1993), Tiësto biểu diễn tại những câu lạc bộ ở Hà Lan, quê hương ông. Trong thời gian đó, Tiesto đã được một hãng thu thanh khá danh tiếng tại Rotterdam để mắt tới –Basic Beats Recording, và tại đây, compilation mix series ra đời với cái tên FORBIDDEN PARADISE. Sau này, cùng với Arny Bink, Tiësto thành lập công ty ghi âm, Black Hole Recordings chuyên về nhạc dance.Trong thời gian đầu anh được biết dưới tên Da Joker và DJ Limited. Sự nghiệp Trance của anh bắt đầu từ giữa thập niên 90, điển hình là single nổi tiếng đầu tiên được mix vào năm 1999 dưới tên DJ Tiesto "Lethal Industry, đây là 1 single khiến rất đáng chú ý! Năm 2001 Tiësto lập thêm một nhãn hiệu mới, MAGIK MUZIK. Mùa hè năm 2002, Black Hole Recordings mở chi nhánh tại Anh, thị trường âm nhạc màu mỡ

Năm 2000 đánh một cái mốc quan trọng trong sự nghiệp của ông với Silence được chơi trong album thứ 10 của anh In Search Of Sunrise với giọng ca của ca sĩ xinh đẹp Sarah McLachlan. Single đã khiến cho hang triệu người nghe Trance ngày ấy biết đến tên ông và say mê làn điệu bay bổng trong phong cách chơi nhạc của anh.
Trên đà thành công, ông không ngừng sáng tác! Một năm sau đó cho ra đời không ít những hit singles để khẳng định tên tuổi của mình như Suburban Train, Urban Train, Battleship Greyâ€¦ nhưng the most critical single is Flight 643, single được chơi đi chơi lại trong các kỳ festival và các sàn nhảy lớn nhất châu Âu.
Tiếp tục phong độ đó ông ra liên tục 5 singles trong 1 năm sau đó khiên người nghe ai cũng phải xây xẩm, xin giới thiệu 1 singles tiêu biểu được phát hành cuối năm 2002, Traffic 1 single ác mộng cho giới cảnh sát vì phải đi dẹp loạn >:)

Tại Mỹ, nơi mà bạn sẽ bị hoa mắt và có thể phát ngất khi đếm những hãng thu thanh và các DJ, Tiesto cùng với Nettwerk Recording đã tung ra thị trường này album Summerbreeze vào năm 2000, nằm trong compilation mix CD này có cả một remixed hit by Tiesto, nó được coi như là dấu ấn không thể phủ nhận của nhạc Trance thời bấy giờ: Delerium ft. Sarah MacLachlan – Silence, có thể nói với album này Tiesto đã làm cả thế giới phải yêu anh ta "say đắm" và Silence là bài nhạc Trance đầu tiên được phát thanh tại Bắc Mỹ. Một năm sau, 2001, artist album đầu tiên "IN MY MEMORY" của Tiesto được phát hành rộng rãi, chỉ với 09 tracks nên mỗi track được Tiesto "chăm sóc và trau chuốt" khá kỹ lưỡng nên bạn có thể tìm thấy cả 09 tracks này trên nhiều CD mix của các DJ khác nhau trên toàn thế giới. Hàng triệu bản đã tung ra, thế nhưng như thế vẫn là chưa đủ với công chúng yêu nhạc Trance và như một hệ quả tất yếu, giữa năm 2002 "IN MY MEMORY" được tái phát hành trên toàn thế giới gồm 2CD, CD thứ nhất gồm 09 tracks cũ và CD thứ hai là tuyển chọn các remix hay nhất do các DJ nổi tiếng remixed lại.

Sau hàng loạt giải thưởng quan trọng liên quan đến nhạc dance, Tiësto được DJ Magazine chọn là DJ số 1 thế giới trong danh sách top 100 DJ của năm 2002. 2003 là năm tràn ngập thành tích trong sự nghiệp của Tiësto. Ông trở thành tiêu điểm của những tờ báo giải trí hàng đầu thế giới. Đến nay, Tiësto là DJ duy nhất có các buổi diễn ở sân vận động hơn 25.000 người. Tiësto In Concert DVD cũng giành được đĩa vàng, điều mà nhiều ca sĩ tầm cỡ cũng mơ ước. Thêm nữa, đĩa đơn Traffic của anh là bản trình diễn bằng nhạc khí đầu tiên trong vòng 23 năm đứng hạng nhất tại các bảng xếp hạng. Cũng trong năm 2003, Tiësto đoạt 3 giải TMF (Hà Lan & Bỉ), 2 giải thưởng dành cho DJ của Hà Lan, 1 giải MTV Hà Lan, tiếp tục là DJ số 1 của DJ Magazine, nghệ sĩ đầu tiên 2 năm liên tiếp được nhận vinh dự này. Hiện tại, Tiësto vẫn là một trong những DJ được yêu thích và đánh giá cao nhất thế giới. Ông tự sản xuất và remix với một style độc nhất vô nhị đầy sáng tạo.

Danh sách đĩa nhạc

Album Phòng Thu
 In My Memory (2001)
 Just Be (2004)
 Elements of Life (2007)
 Kaleidoscope (2009)
 A Town Called Paradise (2014)
 The London Sessions (2020)
 Drive (2023)

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Trang web chính thức

Sinh năm 1969
Nghệ sĩ nhạc sàn
Nhân vật còn sống
Thế vận hội Mùa hè 2004
Người đoạt giải World Music Awards
DJ hộp đêm
Nhạc sĩ Hà Lan


title: Kerakat

text:
Kerakat là một thị xã và là một nagar panchayat của quận Jaunpur thuộc bang Uttar Pradesh, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Kerakat có dân số 12.472 người. Phái nam chiếm 52% tổng số dân và phái nữ chiếm 48%. Kerakat có tỷ lệ 60% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 68%, và tỷ lệ cho phái nữ là 50%. Tại Kerakat, 17% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Uttar Pradesh


title: Colias erate

text:
The Eastern Pale Clouded Yellow (Colias erate) là một loài bướm thuộc họ Pieridae. Nó được tìm thấy ở South-eastern châu Âu, through Thổ Nhĩ Kỳ over Central châu Á up to Nhật Bản và Đài Loan. South, its range stretches to Somalia và Ethiopia.

Sải cánh dài 23–26 mm. Chúng bay in tháng 5 đến tháng 9 làm hai đợt.

Ấu trùng ăn various Fabaceae species, such as Medicago sativa and Medicago, Trifolium, Onobrychis and Melilotus species.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.lepiforum.de Taxonomy and Photo’s
 www.schmetterling-raupe.de
 Moths and Butterflies of Europe and North Africa
 Fauna Europaea

Động vật được mô tả năm 1805
Colias
Động vật Pakistan
Bướm tại Ấn Độ
Côn trùng châu Âu


title: (14002) 1993 LW1

text:
{{DISPLAYTITLE:(14002) 1993 LW1}}

(14002) 1993 LW1 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Henry E. Holt ở Đài thiên văn Palomar ở Quận San Diego, California, ngày 15 tháng 6 năm 1993.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 14001–15000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1993
Được phát hiện bởi Henry E. Holt
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Couvains, Manche

text:
Couvains  là một xã thuộc tỉnh Manche trong vùng Normandie tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 100 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Manche


title: 8472 Tarroni

text:
8472 Tarroni (1983 TC) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 12 tháng 10 năm 1983 bởi Osservatorio San Vittore ở Bologna.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1983


title: (8453) 1981 EQ

text:
(8453) 1981 EQ là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Henri Debehogne và Giovanni de Sanctis ở Đài thiên văn La Silla ở Chile, ngày 1 tháng 3 năm 1981.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 8001–9000

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser

Thiên thể phát hiện năm 1981
Được phát hiện bởi Henri Debehogne
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Unbreakable (album của Scorpions)

text:
Unbreakable là album thu âm thứ mười lăm của ban nhạc heavy metal người Đức Scorpions, được phát hành vào năm 2004. Đây là album mà Scorpion trở về với phong cách ban đầu của họ sau khi trải nghiệm các phong cách nhạc khác nhau.

Danh sách các bài hát
 "New Generation" (Schenker, Meine) – 5:51
 "Love 'em Or Leave 'em" (Schenker, Kottak, Meine) – 4:04
 "Deep And Dark" (Jabs, Meine) – 3:39
 "Borderline" (Schenker, Meine) – 4:53
 "Blood Too Hot" (Schenker, Meine) – 4:16
 "Maybe I Maybe You" (Anoushiravan Rohani, Meine) – 3:32
 "Someday Is Now" (Schenker, Kottak) – 3:25
 "My City My Town" (Meine) – 4:55
 "Through My Eyes" (Schenker, Meine) – 5:23
 "Can You Feel It" (Kottak, Meine) – 3:49
 "This Time" (Jabs) – 3:36
 "She Said" (Kolonovits, Meine) – 4:42

Thành viên tham gia
 Klaus Meine: Giọng ca chính
 Rudolf Schenker: Ghi ta đệm, hát đệm
 Matthias Jabs: Ghi ta chính, hát đệm
 James Kottak: Ghi ta chính, hát đệm
 Pawel Maciwoda: Ghi ta chính, hát đệm

Tham khảo

Album năm 2004
Album của Scorpions


title: Santa María, Boyacá

text:
Santa María là một thị xã và đô thị ở  Departamento  Boyacá, thuộc phân vùng Neira.

Tham khảo

Đô thị của Boyacá
Khu dân cư ở tỉnh Boyacá


title: Hippotion talboti

text:
Hippotion talboti là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae, chi Hippotion.

Tham khảo

 Pinhey, E (1962): Hawk Moths of Central và Southern Africa. Longmans Southern Africa, Cape Town.

