title: Đường Mục Tông

text:
Đường Mục Tông (chữ Hán: 唐穆宗; 26 tháng 7, 795 - 25 tháng 2, 824), tên thật Lý Hằng (李恆), là vị Hoàng đế thứ 13 hay 15 của nhà Đường trong lịch sử Trung Quốc. Ông trị vì từ năm 820 đến 824, chỉ được 4 năm.

Trong sử sách, Mục Tông là một vị Hoàng đế không quan tâm đến triều đình, chỉ ham vui chơi và đắm chìm trong tửu sắc. Các Tiết độ sứ ở Hà Bắc tam trấn đã quy phục dưới thời Đường Hiến Tông nhân cơ hội đó cũng vùng lên trở lại, uy hiếp đến triều đình. Còn trong nội bộ triều đình, hoạn quan lộng quyền, nạn tham ô tràn lan, nhà Đường bước vào thời kì suy vong.

Thân thế
Đường Mục Tông bổn danh Lý Hựu (李宥), chào đời vào tháng 7 ÂL năm Trinh Nguyên thứ 11 (795), dưới thời tằng tổ là Đường Đức Tông Lý Quát tại biệt điện Đại Minh cung. Vào lúc đó, ông nội ông là Đường Thuận Tông Lý Tụng đang là Hoàng thái tử, còn thân phụ Đường Hiến Tông Lý Thuần là Quảng Lăng Quận vương (广平郡王). Mẹ ông là Quận vương phi Quách thị, con gái của Thăng Bình Công chúa, cháu ngoại Đường Đại Tông Lý Dự, cháu nội của Quách Tử Nghi, thân phận cực kì tôn quý.

Trong những năm Trinh Nguyên thời Đường Đức Tông, Lý Hựu được phong làm Kiến An Quận vương (建安郡王). Năm 805, Đức Tông giá băng, Thuận Tông nối ngôi. Bảy tháng sau Thuận Tông bị hoạn quan ép phải thoái vị, trở thành Thái thượng hoàng, Thái tử Lý Thuần nối ngôi, tức là Đường Hiến Tông. Trong năm 806, Kiến An vương Lý Hựu được tiến phong làm Toại vương (遂王), sau được phong Diêu Lĩnh Chương Nghĩa quân Tiết độ sứ; còn Quách thị được tấn phong làm Quý phi. Mặc dù là Chính thê nhưng Quách thị không được Hiến Tông lập làm Chính cung Hoàng hậu vì Hiến Tông cho rằng Quý phi đã có thế lực lớn bên nhà mẹ, nếu phong Hậu thì các phu nhân khác sẽ e ngại mà không dám tiếp cận, nên vẫn để trống ngôi Hậu đến tận khi qua đời.

Tuy là con của vợ đích nhưng ban đầu Lý Hựu không được chọn làm Thái tử mà người được phong là huynh trưởng của ông, Lý Ninh. Đến năm 811, Thái tử Lý Ninh qua đời, theo thứ tự thì Hoàng tử thứ hai là Lễ vương Lý Khoan (李寬) lên làm Thái tử, nhưng triều thần lại đề nghị lập Hoàng đích tử Lý Hựu. Do đó, Hiến Tông sách phong Toại vương Lý Hựu làm Thái tử vào năm 812, và đổi tên thành Lý Hằng (李恆). Ban đầu Hiến Tông muốn đại thần Thôi Quần soạn biểu nhân danh Lý Khoan nhường ngôi Thái tử cho em, nhưng Thôi Quần cho rằng Lý Hằng là con của vợ đích nên vẫn được ưu tiên hơn là con của cung tần. Đường Hiến Tông đồng ý.

Thái tử triều Đường
Đường Thư không ghi nhận nhiều về những hành trạng của Lý Hằng lúc làm Thái tử. Còn theo Tư trị thông giám, quyển 240 thì vào 817, đại thần Vi Thụ được cử làm Sư phó cho Lý Hằng, nhưng lại thường bày những trò hài hước và khuyến khích sự xa xỉ của ông, nên Hiến Tông sinh ra ác cảm với Vi Thụ. Cuối cùng Vi Thụ bị đuổi khỏi triều đình và bị đầy đến Kiền Châu.

Trong triều, hoạn quan Thổ Đột Thừa Thôi có âm mưu phế ngôi Thái tử của Lý Hằng để đưa Lễ vương Lý Khoan (sau đổi tên là Lý Uẩn) làm Hoàng thái tử nhưng Hiến Tông không đồng tình. Vào đầu năm 820, do ảnh hưởng của việc uống quá nhiều đơn dược, tính tình của Hiến Tông trở nên khắc nghiệt và sức khỏe cũng ngày một yếu đi, Thổ Đột Thừa Thôi gấp rút chuẩn bị việc phế lập sau này. Lý Hằng do đó rất bất an cho tương lai của mình vì Thừa Thôi nắm nhiều binh quyền trong tay. Ông hỏi cữu phụ là Đại tư nông Quách Chiêu để tìm một lời khuyên, Quách Chiêu cho rằng ông chỉ cần tỏ vẻ hiếu thảo và tận tâm với Phụ hoàng, còn những việc khác không đáng ngại.

Do tính tình của Hiến Tông thất thường, nên các hoạn quan thường bị vua sai đánh đập dã man hoặc giết chết chỉ vì những lỗi nhỏ, do đó chúng cảm thấy rất bất an. Ngày 14 tháng 2 năm 820 (Canh Tí), Hiến Tông đột nhiên băng hà tại điện Trung Hòa, hưởng dương 43 tuổi. Nguyên nhân cái chết này được cho là do hoạn quan Trần Hoằng Chí hạ độc. Về sau khi Đường Tuyên Tông (con trai thứ 13 của Hiến Tông) đăng cơ (846) thì có lời đồn rằng mẹ con Lý Hằng là chủ mưu đứng đằng sau vụ ám sát này, nhưng không có bằng chứng xác thực để chứng minh.

Thổ Đột Thừa Thôi thấy Hiến Tông đã chết, liền tập hợp thế lực chuẩn bị đưa Lễ vương Uẩn lên ngôi. Trung úy Lương Thủ Khiêm cùng các hoạn quan Mã Tiến Đàm, Lưu Thừa Giai, Vi Nguyên Tố, Vương Thủ Trừng hợp sức cùng nhau tôn phò Lý Hằng, sau đó giết Thổ Đột Thừa Thôi cùng Lễ vương Uẩn. Lý Hằng bèn đem vàng bạc ra thưởng cho đội quân Thần Sách (do hoạn quan chỉ huy) vì công trợ chúa đăng cơ. Ngày 20 tháng 2 năm 820 (nhằm ngày Bính Ngọ tháng 1 nhuận), Mục Tông tức vị ở điện Thái Cực. Năm đó ông được 26 tuổi, đặt niên hiệu là Trường Khánh (长庆).

