title: 9 tháng 2

text:
Ngày 9 tháng 3 là ngày thứ 40 trong lịch Gregory. Còn 325 ngày trong năm (326 ngày trong năm nhuận).

Sự kiện
474 – Zeno đăng quang đồng hoàng đế của Đế quốc Đông La Mã.
1234 – Triều Kim diệt vong với việc Kim Mạt Đế Hoàn Nhan Thừa Lân tử chiến trước liên quân Mông-Tống chưa đầy một ngày sau khi đăng cơ, ông cũng là hoàng đế ở ngôi ngắn nhất trong lịch sử Trung Quốc, tức ngày Kỉ Dậu (10) tháng 1 năm Giáp Ngọ.
1468 – Công tước Sigismund và Giám mục Tullbeck đã cử hành lễ đặt viên đá đầu tiên cho Nhà thờ Đức Bà München mới.
1621 – Grêgôriô XV trở thành giáo hoàng thứ 234 của giáo hội công giáo La Mã.
1796 – Càn Long chính thức thoái vị, nhường lại ngôi hoàng đế triều Thanh cho con là Ngung Diễm, tức Gia Khánh, tức ngày Mậu Thân (1) tháng 1 năm Bính Thìn.
1825 – Sau khi không có ứng cử viên nào giành được đa số phiếu đại cử tri đoàn trong cuộc bầu cử tổng thống năm 1824, Hạ viện Hoa Kỳ lựa chọn John Quincy Adams làm Tổng thống Hoa Kỳ.
1861 – Nội chiến Hoa Kỳ: Jefferson Davis được bầu làm tổng thống lâm thời của Liên minh quốc châu Mỹ trong Hội nghị Liên minh tại Montgomery, Alabama.
1895 – Một người Mỹ tên là William G. Morgan tạo ra một môn thể thao gọi là "Mintonette", môn thể thao sau được gọi là Bóng chuyền.
1900 – Giải quần vợt đồng đội quốc tế Cúp Davis lần đầu tiên được tổ chức.
1904 – Chiến tranh Nga-Nhật: Hải chiến cảng Lữ Thuận giữa Hải quân Đế quốc Nga và Hải quân Đế quốc Nhật Bản kết thúc.
  1904   – Chiến tranh Nga-Nhật: Quân Nhật Bản giành thắng lợi trước quân Nga trong Hải chiến vịnh Chemulpo ở vùng biển phía tây Hàn Quốc.
1920 – Theo các điều khoản của Hiệp định Svalbard, quốc tế công nhận chủ quyền của Na Uy đối với quần đảo Svalbard ở vùng Bắc Cực, và xác định quần đảo là một khu phi quân sự.
1922 – Brasil trở thành một thành viên của Công ước Bern về bảo hộ quyền tác giả.
1929 – Thành viên của Việt Nam Quốc dân đảng ám sát trùm mộ phu người Pháp là Bazin, khiến chính phủ Đông Dương thuộc Pháp tiến hành trấn áp.
1943 – Chiến tranh thế giới thứ hai: Sĩ quan Hoa Kỳ Alexander Patch nhận ra quân Nhật Bản đã đi khỏi và công bố Guadalcanal an toàn cho lực lượng Đồng Minh, đánh dấu Chiến dịch Guadalcanal kết thúc.
1959 – Đơn vị tên lửa chiến lược Tên lửa R-7 được triển khai tại Plesetsk, tây bắc Liên Xô.
1964 – Ban nhạc Anh Quốc Beatles xuất hiện lần đầu trong The Ed Sullivan Show, tạo nên kỉ lục với 73 triệu khán giả.
1965 – Chiến tranh Việt Nam: Toán lính Mỹ đầu tiên được gửi đến Nam Việt Nam.
1969 – Chuyến bay thử đầu tiên của Boeing 747 được diễn ra.

Sinh
1441 – Ali-Shir Nava'i, nhà thơ, nhà ngôn ngữ học, họa sĩ người Đột Quyết Trung Á (m. 1501)
1737 – Thomas Paine, triết gia, tác gia, nhà hoạt động người Anh Quốc-Mỹ (m. 1809)
1739 – Trịnh Sâm, vị chúa thứ 8 của vương tộc Trịnh cầm quyền ở miền Bắc Đại Việt thời Lê Trung hưng (m. 1782)
1773 – William Henry Harrison, tổng thống Hoa Kỳ thứ 9 (m. 1841)
1783 – Vasily Zhukovsky, nhà thơ người Nga, tức 29 tháng 1 theo lịch Julius (m. 1852)
1816 – Alfred Ludwig von Degenfeld, tướng lĩnh và chính trị gia người Đức (m. 1888)
1830 – Abdul Aziz, sultan của Ottoman (m. 1876)
1846 – Wilhelm Maybach, doanh nhân người Đức, thành lập Maybach (m. 1929)
  1846   – Leopold, thành viên vương thất Bayern, nguyên soái người Đức (m. 1930)
1867 – Natsume Sōseki, tác gia người Nhật Bản, tức 5 tháng 1 năm Đinh Mão (m. 1916)
1885 – Alban Berg, nhà soạn nhạc người Áo (m. 1935)
1907 – Trường Chinh, tổng bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam (m. 1988)
1928 – Rinus Michels, cầu thủ và huấn luyện viên bóng đá người Hà Lan (m. 2005)
1931 – Josef Masopust, cầu thủ và huấn luyện viên bóng đá người Tiệp Khắc
1940 – John Maxwell Coetzee, nhà văn người Nam Phi, đoạt giải Nobel
1943 – Joseph Stiglitz, nhà kinh tế học người Mỹ, đoạt giải Nobel
1945 – Mia Farrow, diễn viên Mỹ
1946 – Jim Webb, chính trị gia người Mỹ
1951 – Adachi Mitsuru, mangaka người Nhật Bản
1963 – Vưu Khải Hiền, ca sĩ, nhạc sĩ, nhà sản xuất âm nhạc Malaysia
1979 – Chương Tử Di, diễn viên người Trung Quốc
1980 – Angelos Charisteas, cầu thủ bóng đá người Hy Lạp
1981 – Tom Hiddleston, diễn viên người Anh Quốc
1984 – Hàn Canh, ca sĩ, diễn viên, vũ công người Trung Quốc (Super Junior)
1986 – Choi Jin-hyuk, diễn viên người Hàn Quốc
1988 – Lotte Friis, kình ngư người Đan Mạch
1989 – Ngô Già Khánh, vận động viên bi-a người Đài Loan
1995 - Johnny Suh, ca sĩ, diễn viên, người mẫu, vũ công, thành viên người Mỹ (NCT)

Mất
1199 – Minamoto no Yoritomo, tướng quân của Nhật Bản, tức 13 tháng 1 năm Kỉ Mùi (s. 1147)
1234 – Hoàn Nhan Thủ Tự, tức Ai Tông, hoàng đế của triều Kim, tức ngày Kỉ Dậu (10) tháng 1 năm Giáp Ngọ.
  1234   – Hoàn Nhan Thừa Lân, hoàng đế của triều Kim.
1640 – Murad IV, sultan của Ottoman (s. 1612)
1881 – Fyodor Dostoevsky, tác gia người Nga, tức 28 tháng 1 theo lịch Julius (s. 1821)
1961 - Trần Văn Soái, tướng lĩnh người Việt Nam (sinh 1889)
1977 – Sergey Ilyushin, nhà thiết kế máy bay người Liên Xô (s. 1894)
1984 – Yuri Andropov, tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô (s. 1914)
1989 – Osamu Tezuka, mangaka người Nhật Bản (b. 1928)
1994 – Howard Martin Temin, nhà di truyền học người Mỹ, đoạt giải Nobel (s. 1934)
1995 – J. William Fulbright, chính trị gia người Mỹ (s. 1905)
1996 – Yun Chi-Young, chính trị gia người Hàn Quốc (s. 1898)
2001 – Herbert A. Simon, nhà kinh tế học người Mỹ, đoạt giải Nobel (s. 1916)
2002 – Margaret, thành viên vương thất Anh Quốc (s. 1930)
2005 – Khánh Băng, nhạc sĩ Việt Nam (s. 1935)
2013 – Fukuda Keiko, võ sư người Nhật Bản-Mỹ (s. 1913)
2022 – Y Phương, nhà văn người Việt Nam (s. 1948)

Những ngày lễ và kỷ niệm

Tham khảo

Tháng hai
Ngày trong năm


title: Dicranomyia chimera

text:
Dicranomyia chimera là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Dicranomyia
Limoniidae ở vùng Indomalaya


title: Renedo de la Vega

text:
Renedo de la Vega là một đô thị trong tỉnh Palencia, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 256 người.

Tham khảo

Đô thị ở Palencia


title: Coon Rapids, Minnesota

text:
Coon Rapids, Minnesota là một thành phố thuộc quận Anoka trong tiểu bang Minnesota, Hoa Kỳ. Thành phố có diện tích km2, dân số theo điều tra năm 2000 của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ là61.476  người, là thành phố lớn thwus 12 ở tiểu bang Minnesota..
Coon Rapids là một vùng ngoại ô phía bắc của Minneapolis, và là thành phố lớn nhất ở quận Anoka, Minnesota.
Ban đầu được thành lập như là một phần của thị trấn Anoka vào năm 1857, Coon Rapids đã trở thành một ngôi làng riêng biệt vào năm 1952. Trong năm 1959, nó đã trở thành một thành phố. Nó giữ lại ranh giới ban đầu của nó, ngoại trừ phần đã trở thành thành phố của Anoka.

Cái tên "Coon Rapids" đến từ "Coon Creek Rapids", một phần ghềnh thác hỗn loạn của thượng nguồn sông Mississippi gần cửa rạch Coon. Những ghềnh đã bị loại bỏ như một hệ quả của việc xây dựng các đập Coon Rapids vào năm 1913. Đập hoạt động như một máy phát thủy điện cho đến năm 1966 khi nó đã được đóng cửa và sau đó mở ra cho công chúng như Công viên đập Coon Rapids khu vực vào năm 1978. Đập đánh dấu sự đầu hàng hải trên đường thủy Thượng sông Mississippi.

Tham khảo

Thành phố của Minnesota
Thành phố ở quận Anoka, Minnesota
Khu dân cư thành lập năm 1857
Khởi đầu năm 1857 ở Lãnh thổ Minnesota


title: Idioglossa

text:
Idioglossa là một chi bướm đêms of the Oecophoridae.

Selected Species
Idioglossa bigemma Walsingham, 1881
Idioglossa metallochrysa Turner, 1917
Idioglossa miraculosa Frey & Boll, 1878
Idioglossa triumphalis Meyrick, 1918

Chú thích

Tham khảo

Oecophoridae


title: Bruchweiler

text:
Bruchweiler là một xã ở Herrstein (Verbandsgemeinde), a municipl association, of the huyện Birkenfeld, bang Rheinland-Pfalz, nước Đức. Xã Bruchweiler có diện tích 8,13 km².

Tham khảo

Xã của bang Rheinland-Pfalz
Xã và đô thị ở huyện Birkenfeld


title: Hàm cá mập

text:
Hàm cá mập (tựa tiếng Anh: Jaws) là một bộ phim kinh dị Mỹ của đạo diễn lừng danh Steven Spielberg sản xuất vào năm 1975, khi ông 29 tuổi; đây cũng là bộ phim đánh dấu tên tuổi của Steven Spielberg, khiến ông trở thành một đạo diễn thiên tài. Phim được làm dựa theo quyển sách bán chạy của nhà văn Peter Benchley. Nội dung kể về cuộc tấn công người của một giống cá mập trắng khổng lồ ở bãi biển New England (Mỹ).

"Diễn viên chính" của phim là một con cá mập khổng lồ bằng mô hình. Mãi đến lúc quay, người ta mới thả xuống biển và chú lập tức chìm ngay xuống đáy, báo hại một toán thợ lặn phải xuống vớt chú lên. Tên của nhân vật Quint, người đi biển kinh nghiệm trong phim, theo tiếng Latin có nghĩa là "năm". Đó cũng là người thứ năm bị cá mập giết.

Được xem là một trong những bộ phim hay nhất từng được thực hiện, Hàm cá mập là bộ phim khai sinh ra khái niệm bom tấn mùa hè, với việc phát hành được coi là một bước ngoặt trong lịch sử điện ảnh, và nó đã giành được một số giải thưởng cho âm nhạc và biên tập. Nó trở thành bộ phim có doanh thu cao nhất mọi thời đại cho đến khi Star Wars được phát hành vào năm 1977. Cả hai bộ phim đều là mấu chốt trong việc thành lập mô hình kinh doanh hiện đại của Hollywood, xoay quanh lợi nhuận phòng vé cao từ những bộ phim hành động và phiêu lưu với việc phát hành vào mùa hè tại hàng ngàn rạp chiếu và được quảng bá rầm rộ. Hàm cá mập có ba phần tiếp theo, tất cả đều không có Spielberg hay Benchley tham gia hoặc đạo diễn, và đã nhiều bộ phim kinh dị ăn theo nhưng hiếm khi nào nổi bật do cái bóng quá lớn của Hàm cá mập. Năm 2001, nó đã được Thư viện Quốc hội chọn để bảo quản trong Viện lưu trữ phim quốc gia, được xem là "có ý nghĩa về mặt văn hóa, lịch sử hoặc thẩm mỹ".

Nội dung
Một con cá mập trắng lớn xuất hiện ngoài biển và tấn công người bơi lội. Cảnh sát trưởng Martin Brody bảo Thị trưởng Larry Vaughn hãy đóng cửa các bãi tắm để giữ an toàn cho mọi người, nhưng Vaughn từ chối vì sợ thị trấn mất đi nguồn thu nhập.

Khi các ngư dân bắt được một con cá mập báo, Vaughn cho rằng bãi biển đã an toàn. Nhà hải dương học Matt Hooper đến thị trấn để điều tra vụ cá mập tấn công, anh khẳng định con cá mập giết người là loại to lớn hơn nhiều. Cả Brody và Hooper đều cảnh báo Vaughn. Quint, một thợ săn cá mập chuyên nghiệp, ra giá 10.000 đôla nếu muốn thuê ông đi giết con cá mập.

Đến ngày lễ 4 tháng 7, du khách xuống tắm biển rất nhiều. Con cá mập tấn công một lần nữa và giết chết một người nữa. Brody thuyết phục Vaughn hãy thuê Quint đi giết con cá mập.

Brody, Hooper và Quint cùng lên chiếc tàu Orca ra khơi tìm con cá mập. Hooper chui vào cái lồng sắt và được đưa xuống biển. Anh định tiêm thuốc độc vào con cá mập, nhưng chưa kịp làm gì thì cái lồng của anh bị con cá mập tấn công. Hooper bơi ra và nấp vào mấy tảng đá.

Con cá mập quay lại con tàu rồi cố gắng nhấn chìm con tàu. Con tàu từ từ chìm xuống, Quint bị con cá mập giết chết. Brody ném một bình gas vào miệng con cá mập, và dùng súng trường bắn vào bình gas khiến con cá mập nổ tung. Brody và Hooper sau đó ôm những mảnh gỗ rồi bơi vào bờ.