Hippotion


title: Paracosmesus melanurus

text:
Paracosmesus melanurus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Schwarz miêu tả khoa học năm 1900.

Chú thích

Tham khảo

Paracosmesus


title: Manilkara excelsa

text:
Manilkara excelsa là một loài thực vật thuộc họ Sapotaceae. Đây là loài đặc hữu của Brasil, hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo

excelsa
Thực vật mô tả năm 1922
Thực vật Brasil
Thực vật dễ tổn thương
Thực vật được mô tả năm 1922


title: Neuro-fuzzy

text:
Trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, neuro-fuzzy chỉ đến sự kết hợp giữa mạng nơron nhân tạo và logic mờ. Sự lai giữa Neuro-fuzzy là hệ trí tuệ nhân tạo lai sử dụng 2 kỹ thuật kết hợp giữa khả năng suy luận của logic mờ với khả năng học và cấu trúc kết nối của mạng nơron. Hệ lai neuro-fuzzy thường được đặt tên là Fuzzy-Neural Network (FNN) hoặc hệ Neuro-Fuzzy (Neuro-Fuzzy System NFS) trong thư viện. NFS (tên thường được gọi hơn từ đây về sau) hợp nhất giữa kiểu phản ứng giống con người thông qua hệ mờ và một tập luật mờ dạng IF-THEN. Sức mạnh của hệ lai là nó gần giống với luật IF-THEN có thể phiên dịch được.

Sức mạnh của hệ neuro-fuzzy gồm hai yêu cầu trái ngược trong mô hình fuzzy: Tính thông dịch được và tính đúng đắn. Trong thực tế, một trong hai thuộc tính trên chiếm ưu thế. Neuro-fuzzy trong phạm vi nghiên cứu mô hình fuzzy được chia thành 2 vùng: Mô hình fuzzy ngôn ngữ học tập trung vào khả năng dịch được, chủ yếu là mô hình Mamdani, và mô hình fuzzy chính xác, tập trung vào tính chính xác, chủ yếu là mô hình Takagi-Sugeno-Kang (TSK).

Thông qua việc hiện thực hóa hệ fuzzy qua mạng kết nối, những điều kiện sau cũng được sử dụng để mô tả một vài cấu hình khác, bao gồm:

 Tạo luật fuzzy từ việc dạy mạng RBF.
 Fuzzy logic trên cơ sở thông số học của mạng nơ ron.
 Điều kiện fuzzy logic để tăng kích thước mạng.
 Hiện thực hóa hàm thuộc thông qua thuật toán phân mảnh trong học không có thầy mạng SOM và mạng nơron.
Hiện thực hóa hàm mờ, luật mờ và giải mờ thông qua mạng nhiều lớp lan truyền thẳng..
Cần phải ghi chú rằng tính thông dịch được của hệ neuro-fuzzy kiểu Mamdami có thể bị mất. Để tăng cường tính thông dịch được của hệ neuro-fuzzy, một vài phép đo phải được thực hiện, mà ở đó vai trò quan trọng của việc thông dịch mạng neuro-fuzzy phải được thảo luận đến.

Xem thêm
ANFIS
Hệ trí tuệ nhân tạo lai
 Chương trình mạng nơ ron đa lớp (Multi Layer Neural Network) và mạng nơ ron tự tổ chức (Self Organizing Maps) có giải thích bằng tiếng Việt.
 Sử dụng phần mềm mạng nơ ron 3 lớp Spice-MLP
 Sử dụng phần mềm mạng tự tổ chức Spice-SOM
 Hướng dẫn sử dụng mạng nơ ron trong các ứng dụng thực tế trong đó có minh họa phân loại ảnh khuôn mặt, ảnh người đi bộ, ảnh xe hơi, dự báo chứng khoán và một số ví dụ khác

Tham khảo

Trí tuệ nhân tạo


title: Phyllotreta yoffei

text:
Phyllotreta yoffei là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Furth miêu tả khoa học năm 1979.

Chú thích

Tham khảo

Phyllotreta


title: Disciseda

text:
Disciseda là một chi nấm trong họ Agaricaceae. Chi này gồm có 15 loài

Các loài
Disciseda andina
Disciseda candida
Disciseda collabescens
Disciseda errurraga
Disciseda kaloola
Disciseda kiata
Disciseda levispora
Disciseda luteola
Disciseda minima
Disciseda muntacola
Disciseda nigra
Disciseda ochrochalcea
Disciseda singeri
Disciseda stuckertii
Disciseda verrucosa

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

Agaricaceae


title: Oecetis pelops

text:
Oecetis pelops là một loài Trichoptera trong họ Leptoceridae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Chú thích

Tham khảo

Động vật khu vực sinh thái Indomalaya
Oecetis


title: Phobos (vệ tinh)

text:
Phobos (tiếng Anh: , : "sợ hãi") là vệ tinh lớn và sát bề mặt Sao Hỏa nhất trong số hai vệ tinh của nó (vệ tinh kia là Deimos), được đặt theo tên của con trai của Ares (Mars) và Aphrodite trong Thần thoại Hy Lạp. Thực tế ra, Phobos là vệ tinh ở gần bề mặt hành tinh chính hơn bất kỳ một vệ tinh tự nhiên nào khác trong hệ Mặt Trời, với khoảng cách đến Sao Hỏa chưa tới 6.000 km (3.728 dặm). Nó cũng là một trong số những vệ tinh tự nhiên nhỏ nhất từng được phát hiện trong hệ Mặt Trời. Tên theo hệ thống định danh của nó là Mars I.

Phát hiện

Phobos được nhà thiên văn người Mỹ Asaph Hall phát hiện ngày 18 tháng 8 năm 1877, tại Đài thiên văn Hải quân Hoa Kỳ ở Washington, D.C., vào khoảng 09:14 GMT (những nguồn tin thời ấy, sử dụng quy ước thiên văn trước năm 1925 tính thời điểm bắt đầu một ngày vào lúc giữa trưa cho rằng phát hiện diễn ra lúc 16:06 ngày 17 tháng 8 theo giờ Washington). Asaph Hall cũng là người phát hiện ra Deimos, Mặt Trăng khác của Sao Hoả.

Cuốn sổ ghi chép của Asaph Hall về việc phát hiện ra Phobos như sau
"Tôi đã lặp lại việc khảo sát từ đầu đêm ngày 11 [tháng 8], và một lần nữa lại không phát hiện thấy gì cả, nhưng khi tiếp tục tìm kiếm trong vài giờ sau đó tôi đã phát hiện một vật thể mờ ở phía trái Sao Hoả, hơi chếch về hướng bắc. Tôi vừa kịp quan sát chính xác vị trí của nó thì một màn sương từ sông tràn lên buộc công việc phải ngừng lại. Lúc ấy là hai giờ rưỡi đêm ngày 11. Mấy hôm sau trời vẫn nhiều mây.
"Ngày 15 tháng 8 thời tiết có vẻ tốt, tôi ngủ lại tại Đài quan sát. Bầu trời trở lại quang đãng sau một cơn sấm sét lúc 11 giờ và tôi lại bắt đầu công việc. Tuy nhiên khí quyển vẫn ở những điều kiện không thuận lợi và ánh sáng từ Sao Hỏa nhập nhòe, không ổn định khiến không thể quan sát thấy vật thể đó, dù chúng tôi biết rằng lúc ấy nó đang ở gần hành tinh chính và có thể quan sát được.
"Ngày 16 tháng 8 vật thể lại được quan sát thấy ở rìa phía trái hành tinh, và những quan sát thực hiện buổi tối hôm ấy cho thấy nó đang cùng di chuyển với hành tinh chính, và nếu đó là một vệ tinh, nó nằm gần một trong hai ly giác. Tới tận lúc ấy tôi vẫn chưa nói với bất kỳ ai tại Đài quan sát về công việc tìm kiếm vệ tinh Sao Hỏa của mình, nhưng sau những quan sát buổi tối ngày 16, trước khi ra về, khoảng lúc 3 giờ sáng, tôi đã nói với trợ lý của mình là George Anderson, tôi cũng đã chỉ cho anh ta thấy vật thể đó, vật thể mà tôi cho là một vệ tinh của Sao Hoả. Tôi cũng dặn anh ta giữ kín bởi vì không muốn gây bất kỳ một điều tiếng gì trước khi loại trừ được hết sự nghi ngờ. Anh ta đã giữ lời, nhưng việc này quá tuyệt vời để giữ kín và chính tôi đã để lộ ra. Ngày 17 tháng 8 trong khoảng từ 1 đến 2 giờ, khi tôi lặp lại những quan sát của mình, giáo sư Newcomb đã vào trong phòng tôi ăn trưa và tôi đã trình bày với ông những đo đạc của mình về vật thể mờ gần Sao Hỏa, tới lúc ấy tôi đã chứng minh được rằng nó đang di chuyển cùng với hành tinh.
"Ngày 17 tháng 8 trong khi chờ đợi và quan sát Mặt Trăng bên ngoài, tôi đã phát hiện ra Mặt Trăng bên trong. Những quan sát trong hai ngày 17 và 18 đã xóa tan những nghi ngờ về tính chất của các vật thể đó và sự khám phá đã được Đô đốc Rodgers công bố rộng rãi."