Đại Đường Hoàng đế

Tình hình triều chính
Trong lúc Mục Tông đang có tang chưa ra triều chính, hai người thầy cũ của ông là Đoàn Văn Xương, Giá bộ Ngoại lang Đinh Công Trứ và Binh bộ Lang trung Tiết Phóng được tham gia bàn bạc những việc cơ mật. Mục Tông dự định phong họ làm Tể tướng nhưng hai người này từ chối. Nhưng Mục Tông vẫn cho bãi chức của Tể tướng Hoàng Phủ Bác. Triều đình cũng quy cái chết của Hiến Tông là do ngộ độc đan dược, do đó Mục Tông cho giết chết người luyện đan là Liễu Bí.

Ngày Mậu Thân 22 tháng 2, Mục Tông ra triều thân chính. Sau đó ông phong cho hai đại thần Đoàn Văn Xương và Tiêu Phủ giữ chức Trung thư Thị lang, Đồng bình Chương sự (Tể tướng). Đồng thời Mục Tông tôn mẹ là Quách Quý phi làm Hoàng thái hậu. Mục Tông vốn tính đã xa xỉ, đến khi lên ngôi lại dành nhiều thời gian chơi bời săn bắn và uống rượu, không quan tâm triều đình. Nhiều đại thần lên tiếng can ngăn nhưng Mục Tông không nghe. Ngoài ra ông cũng dành rất nhiều vàng bạc trong quốc khố cho việc phụng dưỡng Thái hậu. Cũng trong mùa xuân năm 820, Tể tướng Lệnh Hồ Sở do phạm pháp nên cũng bị biếm chức, dời đến Hành châu. Thôi Thực được lên thay làm Tể tướng.

Tết nguyên đán năm Tân Sửu (821), cải nguyên là Trường Khánh năm đầu, xá thiên hạ. Cùng lúc đó, Tiết độ sứ Tây Xuyên Vương Bá dùng vàng bạc đút lót cho hoạn quan để mong vào triều làm Tể tướng. Vì thế, Mục Tông hạ chiếu cho chiếu Vương Bá vào kinh. Tể tướng Thôi Phủ thấy vậy có lời chê trách Vương Bá là kẻ tà ác tham ô không thể làm tướng nhưng Mục Tông để ngoài tai. Thôi Phủ chán nản, cũng xin từ chức. Có chiếu giáng Thôi Phủ làm Hữu bộc xạ rồi Thượng thư bộ Lại. Nhưng rốt cục thì Vương Bá chỉ được phong làm Thượng thư bộ Hình, chưa thể làm Tể tướng. Cũng năm đó, Đoàn Văn Xương xin từ chức, Mục Tông bèn đổi Văn Xương làm Tiết độ sứ Tây châu và phong Đỗ Nguyên Dĩnh lên thay làm Tể tướng.

Mùa hạ năm đó, Mục Tông theo lời hẹn cũ của Hiến Tông với Hồi Hột, bèn gả em gái là Thái Hòa Công chúa đến Hồi Cốt. Thổ Phiên nghe tin Khả hãn Hồi Cốt lấy Công chúa nhà Đường bèn đem quân cướp phá Thanh Trại bảo. Hồi Cốt bèn đưa vạn kị đến Bắc Đình giúp nhà Đường chống cự Thổ Phiên và rước Công chúa về nước.

Mùa thu năm đó, theo thỉnh cầu từ quần thần, Mục Tông xưng tôn hiệu Văn Vũ Hiếu Đức Hoàng đế và lại xá thiên hạ. Sang năm 822, khi kết thúc chiến dịch ở Hà Bắc, Mục Tông bãi chức các Tể tướng Thôi Thực rồi phong Nguyên Chẩn làm Đồng bình Chương sự, đồng thời Bùi Độ cũng được triệu về đảm nhận lại tướng vị. Sau đó có người tố cáo Nguyên Chẩn trước kia từng có âm mưu ám sát Bùi Độ. Mục Tông cho điều tra nhưng không có kết quả, rốt cục cả hai người đều bị bãi chức tướng. Bùi Độ bị giáng làm Hữu bộc xạ, còn Nguyên Chẩn làm Thứ sử Đồng châu.

Biến động ở Hà Bắc
Đầu năm 820 vua Bột Hải Tuyên Vương của vương quốc Bột Hải đã tiêu diệt vương quốc Tiểu Cao Câu Ly ở Liêu Đông, đe dọa biên giới đông bắc nhà Đường. Con cháu của Cao Đức Vũ (người sáng lập Tiểu Cao Câu Ly) di chuyển đến phía tây của Liêu Tây rồi bị nhà Đường (đời vua Đường Mục Tông) tiêu diệt cùng năm 820.

Dưới thời Hiến Tông, nạn phiên trấn cát cứ về cơ bản được khống chế bởi các chiến dịch quân sự của nhà Đường, kết quả là sáu trấn lớn bị đánh diệt. Đến khi Mục Tông lên ngôi thì nạn này lại bùng lên, đặc biệt là ba trấn ở vùng Hà Bắc: Thành Đức, Ngụy Bác và Bình Lư, vốn có truyền thống cha truyền con nối. Vào mùa đông năm 820, Tiết độ sứ Thành Đức là Vương Thừa Tông qua đời, các tướng dưới quyền giấu việc không phát tang để tính việc chọn người mới lên thay, không công nhận Tiết độ sứ do triều đình phái đến. Do hai con của Thừa Tông đang làm con tin trong triều nên tham mưu Thôi Toại lấy mệnh lệnh của Lương Quốc Phu nhân (tổ mẫu của Vương Thừa Tông), lập Vương Thừa Nguyên, năm đó 20 tuổi lên tiếp quản trấn Thành Đức. Nhưng Vương Thừa Nguyên vốn không muốn nhận chức Tiết độ sứ, lại bị tướng sĩ ép buộc, đành tạm nhận lời, rồi sai sứ đến triều đình bảy tỏ lòng trung thành và xin từ chức. Đáp lại, Mục Tông quyết định phong cho Tiết độ sứ Ngụy Bác Điền Hoằng Chính đến đảm nhận chức Tiết độ sứ ở Thành Đức, dời Vương Thừa Nguyên đến trấn Nghĩa Thành, trấn Ngụy Bác do Lý Tố tiếp quản. Cùng lúc đó lại dời Lưu Ngộ làm Tiết độ sứ Chiêu Nghĩa và Điền Bố (con của Điền Hoằng Chính) là Tiết độ sứ Hà Dương. Sau đó Vương Thừa Nguyên vâng mệnh rời trấn, chư tướng cố giữ lại nhưng không được đành phải chấp nhận. Điền Hoằng Chính sau đó đến tiếp quản trấn Thành Đức. Nhưng Điền lại lo sợ chư tướng ở Thành Đức vẫn hướng về họ Vương chứ không thần phục mình, bèn đem 2000 quân từ trấn Ngụy Bác đến để tự vệ nếu quân lính ở Thành Đức nổi loạn. Sau đó Điền Hoằng Chính xin triều đình cấp lương thực cho 2000 quân này, nhưng triều đình cho rằng quân sĩ Ngụy Bác tình nguyện bỏ trấn nên không có chuyện triều đình phải cấp lương cho. Cuối cùng, Điền Hoằng Chính không đủ quân lương để phân phát nên phải để 2000 quân trở về Ngụy Bác.

