title: Thuyết kỳ vọng

text:
Thuyết kỳ vọng là một lý thuyết rất quan trọng trong lý thuyết quản trị nhân sự (OB), bổ sung cho lý thuyết về tháp nhu cầu của Abraham Maslow bên cạnh thuyết công bằng.

Thuyết kỳ vọng này do Victor Vroom; giáo sư Trường Quản trị Kinh doanh Yale (và học vị Tiến sĩ khoa học tại Trường đại học Michigan) đưa ra, cho rằng một cá nhân sẽ hành động theo một cách nhất định dựa trên những mong đợi về một kết quả nào đó hay sự hấp dẫn của kết quả đó với cá nhân. Mô hình này do V. Vroom đưa ra vào năm 1964, sau đó được sửa đổi, bổ sung bởi một vài người khác, bao gồm cả các học giả Porter và Lawler (1968).

Nội dung thuyết
Thuyết kỳ vọng của V. Vroom được xây dựng theo công thức:

Hấp lực x Mong đợi x Phương tiện = Sự động viên

• Hấp lực (phần thưởng) = sức hấp dẫn cho một mục tiêu nào đó (Phần thưởng cho tôi là gì?)

• Mong đợi (thực hiện công việc) = niềm tin của nhân viên rằng nếu nỗ lực làm việc thì nhiệm vụ sẽ được hoàn thành (Tôi phải làm việc khó khăn, vất vả như thế nào để đạt mục tiêu?)

• Phương tiện (niềm tin) = niềm tin của nhân viên rằng họ sẽ nhận được đền đáp khi hoàn thành nhiệm vụ (Liệu người ta có biết đến và đánh giá những nỗ lực của tôi?)

Thành quả của ba yếu tố này là sự động viên. Đây chính là nguồn sức mạnh mà nhà lãnh đạo có thể sử dụng để chèo lái tập thể hoàn thành mục tiêu đã đề ra. Khi một nhân viên muốn thăng tiến trong công việc thì việc thăng chức có hấp lực cao đối với nhân viên đó. Nếu một nhân viên tin rằng khi mình làm việc tốt, đúng tiến độ... sẽ được mọi người đánh giá cao, nghĩa là nhân viên này có mức mong đợi cao. Tuy nhiên, nếu nhân viên đó biết được rằng công ty sẽ đi tuyển người từ các nguồn bên ngoài để lấp vào vị trí trống hay đưa vào các vị trí quản lý chứ không đề bạt người trong công ty từ cấp dưới lên, nhân viên đó sẽ có mức phương tiện thấp và sẽ khó có thể khuyến khích động viên để nhân viên này làm việc tốt hơn.

Biện pháp
Chu trình của Thuyết kỳ vọng có 3 bước: Nỗ lực => Hoàn thành => Kết quả. Để đạt kết quả tốt nhất có thể dùng các loại biện pháp saU:

Tăng kỳ vọng từ nỗ lực đến hoàn thành công việc
 Chọn nhân viên phù hợp với công việc.
 Đào tạo nhân viên tốt.
 "Phân vai" rõ trong công việc.
 Cung cấp đủ các nguồn lực cần thiết.
 Kèm cặp, giám sát và tích cực thu thập thông tin phản hồi.

Tăng kỳ vọng từ hoàn thành công việc tới hiệu quả
 Đo lường quá trình làm việc một cách chính xác.
 Mô tả các kết quả làm việc tốt và không tốt.
 Giải thích và áp dụng cơ chế đãi ngộ theo kết quả công việc

Tăng mức độ thỏa mãn
 Đảm bảo là các phần thưởng có giá trị (vật chất & tinh thần)
 Cá biệt hóa phần thưởng.
 Tối thiểu hóa sự khác biệt trong mức độ thỏa mãn các kết quả.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang Diễn đàn của Đại học Ngoại thương Hà Nội

Quản trị nhân sự


title: Euclasta (Crambidae)

text:
Euclasta là một chi bướm đêm thuộc họ Crambidae.

Các loài
Euclasta amseli Popescu-Gorj & Constantinescu, 1973
Euclasta bacescui Popescu-Gorj & Constantinescu, 1977
Euclasta defamatalis (Walker, 1859)
Euclasta filigeralis Lederer, 1863
Euclasta gigantalis Viette, 1957
Euclasta insularis Viette, 1958
Euclasta maceratalis Lederer, 1863
Euclasta mirabilis Amsel, 1949
Euclasta montalbani Popescu-Gorj & Constantinescu, 1977
Euclasta pauli Popescu-Gorj & Constantinescu, 1973
Euclasta sidamona Rougeot, 1977
Euclasta socotrensis Popescu-Gorj & Constantinescu, 1977
Euclasta splendidalis (Herrich-Schäffer, 1848)
Euclasta stoetzneri (Caradja, 1927)
Euclasta varii Popescu-Gorj & Constantinescu, 1973
Euclasta vitralis Maes, 1997
Euclasta warreni Distant, 1892

Chú thích

Tham khảo

Euclastini


title: Engina lanceola

text:
Engina lanceola là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Buccinidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Engina


title: Duno

text:
Duno là một đô thị ở tỉnh Varese trong vùng Lombardia, có cự ly khoảng 60 km về phía tây bắc của Milan và khoảng 14 km về phía tây bắc của Varese. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 163 người và diện tích là 2,5 km².

Duno giáp các đô thị: Brissago-Valtravaglia, Casalzuigno, Cassano Valcuvia, Cuveglio, Mesenzana, Porto Valtravaglia.

Biến động dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Varese
Thành phố và thị trấn ở Lombardia


title: Sàn đấu sinh tử

text:
Sàn đấu sinh tử (tựa gốc tiếng Anh: Fight Club) là một bộ phim điện ảnh Mỹ của đạo diễn David Fincher sản xuất năm 1999 với sự tham gia của Brad Pitt và Edward Norton dựa trên tác phẩm cùng tên của nhà văn Chuck Palahniuk.

Tóm tắt phim
Edward Norton vào vai người kể chuyện, thanh tra bảo hiểm cho một hãng sản xuất ôtô nổi tiếng. Mặc dù có cuộc sống vật chất đầy đủ, anh vẫn cảm thấy cuộc đời đơn điệu, hơn nữa anh bị mắc chứng bệnh mất ngủ. Để thoái khỏi tình trạng này, người kể chuyện tìm đến các câu lạc bộ trợ giúp những người bị mắc bệnh hiểm nghèo, lấy các tên gọi khác nhau, giả vờ bị những bệnh khác nhau để được lắng nghe và an ủi. Buổi tối trở về nhà, anh ngủ ngon lành như một đứa trẻ. Nhưng chẳng bao lâu, Marla Singer (Helena Bonham Carter) xuất hiện, phá vỡ sự yên lành này. Cô ta cũng lang thang ở các câu lạc bộ trợ giúp để kiếm cà phê miễn phí. Người kể chuyện lại tiếp tục bị mất ngủ. Trong một lần đi máy bay, anh gặp Tyler Durden (Brad Pitt), một tay buôn xà phòng làm từ mỡ người với triết lý bất cần đời. Hai người rủ nhau thành lập "câu lạc bộ chiến đấu" (Fight Club) nơi mà tất mọi người đàn ông đến lao vào các cuộc đánh nhau tay đôi, quên hết cuộc sống xã hội của họ. Nhưng kế hoạch của Tyler Durden không dừng lại ở đây...

Bình luận

 Bộ phim phê phán gay gắt xã hội hiện đại, nơi mà vẻ bề ngoài chiếm vị trí quan trọng. Chính xã hội này đã đẩy những người đàn ông trong phim tìm đến Fight Club, chỉ để tìm được cảm giác là mình đang sống. Người kể chuyện có một căn hộ sang trọng với toàn đồ IKEA, nhưng anh luôn mong một lần nào đó khi anh đang đi máy bay, máy bay sẽ nổ tung và mọi chuyện kết thúc. Tyler Durden đã kéo tất cả ra khỏi tình trạng này với triết lý:

Anh không phải là công việc của anh

Anh không phải là bộ quần áo anh mặc

Anh không phải là số tiền anh có...

Tự do, theo Tyler, là khi ta dám từ bỏ tất cả những gì mình đang có, không tuân theo bất kỳ luật lệ nào cả, chấp nhận là cuộc đời này có thể kết thúc bất cứ lúc nào. Khi ta không có gì, chẳng còn gì là quan trọng nữa. Người kể chuyện cho nổ tung căn nhà của mình để có thể tìm đến tự do thực thụ. Khi trả lời viên thanh tra cảnh sát điều tra về vụ nổ rằng anh rất quý trọng những đồ đạc mà anh có, rằng đó là tất cả cuộc đời anh, người kể chuyện nhủ thầm: "Xin cảm ơn hội đồng giám khảo Oscar" vì thật ra anh đang diễn kịch.

 Tyler Durden là hiện thân của một con người mà người kể chuyện luôn muốn trở thành. Điều này được làm rõ trong cảnh đối đầu giữa hai người trong phòng khách sạn, nhưng hơn thế, Tyler mang dáng dấp của một người cha mà người kể chuyện luôn cảm thấy thiếu vắng kể từ khi cha anh bỏ anh đi từ nhỏ. Đoạn Tyler bỏ đi sau tai nạn ôtô rất giống cảnh một người cha rời nhà: Tyler đến bên gường của người kể chuyện khi anh đang ngủ, xoa đầu anh nói tạm biệt rồi xách vali rời phòng, khép lại cánh cửa. Người kể chuyện nói: "Cha tôi đã bỏ tôi đi, Tyler cũng bỏ tôi đi nốt".
 Người kể chuyện không có tên bởi anh có thể là bất cứ ai trong chúng ta. Tyler có gọi anh là Jack, Jack là tên gọi trong một tập sách mà người kể chuyện tìm được trong căn nhà mà anh ở với Tyler, trong quyển sách đó, một bộ phận cơ thể của người tên Jack tự kể chuyện. Sau đó, người kể chuyện dựa trên mẫu câu này mà nói:

Tôi là nỗi sợ lạnh sống lưng của Jack

Tôi là cuộc đời đã hỏng của Jack

Tôi là cảm giác bị bỏ rơi của Jack

...

 Trước khi nhân vật Tyler Durden xuất hiện, một số hình ảnh của nhân vật này được chèn giữa cách cảnh phim như đoạn người kể chuyện đứng ở máy photocopie, người kể chuyện đến gặp bác sĩ xin thuốc ngủ,... Những hình này chỉ kéo dài đúng một khung hình phim (khoảng 0,034 giây). Tyler còn xuất hiện trong đội ngũ phục vụ khách sạn đồng thanh nói "chào mừng" trên màn hình tivi ở đầu phim.

Doanh thu và phản ứng của báo chí
Fight Club được công chiếu lần đầu tại Mỹ vào ngày 15 tháng 10 năm 1999. Ngay trong tuần đầu tiên bộ phim đã được chiếu trên 1.963 rạp phim và đạt doanh thu 11.035.485 đô la; đứng đầu bảng xếp hạng khi đó. Ở tuần tiếp doanh thu của bộ phim giảm 42.6% và chỉ đạt 6.335.870 đô la. Tổng cộng bộ phim thu về 37.030.102 đô la trong thị trường Mỹ và 100.853.753 đô la trên toàn thế giới.

Ghi chú

Tham khảo

Liên kết ngoài
Kịch bản bằng tiếng Anh

Phim Mỹ
Phim chính kịch thập niên 1990
Phim của 20th Century Fox
Phim của Regency Enterprises
Phim năm 1999
Phim châm biếm Mỹ
Phim về khủng bố
Phim dựa trên tiểu thuyết Mỹ
Phim quay tại Los Angeles
Phim hành động Mỹ
Phim hài đen Mỹ
Phim chính kịch Mỹ
Phim neo-noir Mỹ


title: Kurtscheid

text:
Kurtscheid là một xã ở huyện Neuwied, in northern Rheinland-Pfalz, nước Đức. Xã Kurtscheid có diện tích 5,1 km². Xã này nằm khu bảo tồn thiên nhiên Rhein-Westerwald. Kurtscheid.

Tham khảo

Xã của bang Rheinland-Pfalz
Xã và đô thị ở huyện Neuwied


title: 8442 Ostralegus

text:
8442 Ostralegus (4237 T-3) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 16 tháng 10 năm 1977 bởi Cornelis Johannes van Houten, Ingrid van Houten-Groeneveld và Tom Gehrels ở Đài thiên văn Palomar.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 8442 Ostralegus

Thiên thể phát hiện năm 1977
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Rana macroglossa

text:
Lithobates macroglossa là một loài ếch trong họ Ranidae.
Loài này có ở Guatemala và miền nam México.

Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, đồng cỏ ở cao nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, sông, đầm nước ngọt có nước theo mùa, và các khu rừng trước đây bị suy thoái nặng nề. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.

Nguồn
 Acevedo, M. & Smith, E. 2004. Rana macroglossa. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 7 năm 2007.
  (2005): Phylogeny of the New World true frogs (Rana). Mol. Phylogenet. Evol. 34(2): 299–314. PDF fulltext .
  (2007) Constraints in naming parts of the Tree of Life. Mol. Phylogenet. Evol. 42: 331–338.

Chú thích

Tham khảo

Rana
Động vật lưỡng cư Guatemala


title: Hylodes amnicola

text:
Hylodes amnicola là một loài ếch thuộc họ Leptodactylidae.
Đây là loài đặc hữu của Brasil.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là rừng ẩm vùng đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và sông ngòi.

Chú thích

Tham khảo
 da Rocha, C.F., Van Sluys, M. & Nascimento, L.B. 2004. Hylodes amnicola. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 7 năm 2007.

Hylodes
Động vật đặc hữu Brasil
Động vật lưỡng cư Brasil


title: Le Chastang

text:
Le Chastang  là một xã thuộc tỉnh Corrèze trong vùng Nouvelle-Aquitaine miền trung Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Corrèze

Tham khảo

Chastang


title: Cheumatopsyche meruana

text:
Cheumatopsyche meruana là một loài Trichoptera trong họ Hydropsychidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Tham khảo

Trichoptera ở vùng nhiệt đới châu Phi
Cheumatopsyche


title: Dibolia dogueti

text:
Dibolia dogueti là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Mohr miêu tả khoa học năm 1981.

Chú thích

Tham khảo

Dibolia


title: Opodiphthera eucalypti

text:
Sâu bướm hoàng đế cao su (danh pháp khoa học: Opodiphthera eucalypti) là một loài bướm đêm bản địa Úc, và có thể dễ dàng tìm thấy trong tất cả các tiểu bang ngoại trừ Tasmania. Chúng cũng tìm thấy như là một loài được du nhập ở miền Bắc và Nam đảo của New Zealand. Loài này trước đây được đặt trong chi Antheraea. Loài sâu bướm này thường có thể được tìm thấy trên lá cây giữa tháng Mười và tháng Ba (mùa xuân và mùa hè Úc). Khi sâu nở chúng có màu đen với lông ngắn trên đầu.

Loài côn trùng này được sử dụng đầu tiên trong sự phát triển thành công của côn trùng liên tục nuôi cấy tế bào. Tiến sĩ Thomas D. C. Grace, một nhà nghiên cứu của CSIRO, đã phát triển bốn dòng tế bào từ buồng trứng của loài côn trùng này và báo cáo về chúng vào năm 1962.

Chú thích

Tham khảo

Opodiphthera


title: HMS Despatch (D30)

text:
HMS Despatch (D30) là một tàu tuần dương hạng nhẹ thuộc lớp Danae của Hải quân Hoàng gia Anh Quốc. Nó được đặt lườn tại xưởng đóng tàu của hãng Fairfield Shipbuilding and Engineering Company vào ngày 8 tháng 7 năm 1918, được hạ thủy vào ngày 24 tháng 9 năm 1919và được đưa ra hoạt động vào ngày 2 tháng 6 năm 1922.

Despatch có một quãng đời hoạt động trong chiến tranh khá bình lặng so với những con tàu chị em. Nó đã hoạt động tại khu vực Nam Đại Tây Dương vào giai đoạn mở đầu của Chiến tranh Thế giới thứ hai, nơi nó chiếm giữ chiếc tàu buôn Đức Düsseldorf, đồng thời ngăn chặn chiếc Troja; tuy nhiên, thủy thủ đoàn của Troja đã tự đánh đắm tàu trước khi nó có thể bị chiếm giữ. Nó từng có mặt tại Địa Trung Hải hộ tống cho các đoàn tàu vận tải vào cuối năm 1940, và đã tham gia trận chiến mũi Spartivento. Despatch được rút về lực lượng dự bị vào tháng 1 năm 1945; và sau khi chiến tranh kết thúc, nó bị bán vào ngày 5 tháng 4 năm 1946 để tháo dỡ. Nó được cho kéo đến xưởng tàu của hãng Arnott Young tại Troon thuộc Scotland vào ngày 5 tháng 5 năm 1946 để được tháo dỡ.