Phân vai

 Roy Scheider vai Martin Brody
 Robert Shaw vai Quint
 Richard Dreyfuss vai Matt Hooper
 Lorraine Gary vai Ellen Brody
 Murray Hamilton vai Thị trưởng Larry Vaughn
 Carl Gottlieb vai Harry Meadows
 Jeffrey Kramer vai Leonard "Lenny" Hendricks
 Susan Backlinie vai Christine "Chrissie" Watkins
 Jonathan Filley vai Tom Cassidy
 Ted Grossman vai Nạn nhân
 Chris Rebello vai Michael Brody
 Jay Mello vai Sean Brody
 Lee Fierro vai Bà Kintner
 Jeffrey Voorhees vai Alex M. Kintner
 Craig Kingsbury vai Ben Gardner
 Robert Nevin vai Người kiểm tra y tế
 Peter Benchley vai Người phỏng vấn

Đón nhận

Đề cử và giải thưởng

Đón xem những phần sau của phim
Sau thành công vang dội của phần 1, hàng loạt phim về cá mập đã được ra mắt trên màn ảnh nhỏ, trong đó có 3 bộ phim là phần sau của Hàm cá mập:
Jaws 2 - Hàm cá mập 2
Jaws 3D - Hàm cá mập 3
Jaws the Revenge - Hàm cá mập 4: Sự trả thù

Xem thêm
 Danh sách 100 phim rùng rợn và ly kỳ của Viện phim Mỹ

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Jaws at Filmsite.org

 JAWSmovie.com  - The community for fans of Jaws, Steven Spielberg, sharks and movies
 Funchase: The Summer of Jaws
 Wildwood 365: Catching up with Joe Jaws
 Shark City: A look at Jaws' ongoing impact upon pop culture

Phim năm 1975
Phim Mỹ
Phim tiếng Anh
Phim kinh dị Mỹ
Phim giật gân Mỹ
Phim phiêu lưu Mỹ
Phim thảm hoạ của Mỹ
Phim về quái vật
Phim do Steven Spielberg đạo diễn
Phim của Universal Pictures
Phim về chuyến đi biển
Phim lấy bối cảnh trên các đảo
Phim dựa theo tác phẩm của nhà văn
Phim dựa trên tiểu thuyết
Phim dựa trên tiểu thuyết Mỹ
Phim và người giành Giải Oscar cho nhạc phim hay nhất
Phim giành giải Oscar cho hòa âm hay nhất
Phim giành giải Oscar cho nhạc phim hay nhất
Phim có nhà biên tập giành giải Oscar cho dựng phim xuất sắc nhất
Nhạc nền phim của John Williams
Phim của Viện lưu trữ phim Quốc gia Mỹ
Phim được lưu trữ tại Cơ quan lưu trữ phim Quốc gia Hoa Kỳ
Phim kinh dị thập niên 1970
Phim lấy bối cảnh ở thập niên 1970


title: Capasa

text:
Capasa là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Các loài
 Capasa incensata (Walker, [1863])
 Capasa nundata (Felder, 1875)
 Capasa pulchraria (Rothschild, 1894)
 Capasa recensata (Prout, 1925)

Chú thích

Tham khảo

 Capasa at funet.fi
 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Hypochrosini


title: Tebenna agalmatopa

text:
Tebenna agalmatopa là một loài bướm đêm thuộc họ Choreutidae. Nó được tìm thấy ở Sumatra.

Chú thích

Tham khảo

Tebenna


title: Võ Đang (núi)

text:
Dãy núi Võ Đang () còn có tên là núi Thái Hòa là một dãy núi nhỏ nằm ở phía nam thành phố Thập Yển, Tây Bắc của tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc. Tại đây có tổ hợp phức hợp của các đền thờ và tu viện Đạo giáo gắn liền với vị thần Trấn Vũ. Võ Đang được coi là cái nôi của võ thuật Thái Cực quyền, Bát Quái chưởng và Đạo giáo, đối cực với Phật giáo của Chùa Thiếu Lâm. Đây cũng là một trong Tứ đại Đạo giáo danh sơn của Trung Quốc và là một địa điểm hành hương quan trọng của Đạo giáo.

Địa lý
Trên bản đồ Trung Quốc, Võ Đang sơn (tiếng Trung: 武当山) là để chỉ toàn bộ dãy núi chạy theo hướng Đông-Tây dọc theo rìa phía nam của sông Hán Thủy và một nhóm đỉnh núi nằm tại nhai đạo Võ Đang Sơn của Đan Giang Khẩu thuộc Thập Yển. Khu vực cụ thể này chính là nơi được gọi là cái nôi của Đạo giáo.

Đỉnh cao nhất của dãy núi là Hải Bạt cao 1612 mét,. Một số người coi nó là một phần của Dãy núi Đại Ba (大巴山), một hệ thống núi lớn hơn nằm ở phía tây Hồ Bắc, Thiểm Tây, Trùng Khánh và Tứ Xuyên.

Lịch sử
Đây là khu phong cảnh rất nổi tiếng, là đất thánh của võ thuật Đạo giáo (đạo thờ Lão Tử tức Thái thượng lão quân), Đạo giáo ở Võ Đang sơn bắt đầu từ đời Chu do Doãn Hỉ mở. Theo truyền thuyết, Doãn Hy về ở ẩn tại Võ Đang sơn dưới chân vách đá Tam Thiên Môn.

Đời Hán có Mã Minh Sinh, Âm Trường Sinh hai thầy trò cùng đến tu đạo ở núi Võ Đang, từ đó trở đi các người ở ẩn, người thanh cao đến tu đạo tại đây. Đạo giáo ở núi Võ Đang thịnh vượng nhất vào thời Minh. Việc này có quan hệ trực tiếp đến việc cướp ngôi vua của Yên vương Chu Đệ và việc đề xướng tín ngưỡng đức Chân Vũ.

Chân Vũ tức Huyền Vũ là một trong bốn vị thần tinh tú bốn phương được sùng bái từ thời cổ đại. Trong nhị thập bát tú, bảy ngôi sao phương Bắc hình tựa Quy Xà (rùa rắn) vì nằm vào phương Bắc, phối hợp với nước màu đen vì thế gọi là "Huyền", Quy Xà thân có vẩy Kỳ Lân ("lân giáp") nên gọi là "Vũ". Đến thời Bắc Tống vì kỵ huý nên đổi là "Chân Vũ".

Đầu đời Minh Kiện Văn Đế (gọi theo niên hiệu của Minh Huệ Đế làm vua từ 1399-1403 tên là Chu Doãn Văn, sau bị Thành Tổ là Chu Đệ cướp ngôi) dùng bọn Tề Thái bày mưu cướp đoạt của các "phiên" (tên chỉ các thuộc quốc hoặc các thân vương trấn giữ biên ải xa kinh đô). Yên Vương Chu Đệ cất quân chống lại, sử gọi là "Tĩnh Nạn". Nhưng Chu Đệ là một phiên vương lại đem quân đánh Thiên Tử, về danh nghĩa, thanh thế đều không có lợi vì vậy phải mượn đến oai thần thánh.

Thần Chân Vũ trấn thủ phương Bắc nên cũng bị Yên vương Chu Đệ ở phương Bắc lấy làm hình ảnh phản chiếu lại thanh uy trên thiên quốc.

Theo truyền thuyết, lúc đúc tượng thần Chân Vũ đã đúc giống hệt Chu Đệ. Cướp được ngôi đế xong, năm Vĩnh Lạc thứ 10 (1412) Minh Thành Tổ Chu Đệ lệnh cho Thị lang bộ Công là Quách Tiến, Long Bình hầu Trương Tín cùng Phò mã Đô úy Mộc Tích Lâm Sơn đốc công xây dựng cung quán ở núi Võ Đang, dùng đến rất nhiều lương tiền trong kho nhà nước, trưng dụng quân dân hơn 30 vạn người kéo dài 11 năm, từ châu thành Cổ Phong có cung Vĩnh Lạc đến Kim điện trên Thiên trụ phong lát đường bằng đá xanh dài hơn 70 km, dọc đường xây dựng 8 cung, hai quán, 36 am, 72 miếu đá, 39 cầu, 12 đình đài... thành cả một quần thể kiến trúc vĩ đại, tổng diện tích xây dựng là 160 vạn mét vuông. Quy mô rất to, tốn phí cực lớn, nói quá lên là trước đó chưa từng có.

Địa điểm thờ phượng đầu tiên là đền thờ Ngũ Long được xây dựng theo lệnh của Đường Thái Tông. Các cấu trúc đặc biệt được xây dựng thêm vào triều đại nhà Tống và Nguyên. Khu phức hợp nhất nhất được xây dựng trên dãy núi là từ thời nhà Minh (thế kỷ 14-17) khi Minh Thành Tổ tuyên bố thờ Hắc Thần hoặc Trấn Vũ. Đền thờ thường xuyên phải xây dựng lại và không phải toàn bộ cấu trúc của nó còn nguyên vẹn cho đến ngày nay. Công trình lâu đời nhất còn tồn tại là Kim điện núi Võ Đang có từ năm 1307. Các công trình kiến trúc đáng chú ý khác gồm có Nam Nham cung được xây dựng từ 1285–1310 và mở rộng năm 1312, Tử Tiêu cung (紫霄宮) được xây dựng từ 1119-26, tái xây dựng vào năm 1413 và mở rộng năm 1803-20.

Năm 1994, UNESCO đã thêm Võ Đang vào danh sách Di sản thế giới.

Ngày 19 tháng 1 năm 2003, Ngọc Chân cung 600 năm tuổi đã vô tình bị thiêu rụi bởi đệ tử của một trường võ thuật. Đám cháy bùng phát khiến ba căn phòng có diện tích 200 mét vuông thành tro bụi. Bức tượng Trương Tam Phong mạ vàng thường được đặt ở trong cung may mắn được chuyển đến một tòa nhà khác ngay trước đám cháy.

Thắng cảnh
 Khu vực ngắm cảnh Kim Đỉnh: Tại đây có Kim điện núi Võ Đang là công trình bằng gỗ khung đồng, là kiến trúc cổ nhất tại Võ Đang.
 Khu thắng cảnh Nam Nham: Nằm ở sườn núi là nơi có nhiều kiến trúc đáng chú ý như Nam Nham cung, Tử Tiêu cung, miếu thờ Lang Mai (榔梅祠). Trong đó Tử Tiêu cung là một trong những kiến trúc hoàn chỉnh nhất tại đây
 Thắng cảnh vườn Phúc Thọ Khang Ninh
 Huyền Nhạc môn: Là thắng cảnh nằm ở chân núi phía bắc của Võ Đang là nơi có cổng Huyền Nhạc, Ngọc Hư cung, Nguyên Hòa quán
 Thắng cảnh Thái Tử Pha
 Thắng cảnh Quỳnh Đài
 Thắng cảnh Ngũ Long cung

Hình ảnh

Danh xưng
 Thiên Hạ Đệ Nhất Sơn.

Xem thêm

 Võ Đang phái

Tham khảo

Võ Đang
V
Danh thắng quốc gia Trung Quốc
Võ thuật Trung Hoa
Dãy núi Trung Quốc
Di sản thế giới tại Trung Quốc


title: 24087 Ciambetti

text:
24087 Ciambetti (tên chỉ định: 1999 UT3) là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Luciano Lai ở Osservatorio Madonna di Dossobuono ngày 27 tháng 10 năm 1999. Nó được đặt theo tên Roberto Ciambetti, một người Ttaly đặt điều luật mới về ô nhiễm ánh sáng thuộc Veneto.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 24001–25000

Tham khảo

Liên kết ngoài

Thiên thể phát hiện năm 1999


title: Ex nihilo nihil fit

text:
Ex nihilo nihil fit (tiếng Latin: không có gì bắt nguồn từ hư vô) là một phát biểu triết học của luận đề được đưa ra tranh luận lần đầu tiên bởi Parmenides. Ngày nay, ý tưởng này thường được liên hệ một cách không chính xác với các định luật bảo toàn khối lượng và năng lượng.

Nhận định từ suy luận, không có vật gì được diễn tả bằng một tập rỗng, và dễ dàng thấy rằng không có bất cứ vật gì (một khái niệm được định rõ hay một phần tử) có thể được trích ra từ một tập như vậy. Những định nghĩa khác của hư vô dựa trên sự phủ định của tồn tại (điều này được tranh luận bởi, ví dụ, Heidegger), và với một định nghĩa như vậy, bất cứ vật gì chưa tồn tại và chưa xác định được thì có nguồn gốc từ hư vô, trong một nghĩa cũng hiển nhiên như vậy.

Trong tác phẩm Grendel của John Gardner, Grendel nói "Nihil ex nihio" sau khi ông ta thức dậy từ một cơ ác mộng ở cuối Chương 10.

Xem thêm
 Năng lượng chân không
 Hạt Higgs
 Bẻ gãy đối xứng tự phát

Tham khảo

Lập luận triết học
Các ngữ Latin triết học
Triết học vật lý
Từ và thành ngữ Latinh
Luận cứ triết học
Vũ trụ học vật lý


title: Saaluncifera

text:
Saaluncifera là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Hadeninae


title: Brennes

text:
Brennes là một xã thuộc tỉnh Haute-Marne trong vùng Grand Est đông bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 420 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Haute-Marne


title: Le Lude

text:
Le Lude là một xã trong vùng hành chính Pays de la Loire, thuộc tỉnh Sarthe, quận La Flèche, tổng Le Lude. Tọa độ địa lý của xã là 47° 38' vĩ độ bắc, 00° 09' kinh độ đông. Le Lude nằm trên độ cao trung bình là 49 mét trên mực nước biển. Xã có dân số vào thời điểm 1999 là 4201 người.

Địa điểm tham quan
 Lâu đài Le Lude
 Nhà thờ Saint-Vincent

Tham khảo

Xã của Sarthe


title: Petropavlovsk-Kamchatskiy

text:
Petropavlovstk-Kamchasky (tiếng Nga: Петропавловск-Камчатский) là thành phố chính và trung tâm hành chính, công nghiệp, khoa học, và văn hóa của Vùng Kamchatka, Nga. Dân số: 198.028 (điều tra dân số 2002); 268.747 (điều tra dân số 1989).

Ghi chú

Liên kết

 Community of Kamchatka
 Photos of Kamchatka
 News of Petropavlovsk-Kamchatsky and Kamchatka krai
 Daily updated news and photos of Petropavlovsk-Kamchatsky
 Petropavlovsk-Kamchatsky Internet portal
 History of the city Petropavlovsk-Kamchatsky
 FotoPetropavlovsk.ru — photographies of the city Petropavlovsk-Kamchatsky
 Petropavlovsk-Kamchatsky city sceneries

Thành phố của Nga


title: Rainbach im Innkreis

text:
Rainbach im Innkreis là một đô thị thuộc huyện Schärding thuộc bang Oberösterreich, Áo. Đô thị  có diện tích 25 km², dân số thời điểm năm 2006 là 1510 người.

Tham khảo


title: Pachnephorus bistriatus

text:
Pachnephorus bistriatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Mulsant miêu tả khoa học năm 1852.

Chú thích

Tham khảo

Pachnephorus


title: An Tân, Bảo Định

text:
An Tân (chữ Hán giản thể: 安新县, âm Hán Việt: An Tân huyện) là một huyện thuộc địa cấp thị Bảo Định, tỉnh Hà Bắc, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 726, ki-lô-mét vuông, trong đó có 1/3 là diện tích mặt nước; dân số năm 1999 là 397.815 người..Mã số bưu chính là 071600. Chính quyền huyện đóng ở trấn An Tân. Về mặt hành chính, huyện An Tân được chia thành trấn, hương.
Trấn: An Tân, An Châu, Thụy Thôn, Đồng Khẩu, Tam Đài, Đại Vương, Lão Hà Đầu, Lưu Lý Trang, Triệu Bắc Khẩu.
Hương: Khuyên Đầu, Trại Lý, Lư Trang.

Tham khảo

Bảo Định, Hà Bắc
Đơn vị cấp huyện Hà Bắc


title: Amonia

text:
Amonia (bắt nguồn từ từ tiếng Pháp ammoniac /amɔnjak/), còn được viết là a-mô-ni-ắc, là một hợp chất của nitơ và hydro có công thức hóa học NH3. Là một hydride nhị phân ổn định và hydride pnictogen đơn giản nhất, amonia là một chất khí không màu, có mùi hăng đặc trưng (mùi khai). Nó là một chất thải nitơ phổ biến, đặc biệt là giữa các sinh vật sống dưới nước, và nó góp phần đáng kể vào nhu cầu dinh dưỡng của các sinh vật trên cạn bằng cách đóng vai trò là tiền chất của thực phẩm và phân bón. Thanh, trực tiếp hoặc gián tiếp, cũng là một chất xây dựng để tổng hợp nhiều sản phẩm dược phẩm và được sử dụng trong nhiều sản phẩm tẩy rửa thương mại. Nó chủ yếu được thu thập bằng cách tổng hợp hạ mức của không khí và nước.

Mặc dù khá phổ biến trong tự nhiên – cả trên cạn và ở các hành tinh bên ngoài Hệ Mặt trời - và được sử dụng rộng rãi, amonia vừa có tính ăn mòn vừa nguy hiểm ở dạng đậm đặc. Nó được phân loại là một chất cực kỳ nguy hiểm ở Hoa Kỳ và phải tuân theo các yêu cầu báo cáo nghiêm ngặt bởi các cơ sở sản xuất, lưu trữ hoặc sử dụng nó với khối lượng đáng kể.