Năm 821, Tiết độ sứ Lư Long là Lưu Tổng, người đã sát hại cha và anh (Lưu Tế và Lưu Cổn) vào năm 810), tỏ ra lo sợ khi nhiều lần mộng thấy cha anh hiện về trong giấc mơ, nên muốn từ chức để trở thành nhà sư. Triều đình hạ lệnh phong Lưu Tổng làm Tiết độ sứ Thiên Bình và dời Tiết độ sứ Tuyên Vũ Trương Hoằng Tĩnh đến đảm nhiệm ở trấn Lư Long. Trước khi làm tăng, Lưu Tổng xin triều đình ban thưởng lớn cho tướng sĩ Lư Long để họ trung thành với triều đình và cũng thỉnh cầu cắt Lư Long thành ba đạo nhỏ: ba châu U, Trác, Doanh là một đạo do Trương Hoằng Tĩnh cai quản; bốn châu Bình, Kế, Quy, Đàn do Tiết độ sứ Bình Lư Tiết Bình cai quản; hai châu Doanh và Mạc làm đạo thứ ba sẽ Lư Sĩ Mai làm Quan sát sứ; đồng thời cũng khuyên triều đình nên hạn chế quyền lực của Chu Khắc Dung, cháu nội của Chu Thao.

Không lâu sau Lưu Tổng chết đi. Lúc này Mục Tông cũng không quan tâm gì đến những thỉnh cầu của Lưu Tổng, các Tể tướng Thôi Thực và Đỗ Nguyên Dĩnh không phân biệt được lợi hại, nên chỉ cắt hai châu Doanh, Mạc giao cho Lư Sĩ Mai, và hầu như toàn bộ trấn Lư Long thuộc về Trương Hoằng Tĩnh. Nhưng Trương Hoằng Tĩnh lại làm mất lòng binh sĩ Lư Long qua một số việc làm như ăn bớt tiền thưởng triều đình gửi đến cho binh sĩ, khai quật quan tài của hai giặc An, Sử (vốn được người dân trong vùng tôn kính) và ép quân lính phải phục dịch quá độ... Đến mùa thu năm 821, tướng thân cận của Trương Hoằng Tĩnh là Vi Ung có va chạm với một người lính, Vi Ung tức giận sai đánh người đó. Quân sĩ Hà Sóc vốn ghét những hành động xấu xa của Vi Ung nên không chấp hành mệnh lệnh này. Ung sai báo với Hoằng Tĩnh, Hoằng Tĩnh ra lệnh bắt giữ những ai kháng lệnh. Quân sĩ bèn hùa nhau nổi loạn, bắt giam Trương Hoằng Tĩnh và một số tướng dưới quyền Hoằng Tĩnh, trong đó có Vi Ung. Đến hôm sau, quân sĩ tỏ ra hối hận vì việc đó, nên đến tạ tội nhưng Hoằng Tĩnh không đáp lại. Quân sĩ bèn quyết định đưa Chu Hồi (cha Chu Khắc Dung) tiếp quản trấn Lư Long, nhưng Hồi từ chối, vì thế quân sĩ đưa Chu Khắc Dung thay Trương Hoằng Tĩnh. Nghe tin binh sĩ U châu làm loạn, triều đình hạ lệnh biếm Trương Hoằng Tĩnh rồi phong Lưu Ngộ đến làm Tiết độ sứ Lư Long. Nhưng Lưu Ngộ ngại Chu Khắc Dung nên không nhận và còn thỉnh cầu triều đình ban cho Khắc Dung tiết việt. Ngộ trở về làm Tiết độ sứ Chiêu Nghĩa.

Trong khi đó ở Thành Đức, tướng sĩ cũng bất hòa với Điền Hoằng Chính. Đô tri binh mã sử Vương Đình Thấu âm mưu làm loạn, nửa đêm liên kết với nha binh xông vào giết Hoằng Chính cùng liêu tá; sau đó còn giết những người không ăn cánh với mình, tự xưng là Lưu Hậu và sai người đến Trường An cầu xin tiết việt, sau đó công đánh một số châu khác. Lý Tố ở Ngụy Bác nghe tin Điền Hoằng Chính bị hại, dự định cử binh công đánh Vương Đình Thấu nhưng lại đột nhiên Lý Tố lại bệnh nặng. Triều đình bèn phong Tiết độ sứ Kinh Nguyên Điền Bố đến trấn nhậm ở Ngụy Bác; đồng thời Mục Tông hạ chiếu yêu cầu quân các trấn Ngụy Bác, Chiêu Nghĩa, Hà Đông, Nghĩa Vũ phải tập hợp lại cùng tiến đánh Thành Đức và Lư Long. Quân đội triều đình được giao cho Bùi Độ chỉ huy, Ngưu Nguyên Dực được phong làm Tiết độ sứ mới ở Thành Đức, cùng dẫn binh. Tổng cộng lực lượng của triều đình có tới 150.000 người, gấp 15 lần quân nổi dậy.

Tuy nhiên lúc này, quốc khố đã cạn do sự xa xỉ của Mục Tông, nên quân lương cung cấp cho quân sĩ bị thiếu. Vì thế quân triều đình (vốn không có tinh thần chiến đấu) không thể giành thắng lợi áp đảo trong những trận đầu tiên.

Từ năm 821 đến năm 824, vua Bột Hải Tuyên Vương của vương quốc Bột Hải phái con trưởng là thế tử Đại Tân Đức làm sứ giả sang nhà Đường (đời vua Đường Mục Tông) triều cống 4 lần vào các năm 821, 822, 823 và 824.