Tham khảo
 Colledge, J. J.; Warlow, Ben (1969). Ships of the Royal Navy: the complete record of all fighting ships of the Royal Navy (Rev. ed.). London: Chatham. ISBN 978-1-86176-281-8. OCLC 67375475.
 Jane's Fighting Ships of World War One (1919), Jane's Publishing Company

Liên kết ngoài
HMS Despatch at U-boat.net
Ships of the Danae class

Lớp tàu tuần dương Danae
Tàu tuần dương của Hải quân Hoàng gia Anh
Tàu tuần dương trong Thế Chiến I
Tàu tuần dương trong Thế Chiến II
Tàu được đóng tại Chatham


title: Kỳ thu tiền bình quân

text:
Kỳ thu tiền bình quân (hay Số ngày luân chuyển các khoản phải thu, Số ngày tồn đọng các khoản phải thu, Số ngày của doanh thu chưa thu) là một tỷ số tài chính đánh giá hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp. Tỷ số này cho biết doanh nghiệp mất bình quân là bao nhiêu ngày để thu hồi các khoản phải thu của mình.

Tỷ số này được tính ra bằng cách lấy số ngày trong năm chia cho số vòng quay khoản phải thu. Một cách tính khác là lấy trung bình cộng các khoản phải thu chia cho doanh thu thuần (doanh thu không kể tiền mặt) bình quân mỗi ngày.

Dựa vào Kỳ thu tiền bình quân, có thể nhận ra chính sách bán trả chậm của doanh nghiệp, chất lượng công tác theo dõi thu hồi nợ của doanh nghiệp. Theo quy tắc chung, kỳ thu tiền bình quân không được dài hơn (1 + 1/3) kỳ hạn thanh toán. Còn nếu phương thức thanh toán của doanh nghiệp có ấn định kỳ hạn được hưởng chiết khấu thì kỳ thu tiền bình quân không được dài hơn (1 + 1/3) số ngày của kỳ hạn được hưởng chiết khấu.

Tham khảo

Phan Đức Dũng (2008), Kế toán quản trị, Nhà xuất bản Thống kê, Thành phố Hồ Chí Minh, trang 420.
Phạm Văn Dược và Đặng Kim Cương (1995), Kế toán quản trị và phân tích kinh doanh, Nhà xuất bản Thống kê, Thành phố Hồ Chí Minh, trang 254-255.
Nguyễn Minh Kiều (2009), Tài chính doanh nghiệp căn bản, Nhà xuất bản Thống kê, Thành phố Hồ Chí Minh, trang 81.

Xem thêm

Tỷ số tài chính

en:Average collection period


title: You Got It All

text:
"You Got It All" là đĩa đơn thứ tư do ban nhạc dance-pop thập niên 1980 The Jets phát hành, từ album đầu tay khá thành công về mặt thương mại năm 1985, The Jets. Ca khúc do Rupert Holmes sáng tác, người nổi tiếng với ca khúc "Escape (The Piña Colada Song)."

"You Got It All" đạt vị thứ ba trên Billboard Hot 100 ở Mỹ đầu năm 1987. Ca khúc cũng đứng đầu Hot Adult Contemporary Tracks hai tuần và đứng vị thứ hai trên bảng xếp hạng R&B. Nó cũng được góp mặt trong phim Jaws: The Revenge.

Bảng xếp hạng

Phiên bản của Britney Spears

Danh sách track
FRA Promo Single
"You Got It All" - 4:09
"Oops!... I Did It Again" (music video) - 3:30
"Lucky" (music video) - 3:25
"From the Bottom of My Broken Heart" (music video) - 4:29

Chú thích

Tham khảo

Bài hát năm 1985
Đĩa đơn năm 1986
Bài hát của Britney Spears
Đĩa đơn quán quân Billboard Adult Contemporary


title: Xanthotype

text:
Xanthotype là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Angeronini


title: Con quay hồi chuyển

text:
Con quay hồi chuyển là một thiết bị dùng để đo đạc hoặc duy trì phương hướng, dựa trên các nguyên tắc bảo toàn mô men động lượng. Thực chất, con quay cơ học là một bánh xe hay đĩa quay với các trục quay tự do theo mọi hướng. Phương hướng này thay đổi nhiều hay ít tùy thuộc vào mô men xoắn bên ngoài hơn là liên quan đến con quay có vận tốc cao mà không cần mô men động lượng lớn. Vì mô men xoắn được tối thiểu hóa bởi việc gắn kết thiết bị trong các khớp vạn năng (gimbal), hướng của nó duy trì gần như cố định bất kể so với bất kỳ chuyển động nào của vật thể mà nó tựa lên.

Cũng có những con quay dựa trên các nguyên tắc vận hành như các thiết bị điện, con quay MEMS vi mạch đóng gói được tìm thấy trên các thiết bị sử dụng điện, laser vòng trạng thái rắn, con quay sợi quang học, và con quay lượng tử siêu nhạy.

Các ứng dụng của con quay như các hệ định vị quán tính nơi mà la bàn từ không thể hoạt động (như trong kính thiên văn Hubble) hay không đạt đủ độ chính xác (như ICBM), hay đối với sự ổn định hóa của các thiết bị bay như máy bay trực thăng được điều khiển bằng tín hiệu radar hoặc máy bay không người lái. Do có độ chính xác cao, con quay cũng được dùng để định hướng trong khai thác mỏ hầm lò.

Đặc điểm

Con quay hồi chuyển đặc trưng bởi một số ứng xử như tiến động và chương động. Con quay hồi chuyển có thể được sử dụng để làm la bàn con quay, loại bổ sung hoặc thay thế la bàn từ (trên tàu, máy bay và phi thuyền không gian), để hỗ trợ tính ổn định (kính thiên văn Hubble, xe đạp, xe máy và tàu thuyền) hoặc được sử dụng làm một bộ phận của hệ dẫn đường quán tính. Các hiệu ứng hồi chuyển được sử dụng trong boomerang và yo-yo. Một số thiết bị quay khác như bánh đà cũng có cách hoạt động giống con quay hồi chuyển, mặc dù hiệu ứng hồi chuyển không được sử dụng.

Phương trình cơ bản miêu tả ứng xử của con quay hồi chuyển:

với các vec-tơ τ và L tương ứng là mô men xoắn và mô men động lượng, đại lượng vô hướng I là mô men quán tính, vec-tơ ω là vận tốc góc, và vec-tơ α là gia tốc góc.

Theo phương trình trên, momen xoắn τ vuông góc với trục quay, và do vuông góc với L, nên tạo ra chuyển động quay quanh trục vuông góc với cả τ và L. Chuyển động này được gọi là tiến động. Vận tốc góc của tiến động ΩP được tính từ tích vectơ:

Dưới một mô men xoắn có độ lớn không đổi τ, vận tốc tiến động của con quay ΩP tỉ lệ nghịch với L, độ lớn mô men động lượng của nó là:

với θ là góc giữa 2 vectơ ΩP và L. Do vậy, nếu con quay quay chậm lại (ví dụ như ảnh hưởng của masat), mô men động lượng của nó sẽ giảm và dẫn đến vận tốc tiến động tăng. Quá trình này cứ tiếp tục cho đến khi thiết bị không thể quay đủ nhanh để chịu được sức nặng của nó, khi nó dừng lại và rơi, chủ yếu là do masat chống lại tiến động gây ra bởi một tiến động khác.

Theo quy ước, 3 vectơ - mô men xoắn, quay và tiến động - hoạt động theo quy tắc bàn tay trái.

Để dễ dàng xác định được hướng của hiệu ứng con quay hồi chuyển, chỉ cần nhớ rằng một bánh xe lăn có xu hướng, khi nó nghiêng sang một bên, ngược lại với hướng nghiêng.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 The Royal Institution’s 1974–75 Christmas Lecture Professor Eric Laithwaite
 One-Wheeled Robot-Gyrostat by Olga Kapustina and Yuri Martynenko Wolfram Demonstrations Project
 The Little Top That Aims a Gun  by Gold Sanders, Popular Science July 1945
 Apostolyuk V. Theory and Design of Micromechanical Vibratory Gyroscopes


title: Tabasco

text:
Tabasco là một trong 31 bang, cùng với Quận liên bang, là 32 thực thể Liên bang của México. Bang này được chia thành 17 hạt, thủ phủ là thành phố Villahermosa.

Tabasco nằm ở Đông Nam Mexico, trên nửa phía bắc của eo đất Tehuantepec. Nó được bao quanh bởi các bang Veracruz về phía tây, Chiapas về phía nam và Campeche về phía đông bắc. Về phía bắc, bang có một đường bờ biển dài giáp Vịnh Mexico. Tabasco giáp biên giới với tỉnh Petén của Guatemala về phía đông.

Ngoài thành phố thủ đô, các thành phố lớn khác của bang bao gồm Cardenas, Comalcalco và Paraiso.
nhỏ|Tabasco.

Chú thích

Liên kết ngoài

  Tabasco State Government
  Tabasco State Web Directory

Bang của México
Khởi đầu năm 1824 ở México


title: Gynoplistia alpigena

text:
Gynoplistia alpigena là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Gynoplistia
Limoniidae ở vùng Australasia


title: Ptilophora (bướm đêm)

text:
Ptilophora là một chi bướm đêm thuộc họ Notodontidae.

Các loài tiêu biểu
Ptilophora ala (Schintlmeister và Fang, 2001)
Ptilophora horieaurea Kishida và Kobayashi, 2002
Ptilophora jezoensis (Matsumura, 1920)
Ptilophora nanlingensis Chen L et al, 2010
Ptilophora nohirae Matsumura, 1920
Ptilophora plumigera (Denis & Schiffermüller, 1775)
Ptilophora rufula Kobayashi, 1994

Tham khảo

Liên kết ngoài
Ptilophora at funet

Notodontidae


title: Trigueros

text:
Trigueros là một đô thị ở tỉnh Huelva, Andalucía, [[Tây Ban Nha.
Đô thị này nằm ở độ cao 76 m và cách tỉnh lỵ Huelva 19,5 km, giữa khu vực hai sông Tinto và Odiel (Huelva).
Đô thị này giáp Alosno,Calañas, Beas, Moguer..

Dân số năm 2007 là 7.396 người, diện tích là 118,3 km², mật độ dân số 62,5 người/km².

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Página oficial de la localidad
 http://www.youtube.com/v/AGc06iIW7Yc

Đô thị ở Huelva


title: Hành chính Việt Nam thời Bắc thuộc lần 4

text:
Thời kỳ Bắc thuộc lần 4 của Việt Nam kéo dài 20 năm, bắt đầu từ năm 1407 khi nhà Minh đánh bại nhà Hồ và chấm dứt năm 1427 khi Lê Lợi đánh đuổi được quân Minh ra khỏi bờ cõi, giành thắng lợi hoàn toàn trong cuộc khởi nghĩa Lam Sơn. Bộ máy cai trị và các đơn vị hành chính thời kỳ này do nhà Minh sắp đặt và điều chỉnh, trên cơ sở các đơn vị cũ từ thời nhà Trần và nhà Hồ.

Tên gọi
Năm 1406, nhà Minh dùng chiêu bài "phù Trần diệt Hồ" để mang quân sang xâm lược nước Đại Ngu. Nhà Hồ nhanh chóng thất bại hoàn toàn vào giữa năm 1407. Nước Đại Ngu bị tiêu diệt và bị sáp nhập vào lãnh thổ Trung Quốc. Minh Thành Tổ nhân đó đổi gọi An Nam (tên gọi Việt Nam trong ngoại giao với Trung Quốc thời phong kiến) thành quận Giao Chỉ.

Các đơn vị hành chính
Nhà Minh chia quận Giao Chỉ làm 17 phủ là: Giao Châu, Bắc Giang, Lạng Giang, Tam Giang, Thái Nguyên, Tuyên Hóa, Kiến Bình, Tân An, Kiến Xương, Phụng Hóa, Thanh Hóa, Trấn Man, Lạng Sơn, Tân Bình, Nghệ An, Thuận Hóa và Thăng Hoa. Dưới 17 phủ là 47 châu, 154 huyện, 1 vệ, 13 sở, 1 thuyền chợ.

Năm 1408, Trương Phụ tâu về nhà Minh, Giao Chỉ đông tây dài 1760 dặm, nam bắc dài 2700 dặm.

Phần lớn các đơn vị hành chính thời thuộc Minh được đặt vào giữa năm 1407 khi Minh Thành Tổ vừa đánh bại được nhà Hồ. Nhiều phủ, châu, huyện được đổi tên trong thời gian này, gồm 5 phủ, 7 châu, 27 huyện; còn lại các đơn vị khác được giữ như thời Trần Hồ.

Phủ Giao Châu
Phủ Giao Châu gồm có 5 châu, bản phủ trực tiếp lãnh 2 huyện: Đông Quan, Từ Quảng. 5 châu gồm:
 Uy Man lĩnh 4 huyện: Sơn Định, Thanh Oai, Ứng Bình, Đại Đường
 Phúc An lĩnh 3 huyện: Bảo Phúc, Phù Lưu, Thanh Đàm
 Tam Đái lĩnh 6 huyện: Phù Long, Yên Lãng, Phù Ninh, Yên Lạc, Lập Thạch, Nguyên Long
 Từ Liêm lĩnh 2 huyện: Đan Sơn, Thạch Thất
 Lị Nhân lĩnh 6 huyện: Thanh Liêm,Bình Lục, Cổ Báng, Cổ Lễ, Lị Nhân, Cổ Giả

Phủ Bắc Giang
Gồm có 3 châu, bản phủ lĩnh 2 huyện Siêu Loại và Gia Lâm. 3 châu gồm:
 Gia Lâm lĩnh 3 huyện: An Định, Tế Giang, Thiện Tài
 Vũ Ninh lĩnh 5 huyện: Tiên Du, Vũ Ninh, Đông Ngàn, Từ Sơn, Yên Phong
 Bắc Giang lĩnh 3 huyện Tân Phúc, Thiện Thệ, Yên Việt

Phủ Lạng Giang
Gồm 3 châu, bản phủ trực tiếp lĩnh 5 huyện: Thanh Viễn, Cổ Dõng, Phượng Sơn, Na Ngạn, Lục Na. Ba châu gồm:
 Lạng Giang lĩnh 4 huyện: Thanh An, Yên Ninh, Cổ Lũng, Bảo Lộc
 Nam Sách lĩnh 3 huyện: Thanh Lâm, Chí Linh, Bình Hà
 Thượng Hồng lĩnh 3 huyện: Đường Hào, Đường An, Đa Cầm

Phủ Tam Giang
Gồm 3 châu là:
 Thao Giang lĩnh 4 huyện: Sơn Vi, Ma Khê, Thanh Ba, Hạ Hoa
 Tuyên Giang lĩnh 3 huyện: Đông Lan, Tây Lan, Hồ Nham
 Đà Giang lĩnh 2 huyện: Lũng Bản, Cổ Nông

Phủ Kiến Bình
Vốn là Phủ Kiến Hưng thời Trần Hồ. Chỉ gồm 1 châu Trường Yên. Bản phủ trực tiếp lĩnh 5 huyện: Ý Yên, Yên Bản, Bình Lập, Đại Loan,Vọng Doanh.

Châu Trường Yên lĩnh 4 huyện: Uy Viễn, Yên Mô, Yên Ninh, Lê Bình

Phủ Tân An
Vốn là Phủ Tân Hưng thời Trần Hồ. Gồm có 3 châu, bản phủ trực tiếp lĩnh 5 huyện: Giáp Sơn, Thái Bình, Đa Cực, A Côi, Tây Quan. Ba châu gồm:
 Đông Triều lĩnh 4 huyện: Đông Triều, An Lão, Cổ Phí, Thủy Đường
 Tĩnh An lĩnh 8 huyện: Đông An, Chi Phong, An Lập, An Hòa, An Đại, Độc, Vạn Ninh, Vân Đồn
 Hạ Hồng lĩnh 4 huyện: Trường Tân, Tứ Kỳ, Đồng Lợi, Thanh Miện

Phủ Kiến Xương
Chỉ gồm 1 châu là Khoái, bản phủ trực tiếp lĩnh 4 huyện: Bồng Điền, Kiến Xương, Bố, Chân Lợi.