Sản lượng amonia công nghiệp toàn cầu năm 2018 là 175 triệu tấn, không có thay đổi đáng kể so với sản lượng công nghiệp toàn cầu năm 2013 là 175 triệu tấn. Amonia công nghiệp được bán dưới dạng rượu amonia (thường là 28% amonia trong nước) hoặc amonia lỏng khan có áp suất hoặc làm lạnh được vận chuyển trong xe bồn hoặc ống trụ.

NH3 sôi ở -33,34 ℃ ở áp suất tiêu chuẩn, do đó chất lỏng phải được bảo quản dưới áp suất hoặc ở nhiệt độ thấp. Amonia gia dụng hoặc amoni hydroxide là một dung dịch NH3 trong nước. Nồng độ của các dung dịch này được đo bằng đơn vị của thang Baumé (khối lượng riêng), với 26 độ Baumé (khoảng 30% (theo trọng lượng) amonia ở ) là sản phẩm thương mại nồng độ cao điển hình của chất này.

Từ nguyên
Pliny, trong Sách XXXI về Lịch sử Tự nhiên của mình, đề cập đến một loại muối được sản xuất ở tỉnh Cyrenaica của La Mã có tên là hammoniacum, được gọi như vậy vì nó nằm gần Đền thờ Jupiter Amun (tiếng Hy Lạp là Ἄμμων Ammon). Tuy nhiên, mô tả của Pliny về muối không phù hợp với các đặc tính của amoni chloride. Theo lời bình luận của Herbert Hoover trong bản dịch tiếng Anh của ông về De re metallica của Georgius Agricola, nó có thể là muối biển thông thường. Trong mọi trường hợp, muối đó cuối cùng đã tạo ra tên cho các hợp chất amonia và amoni.

Xuất hiện trong tự nhiên
Amonia là một chất hóa học được tìm thấy ở dạng vi lượng trong tự nhiên, được sản xuất từ chất động thực vật có nitơ. Amonia và muối amoni cũng được tìm thấy với số lượng nhỏ trong nước mưa, trong khi amoni chloride (sal amonia), và amoni sulfat được tìm thấy ở các vùng có núi lửa; tinh thể Amoni bicarbonat đã được tìm thấy trong phân chim Patagonia. Thận tiết ra amonia để trung hòa acid dư thừa. Các muối amoni được tìm thấy trong các vùng đất màu mỡ và trong nước biển.

Amonia cũng được tìm thấy trên khắp các hành tinh trong hệ Mặt Trời trên sao Hỏa, sao Mộc, sao Thổ, sao Thiên Vương, sao Hải Vương, và Sao Diêm Vương, và những nơi khác: trên, trên các hành tinh nhỏ hơn như Sao Diêm Vương, amonia có thể hoạt động như một chất chống đông mang tính địa chất quan trọng, do hỗn hợp của nước và amonia có thể có nhiệt độ nóng chảy thấp tới  nếu nồng độ amonia đủ cao và do đó cho phép các thiên thể như vậy giữ lại các đại dương bên trong và địa chất đang hoạt động ở nhiệt độ thấp hơn nhiều so với trường hợp hành tinh chỉ có nước. Các chất có chứa amonia, hoặc những chất tương tự với nó, được gọi là amoniaal.

Tính chất vật lý
Amonia là chất khí không màu, có mùi hắc đặc trưng. Nó nhẹ hơn không khí, mật độ của nó gấp 0,589 lần không khí. Nó dễ dàng hóa lỏng do có liên kết hydro mạnh giữa các phân tử; chất lỏng sôi ở , và đóng băng thành tinh thể trắng  ở .

Amonia có thể được khử mùi thuận tiện bằng cách cho nó phản ứng với natri bicacbonat hoặc axit axetic. Cả hai phản ứng này đều tạo thành muối amoni không mùi.
Chất rắn
Đối xứng tinh thể là hình khối, ký hiệu Pearson cP16, nhóm không gian P213 (№. 198), hằng số mạng 0,5125 nm.
Chất lỏng
Amonia dạng lỏng có khả năng ion hóa mạnh do có chỉ số ε cao là 22. Amonia lỏng có sự thay đổi entanpi của quá trình hóa hơi tiêu chuẩn rất cao (23,35 kJ/mol, cf. nước 40,65 kJ/mol, methan 8,19 kJ/mol, photphin 14,6 kJ/mol) và do đó có thể được sử dụng trong phòng thí nghiệm trong các bình không cách nhiệt mà không cần làm lạnh thêm. Xem amonia lỏng như một dung môi.
Thuộc tính dung môi
Amonia dễ dàng hòa tan trong nước. Trong dung dịch nước, nó có thể được loại bỏ bằng cách đun sôi. Dung dịch nước của amonia có tính base. Nồng độ tối đa của amonia trong nước (dung dịch bão hòa) có khối lượng riêng là 0,880 g/cm³ và thường được gọi là '880 amonia'.
Cháy
Amonia không cháy ngay hoặc có khả năng duy trì sự cháy, ngoại trừ trong điều kiện hỗn hợp nhiên liệu-không khí hẹp có 15–25% không khí. Khi trộn với oxy, nó cháy với ngọn lửa màu vàng lục nhạt. Sự bốc cháy xảy ra khi clo được truyền vào amonia, tạo thành nitơ và hydro chloride; nếu clo dư thì nitơ trichloride (NCl3) rất dễ nổ cũng được tạo thành.
Sự phân hủy
Ở nhiệt độ cao và có mặt chất xúc tác thích hợp, amonia bị phân hủy thành các nguyên tố cấu thành của nó. Sự phân hủy amonia là một quá trình thu nhiệt nhẹ cần 5,5 kcal/mol amonia, và tạo ra khí hydro và nitơ. Amonia cũng có thể được sử dụng như một nguồn hydro cho pin nhiên liệu axit nếu amonia chưa phản ứng có thể được loại bỏ. Các chất xúc tác ruthenium và platinum được cho là hoạt động tích cực nhất, trong khi các chất xúc tác Ni được hỗ trợ thì hoạt động kém hơn.

Cấu trúc
Phân tử amonia có dạng hình chóp tam giác theo dự đoán của thuyết đẩy cặp electron lớp vỏ hóa trị (thuyết VSEPR) với góc liên kết xác định bằng thực nghiệm là 106,7°. Nguyên tử nitơ trung tâm có năm electron lớp ngoài cùng với một electron bổ sung từ mỗi nguyên tử hydro. Điều này tạo ra tổng cộng tám điện tử, hoặc bốn cặp điện tử được sắp xếp theo hình tứ diện. Ba trong số các cặp electron này được sử dụng như các cặp liên kết, chúng để lại một cặp electron duy nhất. Cặp đơn lẻ đẩy mạnh hơn các cặp liên kết, do đó góc liên kết không phải là 109,5°, như mong đợi đối với sắp xếp tứ diện đều, mà là 106,7°. Hình dạng này tạo cho phân tử một momen lưỡng cực và làm cho nó phân cực. Tính phân cực của phân tử, và đặc biệt, khả năng hình thành liên kết hydro của nó, làm cho amonia có thể trộn lẫn với nước rất cao. Cặp đơn độc làm cho amonia trở thành một base, một chất nhận proton. Amonia có tính base vừa phải; Dung dịch nước 1,0 M có pH là 11,6, và nếu thêm axit mạnh vào dung dịch như vậy cho đến khi dung dịch trung tính (pH = 7), 99,4% số phân tử amonia được proton hóa. Nhiệt độ và độ mặn cũng ảnh hưởng đến tỷ lệ NH4+. Sau này có hình dạng của một tứ diện đều và là đẳng điện tử với methan.

Phân tử amonia dễ dàng trải qua quá trình nghịch chuyển nitơ ở nhiệt độ phòng; một phép tương tự hữu ích là một chiếc ô tự quay ra ngoài trong một cơn gió mạnh. Rào cản năng lượng đối với sự nghịch đảo này là 24,7 kJ/mol và tần số cộng hưởng là 23,79 GHz, tương ứng với bức xạ vi sóng có bước sóng 1,260 cm. Sự hấp thụ ở tần số này là phổ vi sóng đầu tiên được quan sát thấy.

Tính lưỡng tính
Một trong những tính chất đặc trưng nhất của amonia là tính base. Amonia được coi là một base yếu. Nó kết hợp với axit để tạo thành muối; do đó với axit clohydric nó tạo thành amoni chloride (sal amonia); với axit nitric tạo thành amoni nitrat, v.v. Amonia khô hoàn toàn sẽ không kết hợp với hydro chloride khô hoàn toàn; độ ẩm là cần thiết để thực hiện phản ứng.  Như một thí nghiệm mô tả, các chai amonia và axit clohydric đậm đặc đã mở nắp tạo ra các "đám mây" amoni chloride, dường như xuất hiện từ "không có gì" khi muối hình thành nơi hai đám mây phân tử khuếch tán gặp nhau, ở đâu đó giữa hai chai.

Các muối được tạo ra do tác dụng của amonia với axit được gọi là muối amoni và tất cả đều chứa ion amoni (NH4+). Mặc dù amonia được biết đến là một base yếu, nó cũng có thể hoạt động như một axit cực kỳ yếu. Nó là một chất proton và có khả năng hình thành amit (có chứa ion NH2−). Ví dụ, lithi hòa tan trong amonia lỏng để tạo ra dung dịch lithi amit:

Tính chất hóa học
Trong amonia, nitơ có số oxy hóa thấp nhất nên amonia có tính khử. Ví dụ như trong phản ứng hóa học:
2NH3 + 3Cl2 -> N2 + 6HCl
4NH3 + 3O2 ->[500^o C] 2N2 + 6H2O
Nguyên tử kim loại loại kiềm hoặc nhôm:
2NH3 + 2Na ->[350^o C] 2NaNH2 + H2
2NH3 + 2Al ->[800-900^o C] 2AlN + 3H2
Tác dụng với dung dịch muối:
3NH3 + AlCl3 +3H2O -> Al(OH)3 + 3NH4Cl

Tính base yếu

Tan trong nước
Theo thuyết Brønsted-Lowry, NH3 khi tan trong nước, một phần nhỏ các phân tử amonia kết hợp với ion H+ của nước tạo thành cation amoni NH4+ và giải phóng anion OH-, lúc này nước sẽ đóng vai trò là axit.
NH3 + H2O <=> NH4+ + OH-\]
Ion OH- làm cho dung dịch có tính base, tuy nhiên so với dung dịch kiềm mạnh (thí dụ xút, potat, nước vôi trong...) cùng nồng độ thì nồng độ anion OH- do amonia tạo thành nhỏ hơn nhiều. Do có tính base nên dung dịch amonia làm cho quỳ tím hóa xanh còn dung dịch phenolphtalein từ không màu chuyển thành hồng. Do đó để phát hiện amonia, người ta dùng quỳ tím ẩm để nhận ra khí này.

Tác dụng với axit

Amonia (ở dạng khí cũng như dung dịch) dễ dàng trung hòa axit tạo thành muối amoni. Thí dụ:
2NH3 + H2SO4 -> (NH4)2SO4
hay
NH3 + H+ -> NH4+
Khi đặt hai bình mở nút đựng dung dịch HCl đặc và dung dịch NH3 ở gần nhau thì thấy có "khói" màu trắng tạo nên (hình 1). Do HCl và NH3 là những hợp chất dễ bay hơi nên chúng đã hóa hợp với nhau tạo thành tinh thể muối amoni chloride, chính tinh thể này đã tạo nên hiện tượng "khói".
NH3(k) + HCl(k) -> NH4Cl(r)
Phản ứng này được dùng để nhận biết khí amonia.

Tác dụng với dung dịch muối

Dung dịch amonia có khả năng tạo kết tủa nhiều hydroxide kim loại khi tác dụng

Thí dụ trong hình 2, dung dịch amonia đã phản ứng với dung dịch đồng(II) sunfat tạo kết tủa xanh lam:
NH3 + H2O + CuSO4 -> (NH4)2SO4 + Cu(OH)2 v

Khả năng tạo phức
Dung dịch amonia có khả năng tạo phức với rất nhiều hợp chất khó tan của kim loại như Cu, Ag, Ni, Pb, Zn,…

Vì các cation này có orbital trống nên có thể tiếp nhận cặp electron chưa liên kết trong nguyên tử N của NH3.
M(OH)2 + 4NH3 -> [M(NH3)4](OH)2 (với M = Cu, Zn, Pb,…)
Ni(OH)2 + 6NH3 -> [Ni(NH3)6](OH)2
Ag+ + 2NH3 -> [Ag(NH3)2]+

Điều chế
Trong phòng thí nghiệm: 2NH4Cl + Ca(OH)2 ->  2H2O + 2NH3 ^ + CaCl2

Trong công nghiệp:

Phần lớn NH3 (90%) được sản xuất theo phương thức Haber-Bosch với  từ không khí,  từ khí Mêtan () và nước.
CH4 + H2O <=> CO ^ + 3H2 ^ (xúc tác Ni, nhiệt độ cao) <p>N2 + 3H2 -> 2NH3 (ΔH = –92 kJ/mol)

Phản ứng trên thuận nghịch và tỏa nhiệt, do đó phải có các điều kiện phù hợp để chuyển dịch cân bằng về bên phải theo nguyên lý Le Chatelier. Thực tế, phản ứng này thường được thực hiện ở 450–500 ℃, 200–300 atm, xúc tác là hỗn hợp Fe, Al2O3, K2O,… nhưng hiệu suất chỉ từ 20–25%.
Phương thức CaCN2 của Rothe-Frank-Caro:
CaCN2 + 3H2O -> CaCO3 + 2NH3
Phương thức Persek từ nhôm nitride AlN và nước:
2AlN + 3H2O -> Al2O3 + 2NH3
Từ NO và H2:
2NO + 5H2 -> 2NH3 + 2H2O
Khử hydro bằng nitơ (tiếng anh: hydrodenitrogenation)
3H2 + R3N -> 3R-H + NH3
Hiện nay, một số nghiên cứu từ phòng thí nghiệm cho thấy rằng ammonia được sản xuất trực tiếp từ nitơ và nước với sự có mặt của chất xúc tác titan(IV) oxide và tia cực tím:
2N2 + 6H2O   4NH3 ^ + 3O2 ^

Ứng dụng
Ứng dụng chủ yếu của amonia là điều chế phân đạm, điều chế axit nitric, là chất sinh hàn, sản xuất hiđrazin N2H4 dùng làm nhiên liệu cho tên lửa. Ngoài ra, dung dịch amonia còn được dùng làm chất tẩy rửa gia dụng.

Nguy hiểm
Nếu hít nhiều amonia sẽ bị bỏng đường hô hấp (rát cổ họng). Khí amonia gây ức chế thần kinh tạo nên cảm giác khó chịu cáu gắt. Triệu chứng: Ho, đau ngực (nặng), đau thắt ngực, khó thở, thở nhanh, thở khò khè, khó thở, ho ra máu, co giật cùng các biểu hiện:
Mắt, miệng, họng: Chảy nước mắt và đốt mắt, mù mắt, đau họng nặng, đau miệng, sứt môi .
Tim mạch: Nhanh, mạch yếu, sốc.
Thần kinh: Lẫn lộn, đi lại khó khăn, chóng mặt, thiếu sự phối hợp, bồn chồn, ngẩn ngơ.
Da: Môi xanh lợt màu, bỏng nặng nếu tiếp xúc lâu.
Dạ dày và đường tiêu hóa: Đau dạ dày nghiệm trọng, nôn.

Tham khảo

Hóa học vô cơ, tập hai, Hoàng Nhâm, Nhà xuất bản giáo dục Việt Nam.
Sách giáo khoa Hóa học 11 nâng cao, Nhà xuất bản giáo dục Việt Nam.

Liên kết ngoài

Hóa chất
Hợp chất hydro
Hợp chất nitơ
Base
Chu trình nitơ
Độc chất học
Hóa chất gia dụng
Từ gốc Pháp


title: Sinezona pacifica

text:
Sinezona pacifica là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Scissurellidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Sinezona


title: Scutiger ruginosus

text:
Scutiger mammatus là một loài lưỡng cư thuộc họ Megophryidae. Chúng là loài đặc hữu của Trung Quốc.
Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng ôn hòa, vùng đồng cỏ ôn đới, và sông.

Nguồn
 Guanfu, W. & Yuezhao, W. 2004. Scutiger ruginosus. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 7 năm 2007.