Đầu năm 822, quần thần đề nghị Mục Tông nên theo phương sách của Hiến Tông đánh dẹp các trấn khi xưa, có nghĩa là xá tội cho một trấn và đánh một trấn thay vì dồn sức cho cả hai mặt trận. Do đó, Mục Tông xá tội cho Chu Khắc Dung và phong làm Tiết độ sứ Lư Long, đồng thời tiếp tục thảo phạt Vương Đình Thấu. Trong khi Điền Bố vẫn cố gắng thúc ép quân sĩ chiến đấu, nên lòng quân sinh ra dao động. Họ tôn tướng Sử Hiến Thành làm Minh chủ chống lại Điền Bố. Điền Bố cố gắng tập hợp lực lượng còn trung thành với mình nhưng không có ai chịu theo, Bố bèn tự sát. Quân sĩ đưa Sử Hiến Thành về Ngụy và lập làm Ngụy Bác Lưu Hậu. Triều đình trước việc đã rồi, đành phải công nhận Sử Hiến Thành, phong ông ta làm Tiết độ sứ. Và không lâu sau đó lại công nhận luôn cả Chu Khắc Dung và Vương Đình Thấu. Từ đó đến lúc nhà Đường diệt vong (907), Hà Bắc tam trấn chỉ còn thần phục trên danh nghĩa, triều đình không sao kiểm soát được nữa.

Mùa thu năm 822, binh sĩ ở trấn Tuyên Vũ nổi dậy chống lại Tiết độ sứ Lý Nguyện. Nhân đêm tối, quân sĩ xông vào chỗ Lý Nguyện, giết vợ ông ta là Đậu thị. Nguyện sợ hãi bèn bỏ trốn sang Trịnh châu. Quân sĩ lập Lý Giới làm Lưu Hậu. Tin này bay về kinh sư, trong triều có nhiều ý kiến khác nhau. các Tể tướng Đỗ Nguyên Dĩnh và Trương Bình Thúc cho rằng nên xoa dịu quân sĩ ở Tuyên Vũ; còn Lý Phùng Cát cho rằng nếu không đánh dẹp thì triều đình sẽ mất luôn quyền kiểm soát khu vực Dương - Hoài. Phùng Cát lại đề nghị nên bãi Lý Giới, lấy Hàn Sung thay thế trấn nhậm ở Tuyên Vũ. Sau đó Mục Tông phong cho Hàn Sung kiêm nhiệm hai trấn Tuyên Vũ, Nghĩa Thành và phong Lý Giới làm Hữu Kim Ngô Tướng quân, Lý không phụng chiếu vào bao vây Tống châu, nhưng bị quân của Hàn Sung, Lý Quang Nhan đánh bại. Sau cùng, quân triều đình cùng với tiến vào Tuyên Vũ. Lý Giới lúc này đã lâm bệnh, bị thủ hạ là Lý Chất giết chết. Sau đó Lý Chất đầu hàng nhà Đường.

Năm 823, ở Dương Châu nhà Đường, thương nhân Tân La là Trương Bảo Cao đã trở nên tức giận trước sự đối xử của bọn hải tặc với những người đồng hương Tân La của mình, những người ở vùng đất không ổn định của nhà Đường quá cố thường trở thành nạn nhân của hải tặc ven biển hoặc kẻ cướp nội địa. Trên thực tế, các đối tượng người Tân La sống ở nhà Đường đã trở thành mục tiêu ưa thích của những tên cướp, những kẻ đã bán tù nhân của họ làm nô lệ. Mục Tông đã đi xa tới mức ban hành sắc lệnh ngăn chặn buôn bán nô lệ Tân La và ra lệnh trả lại tất cả những người Tân La bị bắt cóc về nước Tân La (đời vua Tân La Hiến Đức Vương).

Chiến loạn ở An Nam đô hộ phủ

Thời Đường Hiến Tông, ở An Nam đô hộ phủ có người bản địa là Dương Thanh nổi lên chống lại nhà Đường, chiếm thành Tống Bình (nay là Hà Nội, Việt Nam). Đường Hiến Tông đã phái Quế Trọng Vũ sang đánh dẹp, chiếm lại thành Tống Bình, bắt được Dương Thanh và con ông ta là Dương Chí Trinh nhưng Dương Thanh đã vượt ngục. Quế Trọng Vũ giết chết Dương Chí Trinh.

Dương Chí Liệt (con của Dương Thanh) và Đỗ Sĩ Giao rút về Tạc Khẩu (thuộc Yên Mô, Ninh Bình, Việt Nam ngày nay) tiếp tục chống cự với quân Đường của Quế Trọng Vũ đến tháng 7 năm 820 thì bị đánh dẹp hẳn. Mục Tông sai Quế Trọng Vũ đánh Dương Thanh mà không thắng. Mục Tông gọi Quế Trọng Vũ quay về, phái Bùi Hành Lập sang làm An Nam đô hộ thay thế cùng năm 820. Bùi Hành Lập dẫn quân Đường đánh Dương Thanh nhưng vẫn không thắng. Mục Tông không hài lòng, gọi Bùi Hành Lập quay về, phái Vương Thừa Điển sang làm An Nam đô hộ thay thế năm 822. Vương Thừa Điển tiếp tục dân quân Đường đánh Dương Thanh nhưng lại không thắng. Mục Tông nổi giận, gọi Vương Thừa Điển quay về, phái Lý Nguyên Hỷ sang làm An Nam đô hộ thay thế cùng năm 822.

Năm 824, Lý Nguyên Hỷ dời phủ trị vào huyện Long Đỗ, Tô Lịch, đắp một cái thành nhỏ, gọi là La Thành, nhưng không thành công.

Dương Thanh lại vào trong người Man Lạo làm loạn, cướp phá phủ thành những năm 822 - 826, An Nam đô hộ Lý Nguyên Hỷ đánh không được, dụ không đến. Do đấy người Man Hoàng Động dẫn Hoàn Vương vào cướp.

Qua đời

Đầu năm 823, Mục Tông chơi đá cầu với các hoạn quan trong cung. Lúc đó có viên hoạn quan bất cẩn làm ông ngã ngựa. Mục Tông kinh sợ, từ đó thành bệnh không thể đi lại được nữa. Các Tể tướng nhiều lần xin vào yết kiến cũng không được. Bùi Độ bèn ba lần dâng thư xin lập Thái tử. Đến tháng 12 ÂL, Mục Tông mới ra triều một lần, nhưng chỉ có thể ngồi trên giường mà thôi. Lý Phùng Cát nhân lúc đó xin lập Trữ quân, Bùi Độ cũng tán thành. Mục Tông không thể làm khác, đành hạ chiếu lập Cảnh vương Lý Đam làm Đông cung Hoàng thái tử.