Henry Madan (1838–1901), Giáo sư Khoa học Eton College đã đề xuất đặt tên hai vật thể (2 vệ tinh của Sao Hỏa), từ Cuốn XV của Iliad, là Kinh hoàng và Sợ hãi, theo tên 2 đứa con của Ares

'Tiên đoán' của Jonathan Swift
Phần 3 Chương 3 quyển "Cuộc phiêu lưu tới xứ Laputa" trong truyện Gulliver du ký nổi tiếng của Jonathan Swift, một câu chuyện viễn tưởng viết năm 1726, các nhà thiên văn học xứ Laputa được miêu tả là đã khám phá ra hai vệ tinh của Sao Hỏa với khoảng cách quỹ đạo gấp 3 và 5 lần đường kính Sao Hoả, và chu kỳ quay của chúng là 10 và 21.5 giờ. Khoảng cách quỹ đạo thực tế của Phobos và Deimos là 1.4 và 3.5 lần đường kính Sao Hỏa và chu kỳ là 7.6 và 30.3 giờ. Đây được coi là một sự trùng hợp đáng ngạc nhiên; không một kính thiên văn nào ở thời Swift có đủ sức mạnh để khám phá ra được những vệ tinh đó. Sau đó, tên các nhân vật trong truyện Gulliver du ký đã được đặt tên cho các hố thiên thạch của Phobos.

Tính chất quỹ đạo

Phobos quay quanh Sao Hỏa bên dưới quỹ đạo đồng bộ, có nghĩa là nó di chuyển quanh Sao Hỏa nhanh hơn tốc độ tự xoay của Sao Hoả. Vì thế nó mọc ở phía tây, di chuyển khá nhanh ngang qua bầu trời (trong vòng 4 giờ 15 phút hay ít hơn) và lặn ở phía đông, gần hai lần một ngày (11 giờ 6 phút một lần). Nó ở rất gần bề mặt sao chính (trên một quỹ đạo xích đạo có độ nghiêng thấp) tới mức từ vị trí vĩ độ lớn hơn 70.4° ta không thể quan sát thấy nó bên trên đường chân trời.

Quỹ đạo thấp này có nghĩa Phobos cuối cùng sẽ bị phá huỷ: các lực thủy triều đang làm quỹ đạo của nó thấp xuống, hiện ở mức khoảng 1.8 mét mỗi thế kỷ, và trong từ 30-80 triệu năm nữa nó sẽ va chạm vào bề mặt Sao Hỏa hay (dường như có khả năng lớn hơn) vỡ ra thành một vành đai hành tinh. Vì hình dạng không đều của Phobos và khi coi nó tương tự như một đống đá vụn (được xác định là một vật thể Mohr-Coulomb), có thể ước tính rằng Phobos sẽ chống chịu được lực thủy triều nhưng sẽ là vượt quá Giới hạn Roche đối với một đống đá vụn như vậy khi bán kính quỹ đạo của nó giảm xuống khoảng 8400 km, và có lẽ sẽ tan rã nhanh chóng sau đó . Chỉ riêng theo hình dạng, lực hấp dẫn trên bề mặt Phobos đã khác biệt nhau tới mức 210%; các lực thủy triều do Sao Hỏa gây ra còn làm tăng gấp đôi con số đó (tới khoảng 450%) vì chúng bù hơn một nửa lực hấp dẫn của Phobos tại các cực bù và ngược hướng Sao Hoả.

Khi quan sát từ Phobos, Sao Hỏa lớn hơn 6400 lần và sáng hơn 2500 lần so với Mặt Trăng tròn khi quan sát từ Trái Đất, chiếm ¼ chiều rộng bầu trời..

Khi quan sát trên xích đạo Sao Hoả, Phobos bằng một phần ba đường kính góc của Mặt Trăng tròn như khi quan sát từ Trái Đất. Những người quan sát đứng tại các vùng có vĩ độ cao trên Sao Hỏa (thấp hơn vĩ độ 70.4°) sẽ thấy một đường kính góc nhỏ hơn bởi vì họ ở khoảng cách xa hơn so với Phobos. Kích thước biểu kiến của Phobos sẽ thay đổi ở mức 45% khi nó vượt qua trên đầu, vì sự gần gũi bề mặt Sao Hoả. Ví dụ, đối với người quan sát trên xích đạo, Phobos sẽ ở khoảng 0.14° khi mọc và đạt tới 0.20° khi lên tới thiên đỉnh. Để so sánh, Mặt Trời có kích thước biểu kiến khoảng 0.35° trên bầu trời Sao Hoả.

Các pha của Phobos, như quan sát từ trên Sao Hoả, mất khoảng 0.3191 cho một chu kỳ (chu kỳ giao hội (synodic)), chỉ dài hơn 13 giây so với chu kỳ thiên văn của nó.

Tính chất vật lý

Phobos là một vật thể tối có vẻ được cấu thành từ các vật liệu bề mặt carbonaceous. Nó giống với các tiểu hành tinh kiểu C. Tuy nhiên, mật độ của Phobos quá thấp nên không thể là toàn đá, và vì thế nó có độ xốp khá lớn.

Tàu vũ trụ Phobos 2 của Liên bang xô viết đã thông báo về một sự phun trào khí nhẹ nhưng ổn định trên Phobos. Phobos 2 đã hỏng trước khi nó có thể xác định trạng thái vật liệu vệ tinh này. Những hình ảnh gần đây từ Mars Global Surveyor cho thấy Phobos được bao phủ bởi một lớp regolith mịn với độ dày ít nhất hàng mét.

Phobos không có hình cầu, các kích thước là 27 × 21.6 × 18.8 km. Nó có nhiều miệng núi lửa và đặc điểm nổi bật nhất của bề mặt là một miệng núi lửa lớn tên gọi Stickney, theo tên thời con gái của vợ Asaph Hall là Chloe Angeline Stickney Hall. Giống như miệng núi lửa Herschel trên Mimas với tỷ lệ nhỏ hơn, vụ va chạm tạo ra Stickney hầu như đã làm tan vỡ Phobos. Những đường rãnh và vệt trên bề mặt có thể cũng được tạo ra bởi vụ va chạm Stickney. Các đường rãnh nói chung chưa tới 30 m chiều sâu, 100 – 200 m rộng, và kéo dài tới 20 km.

Thiên thạch Kaidun duy nhất được cho là một mảnh của Phobos, nhưng rất khó xác định chắc chắn điều này bởi vì chúng ta hiện biết rất ít về thành phần chi tiết của vệ tinh đó.

Nguồn gốc

Phobos và Deimos đều có đặc điểm chung là các tiểu hành tinh (kiểu C) có thành phần các bon, với mật độ, quang phổ, và albedo đặc trưng cho những tiểu hành tinh thuộc kiểu đó. Điều này khiến nảy sinh giả thuyết cho rằng cả hai vệ tinh đều đã bị bắt cóc vào trong quỹ đạo Sao Hỏa từ bên trong Vành đai tiểu hành tinh. Tuy nhiên, cả hai vệ tinh đều có quỹ đạo rất tròn và hầu như nằm chính xác trên mặt phẳng xích đạo Sao Hoả, trong khi những vệ tinh bị bắt cóc thường có quỹ đạo lệch tâm và có độ nghiêng ngẫu nhiên. Một số bằng chứng cho thấy rằng Sao Hỏa trước kia từng được bao quanh bởi rất nhiều vệ tinh cỡ Phobos và Deimos, có lẽ đã rơi vào quỹ đạo hành tinh này sau một vụ va chạm với một planetesimal lớn.

Giả thuyết "Phobos rỗng"

Khoảng năm 1958, nhà vật lý học thiên thể người Nga Iosif Samuilovich Shklovsky, khi nghiên cứu sự giảm gia tốc (secular acceleration) chuyển động quỹ đạo của Phobos, đã đề xuất rằng vệ tinh này là một cấu trúc được làm bằng "tấm kim loại mỏng", một ý kiến dẫn tới những suy đoán cho rằng Phobos có nguồn gốc nhân tạo. Shklovsky đã dựa trên những phân tích các ước tính mật độ phía trên khí quyển Sao Hỏa của ông và cho rằng hiệu ứng hãm nhẹ gia tốc chuyển động của Phobos chỉ có thể được giải thích bởi trọng lượng rất nhẹ của nó —một tính toán cho thấy đây là một vật thể kim loại chiều dài 16 km nhưng dày chưa tới 6 cm.

Tuy nhiên, trong một bức thư vào tháng 2 năm 1960 gửi tờ báo Astronautics, Siegfried Frederick Singer, khi ấy là cố vấn khoa học cho Tổng thống Eisenhower, bày tỏ sự ủng hộ lý thuyết của Shklovsky và còn đi xa hơn khi cho rằng "mục đích [của Phobos] có thể là quét sạch bức xạ trong khí quyển Sao Hoả, nhờ thế những cư dân Sao Hỏa có thể hoạt động một cách an toàn xung quanh hành tinh của mình". Vài năm sau, năm 1963, Raymond H. Wilson Jr., người phụ trách Toán học ứng dụng tại NASA, dường như đã thông báo với Viện khoa học vũ trụ rằng "Phobos có thể là một căn cứ khổng lồ bay xung quanh Sao Hoả", và rằng chính NASA cũng đang cân nhắc khả năng đó.

Trong khi có nhiều lý thuyết tìm cách giải thích sự giảm gia tốc của Phobos, chính sự sụt giảm này (tương đương việc mất độ cao khoảng 5 cm mỗi năm) sau này đã là chủ đề gây nghi ngờ, và vấn đề đã bị loại trừ năm 1969. Trong bất kỳ trường hợp nào, mật độ đo được của Phobos trái ngược với giả thuyết nó trống rỗng.

Những lời tuyên bố tương tự về "Mặt Trăng rỗng" và "Trái Đất rỗng" cũng từng được đưa ra, không một lý thuyết nào trong số chúng đưa ra được bằng chứng xác thực.

Hố thiên thạch

Các địa điểm về đặc điểm địa chất của Phobos được đặt tên bởi nhà thiên văn học đã nghiên cứu Phobos và những địa điểm ấy được đặt tên theo các nhân vật trong truyện Gulliver du ký của nhà văn Jonathan Swift. Đỉnh núi duy nhất trên Phobos là đỉnh Kepler, được đặt tên theo nhà thiên văn học Johannes Kepler. Một số hố thiên thạch đã được đặt tên.