Tham khảo

]]

Ruginosus


title: Ypsolopha instabilella

text:
Ypsolopha instabilella là một loài bướm đêm thuộc họ Ypsolophidae. Nó được tìm thấy ở Uzbekistan, Tajikistan, Kyrghyzstan, Tiểu Á và in phần phía nam của Đông Âu.

Ấu trùng ăn các loài Ephedra.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Fauna Europaea
 New Records Of Yponomeutoid Moths (Lepidoptera, Yponomeutidae, Plutellidae) From Israel

Ypsolopha
Côn trùng châu Âu


title: Brachygonus frater

text:
Brachygonus frater là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Wurst miêu tả khoa học năm 1995.

Chú thích

Tham khảo

Brachygonus


title: Cautano

text:
Cautano là một đô thị ở tỉnh Benevento(until 1861 Province of Avellino) trong vùng Campania của Ý, có vị trí khoảng 75 km về phía đông bắc của Napoli và khoảng 13 km về phía tây của Benevento và khoảng 13 km về phía bắc của Montesarchio.. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 2.191 người và diện tích là 19,7 km².

Đô thị Cautano có các frazioni (đơn vị cấp dưới, chủ yếu là các làng) Cacciano, Sala, S.Giovanni, Prata, Loreto, Pantanelle, Trescine,Fornillo, và Maione.

Cautano giáp các đô thị: Campoli del Monte Taburno, Foglianise, Frasso Telesino, Tocco Caudio, Vitulano.

Quá trình biến động dân số

Liên kết ngoài
 www.cacciano.it

Tham khảo

Đô thị tỉnh Benevento
Thành phố và thị trấn ở Campania


title: Kỳ Giang (xã)

text:
Kỳ Giang là một xã thuộc huyện Kỳ Anh, tỉnh Hà Tĩnh, Việt Nam.

Địa giới hành chính
Xã Kỳ Giang nằm ở phía bắc của huyện Kỳ Anh.
Phía bắc giáp các xã Kỳ Tiến, Kỳ Xuân và Kỳ Phú.
Phía đông giáp các xã Kỳ Phú và Kỳ Đồng.
Phía nam giáp các xã Kỳ Khang và Kỳ Trung.
Phía tây giáp xã Kỳ Tiến.Kỳ Trung

Hành chính
Năm 1977, xóm Tân Bình của xã Kỳ Giang được sáp nhập vào xã Kỳ Phú.

Năm 1986, 120 hécta diện tích tự nhiên với 705 người của xã Kỳ Giang được tách ra cùng với một phần diện tích và dân số các xã Kỳ Phú và Kỳ Khang để thành lập xã Kỳ Đồng. Sau khi chia tách, xã Kỳ Giang còn 2.858 hécta với 3.836 người

Năm 2004, 969,70 ha diện tích tự nhiên và 312 người của xã Kỳ Giang được tách ra cùng với một phần diện tích và dân số các xã Kỳ Phong, Kỳ Văn, Kỳ Tây và Kỳ Tiến để thành lập xã Kỳ Trung.
Xã Kỳ Giang có các thôn xóm : Tân Giang, Tân Thắng, Tân Phong, Tân Thành, Tân Phan, Tân Khê, Tân Đình

Địa lý tự nhiên
Từ xa xưa trên địa bàn xã này có tuyến kênh Nhà Lê nối từ  kinh đô Hoa Lư đến Đèo Ngang đi qua, là tuyến đường thủy đầu tiên trong lịch sử Việt Nam và được coi là tuyến đường Hồ Chí Minh trên sông vì những đóng góp cho các cuộc chiến tranh của người Việt.

Giao thông
 Xã Kỳ Giang có Quốc lộ 1 chạy qua.

Chú thích


title: Atarba bismila

text:
Atarba bismila là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Atarba
Limoniidae ở vùng Indomalaya


title: Tillandsia macrochlamys

text:
Tillandsia macrochlamys là một loài thuộc chi Tillandsia. Đây là loài đặc hữu của México.

Chú thích

Tham khảo

Checklist of Mexican Bromeliaceae with Notes on Species Distribution and Levels of Endemism  truy cập 3 tháng 11 năm 2009

M
Thực vật México


title: Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Litva–Byelorussia

text:
Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Litva - Belorussia là một nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô viết được thành lập trên vùng lãnh thổ phía đông Litva và Belarus vào năm 1919. Nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Litva - Belorussia được thành lập trên cơ sở sáp nhập nước Cộng hòa Xô viết Xã hội chủ nghĩa Byelorussia và Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Litva vào tháng 2 năm 1919. Nhà nước này đã bị giải thể sau khi quân đội Ba Lan chiếm được hầu hết lãnh thổ Litva trong cuộc chiến tranh với chế độ Xô viết.

Tên gọi
Tên gọi Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Litva - Belorussia (Tiếng Litva: Lietuvos-Baltarusijos Tarybinė Socialistinė Respublika; Tiếng Belarus: Літоўска-Беларуская Савецкая Сацыялістычная Рэспубліка; Tiếng Nga: Литовско-Белорусская ССР; Tiếng Ba Lan: Litewsko-Białoruska Republika Rad) được hình thành trên cơ sở hai nhà nước Litva và Belorussia. Do vậy nhà nước này thường được gọi tắt với tên gọi LitBel hay LBSSR (trong tiếng Anh).

Bối cảnh
Sau khi Chiến tranh Thế giới thứ nhất kết thúc, cùng với sự rút lui của quân đội Đức, các lãnh đạo của nước Nga Xô viết đã mở các chiến dịch tiến công sang phía tây để thu hồi các vùng lãnh thổ bị mất sau hòa ước Brest-Litovsk. Tuy nhiên trong và sau thời gian chiếm đóng, các lực lượng dân tộc chủ nghĩa được Đức ủng hộ đã thành lập nhiều quốc gia tách biệt trên vùng lãnh thổ chiếm được, có thể kể đến Litva, Latvia, Estonia, Ukraina, Belarus, Ba Lan... Các nhà nước thành lập trên lãnh thổ nước Nga này còn trở thành hàng rào ngăn chặn sự hỗ trợ của nước Nga Xô viết với các cuộc cách mạng vô sản ở châu Âu, đặc biệt là ở Hungary và Đức, nơi thiết lập các nước cộng hòa Xô viết ở Đông Âu.

Thủ đô
Thủ đô lúc đầu đặt tại Vilnius. Trong tháng tư, khi Vilnius bị quân Ba Lan chiếm đóng, thủ đô được dời về Minsk, và về Smolensk vào cuối năm 1919. Chính quyền đã bị lật đổ vào ngày 25 tháng 8 năm 1919 khi mà toàn bộ lãnh thổ bị rơi vào tay liên quân Ba Lan, Khối Hiệp ước, Đức và Litva.

Năm 1920, những phần lãnh thổ còn lại của nó được chia cho Nền Cộng hòa thứ hai Ba Lan và Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Belorussia.

Chú thích

L
Cựu quốc gia châu Âu
Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Nga
Cựu quốc gia Baltic
Belarus năm 1919
Cựu quốc gia Slav
Cựu chính thể trong giai đoạn giữa hai cuộc chiến tranh
Cựu cộng hòa xã hội chủ nghĩa
Lịch sử hiện đại Litva
Lịch sử chính trị Litva
Nhà nước hậu Đế quốc Nga


title: .lv

text:
.lv là tên miền quốc gia cấp cao nhất (ccTLD) của Latvia.

Việc đăng ký được phép ở cấp 2, và được khuyến khích bởi cơ quan đăng ký tên miền;tuy nhiên, cũng chấp nhận đăng ký ở cấp 3 dưới một số tên cấp 2:

 .com.lv - cơ qua thương mại
 .edu.lv - cơ quan giáo dục
 .gov.lv - cơ quan chính phủ và bán chính phủ
 .org.lv - nhiều dạng tổ chức khác nhau
 .mil.lv - cơ quan quốc phòng Latvia
 .id.lv - cá nhân
 .net.lv - nhà cung cấp hạ tầng mạng
 .asn.lv - liên hiệp
 .conf.lv - hội nghị và triển lãm cần kết nối Internet trong một thời gian ngắn.

Việc đăng ký mở rộng cho người nước ngoài, mặc dù chính sách tranh chấp nói rằng quyền ưu tiên dành cho những người dùng trong nước. Dường như không có nhiều người nước ngoài sử dụng tên miền này;ngoại trừ một số trang dùng với một đích nói về Las Vegas—cũng nhiều như .la dùng cho Los Angeles—hoặc “love”—như trong“my.lv,” “we.lv,” hay“true.lv”—nhưng những kiểu dùng này không phổ biến.

Tên miền quốc tế hóa cũng có thể được đăng ký (xem chi tiết ).

Tham khảo

Liên kết ngoài
 IANA .lv whois information

L v
L v

sv:Toppdomän#L


title: Toxidia peron

text:
Toxidia peron, bướm nhảy tối đen lớn hay bướm nhảy cỏ tối đen là một loài bướm thuộc Họ Bướm nhảy. Chúng được tìm thấy ở lãnh thổ Thủ đô Úc, New South Wales, Queensland và Victoria.

Sải cánh dài khoảng 30 mm.

Ấu trùng ăn Stenotaphrum secundatum, Gahnia sieberiana, các loài Lomandra, Dianella caerulea va các loài Dianella khác.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Australian Insects
Australian Faunal Directory

Toxidia


title: Ballon, Charente-Maritime

text:
Ballon là một xã trong tỉnh Charente-Maritime Charente-Maritime trong vùng Nouvelle-Aquitaine, tây nam nước Pháp. Xã Ballon, Charente-Maritime nằm ở khu vực có độ cao trung bình 12 mét trên mực nước biển.

Lịch sử biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Bouhet trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia Pháp
 Bouhet trên trang mạng của INSEE
 Ardillières trên trang mạng của Quid
 Vị trí của Bouhet trên bản đồ nước Pháp

Xã của Charente-Maritime


title: Tân kiến tạo

text:
Tân kiến tạo là giai đoạn gần đây nhất trong việc hình thành lớp vỏ (thạch quyển) của Trái Đất. Giai đoạn này rất quan trọng vì nó sẽ hoàn thiện và chỉnh sửa địa mạo của Trái Đất. Những tác động và biểu hiện của nó như: làm các dãy núi được nâng lên, các hoạt động bồi tụ và xói mòn xảy ra mạnh mẽ tạo nên các vùng đồng bằng châu thổ rộng lớn, các khoáng sản có nguồn gốc ngoại sinh được hình thành (dầu mỏ, khí đốt, than nâu, Bô xít,...), quá trình hình thành các cao nguyên, các đồng bằng phù sa trẻ. Quá trình này cũng làm các sông ngòi trẻ lại và hoạt động mạnh hơn.

Tham khảo

Kiến tạo


title: Saint-Girons-en-Béarn

text:
Saint-Girons-en-Béarn là một xã của tỉnh Pyrénées-Atlantiques, thuộc vùng Aquitaine, tây nam nước Pháp.

The commune was formerly called Saint-Girons, and was officially renamed Saint-Girons-en-Béarn on ngày 7 tháng 7 năm 2006.

Xem thêm
 Xã của tỉnh Pyrénées-Atlantiques

Tham khảo
 INSEE commune file

Xã của Pyrénées-Atlantiques


title: Lumbres

text:
Lumbres là một xã ở tỉnh Pas-de-Calais trong vùng Hauts-de-France của Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Pas-de-Calais

Tham khảo
INSEE
IGN

Liên kết ngoài
 Lumbres Tourist Office
 Local history website
 Lumbres on the Quid website

Xã của Pas-de-Calais


title: Gothra

text:
Gothra là một thị trấn thống kê (census town) của quận Jhunjhunun thuộc bang Rajasthan, Ấn Độ.

Địa lý
Gothra có vị trí  Nó có độ cao trung bình là 328 mét (1076 feet).

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Gothra có dân số 21.819 người. Phái nam chiếm 54% tổng số dân và phái nữ chiếm 46%. Gothra có tỷ lệ 77% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 86%, và tỷ lệ cho phái nữ là 67%. Tại Gothra, 10% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Rajasthan
Gia tộc
Gia đình
Quan hệ họ hàng và nguồn gốc


title: Hylaeus benoisti

text:
Hylaeus benoisti là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Michener mô tả khoa học năm 2000.

Chú thích

Tham khảo

B
Động vật được mô tả năm 2000


title: Tyumen (tỉnh)

text:
Tyumen Oblast (tiếng Nga:Тюме́нская о́бласть, Tyumenskaya oblast) là một chủ thể liên bang của Nga (một tỉnh). Trung tâm hành chính là thành phố Tyumen.

Phía bắc giáp Khu tự trị Khanty-Mansi, phía nam giáp tỉnh Bắc Kazakhstan của Kazakhstan, phía đông giáp tỉnh Omsk, phía tây giáp các tỉnh Sverdlovsk và Kurgan.

Chú thích

Biển Kara


title: Cephaloleia marantae

text:
Cephaloleia marantae là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Uhmann miêu tả khoa học năm 1957.

Chú thích

Tham khảo

Cephaloleia


title: Euploea gamelia

text:
Euploea gamelia là một loài bướm giáp trong phân họ Danainae. Nó là loài đặc hữu của Indonesia.

Nguồn
 Lepidoptera Specialist Group 1996. Euploea gamelia. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập ngày 31 tháng 7 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Euploea
Côn trùng Indonesia
Bướm Indonesia
Động vật đặc hữu Indonesia


title: Hydroporus kozlovskii

text:
Hydroporus kozlovskii là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Zaitzev miêu tả khoa học năm 1927.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Hydroporus


title: Dichogama

text:
Dichogama là một chi bướm đêm thuộc họ Crambidae.

Các loài
Dichogama amabilis
Dichogama colotha
Dichogama decoralis (Walker, [1866])
Dichogama diffusalis Hampson, 1918
Dichogama fernaldi
Dichogama gudmanni
Dichogama innocua (Fabricius, 1793)
Dichogama jessicales Schaus, 1940
Dichogama obsolescens Hampson, 1912
Dichogama prognealis (Druce, 1895)
Dichogama redtenbacheri Lederer, 1863

Chú thích

Tham khảo

Dichogamini


title: Chimarra leta

text:
Chimarra leta là một loài Trichoptera trong họ Philopotamidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Tham khảo

Trichoptera ở vùng nhiệt đới châu Phi
Chimarra


title: Thụy Kim

text:
Thụy Kim (tiếng Trung: 瑞金市, Hán Việt: Thụy Kim thị) là một thành phố cấp phó địa khu của địa cấp thị Cám Châu (赣州市), tỉnh Giang Tây, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Thành phố nằm ở khu vực miền núi phía đông nam Giang Tây, giáp với tỉnh Phúc Kiến. Địa danh này nổi tiếng là trung tâm hoạt động của những người Cộng sản Trung Quốc sau khi bị Quốc dân đảng đẩy bật khỏi Tỉnh Cương Sơn. Năm 1931, dưới sự lãnh đạo của Mao Trạch Đông, Cộng hòa Xô viết Trung Hoa đã được thành lập ở đây. Năm 1934, lực lượng Tưởng Giới Thạch đã bao vây phe Mao Trạch Đông ở đây. Thụy Kim cũng là nơi bắt đầu cuộc Vạn lý Trường chinh.

Hành chính
Thụy Kim được chia ra làm 17 đơn vị hành chính cấp hương, gồm 7 trấn và 10 hương. Ngoài ra thành phố này còn quản lí 1 đơn vị tương đương cấp hương khác
Trấn: Tượng Hồ (象湖镇), Thụy Lâm (瑞林镇), Nhâm Điền (壬田镇), Cửu Bảo (九堡镇), Sa Châu Bá (沙洲坝镇), Tạ Phường (谢坊镇), Vũ Dương (武阳镇)
Hương: Diệp Bình (叶坪乡), Đinh Pha (丁陂乡), Đại Bách Địa (大柏地乡), Cương Diện (岗面乡), Nhật Đông (日东乡), Vạn Điền (万田乡), Hoàng Bách (黄柏乡), Vân Thạch Sơn (云石山乡), Trạch Đàm (泽覃乡), Bạt Anh (拔英乡)
Đơn vị ngang cấp hương khác
Khu khai phát kinh tế Thụy Kim (江西瑞金经济开发区)

Tham khảo

Đơn vị cấp huyện Giang Tây
Nam Xương
Cám Châu
Thành phố tỉnh Giang Tây


title: Tái sinh

text:
Tái sinh là thuật từ được dùng rộng rãi trong các trào lưu Nền tảng (Fundamental), Tin Lành (Evangelical) và Ngũ Tuần (Pentecostal) thuộc cộng đồng Kháng Cách (Protestant) của Cơ Đốc giáo, khi đề cập đến sự cứu rỗi, trải nghiệm tiếp nhận đức tin Cơ Đốc và sự sinh lại về phương diện tâm linh.