Châu Khoái lĩnh 5 huyện: Tiên Lữ, Thi Hóa, Đông Kết, Phù Dung,Vĩnh Hạc

Phủ Phụng Hóa
Vốn là Phủ Thiên Trường thời Trần Hồ. Gồm có 4 huyện: Mỹ Lộc, Giao Thủy, Tây Châu, Thuận Vi

Phủ Thanh Hóa
Gồm 3 châu, bản phủ lĩnh 7 huyện: Cổ Đằng, Cổ Hoằng, Đông Sơn, Cổ Lôi, Vĩnh Ninh, Yên Định, Lương Giang. Ba châu gồm có:
 Thanh Hóa lĩnh 4 huyện: Nga Lạc, Tế Giang, An Lạc, Lỗi Giang
 Ái lĩnh 4 huyện: Hà Trung, Thống Ninh, Tống Giang, Chi Ngại
 Cửu Chân lĩnh 4 huyện: Cổ Bình, Kết Duyệt, Duyên Giả, Nông Cống

Phủ Trấn Man
Là phủ Long Hưng thời Trần Hồ, gồm 4 huyện: Tân Hóa, Đình Hà, Cổ Lũy, Thần Khê

Phủ Lạng Sơn
Gồm 7 châu, bản phủ trực tiếp lĩnh 7 huyện: Tân An, Như Ngao, Đan Ba, Khâu Ôn, Trấn Di, Uyên, Đổng. Bảy châu gồm:
 Thất Nguyên lĩnh 6 huyện: Thùy Lãng, Cầm, Thoát, Dung, Pha, Bình
 Thượng Văn lĩnh 3 huyện: Bôi Lan, Khánh Viễn, Khố
 Hạ Văn
 Vạn Nhai
 Quảng Nguyên
 Thượng Tư
 Hạ Tư Lang

Phủ Tân Bình
Gồm có 2 châu, bản phủ trực tiếp lĩnh 3 huyện: Phúc Khang, Nha Nghi, Tri Kiển. Hai châu gồm:
 Chính Bình lĩnh 3 huyện: Chính Hòa, Cổ Đặng, Tòng Chất
 Nam Linh lĩnh 3 huyện: Đan Duệ, Tả Bình, Dạ Độ

Phủ Diễn Châu
Chỉ gồm có 1 châu là Diễn. Bản phủ trực tiếp lĩnh 4 huyện: Thiên Đông, Phù Dung, Phù Lưu, Quỳnh Lâm

Phủ Nghệ An
Gồm 2 châu, bản phủ trực tiếp lĩnh 8 huyện: Nha Nghi, Phi Lộc, Cổ Đỗ, Chi La, Chân Phúc, Thổ Du, Kệ Giang, Thổ Hoàng. Hai châu gồm:
 Nam Tĩnh lĩnh 4 huyện: Hà Hoàng, Nham Thạch, Hà Hoa, Kỳ La
 Hoan lĩnh 4 huyện: Thạch Đường, Đông Ngạn, Lộ Bình, Sa Nam

Phủ Thuận Hóa
Gồm có 2 châu:
 Thuận lĩnh 3 huyện: Ba Lăng, Lợi Điều, An Nhân
 Hóa lĩnh 7 huyện: Lợi Bồng, Sĩ Vinh, Sa Lệnh, Trà Kệ, Tư Dung, Bồ Đài, Bồ Lãng

Phủ Thái Nguyên
Ban đầu vẫn là châu, sang năm 1408 mới thăng lên phủ. Phủ lĩnh 11 huyện: Phú Lương, Tư Nông, Vũ Lễ, Động Hỷ, Vĩnh Thông, Tuyên Hóa, Lộng Thạch, Đại Từ, Yên Định, Cảm Hóa, Thái Nguyên.

Phủ Tuyên Hóa
Tức là Trấn Tuyên Quang thời Trần, Hồ. Đây cũng vốn là châu, sang năm 1408 mới thăng lên phủ. Phủ lĩnh 9 huyện: Khoáng, Đương Đạo, Văn Yên, Bình Nguyên, Để Giang, Thu Vật, Đại Man, Dương, Ất

Phủ Thăng Hoa
Gồm 4 châu: Thăng, Hoa, Tư, Nghĩa thuộc Quảng Nam và bắc Quảng Ngãi hiện nay. Phủ này vốn chỉ đặt khống, trên thực tế nằm trên lãnh thổ Chiêm Thành vì đã bị vua Chiêm Thành mang quân ra chiếm lại vào năm 1407 khi Trương Phụ chưa kịp tiến đến chiếm đóng đây. Trương Phụ chỉ tiến đến Hóa châu, thu hàng Đặng Tất rồi trở về.

Bộ máy cai trị
Quận Giao Chỉ được thiết lập bộ máy cai trị giống như các đơn vị hành chính của nhà Minh khi đó, gồm có 3 ty trực tiếp thuộc vào triều đình Yên Kinh:
Đô chỉ huy sứ ty phụ trách quân chính
Thừa tuyên bố chính sứ ty phụ trách dân sự và tài chính
Đề hình án sát sứ ty phụ trách tư pháp

Để tăng cường quản lý Giao Chỉ, năm 1419, theo đề nghị của Lý Bân, nhà Minh tổ chức lại hệ thống xã thôn thành lý và giáp. Cứ 10 hộ thành 1 giáp do Giáp trưởng đứng đầu; 110 hộ thành 1 lý do lý trưởng đứng đầu. Tương đương với lý, tại nội thành gọi là phường, tại ngoại thành gọi là sương. Chức năng chính của Lý trưởng và Giáp trưởng là thu thuế cho chính quyền đô hộ. Tổng số dân theo số liệu năm 1408 là 3.120.000 người.

Nhằm củng cố thêm bộ máy trấn trị người Việt, nhà Minh đặt ra 15 vệ tại các phủ, châu, huyện hiểm yếu gồm: Giao Châu tả vệ, Giao Châu hữu vệ, Giao Châu trung vệ (3 vệ này nằm trong phủ Giao Châu), Giao châu tiền vệ (tại phủ Bắc Giang), Giao Châu hậu vệ (ở Phủ Kiến Bình), Xương Giang vệ (phủ Lạng Giang), Trấn Man vệ (phủ Trấn Man), Tân Yên vệ (phủ Tân Yên), Tam Giang vệ (phủ Tam Giang), Thanh Hóa vệ (Phủ Thanh Hóa), Nghệ An vệ (phủ Nghệ An), Thuận Hóa vệ (Phủ Thuận Hóa), Thị Cầu thủ ngự thiên hộ sở (ở châu Vũ Ninh), Tân Bình thủ ngự thiên hộ sở (ở Phủ Tân Bình), Nam Tĩnh thủ ngự thiên hộ sở (ở châu Nam Tĩnh), Diễn Châu thủ ngự thiên hộ sở (ở Phủ Diễn Châu).

Để đảm bảo giao thông liên lạc giữa các phủ, châu, huyện của Giao Chỉ với Trung Quốc, năm 1415, nhà Minh cho mở đường thủy Vĩnh An, Vạn Ninh, đặt trạm tiếp đón tận Khâm châu; đồng thời cho đặt trạm ngựa đến thẳng phủ Hoành châu. Trên toàn địa bàn Giao Chỉ có 374 nhà trạm, nhiều nhất là phủ Giao Châu có 51 nhà trạm.

Xem thêm
 Bắc thuộc lần 4
 Hành chính Đại Ngu thời Hồ
 Hành chính Đại Việt thời Trần

Tham khảo
 Đại Việt sử ký toàn thư
 Viện Sử học (2007), Lịch sử Việt Nam, tập 3, MXB Giáo dục
 Đào Duy Anh (2005), Đất nước Việt Nam qua các đời, Nhà xuất bản Văn hóa thông tin
 Minh thực lục - Quan hệ Trung Quốc - Việt Nam thế kỷ 14-17, Hồ Bạch Thảo dịch, Nhà xuất bản Hà Nội, 2010

Chú thích

Nhà Minh


title: Lipsothrix leucopeza

text:
Lipsothrix leucopeza là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Lipsothrix
Limoniidae ở vùng Palearctic


title: Tostat

text:
Tostat là một xã thuộc tỉnh Hautes-Pyrénées trong vùng Occitanie khu vực tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 252 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
INSEE

Xã của Hautes-Pyrénées


title: Junagadh

text:
Junagadh là một thành phố và khu đô thị của quận Junagadh thuộc bang Gujarat, Ấn Độ.
Thành phố này lớn thứ 7 ở Gujarat, nằm dưới chân đồi Girnar, 355 km về phía tây nam của thủ phủ bang Gandhinagar và Ahmedabad. Được dịch theo nghĩa đen, Junagadh có nghĩa là "Pháo đài Cũ".
Sau một cuộc đấu tranh ngắn ngủi giữa Ấn Độ và Pakistan, Junagadh gia nhập Ấn Độ vào ngày 9 tháng 11 năm 1947. Đây là một phần của bang Saurashtra và sau đó là tiểu bang Bombay. Năm 1960, sau phong trào Maha Gujarat, nó trở thành một phần của bang Gujarat mới hình thành.

Địa lý
Junagadh có vị trí  Nó có độ cao trung bình là 107 mét (351 feet).

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Junagadh có dân số 168.686 người. Phái nam chiếm 52% tổng số dân và phái nữ chiếm 48%. Junagadh có tỷ lệ 73% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 77%, và tỷ lệ cho phái nữ là 67%. Tại Junagadh, 11% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Gujarat


title: Ptiloglossa cyaniventris

text:
Ptiloglossa cyaniventris là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1925.

Chú thích

Tham khảo

Ptiloglossa
Động vật được mô tả năm 1925


title: Antocha yatungensis

text:
Antocha yatungensis là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Antocha
Limoniidae ở vùng Palearctic


title: Edwardsina gigantea

text:
Edwardsina gigantea là một loài ruồi trong họ Blephariceridae. Nó là loài đặc hữu của Úc.

Nguồn
 World Conservation Monitoring Centre 1996. Edwardsina gigantea. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập ngày 9 tháng 8 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Edwardsina
Côn trùng Úc


title: Phù dung

text:
Phù dung (danh pháp hai phần: Hibiscus mutabilis), hay còn gọi là phù dung thân mộc, mộc phù dung, địa phù dung, phù dung núi, hoa phù dung, mộc liên, là một loài thực vật có hoa thân nhỡ thuộc họ Cẩm quỳ (Malvaceae).

Mô tả

Cành phù dung mang lông ngắn hình sao. Lá có năm cánh, cuống lá hình tim, mép có răng cưa, đường kính có thể tới 15 cm, mặt dưới nhiều lông hơn, 5 thùy hình 3 cạnh ngắn có 7 gân chính. Hoa lớn, có hai loại: hoa đơn (có 5 cánh), hoa kép (có nhiều cánh); hoa nở xoè to bằng cái bát, chất cánh xốp, trông như hoa giấy; hoa thay đổi màu sắc từ sáng đến chiều (sáng trắng, trưa hồng, chiều đỏ) vì trong cánh hoa có chất anthoxyan bị oxi hoá dần khi tiếp xúc với không khí, kích thước hoa 10–15 cm. Giống 'Rubra' có hoa màu đỏ. Quả hình cầu, có lông vàng nhạt. Hạt hình trứng, có nếp nhăn nhỏ mang lông dài.

Cây được trồng ở Trung Quốc, Ấn Độ, Philippin, Nhật Bản, Hoa Kỳ. Cây mọc tốt trong điều kiện có nắng và thích hợp với loại đất giàu chất dinh dưỡng.

Công dụng
Ở Việt Nam, được trồng để làm cảnh. Lá và hoa tươi được giã, đắp lên mụn nhọt đang mưng mủ để hút mủ, và làm giảm đau nhức. Vỏ cây có sợi trắng mềm, có thể dùng bện thừng hoặc làm giấy.

Thành ngữ
Phù dung sớm nở tối tàn

Phù dung như diện liễu như mi. (Trường Hận Ca - Bạch Cư Dị)

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo
Đỗ Tất Lợi, Những cây thuốc và vị thuốc Việt Nam, Nhà xuất bản Y học, 2006.

Liên kết ngoài

M
Cây thuốc
Hoa
Thực vật được mô tả năm 1753


title: 4566 Chaokuangpiu

text:
4566 Chaokuangpiu (1981 WM4) là một tiểu hành tinh vành đai chính.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser 4566 Chaokuangpiu

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1981


title: 21441 Stevencondie

text:
21441 Stevencondie (1998 FC144) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 29 tháng 3 năm 1998 bởi nhóm nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất phòng thí nghiệm Lincoln ở Socorro.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 21441 Stevencondie

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1998


title: Bulbophyllum violaceum

text:
Bulbophyllum violaceum là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

violaceum]]

V


title: Biên niên sử An Giang

text:
Biên niên sử An Giang ghi lại các sự kiện nổi bật của tỉnh An Giang thuộc Việt Nam theo thứ tự thời gian.

Xem thêm các bài liên quan để hiểu rõ các giai đoạn và chi tiết.

Liệt kê sơ lược

Thời chúa Nguyễn
1700: Tháng 4, sau khi đánh tan quân Nặc Thu ở Nam Vang (Chân Lạp), trên đường trở về Gia Định, Nguyễn Hữu Cảnh dừng chân ở Châu Sao Mộc (tức Cù lao Cây Sao, nay là Cù lao Ông Chưởng thuộc huyện Chợ Mới). Tại đây, ông lâm bệnh nặng, đưa đến Rạch Gầm (Mỹ Tho) thì mất ngày 16 âm lịch.
1757: Nguyễn Cư Trinh thay mặt chúa Nguyễn Phúc Khoát nhận đất Tầm Phong Long do vua Chân Lạp là Nặc Tôn dâng tặng. Sau đó, ông lãnh nhiệm vụ lập thành 3 đạo là: Tân Châu, Đông Khẩu (Sa Đéc), Châu Đốc; và cho tất cả trực thuộc dinh Long Hồ.
1771: Quân Xiêm La (sau này là Thái Lan) do Taksin (Trình Quốc Anh) cầm đầu đánh phá Hà Tiên, Châu Đốc.
1772: Tống Phước Hiệp và Nguyễn Cửu Đàm đánh đuổi quân Xiêm La vừa nói trên.
1775: Nguyễn Cư Trinh đưa một số người Chăm từ Chân Lạp về định cư ở núi Bà Đen (Tây Ninh), Hồng Ngự...
1778: Giáo dân Thiên Chúa giáo tìm đến định cư ở Cù lao Giêng và Cái Đôi (nay đều thuộc huyện Chợ Mới).
1779: Tháng 11 (âm lịch), chúa Nguyễn Phúc Ánh ra lệnh kiểm tra các trấn là Trấn Biên (Biên Hòa), Phan Trấn (Gia Định, Định Tường) và Long Hồ (Vĩnh Long, An Giang). Đây là lần đầu tiên xuất hiện địa danh An Giang trong văn thư của nhà cầm quyền lúc bấy giờ.
1783: Quân Tây Sơn đánh đuổi chúa Nguyễn Phúc Ánh, chiếm trọn đất Gia Định (tức bao gồm luôn An Giang sau này). Năm này, ông Dương Văn Hóa khai khẩn cù lao Năng Gù lập thôn đặt lên Bình Lâm (nay là xã Bình Thủy, huyện Châu Phú) một trong những thôn ra đời sớm của tỉnh.
1784: Nguyễn Phúc Ánh dẫn quân Xiêm La chiếm Hà Tiên, An Giang, đóng đại bản danh ở Đông Khẩu (Sa Đéc).
1785: Tướng Tây Sơn là Nguyễn Huệ đánh thắng quân Xiêm La ở Rạch Gầm-Xoài Mút (Mỹ Tho), chiếm lại An Giang, Hà Tiên.
1787: Nguyễn Phúc Ánh chiếm lại toàn bộ đất Gia Định, trong đó có An Giang sau này.
1789: Xây dựng thủ Đông Xuyên (Long Xuyên), Vĩnh Hùng (An Hòa), Thuận Tấn (Vàm Nao thuộc Mỹ Hội Đông), Cường Uy (Lấp Vò).