Những kế hoạch thám hiểm

Trong quá khứ
Phobos đã được nhiều tàu vũ trụ, với mục đích chính là nghiên cứu Sao Hoả, chụp ảnh từ cự li gần. Tàu vũ trụ đầu tiên là Mariner 9 năm 1971, Viking 1 năm 1977, Phobos 2 năm 1988, Mars Global Surveyor năm 1998 và 2003, và bởi Mars Express năm 2004. Tàu thăm dò vũ trụ Phobos 1 đã mất liên lạc trên đường tới Sao Hoả.

Tương lai

Cơ quan Vũ trụ Nga đang có kế hoạch thực hiện một chương trình phóng tàu vũ trụ thu hồi với Trung Quốc nhằm lấy mẫu vật chất từ vệ tinh này vào năm 2009, tên chương trình: Phobos-Grunt.

Văn hóa đại chúng
Phobos là bối cảnh trò chơi Doom, Episode I: Knee-Deep in the Dead.

Phobos được lấy làm một hành tinh nơi có thể đặt chân đến trong trò chơi Warframe

Xem thêm

Deimos, vệ tinh khác của Sao Hoả
Danh sách các đặc tính của Phobos và Deimos
Sự đi ngang của Phobos quan sát từ Sao Hoả
Bóng che khuất của Phobos trên Sao Hoả
Phobos và Deimos trong khoa học viễn tưởng
Chương trình không gian Trung Quốc

Tham khảo
 Asaph Hall and the Moons of Mars U.S. Naval Observatory 11/5/1998
 I. S. Shklovsky, The Universe, Life, and Mind, Acad. of Sc. USSR, Moscow, 1962

Ghi chú

Liên kết ngoài

 Solar System Exploration: Planets: Mars: Moons: Phobos: Overview  Hồ sơ Phobos tại trang web về hệ thống Mặt Trời của NASA
 Flight around Phobos (phim)
 Animation of Phobos

Được phát hiện bởi Asaph Hall
Hệ Mặt Trời

18770812
Vệ tinh của Sao Hỏa


title: (27006) 1998 EX7

text:
{{DISPLAYTITLE:(27006) 1998 EX7}}

(27006) 1998 EX7 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện qua chương trình tiểu hành tinh Beijing Schmidt CCD ở trạm Xinglong ở tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc ngày 2 tháng 3 năm 1998.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 27001–28000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1998
Tiểu hành tinh vành đai chính
Tiểu hành tinh Flora


title: Turritella lyonsi

text:
Turritella lyonsi là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Turritellidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Turritella


title: Hoa Lư (định hướng)

text:
Hoa Lư có thể chỉ:

 Kinh đô Hoa Lư của nước Đại Cồ Việt trong lịch sử Việt Nam
 Quần thể di tích Cố đô Hoa Lư ở Ninh Bình
 Huyện Hoa Lư, Ninh Bình
 Phường Hoa Lư, thành phố Pleiku, Gia Lai
 Xã cũ Hoa Lư thuộc huyện Đông Hưng, Thái Bình; nay là một phần xã Liên Hoa cùng huyện.
 Động Hoa Lư, huyện Gia Viễn, Ninh Bình.
 Cửa khẩu Hoa Lư, một cửa khẩu quốc tế đường bộ tại huyện Lộc Ninh, tỉnh Bình Phước.
 Trường Đại học Hoa Lư, một cơ sở đào tạo đại học trực thuộc ủy ban nhân dân tỉnh Ninh Bình.
 Sân vận động Hoa Lư tại Thành phố Hồ Chí Minh.


title: Bình phương tối thiểu tuyến tính

text:
Bình phương tối thiểu tuyến tính là một kỹ thuật trong ngành tối ưu toán học để tìm một nghiệm gần đúng cho một hệ phương trình tuyến tính không có nghiệm chính xác. Điều này thường xảy ra khi số phương trình là (m) lớn hơn số biến (n). (Xem thêm linear regression.)

Định nghĩa

Theo từ ngữ toán học, chúng ta muốn tìm nghiệm của "phương trình"
,
với A là một ma trận cỡ m-nhân-n (với m > n) và x và b theo thứ tự đó là vectơ cột với n- và m-hàng. Một cách chính xác hơn, ta muốn làm tối thiểu chuẩn Euclidean bình phương của phần dư Ax − b, nghĩa là, đại lượng

với [Ax]i ký hiệu phần tử thứ i của vectơ Ax. Do đó mà có cái tên "bình phương tối thiểu".

Sử dụng sự kiện bình phương chuẩn của v là vTv, với vT ký hiệu cho ma trận chuyển của v, ta viết lại biểu thức trên như là

Hai hạng tử ở giữa là như nhau, do đó giá trị tối thiểu có thể được tìm tại zero của đạo hàm theo biến x,

Do vậy là tối thiểu x là nghiệm của phương trình normal sau đây

Để ý rằng điều này tương đương với một hệ phương trình tuyến tính. Ma trận ATA ở phía bên trái là một ma trận vuông, và khả nghịch nếu như A có đầy rank theo cột (nghĩa là, nếu như rank của A là n). Trong trường hợp đó, nghiệm của hệ phương trình tuyến tính là duy nhất và được cho bởi

Ma trận  gọi là ma trận giả nghịch đảo của A. Chúng ta không thể sử dụng ma trận nghịch đảo thật sự của A (nghĩa là, ), vì nó không tồn tại do A không phải là một ma trận vuông (m ≠ n).

Tính toán

Nếu ma trận ATA đầy rank và ổn định (well-conditioned), phương trình normal có thể được giải trực tiếp bằng phân tích Cholesky ATA = RTR, cho ta:

với R là một ma trận tam giác trên (ma trận mà các số phía dưới đường chéo đều bằng 0,upper triangular matrix).

Một phương pháp chậm hơn nhưng ổn định hơn, vẫn làm việc nếu A không đầy rank, có thể đạt được bằng cách tính phân tích QR A = Q R. Sau đó ta có thể giải

với Q là một ma trận trực giao và R là một ma trận tam giác trên.

Một cách thứ ba là sử dụng singular value decomposition (SVD). Nếu  là singular value decomposition của A, thì ma trận giả nghịch đảo của A là
V Σ+ U*, so

với Σ+ là ma trận chuyển của Σ với mọi phần tử khác 0 được thay bằng phần tử nghịch đảo. Phương pháp này cần dùng nhiều sức máy nhất, nhưng rất hữu ích nếu như ma trận A rất không ổn định (i.e. nếu như số điều kiện của nó nhân với sai số của máy khá lớn). Trong trường hợp đó, thêm vào những giá trị nhỏ nhất của các giá trị singular trong ma trận nghịch đảo chỉ cộng thêm nhiễu vào đáp số. Điều này có thể được chữa bằng tiếp cận sử dụng SVD, cho ra một lời giải chính xác hơn và ổn định hơn, bằng cách đặt bằng zero tất cả các giá trị singular dưới một ngưỡng nào đó và mặc kệ chúng, trước khi tính toán ma trận giả nghịch đảo.

Áp dụng

Phương pháp bình phương tối thiểu tuyến tính có thể được sử dụng để tìm một hàm affine Rn → R khớp nhất với một tập hợp dữ liệu cho trước (xem phương pháp bình phương tối thiểu).

Ví dụ

là một mô hình regression tuyến tính, với phần phải là một tổ hợp tuyến tính của các tham số α, β, và γ; hơn nữa, các đánh giá bình phương tối thiểu của các tham số này là tuyến tính trong vector của các giá trị quan sát y.

Chúng ta viết hàm tuyến tính cần tìm như là một ma trận 1-nhân-n xT (do đó x thật ra là 1 vectơ cột, xem thêm biến đổi tuyến tính).

Tập dữ liệu gồm có m (n + 1)-bộ số (x1,..., xn, y). Những giá trị này được viết vào một ma trận m-nhân-n A và một vector b, với mỗi bộ tương ứng với một hàng của A, và y trở thành các phần tử tương ứng trong b.

Sau đó,
 Ax ≈ b
cho ta hàm số x cần tìm.

Ví dụ
Cho các điểm (0, 3), (2, 3), (4, 4), (−1, 2). Chúng ta tìm một lời giải có dạng αx + β = y, nghĩa là,

Chúng ta sau đó có thể lập ma trận A:

và vectơ b

và sau đó

Do đó, phương trình normal là

Sau đó,

and

và đường thẳng tốt nhất là (20/59)x + 152/59 = y.

Xem thêm

 Linear regression
 Least-squares estimation of linear regression coefficients
 Tikhonov regularization

Tham khảo

Liên kết ngoài
Least Squares Fitting – From MathWorld

Tối ưu hóa (toán học)
Đại số tuyến tính
Thuật toán tối ưu hóa


title: Acanthodes viridipennis

text:
Acanthodes viridipennis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Weise miêu tả khoa học năm 1904.

Chú thích

Tham khảo


title: Cancellaria umbilicata

text:
Cancellaria umbilicata là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Cancellariidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Cancellaria


title: Copelatus nangaensis

text:
Copelatus nangaensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Guignot miêu tả khoa học năm 1952.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Copelatus


title: Đặng Lương Mô

text:
Đặng Lương Mô (sinh năm 1936) là một nhà khoa học người Việt trong lĩnh vực vi mạch. Phần lớn cuộc đời ông sống và làm việc tại Nhật Bản. Ông được coi là nhà khoa học đi tiên phong trong việc phát triển ngành công nghệ vi mạch tại Việt Nam trong những năm qua. Ông hiện là cố vấn cao cấp tại Trung tâm Nghiên cứu và đào tạo thiết kế vi mạch (ICDREC) trực thuộc Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh đồng thời là cố vấn Giám đốc Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh. Trong sự nghiệp của mình, ông đã có hơn 300 công trình nghiên cứu và 13 bằng phát minh sáng chế được công nhận tại các nước có nền khoa học công nghệ phát triển.