Khái niệm Cơ Đốc

Được sinh lại, theo Cơ Đốc giáo, đồng nghĩa với sự tái sinh trong tâm linh, và trong nhiều truyền thống giáo hội, cũng đồng nghĩa với sự cứu rỗi, dù có sự khác biệt đôi chút khi thuật ngữ này được sử dụng trong các truyền thống khác nhau.

Tái sinh được đề cập đến lần đầu trong chương thứ ba của Phúc âm Giăng, khi Nicodemus, một học giả Do Thái giáo, tìm đến gặp Giê-su:
Trong vòng người Pharisee có một người tên Nicodemus, là một trong những kẻ cai trị dân Giu-đa (Do Thái). Ban đêm, người nầy đến cùng Chúa Giê-xu mà nói rằng: Thưa thầy, chúng tôi biết thầy là giáo sư từ Thiên Chúa đến; vì những phép lạ thầy đã làm đó, nếu Thiên Chúa không ở cùng thì không ai làm được. Giê-xu cất tiếng đáp rằng: Quả thật, quả thật, ta nói cùng ngươi, nếu một người chẳng sanh lại, thì không thể thấy nước Thiên chúa. Nicodemus thưa rằng: Người đã già thì sanh lại làm sao được? Có thể nào trở vào lòng mẹ và sanh lần thứ hai sao? Giê-xu đáp rằng: Quả thật, quả thật, ta nói cùng ngươi, nếu một người chẳng nhờ nước và Chúa Thánh Linh mà sanh, thì không được vào nước Thiên Chúa. Hễ chi sanh bởi xác thịt là xác thịt; hễ chi sanh bởi Thánh Linh là thần. Chớ lấy làm lạ về điều ta đã nói với ngươi: Các ngươi phải sanh lại. - Phúc âm Giăng 3: 1-7

Hầu hết các giáo hội Cơ Đốc đều tin rằng một người cần phải được sinh lại thì mới có thể trở thành tín hữu Cơ Đốc, như thế tất cả tín hữu Cơ Đốc, trong thực tế, đều phải là người đã trải nghiệm sự tái sinh thuộc linh. Điển hình, Giáo hội Công giáo La Mã cho rằng "Lễ rửa tội (báp têm) là.... bí tích, nhờ đó chúng ta được sinh lại bởi nước và Thánh Thần", mặc dù thuật từ này không được sử dụng thường xuyên trong giáo hội. Đây cũng là xác tín của Chính Thống giáo, Anh giáo, Giáo hội Luther, cùng các truyền thống Cơ Đốc khác.

Tuy nhiên, chính là tín hữu thuộc các trào lưu Nền tảng, Ngũ Tuần và Tin Lành trong cộng đồng Kháng Cách là những người yêu thích và thường xuyên sử dụng thuật ngữ này để miêu tả những trải nghiệm của họ khi tiếp nhận đức tin Cơ Đốc, cũng như sự tiếp xúc cá nhân giữa họ với quyền năng của Thiên Chúa. Nhiều tín hữu Cơ Đốc được "tái sinh" theo ý nghĩa này thường không chịu chấp nhận một sự qui đạo nào là chân xác nếu không có trải nghiệm "tái sinh".

Ý niệm được sinh lại đồng hành với một khái niệm thần học dạy rằng Cơ Đốc nhân là một sự tạo dựng mới (new creation), bởi quyền năng của Thiên Chúa mà người ấy được ban cho một sự khởi đầu mới, được giải cứu khỏi cuộc đời tội lỗi và được nhận lãnh năng lực để bắt đầu một cuộc đời mới trong mối tương giao mật thiết với Chúa Giê-xu qua Chúa Thánh Linh. Một tín hữu đã qua trải nghiệm tái sinh là người vĩnh viễn từ bỏ con người của bản chất cũ; đời sống cũ đã qua đi để bắt đầu một sự sống mới; nay người ấy là một tạo vật mới trong Chúa Giê-xu, đồng chết với ngài để được giải cứu khỏi sự định tội, và đồng sống lại với ngài trong cuộc sống công chính, theo sự miêu tả của Sứ đồ Phao-lô trong thư gởi cho hội thánh tại Corinth,
Vậy, nếu ai ở trong Chúa Cơ Đốc, thì nấy là người được dựng nên mới; những sự cũ đã qua đi, này mọi sự đều trở nên mới. - Corinthians 5:17 John Wesley và các tín hữu thuộc Phong trào Giám Lý xem tái sinh là trải nghiệm cần có để trở nên con dân của Vương quốc Thiên Chúa. Xác tín này lập nền trên lời hứa được ghi lại trong Phúc âm Giăng 1:12-13
Nhưng hễ ai nhận Ngài, thì Ngài ban cho quyền phép trở nên con cái Thiên Chúa, là ban cho những kẻ tin danh Ngài, là kẻ chẳng phải sanh bởi khí huyết, hoặc bởi tình dục, hoặc bởi ý người, nhưng sanh bởi Thiên Chúa vậy.
Hiện nay, tái sinh là thuật từ được gắn kết chặt chẽ với phong trào phục hưng Tin Lành, khởi phát từ cuối thập niên 1960 tại Hoa Kỳ, về sau lan rộng đến nhiều nơi trên thế giới. Thuật từ này ban đầu được dùng để miêu tả kinh nghiệm qui đạo cách sống động, dần dà được dùng để ám chỉ những tín hữu sùng kính. Giữa thập niên 1970, danh xưng Tín hữu Cơ Đốc được tái sinh (born again Christian) ngày càng được nhắc đến nhiều hơn bởi các phương tiện truyền thông đại chúng, đến nỗi trong chiến dịch tranh cử tổng thống năm 1976, Jimmy Carter đã sử dụng thuật ngữ này để miêu tả trải nghiệm sống đạo của ông. Một tổng thống khác của Hoa Kỳ, George W. Bush, cũng được xem là một tín hữu có trải nghiệm tái sinh.

Một tác phẩm xuất bản năm 1976 có tựa đề Born Again (Tái sinh) của Charles Colson, một chính trị gia từng chịu án tù vì dính líu đến vụ Watergate, miêu tả những trải nghiệm của ông dẫn đến việc chấp nhận đức tin Cơ Đốc trong thời gian chịu xét xử và ngồi tù, là nhân tố quan trọng góp phần biến khái niệm Tái sinh trở thành một phần trong cấu trúc văn hóa Hoa Kỳ. Những tên tuổi trong lĩnh vực âm nhạc như Mark Farner, Dan Peek, Little Richard, Donna Summer, Bob Dylan, Kerry Livgren, Dave Hope, Dave Mustaine, Nicko McBrain, Roger McGuinn, Johnny Cash, Keith Farley và Alice Cooper là những nghệ sĩ mà trải nghiệm tái sinh của họ để lại những dấu ấn quan trọng trên nền văn hóa đương đại.

Xem thêm
 Phục sinh
Báp têm
Phong trào Tin Lành
Chúa Thánh Linh

Tham khảo

 Packer, James I. Baker’s Dictionary of Theology (1960), article Regeneration, Library of Congress Catalog Card Number: 60-7333.

Liên kết ngoài
 Sermon #45: The New Birth  by John Wesley
 Sermon #18: The Marks of the New Birth  by John Wesley
 The Calvinist View of the Doctrine of Regeneration or The New Birth
 What is Monergistic Regeneration? (Calvinist/Reformed)
 Rosicrucians: Regeneration  by Charles Weber, 2003

Kitô giáo
Chúa Giê-su
Thần học
Thuật ngữ Kitô giáo
Chủ nghĩa phúc âm


title: Aeolus garzoni

text:
Aeolus garzoni là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Steinheil miêu tả khoa học năm 1875.

Chú thích

Tham khảo

biologie|2011|10|30}}

Aeolus


title: 452

text:
Năm 452 là một năm trong lịch Julius.

Sự kiện

Sinh

Mất

Tham khảo

Năm 452


title: Eremonthophagus

text:
Eremonthophagus là một chi bọ cánh cứng thuộc họ Scarabaeidae.

Chú thích

Tham khảo

Họ Bọ hung


title: Nomada sulphurata

text:
Nomada sulphurata là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Smith mô tả khoa học năm 1854.

Chú thích

Tham khảo

Nomada
Động vật được mô tả năm 1854


title: Saint-Genou

text:
Saint-Genou là một xã ở tỉnh Indre ở miền trung nước Pháp. Xã này có diện tích 24,41 km², dân số năm 1999 là 1039 người. Khu vực này có độ cao trung bình 105 mét trên mực nước biển.

Xem thêm
Xã của tỉnh Indre

Tham khảo
 Hồ sơ của thị trấn trên INSEE

Saintgenou


title: Khuê oán

text:
Khuê oán (閨怨) là một trong số bài thơ hay của Vương Xương Linh (? - khoảng 756), một trong những tác giả lớn thời Thịnh Đường trong lịch sử Trung Quốc.

Tác giả
Vương Xương Linh là người Kinh Triệu, Trường An (nay thuộc tỉnh Thiểm Tây, Trung Quốc).
Năm Khai Nguyên thứ 15 (727) đời Đường Huyền Tông (ở ngôi: 712-756), ông thi đỗ Tiến sĩ. Bảy năm sau (734), ông lại đỗ khoa Bác học hoành từ, lần lượt trải chức: Bí thư sảnh, Hiệu thư lang, huyện úy huyện Dĩ Thủy .

Năm Khai Nguyên thứ 28 (740), vì phạm lỗi ông bị giáng làm Giang Ninh thừa . Rồi vì những vụn vặt, ông lại giáng làm Long Tiêu úy. Cuối năm 755, tướng An Lộc Sơn dấy binh. Sau đó, Vương Xương Linh trở về làng thì bị viên Thứ sử ở địa phương tên là Lư Khưu Hiển giết chết vì tư thù  khoảng năm 756.

Ông sở trường thơ thất ngôn tuyệt cú. Xưa nay, với tài thơ thất tuyệt, ông được sánh ngang với Lý Bạch .

Thi phẩm
閨怨

閨中少婦不知愁，

春日凝妝上翠樓。

忽見陌頭楊柳色，

悔教夫婿覓封侯。

Khuê oán

Khuê trung thiếu phụ bất tri sầu,

Xuân nhật ngưng trang thượng thuý lâu.

Hốt kiến mạch đầu dương liễu sắc,

Hối giao phu tế mịch phong hầu.

Dịch nghĩa
Người thiếu phụ nơi phòng khuê không biết buồn,

Ngày xuân trang điểm đẹp đẽ bước lên lầu biếc.

Chợt thấy màu dương liễu tốt tươi ở đầu đường,

Bỗng hối hận đã để chồng đi tòng quân để kiếm phong hầu.

Bài thơ có 4 câu, không rõ năm sáng tác, làm theo thể thơ Đường luật, dạng thất ngôn tuyệt cú.

Thơ Đường
Thơ tuyệt cú
Thất ngôn tứ tuyệt


title: Drebber

text:
Drebber là một đô thị thuộc the huyện Diepholz, trong bang Niedersachsen, Đức. Đô thị này có diện tích 46,96 km².

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Diepholz


title: Hát hà lều

text:
Hát hà lều là một trong các làn điệu lượn dân ca Tày-Nùng ở Cao Bằng, Việt Nam. Có những nét gần gũi với quan họ Bắc Ninh, thường được hát lên trong các cuộc vui, những dịp nam thanh, nữ tú tỏ tình, giao duyên. Họ hát đối đáp nhau, khi bên này vừa dứt thì bên kia đã cất cao lời đáp. Nếu cả hai bên đều có "thầy" ứng tác giỏi thì cuộc hát như một dòng chảy, không bao giờ ngắt quãng.

Nghĩa của câu này là:

Tham khảo

Liên kết ngoài
Chất men say trong câu lượn Hà lều

Điệu hát dân tộc miền núi phía Bắc


title: Tư bản lưu động

text:
Trong kinh tế chính trị, tư bản lưu động là các hàng hóa và chi phí vận hành trung gian được sử dụng hết trong quá trình sản xuất các hàng hóa và dịch vụ khác. Cụ thể hơn, tư bản lưu động là một bộ phận của tư bản sản xuất bao gồm một phần tư bản bất biến (nguyên liệu, nhiên liệu, vật liệu phụ…) và tư bản khả biến (sức lao động.) được tiêu dùng hoàn toàn trong một chu kỳ sản xuất và giá trị của nó được chuyển toàn bộ vào sản phẩm trong quá trình sản xuất.

Tính chất
Các bộ phận khác nhau của tư bản sản xuất không chu chuyển một cách giống nhau do mỗi bộ phận tư bản dịch chuyển giá trị của nó vào sản phẩm theo những cách thức khác nhau và căn cứ vào tính chất chu chuyển khác nhau, có thể chia tư bản sản xuất thành hai bộ phận: tư bản cố định và tư bản lưu động. Việc phân chia tư bản thành tư bản cố định và tư bản lưu động là đặc điểm riêng của tư bản sản xuất và căn cứ của sự phân chia là phương thức chuyển dịch giá trị của chúng vào sản phẩm trong quá trình sản xuất, hay dựa vào phương thức chu chuyển của tư bản.

Tư bản lưu động chu chuyển nhanh hơn tư bản cố định, ngoài ra việc tăng tốc độ chu chuyển của tư bản lưu động có ý nghĩa quan trọng. Do tốc độ chu chuyển của tư bản lưu động tăng lên sẽ làm tăng lượng tư bản lưu động được sử dụng trong năm, do đó tiết kiệm được tư bản ứng trước (T ban đầu) mặt khác, do tăng tốc độ chu chuyển của tư bản lưu động khả biến làm cho tỷ suất giá trị thặng dư trong năm tăng lên.

Tham khảo

Đọc thêm
 Giáo trình Kinh tế học Chính trị Mác – Lê nin (tái bản), Hội đồng Trung ương chỉ đạo biên soạn giáo trình Quốc gia các bộ môn khoa học Mác – Lê nin, Tư tưởng Hồ Chí Minh, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia - Sự thật, Hà Nội, năm 2005
 Kinh tế Chính trị Mác – Lênin (in lần thứ 2 có sửa chữa, bổ sung), Vũ Anh Tuấn, Phạm Quang Phân, Tô Đức Hạnh, Nhà xuất bản Tổng hợp, Thành phố Hồ Chí Minh, năm 2007
 100 câu hỏi và bài tập kinh tế chính trị Mác – Lênin (tái bản lần thứ 5), An Như Hải, Nhà xuất bản Lý luận chính trị, Hà Nội, năm 2008
 Chính trị, Bộ Giáo dục và Đào tạo – Chủ biên: Lê Thế Lạng, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia - Sự thật, Hà Nội, năm 2004 (tái bản có bổ sung, sửa chữa)

Kinh tế chính trị Marx-Lenin


title: Elephantomyia tetracantha

text:
Elephantomyia tetracantha là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Elephantomyia
Limoniidae ở vùng Palearctic


title: Halesus appenninus

text:
Halesus appenninus là một loài Trichoptera trong họ Limnephilidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Halesus


title: Roiate

text:
Roiate là một đô thị ở tỉnh Roma trong vùng Latium thuộc Ý, nằm trên sườn đồi Monte Scalambra giữa hai sông Sacco và Aniene, có cự ly khoảng 45 km về phía đông của Roma. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 781 người và diện tích là 10,4 km².

Roiate giáp các đô thị: Affile, Arcinazzo Romano, Bellegra, Olevano Romano, Serrone.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.comuneroiate.it/

Đô thị tỉnh Roma
Đô thị Thành phố trung tâm Thủ đô Roma


title: Nicrophorus quadraticollis

text:
{{Bảng phân loại
| name = Nicrophorus quadraticollis
| image =
| image_caption =
| regnum = Animalia
| phylum = Arthropoda
| classis = Insecta
| ordo = Coleoptera
| familia = Silphidae
| subfamilia = Nicrophorinae
| tribus = Nicrophorini
| genus = Nicrophorus
| species = N. quadraticollis
| binomial = Nicrophorus quadraticollis| binomial_authority = Portevin, 1903
| synonyms = * N. inclusus, Reitter, 1913
 N. quadricollis, Hatch, 1928
}}Nicrophorus quadraticollis''' là một loài bọ cánh cứng trong họ Silphidae được miêu tả bởi Portevin năm 1903.