Cũng trong năm này, thấy trong triều chỉ có một mình Ngưu Tăng Nhụ từ chối quà tặng của Hàn Hoằng lúc ông này sắp mất, nên Mục Tông phong Ngưu Tăng Ngụ làm Trung thư Thị lang, Đồng bình Chương sự. Lúc đó trong triều Ngưu Tăng Nguh và Lý Đức Dụ (con của Lý Phùng Cát) là những người được dự đoán sẽ làm Tể tướng, nhưng Lý Đức Dụ lại không được chọn mà phải làm Chiết Tây quan sát sứ đến 8 năm. Do đó Lý Đức Dụ oán hận Ngưu Tăng Nhụ, hai họ Ngưu - Lý cũng kết phái trong triều để chống đối nhau trong mấy mươi năm, sử gọi là Ngưu Lý đảng tranh. Trong lúc đó Lý Phùng Cát liên kết với hoạn quan Vương Thủ Trừng mưu chống lại Bùi Độ, tạo thành một thế lực lớn. Phùng Cát và Thủ Trừng oán ghét Bùi Độ nên bày mưu kiềm chế Độ. Do vậy Bùi Độ bị giáng chức làm Tiết độ sứ Sơn Nam Tây Đạo, mất quyền bình chương sự.

Trong năm 823, bệnh tình của Mục Tông dần thuyên giảm, nhưng đến ngày 23 tháng 2 năm 824 thì bệnh lại tái phát. Đến ngày 25 tháng 2, bệnh trở nặng, bèn hạ chiếu cho Thái tử Lý Đam giám quốc. Các đại thần dâng sớ muốn xin Hoàng thái hậu Quách thị lâm triều xưng chế, nhưng Thái hậu dẫn việc Võ Tắc Thiên mà từ chối. Cùng đêm 25 tháng 2, Mục Tông băng hà ở tẩm điện, thụy hiệu đầy đủ Duệ Thánh Văn Huệ Hiếu Hoàng đế (睿聖文惠孝皇帝). Ngày 29 tháng 2 (Canh Tí), Thái tử Lý Đam lên ngôi, tức Đường Kính Tông.

Gia đình
 Thân phụ: Đường Hiến Tông Lý Thuần.
 Thân mẫu: Ý An Hoàng hậu Quách thị (懿安皇后郭氏, ? - 851), con gái Thăng Bình Công chúa và Quách Ái, cháu nội của Quách Tử Nghi.

Hậu phi
 Cung Hi Hoàng hậu Vương thị (恭僖皇后王氏, ? - 845), người Việt Châu. Sinh Đường Kính Tông Lý Đam.
 Trinh Hiến Hoàng hậu Tiêu thị (貞獻皇后蕭氏, ? - 847), người huyện Mân (Phúc Kiến). Sinh Đường Văn Tông Lý Ngang.
 Tuyên Ý Hoàng hậu Vi thị (宣懿皇后韋氏), xuất thân cung nữ. Sinh ra Đường Vũ Tông Lý Viêm.
 Võ Quý phi (武貴妃), vốn là Tài nhân (才人), sau được Đường Văn Tông truy tặng Quý phi.
 Dương Hiền phi (杨贤妃), sinh ra An vương Lý Dung.
 Trương Chiêu nghi (張昭儀).
 Trịnh Tài nhân (郑才人).

Hoàng tử
 Cảnh vương → Đường Kính Tông Lý Đam, mẹ là Cung Hi Hoàng hậu Vương thị.
 Giang vương → Đường Văn Tông Lý Ngang, mẹ là Trinh Hiến Hoàng hậu Tiêu thị.
 Không rõ.
 Không rõ.
 Không rõ.
 Chương vương → Sào Huyền công → Tề vương → Hoài Ý Thái tử Lý Thấu [懷懿太子李凑], mẹ không rõ.
 Không rõ.
 An vương Lý Dung [安王李溶], mẹ là Dương Hiền phi.
 Dĩnh vương → Đường Vũ Tông Lý Viêm, mẹ là Tuyên Ý Hoàng hậu Vi thị.

Hoàng nữ
 Nghĩa Phong Công chúa (义丰公主), mẹ là Võ Quý phi, lấy Vi Xử Nhân (韦处仁), mất khoảng năm Hàm Thông.
 Hoài Dương Công chúa (淮阳公主), mẹ là Trương Chiêu nghi, lấy Liễu Chánh Nguyên (柳正元).
 Duyên An Công chúa (延安公主), lấy Đậu Hoán (窦浣).
 Kim Đường Công chúa (金堂公主), mẹ là Trịnh Tài nhân, ban đầu phong là Tấn Lăng Công chúa (晋陵公主), lấy Quách Trọng Cung (郭仲恭), mất năm Càn Phù.
 Thanh Nguyên Công chúa (清源公主), mắt năm Thái Hòa.
 Nhiêu Dương Công chúa (饶阳公主), lấy Quách Trọng Từ (郭仲词).
 Nghĩa Xương Công chúa (义昌公主), xuất gia làm Đạo sĩ, mất năm Hàm Thông.
 An Khang Công chúa (安康公主), xuất gia làm Đạo sĩ.

Chú thích

Hoàng đế nhà Đường
Sinh năm 795
Mất năm 824


title: Acalymma catae

text:
Acalymma catae là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Bechyne & Bechyne miêu tả khoa học năm 1968.

Chú thích

Tham khảo

Acalymma


title: Varanasi

text:
Vārāṇasī  (, ), cũng gọi là Ba-la-nại, Benares, Banaras, hay Benaras (, , ), hay Kashi hay Kasi (, ), là một đô thị lâu đời và là trung tâm trong suốt hàng ngàn năm của Ấn Độ giáo nằm bên bờ sông Hằng ở bang Uttar Pradesh, Ấn Độ. Nơi đây còn là một trong Tứ thánh địa Phật giáo với vườn Lộc Uyển Sarnath nơi Đức Phật Thích-ca thuyết bài Pháp đầu tiên sau khi thành đạo. Đây là một trong những thành phố có dân định cư liên tục cổ nhất thế giới, có lịch sử từ hàng ngàn năm và cùng thời với nền văn minh Sumer. Thành phố này thường được gọi là "thành phố của các ngôi đền học thuật"."