Thân thế và sự nghiệp
GS.TS. Đặng Lương Mô sinh năm 1936 tại Kiến An, Hải Phòng trong một gia đình trung lưu. Sau khi hoàn thành bậc trung học tại miền Bắc, ông theo gia đình di cư vào Sài Gòn lập nghiệp. Tại đây, ông đậu thủ khoa vào Trường Kỹ sư Công nghệ (tiền thân của Khoa Cơ khí, Đại học Bách khoa Sài Gòn). Năm 1957, ở tuổi 21, ông được tuyển chọn và nhận học bổng của Chính phủ Nhật Bản sang học ngành điện tử. Tốt nghiệp Đại học Tokyo vào năm 1962, hai năm sau, ông lấy bằng Thạc sĩ và năm 1968 ông bảo vệ thành công luận án Tiến sĩ khoa học tại đây.

Từ năm 1968 đến năm 1971, ông là chuyên viên nghiên cứu của Viện Nghiên cứu Trung ương Toshiba Nhật Bản. Thời gian sau đó ông về nước giảng dạy tại Đại học Khoa học Sài Gòn (nay là Trường Đại học Khoa học Tự nhiên Thành phố Hồ Chí Minh). Cùng khoảng thời gian này, ông còn giảng dạy tại Học viện Quốc gia Kỹ thuật (nay là Trường Đại học Bách khoa Thành phố Hồ Chí Minh) với chức danh giám đốc trường điện (tương đương chủ nhiệm khoa điện ngày nay).

Từ năm 1973, ông là Viện trưởng Học viện quốc gia kỹ thuật (tương đương với chức danh Hiệu trưởng Đại học Bách khoa Thành phố Hồ Chí Minh).

Năm 1976, ông trở lại nước Nhật tiếp tục công việc làm chuyên viên nghiên cứu cao cấp của Viện Nghiên cứu Trung ương Toshiba Nhật Bản.

Từ năm 1983 đến năm 2002, ông được mời làm giảng viên với cương vị Giáo sư tại trường Đại học Hosei, Tokyo, Nhật Bản.

Trong những năm tháng ở nước ngoài, ông vẫn luôn hướng về đất nước. Ngay từ năm 1989, ông đã vận động các trường đại học, các quỹ ở Nhật Bản tài trợ, giúp các giảng viên của Trường Đại học Bách khoa Thành phố Hồ Chí Minh và Trường Đại học Khoa học Tự nhiên Thành phố Hồ Chí Minh sang Nhật Bản tu nghiệp, thành lập và cung cấp thiết bị nghiên cứu cho Phòng thí nghiệm mô phỏng và thiết kế vi mạch tại Khoa Điện - Điện tử tại Trường Đại học Bách khoa Thành phố Hồ Chí Minh...

Năm 2002, ông trở về Việt Nam và định cư tại Thành phố Hồ Chí Minh. Ngay sau khi về nước, ông đã tham gia giảng dạy và hướng dẫn sau đại học tại Trường Đại học Bách khoa TP. Hồ Chí Minh, đảm nhiệm vai trò Trưởng ban vận động thành lập Câu lạc bộ khoa học kỹ thuật Việt kiều… Đặc biệt, ông đã đặt nền móng cho sự ra đời của Trung tâm Nghiên cứu và đào tạo thiết kế vi mạch (ICDREC), Phòng Nghiên cứu thiết kế và mô phỏng vi mạch và Chương trình đào tạo sau đại học hướng vi điện tử trực thuộc Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh.

Thành tựu
Trong thời gian công tác tại Nhật Bản, các công trình nghiên cứu của ông lần lượt ra đời không chỉ gây tiếng vang trên nước Nhật mà còn được nhiều chuyên gia trên thế giới biết đến. Khởi đầu sự nghiệp khoa học, ông đã thành công với phương pháp giải quyết vấn đề dòng điện rò rỉ ở mạch cổng của kiểu transitor JFET. Sau đó, ông tiếp tục tham gia chương trình nghiên cứu lớn cấp thành phố toàn quốc VLST (vi mạch quy mô lớn) do chính phủ Nhật tài trợ.

Giữa thập kỷ 1970, Nhật Bản triển khai chương trình quốc gia 5 năm với mục tiêu là thiết kế và chế tạo đại trà những chip có quy mô tích hợp hàng triệu transistor mang tên VL Project. Sự thành công của dự án này đã đưa Nhật Bản trở thành quốc gia đi đầu về công nghệ vi mạch. GS.TS. Đặng Lương Mô là một trong những nhà khoa học có nhiều đóng góp quan trọng trong chương trình này. Hàng trăm bài báo của ông được đăng tải trên những tạp chí khoa học nổi tiếng ở Nhật Bản, Hoa Kỳ, châu Âu đã đưa tên tuổi của Ryo Dang (tên tiếng Nhật của ông) trở thành quen thuộc với các chuyên gia hàng đầu về lĩnh vực vi mạch - bán dẫn. Đồng thời, 13 phát minh sáng chế của ông được quốc tế công nhận, không chỉ có ý nghĩa học thuật mà còn có tính ứng dụng cao trong sản xuất. Đặc biệt công trình khoa học mang tên ông "Mô hình Transistor Mosfet" (còn gọi là "Dang Model") đăng trên tạp chí của Hội IEEE (Hội kỹ sư Điện - Điện tử - Tin học Hoa Kỳ) năm 1979 đã được đưa vào giáo trình giảng dạy của hầu hết các trường đại học công nghệ ở Mỹ, trong đó có cuốn sách Transistors: Fundamentals for the Integrated-Circuit Engineer xuất bản năm 1990. Mô hình này của GS.TS. Đặng Lương Mô được ứng dụng rộng rãi trong các thập niên 1980-1990 và được thế giới công nhận là người đầu tiên đưa ra mô hình SPICE ổn định nhất trong việc mô phỏng linh kiện bán dẫn.

Kể từ khi về nước định cư năm 2002, GS.TS. Đặng Lương Mô được coi là nhà khoa học đi tiên phong trong việc phát triển ngành công nghệ vi mạch một cách có hệ thống tại Việt Nam trong những năm qua. Với vai trò cố vấn Giám đốc Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, ông được coi là cha đẻ cho sự ra đời của bộ ba công trình: Trung tâm Nghiên cứu và đào tạo thiết kế vi mạch (ICDREC), Phòng Nghiên cứu thiết kế và mô phỏng vi mạch và Chương trình đào tạo sau đại học hướng vi điện tử.

Phòng Nghiên cứu thiết kế và mô phỏng vi mạch thành lập năm 2000 tại Trường Đại học Bách khoa Thành phố Hồ Chí Minh là phòng thí nghiệm đầu tiên tại Việt Nam về ứng dụng và mô phỏng dùng vi mạch chế sẵn FPGA. Trung tâm Nghiên cứu và đào tạo thiết kế vi mạch (ICDREC) thành lập năm 2005 tại Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh. Chương trình đào tạo sau đại học hướng vi điện tử chính thức bắt đầu từ năm 2007 tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên Thành phố Hồ Chí Minh. Bộ ba này làm thành một quy trình đào tạo nhân lực cho thiết kế vi mạch nói riêng, cho nền công nghiệp vi mạch nếu có sau này của Việt Nam nói chung. Nếu Phòng Nghiên cứu thiết kế và mô phỏng vi mạch đã đi đầu trong hoạt động giới thiệu công nghệ vi mạch chế sẵn FPGA về Việt Nam và đóng góp vào hoạt động đào tạo chính quy tại Khoa Điện - Điện tử của Trường Đại học Bách khoa Thành phố Hồ Chí Minh trong những năm qua, thì Chương trình sau đại học hướng vi điện tử tại Khoa Điện tử - Viễn thông của Trường Đại học Khoa học Tự nhiên Thành phố Hồ Chí Minh là chương trình sau đại học chính quy đầu tiên tại Việt Nam giảng dạy bằng tiếng Anh với sự cộng tác rộng rãi của các giảng viên Việt kiều và người nước ngoài. Trong ba công trình trên của Giáo sư Đặng Lương Mô thì Trung tâm Nghiên cứu và đào tạo thiết kế vi mạch (ICDREC) được biết đến nhiều hơn cả nhờ một số thành tựu nổi trội trong những năm qua như sản xuất thử nghiệm thành công ba con chip mang tên SIGMA-K3, VN8-01 và TH-7150, đồng thời tạo ra được một số lõi IP...

Ông cũng tích cực tham gia hợp tác thiết kế và chế tạo thử nghiệm thành công chip vi xử lý 32 bit đầu tiên tại Việt Nam là VN1632, mở ra hướng đi mới cho ngành công nghiệp vi mạch vốn còn non trẻ tại Việt Nam. Sự thử nghiệm thành công những con chip made in Vietnam đầu tiên đã khiến Chính phủ quyết định công nghệ vi mạch ở vị trí hàng đầu trong số 46 ngành công nghệ cao được ưu tiên đầu tư phát triển tại Việt Nam.

Ghi nhận
Nhiều công trình nghiên cứu của GS.TS. Đặng Lương Mô đã được trích đăng hoặc trích dẫn trong các sách nghiên cứu xuất bản tại Mỹ, nhất là sách giáo khoa sử dụng tại các đại học Mỹ. Năm 1984, GS.TS. Đặng Lương Mô nhận bằng khen thành tích xuất sắc của Công ty Toshiba (Nhật Bản). Năm 1991, ông nhận bằng khen về sự đóng góp xuất sắc cho Hội nghị Quốc tế ICCAD.