Tham khảo

http://collections2.eeb.uconn.edu/nicroweb/PDFs/Sikes_et_al_2002.pdf

Nicrophorus


title: Dalarna (hạt)

text:
Hạt Dalarna (Dalarnas län) là một hạt hay län ở miền trung Thụy Điển. Hạt này giáp các hạt: Jämtland, Gävleborg, Västmanland, Örebro và Värmland. Hạt này cũng giáp các hạt của Na Uy Hedmark và Sør-Trøndelag về phía tây. Thủ phủ là Falun.

Các đô thị

Avesta
Borlänge
Falun
Gagnef
Hedemora
Leksand
Ludvika
Malung-Sälen
Mora
Orsa
Rättvik
Smedjebacken
Säter
Vansbro
Älvdalen

Tham khảo

Liên kết ngoài
Ban hành chính hạt Dalarna
Hội đồng hạt Dalarna

Hạt của Thụy Điển
County


title: Acosmeryx yunnanfuana

text:
Dahira yunnanfuana là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Nó được miêu tả bởi Clark năm 1925. Loài này được phát hiện phân bố dọc theo sườn phía đông nam của Himalaya, từ Nepal qua bắc Myanma đến trung tâm Vân Nam và Tứ Xuyên ở Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Acosmeryx


title: Pseudomelatoma moesta

text:
Pseudomelatoma moesta là một loài ốc biển nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Pseudomelatomidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Pseudomelatoma


title: Montevago

text:
Montevago là một đô thị của tỉnh Agrigento ở vùng Sicilia, có vị trí cách khoảng 60 km về phía tây nam của Palermo và khoảng 70 km về phía tây bắc của Agrigento.

Montevago giáp các đô thị sau: Castelvetrano, Menfi, Partanna, Salaparuta, Santa Margherita di Belice.

Thành phố kết nghĩa
  Piešťany, Slovakia

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang mạng chính thức

Đô thị tỉnh Agrigento


title: Ceriagrion melanurum

text:
Ceriagrion melanurum là một loài chuồn chuồn kim trong họ Coenagrionidae.

Ceriagrion melanurum được Selys miêu tả khoa học năm 1876.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Ceriagrion


title: Colligyrus

text:
Colligyrus là một chi ốc nước ngọt nhỏ, động vật thân mềm chân bụng có mài sống trong môi trường nước ngọt trong họ Hydrobiidae.

Các loài
Các loài thuộc chi Colligyrus bao gồm:

 Harney basin duskysnail (Colligyrus depressus)

Tham khảo

Hydrobiidae


title: Auxy, Loiret

text:
Auxy là một xã trong tỉnh Loiret, vùng Centre-Val de Loire bắc trung bộ nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 81-117 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Loiret


title: Perdita distans

text:
Perdita distans là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Timberlake mô tả khoa học năm 1962.

Chú thích

Tham khảo

Perdita
Động vật được mô tả năm 1962


title: Cymatosyrinx arbela

text:
Cymatosyrinx arbela là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Drilliidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Cymatosyrinx


title: Forcipiger

text:
Forcipiger là một chi cá biển thuộc họ Cá bướm. Các loài trong chi này sinh sống trên rạn san hô ở các vùng biển nhiệt đới thuộc Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương. F. flavissimus là loài được biết đến nhiều nhất của chi, và là loài có phạm vi phân bố rộng nhất trong họ Cá bướm.

Từ nguyên
Từ forcipiger được ghép bởi hai âm tiết trong tiếng Latinh: forceps ("cái nhíp") và hậu tố iger ("mang theo"), hàm ý đề cập đến phần mõm rất dài và mảnh, với phần hàm giống như cái nhíp gắp của các loài trong chi này.

Các loài
Có 3 loài được công nhận là hợp lệ trong chi này:

 Forcipiger flavissimus
 Forcipiger longirostris
 Forcipiger wanai

Hai danh pháp F. inornatus và F. cyrano được Randall mô tả dựa trên kiểu hình "đen" của F. longirostris.

Hình thái chung
Cả ba loài Forcipiger đều có phần mõm rất dài, dài hơn hẳn so với những loài cá bướm của các chi khác. Mõm của F. flavissimus lại ngắn hơn đáng kể so với hai loài còn lại.

Về màu sắc, đầu của cả 3 loài này đều có màu đen ở nửa trên, trắng xám ở nửa dưới và phần ngực; ngoài ra đều có một đốm đen ở cuối vây hậu môn; vây lưng và vây hậu môn có viền màu xanh lam. Có sự khác biệt về kiểu hình giữa 3 loài:

 Ngực của F. wanai và F. longirostris có nhiều chấm đen li ti (không có ở F. flavissimus).
 Thân của F. flavissimus và F. longirostris có màu vàng tươi, còn thân của F. wanai lại có màu vàng nâu sẫm.

Cả ba loài này đều có thể xuất hiện kiểu hình màu nâu đen bao phủ khắp cơ thể do hắc tố được sản sinh quá mức, nếu lượng hắc tố không sản sinh đủ, chúng sẽ xuất hiện kiểu hình bạch thể. Tuy nhiên, những cá thể này lại không duy trì màu nâu đen trong điều kiện nuôi nhốt mà sẽ trở lại màu vàng trong vài ngày đến vài tuần.

Sinh thái học
Tthức ăn của Forcipiger chủ yếu là các loài động vật giáp xác nhỏ.

Tham khảo

F


title: Thành phố của Philippines

text:
Thành phố ở Philippines là một cấp hành chính địa phương. Thành phố trong tiếng Philippines lẫn trong tiếng Tagalog là lungsod hoặc đôi khi là siyudad. Tính tới ngày 12 tháng 12 năm 2015, Philippines có 145 thành phố.

Thành phố và huyện cùng là cấp hành chính địa phương thứ hai, dưới tỉnh và trên barangay. Theo Đạo luật Chính quyền địa phương 1991 thì chính quyền thành phố có nhiều quyền thu và nhiệm vụ chi hơn so với chính quyền huyện. Mỗi thành phố đều có cơ quan hành pháp đứng đầu là thị trưởng và hội đồng lập pháp riêng.

Đạo luật Chính quyền địa phương 1991 chia các thành phố của Philippines thành các loại theo mức độ đô thị hóa và thu nhập (mức độ phát triển kinh tế).

Theo mức độ đô thị hóa có:
 Thành phố đô thị hóa cao: là các thành phố có dân số từ 20 vạn trở lên và thu nhập quốc dân hàng năm từ 50 triệu peso Philippines trở lên (theo giá thực tế năm 1991).
 Thành phố trực thuộc trung ương: là các thành phố có quyền tự chủ, tuy là cấp hành chính thứ hai nhưng lại trực thuộc trung ương chứ không trực thuộc tỉnh.
 Thành phố trực thuộc tỉnh.

Theo thu nhập đầu quốc dân có:
 Thành phố loại đặc biệt: gồm Manila và Quezon
 Thành phố cấp I: thu nhập quốc dân hàng năm từ 300 triệu peso trở lên.
 Thành phố cấp II: thu nhập quốc dân hàng năm từ 240 peso trở lên
 Thành phố cấp III: thu nhập từ 180 triệu peso trở lên
 Thành phố cấp IV: thu nhập từ 120 triệu peso trở lên
 Thành phố cấp V: thu nhập từ 60 triệu peso trở lên
 Thành phố cấp VI: thu nhập dưới 60 triệu peso

Mười hai thành phố lớn nhất xếp theo dân số của Philippines là:

Liên kết ngoài
Danh sách các thành phố của Philippines có xếp loại đô thị

Phân vùng quốc gia châu Á
Phân cấp hành chính Philippines


title: Lasioglossum atronitens

text:
Lasioglossum atronitens là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1914.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Lasioglossum
Động vật được mô tả năm 1914


title: SK Hynix

text:
SK Hynix Inc. () là một công ty bán dẫn lớn của Hàn Quốc, đây là nhà cung cấp chip nhớ lớn thứ 2 thế giới chỉ sau Samsung Electronics. SK Hynix còn là nhà cung cấp DRAM và bộ nhớ flash, công ty đặt trụ sở chính tại Seoul và có các chi nhánh tại Nam Mỹ, châu Âu, Hoa Kỳ, Trung Quốc, Hồng Kông, Singapore và Đài Loan. Cổ phiếu công ty được niêm yết trên Sở giao dịch chứng khoán Hàn Quốc và cổ phiếu lưu ký toàn cầu được niêm yết trên Sở giao dịch chứng khoán Luxembourg. Bộ nhớ của Hynix được sử dụng phổ biến trong các máy tính trên toàn thế giới bao gồm cả MacBook Pro của Apple và máy tính để bàn của Asus.

Xếp hạng
 Nhà sản xuất chất bán dẫn lớn thứ 6 trên thế giới
 Công ty chip bộ nhớ lớn thứ hai trên toàn cầu
Giá cổ phiếu từng được niêm yết lớn nhất tại Trung Quốc

Cột mốc
 Tháng bảy, 2008 - công bố đóng cửa nhà máy DRAM tại Eugene, Oregon. Hơn 1100 nhân công bị sa thải trong vòng 2 tháng
 2007 - Thu được lợi nhuận cao. Ông Jong-Kap Kim làm chủ tịch hội đồng quản trị kiêm giám đốc điều hành
 2006 - Công bố kỷ lục về doanh thu từ lúc thành lập. Thành lập mạng lưới sản xuất toàn cầu với việc xây dựng công ty bán dẫn Hynix-ST.
 2005 - Tái cấu trúc công ty
 2004 - Ký hợp đồng chuyển giao công nghệ hệ thống mạch IC với công ty System Semiconductor
 2002 	Bán HYDIS, bộ phận TFT-LCD
 2001 	Đổi tên thành "Hynix Semiconductor Inc"; chia tách Hyundai Syscomm, Hyundai CuriTel, và Hyundai Networks; Hoàn thành việc chia tách từ tập đoàn Hyundai.
 2000 	Tách thành 2 bộ phận Hyundai Image Quest, Hyundai Autonet
 1999 	Sáp nhập với công tyLG Semiconductor Co., Ltd.
 1996 	Phát hành cổ phiếu lần đầu (IPO)
 1993 	Nắm quyền Maxtor (nhà máy chính tại Mỹ)
 1985 	Bắt đầu sản xuất DRAM 256K
 1983 	Thành lập công ty Hyundai Electronics Industries Co., Ltd.

Tham khảo

Công ty điện tử Hàn Quốc
Công ty bán dẫn
Hành vi cạnh tranh không lành mạnh


title: Dicranomyia comoroensis

text:
Dicranomyia comoroensis là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Dicranomyia
Limoniidae ở vùng Afrotropic


title: Uxem

text:
Uxem là một xã của tỉnh Nord, thuộc vùng Hauts-de-France, miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Nord

Tham khảo

 INSEE commune file

Xã của Nord


title: Pseudopanurgus leucopterus

text:
Pseudopanurgus leucopterus là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1923.

Chú thích

Tham khảo

Pseudopanurgus
Động vật được mô tả năm 1923


title: Bruchus probator

text:
Bruchus probator là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Motschulsky miêu tả khoa học năm 1874.

Chú thích

Tham khảo

Bruchus


title: Cardiophorus magnanii

text:
Cardiophorus magnanii là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Platia, Furlan & Gudenzi miêu tả khoa học năm 2002.

Chú thích

Tham khảo

Cardiophorus


title: Drescheria

text:
Drescheria là một chi bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae.
Chi này được miêu tả khoa học năm 1922 bởi Weise.

Các loài
Chi này gồm các loài:
 Drescheria reinecki (Weise, 1922)

Chú thích

Tham khảo

Cryptonychini


title: Margencel

text:
Margencel là một xã trong tỉnh Haute-Savoie thuộc vùng Auvergne-Rhône-Alpes đông nam Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Haute-Savoie

Tham khảo
INSEE

Xã của Haute-Savoie


title: Silesis tamilensis

text:
Silesis tamilensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Platia & Schimmel miêu tả khoa học năm 2000.

Chú thích

Tham khảo

Silesis


title: Lanelater gestroi

text:
Lanelater gestroi là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1880.

Chú thích

Tham khảo

Lanelater


title: Tách chất

text:
Tách chất hay biến hỗn hợp thành nhiều đơn chất hay quá trình tách chất trong hóa học và công nghệ hóa học được sử dụng để tách một hỗn hợp các chất thành hai hay nhiều sản phẩm khác nhau. Những sản phẩm được tách ra có thể có tính chất hóa học và vật lý khác với hỗn hợp ban đầu như kích thước phân tử, nhiệt độ nóng chảy, nhiệt kết tinh, nhiệt bay hơi, màu sắc, mùi vị.

Ngoài một số chất, hầu hết các nguyên tố hoặc hợp chất được tìm thấy trong tự nhiên đều ở trạng thái hỗn hợp của hai hay nhiều chất khác nhau. Do nhu cầu sử dụng nên quá trình tách chất trong công nghệ hóa học là rất cần thiết. Một ví dụ điển hình cho quá trình tách chất trong công nghệ hóa học là công nghệ lọc hóa dầu. Dầu thô gồm hỗn hợp nhiều các hydrocarbon khác nhau, do đó để có thể sử dụng được cho những mục đích khác nhau, hỗn hợp dầu thô cần phải được tách ra thành các sản phẩm có ích như xăng, diezel, dầu nhờn, nhựa đường.v.v..

Tách chất liên quan mật thiết đến quá trình chuyển khối, là thuật ngữ được dùng nhiều trong các quá trình công nghệ hóa học.

Sự phân loại của quá trình này có thể dựa vào bản chất của quá trình đó như quá trình tách cơ học hay tách hóa học.

Tùy thuộc vào mục đích và thành phần hỗn hợp chất cần tách mà ta lựa chọn quá trình nào cho thích hợp. Đôi khi người ta cũng lựa chọn kết hợp các phương pháp tách chất để thu được hiệu quả cao hơn.

Một số quá trình tách chất

 Hấp phụ
 Ly tâm và Cyclon: Quá trình này dựa vào sự khác nhau về tỷ trọng
 Sắc ký
 Kết tinh
 Chắt gạn
 Bay hơi
 Tuyển nổi
 Chưng cất
 Làm khô
 Điện di
 Chiết
 Kết tụ
 Kết tinh phân đoạn
 Lọc
 Kết tủa
 Kết tinh lại
 Rây
 Thăng hoa
 Thẩm thấu ngược

Xem thêm
 Phân tích hóa học

Tham khảo

Hóa phân tích
Kỹ thuật xử lý hóa chất
Unit operations

Sản xuất


title: Guettarda noumeana

text:
Guettarda noumeana là một loài thực vật thuộc họ Rubiaceae. Đây là loài đặc hữu của New Caledonia.

Tham khảo

 Jaffré, T. et al. 1998. Guettarda noumeana. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Nouvelle-Calédonie
Guettarda
Thực vật dễ tổn thương


title: Buzara feneratrix

text:
Buzara feneratrix </small>  là một loài bướm đêm thuộc họ Erebidae. Nó được tìm thấy ở Sundaland và Thái Lan.

Chú thích

Tham khảo

Species info

Động vật được mô tả năm 1852
F
F
F
F
F


title: 10811 Lau

text:
10811 Lau (1993 FM19) là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được đặt theo tên Lau, a parish ngày the Swedish island thuộc Gotland.

Tham khảo

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1993


title: Plaimbois-Vennes

text:
Plaimbois-Vennes là một xã của tỉnh Doubs, thuộc vùng Bourgogne-Franche-Comté, miền đông nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Doubs

Tham khảo

INSEE
IGN

Xã của Doubs


title: (9525) 1981 EF11

text:
{{DISPLAYTITLE:(9525) 1981 EF11}}

(9525) 1981 EF11 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Schelte J. Bus ở Đài thiên văn Siding Spring gần Coonabarabran, New South Wales, Úc, ngày 1 tháng 3 năm 1981.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 9001–10000

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser

Thiên thể phát hiện năm 1981
Được phát hiện bởi Schelte J. Bus
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Paillet

text:
Paillet là một xã trong tỉnh Gironde, thuộc vùng Nouvelle-Aquitaine của nước Pháp, có dân số là 989 người (thời điểm 1999). Xã nằm im vùng đô thị của thành phố Bordeaux. Trong khi Paillet trong năm 1962 chỉ có 774 dân cư thì 1999 đã có 989 người. Paillet là một nơi trồng nho thuộc vùng Premières Côtes de Bordeaux và Cadillac (vùng trồng nho).