Nền văn hóa của Varanasi liên hệ sâu sắc với sông Hằng và tầm quan trọng về tôn giáo của sông Hằng. Thành phố này đã là một trung tâm tôn giáo và văn hóa ở Bắc Ấn Độ trong hàng ngàn năm. Varanasi có phong cách nhạc Hindustani riêng, và là nơi đã sản sinh ra nhiều nhà triết lý, nhà thơ, nhà văn và các nhà soạn nhạc nổi bật trong lịch sử Ấn Độ, bao gồm: Kabir, Ravi Das, Munshi Premchand, Jaishankar Prasad, Acharya Ram Chandra Shukla, Pandit Ravi Shankar, Hariprasad Chaurasia và Ustad Bismillah Khan. Varanasi là nơi có Đại học Banaras Hindu. Tulsidas đã viết tác phẩm Ramcharitmanas ở đây. Ngôn ngữ được nói ở Varanasi là Kashika Bhojpuri có liên hệ với tiếng Hindi.

Tên gọi
Tên chính thức của Varanasi không phải là một tên hiện đại. Tên gọi này có lẽ căn cứ trên thực tế là thành phố nằm giữa hai con sông: sông Varuna về phía Bắc và sông Assi về phía Nam chảy vào sông Hằng. Tên gọi Varanasi đọc là Baranasi trong tiếng Pali, tạo ra tên Banaras. Sự khác biệt về chính tả tên gọi như Benares và Benaras đã được sử dụng phổ biến dưới thời kỳ Ấn Độ là thuộc địa của Anh nhưng tên đó ngày nay không được dùng. Tên gọi Banaras vẫn đang được sử dụng rộng rãi.

Một giả thuyết khách về nguồn gốc tên gọi cho rằng chính con sông Varuna được gọi là Varanasi trong thời kỳ cổ đại, do đó thành tên gọi của thành phố. This is generally disregarded by historians though there may be some earlier texts suggesting it to be so.

Qua nhiều thời kỳ Varanasi cũng được biết đến với nhiều tên gọi như Avimuktaka, Anandakanana, Mahasmasana, Surandhana, Brahma Vardha, Sudarsana, Ramya và Kasi. Trong văn học và thánh, thành phố thường được gọi trong thơ văn là Kasi hay Kashi, "nơi sáng chói"; một sự ám chỉ tư cách trong lịch sử của thành phố là một trung tâm học vấn, văn học và văn hóa. Kasikanda đã mô tả sự vinh quang của thành phố bằng 15.000 câu thơ trong Skanda Purana, trong đó thần Shiva từng nói về Thành phố này.

Thành phố rất thường được gọi là "thành phố của các đền đài", "thành phố thánh của Ấn Độ", "thành phố ánh sáng", và "thành phố học vấn". Thành phố này cũng được gọi là "thủ đô văn hóa của Ấn Độ".

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Uttar Pradesh
Thành phố Ấn Độ cổ đại
Khu dân cư thành lập thiên niên kỷ 2 TCN


title: Hyalinarcha

text:
Hyalinarcha là một chi bướm đêm thuộc họ Crambidae.

Chú thích

Tham khảo

Eurrhypini


title: (35175) 1993 TJ21

text:
{{DISPLAYTITLE:(35175) 1993 TJ21}}

(35175) 1993 TJ21 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Henry E. Holt ở Đài thiên văn Palomar ở Quận San Diego, California, ngày 10 tháng 10 năm 1993.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 35001–36000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1993
Được phát hiện bởi Henry E. Holt
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Khủng hoảng hậu hôn nhân

text:
Khủng hoảng hậu hôn nhân là hiện tượng xảy ra sau đám cưới, khi mà cả hai người đều nhận ra những khiếm khuyết của nhau nên dẫn đến thất vọng về nhau. Đây là hiện tượng hầu như xảy ra cho mọi cặp vợ chồng, nhưng mức độ có khác nhau.

Nguyên nhân
Nguyên nhân chính là: trong quá trình yêu nhau các cặp tình nhân không chịu tìm hiểu về con người thật của nhau. Họ quá chú tâm đến yếu tố lãng mạn không nghĩ đến cuộc sống thực tế. Chính sự lãng mạn đã làm cho họ mù quáng và dẫn đến ngộ nhận.

Tham khảo

Liên kết ngoài
10 quan niệm sai lầm về hôn nhân
Những điều cần suy ngẫm trước khi kết hôn
Nền tảng cho một cuộc hôn nhân hạnh phúc

Hôn nhân
Tâm lý học
Xã hội học


title: Propebela cancellatus

text:
Propebela cancellatus là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae, họ ốc cối.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Propebela
Động vật được mô tả năm 1842


title: Acirsa morsei

text:
Acirsa morsei là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Epitoniidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Acirsa
Động vật được mô tả năm 1926


title: Nephrotoma claviformis

text:
Nephrotoma claviformis là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Nephrotoma


title: Escorihuela

text:
Escorihuela là một đô thị trong tỉnh Teruel, Aragon, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 200 người.

Tham khảo

Đô thị ở Teruel


title: Lasioglossum aburiense

text:
Lasioglossum aburiense là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1945.

Chú thích

Tham khảo

Lasioglossum
Động vật được mô tả năm 1945


title: Manthes

text:
Manthes  là một xã thuộc tỉnh Drôme trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes đông nam nước Pháp. Xã Manthes nằm ở khu vực có độ cao trung bình 205 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

 INSEE commune file

Xã của Drôme


title: Sân bay Hoogeveen

text:
Sân bay Hoogeveen (tiếng Hà Lan: Vliegveld Hoogeveen)  là một sân bay tổng hợp ở Hoogeveen, một thị xã ở đông bắc Hà Lan. Có nhiều câu lạc bộ bay và trường bay ở sân bay này. Đường băng sân bay dài 1200 m có mặt cỏ.

Xem thêm
 Danh sách sân bay Hà Lan

Tham khảo

 Vliegveld Hoogeveen (trang mạng chính thức)

Liên kết ngoài

Sân bay Hà Lan


title: Hydroglyphus lobulatus

text:
Hydroglyphus lobulatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Wewalka miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Hydroglyphus


title: Macrolenes dentipes

text:
Macrolenes dentipes là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được G.A. Olivier miêu tả khoa học năm 1808.

Chú thích

Tham khảo

Macrolenes


title: Dalopius improvidus

text:
Dalopius improvidus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Brown miêu tả khoa học năm 1934.

Chú thích

Tham khảo

Dalopius


title: Say My Name

text:
"Say My Name" (tạm dịch: "Hãy Gọi Tên Em") là một ca khúc được trình bày bởi nhóm nhạc nữ người Mỹ Destiny's Child, sáng tác bởi David Alpert. Ca khúc được chọn làm đĩa đơn thứ ba từ album năm 1999 của nhóm, The Writing's on the Wall, được phát hành bởi hãng Columbia vào năm 2000. Đây chính là đĩa đơn thành công nhất của album và trở thành một trong những ca khúc nổi bật trong sự nghiệp của nhóm. "Say My Name" đã giúp nhóm thắng hai Giải Grammy cho hạng mục "Trình diễn Song ca hoặc Nhóm nhạc R&B Xuất sắc nhất" và "Bài hát R&B Xuất sắc nhất" kèm theo hai đề cử cho "Ghi âm của năm" và "Bài hát của năm" tại lễ trao Giải Grammy năm 2001 và thêm một giải MTV Video Music Award.