GS.TS. Đặng Lương Mô đã được bầu làm Hội viên chính Viện Hàn lâm khoa học New York từ năm 1992. Ông cũng được bầu là Hội viên thượng cấp của Hội Kỹ sư điện - Điện tử - Tin học (IEEE) của Hoa Kỳ. Tại Nhật Bản, với các cống hiến khoa học tại Viện Nghiên cứu Trung ương Toshiba và Đại học Hosei, ông đã được trao bằng khen và cảm tạ.

Năm 2003, ông nhận bằng khen của Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh cho các kiều bào có công đóng góp cho sự phát triển của thành phố.
Ông còn nhận được bằng khen của Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh những năm 2005, 2006, 2010, 2011 vì đã có công đóng góp trong nhiều hoạt động khác của thành phố.

Năm 2004, ông được trao tặng Giải thưởng Vinh danh nước Việt dành cho những đóng góp lớn của ông với nền khoa học công nghệ của đất nước.

Cũng năm 2004, ông nhận được Huy chương vì sự nghiệp Khoa học Kỹ thuật của Liên hiệp hội Khoa học Kỹ thuật Việt Nam.

Năm 2012, ông nhận được Huy hiệu Thành phố Hồ Chí Minh.

Năm 2015, ông được tặng thưởng Huân Chương Lao Động hạng 3 cho những đóng góp về giáo dục đại học và nhất là về xây dựng nền công nghiệp vi mạch Việt Nam.

Năm 2017, ông nhận được bằng khen và cảm tạ của Thống đốc Abe Shuichi, Tỉnh Nagano, Nhật Bản, vì đã làm cầu nối về nhiều mặt giữa Tỉnh Nagano và Thành phố Hồ Chí Minh.

Năm 1995, ông có tên trong danh sách những người nổi tiếng trên thế giới trong danh bạ Marquis Who’s Who In The World.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 GS.TS Đặng Lương Mô: Nhà khoa học với 300 công trình
 GS. TS Đăng Lương Mô trao đổi về những yếu tố tạo nên tính hiệu quả trong hoạt động nghiên cứu khoa học
 Cần hiểu và sử dụng người tài đúng chỗ
 Cộng đồng người Việt ở nước ngoài: Góp phần nâng cao tài trí Việt
 Nấc thang mới trong công nghệ vi mạch
 Ngành thiết kế vi mạch ở Việt Nam: Thiếu thầy, thiếu thợ
 Tiến sĩ Đặng Lương Mô - chuyên gia cao cấp của hãng điện tử Toshiba
 Overseas Vietnamese praised for contributions to homeland (From Thai Press Reports)

Giáo sư Việt Nam
Giải thưởng Vinh danh nước Việt
Người Hải Phòng


title: Paul Sabatier

text:
Paul Sabatier (5.11.1854 – 14.8.1941) là một nhà hóa học người Pháp, đã đoạt giải Nobel Hóa học năm 1912.

Cuộc đời và Sự nghiệp
Sabatier sinh tại Carcassonne. Ông học tại trường Pierre de Fermat ở Toulouse. Năm 18 tuổi, Sabatier thi đậu vào Trường Bách khoa và Trường Sư phạm Paris và chọn theo học trường Sư phạm. Năm 1877 ông đậu bằng thạc sĩ sư phạm. Là sinh viên và phụ tá của Marcellin Berthelot ở Collège de France, ông đã bảo vệ thành công luận án tiến sĩ năm 1880 và được bổ nhiệm chức giáo sư thực thụ ngành hóa học tại Đại học Toulouse. Năm 1905, ông được bổ nhiệm làm khoa trưởng phân khoa Khoa học của đại học này.

Các nghiên cứu ban đầu của Sabatier liên quan tới nhiệt hóa học của lưu huỳnh và các sulfat kim loại, đề tài của bản luận án tiến sĩ của ông. Tại Toulouse, ông tiếp tục các nghiên cứu mặt vật lý và hóa học về hợp chất của các sulfide, chloride, chromate và đồng. Ông cũng nghiên cứu các oxit của nitơ và axít nitrosodisulfonic cùng các muối của chúng, đồng thời thực hiện các nghiên cứu cơ bản về các hệ số phân chia (partition coefficient) và các phổ hấp thu (absorption spectrum).

Sabatier đã làm cho việc sử dụng công nghiệp hydro hóa (hydrogenation) được dễ dàng rất nhiều. Năm 1897, ông phát hiện ra rằng việc đưa một chút ít kền làm chất xúc tác thì sẽ làm cho việc thêm hydro vào các phân tử của hợp chất carbon được dễ dàng hơn.

Ông rất nổi tiếng về phản ứng Sabatier, nguyên lý Sabatier về sự xúc tác, cùng các tác phẩm như La Catalyse en Chimie Orgarnique (Sự xúc tác trong hóa học hữu cơ) được xuất bản năm 1913. Ông đã đoạt giải giải Nobel Hóa học chung với bạn đồng nghiệp người Pháp Victor Grignard năm 1912.

Sabatier có bốn con gái, trong đó có một người kết hôn với nhà hóa học nổi tiếng người Ý Emilio Pomilio.

Trường Đại học Paul Sabatier ở Toulouse được dặt theo tên ông. Paul Sabatier cũng là người cùng sáng lập Annales de la Faculté des Sciences de Toulouse (Tập san phân khoa Khoa học Toulouse), chung với nhà toán học Thomas Joannes Stieltjes.

Giải thưởng và Vinh danh
Ngoài giải Nobel, ông cũng được thưởng:
Bắc đẩu bội tinh hạng Commandeur
Tiến sĩ danh dự (Khoa học) Đại học Philadelphia, Hoa Kỳ
giải Lacate năm 1897
giải Jecker năm 1905
Huy chương Davy năm 1915
Huy chương Royal năm 1918
Huy chương Franklin năm 1933.
Viện sĩ nước ngoài của Royal Society ngày 28.2.1918.

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Nobel Lecture The Method of Direct Hydrogenation by Catalysis from Nobelprize.org website
 Biography Biography from Nobelprize.org website

Sinh năm 1854
Mất năm 1941
Nhà Hóa học
Nhà Hóa học vô cơ
Người đoạt giải Nobel Hóa học
Người Pháp đoạt giải Nobel
Nhà hóa học Pháp
Viện sĩ Viện Hàn lâm Khoa học Pháp


title: Amalda colemani

text:
Amalda colemani là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Olividae, ốc ôliu.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Amalda


title: Cerithiopsis apicina

text:
Cerithiopsis apicina là một loài ốc biển rất nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Cerithiopsidae. Loài này được William Healy Dall mô tả vào năm 1927.

mô tả
Chiều dài tối đa của vỏ ốc được ghi nhận là 5,5 mm.

Môi trường sống
Độ sâu tối thiểu được ghi nhận là 805 m. Độ sâu tối đa được ghi nhận là 805 m.

Chú thích

Tham khảo

Cerithiopsis
Động vật được mô tả năm 1927


title: Lasioglossum prunellum

text:
Lasioglossum prunellum là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Warncke mô tả khoa học năm 1975.

Chú thích

Tham khảo

Lasioglossum
Động vật được mô tả năm 1975


title: San García de Ingelmos

text:
San García de Ingelmos là một đô thị trong tỉnh Ávila, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 129.

Tham khảo

Đô thị ở Ávila


title: Berzo Demo

text:
Berzo Demo là một đô thị trong tỉnh tỉnh Brescia thuộc vùng Lombardia, Ý. Đô thị này có diện tích 15 km²]], dân số 18447 người. Các đơn vị dân cư trực thuộc là: Các đô thị giáp ranh gồm: Cedegolo, Cevo, Malonno, Paisco Loveno, Sellero, Sonico

Biến động dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Brescia
Thành phố và thị trấn ở Lombardia


title: Lời nguyền Kennedy

text:
Lời nguyền Kennedy  là những suy diễn xuất phát từ việc chứng kiến một chuỗi những tai ương giáng đổ trên Gia tộc Kennedy. Ý niệm về một "Lời nguyền" đến từ các phương tiện truyền thông, rồi được phát triển và phổ biến rộng rãi trong công chúng.

Mặc dù những bất hạnh này có thể xảy đến cho bất kỳ ai, nhiều người vẫn xem những thảm họa nối tiếp nhau trút xuống gia tộc Kennedy như là một "Lời nguyền" . Câu hỏi được đặt ra là liệu các tai ương chỉ một mình gia tộc Kennedy gánh chịu, đặc biệt là hai vụ ám sát cướp lấy mạng sống của một tổng thống và một thượng nghị sĩ Hoa Kỳ, là định mệnh nghiệt ngã như một lời nguyền hay chỉ đơn giản là những âm mưu có phối hợp chống lại gia tộc danh giá và quyền thế này.