Tham khảo

Xã của Gironde


title: Perdita werneri

text:
Perdita werneri là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Timberlake mô tả khoa học năm 1968.

Chú thích

Tham khảo

Perdita
Động vật được mô tả năm 1968


title: Consorophylax montivagus

text:
Consorophylax montivagus là một loài Trichoptera trong họ Limnephilidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Consorophylax


title: Gars am Kamp

text:
Gars am Kamp là một thị trấn ở huyện Horn trong bang Niederösterreich, ở nước Áo. Đô thị này có diện tích 50,46 km², dân số năm 2001 là 3534 người.

Tham khảo

Đô thị của Niederösterreich


title: 6907 Harryford

text:
6907 Harryford (provisional designation: 1990 WE) là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Robert H. McNaught ở Siding Spring Observatory ở Canberra, Australia, ngày 19 tháng 11 năm 1990. It is named Harry Ford, a Scottish astronomy enthusiast, curator thuộc Mills Observatory, and one who inspired McNaught.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 6001–7000

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser

Thiên thể phát hiện năm 1990
Được phát hiện bởi Robert H. McNaught
Tiểu hành tinh kiểu C


title: Solanum sibundoyense

text:
Solanum sibundoyense là một loài thực vật thuộc họ Solanaceae. Đây là loài đặc hữu của Colombia, chủ yếu có ở Sibundoy và vùng phụ cận, và thường mọc trong các khu rừng phủ mây, tại độ cao 1400-2300 mét. Trong tiếng Tây Ban Nha nó thường được gọi là tomate salvaje hoặc tomate silvestre, đôi khi còn được định danh là Cyphomandra sibundoyensis. Đây là loài cây nhỏ, cao 4–8 m. Rễ trơn hoặc lưa thưa lông măng, lông măng dài dưới 0,5 mm.

Sử dụng
Quả ăn được và có vị hấp dẫn. Đây là cây ra quả thuộc loại lớn nhất trong các cây thuộc tổ (sectio) Pachyphylla. Thịt quả ngọt, mọng nước, có vị ngon và lớp thịt quanh hạt có màu hơi tím bắt mắt. Mặc dù là ứng viên tốt để làm trái cây phổ biến, loài này khó trồng được ở đâu khác ngoài khu vực khí hậu đặc biệt phía nam Colombia nơi nó là loài bản địa.

Xưa kia, quả còn được thổ dân thung lũng Sibundoy phía nam Colombia dùng để làm thuốc nhuộm màu đen, lam, hoặc vàng. Một số tài liệu còn cho rằng quả được dùng như thuốc trị giun. Trong đó, Schultes và Raffauf (1990) cho biết thổ dân Camsá ở thung lũng Sibundoy dùng nước sắc từ lá cây để làm thuộc trị giun.

Chú thích

Chú thích

Tham khảo

 World Conservation Monitoring Centre 1998. Solanum sibundoyense. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.
 Natural History Museum

S
Thực vật dễ tổn thương
Trái cây nhiệt đới
Thực vật đặc hữu Colombia


title: Favartia norrisii

text:
Favartia norrisii là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Muricidae, họ ốc gai.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Favartia
Động vật được mô tả năm 1845


title: Phong Lộc

text:
Phong Lộc là một xã thuộc huyện Hậu Lộc, tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam.

Diện tích và dân số
Xã Phong Lộc có diện tích 4,48 km².

Dân số của xã Phong Lộc:
Theo Tổng điều tra dân số năm 1999: 3.973 người.
Theo Tổng điều tra dân số năm 2009: 3.444 người với 880 hộ gia đình, gồm 1.637 nam và 1.807 nữ.

Địa giới hành chính
Xã Phong Lộc nằm ở phía bắc của huyện Hậu Lộc, thuộc hữu ngạn sông Lèn.
Phía đông giáp xã Hà Toại, huyện Hà Trung;
Phía nam giáp các xã Quang Lộc và Tuy Lộc, huyện Hậu Lộc;
Phía tây giáp xã Cầu Lộc, huyện Hậu Lộc;
Phía bắc giáp các xã Hà Lâm và Hà Phú, huyện Hà Trung.

Hành chính
Xã Phong Lộc được chia thành 5 thôn: Phù Lạc, Cầu, Chùa, Lộc Động và thôn Ngoài.

Từ xa xưa trên địa bàn xã này có tuyến kênh Nhà Lê nối từ  kinh đô Hoa Lư đến Đèo Ngang đi qua, là tuyến đường thủy đầu tiên trong lịch sử Việt Nam và được coi là tuyến đường Hồ Chí Minh trên sông vì những đóng góp cho các cuộc chiến tranh của người Việt (hiện là một đoạn của sông Lèn theo tên gọi địa phương).

Chú thích


title: Carbanion

text:
Carbanion (carbanion) là một anion mà nguyên tử carbon trong đó có một cặp điện tử không chia. Do đó, để đạt cấu hình 8 điện tử, nguyên tử carbon mang điện tích âm với 3 nhóm thế. carbanion là base liên hợp của acid carbon.

R3C-H + B− → R3C− + H-B

trong đó B là base.

Acid carbon
Bất kỳ phân tử có liên kết C-H đều có thể mất proton để tạo thành carbanion. Do đó, các hydrocarbon chứa liên kết C-H đều được coi là một acid với giá trị pKa tương ứng.

Xem thêm
 carbocation

Chú thích

Hóa hữu cơ
Anion


title: Saint-Agnan-sur-Sarthe

text:
Saint-Agnan-sur-Sarthe là một xã trong tỉnh Orne, vùng Normandie tây bắc nước Pháp. Xã Saint-Agnan-sur-Sarthe nằm ở khu vực có độ cao trung bình mét trên mực nước biển.

Tham khảo
 INSEE commune file

Saintagnansursarthe


title: Mulsanteus aemulus

text:
Mulsanteus aemulus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1891.

Chú thích

Tham khảo

Mulsanteus


title: Ruồi trâu (tiểu thuyết)

text:
Ruồi trâu (tên gốc: The Gadfly) là tên một cuốn tiểu thuyết của Ethel Lilian Voynich, đã được xuất bản năm 1897 tại Hoa Kỳ (tháng 6) và Anh (tháng 9).

Khi được dịch và xuất bản ở Nga vào năm 1898, tác phẩm này đã lập tức gây được tiếng vang rộng rãi trong độc giả, đặc biệt là sau Cách mạng Tháng Mười Nga. Tiểu thuyết đã là cuốn sách bán chạy nhất ở Liên Xô khi đó và cũng rất được ưa chuộng tại Trung Quốc. Cho đến khi tác giả mất thì số lượng đầu sách bán ra là khoảng 2.500.000 bản ở Liên Xô. Nhiều thế hệ người dân ở đây và các nước xã hội chủ nghĩa đã lớn lên dưới ảnh hưởng của tác phẩm này và tinh thần khắc kỷ của nhân vật chính - Arthur bí danh "Ruồi trâu", chàng thanh niên đã hiến dâng cả cuộc đời, hy sinh tất cả tình cảm riêng tư cho lý tưởng cách mạng.

Nội dung tóm tắt
Arthur là một chàng trai trẻ, hiền lành, thánh thiện, sinh trưởng từ trong một gia đình tư sản Anh. Montaneli là một cố đạo, giám đốc trường dòng thánh Pida, trong mối quan hệ thường đối xử với Arthur như con đẻ của mình và Arthur cũng rất gần gũi, tôn trọng ông. Từ khi mẹ Arthur mất thì mối quan hệ đó càng khăng khít hơn. Nhưng từ khi Arthur có thêm niềm say mê mới, tham gia Nước Ý trẻ cùng các bạn sinh viên khác, đấu tranh cho nền Cộng hoà và đồng thời có một lý tưởng mới và rõ hơn về tôn giáo thì anh đã thay đổi suy nghĩ về Montaneli. Năm năm trước, ông đối với Arthur như là một người anh hùng lý tưởng thì giờ đây, anh có cảm tưởng rằng Montaneli là một nhà tiên tri tương lai của tín ngưỡng mới. Arthur tham gia đoàn thể Nước Ý trẻ và anh có tình cảm đặc biệt với Gemma, nhưng Gemma lại theo Ki-tô giáo kháng cách còn anh thì khác đạo với cô. Arthur không chỉ là một thanh niên mang chất "thép" của người cách mạng mà anh còn là con người sống giàu tình cảm... Arthur từng bị Gemma nghi ngờ, và anh đã cảm thấy như bị xúc phạm, đau đớn cho bản thân, nhưng không vì thế mà ngọn lửa tình cảm của anh đối với cô bị lụi tàn. Sau một lần xưng tội với một linh mục, ông này lại là tay sai của đế quốc Áo, Arthur và nhóm của anh đã bị bắt giữ. Cùng lúc đó, anh đã biết được sự thật: anh chính là đứa con ngoài giá thú của vị cố đạo, vì ông theo Công giáo nên không dám công khai sự thật này. Sự thật biết được quả là đau đớn: anh ta bị cha của mình lừa, giáo hội lừa, Gemma thì nghi ngờ... Sau khi được thả ra, anh đã bắt đầu một cuộc sống mới, lưu lạc qua Nam Mỹ, gặp nhiều hiểm nguy, nỗi bất hạnh, cay đắng và trở thành một người khác có cá tính mạnh mẽ, sắc sảo hơn với tên Rivarez hay bí danh là Ruồi trâu. Con đường hoạt động của anh càng ngày càng đối lập hoàn toàn với người cha, Hồng y Montaneli. Anh đã trở lại nước Ý để phục thù những gì đã lừa dối anh, ngoại trừ cha mình. Trong một cuộc trận đấu với bọn mật thám, Ruồi trâu bị bắt và bị kết án tử hình. Nhưng anh hoàn toàn cảm thấy hạnh phúc, mãn nguyện trước cái chết này, "Phần tôi, tôi sẽ bước ra pháp trường, tâm hồn thư thái như bất kỳ chú bé nào đang về nhà nghỉ ngơi. Tôi đã làm xong công việc được giao phó, và bản án tử hình kia là bằng chứng cho thấy tôi đã hoàn thành nhiệm vụ một cách trọn vẹn". Anh chỉ còn niềm ao ước cuối là nói với Gemma, rằng anh rất yêu cô cho đến tận những giây phút cuối đời này. Anh đã viết câu thơ về cuộc đời của mình:
Vẫn là ta
Chú ruồi sung sướng
Sống xứng đáng
Chết chẳng vấn vương
Cái chết của anh đã để lại trong lòng vị Hồng y bao nỗi dằn vặt, day dứt và cuối cùng cái chết cũng đến với ông. Lý trí của hai người đã chiến thắng, nhưng đã phải trả giá cho điều này là sự cay đắng và vết thương không bao giờ liền trong trái tim họ.

Ý nghĩa
Nội dung chính của câu chuyện là cuộc đấu tranh dai dẳng, không khoan nhượng giữa người cha và đứa con ngoài giá thú của ông. Hai con người này đại diện cho hai thế giới hoàn toàn đối lập nhau về lý tưởng sống, về chính trị và tôn giáo. Đến những giây phút cuối cùng, họ vẫn giữ vững niềm tin mà mỗi người đã lựa chọn, từ bỏ tiếng gọi của tình cảm ruột thịt mà đi theo tiếng gọi của lý trí. Cuộc đấu tranh bên ngoài dữ dội bao nhiêu thì cuộc giằng xé trong lòng mặc dù âm ỉ nhưng cũng không kém phần quyết liệt. Từ một con người hiền lành, cuộc đời đã biến Arthur thành một Ruồi trâu sắc sảo, khôn khéo và tài giỏi. Nhưng bản chất con người đầy tình yêu thương tha thiết, có một trái tim nhân hậu vẫn còn nguyên trong con người anh. Mặc dù cái chết đến với mình nhưng anh cảm thấy thanh thản vì đã có một cuộc sống hạnh phúc do đã được sống, chiến đấu và chết vì những lý tưởng, hoài bão cao đẹp mà cả cuộc đời anh đã theo đuổi cống hiến.

Dựng phim
 1928. Phim Krazana của Gruzia do Kote Mardjanishvili đạo diễn.
 1955. Đạo diễn Xô viết Aleksandr Fajntsimmer chuyển thể tiểu thuyết thành bộ phim cùng tên (tiếng Nga: Овод, Ovod).
 1980. Phim của Nikolai Mashchenko với các diễn viên Andrei Kharitonov, Sergei Bondarchuk và Anastasiya Vertinskaya.

Thông tin thêm
Liệt sĩ Đặng Thùy Trâm đã từng nhắc tới Ruồi trâu và Gemma trong nhật ký của mình.

Trong tác phẩm Thép đã tôi thế đấy, nhân vật chính Pavel đã đọc cuốn Ruồi trâu cho tất cả nhưng đồng chí của mình cùng nghe và chia sẻ tình cảm ngưỡng mộ với Ruồi trâu, một con người đã sống vì lý tưởng cách mạng: "Câu chuyện bi thảm thật. Ai mà tưởng tượng được có những con người bản lĩnh như thế trên đời này. Một con người thường không thể chịu cực hình đến độ ấy. Nhưng khi người ấy vì lý tưởng mà chiến đấu thì nhất định giữ vững được tinh thần".

Câu truyện có hơi hướng tôn giáo và mô-típ về cái chết của đứa con ngoài giá thú của một Hồng y giáo chủ mang ý nghĩa "cái gì ăn cắp được từ Chúa sẽ phải trả lại cho Chúa", gần giống truyện Tiếng chim hót trong bụi mận gai.

Xem thêm
Thép đã tôi thế đấy

Liên kết ngoài
 Nỗi xấu hổ của dịch giả Ruồi Trâu
 Chuyện ly kỳ về nguyên mẫu nhân vật "Ruồi trâu"

 A Review of The Gadfly
 Readers' Reviews at www.amazon.com

Tiểu thuyết Anh
Tiểu thuyết năm 1897


title: Neocorynura squamans

text:
Neocorynura squamans là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Vachal mô tả khoa học năm 1904.

Chú thích

Tham khảo

Neocorynura
Động vật được mô tả năm 1904


title: Longitarsus absynthii

text:
Longitarsus absynthii là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Kutschera miêu tả khoa học năm 1862.

Chú thích

Tham khảo

Longitarsus


title: Anthophora strauchi

text:
Anthophora strauchi là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Fedtschenko mô tả khoa học năm 1875.

Chú thích

Tham khảo

Anthophora
Động vật được mô tả năm 1875


title: Eutrapela

text:
Eutrapela là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Ourapterygini
Bướm đêm Bắc Mỹ


title: Phụ nữ trong xã hội Ả Rập

text:
Phụ nữ trên khắp thế giới Ả Rập trong suốt lịch sử phải hứng chịu sự phân biệt đối xử và đã bị hạn chế các quyền tự do và quyền lợi của mình. Một số các thực hành này được dựa trên niềm tin tôn giáo, nhưng nhiều sự hạn chế là vì văn hóa và bắt nguồn từ phong tục hơn là tôn giáo. Những khó khăn chính tạo ra một trở ngại hướng về quyền lợi và tự do của phụ nữ được phản ánh trong luật pháp đối phó với công lý hình sự, kinh tế, giáo dục và y tế.

Chú thích

Liên kết ngoài

Quyền lợi phụ nữ tại Trung Đông
Ả Rập
Hồi giáo và phụ nữ
Nữ quyền


title: La Trinité-du-Mont

text:
La Trinité-du-Mont là một xã thuộc tỉnh Seine-Maritime trong vùng Normandie miền bắc nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Seine-Maritime
Seine-Maritime
Normandy

Tham khảo
INSEE

Liên kết ngoài
La Trinité-du-Mont on the Quid website

Xã của Seine-Maritime


title: Họ Sả rừng

text:
Sả trong tiếng Việt có nhiều hơn một nghĩa.