Thời nhà Nguyễn
1801: Theo chúa Nguyễn tham dự trận thủy chiến ở Thị Nại, Thư Ngọc Hầu và hai em (đều là người Tấn Mỹ, Chợ Mới) chết mất xác.
1805: ngày 17 tháng 6 (âm lịch): vua Gia Long ban dụ tổ chức Nam Bộ thành 5 trấn là: Trấn Biên (Biên Hòa), Phan Trấn (Gia Định), Định Trấn (Định Tường) và Vĩnh Trấn (Vĩnh Long, An Giang).
1808: Dinh Long Hồ đổi thành trấn Vĩnh Thanh, gồm có phủ Định Viễn và 4 huyện. An Giang hiện nay chủ yếu thuộc huyện Vĩnh An và Vĩnh Định của trấn Vĩnh Thanh.
1815: vua Gia Long sai Lưu Phước Tường (trấn thủ trấn Vĩnh Thanh) xây đồn Châu Đốc, đến năm sau (1816) thì hoàn thành.
1817: Nguyễn Văn Thoại (tức Thoại Ngọc Hầu) đến làm trấn thủ trấn Vĩnh Thanh.
1818: Nguyễn Văn Thoại cho đào kênh Thoại Hà, nối rạch Đông Xuyên (nay là rạch Long Xuyên) với ngọn Giá Khê (Rạch Giá), dài hơn 30 km. Đồng thời, dời đạo Tân Châu từ Cù lao Giêng (Chợ Mới) về thôn Long Sơn (nay thuộc P. Long Sơn, Tân Châu). Trong năm này, chợ Đông Xuyên (tức chợ Long Xuyên thuộc phường Mỹ Long ngày nay) được xây dựng. Đây là ngôi chợ xưa nhất của tỉnh An Giang ngày nay.
1819: Khởi đào kênh Vĩnh Tế nối Châu Đốc với Hà Tiên, đến 1824 thì xong, dài 91,32km.
1822: Nguyễn Văn Thoại lập làng Thoại Sơn, dựng bia Thoại Sơn tại triền Núi Sập, dựng đình thờ Nguyễn Hữu Cảnh tại trung tâm thị xã Châu Đốc ngày nay.
1826: Nguyễn Văn Thoại sai đắp lộ Châu Đốc - Núi Sam, Núi Sam-kênh Vĩnh Tế. Đến 1828 thì ông cho dựng bia Vĩnh Tế bên bờ kênh Vĩnh Tế, dựng bia Tân Lộ Kiều Lương tại chân Núi Sam.
1829: Nguyễn Văn Thoại mất, an táng tại Sơn lăng nơi chân Núi Sam.
1832: Vua Minh Mạng đổi Ngũ trấn thành Lục tỉnh (Biên Hòa, Gia Định, Định Tường, Vĩnh Long, An Giang) thì tỉnh An Giang có 2 phủ là: Tuy Biên, Tân Thành; và 4 huyện là: Tây Xuyên (Châu Phú), Đông Xuyên (Tân Châu), Vĩnh Định (Cần Thơ), Vĩnh An (Sa Đéc). Tướng Trương Minh Giảng là vị Tổng đốc đầu tiên trông coi An Giang và Hà Tiên. Cũng trong năm này phủ học Tân Thành được mở tại Sa Đéc (lúc bấy giờ Sa Đéc thuộc An Giang).
1833: Nhận lời cầu viện của Lê Văn Khôi, cuối năm này thủy quân Xiêm La kéo sang, bị Trương Minh Giảng, Phạm Hữu Tâm, Nguyễn Xuân, Trần Văn Năng, Phạm Văn Điển chặn đánh tan trên sông Vàm Nao. Trong năm này, vua Minh Mạng cho phá bỏ đồn Châu Đốc cũ, xây thành mới ở gần bên.
1834: Đầu năm này, thủy quân Xiêm La theo ngã sông Tiền tiến xuống 2 lần, nhưng lần nào cũng bị chận đánh ở Cù Hu (tức vùng Chợ Thủ thuộc Chợ Mới, An Giang), cuối cùng phải tháo chạy về nước.
1841: Ở Thất Sơn nổ ra cuộc nổi dậy của nông dân người Kinh và người Khmer nhằm chống lại đường lối cai trị của nhà Nguyễn, đến tháng 5 năm sau thì bị đánh dẹp.
Tháng 9 năm 1841, vì thấy việc binh bị tốn kém, vua Thiệu Trị sai bỏ Trấn Tây thành, rút binh về An Giang. Nhiều người Chăm ở Chân Lạp đã đi theo khâm sai đại thần Lê Văn Đức, Phó khâm sai Doãn Uẩn cùng Trấn Tây đại tướng quân Trương Minh Giảng từ Campuchia (trấn Tây Thành) rút về Châu Đốc. Đa số người Chăm là binh lính, thân binh, cận vệ. Họ theo đoàn quân của Lê Văn Đức cư trú dọc đầu nguồn sông Hậu thuộc tỉnh An Giang từ đó đến bây giờ.
1842: Quân Xiêm La lại sang tấn công Hà Tiên và vùng biên giới An Giang, các tướng nhà Nguyễn là: Nguyễn Tri Phương, Nguyễn Tiến Lâm, Nguyễn Lương Nhàn, Lê Văn Đức, Nguyễn Công Trứ được cử đến chống ngăn. Trong năm này, Nguyễn Công Trứ được bổ làm tuần phủ An Giang. Ông cho lập Tỉnh học An Giang ở thôn Tây Phú (Châu Đốc).
1843: Nguyễn Công Nhàn (đốc bộ An Giang) đào kênh nối Châu Đốc với Tân Châu. Đến tháng 4 (âm lịch) 1844 thì hoàn thành. Ban đầu có tên là Long An Hà, nay là kênh Vĩnh An. Năm này Thủ khoa Phạm Văn Trung  được bổ làm Đốc học đầu tiên của Tỉnh học.
1844: Doãn Uẩn làm tuần phủ An Giang thay Nguyễn Công Trứ.
1845: Linh mục Jacques Dương lập họ đạo Năng Gù (xã An Hòa, huyện Châu Thành), tiến hành khai khẩn đất đai.
1847: Doãn Uẩn cất chùa Tây An (tên do ông đặt với hàm ý trấn yên bờ cõi phía Tây nước Việt).
1849: Đoàn Minh Huyên lập đạo Bửu Sơn Kỳ Hương. Sau đó, ông cho tín đồ tiến hành khai khẩn ở Thới Sơn (huyện Tịnh Biên), Láng Linh và Cái Dầu (đều thuộc huyện Châu Phú). Khoảng năm này, Bùi Hữu Nghĩa bị đày làm lính ở đồn Vĩnh Thông (Châu Đốc).
1850: Nguyễn Tri Phương làm Tổng đốc An Giang.
1851: Nguyễn Tri Phương đưa tù nhân đến khẩn hoang ở An Giang. Tính đến năm 1853, ông lập được 23 ấp ở đây.
1863: Hoàng thân A Soa (Cao Miên) xây dựng căn cứ kháng thực dân Pháp ở Thất Sơn.
1864: Quân Pháp chiếm 3 tỉnh miền Đông Nam Kỳ, vua Tự Đức cho mở khoa thi Hương ở An Giang. Khoa này cũng là khoa thi cuối cùng ở Nam Kỳ. Sĩ tử duy nhất ở tỉnh đỗ cử nhân là Huỳnh Duy Thanh (người Vĩnh Thông, nay thuộc Tri Tôn), Trần Hữu Thường (người Tân Châu) chỉ đỗ tú tài. Trong năm này, tổng đốc Phan Khắc Thận bắt Thủ Khoa Huân nộp cho quân Pháp.
1867: Ngày 22 tháng 6, quân Pháp chiếm tỉnh thành An Giang (lúc bấy giờ đặt ở Châu Đốc). Quản cơ Trần Văn Thành vào Bảy Thưa-Láng Linh tập hợp quân dân phất cờ kháng Pháp.

Thời Pháp thuộc

1868: Nhân dân vùng Núi Sập dưới sự chỉ huy của Trần Văn Thành đã đóng cọc cản tàu Pháp trên kênh Thoại Hà hỗ trợ Nguyễn Trung Trực đánh đồn Rạch Giá.
1871: Trần Bá Lộc mở trận càn quét vào mật khu Bảy Thưa-Láng Linh, nhưng vì địa hình hiểm trở và bị đánh du kích nên phải rút về.
1873: Trần Bá Tường (em ruột Trần Bá Lộc) dẫn quân Pháp tấn công căn cứ Bảy Thưa-Láng Linh. Thủ lĩnh Trần Văn Thành hy sinh (20 tháng 3), cuộc khởi nghĩa thất bại.
1876: Pháp cất dinh Tham biện Châu Đốc. Địa danh Long Xuyên (chỉ vùng Cà Mau thời Mạc Thiên Tứ), theo Nghị định ngày 5 tháng 1 năm của nhà cầm quyền Pháp bắt đầu chính thức được dùng để chỉ hạt Long Xuyên (trước là Đông Xuyên).
1867: Ngô Lợi đến núi Tượng (Ba Chúc) xây dựng căn cứ kháng Pháp, lập làng An Định, lập đạo Tứ Ân Hiếu Nghĩa kế thừa theo truyền thống đạo Bửu Sơn Kỳ Hương..
1878: Pháp cất dinh Tham biện Long Xuyên.
1879: Khởi công xây dựng Nhà thờ Cù lao Giêng đến 10 năm sau mới hoàn thành. Nhà thờ này giữ vai trò quản lý mọi hoạt động Thiên Chúa giáo ở Cao Miên và các tỉnh miền Tây Nam Bộ.
1885: Tín đồ Tứ Ân Hiếu Nghĩa kết hợp quân của Hoàng thân Sivôtha nổi dậy, bị quân Pháp kéo đến đàn áp, rồi đóng đồn dọc kênh Vĩnh Tế.
1886: Trường tiểu học Pháp Việt được thành lập tại Long Xuyên. Đây là ngôi trường xưa nhất của tỉnh, nay là trường Tiểu học Nguyễn Du.
1887: Quân Pháp càn quét quy mô vào làng An Định (Ba Chúc), đốt sạch chùa chiền, nhà cửa, rồi giải tán làng.
1890: Ngô Lợi mất, phong trào kháng Pháp tan rã, chỉ còn lại đạo Tứ Ân Hiếu Nghĩa.
1891: Giống lúa sạ mà người Pháp gọi là lúa nổi (rir flottant), được Phan Văn Vàng đem về từ Campuchia về, sau đó gieo trồng thành công tại An Giang.
1892: Cầu Henry (nay là cầu Hoàng Diệu) được xây dựng.
1896: Sau khi kháng Pháp thất bại, Cử Đa (Nguyễn Thành Đa) đến tu trên đỉnh Núi Cấm.
1899: Cầu Levis (cầu Quay) được xây dựng (sau 1975, cầu bị phá bỏ, xây dựng lại thành cầu Nguyễn Trung Trực)
1901: Nguyễn Chánh Sắt lên Sài Gòn cộng tác với tờ Nông cổ mín đàm, và được xem là "nhà báo đầu tiên" của tỉnh.
1904: Ngày 1 tháng 5, xảy ra trận bão lụt năm Thìn, An Giang và nhiều tỉnh ở đồng bằng sông Cửu Long đều bị thiệt hại nặng. Cũng trong năm này, Phan Bội Châu đến Long Xuyên, Châu Đốc, rồi vào Bảy Núi tìm người cùng chí hướng.
1909: Tòa án Long Xuyên kết án 63 người vì tham gia "Hội kín".
1913: Nhân dân phát hiện tượng "Phật bốn tay" ở khu vực chợ Vọng Thê, đem về lập chùa thờ tại chân núi Ba Thê.
1914: Hồ Biểu Chánh đến làm việc tại An Giang, và viết một số tác phẩm tại đây.
1910: Khởi công xây dựng Bệnh viện Long Xuyên (nay là Bệnh viện Đa khoa Trung tâm An Giang).
1916: Nguyễn Hữu Trí mở cuộc tấn công Khám Lớn Sài Gòn cứu Phan Xích Long, nhưng thất bại.
1917: Quân Pháp đàn áp, khủng bố chùa Phật Lớn (núi Cấm), bắt giam Cao Văn Long (Bảy Do), "Hội kín" An Giang tan rã. Trong năm này, Hồ Biểu Chánh đưa cải lương lên sân khấu thể nghiệm ở Long Xuyên.
1918: Tháng 1, Đại Việt tạp chí ra hàng tháng (chỉ tồn tại trong 7 tháng). Đây là tờ báo Việt ngữ đầu tiên của tỉnh, và là tờ báo chính thức của Hội Khuyến học Long Xuyên, gồm Hồ Biểu Chánh, Đặng Thúc Liêng, Lê Thúc Thanh, Nguyễn Đình Chi, v.v.... Cũng trong năm này, Phạm Quỳnh đến nhiều nơi trong đó có Long Xuyên. Khi về ông viết loạt bài Một tháng ở Nam Kỳ.
1921: Nguyễn Sinh Sắc qua lại hoạt động ở vùng Tịnh Biên, Tân Châu (đến năm 1927). Đêm 18 tháng 10 năm này, khai trương gánh hát Tập Ích Ban tại Thốt Nốt (An Giang, nay thuộc Cần Thơ).
1924: Châu Văn Liêm về dạy học tại Trường Nữ Long Xuyên, tuyên truyền tinh thần yêu nước.
1925: Con lộ Long Xuyên - Châu Đốc hoàn thành.
1927: Chi bộ Việt Nam Thanh niên Cách mạng Đồng chí hội đầu tiên của tỉnh Long Xuyên ra đời tại Long Điền (Chợ Mới).
1928: Nguyễn Quang Diêu đến ẩn dật ở núi Sam rồi Tân Châu.
1929: Trương Gia Mô tự vẫn trên đỉnh núi Sam .
1930: Lần đầu tiên Long Xuyên sử dụng điện. Lê Văn Đỏ treo "cờ búa liềm" trên cột dây thép xã Long Điền (Chợ Mới). Tính đến năm này, diện tích lúa sạ ở An Giang là 137.000 ha, và đã cho sản lượng cao nhất nước, góp phần quan trọng đưa nền kinh tế của tỉnh đi lên.
1935: Nguyễn Hiến Lê từ Sơn Tây (nay thuộc Hà Nội) đến Long Xuyên lập nghiệp.
1936: Xảy ra vụ tranh chấp đất đai ở Thạnh Quới giữa giới cường hào, địa chủ và giới nông dân nghèo.
1937: Huyện học Đông Xuyên được mở tại ở thôn Long Sơn trên phần đất nay thuộc thị xã Tân Châu.
1938: Lại xảy ra vụ tranh chấp đất đai ở Ba Thê và Bình Thạnh, cũng giữa hai giới trên.
1939: Đạo Tưởng nổi dậy chống chính quyền Pháp tại Tân Châu. Cũng trong năm này, Đạo Phật giáo Hòa Hảo ra đời (18 tháng 5 năm Kỷ Mão).
1944: Louis Malleret đến vùng Óc Eo (nay thuộc Vọng Thê, huyện Thoại Sơn) để khảo cổ.
1945: Tòa Bố Long Xuyên (tức tòa hành chánh tỉnh của thực dân Pháp) bị Việt Minh thiêu hủy.
1946: Quân Pháp tái chiếm Long Xuyên (9 tháng 1), Châu Đốc (20 tháng 1).
1948: Ngày 1 tháng 4, Nguyễn Ngọc Thơ được bổ làm tỉnh trưởng đầu tiên của tỉnh Long Xuyên. Ngày 12 tháng 11, trường trung học mang tên Collège de Long Xuyên khai giảng khóa đầu tiên, gồm 76 học sinh (Tháng 2 năm 1952, trường được đổi tên thành Trường Trung học Thoại Ngọc Hầu).
1949: Quân Pháp mở trận càn lớn vào Bảy Núi.
1950: Tháng 12, Chính quyền kháng chiến thành lập tỉnh Long Châu Hà.
1953: Long Xuyên trở thành thị xã.
1954: Sau khi thấy bại tại chiến trường Điện Biên Phủ, ngày 7 tháng 5 năm 1954, Pháp buộc phải rút quân khỏi Việt Nam.

Sau khi quân Pháp rời khỏi Việt Nam

1956: Ngô Đình Diệm ký sắc lệnh số 143/NV sáp nhập tỉnh Long Xuyên và tỉnh Châu Đốc thành tỉnh An Giang.
1961: Mặt trận giải phóng tỉnh ra mắt tại chùa Tà Miệt xã Lương Phi (Tri Tôn).
1968: Et-ca (trung tướng Mỹ) bắt đầu mở cuộc tấn công đồi Tức Dụp (Tri Tôn) nhằm tìm diệt lực lượng quân Giải phóng miền Nam đang ẩn náu nơi đây. Vì quân Mỹ và quân Việt Nam Cộng hòa bị thiệt hại nặng về người và của mà không thành công, nên từ đó Tức Dụp còn có tên gọi "ngọn đồi 2 triệu đôla" (có nguồn nói là do lời hứa cho quân sĩ 2 triệu đôla nếu thắng trận).
1972: Viện Đại học Hòa Hảo khai giảng niên học đầu tiên tại Long Xuyên. Trong năm này, Miếu Bà Chúa Xứ Núi Sam được khởi công xây dựng lại theo quy mô lớn và hoàn chỉnh như hiện nay.
1974, Giáo hội Thiên Chúa giáo nâng cấp Chủng viện Têrêxa thành Đại chủng viện thánh Thomas để đào tạo cấp linh mục.

Sau năm 1975

1975: Xảy ra sự kiện 30 tháng 4 năm 1975. Ngày 22 tháng 9, Chính phủ Cách mạng Lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam cho đổi tiền lần đầu tại miền Nam Việt Nam.
1977: Quân Pôn Pốt từ Campuchia đồng loạt nổ súng tấn công chiếm 14 xã biên giới Tây Nam của tỉnh, sát hại 3157 người dân Việt tại Ba Chúc (Tri Tôn).
1999: Ngày 01 tháng 3, thành lập thành phố Long Xuyên. Tháng 12, Đại học An Giang thành lập tại Long Xuyên.
2009: Ngày 19 tháng 12, thành lập thị xã Tân Châu.

Xem thêm
An Giang và các huyện thị khác trong tỉnh.
Long Xuyên

Chú thích

Sách tham khảo chính
Nhiều người soạn, Địa chí An Giang (trọn bộ 2 quyển) do Chính quyền tỉnh tổ chức biên soạn và ấn hành năm 2003 và 2007.
Người Long Xuyên, An Giang: Xưa và Nay. Sách in trước 1975, không ghi năm xuất bản.
Quốc sử quán triều Nguyễn, Quốc triều sử toát yếu (Tiền biên và Chính biên). Nhà xuất bản Văn Học, 2002.
Sơn Nam, Lịch sử An Giang, Nhà xuất bản Tổng hợp An Giang, 1988.
Sơn Nam, Lịch sử khẩn hoang miền Nam. Nhà xuất bản Văn Nghệ Thành phố Hồ Chí Minh, 1994.
Huỳnh Minh, Tân Châu xưa. Nhà xuất bản Thanh Niên tái bản năm 2003.
Phan Văn Kiến, Lịch sử địa phương An Giang''. Nhà xuất bản Giáo dục, 2009.

Liên kết ngoài
Cổng thông tin điện tử tỉnh An Giang
Sự thay đổi địa danh và địa giới hành chính An Giang

Lịch sử An Giang
An Giang


title: Dysgonia expediens

text:
Dysgonia expediens  là một loài bướm đêm thuộc họ Erebidae. Nó được tìm thấy ở Nam Mỹ, bao gồm Brasil.