Lịch sử
Những người tin vào giả thuyết "lời nguyền" thường trích dẫn những sự kiện sau và xem chúng như là chứng cớ của những bất hạnh đổ xuống gia tộc Kennedy.
1941 – Rosemary Kennedy (1918-2005, con thứ ba và là con gái đầu của Joseph P. Kennedy) phải giải phẫu thuỳ não để chữa trị bệnh thiểu năng trí tuệ (mental retardation). Kết quả của cuộc giải phẫu là một thảm hoạ, và Rosemary phải sống trong một dưỡng đường cho đến khi qua đời năm 2005.
1944 – Joseph P. Kennedy, Jr. (1915-1944, con đầu của Joseph P. Kennedy) đã hi sinh trong một phi vụ vượt qua eo biển Manche trong Chiến tranh thế giới thứ hai.
1948 – Kathleen Kennedy (1920-1948, con thứ tư và là con gái thứ hai của Joseph P. Kennedy) chết trong một tai nạn máy bay tại Pháp.
23 tháng 8, 1956 – Jacqueline Bouvier Kennedy sinh một bé gái nhưng bị chết non, Arabella. (Dù được chôn cất tại Nghĩa trang Quốc gia Arlington cạnh song thân với bia mộ ghi "Con gái", cô được đặt tên Arabella.)
Ngày 19 tháng 12 năm 1961 – Joseph P. Kennedy (1888-1969), người cha già của gia tộc Kennedy, bị đột quỵ khiến mọi cử động của cơ thể trở nên cực kỳ khó khăn cho đến ngày chết.
Ngày 7 tháng 8 năm 1963 - Patrick Bouvier Kennedy, con trai thứ hai của John F. Kennedy và Jacqueline Kennedy, sinh non tám tuần lễ và chết chỉ vài ngày sau khi ra đời.
Ngày 22 tháng 11 năm 1963 - Tổng thống John F. Kennedy bị ám sát tại Dallas, tiểu bang Texas, dù các cuộc điều tra chính thức qui cho Lee Harvey Oswald là thủ phạm, cho đến nay vẫn còn nhiều tra vấn về những kết luận này.
Ngày 6 tháng 6 năm 1968 - Robert F. Kennedy (1925-1968), em trai của John và anh trai của Ted (Edward Kennedy), bị ám sát tại Los Angeles sau khi giành thắng lợi trong kỳ bầu cử sơ bộ của đảng Dân chủ tại California, trong khuôn khổ chiến dịch tranh cử tổng thống của ông. Thủ phạm được cho là Sirhan Sirhan, song vẫn còn tồn tại nhiều nghi vấn xoay quanh vụ ám sát này.
1969 – "Sự kiện Chappaquiddick" – Trong khi cầm lái, xe của Ted Kennedy (sinh năm 1932, con trai út của Joseph P. Kennedy) rơi khỏi cầu trên đường về nhà từ một dạ tiệc. Người phụ nữ ngồi trong xe với Ted, Mary Jo Kopechne, trước đó là phụ tá cho Robert Kennedy, chết trong tai nạn này.
1973 – Edward Kennedy, Jr. (con trai của Edward Kennedy) mất chân phải vì bệnh ung thư xương.
1973 – Joseph P. Kennedy II, con trai của Robert và Ethel, gây tai nạn đang khi lái xe tại Cape Cod khiến một người ngồi trong xe, Pam Kelley, bị bại liệt hoàn toàn.
1983 – Robert F. Kennedy, Jr. bị bắt giữ tại tiểu bang South Dakota vì tội tàng trữ heroin.
1984 – David A. Kennedy, một con trai khác của Robert, chết vì dùng Demerol và cocaine quá liều ở một khách sạn tại Palm Beach, tiểu bang Florida.
1986 – Patrick J. Kennedy, con trai của Thượng nghị sĩ Ted Kennedy, bắt đầu điều trị cai nghiện cocaine.
1991 – William Kennedy Smith, con trai của Jean Kennedy (sinh 1932, con thứ tám và là con gái út của Joseph P. Kennedy) bị cáo buộc cưỡng bức một phụ nữ tại Palm Beach, Florida, song Smith được xử trắng án. Smith đã thoát tội.
1997 – Michael Kennedy, con trai của Robert, chết trong một tai nạn trượt tuyết tại Aspen, tiểu bang Colorado.
1999 (16 tháng 7) – John F. Kennedy, Jr., cùng với vợ Carolyn Bessette Kennedy, và chị vợ Lauren Bessette, tử nạn khi chiếc máy bay riêng do Kennedy điều khiển rơi xuống biển trong một chiều đầy sương mù trên chuyến bay từ New York đến đảo Martha's Vinyard.
2002 – Michael Skakel, cháu của Ethel Skakel Kennedy, bị buộc tội giết Martha Moxley, một cô gái trẻ sống gần nhà.
2011 (16 tháng 9) – Kara Kennedy Allen chết vì bệnh tim trong khi tập thể dục tại một câu lạc bộ ở Washington, D.C.. Chín năm trước cô mắc bệnh ung thư phổi, nhưng đã chữa khỏi.
2012 (16 tháng 5) – Mary Richardson Kennedy (vợ của Robert F. Kennedy, Jr., Robert, Jr., con trai của cố thượng nghị sĩ Robert F. Kennedy) treo cổ tự sát tại nhà riêng ở Bedford, Westchester, New York.
2019 (1 tháng 8) – Saoirse Kennedy Hill, 22 tuổi (cháu ngoại của cố thượng nghị sĩ Robert F. Kennedy) tử vong tại nhà do sốc thuốc ở Massachusetts.
2020 (2 tháng 4) – Maeve Kennedy Townsend McKean (con gái của cố thượng nghị sĩ Robert F. Kennedy) cùng con trai 8 tuổi Gideon mất tích  khi đi chèo xuồng tại khu vực vịnh Chesapeake, sau đó thi thể đã được tìm thấy.

Chú thích

Xem thêm
John F. Kennedy
Jacqueline Kennedy Onassis
John F. Kennedy, Jr.
Gia tộc Kennedy

Gia tộc Kennedy
Kennedy
Kennedy
Kennedy
Truyền thuyết đô thị
de:Kennedy (Familie)#Tragödien


title: Limnophila disposita

text:
Limnophila disposita là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Limnophila (chi ruồi)
Limoniidae ở vùng Australasia


title: Bomarea angustifolia

text:
Bomarea angustifolia là một loài thực vật thuộc họ Alstroemeriaceae. Đây là loài đặc hữu của Ecuador. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 Mogollón, H. & Pitman, N. 2003. Bomarea angustifolia. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 20 tháng 8 năm 2007.

Angustifolia
Thực vật đặc hữu Ecuador


title: Ram Narayan

text:
Ram Narayan () (25 tháng 12 năm 1927), thường được gọi bằng danh hiệu Pandit, là một nghệ sĩ Ấn Độ có công phổ biến nhạc cụ sarangi như một nhạc cụ chơi độc tấu của nhạc cổ điển Hindustan và là nghệ sĩ độc tấu sarangi đầu tiên đạt được thành công ở tầm cỡ quốc tế.

Narayan sinh tại Udaipur và học chơi sarangi từ khi còn rất nhỏ từ các nghệ sĩ chơi sarangi và các ca sĩ. Ở tuổi thiếu niên, ông bắt đầu đi du diễn đàn sarangi cũng như dạy chơi môn này. Đài All India Radio ở Lahore mời Narayan về đệm đàn cho các ca sĩ của họ vào năm 1944. Năm 1947 ông chuyển tới Delhi và sau đó là Mumbai vào năm 1949 để làm việc trong nền điện ảnh Ấn Độ.

Sau một thử nghiệm không thành công vào năm 1954, Narayan bắt đầu biểu diễn độc tấu đàn sarangi vào năm 1956, ông cho ra đời các đĩa nhạc độc tấu và lưu diễn ở Mỹ và châu Âu trong thập niên 1960. Cho tới thập niên 2000, ông còn dạy các học sinh người Ấn Độ và nước ngoài chơi đàn này. Năm 2005 ông được tặng thưởng phần thưởng cao quý thứ hai của Ấn Độ dành cho dân sự, danh hiệu Padma Vibhushan.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Trang web chính thức
 Ram Narayan trên All Music Guide

Nhạc sĩ Ấn Độ
Sinh năm 1927
Nhân vật còn sống
Nam nhạc sĩ thế kỷ 20


title: Psychomyia weaveri

text:
Psychomyia weaveri là một loài Trichoptera trong họ Psychomyiidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Động vật khu vực sinh thái Indomalaya
Psychomyia


title: Parornix preciosella

text:
Parornix preciosella là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Québec và Hoa Kỳ (Connecticut, Pennsylvania và Vermont).

Ấu trùng ăn Vaccinium corymbosum và Prunus virginiana. Chúng ăn lá nơi chúng làm tổ.

Chú thích

Tham khảo

Parornix


title: Coprinopsis cinerea

text:
Coprinopsis cinerea là một loài nấm trong họ Psathyrellaceae.

Hình ảnh

Tham khảo

C
Nấm châu Á
C
C
A
Nấm ăn
Nấm Bắc Mỹ
Nấm châu Âu


title: Canchy, Calvados

text:
Canchy là một xã ở tỉnh Calvados, thuộc vùng Normandie ở tây bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Calvados

Tham khảo

Xã của Calvados


title: Saint-Clair-sur-Epte

text:
Saint-Clair-sur-Epte là một xã ở tỉnh Val-d’Oise, thuộc vùng Île-de-France ở miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
Hiệp ước Saint-Clair-sur-Epte
Epte
Xã của tỉnh Val-d’Oise

Tham khảo

Association of Mayors of the Val d'Oise
INSEE
IGN

Liên kết ngoài
Official website
Mérimée database - Cultural heritage
Land use (IAURIF)

Xã của Val-d'Oise


title: Nonagria

text:
Nonagria là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Loài
 Nonagria fumea (Hampson, 1902)
 Nonagria grisescens (Hampson, 1910)
 Nonagria intestata Walker, 1856
 Nonagria leucaneura (Hampson, 1910)
 Nonagria lineosa Maassen, 1890
 Nonagria monilis Maassen, 1890
 Nonagria puengeleri (Schawerda, 1924)
 Nonagria typhae (Thunberg, 1784)

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database
Nonagria at funet

Hadeninae


title: Habropoda murihirta

text:
Habropoda murihirta là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1905.