Họ Sả rừng (Coraciidae) là một họ chim của Cựu thế giới tương tự như chim sẻ. Chúng giống như quạ về kích thước và hình dáng, nhưng có quan hệ họ hàng gần gũi hơn với các nhóm chim bói cá và trảu. Chúng chia sẻ biểu hiện màu sắc bề ngoài với các nhóm này, trong đó màu nâu và xanh lam là chủ yếu.

Tập tính
Chúng là các loài chim ăn côn trùng, thông thường bắt mồi trong không trung. Trong khi đi săn, chúng hay đậu trên các cành cây rất dễ thấy, tương tự như chim bách thanh lớn. Là loại chim của vùng có khí hậu ấm áp, chúng làm tổ trong các lỗ trên cây và đẻ từ 2-4 trứng.

Các loài
 Chi Coracias
 Sả châu Âu Coracias garrulus
 Sả rừng Abyssinia Coracias abyssinica
 Sả ngực hoa cà Coracias caudata
 Sả đuôi vợt Coracias spatulata
 Sả đầu hung Coracias noevius
 Sả rừng hay sả Ấn Độ Coracias benghalensis
 Sả Temminck Coracias temminckii
 Sả bụng lam Coracias cyanogaster
 Chi Eurystomus
 Sả mỏ rộng Eurystomus glaucurus
 Sả cổ lam Eurystomus gularis
 Sả thiên thanh Eurystomus azureus
 Yểng quạ Eurystomus orientalis

Ở Việt Nam có 2 loài là sả rừng và yểng quạ.

Xem thêm
Họ Sả

Tham khảo

 Kingfishers, Bee-eaters and Rollers (Bói cá, trảu và sả) của Fry, Fry và Harris, ISBN 0-7136-8028-8
 Danh lục chim Việt Nam, của Võ Quý và Nguyễn Cử, Nhà xuất bản Nông nghiệp, 1995
 Chim Việt Nam, của Nguyễn Cử, Lê Trọng Trải và Karen Phillips, Nhà xuất bản Lao động -Xã hội, 2000

Liên kết ngoài
Vi deo về chim sả trên Internet Bird Collection

Sả rừng
Danh sách các họ chim


title: Lasioglossum sichuanense

text:
Lasioglossum sichuanense là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Fan & Ebmer mô tả khoa học năm 1992.

Chú thích

Tham khảo

Lasioglossum
Động vật được mô tả năm 1992


title: (9283) 1981 EY17

text:
{{DISPLAYTITLE:(9283) 1981 EY17}}

(9283) 1981 EY17 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Schelte J. Bus ở Đài thiên văn Siding Spring gần Coonabarabran, New South Wales, Úc, ngày 2 tháng 3 năm 1981.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 9001–10000

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser

Thiên thể phát hiện năm 1981
Được phát hiện bởi Schelte J. Bus
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Gấu nâu

text:
Gấu nâu (danh pháp khoa học: Ursus arctos) là một loài gấu có thể nặng tới 130–700 kg (300–1.500 pao). Gấu xám, gấu Kodiak và gấu nâu Mexico là các chủng (phân loài) Bắc Mỹ của gấu nâu. Trong tiếng Anh còn gọi chúng là bruin.

Đặc điểm
Gấu nâu là một loài động vật có kích thước lớn thứ nhì trong bộ ăn thịt, sau gấu trắng Bắc Cực và trước hổ. Gấu đực trưởng thành nặng khoảng 400–600 kg và chiều dài là 2,4–3 m khi đứng thẳng. Gấu cái có kích thước nhỏ hơn nhiều.

Gấu nâu có lông màu từ vàng hoe, nâu, đen hay tổ hợp của chúng; những chiếc lông dài bên ngoài thông thường pha trộn với màu trắng hay bạc, tạo ra ánh màu "nâu xám". Gấu nâu có bướu to là cơ trên vai chúng, nó tạo ra sức mạnh cho các chân trước để dào bới. Đầu của chúng lớn và tròn với thiết diện mặt là lõm. Mặc dù có kích thước nặng nề, chúng có thể chạy tới 64 km/h (40 mph).

Gấu xám ( gấu xám bắc mỹ ) sống chủ yếu ở Bắc Mỹ. chúng có kích thước nhỉnh hơn và đặc biệt hung hăng hơn gấu nâu.

Gấu nâu là loài động vật ăn đêm là chủ yếu và về mùa hè chúng tích tới 180 kg (400 pao) mỡ, số mỡ này sẽ được tiêu thụ dần trong mùa đông khi chúng ngủ đông. Mặc dù chúng không thực sự là ngủ đông do có thể thức dậy dễ dàng, chúng thích chui vào các chỗ được bảo vệ như hang, hốc hay chỗ lõm sâu để tránh thời tiết lạnh giá của các tháng mùa đông.

Là động vật ăn tạp, chúng ăn rất nhiều chủng loại thức ăn khác nhau, bao gồm quả mọng, rễ cây và
chồi cây; trái cây, nấm; cá, cá hồi, côn trùng hay các động vật có vú loại nhỏ như thỏ, sóc, chồn, chim. Tuy nhiên, chúng cũng đôi khi tấn công cả động vật lớn như nai sừng tấm, tuần lộc, cừu núi và bò rừng bizon. Dù vậy gấu nâu ăn chủ yếu là thực vật, chiếm tới 75% năng lượng từ thức ăn của chúng. Một điều thú vị là chúng ăn rất nhiều nhậy trong mùa hè—đôi khi nhiều tới 20.000 - 40.000 trên ngày—và có thể cung cấp tới 1/3 năng lượng cho chúng.

Gấu nâu cũng đôi khi là những kẻ ăn trộm thức ăn của hổ, chó sói và báo sư tử. Chúng cũng thường xuyên xung đột với những loài dã thú này. Người ta đã tìm thấy hai con hổ đực bị giết chết bởi gấu nâu trong năm 2000.

Thông thường chúng là các động vật sống cô độc, nhưng gấu nâu tụ tập thành bầy dọc theo các con sông và suối trong mùa cá hồi sinh đẻ. Cứ mỗi năm gấu cái lại sinh được từ 1 - 4 gấu con, chúng chỉ nặng khoảng 1 pao (454 g) khi mới sinh.

Phân bố
Đã từng phổ biến ở châu Á, châu Phi, châu Âu và Bắc Mỹ, gấu nâu hiện nay đã bị tuyệt chủng ở một số nơi và suy giảm về số lượng ở những khu vực khác. Chúng thích sống trong những khu vực tương đối thoáng, thông thường là miền núi. Gấu nâu sống phổ biến hiện nay từ miền đông Alaska từ Yukon và Lãnh thổ Tây Bắc, về phía nam xuyên từ British Columbia cho đến nửa phía tây của Alberta. Các quần thể cô lập sống tại tây bắc Washington, bắc Idaho, tây Montana và tây bắc Wyoming. Chủng gấu xám (U. arctos horribilis) là gấu nâu phổ biến của Bắc Mỹ lục địa; chủng gấu Kodiak (U. arctos middendorffi) bao gồm gấu nâu trên các đảo Kodiak, Afognak và Shuyak thuộc Alaska. Chủng gấu xám Mexico (U. arctos nelsoni) sinh sống tại miền bắc México.

Ước tính có khoảng 200.000 gấu nâu trên thế giới. Quần thể lớn nhất nằm ở Nga, khoảng 120.000 con, Mỹ khoảng 32.500 con và Canada khoảng 21.750 con. 95% của quần thể gấu nâu Mỹ nằm ở Alaska. Ở châu Âu, có khoảng 14.000 con trong 10 quần thể riêng rẽ, sống từ Tây Ban Nha tới Nga.

Phân loại
Người ta cho rằng gấu nâu đã tiến hóa từ Ursus etruscus. Các hóa thạch cổ nhất có tại Trung Quốc, khoảng 0,5 triệu năm trước (Ma). Chúng đã tiến vào châu Âu khoảng 0,25 Ma, vào Bắc Mỹ chỉ một thời gian ngắn ngay sau đó. Các di tích gấu nâu với niên đại thuộc thế Pleistocen là phổ biến trên đảo Anh, nơi mà người ta cho rằng chúng đã vượt qua gấu hang (Ursus spelaeus). Loài này tiến vào Alaska khoảng 0,1 Ma, mặc dù chúng đã không tiến xuống phía nam Bắc Mỹ cho tới khoảng 13.000 năm trước. Người ta cho rằng gấu nâu đã không thể tiến xuống phía nam cho tới khi loài gấu mõm ngắn Arctodus simus to lớn hơn bị tuyệt chủng. Một số nhà cổ động vật học lại đề xuất khả năng về hai đợt di cư tách biệt của gấu nâu: gấu xám được coi là phát sinh ra từ gấu hộp sọ hẹp, di cư từ miền bắc Siberi tới miền trung Alaska và phần còn lại của đại lục, trong khi gấu Kodiak phát sinh từ gấu hộp sọ rộng có ở Kamchatka và đã chiếm lĩnh bán đảo Alaska. Các hóa thạc gấu nâu đã phát hiện tại Ontario, Ohio, Kentucky và Labrador chỉ ra rằng loài này đã sinh sống xa hơn về phía đông so với các chỉ dẫn trong các ghi chép lịch sử.

Các phân loài (chủng)
Có rất ít sự đồng thuận về phân loại gấu nâu. Một số hệ thống đề xuất nhiều tới 90 phân loài, trong khi phân tích DNA gần đây đã nhận dạng được chỉ năm nhánh. Phân tích DNA cho thấy các phân loài gấu nâu đã nhận dạng được, ở cả Á-Âu và Bắc Mỹ, về mặt di truyền là khá đồng nhất, và địa lý phát sinh chủng loài về mặt di truyền của chúng không tương ứng với phân loại truyền thống của chúng. Vào thời điểm năm 2005, người ta công nhận 16 phân loài. Các phân loài như sau:

 Ursus arctos arctos — Gấu nâu Á-Âu. Phân bố tại châu Âu, Kavkaz, Siberi (trừ phía đông) và Mông Cổ.
 Ursus arctos alascensis: Phân bố tại Alaska.
 Ursus arctos beringianus – Gấu nâu Kamchatka (hay gấu nâu Viễn Đông). Phân bố tại bán đảo Kamchatka và đảo Paramushir.
 Ursus arctos californicus — Gấu vàng Califonia (tuyệt chủng).
 Ursus arctos collaris – Gấu nâu Đông Siberi. Phân bố tại Đông Siberia từ sông Enisei tới dãy núi Altai, cũng có tại miền bắc Mông Cổ.
 Ursus arctos crowtheri – Gấu Atlas (tuyệt chủng)
 Ursus arctos dalli
 Ursus arctos horribilis — Gấu xám Bắc Mỹ. Phân bố tại miền tây Canada, Alaska và tây bắc Hoa Kỳ, trong quá khứ từng sinh sống tại Đại Bình nguyên Bắc Mỹ.
 Ursus arctos isabellinus – Gấu nâu Himalaya. Phân bố tại Nepal, Pakistan và miền bắc Ấn Độ.
 Ursus arctos lasiotus – Gấu nâu Ussuri (hay gấu nâu Amur, gấu xám đen hay gấu ngựa). Phân bố tại Nga: miền nam quần đảo Kuril, Sakhalin, vùng Primorsky và khu vực sông Ussuri/Amur ở phía nam rặng núi Stanovoy, Trung Quốc: đông bắc Hắc Long Giang, Nhật Bản: Hokkaidō.
 Ursus arctos middendorffi — Gấu Kodiak. Phân loài to lớn nhất, cạnh tranh ngang ngửa với gấu trắng Bắc cực như là thành viên to lớn nhất của họ Gấu cũng như trong vai trò của loài săn mồi trên cạn to lớn nhất. Phân bố tại Kodiak, Afognak, quần đảo Shuyak (Alaska).
 Ursus arctos nelsoni — Gấu xám Mexico, (tuyệt chủng ?). Từng phân bố tại miền bắc Mexico, bao gồm Chihuahua, Coahuila và Sonora, tây nam Hoa Kỳ, bao gồm phần phía nam của Texas, Arizona và New Mexico.
 Ursus arctos pruinosus – Gấu lam Tây Tạng. Phân bố tại miền tây Trung Quốc và Tây Tạng.
 Ursus arctos sitkensis. Phân bố tại đảo Baranof.
 Ursus arctos stikeenensis
 Ursus arctos syriacus – Gấu nâu Syria. Phân bố tại khu vực liên Kavkaz, Syria, Iraq, Thổ Nhĩ Kỳ (Tiểu Á), Iran, Afghanistan, miền tây Himalaya và các dãy núi Pamir-Alai và Thiên Sơn, trong quá khứ có lẽ cũng có ở Israel.

Tình trạng pháp lý

Gấu xám được liệt kê là bị đe dọa trong phạm vi nước Mỹ.

 Gấu vàng đã biến mất khỏi bang California năm 1922 khi con cuối cùng bị bắn hạ ở hạt Tulare, California. Nó có thể nhìn thấy trên lá cờ của tiểu bang California và như là con vật đem lại may mắn cho đội thể thao của trường Tổng hợp Berkeley, California.
 Gấu xám Mexico được liệt kê là loài đang trong tình trạng khẩn cấp.
 Gấu xám cũng được liệt kê tương tự trong danh sách của tiểu bang Washington. Ở Canada, nó được liệt kê như là dễ bị tổn thương ở Alberta, British Columbia, Lãnh thổ Tây Bắc và Yukon. Quần thể đồng cỏ của gấu xám được liệt kê như là tuyệt chủng ở Alberta, Manitoba và Saskatchewan.

Va chạm với gấu nâu

Rất hiếm khi gấu nâu giết chết hay gây thương tích cho con người, nhưng đã có một số trường hợp đáng tiếc xảy ra. Ở khu vực Scandinavia trong 100 năm gần đây có 3 trường hợp bị giết chết bởi gấu nâu. Các vụ tấn công xảy ra khi gấu bị thương hay đang nuôi con. Ngoài ra, có thể các loài gấu khác, chẳng hạn gấu trắng Bắc Cực đã tấn công khi chúng đi kiếm thức ăn.
Gấu nâu rất dễ bị kích động và có thể giết chết người chỉ bằng một cú tát của nó.

Dự án nghiên cứu gấu Scandinavia liệt kê các tình huống sau như là những mối nguy hiểm tiềm ẩn của gấu với con người:

 Gặp con gấu đang bị thương
 Đột ngột xuất hiện giữa con mẹ và các con gấu con
 Gặp gấu trong hang của nó
 Gặp gấu bị khiêu khích bởi các con chó

Nếu có việc phải đi trong rừng thì luôn nhớ cầm theo chuông vì thông thường gấu sẽ tránh con người. Nếu gặp chúng, hãy bình tĩnh và đi chậm theo hướng ngược lại với nó, tuyệt đối không nên bỏ chạy vì điều này kích thích gấu tấn công. Quan trọng là không được đe dọa nó hay kêu la. Nếu bị gấu tấn công và không có đường tẩu thoát, hãy nhớ bảo vệ tốt nhất cho đầu mình.

Chú thích

Liên kết ngoài

 National Geographic Creature Feature: Brown Bears
 GrizzlyBear.org
 Bears
 Largest Skulls - Black Bear

Động vật được mô tả năm 1758
Sách đỏ
A
Động vật núi Alps
Động vật ăn xác chết
Động vật Bắc Cực
Biểu tượng quốc gia Phần Lan
Động vật có vú châu Á
Biểu tượng quốc gia Nga
Động vật có vú châu Âu
Động vật có vú Bắc Mỹ
Động vật có vú Bắc Cực
Động vật nguy hiểm


title: Clypeomorus nympha

text:
Clypeomorus nympha là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Cerithiidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Clypeomorus


title: Aspidimorpha angoramensis

text:
Aspidimorpha angoramensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Borowiec miêu tả khoa học năm 1992.

Chú thích

Tham khảo

Aspidimorpha


title: Pseudopanurgus dreisbachi

text:
Pseudopanurgus dreisbachi là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Timberlake mô tả khoa học năm 1975.

Chú thích

Tham khảo

Pseudopanurgus
Động vật được mô tả năm 1975


title: Amegilla longula

text:
Amegilla longula là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Rayment mô tả khoa học năm 1947.

Chú thích

Tham khảo

Amegilla
Động vật được mô tả năm 1947


title: Sonnefeld

text:
Sonnefeld là một đô thị ở huyện Coburg bang Bayern nước Đức. Đô thị Sonnefeld có diện tích km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 5192 người.

Tham khảo