Tham khảo

Dysgonia


title: Lasioglossum proximum

text:
Lasioglossum proximum là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Rayment mô tả khoa học năm 1947.

Chú thích

Tham khảo

Lasioglossum
Động vật được mô tả năm 1947


title: Metalype uncatissima

text:
Metalype uncatissima là một loài Trichoptera trong họ Psychomyiidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Trichoptera miền Cổ bắc
Metalype


title: 23 (số)

text:
23 (hai mươi ba) là một số tự nhiên ngay sau 22 và ngay trước 24.

Trong toán học
 Số 23 là số nguyên tố thứ 9, và là số nguyên tố lẻ nhỏ nhất không phải là số nguyên tố sinh đôi. Số 23 đồng thời là số nguyên tố giai thừa thứ 5 và là số nguyên tố Woodall thứ hai.
 Số 23 là số nguyên tố Sophie Germain thứ 5 và là số nguyên tố an toàn thứ tư. Số 23 đứng ngay trước số cuối cùng trong chuỗi Cunningham đầu tiên ở dạng đầu tiên có năm phần tử (2, 5, 11, 23, 47). Bởi 14! + 1 là bội của 23 mà 23 không bằng bội của 14 cộng với một, số 23 là số nguyên tố Pillai.
 Trong danh sách các số Fortune, số 23 xuất hiện 2 lần bởi thêm 23 vào số primorial thứ 5 hoặc thứ 8 sẽ ra số nguyên tố (là số 2333 và 9699713).
 23 là một trong hai số mà không thể biểu diễn thành tổng của 9 số lập phương nguyên dương nhỏ hơn (số còn lại là 239). Xem bài toán Waring.
R23 là số nguyên tố repunit thứ 3 trong hệ thập phân đằng sau R2 và R19.
 Tổng của 23 số nguyên tố đầu tiên là 874, chia hết cho 23. Tính chất này cũng được chia sẻ với một số số nguyên tố khác.
 Theo nghịch lý ngày sinh, trong nhóm có 23 người hay nhiều hơn, tỉ lệ để hai người có cùng một ngày sinh nhật là lớn hơn 50%. Một trùng hợp khác là nếu ta nhân 365 với logarit tự nhiên của 2, ta được xấp xỉ 252.99, kết quả này gần với giá trị 253 là số cách chọn một cặp hai người trong nhóm 23 người.

Trong khoa học và công nghệ
 Số 23 là số nguyên tử của nguyên tố Vanadi
 Tế bào mầm bình thường có 23 nhiễm sắc thể. Các tế bào khác có 46 nhiễm sắc thể, chia ra thành 23 cặp.

Tham khảo

Số nguyên tố


title: Dystypoptila

text:
Dystypoptila là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Các loài
 Dystypoptila triangularis Warren, 1895

Chú thích

Tham khảo

 Dystypoptila at funet.fi
 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Geometridae
Larentiinae


title: Nhà thờ Chí Hòa

text:
Nhà thờ Chí Hòa (tên hiệu: Nhà thờ Đức Mẹ Mân Côi) là một nhà thờ Công giáo cổ tại Thành phố Hồ Chí Minh, tọa lạc ở số 149 đường Bành Văn Trân, phường 7, quận Tân Bình. Thời gian gần đây, nhà thờ này nổi tiếng với thánh lễ Lòng Chúa Thương Xót, nghe nói ai đến cầu nguyện đều được Thiên Chúa nhậm lời. Linh mục Chánh sở hiện nay là Clementê Lê Minh Trung.

Lịch sử
Họ đạo Chí Hòa khởi đầu là họ nhánh của họ đạo Chợ Quán được Giám mục Bá Đa Lộc quy tụ, sau đó là họ nhánh của họ Tân Định, chính thức thành lập ngày 10 tháng 10 năm 1890 với tên Thạnh Hòa.
Nhà thờ đầu tiên cũng là nhà thờ ngày nay do Giám mục Mossard (tên Việt là Mão) cho xây vào năm 1890 và khánh thành ngày 7 tháng 10 năm 1890 trên khu đất do Huyện Sỹ (tức ông Lê Phát Đạt) dâng cúng, khu đất này rộng tới 600 ha. Ban đầu mang tên nhà thờ Thạnh Hoà.

Năm 1910 đổi tên thành Họ Chí Hòa với 700 giáo dân do linh mục Phaolô Nguyễn Văn Quy phụ trách.

Chú thích

C
Nhà thờ tại Thành phố Hồ Chí Minh
Tân Bình


title: Đường sắt Bắc Nam

text:
Đường sắt Bắc Nam hay đường sắt Thống Nhất là tuyến đường sắt bắt đầu từ thủ đô Hà Nội và kết thúc tại Thành phố Hồ Chí Minh. Đường sắt Bắc Nam chạy gần song song với Quốc lộ 1, có nhiều đoạn gặp nhau, nhất là tại các tỉnh.

Tổng chiều dài toàn tuyến: 1.726 km, khổ rộng 1 m; đi qua các tỉnh và thành phố sau: Hà Nội, Hà Nam, Nam Định, Ninh Bình, Thanh Hoá, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên Huế, Đà Nẵng, Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên, Khánh Hoà, Ninh Thuận, Bình Thuận, Đồng Nai, Bình Dương, Thành phố Hồ Chí Minh.

Cùng với tuyến đường sắt Hà Nội - Đồng Đăng, tuyến đường sắt Bắc Nam là một phần của hệ thống tuyến đường sắt xuyên lục địa Á - Âu.

Trước năm 2025, chính thức thông tuyến thêm 175 km từ Ga Sài Gòn thuộc Thành phố Hồ Chí Minh đến Ga Cần Thơ thuộc thành phố Cần Thơ.

Trước năm 2030, chính thức thông tuyến thêm 188 km từ ga Cần Thơ thuộc Cần Thơ đến Ga Cà Mau thuộc tỉnh Cà Mau. Đồng thời, kết nối với đường sắt Hà Nội - Đồng Đăng sáp nhập vào đường sắt Bắc Nam. Như vậy, đường sắt Bắc Nam dự kiến tổng chiều dài toàn tuyến là 2.255 km.

Lịch sử

Từ năm 1881, Pháp đã bắt đầu xây dựng tuyến đường sắt tại Việt Nam. Việc xây dựng con đường sắt Trans-Indochinois (Xuyên Đông Dương) hoàn thành ngày 1 tháng 10 năm 1936 thời Pháp thuộc. Ngày hôm sau, 2 tháng 10 là ngày chính thức khánh thành tuyến đường sắt Bắc Nam (từ Hà Nội đến Sài Gòn với chiều dài dài 1.730 km (sau năm 1975 ga Sài Gòn dời về ga Hòa Hưng và ga này đổi tên ga thành ga Sài Gòn nên chiều dài chỉ còn 1.726 km).

Những toa xe dùng lúc bấy giờ là voitures-couchettes, có toa voiture-restaurant chạy máy lạnh. Đầu máy thường là máy Mikado.

Để làm đường sắt ở Đông Dương, thuộc địa Đông Dương đã phải vay của chính quốc Pháp 200 triệu Franc (theo thời giá khi đó) để làm đường sắt xuyên Việt (sách "Xứ Đông Dương" của toàn quyền Paul Doumer). Khoản nợ đó người Đông Dương phải trả thông qua các sắc thuế nộp cho Pháp. Như vậy, những gì người Pháp đã xây dựng ở Việt Nam thực chất không phải do họ bỏ tiền ra, mà là do chính người Việt phải chi trả.

1955-1975

Sau Chiến tranh thế giới thứ hai rồi Chiến tranh Việt - Pháp bùng nổ thì đoạn đường phía nam vĩ tuyến 17 vào thập niên 1950, khoảng 1/3 bị hư hại nặng, không sử dụng được. Còn lại là hai khúc từ Đông Hà vào Đà Nẵng và từ Sài Gòn ra Ninh Hòa. Việc tái thiết kéo dài bốn năm dưới thời Đệ Nhất Cộng hòa Việt Nam cho đến năm 1959 thì xe lửa mới chạy được suốt từ Sài Gòn ra Đông Hà, lần đầu tiên sau 12 năm gián đoạn. Số liệu năm 1959 cho biết hệ thống đường sắt chuyên chở 2.658.000 lượt khách và 440.000 tấn hàng hóa. Số lượng sau đó giảm nhiều vì tình hình an ninh.

Tính đến năm 1971-1972 thời Đệ Nhị Cộng hòa Việt Nam thì tổng cộng có 1.240 km đường sắt nhưng chỉ có 57% sử dụng được. Tổng lượng hành khách và hàng hóa chuyên chở bằng đường sắt giảm nhiều so với thập niên trước nhưng cũng tăng dần:

Sở Hỏa xa Việt Nam (tiếng Pháp: Regie des Chemins de fer du Viêt Nam) thuộc Bộ giao thông và bưu điện chính quyền Việt Nam Cộng Hòa điều hành các tuyến tàu và tiếp tục dùng đầu máy Mikado của Nhật Bản (KB87), tăng thêm máy của General Electric chạy bằng diesel.

Sau năm 1976

Ngày 31 tháng 12 năm 1976, hoàn thành sửa lại do bị chiến tranh tàn phá.

Tồn tại: hiện tuyến đường sắt có tốc độ lưu thông thấp nhất thế giới do chạy qua nhiều đô thị đông dân cư, qua nhiều đèo có khúc cua gấp, giao cắt với đường bộ nhiều, đường đơn, đặc biệt là khổ đường hẹp (1 m).

Ngày 7 tháng 1 năm 2002, Thủ tướng Chính phủ Việt nam Phan Văn Khải đã phê duyệt " Quy hoạch tổng thể phát triển ngành giao thông vận tải đường sắt Việt Nam đến năm 2020 ".

Kế hoạch nâng cấp

Nội dung và quy mô các yếu tố chính của Quy hoạch:

Giao thông vận tải đường sắt cần chiếm tỷ trọng 25% - 30% về tấn và tấn - km, 20% - 25% về hành khách và hành khách - km trong tổng khối lượng vận tải của toàn ngành giao thông vận tải đến năm 2020 có tỷ trọng vận chuyển hành khách đô thị bằng đường sắt đạt ít nhất là 20% khối lượng hành khách tại các thành phố Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh.

Duy trì khổ đường sắt hiện tại, gồm các khổ đường 1.000 mm, 1.435 mm và đường lồng (1.000 mm và 1,435 mm) để nâng cấp, cải tạo đạt cấp kỹ thuật. Khi xây dựng các đoạn, tuyến đường sắt mới phải phù hợp và kết nối thuận tiện với khổ đường sắt hiện có ở khu vực đó. Riêng đường sắt cao tốc Bắc - Nam xây dựng theo tiêu chuẩn khổ đường 1.435 mm.

Phát triển phương tiện vận tải đường sắt theo hướng đa dạng với cơ cấu hợp lý, đổi mới sức kéo và sức chở theo hướng hiện đại, giảm chi phí, hạ giá thành, chú trọng phát triển các đoàn tàu tốc độ cao, tàu tự hành, tàu chở container... áp dụng công nghệ tiên tiến trong vận tải và đóng mới phương tiện nhằm tăng tốc độ chạy tàu để đến năm 2020, tốc độ tàu hàng đạt 80 km/h và tốc độ tàu khách đạt 120 km/h trở lên.

Những tiêu chuẩn kỹ thuật chủ yếu do Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải quy định sau khi thống nhất với các cơ quan liên quan và phù hợp với quy định hiện hành.

Đầu tư cơ sở hạ tầng đến năm 2020:

- Giai đoạn đến 2010:

+ Nâng cấp các tuyến đường hiện có vào cấp kỹ thuật quy định và xây dựng mới một số đoạn, tuyến, các đường nhánh nối với cảng, khu công nghiệp, khu kinh tế trọng điểm trong cả nước và kết nối với các tuyến hiện tại ưu tiên nâng cao năng lực và hiện đại hóa trục Bắc - Nam, trục Đông - Tây tiến hành điện khí hóa tuyến Hà Nội - Hải Phòng để làm cơ sở phát triển sức kéo điện cho giai đoạn sau.

+ Đồng thời với việc xây dựng đường sắt đô thị ở thành phố Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh phải tiến hành xây dựng mới và đồng bộ các nhà ga, các cơ sở sửa chữa, vận dụng đầu máy-toa xe.

+ Làm mới hệ thống: thông tin cáp quang, tổng đài điện tử số, tín hiệu bán tự động tiến tới tự động, ghi điện khí tập trung, dừng tàu tự động, hệ thống cảnh báo đường ngang tự động... Tham gia thị trường viễn thông chung để tận dụng hết năng lực của ngành đường sắt.

+ Quy hoạch sắp xếp lại để phát triển các cơ sở sản xuất vật liệu xây dựng, phụ tùng, phụ kiện cơ khí phục vụ sửa chữa, bảo trì và làm mới cơ sở hạ tầng đường sắt.

+ Nâng cấp, làm mới để từng bước hoàn chỉnh hệ thống nhà ga hành khách, ga hàng hóa ở các khu vực trọng điểm đặc biệt lưu ý các ga hành khách tại trung tâm Thủ đô Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh vừa là ga trung tâm của đường sắt vừa là đầu mối trung chuyển, kết nối các loại phương tiện vận tải, đồng thời là trung tâm dịch vụ đa năng.

- Giai đoạn đến 2020:

Hoàn thành việc nâng cấp các tuyến đường sắt để đạt cấp kỹ thuật quốc gia và khu vực, xây dựng thêm một đường để thành đường đôi và điện khí hóa các tuyến Hà Nôi - Vinh, Sài Gòn - Nha Trang, tiếp tục xây dựng các tuyến đường sắt mới để tạo thành mạng lưới đường sắt đồng bộ, hoàn chỉnh đạt tiêu chuẩn hiện đại. Trên trục Bắc - Nam, ngoài tuyến đường sắt Thống Nhất hiện có cần xây dựng thêm một tuyến đường đôi riêng biệt chạy tàu khách cao tốc Bắc - Nam khổ đường 1.435 mm để giảm thời gian chạy tàu từ Hà Nội đến thành phố Hồ Chí Minh xuống dưới 10 giờ và có khả năng kết nối với đường sắt liên vận quốc tế. Tiếp tục xây dựng đường sắt vành đai, nội đô ở các thành phố Hà Nội, thành phố Hồ Chí Minh và một số thành phố lớn khác để tạo thành mạng lưới giao thông đô thị hoàn chỉnh và đồng bộ.

Nhà ga

An toàn
Theo báo cáo của ngành đường sắt Việt Nam, 10 tháng đầu năm 2009 đã xảy ra 431 vụ tai nạn đường sắt, làm chết 166 người, bị thương 319 người. Hiện, có gần 6.000 đường ngang giao cắt giữa đường bộ và đường sắt, trong đó có hơn 4.500 điểm giao cắt dân sinh, nhiều điểm không có rào chắn, biển báo. Riêng 2 thành phố Hồ Chí Minh, Hà Nội có trên 4.100 điểm vi phạm với diện tích bị lấn chiếm gần 1,5 triệu m².

Xem thêm

 Thể loại:Đường sắt Việt Nam

Tham khảo

Liên kết ngoài

https://dsvn.vn/ Trang chủ đường sắt VN
http://www.vr.com.vn/lich-su-phat-trien.html Lịch sử hình thành đường sắt VN

Đường sắt Bắc Nam
Giao thông Việt Nam
B
Khởi đầu năm 1936 ở Liên bang Đông Dương
Khởi đầu năm 1936 ở Việt Nam


title: Phyllotreta annae

text:
Phyllotreta annae là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Konstantinov in Konstantinov & Lopatin miêu tả khoa học năm 1992.

Chú thích

Tham khảo

Phyllotreta


title: Niedorp

text:
(tiếng Tây Frisia: Nierup) là một đô thị ở tỉnh Noord-Holland của Hà Lan và vùng  Tây-Frisia. Niedorp, cũng như Barsingerhorn, nằm ở đô thị Niedorp, đã nhận được tư các thành phố năm 1415.

Các trung tâm dân cư
Đô thị Niedorp bao gồm các trung tâm dân cư sau: Barsingerhorn, Haringhuizen, Kolhorn, Lutjewinkel, Nieuwe Niedorp, Oude Niedorp, 't Veld, Winkel, Zijdewind.

Tham khảo

 Số liệu thống kê lấy từ SDU Staatscourant

Đô thị cũ Noord-Holland


title: Danh sách nhân vật phụ trong truyện Harry Potter

text:
Những nhân vật phụ trong bộ truyện Harry Potter là những nhân vật hư cấu trong các tập truyện Harry Potter của nữ nhà văn J. K. Rowling. Họ được nhắc đến và xuất hiện trong bộ truyện một cách không thường xuyên hoặc có vai trò trong không lớn.