Chú thích

Tham khảo

Habropoda
Động vật được mô tả năm 1905


title: Diệp Văn Kỳ

text:
Diệp Văn Kỳ (1895 - 1945); là nhà văn, nhà báo trước 1945 tại Việt Nam.

Thân thế và sự nghiệp
Ông sinh trưởng tại Huế. Thân sinh là Giáo sư Diệp Văn Cương (1862 - 1929, sinh quán ở Cao Lãnh) và Công nữ Thiện Niệm (con của Thoại Thái Vương Nguyễn Phúc Hồng Y, em vua Dục Đức và là cô ruột vua Thành Thái) và cũng là một trong những người bạn của Chủ tịch Hồ Chí Minh hồi ông ở Huế.

Sau khi học xong tiểu học và trung học ở Huế, ông được thầy Phan Văn Cử (cũng là người mai mối cho ông Kỳ đến làm rể ông Hiển) và Lê Quang Hiển (là cha vợ và cũng là bạn học cùng lớp) giúp đỡ sang Pháp du học . Lúc ấy, ông đã là người "thông Hán học và Tây học" .

Quá trình hoạt động
Ở Pháp, ông tham gia đảng Lập hiến của Bùi Quang Chiêu, Dương Văn Giáo, viết bài cho báo Việt Nam hồn của Nguyễn Thế Truyền, và còn cùng với ông chủ báo này in truyền đơn, kêu gọi người Việt ở Pháp biểu tình để đòi ân xá cho cụ Phan Bội Châu.

Đỗ Cử nhân Luật khoa, Diệp Văn Kỳ về nước, hành nghề luật sư ở Cao Lãnh (nay thuộc tỉnh Đồng Tháp). Trong thời gian ở đó, ông đã thành lập Hội khuyến học và tổ chức nhiều buổi diễn thuyết về văn hóa. Sau vì nghe theo lời cụ Trà Giang (cha ông Phan Văn Thiết), ông bỏ nghề luật sư sang làm báo, để có cơ hội tranh đấu nhiều hơn. Đầu tiên ông viết cho Nam Trung nhật báo và Đông Pháp thời báo (Le Courrier Indochinois) của Nguyễn Kim Đính.

Năm 1927, ông mua lại tờ Đông Pháp thời báo, ông đã cho mời các nhà báo nổi tiếng đất Bắc như Tản Đà, Ngô Tất Tố, Phan Khôi...vào Sài Gòn cộng tác. Tờ Đông Pháp thời báo do ông làm Chủ nhiệm hoạt động cho tới năm 1928 thì ngừng xuất bản (số 809 ngày 22-12-1928) để cho ra mắt tờ báo mà ông mới được cấp giấy phép là tờ Thần Chung; sau đó giấy phép của tờ Đông Pháp Thời Báo được ông Kỳ trả lại cho Nguyễn Kim Đính, ông Đính có lúc định tái tục tờ báo này, nhưng rốt cục việc không thành.

Đầu năm 1929, Diệp Văn Kỳ xuất bản tờ Thần Chung do chính ông sáng lập và làm chủ nhiệm, với sự cộng tác đắc lực của Nguyễn Văn Bá (giáo sư xuất thân Trường Sư phạm Hà Nội), Đào Trinh Nhất, Bùi Thế Mỹ, Phan Khôi, v.v...Tờ báo này được ký giả (nhà báo) Tế Xuyên đánh giá như sau:
Tờ Thần Chung của Diệp Văn Kỳ không sống dai, tuy nhiên được tổ chức chu đáo. Bộ biên tập gồm những người có năng lực, phân công rõ rệt, với nhiều cộng sự viên xứng đáng và một ban giám đốc có tinh thần khoa học, trong khi các tờ báo khác còn trong tình trạng luộm thuộm, tiểu công nghệ và chỉ huy theo tinh thần gia đình.

Tồn tại từ số 1 (ngày 7-1-1929) cho đến số 344 (ngày 24-3-1930), báo Thần Chung bị đình bản .

Năm 1938, Diệp Văn Kỳ lại tích cực tham gia phong trào "Đông Dương Đại hội" với nhóm La Lutte. Nhưng chỉ mấy tháng sau, phong trào bị nhà cầm quyền Pháp khủng bố, và ra lệnh trục xuất ông về Trung Kỳ. Để trốn tránh, ông giả dạng làm một tu sĩ nhưng vẫn bị quân Pháp bắt dẫn độ về Huế cùng với Bùi Thế Mỹ và Đào Trinh Nhất. Non một năm sau, lệnh trục xuất mới được thu hồi, ông liền trở lại Sài Gòn tiếp tục hoạt động như trước .

Qua đời
Trong thời kỳ quân Nhật chiếm đóng Việt Nam, viên đại úy Nhật là Noda từng kiếm cách dùng ông. Sau nhiều lần thoái thác, tránh né, cuối cùng ông về sống ở Trảng Bàng (Tây Ninh) với người anh cột chèo là kỹ sư Phan Mính (con trai trưởng cụ Phan Thúc Duyện). Tại đây, ông bị một người bên vợ là Nguyễn Chín (út) giết chết (cùng với Phan Mính) ở Củ Chi trong năm 1945 để đoạt của chứ không phải bị giết vì lý do chính trị. Tuy nhiên, theo Hứa Hoành thì:
"Tháng Tám năm 1945, Việt Minh cướp chính quyền ở Nam Bộ. Họ lùng sục tìm bắt những người khác chính kiến, nhóm Đệ Tứ, đảng Lập hiến để thủ tiêu. Lần này ông Kỳ cũng giả làm thầy dòng, trốn trong nhà thờ Trảng Bàng (Tây Ninh), nhưng cũng bị Việt Minh phát giác, rồi bắt dẫn đi, hạ sát trong đêm tối"..

Tác phẩm
Tác phẩm của ông có quyển Chế độ báo giới Nam Kỳ (1938) và nhiều bài báo.

Nhận xét
Diệp văn Kỳ là một trí thức vào hàng kỳ cựu. Du học ở Pháp về, ông không ra làm công chức cho chánh phủ thuộc địa mà nghe theo lời các ân nhân đứng ra lập Hội Khuyến học, rồi làm báo, viết văn, tham gia các hội đoàn chống Pháp công khai tại Sài Gòn.
Trong đời làm báo, ông nổi danh ngay từ đầu với các tờ Đông Pháp thời báo, Công Luận, Trung Lập, nhất là tờ Thần Chung do ông làm Chủ nhiệm. Thơ, văn của ông rất bình dị...

Ngoài ra, ông còn được tiếng là người hào phóng, biết thương thuộc cấp và biết quý trọng nhân tài. Sách Từ điển nhân vật Lịch sử Việt Nam kể:
Chính trong lúc làm báo này, ông Kỳ và Tản Đà (Nguyễn Khắc Hiếu) tao phùng. Vốn tính hào phóng, ông đã giúp cho Tản Đà 1.000 đồng lúc mới sơ ngộ, khiến làng văn, làng báo còn truyền giai thoại cảm khái.

Thông tin thêm
Đông Pháp thời báo là tờ báo có từ 4 đến 8 trang khổ 65 x 40 cm, xuất bản 3 kỳ/tuần (thứ Hai, thứ Tư, thứ Sáu), số đầu ra ngày 2 tháng 5 năm 1923, số cuối (số 809) ra ngày 22 tháng 12 năm 1928. Ban đầu báo do Nguyễn Kim Đính điều khiển, sau vì thua lỗ nên phải bán lại cho Diệp Văn Kỳ và Nguyễn Văn Bá (từ số 635, thứ Sáu ngày 14 tháng 10 năm 1927). Hai ông này đã biến tờ báo từ chỗ "có khuynh hướng thân chính phủ" trở nên "có khuynh hướng đối lập". Chính vì vậy, nó "là tờ báo có rất nhiều người đọc .
Theo Hoàng Đức, thì ông Kỳ còn là một doanh nhân:
Theo Vương học giả (Vương Hồng Sển) và ông bác mà tôi quen, thì ở Mỹ Tho ngày xưa ngay bến sông Tiền chỗ ngã ba sông, có một cái nhà ga và một bến tàu thủy. Mà tàu thủy ngày xưa nếu nói đến loại tàu lớn, tiện lợi và hiện đại nhất, phải nói đến tàu đò Nam Vang của ông Diệp Văn Kỳ (con của ông Diệp Văn Cương, một nhà tư sản hồi đó rất có công sức trong việc thành lập bến tàu đò lục tỉnh). Tàu rộng lớn, từng "ca-bin" được trang bị như một khách sạn nổi trên sông với đủ hạng, mỗi ngày chạy hai chuyến Mỹ Tho - Sài Gòn và ngược lại...
Tác giả Mộng Đài, trong hồi ký của mình, có chép lại bài thơ của ông Kỳ tặng bà như sau:
Cái kiếp trần duyên, kiếp đọa đàyNon Tiên sao khéo lạc loài đây?!
Trớ trêu thu thủy hoa in nguyệtĐỏng đảnh Xuân Tiêu liễu vẽ mày
Sóng sắc lập lòe con nước độngGió hương phưởng phất cánh hoa lay.
Trông em khó nổi vô tình đượcMượn bút làm duyên để giải khuây.

Chú thích

Liên kết ngoài

Nhân vật lịch sử Việt Nam
Người Huế
Người chủ báo
Nhà báo Việt Nam
Sinh năm 1895
Mất năm 1945
Họ Diệp


title: Chikusei, Ibaraki

text:
là một thành phố thuộc tỉnh Ibaraki, Nhật Bản.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Thành phố tỉnh Ibaraki


title: Crepidomenus luteipes

text:
Crepidomenus luteipes là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Boheman miêu tả khoa học năm 1858.

Chú thích

Tham khảo

Crepidomenus