Đây chính là đĩa đơn đầu tiên Destiny's Child giới thiệu hai thành viên mới của nhóm là Michelle Williams và Farrah Franklin. Nhưng họ chỉ xuất hiện trong phần video ca nhạc của ca khúc.

Trình diễn
Giọng chính: Beyoncé Knowles (2 lời, hát chính thứ một trong điệp khúc) và LeToya Luckett (hát đệm 2 lời, hát chính thứ 2 trong điệp khúc) LaTavia Roberson (phần nối)
Giọng bè: Beyoncé Knowles, Kelly Rowland, LeToya Luckett và LaTavia Roberson

Bối cảnh và sáng tác
Nhà sản xuất kiêm nhạc sĩ Rodney Jerkins chính là một trong những người thực hiện album phòng thu thứ hai của Destiny's Child, The Writing's on the Wall, đây đồng thời cũng chính là lần đầu tiên mà nhóm hợp tác với Jerkins. Trong khi viết ca khúc "Say My Name", thành viên Knowles đã khá thất vọng về ca khúc. Cô cho rằng có "quá nhiều thứ" trong bài hát và nó nghe quá "rừng rú".

Trong thời điểm chụp ảnh bìa của album, cha của Knowles và đồng thời cũng là quản lý cho nhóm, Mathew Knowles đã đến phòng thu và góp ý rằng cô nên chọn Jerkins để phối lại ca khúc mà cô "đang ghét". Cha cô đã nói "hãy giành chút thời gian để nghe lời khuyên từ người khác". Sau khi bản phối mới được thực hiện, nhóm chia sẻ rằng sau khi nghe xong ca khúc, họ đã "không thể tập trung vào bất cứ điều gì khác".

Thông tin ngoài lề
"Say My Name" là cuộc đối thoại giữa thành viên Beyoncé Knowles cùng người yêu của cô trên điện thoại khi cô đã phát hiện anh chàng này đang lừa dối cô. Trong khi nói chuyện, cô đã hỏi anh chàng "nói tên của cô", nhưng anh chàng khá ngập ngùng vì anh không muốn cô gái kia biết rằng cô chỉ là "người thứ ba". Rodney Jerkins đã cho ca khúc thêm phần lời đệm và lời chính, mang đến cho người nghe một cảm giác lạ lẫm (sử dụng đảo phách, kỹ thuật trống 808, tổng hợp nhạc cụ, và phong cách đánh guitar thập niên 1970, kiểu wah-wah) trong và ngoài bản phối. Về phần trình diễn, Knowles đảm nhiệm phần lời và phần nối. Cô là người hát chính thứ nhất trong phần nối và cô đã hát lấn sang phần điệp khúc. Cựu thành viên LeToya Luckett đã hát chính và đệm trong phần điệp khúc thứ hai. Thành viên Kelly Rowland thì đảm nhiệm phần hát bè với các từ "around you", "love you", "shady", và "baby". Còn LaTavia Roberson thì hát phần giai điệu và phần nối sau Luckett. Dù không góp mặt trong video, nhưng đây chính là một trong hai bài hát của Destiny's Child mà Luckett đảm nhiệm phần hát chính.

Video ca nhạc
Tháng Mười hai 1999, hai thành viên của nhóm là Luckett và Roberson đã phát hiện người quản lý của mình, Mathew Knowles, đã gian lận tiền lương cho cô con gái Knowles và thành viên thân cận, Kelly Rowland. Luckett và Roberson sau đó đã xin thêm tiền lương nhưng họ vẫn chưa biết rằng Mathew Knowles đã thuê Farrah Franklin và Michelle Williams để thay thế hai thành viên LeToya Luckett và LaTavia Roberson khi vẫn chưa có sự chấp thuận giữa hai bên. Khi quay video vào tháng Giêng 2000, những thành viên mới này đã học một chút vũ đạo để chuẩn bị. Đến ngày 15 tháng 2 năm 2000, khán giả đã bị sốc khi nhìn thấy hai thành viên thay thế là Franklin và Williams mà không có sự thông báo nào. Video gồm đội hình thành viên mới, được trình chiếu lần đầu trên kênh MTV, BET cùng tuyên bố của nhóm cũng được trình chiếu kèm.

Video gồm 4 thành viên, mỗi thành viên đều trong một căn phòng có màu sắc khác nhau, kèm theo hai vũ công nữ và một vũ công nam. Knowles là người trong căn phòng màu cam cùng bộ trang phục trùng khớp với màu sắc của căn phòng. Kelly sau đó xuất hiện trong căn phòng màu xanh dương, Franklin thì nằm trong căn phòng màu đỏ còn Williams thì xuất hiện trong căn phòng trắng. Ý tưởng của video gốc thì có nhiều phần vũ đạo hơn, nhưng vì việc thay thế đội hình, trước khi quay, các cô gái đã nói chuyện với đạo diễn và chấp thuận việc tạo kiểu theo từng nhịp của bài hát. Sau khi trình diễn phần lời 1 và điệp khúc, các cô gái đã đổi phòng cho nhau nhưng vẫn giữ màu của phần trang phục, vũ công và những đồ đạc trong phòng. Đến phần "nhạc nhẹ", nhóm đã chuyển đến nhà để xe với trang phục cam-đen cùng đoàn vũ công nữ diện trang phục đen làm nền. Sau đó, các cô gái lại tiếp tục chuyển về căn phòng cũ của mình và kết thúc với hình ảnh của nhóm tại nhà để xe.

Video này còn xuất hiện trong tuyển tập The Platinum's on the Wall và bộ đĩa của album #1's.

Tranh cãi
Trong khi Luckett và Roberson vẫn chưa hề biết rằng mình đã bị đuổi ra khỏi nhóm, thì video của "Say My Name" đã được trình chiếu toàn quốc, hai thành viên này đã gửi đơn kiện Knowles, Rowland, và quản lý nhóm Mathew Knowles vì đã phá hoại sự nghiệp của Luckett và Roberson. Cuối năm đó, Luckett và Roberson quyến định rời khỏi nhóm nhưng vẫn tiếp tục chống lại Mathew Knowles.