Gia đình Dursley
Gia đình Dursley là một gia đình Muggle hư cấu trong bộ truyện Harry Potter của nữ nhà văn J. K. Rowling.Họ xuất hiện lần đầu tiên trong Harry Potter và Hòn đá Phù thủy. Tác giả J. K. Rowling chia sẻ "Dursley được lấy từ tên của một thị trấn tại Gloucestershire, gần nơi tôi được sinh ra. Tôi chưa bao giờ tới Dursley nhưng tôi nghĩ rằng có lẽ nơi này rất cuốn hút với các bạn"

Vào năm Harry Potter được 1 tuổi, cha mẹ cậu bị Chúa tể Hắc ám Voldemort giết chết. Cậu được hiệu trưởng trường Hogwarts là giáo sư Albus Dumbledore và người giữ khóa của trường là ông Rubeus Hagrid đem đến cho gia đình này và xin cho cậu được chăm sóc ở đây (để có thể có được phép bảo vệ cho đến khi Harry được 17 tuổi) vì họ là những người họ hàng duy nhất còn lại của Harry Potter. Tuy nhiên, vì một số lý do đặc biệt, gia đình này không bao giờ chấp nhận thế giới phù thủy, và thậm chí là không chấp nhận cậu. Họ đối xử ghẻ lạnh, tàn tệ, bỏ bê, ác nghiệt hay thậm chí họ coi Harry như người hầu. Vì vậy cho dù được trường Hogwarts cho ăn uống đầy đủ thì Harry cũng không mập lên được một chút nào. Nhưng dù vậy, đến phần bảy, Dudley Dursley, người luôn coi Harry là cái bao cát để đấm đá, đã làm hòa và kính trọng cậu vì đã cứu mạng cậu ta khỏi những Giám ngục Azkaban trong phần năm. Cuối truyện, họ được chuyển tới một nơi an toàn và sống hạnh phúc ở đó.

Vernon Dursley
Vernon Dursley là dượng của Harry Potter, chồng của Petunia Evans - chị ruột Lily Evans. Ông là người đàn ông to lớn, gần như không có cổ (có lẽ là do ngấn mỡ), cùng một bộ ria mép vĩ đại. Ông là giám đốc công ty sản xuất máy khoan Grunnings. Giống như vợ mình, ông luôn tỏ ra không tin vào thế giới phù thủy và ganh ghét những gì thuộc về thế giới đó kể cả người cháu Harry Potter. Tập 1, Vernon đã nhận lời nuôi Harry Potter. Tuy nhiên cả gia đình lại hắt hủi và rất ghét Potter trong suốt 11 năm liền. Ông cho Harry đi học nhưng lại giấu nó ở tại gầm cầu thang nhà mình và giấu nó về sự thực của cái chết cha mẹ nó. Khi trường Hogwarts gửi thư mời Harry đi học, không thể trốn, ông đem cả gia đình trốn chạy những lá thư không rõ xuất xứ nhưng lại bị Hagrid bắt kịp và hù dọa. Ngoài ra một lần khác, ông Arthur Weasley - cha của Ronald Weasley đến quậy tung căn phòng khách của gia đình ông. Tập 2, do Dobby có đụng chạm đến đối tác của ông, Harry Potter bị nhốt oan vào phòng và bị cấm tiệt không được đến trường. Tuy nhiên nhờ chiếc xe bay, Fred, George Weasley, Ron đã cứu Harry ra khỏi căn nhà đó. Trong tập 5, những thành viên của hội Phượng hoàng đã dụ gia đình ông đi lãnh giải thưởng ảo để đón Harry Potter. Tập 6, Dumbledore đã đích thân đến nhà Dursley để bàn chuyện về Harry Potter. Ở đó Gia tinh Kreacher cũng có mặt. Tập 7 cuối cùng, cả nhà ông được Hội phượng hoàng đưa đến một nơi an toàn (có thể là Australia hoặc Canada), tránh xa Voldemort.

Petunia Dursley
Petunia Dursley (trước khi lấy chồng có tên là Petunia Evans) là dì ruột của Harry Potter, chồng là Vernon Dursley và đứa con trai tên Dudley Dursley. Dì được miêu tả là một người phụ nữ cao ốm, mặt dài như mặt ngựa, mái tóc vàng hoe cùng cái cổ dài gấp đôi người thường. Cũng như chồng, dì luôn tự coi như không có cô em gái phù thủy cũng như thế giới pháp thuật. Nhưng sự thật là ngày xưa khi thấy Lily Evans nhập học trường Hogwarts, dì cũng viết thư xin cụ Albus Dumbledore cho nhập học. Nhưng đáng tiếc cho dì là dì không được nhận. Từ đó dì ghét cay ghét đắng thế giới phù thủy. Về sau khi chúa tể Voldemort giết chết gia đình Potter, cụ Albus Dumbledore đã gửi Harry cho dì - người bà con duy nhất còn lại của Harry để tạo nên sức mạnh bảo vệ cho Harry khi đến tuổi trưởng thành. Tuy lúc nào cũng tỏ ra ghét bỏ và coi đứa cháu mình là của nợ nhưng dì cũng có lúc thương Harry. Mỗi khi Vernon Dursley đòi đuổi Harry thì chính dì Petunia là người yêu cầu cho Harry ở lại.

Dudley Dursley
Là con trai của gia đình Dursley, Dudley luôn được chiều chuộng nên có một thân hình mập ú như cha mình cùng một mái tóc màu vàng hoe của mẹ. Harry luôn xem cậu như một con lợn hồng hào. Ngoài ra, Harry luôn phải nín cười vì những câu nói của dì Petunia khi thể hiện sự yêu quý của mình đến đứa con yêu. Trước khi nhập học Hogwarts, Harry Potter luôn chịu ánh áp bức của Dudley cùng lũ bạn của cậu. Người anh họ này luôn đem Harry làm bài tập quyền anh, rượt bắt,... Khi biết Harry là phù thủy, Dudley vừa ghét vừa sợ Harry vì có lần bác Hagrid làm cho Dudley mọc cái đuôi heo và một lần khác, anh em Weasley lừa Dudley ăn phải kẹo phù luỡi,... Trong tập 5, Dudley bị Giám ngục Azkaban tấn công và được Harry cứu thoát. Từ đó cậu đã chịu ơn Harry, điều này thể hiện rất rõ đến tập 7.

Marge Dursley
Marge Dursley là chị gái của Vernon Dursley và là cô của Dudley Dursley. Cô bị Harry Potter thổi phồng lên trong phần 3 vì những lời xúc phạm đến Harry và bố mẹ Harry

Bà Rosmerta
Bà Rosmerta là một nhân vậy hư cấu trong bộ truyện Harry Potter của nhà văn J. K. Rowling. Bà là một bà chủ xinh đẹp của quán rượu Ba Cây Chổi. Trong loạt phim phỏng theo bộ truyện này, diễn viên Julie Christie thủ vai Bà Rosmerta. Bà Rosmerta rất quyết rũ, quản lý cửa hàng của mình rất tốt. Một số học sinh, gồm cả Ronald Weasley, đã bị bà cuốn hút. Quá khứ của bà Rosmerta trước khi xuất hiện trong bộ truyện không được đề cập đến trong truyện. Bà là một trong số những người được nhiều giáo viên đứng đầu trường Hogwarts yêu quý, trong đó có cả giáo sư Albus Dumbledore. Mặc dù được miêu tả là vẫn còn rất quyến rũ nhưng bà là thế hệ trước thế hệ của James Potter, Lily Potter, Peter Pettigrew, Sirius Black, Remus Lupin và Severus Snape, được đề cập là đã làm người phục vụ quán rượu khi còn đi học. Thế hệ đó là khoảng nửa cuối tuổi 30 nên bà phải ít nhất khoảng nửa cuối tuổi 40 hay hơn. Trong văn hóa Gaule-La Mã, Rosmerta là của một nữ thần chủ trì sự sinh sản và sự màu mỡ, sung túc được biết với tên "người cung cấp tuyệt vời" ("Great Provider").

Vai trò
Trong phần 3 Harry Potter và tên tù nhân ngục Azkaban, Bà Rosmerta rất tức giận khi có sự hiện diện của những giám ngục đến từ Azkaban tại làng Hogsmeade khiến cho những vị khách của bà hoảng sợ. Trong những phần đầu của bộ truyện bà không nắm giữ một vai trò quan trọng. Trong phần 6 của Harry Potter và hoàng tử lai, Bà Rosmerta đã không ý thức được rằng mình đã trở thành người trợ giúp cho bọn Tử Thần Thực Tử. Với mục đích hoàn thành kế hoạch ám sát giáo sư Albus Dumbledore, Draco Malfoy đã yểm Lời nguyền Độc đoán Imperio (Imperius Curse) lên bà, lợi dụng bà để đưa chiếc vòng cổ mang lời nguyền đến tay một học sinh trường Hogwarts tên là Katie Bell. Katie đã vô tình chạm vào chiếc vòng và bị ảnh hưởng rất nặng bởi lời nguyền mà đáng lẽ là dành cho giáo sư Dumbledore. Malfoy cũng liên lạc với bà bằng đồng galleon giả, giống như thứ mà Hermione Granger đã dùng trong Đội quân của Dumbledore. Sau khi Harry và giáo sư Dumbledore đã đến hang động tìm chiếc mề đay bị mất, vật được coi là một Trường sinh linh giá của Chúa tể Voldemort, họ độn thổ đến làng Hogsmeade. Tại đây, Bà Rosmerta đã cảnh báo cho họ về Dấu hiệu hắc ám xuất hiện ở phía trường, đồng thời cho họ hai cây chổi để ngay lập tức trở về Hogwarts, nơi mà Draco đã thực hiện xong kế hoạch đưa bọn Tử thần Thực tử đột nhập vào trường. Trong phần bảy Harry Potter và bảo bối tử thần, bà và một số chủ cửa hiệu khác cũng đứng lên chống lại những thuộc hạ của Voldemort, mặc dù chỉ có tên của Aberforth Dumbledore được đề cập đến.

Aberforth Dumbledore

Ông xuất hiện lần đầu tiên trong Harry Potter và hội Phượng hoàng. Thần hộ mệnh của Aberforth Dumbledore là con dê. Trong loạt phim phỏng theo bộ truyện này, diễn viên Jim McManus thủ vai Aberforth Dumbledore. Aberforth Dumbledore là em của cụ Albus Dumbledore - Hiệu trưởng Trường Phù thủy và Pháp sư Hogwarts. Cụ là chủ quán Cái Đầu Heo, một quán rượu có vẻ "bất thường" ở làng Hogsmeade. Trong các tập đầu, khó có ai tin được hai người Albus và Aberforth là anh em. Aberforth không đam mê sách vở, là người thích dùng sức mạnh cơ bắp hơn là lý lẽ, và cụ cũng là nguyên nhân của chiếc mũi khoằm của Albus, cụ đã đánh bể mũi Albus trong lễ tang em gái họ. Cụ Aberforth được coi là người anh rất quan tâm, yêu thương em gái mình, Ariana Dumbledore. Trong Harry Potter và bảo bối tử thần Aberforth Dumbeldore xuất hiện,bảo vệ Harry, Ron và Hermione khi bọn trẻ bị các Tử Thần Thực Tử truy đuổi nhờ sự trùng hợp về Thần hộ mệnh. Trong trận chiến ở trường Hogwart, cụ đã hạ Tử thần Thực tử Augustus Rookwood.

Ngoài ra, ở phần Sinh vật huyền bí: Những bí mật của Dumbledore đã tiết lộ rằng Credence Barebore là con ngoài giá thú của Aberforth.

Bathilda Bagshot
Bathilda Bagshot là một sử gia đáng chú ý, và tác giả cuốn sách Lịch sử Pháp thuật được Harry Potter học tại năm thứ nhất. Bà sống tại Thung lũng Godric, là bạn gia đình của cụ Albus Dumbledore và James và Lily Potter. Gellert Grindelwald là cháu trai của bà, sau khi bị đuổi khỏi trường Durmstrang đã đến kết bạn với cụ Dumbledore. Bathilda là nguồn chính thông tin của Rita Skeeter về tiểu sử của Dumbledore, mà Rita đã rút thông tin này dưới ảnh hưởng của Chân dược. Sau khi bà chết, Voldemort đã cho con rắn Nagini nhập vào xác của bà để con rắn cầm chân Harry trong lúc Voldemort tới.

Barty Crouch Jr
Tên đầy đủ là Bartemius "Barty" Crouch, Junior', nhân vật được sáng tác bởi J.K.Rowling trong bộ truyện Harry Potter của bà. “Bartimeus” là một nhân vật trong Tân Ước, một gã mù được Chúa chữa khỏi. Cái tên này mang tính mỉa mai khi mà chính Bartemius cha không nhận ra rằng con mình mạo nhận bản thân là Moody Mắt-điên. “Crouch” là cái tên khá phổ biến được lấy từ “cross” -  dấu chéo.

Lần đầu tiên xuất hiện: Chương 5, tập 4: Harry Potter và Chiếc cốc lửa. Là con của Bartemius Crouch Sr (Barty Crouch cha), bộ trưởng Bộ Pháp thuật Quốc tế. Ngoại hình: tóc màu rơm, da tái nhợt, khuôn mặt lấm tấm tàn nhang. Lý lịch: Sinh năm 1962. Từng là học sinh xuất sắc ở Hogwarts (đạt được 12 chứng chỉ O.W.L - Pháp thuật thường đẳng). Sau khi y ra trường trở thành Tử thần Thực tử, phục vụ cho Voldemort. Khi Voldemort sụp đổ sau khi tấn công Harry, Barty cùng với Bellatrix Lestrange và hai đồng bọn nữa đã tra tấn vợ chồng Thần sáng Frank Longbottom và Alice Longbottom, cha mẹ của Neville Longbottom, bằng lời nguyền Hành hạ. Sau đó, hắn bị bắt và bị chính cha mình, ông Bartemius Crouch xét xử tống vào ngục Azkaban khi mới 19 tuổi.

Một năm sau, khi mẹ hắn sắp chết, bà thuyết phục chồng cứu hắn. Họ sử dụng Đa quả dịch để đánh tráo người: bà mẹ nằm trong nhà ngục thay con. Còn Barty Crouch Sr thì giấu con trai ở nhà dưới Áo tàng hình và sử dụng lời nguyền Độc đoán để kiểm soát hắn. Voldemort đã biết tin này nhờ khai thác Bertha Jorkins. Ở trận cúp Quidditch, hắn đã ăn cắp chiếc đũa của Harry và sau đó sử dụng nó để gọi lên Dấu hiệu Hắc ám nhằm dọa những tên Tử thần thực tử đang làm loạn. Ở tập 4, trong giấc mơ, Harry Potter luôn nhìn thấy một người lạ mặt cùng Đuôi Trùn đang phục tùng Voldemort nhưng cậu không biết là ai. Chỉ khi trong Chậu tưởng ký, cậu mới biết hắn là một tay chân của Voldemort từng bán rẻ cha mẹ cậu. Sau đó Voldemort đến tìm hắn và giao cho hắn việc giả dạng giáo sư Moody Mắt điên và tìm cách lừa Harry Potter đến chỗ Voldemort. Hắn là giáo viên dạy môn Phòng chống Nghệ thuật hắc ám khá thành công. Ở trường Hogwarts, hắn đã tự tay giết cha mình. Hắn còn tìm mọi cách làm cho Harry vô địch cúp Tam pháp thuật (trước đó hắn đã lén bỏ tên Harry vào Cốc lửa). Khi Harry và Cedric Diggory chạm tay vào chiếc cúp Tam pháp thuật - trước đó đã bị Barty biến thành Khóa cảng, cả hai bị kéo đến nghĩa trang làng Hagleton Nhỏ, nơi chúa tể Voldemort đang chờ sẵn. Barty Crouch đã bị phát hiện hành tung, bị Giáo sư Dumbledore ép phải uống Chân dược và phải khai hết sự thật. Hắn đã bị Giám ngục Azkaban hút linh hồn sau đó.

Gellert Grindelwald
Gellert Grindelwald là một trong những cái tên trong danh sách "Những Phù Thủy Hắc Ám Nguy Hiểm nhất Mọi Thời Đại", hắn chỉ văng ra khỏi vị trí đứng đầu từ khi Voldemort xuất hiện. Hắn đã từng là người sở hữu cây đũa phép Cơm Nguội trước khi Albus Dumbledore sở hữu nó. Gellert Grindelwald xuất hiện và được miêu tả trong tập 7, khi hắn đã quá già, răng rụng hết và yếu đuối. Thời niên thiếu, hắn học tập ở trường Durmstrang (một trong ba trường đã tham gia trong cuộc thi Tam Pháp Thuật, trường học của Viktor Krum), một trường học nổi tiếng với sự dung túng cho Nghệ thuật Hắc Ám. Ở đó, tài năng của hắn nổi bật lên cũng như tài năng của Dumbledore nổi lên ở Hogwarts. Tuy nhiên hắn không dùng khả năng thiên phú của mình vào mục đích tốt đẹp thay vào đó lại đi sâu vào tìm hiểu những Nghệ thuật Hắc Ám, kết quả là đến Durmstrang cũng không thể dung túng và họ phải đuổi học hắn vào năm hắn 16 tuổi. Sau đó, vì muốn thám hiểm ngôi mộ của Ignotus Peverell (người em út trong 3 anh em nhà Peverell và là người đầu tiên sở hữu Áo khoác tàng hình), hắn đến thung lũng Godric và gặp Albus Dumbledore - một người cũng tài hoa lỗi lạc như hắn. Lợi dụng lúc Albus đang trong trạng thái u uất vì gánh nặng gia đình, hắn đã thuyết phục và làm cho Albus tin tưởng vào kế hoạch của hắn - kế hoạch chinh phục thế giới. Khi hai bộ óc thông minh, tài hoa lỗi lạc gặp nhau, họ đã nhanh chóng thân thiết và cùng nhau hướng đến những mục đích lớn lao. Sau cái chết của Ariana - em gái Albus, Albus hồi tỉnh, còn Grindelwald trốn đi. Sau đó hắn ăn cắp cây đũa phép Cơm Nguội từ ông Gregorovitch và bắt đầu công việc chinh phục thế giới của hắn. Mọi việc chỉ kết thúc khi hắn bị Albus Dumbledore đánh bại trong một trận chiến lịch sử. Cuộc sống của hắn kết thúc trong nhà tù ở Nurmengard - cái mà hắn đã xây dựng để giam cầm những đối thủ của hắn trước đó. Cái chết của hắn được gây ra bởi Voldemort trong lúc hắn truy tìm cây Đũa phép Cơm nguội. Có lời đồn là trong những năm tháng cuối đời ở Nurmengard hắn đã tỏ ra sám hối. Bằng chứng cho việc đó là hắn đã nói dối khi Voldemort hỏi hắn về cây Đũa phép Cơm Nguội, hắn đón nhận cái chết tàn khốc như để trả giá cho những tội lỗi nặng nề mà hắn đã phạm phải trong quá khứ.

Garrick Ollivander
Ông Ollivander là một trong hai người làm đũa phép nổi tiếng nhất của thế giới phù thủy Châu Âu. Ollivander xuất hiện bốn trong số bảy phần của truyện. Trong loạt phim phỏng theo bộ truyện này, diễn viên John Hurt thủ vai Ollivander. Ollivander được miêu tả như một người kì lạ, đôi mắt sáng như Mặt Trăng, là người làm đũa phép tốt nhất nước Anh và rất được kính trọng. Ollivander mở một cửa hàng (tên là Ollivander's) bán đũa phép có uy tín tại Hẻm Xéo. Sự khéo léo cũng như danh tiếng tốt của ông đã khiến cho những học sinh của trường Hogwarts đều tìm đến đấy để chọn một chiếc đũa phép cho mình. Ông tự hào nói rằng mình có thể nhớ tất cả những cây đũa đã bán cũng như dễ dàng cho biết được đặc điểm của bất kì cây đũa nào khi mới nhìn sơ qua.

Vai trò
Trong tập một, Ollivander đã giúp đỡ Harry Potter trong việc chọn cho mình đũa phép, mà theo ông là tìm "cây đũa phép đã chọn Harry". Cho rằng Harry là một vị khách hàng đặc biệt, cuối cùng ông đã tìm được, cây đũa phép dài hai tấc chín, một sự kết hợp độc đáo giữa cây nhựa ruồi (cây ô-rô) và lông đuôi chim phượng hoàng là thích hợp nhất. Tuy nhiên, ông cũng có một vấn đề đáng lo là con chim phượng hoàng Fawkes đã cho hai chiếc lông, và chiếc lông còn lại đã làm nên lõi trong cây đũa phép của Voldemort. Ông nói với Harry rằng thế giới này có thể tin tưởng vào một điều tuyệt vời từ cậu. Sự xuất hiện của Ollivander trong tập bốn là vào khởi đầu cuộc thi Tam pháp thuật, trong buổi cân đũa phép. Là một chuyên gia về đũa phép, nhiệm vụ của ông là đánh giá sự thích hợp của cây đũa đối với từng thí sinh. Sự do dự và quan tâm đặc biệt của ông về cây đũa phép của Harry khiến cậu cảm thấy lo lắng. Đồng thời, ông còn thể hiện sự thiên vị đối với những cây đũa phép do ông tạo ra và do người khác. Ví dụ như cây đũa của Fleur Delacour có lõi là tóc tiên nữ không được ông tán thành. Tập 6, Ollivander biến mất, cửa hiệu cũng đóng cửa. Không ai biết thông tin gì về ông ngoài việc Neville Longbottom là người cuối cùng mua cây đũa phép trước khi ông mất tích. Tiếp theo tập trước, hiện Ollivander bị giam giữ tại nhà Malfoy, bị Chúa tể Voldemort tra tấn bằng lời nguyền tra tấn để khai thác thông tin, biết rằng lõi đũa phép của hắn và của Harry đều làm từ lông đuôi con chim phượng hoàng Fawkes. Cuối cùng, ông cũng được Harry và con gia tinh Dobby giải thoát, đưa về nhà của Fleur và Bill Weasley để hồi phục sức khỏe. Tại đó, ông đã không có khả năng để sửa được cây đũa thần bị gãy của Harry, nhưng lại có thông tin về cách sử dụng sức mạnh của Cây đũa ngàn năm. Đồng thời, ông cũng làm một cây đũa mới cho Luna Lovegood.

Olympe Maxime
Bà Olympe Maxime là Hiệu trưởng Học viện pháp thuật Beauxbatons. Trong phần bốn của phim, diễn viên Frances de la Tour thủ vai bà Olympe Maxime. Olympe là một phụ nữ có nửa dòng máu người khổng lồ giống giáo sư Rubeus Hagrid nên bà cũng có chiều cao tương đương ông ta. Tuy nhiên, bà thường chối bỏ về nguồn gốc này của mình. Olympe được miêu tả là một phụ nữ duyên dáng, lịch thiệp, có làn da nâu ô-liu, thường mặc chiếc áo dài bằng vải xa-tanh đen bóng. Theo giáo sư Albus Dumbledore, bà là một bạn nhảy tuyệt vời. Từ cái nhìn đầu tiên, Hagrid đã muốn chinh phục bà, bằng việc cố gắng ăn mặc chỉnh tề đàng hoàng và ăn nói tử tế hơn. Tuy nhiên, có vẻ điều đó không được thành công. Trong tang lễ của hiệu trưởng Albus Dumbledore, họ đã an ủi lẫn nhau. Và hành động đó có thể tăng thêm tình cảm trong phút chốc, nhưng vẫn không rõ được hai người ý định tiếp tục theo đuổi một mối quan hệ tình cảm lãng mạn nữa hay không. Bà Olympe xuất hiện lần đầu tiên trong phần bốn, Harry Potter và chiếc cốc lửa, khi cùng một số học sinh đến trường Hogwarts tham gia cuộc thi Tam Pháp thuật. Trong phần năm, Harry Potter và hội Phượng hoàng, Hagrid đã kể với Harry, Ron Weasley và Hermione Granger rằng ông đã cùng bà đến thăm thế giới của người khổng lồ vào mùa hè. Trong phần sáu, Harry Potter và hoàng tử lai, bà là một trong số người đến dự tang lễ của cụ Dumbledore, bày tỏ sự kính trọng của mình. Trong tiếng Pháp, Olympe có nghĩa là Olympus, ngọn núi nơi trú ngụ của những vị thần Hy Lạp. Còn Maxime trong tiếng Pháp có nghĩa là "người chính, người đứng đầu"; trong tiếng Latin nó có gốc là Maxima và có nghĩa là "lớn nhất, to nhất".

Rita Skeeter
Rita Skeeter là phóng viên của tờ Nhật báo Tiên tri thường đi cùng với đồng sự là người thợ chụp ảnh Bozo. Rita Skeeter có mái tóc xoăn và ba chiếc răng bằng vàng.

Vai trò
Tập Harry Potter và chiếc cốc lửa, Rita Skeeter chịu trách nhiệm phỏng vấn các học sinh tham gia kỳ thi Tam pháp thuật. Bà đã bịa truyện về Harry Potter, Hermione Granger và rất nhiều người khác, đồng thời vạch trần sự thật rằng Rubeus Hagrid là người khổng lồ. Cuối cùng bà bị Hermione bắt với bộ dạng một con bọ cánh cứng và nhốt trong chiếc lọ thủy tinh. Chính hình dạng này đã giúp bà ta có được những thông tin từ trong trường Hogwarts. Rita Skeeter cũng là một trong số những người tham dự tang lễ của Hiệu trưởng Albus Dumbledore. Tập cuối, Rita Skeeter tiếp tục viết những điều xấu xa nhằm bôi nhọ Albus Dumbledore, Harry Potter và Hội Phượng hoàng. Thậm chí, bà còn viết thành một cuốn sách về cụ Dumbledore và gia đình với tựa đề "Chuyện đời và chuyện xạo của Albus Dumbledore" qua việc ếm bùa bà Bathilda Bagshot. Điều này làm Harry rất tức giận, tuy nhiên chúng cũng gợi mở và làm cho Harry biết thêm được đôi điều.

Viktor Krum
Viktor Krum là tầm thủ gia của đội Quidditch Bulgaria. Anh xuất hiện lần đầu tiên trong Harry Potter và chiếc cốc lửa. Trong loạt phim phỏng theo bộ truyện này, diễn viên Stanislav Ianevski đóng vai Viktor Krum. Ianevski được chọn trong 3000 ứng cử viên cũng là người Bungaria du học tại Anh. Krum xuất hiện nhiều và có tầm ảnh hưởng khá lớn trong Harry Potter và chiếc cốc lửa và được nhắc tới mờ nhạt hơn sau đó (chủ yếu là trong trận cãi nhau của Ron và Hermione) và cuối cùng cũng xuất hiện trong Harry Potter và bảo bối tử thần.

Vai trò
Krum là một tầm thủ của đội Quidditch Bulgaria, trong đội hình tham dự Cúp Quidditch Thế giới tổ chức vào mùa hè năm thứ tư của Harry tại trường Hogwarts. Trong kỳ thi Tam Pháp thuật tổ chức tại Hogwarts, Krum là thí sinh của trường Durmstrang và nhanh chóng lấy được cảm tình từ các nữ sinh Hogwarts. Ron Weasley rất hâm mộ Krum, nhưng cảm thấy bị bỏ rơi khi Krum cặp bồ với Hermione, nhất là cảnh họ thân thiết trong buổi dạ vũ Giáng sinh. Krum đã bị ếm lời nguyền độc đoán để tấn công các thí sinh khác phần thi thứ 3 trong kỳ thi Tam Pháp thuật. Hết năm học, Krum về trường. Victor Krum tiếp tục xuất hiện trở lại tại lễ cưới của Bill Weasley với Fleur Delacour.

Cedric Diggory
Cedric Diggory là một nhân vật trong bộ truyện Harry Potter của nữ nhà văn Anh Quốc J. K. Rowling. Anh xuất hiện lần đầu tiên trong Harry Potter và tên tù nhân ngục Azkaban. Anh hơn Harry Potter 3 tuổi, là đội trưởng đội Quidditch và là học sinh xuất sắc của nhà Hufflepuff. Đoạn cuối Harry Potter và chiếc cốc lửa, anh được cụ Albus Dumbledore và toàn thể học sinh trong trường, nhất là Harry tưởng nhớ. Anh được miêu tả là rất đẹp trai và thu hút với mái tóc màu sẫm và đôi mắt màu xám. Không chỉ điển trai và tài giỏi, Cedric còn rất tốt bụng, sòng phẳng và dũng cảm. Anh được cụ Dumbledore mô tả là "một người bạn tốt và trung thành, hội đủ mọi phẩm chất của nhà Hufflepuff". Bố của Cedric là ông Amos Diggory, nhân viên làm ở Bộ Pháp thuật. Cedric là nhân vật được cô Rowling coi trọng, tên của anh cũng là tên nhân vật của tác giả mà cô yêu thích. Trong phim, Cedric do diễn viên Robert Pattinson thủ vai.

Vai trò
Tập 3, Cedric Diggory là đội trưởng kiêm Tầm thủ đội Quidditch của nhà Huflepuff, trong trận đấu với đội Gryffindor, Harry đã nhìn thấy bọn giám ngục Azkaban và bị ngã khỏi cán chổi và Hufflepuff đã chiến thắng.

Trong tập 4, Cedric được Chiếc Cốc Lửa chọn làm quán quân chính thức của Hogwarts trong cuộc đấu Tam Pháp thuật và nhận được phần lớn sự ủng hộ của toàn trường. Ở thử thách đầu tiên, Cedric được Harry tiết lộ về đề thi và anh đã vượt qua thành công. Sau đó ở vũ hội Giáng sinh, Cedric cũng đã giành được tình cảm của Cho Chang trước Harry Potter, khiến Harry có cảm nghĩ về Cedric là "đầu óc không đầy một cái chén đựng trứng". Nhưng sau đó, Harry cũng được Cedric tiết lộ về cách mở quả trứng vàng, nhờ đó Harry biết được nội dung bài thi thứ hai. Trong thử thách cuối cùng, Cedric giúp Harry thoát khỏi lời nguyền của Viktor Krum và sau đó do cùng Harry cầm Cúp Tam Pháp Thuật (đã bị biến thành Khóa cảng), Cedric và Harry đã bị đưa đến nơi Voldemort đã đợi sẵn. Cedric bị Đuôi Trùn giết chết nhưng linh hồn Cedric đã cùng với những linh hồn khác che chở cho Harry bỏ trốn, cái chết của Cedric gây nên một cú sốc mạnh đến Cho Chang. Và dù cho khi đã chấp nhận làm bạn gái của Harry, Cho vẫn luôn nhớ và cảm thấy có lỗi với người bạn trai đã mất.

Xenophilius Lovegood
Cha của Luna Lovegood, là chủ bút tờ báo "Người dẻo mồm" hay còn gọi là "Kẻ lý sự", một tờ báo được xem là báo lá cải. Cũng như con gái mình, Xeno lập dị và có niềm tin vào những điều kì quái. Ngoài ra ông cũng tỏ ra là người dũng cảm khi công khai ủng hộ Harry Potter trên tờ báo của mình dưới thời của Voldemort, tuy nhiên bọn Tử thần Thực tử đã bắt cóc Luna và ép ông chống đối Harry. Là người cha cực kì yêu thương con, ông đã bán đứng Harry và các bạn với hy vọng bọn Tử thần Thực tử sẽ trả lại Luna cho ông. Ông đóng vai trò quan trọng trong việc khám phá ra các bảo bối tử thần khi kể cho Harry về chúng. Ông chỉ xuất hiện trong Harry Potter và Bảo bối tử thần nhưng có được nhắc đến trong phần năm khi cho đăng bài báo phỏng vấn Harry.

Vincent Crabbe và Gregory Goyle
Gregory Goyle là một nhân vật có thân hình chậm chạp, cục mịch, ngu ngốc. Cùng với Vincent Crabbe, luôn luôn tuân mệnh Draco Malfoy một cách tuyệt đối. Draco làm gì Gregory Goyle cũng làm theo như cùng cười chọc quê các nhân vật khác. Cha Gregory Goyle là một Tử thần thực tử. Trong năm thứ hai, Harry Potter đã giả dạng cậu ta để theo dõi Draco. Trong phần 7, Crabbe đã chống lại lệnh Malfoy để cố gắng giết Harry.

Từ “Gregory” trong Gregory Goyle có nguồn gốc từ tiếng Hy Lạp, có nghĩa là “cảnh giác” hoặc “cảnh báo” và có thể ám chỉ cách nhân vật này canh chừng và bảo vệ Draco Malfoy như một vệ sĩ.

Từ “Vincent” trong Vincent Crabbe xuất phát từ “Vincere” trong Tiếng Latinh, có nghĩa là “để chinh phục”, giống với những gì mà Vincent muốn đạt được cùng Goyle và Malfoy.

Pansy Parkinson
Pansy Parkinson là một thành viên nhà Slytherin, là bạn và cũng được xem là bạn gái của Draco Malfoy ở Hogwarts. Nhưng sau này hai người không bao giờ đến với nhau, Draco đã kết hôn với Astoria Greengrass và có một con trai là Scorpius Malfoy. Cô cũng xấu tính, hay trêu chọc Harry Potter và những người xung quanh cậu, chuyên cung cấp thông tin nói xấu Hermione Granger cho bà nhà báo Rita Skeeter trên tờ Nhật báo tiên tri. Trong trận chiến cuối cùng, cô đã muốn giao nộp Harry cho Voldemort nhưng sau đó cô đã bị giáo sư McGonagall mời ra ngoài đầu tiên.

Pansy mang họ Parkinson, là một trong 28 dòng họ thuần chủng lâu đời nhất giới phù thủy.

Pansy được lấy từ tiếng Pháp, là tên một loài hoa.

Gabrielle Delacour
Gabrielle Delacour là một vật hư cấu trong tác phẩm Harry Potter của nữ nhà văn Anh Quốc J. K. Rowling. Cô xuất hiện lần đầu tiên trong Harry Potter và chiếc cốc lửa. Trong phim, diễn viên Angelica Mandy thủ vai Gabrielle Delacour. Giống người chị, Gabrielle Delacour mang trong người một phần dòng máu tiên nữ vì bà ngoại cô là một tiên nữ chính gốc với mái tóc đặc trưng màu bạch kim dài đến ngang hông. Lúc xuất hiện lần đầu tiên, cô khoảng 8 tuổi vì trong phần bảy, cô mới 11 tuổi tại lễ cưới của người chị Fleur và Bill Weasley. Gabrielle Delacour là con gái của Monsieur Delacour và Apolline Delacour. Cô là em gái của Fleur Delacour, quán quân của trường Beauxbatons trong cuộc thi Tam Phép thuật. Sau này, cô còn là em dâu của Bill Weasley và là dì của Victorie Weasley. Cô sống tại Pháp với cha mẹ mình. Trong tập 4, suốt cuộc thi Tam Pháp thuật, trong khi Fleur là quán quân trường Beauxbatons thì Gabrielle cùng Hermione Granger, Ronald Weasley và Cho Chang trở thành "mục tiêu" dưới nước để các quán quân đến cứu. Fleur không thể cứu Grabrielle đúng giờ vì bị cản trở bởi quái vật Grindylows và buộc phải quay trở về. Harry Potter đã đến cứu cả cô cùng với Ron. Sau sự việc này, Fleur đã trở nên hòa đồng hơn trong Hogwarts. Grabrielle và Ginny Weasley xuất hiện tại lễ cưới của Bill và Fleur với tư cách là những phù dâu.

Oliver Wood
Oliver Wood là đội trưởng và là thủ môn của đội Quidditch của nhà Gryffindor ở 3 tiểu thuyết đầu tiên và được giới thiệu lần đầu tiên tại Harry Potter và hòn đá phù thủy. Anh ấy được miêu tả bằng hình tượng cao lớn và vạm vỡ. Wood không những có tài năng, đam mê và dường như được sinh ra để làm thủ lĩnh, anh ấy còn thể hiện mình như một người đốc thúc các thành viên trong đội từ sự quan sát của anh ấy trong trận đấu; anh ấy không bao giờ hủy bỏ những buổi tập kể cả khi thời tiết xấu để duy trì những buổi tập vài tiếng đồng hồ vào sáng sớm. Mặc dù Oliver là một người tốt, nhưng anh lại không biết cách ứng xử cho lắm. Khi Oliver xuất hiện trong Chiếc cốc lửa, khi anh ấy hào hứng giới thiệu Harry cho cha mẹ anh ấy ở Trận đấu Quidditch Thế giới và thông báo rằng anh đã tham gia vào đội dự bị Puddlemere United. Anh ấy là một học viên của Hogwarts, ở quá khứ và hiện tại, tham gia vào trận chiến Hogwarts trong Bảo Bối Tử Thần, và lần đầu tiên xảy ra xung đột giữa những người còn sống sót; Harry thấy anh ấy giúp đỡ Neville Longbottom khiêng Colin Creevey. Anh ấy là đàn anh khóa trên trước Harry 4 năm trong Gryffindor. Oliver Wood được thể hiện bởi Sean Biggerstaff ở hai đầu phần phim và 1 lần nữa trong phần thứ 8.

Tham khảo
Pottermore

Wizarding World

Harry Potter và Hòn đá phù thủy

Harry Potter và Phòng chứa bí mật

Harry Potter và Tên tù nhân ngục Azkaban

Harry Potter và Chiếc cốc lửa

Harry Potter và Hội Phượng Hoàng

Harry Potter và Hoàng tử lai

Harry Potter và Bảo bối tử thần

Liên kết ngoài
The Harry Potter Lexicon's page on the Dursley family
Mr Ollivander
Vernon and Petunia Dursley
Unsung heroes: Cedric Diggory
Unsung heroes: Fleur Delacour
Cedric Diggory
https://harrypotter.fandom.com/wiki/Pansy_Parkinson
https://www.wizardingworld.com/features/every-time-fleur-delacour-showed-us-how-to-do-life-properly
Fleur Delacour
https://www.wizardingworld.com/features/why-viktor-krum-was-a-better-boyfriend-than-ron-weasley
Viktor Krum
Oliver Wood
Gabrielle Delacour
https://harrypotter.fandom.com/wiki/Gellert_Grindelwald
https://www.wizardingworld.com/features/in-defence-of-rita-skeeter
Rita Skeeter
https://www.wizardingworld.com/features/why-we-wish-wed-seen-more-of-hagrid-and-madame-maxime
Olympe Maxime

Nhân vật trong Harry Potter


title: Stigmella longispina

text:
Stigmella longispina là một loài bướm đêm thuộc họ Nepticulidae. Loài này có ở Tadzhikistan.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Revised Check-List Of Mining Lepidoptera (Nepticuloidea, Tischerioidea And Gracillarioidea) From Trung Á

L


title: Jeton Anjain

text:
Jeton Anjain (từ trần năm 1993) là bộ trưởng bộ Y tế và thượng nghị sĩ ở Nghị viện Quần đảo Marshall.

Năm 1991, ông được trao Giải thưởng Right Livelihood. Năm 1992 ông đã đoạt Giải Môi trường Goldman do các nỗ lực giúp đỡ nhân dân của Đảo san hô vòng Rongelap đã bị nhiễm phóng xạ sau cuộc thử bom nguyên tử (bom hiđrô) của Hoa Kỳ tại đảo san hô vòng Bikini ngày 1.3.1954.

Tham khảo

Năm sinh thiếu
Mất năm 1993
Nhà bảo vệ môi trường Quần đảo Marshall


title: Giải bóng đá A1 toàn quốc lần thứ IV

text:
Giải bóng đá A1 toàn quốc lần thứ IV là giải vô địch bóng đá Việt Nam lần thứ 4 diễn ra từ 19 tháng 2 đến 1 tháng 5 năm 1984. Giải gồm 18 đội bóng được chia làm 3 bảng thi đấu vòng tròn 2 lượt chọn 4 đội dẫn đầu mỗi bảng vào giai đoạn 2 và 3 đội xếp cuối 3 bảng vào vòng chung kết ngược (2 đội xuống hạng). Ở giai đoạn 2, 12 đội tiếp tục được chia làm 2 bảng thi đấu vòng tròn 1 lượt chọn 2 đội đứng đầu mỗi bảng vào bán kết. 2 đội thắng ở bán kết sẽ vào chung kết. Hai đội thua tranh hạng ba.

Giai đoạn 1

Bảng A

Bảng B

Bảng C

Giai đoạn 2

Nhóm 1

(*) - Công nhân Xây dựng Hà Nội thắng trong loạt đá luân lưu 11m

Nhóm 2

Tranh suất trụ hạng

Bán kết

Tranh hạng ba

Chung kết

Tham khảo

Xem thêm
Lịch sử bóng đá Việt Nam
Giải bóng đá vô địch quốc gia
Giải bóng đá Cúp Quốc gia
Siêu cúp bóng đá Việt Nam
Giải bóng đá hạng Nhì Quốc gia
Giải bóng đá hạng Ba Quốc gia

Liên kết ngoài

Liên đoàn bóng đá Việt Nam
Công ty Cổ phần Bóng đá chuyên nghiệp Việt Nam
Liên đoàn Bóng đá Việt Nam
Thể thao - Việt Nam Net

1984
Thể thao Việt Nam năm 1984
Bóng đá năm 1984


title: Bồ Giang

text:
Bồ Giang (蒲江县, Hán Việt: Bồ Giang huyện) là một huyện thuộc thành phố Thành Đô, Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa. Huyện Bồ Giang có diện tích 580 km2, dân số 260.000 người, mã số bưu chính 611630, huyện lỵ đóng tại trấn Hạc Sơn.

Hành chính
Huyện Bồ Giang có các đơn vị hành chính:
 Trấn: Hạc Sơn, Đại Đường, Thọ An, Triều Dương Hồ, Tây Lai, Đại Hưng, Cam Khê, Thành Giai.
 Hương: Phục Hưng, Quang Minh, Bạch Vân, Trường Thu

Tham khảo

Thành Đô
Đơn vị cấp huyện Tứ Xuyên


title: Lom, Oppland

text:
Lom là một đô thị ở hạt Oppland, Na Uy. Nó là một phần của khu vực truyền thống của Gudbrandsdal. Trung tâm hành chính của đô thị này là làng Fossbergom. Đô thị của Lom được thành lập ngày 1 tháng 1 năm 1838 (xem formannskapsdistrikt). Khu vực Skjåk đã được tách từ Lom để trở thành một đô thị của riêng mình vào năm 1866.

Lom nổi tiếng với lịch sử phong phú của nó, còn một các nhà thờ ở cổ ở Na Uy, và nằm ở giữa những ngọn núi cao nhất ở Bắc Âu.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Đô thị Oppland


title: Lupita Jones

text:
Lupita Jones là một hoa hậu của México. Bà từng đăng quang Hoa hậu Mexico 1990 và Hoa hậu Hoàn vũ 1991.

Tham khảo

Hoa hậu Hoàn vũ
Hoa hậu México
Sinh năm 1968
Nhân vật còn sống
Sinh năm 1967


title: Boreotrophon candelabrum

text:
Boreotrophon candelabrum là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Muricidae, họ ốc gai.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Boreotrophon


title: Washington (tiểu bang)

text:
Washington (phát âm là Oa-xinh-tơn) là một tiểu bang ở vùng Tây Bắc Thái Bình Dương của Hoa Kỳ, phía bắc giáp với tỉnh British Columbia của Canada, phía nam giáp với Oregon. Thủ phủ của tiểu bang là Olympia còn thành phố lớn nhất là Seattle. Tiêu bang lấy tên của George Washington, tổng thống đầu tiên của nước Mỹ. Tổng diện tích: 184.827 km², dân số: 7 triệu người (năm 2013), mật độ dân số: 39,6 người/km².

Kinh tế
Năm 2004: tổng sản phẩm của tiểu bang là 262 tỷ đô la, thu nhập đầu người là 33.332 đô la. Buôn bán thương mại trong tiểu bang phải kể đến là: Boeing, Microsoft, Amazon.com, Nintendo, điện tử, công nghệ sinh học, nhôm, gỗ, than đá và du lịch.

Tham khảo

Tiểu bang Hoa Kỳ
Washington
Tây Bắc Thái Bình Dương


title: Chén Thánh

text:
Theo thủ tục dâng lễ của Giáo hội Công giáo, Chén Thánh là một dụng cụ chứa đựng mang hình dáng của con thuyền và có khi vòm cung theo dạng bầu trời, chứa đựng trong đó Máu Hiến Tế của Chúa Giê-su, cùng với Bánh Thánh, tượng trưng cho mình và máu Chúa (Thánh thể). Theo quy tắc truyền thống của Công giáo, các chén Thánh này phải được làm bằng chất liệu hoàn toàn hết sức quý giá theo thẩm định của từng địa phương và trước khi sử dụng phải được linh mục làm phép.

Truyền thuyết

Từ "Chén Thánh" (Holy Grail hay Chalice) còn có xuất xứ một từ tiếng Pháp cổ là san-graal hoặc san-gréal, Sangreal. Theo cách lý giải thông thường, Sangreal hợp thành từ hai từ San (Thánh) và Graal (Chén).

Theo một truyền thuyết không được chính thức công nhận về Giáo hội Công giáo, Chén Thánh là một cái chén, dĩa hoặc ly mà Chúa Giê-su sử dụng tại Bữa tiệc biệt ly (còn gọi là buổi Tiệc Ly biệt). Trong hai ngàn năm qua, có nhiều tin đồn rằng Chén Thánh chứa đựng nhiều sức mạnh và quyền lực vô biên, ai sở hữu Chén Thánh đều có tài năng xuất chúng vượt bậc, vì trong buổi tiệc đó Chúa Giê-su đã dùng quyền phép biến rượu trở thành Máu Thánh.

Khi Đức Mẹ hiện ra ở Fatima năm 1917, nhân chứng là nữ tu Lucia có kể lại rằng "khi chị đang giang tay cầu nguyện, đột nhiên, cả nhà nguyện bừng sáng, không còn lờ mờ với ngọn đèn chầu nhà tạm nữa. Một Thánh giá bằng ánh sáng hiện ra trên bàn thờ cao lên tới trần nhà nguyện. Phần trên của cây Thánh giá sáng hơn, có dung nhan cùng với thân mình của một người từ cạnh sườn trở lên; trên ngực của người này có một con chim câu bằng ánh sáng; bị đóng đinh vào thập giá là thân mình của một người khác. Dưới cạnh sườn chút xíu, có một chén Thánh và một bánh Thánh lớn lơ lửng trên không trung. Những giọt máu từ mặt của Chúa Giêsu Tử Giá và từ cạnh sườn của Người chảy xuống bánh Thánh và nhỏ vào chén Thánh". Nhiều phép lạ cũng được kể về Chén Thánh và Thánh Thể, như câu chuyện của linh mục Huguccion tại Firenze.

Có nguồn tin đồn cho rằng, Joseph thành Arimathea đã dùng Chén Thánh hứng Máu Thánh khi tẩm liệm Chúa Giê-su, và lén đem về Vương quốc Anh nơi ông ta tổ chức một dòng dõi truyền nhân đặc biệt qua nhiều thế hệ để giữ gìn vật thiêng liêng này.

Việc tìm kiếm Chén Thánh đã trở thành một giai đoạn quan trọng trong cuộc đời và sự nghiệp của vị vua với nhiều giai thoại, đó là Vua Arthur của Anh sống vào cuối thế kỷ thứ 5, đầu thế kỷ thứ 6, như được kể lại qua các tác phẩm của Chrétien de Troyes vào thế kỷ 12. Các câu chuyện về vị vua này mang nhiều màu sắc vừa có tính huyền thoại Công giáo, pha trộn với thần thoại Celt nói về một "lò luyện linh đan" (cauldron) với nhiều sức mạnh vô biên.

Từ truyền thuyết đến giả thuyết

Danh họa Jacopo Bassano và Dante Gabriel Rossetti có tranh vẽ về chén Thánh. Leonardo Da Vinci có một bức tranh nổi tiếng được đặt tên là "Buổi Tiệc Ly" (hay "Buổi tiệc cuối cùng"). Có chuyện kể rằng sau khi Leonardo Da Vinci vẽ tranh đó, được nhiều người khen ông vẽ Chén Thánh đẹp, nên sau đó Da Vinci đã cạo bỏ hình Chén Thánh đi để người xem chú ý vào ý nghĩa của bức tranh.

Vì tính chất hấp dẫn của truyền thuyết dễ gây tò mò, nên Chén Thánh cũng là chủ đề trong nhiều tiểu thuyết giả tưởng, như tác phẩm The Holy Blood and the Holy Grail (Máu Thánh, Chén Thánh) năm 1982 của Michael Baigent, Richard Leigh và Henry Lincoln, cho rằng có thể hiểu Sangraal theo một nghĩa khác và chiết tự Sangraal thành hai từ Sang (Máu) và Raal (Hoàng gia), một ám chỉ về mối quan hệ với Jesus Chúa Kitô, theo đó, Maria Magdalena được ám chỉ là bạn đồng hành hoặc thậm chí là vợ của Jesus. Trong tiểu thuyết Mật mã Da Vinci (The Da Vinci Code), Dan Brown cũng nhắc lại cách chiết giải đó. Theo Dan Brown, biểu tượng chữ V của Chén được hiểu như biểu tượng của người phụ nữ và vì thế Sangraal không chỉ là Chén Thánh mà còn là Dòng máu Hoàng tộc và ám chỉ một vật chứa theo nghĩa đen như kiểu cái chén mà mang hàm ý sâu xa ám chỉ một người phụ nữ (Mary Magdalene) đã mang trong mình giọt máu hoàng tộc, giọt máu của Chúa Giê-su.

Tham khảo

Xem thêm
 Mary Magdalene
 Tiệc Ly
 Mật mã Da Vinci

Liên kết ngoài
 Chén Hy Lễ - Tạ Ơn

Chúa Giê-su
Truyền thuyết Arthur
Truyền thuyết Kitô giáo
Thuật ngữ Kitô giáo
Vật phẩm truyền thuyết


title: Tipula berytia

text:
Tipula berytia là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Palearctic.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ruồi hạc


title: Vignonet

text:
Vignonet  là một xã thuộc tỉnh Gironde trong vùng Aquitaine tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 6 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Gironde


title: Setodes paribhuchita

text:
Setodes paribhuchita là một loài Trichoptera trong họ Leptoceridae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Chú thích

Tham khảo

Động vật khu vực sinh thái Indomalaya
Setodes


title: Eleutherodactylus syristes

text:
The Piping Peeping Frog hoặc Eleutherodactylus syristes (tên tiếng Anh: Rana-fisgona Flautera) là một loài ếch trong họ Leptodactylidae. Chúng là loài đặc hữu của México.
Môi trường sống tự nhiên của nó là các khu rừng đất thấp ẩm nhiệt đới và cận nhiệt đới. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.

Nguồn
 Santos-Barrera, G. & Canseco-Márquez, L. 2004. Eleutherodactylus syristes. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 7 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

S


title: Palanas

text:
Palanas là một đô thị hạng 4 ở tỉnh Masbate, Philippines. Theo điều tra dân số năm 2015 của Philipin, đô thị này có dân số 26.222 người trong.

Các đơn vị hành chính

Palanas được chia ra 24 barangay.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Mã địa lý chuẩn của Philipin
Thông tin điều tra dân số năm 2000 của Philipin

Đô thị của Masbate


title: Gnophomyia vitripennis

text:
Gnophomyia vitripennis là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Gnophomyia
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Gynoplistia biroana

text:
Gynoplistia biroana là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Gynoplistia
Limoniidae ở vùng Australasia