Một năm sau, sau vài tháng được giới truyền chú ý, thông tin chính thức từ trang web của MTV News đưa ra rằng Luckett và Roberson đã tạo nên một nhóm nhạc mới với tên, Anjel. Sau vài tháng tuyển chọn, hai thành viên Naty Quinones và Tiffany Beaudoin đã trở thành thành viên của Anjel. Nhóm đã thu âm 20 ca khúc tại Atlanta, Georgia, với sự trợ giúp của nhóm nhạc R&B Jagged Edge. Hãng sản xuất của nhóm, 581 Entertainment đã khiến nhóm có ý định tan rã khi mọi thành viên đều mong muốn có sự nghiệp solo riêng cho bản thân. Nhưng sau đó, những ca khúc được nhóm thu âm đã bị rò rỉ lên mạng.

Danh sách ca khúc
Đĩa đơn CD Quảng bá tại Mỹ
 "Say My Name" (Bản của Album) - 4:28
 "Say My Name" (Timbaland Remix) - 5:02

Đĩa đơn CD Maxi tại Mỹ
 "Say My Name" (Bản của Album) - 4:28
 "Say My Name" (Timbaland Remix) - 5:02
 "Say My Name" (Maurice's Last Days Of Disco Millennium Mix) - 7:35
 "Say My Name" (Daddy D Remix với Rap) - 4:48
 "Say My Name" (Bản của Album) (cùng Kobe Bryant) - 4:27

Đĩa đơn CD tại Anh Phần 1
 "Say My Name" (Bản phối của Đĩa đơn)
 "Say My Name" (Storm Mix by Tariq)
 "Say My Name" (Timbaland Remix) - 5:02

Đĩa đơn CD tại Anh Phần 2
 "Say My Name" (Dreem Teem Club Mix)
 "Say My Name" (Noodles Mix)
 "Say My Name" (Maurice's Bass 2000 Mix)
 kèm theo một poster

Đĩa đơn châu Âu tại Anh Phần 1 COL 668851 5
 "Say My Name" (Bản chỉnh của đài phát thanh) - 3:46
 "Say My Name" (Bản của Album) - 4:28
 "Say My Name" (Timbaland Remix) - 5:02
 "Say My Name" (Bản của Album) (cùng Kobe Bryant) - 4:27
 "Say My Name" (Daddy D Remix không có Rap) - 4:48

Đĩa đơn châu Âu tại Anh Phần 2 COL 668851 2
 "Say My Name" (Bản của Album) - 4:28
 "Say My Name" (Timbaland Remix) - 5:01
 "Say My Name" (Bản của Album) (cùng Kobe Bryant) - 4:27
 "Say My Name" (Daddy D Remix không có Rap) - 4:48

Đĩa đơn CD Tăng cường tại Úc
 "Say My Name" (Bản của Album) - 4:28
 "Say My Name" (Acapella) - 4:00
 "Say My Name" (Nhạc nền) - 4:27
 "Bills Bills Bills" (Bản của Album) - 4:14

Phối lại
Một vài bản phối lại của "Say My Name" đã được phát hành kèm với đĩa đơn gốc của ca khúc. Hai bản phối đáng chú ý nhất là bản của Timbaland, gồm phần thu mới của nhóm (Kelly hát phần lời 1 và là giọng chính trong phần điệp khúc), lời nhạc mới kèm theo phần xuất hiện của Static Major; tiếp đó là bản "Nitro Remix" (cùng Nitro và Chief, sản xuất bởi Mista Maze), vẫn sử dụng bản thu gốc nhưng phần nhạc nền còn đính kèm thêm tiếng trống bass. Một bản phối khác cũng rất đáng chú ý đó chính là bản phối kèm theo sự góp mặt của cầu thủ bóng rổ của đội Los Angeles Lakers, Kobe Bryant nhưng với vai trò là hát rap. Những bản phối của "Maurice" gồm một bản thu lại của thành viên Knowles trong phần điệp khúc, hát dư và của ba thành viên còn lại trong phần nối, được chịu trách nhiệm bởi Maurice Joshua.

Trình diễn lại
Năm 2002, ban nhạc alternative rock người Úc Sick Puppies đã thu lại "Say My Name" nhưng với tiếng bass đậm chất Flea, đã được lên lịch để xuất hiện trong album đầu tay của họ, Welcome to the Real World. Ban nhạc đã sử dụng bài hát "Brain Stew" của Green Day để làm nhạc nền. Dù vậy, nhóm đã bị hãng đĩa của Destiny's Child kiện, vì thế, bài hát đã bị loại khỏi album. Bài hát không tương tự với bản gốc lắm khi chỉ gồm phần điệp khúc lặp đi lặp lại vài lần trong bài hát. Nhưng lý do mà nhóm đã bị kiện chính vì phần lời thay đổi của họ với ngôn ngữ tục tĩu khi hát "You're acting kinda shady, ain't callin' me baby/So what the f*ck?" ("Sao anh lại hành xử mơ hồ, không gọi em là em yêu/Thì có cái con ch* gì chứ?") Ban nhạc sau đó đã tiếp tục trình diễn ca khúc này trong tour diễn 2009-2010 của họ.

Năm 2007, ban nhạc indie rock Chapel Hill Superchunk, đã phát hành phiên bản của họ trong album Guilt By Association, chủ yếu xoay quanh về những ca khúc được những thành viên yêu thích và nhưng được họ trình diễn bằng đàn.

Ban nhạc indie rock thứ hai, Portugal. The Man cũng đã đăng tải video nhóm trình diễn bài hát nhưng chỉ với hai thành viên Ryan Neighbors và Zachary Carothers và được trình bày theo kiểu hát tonge-in-cheek, cách hát kề sát miệng của mình vào micro.

Giải thưởng
"Say My Name" đã thắng hai Giải Grammy gồm "Trình diễn Song ca hoặc Nhóm nhạc R&B Xuất sắc nhất" và "Bài hát của Năm". Đĩa đơn này đồng thời còn nhận được một giải nhạc Soul, Soul Train Lady cho hạng mục "Đĩa đơn R&B.Soul Xuất sắc được trình diên bởi một Nhóm, Ban nhạc hay Song ca" cùng một giải BMI Pop cho "Bài hát được nghe nhiều nhất".

Diễn biến trên bảng xếp hạng
"Say My Name" xuất hiện tại vị trí #83 trên bảng xếp hạng Hot 100 vào ngày 25 tháng 12 năm 1999 và leo lên vị trí đầu bảng 12 tuần sau đó khi 134,000 đĩa ghi đã được bán trong tuần đầu tiên phát hành, trở thành đĩa đơn có thời gian leo lên vị trí quán quân chậm nhất của Destiny's Child. Dù vậy, ca khúc vẫn trở thành ca khúc bứt phá quốc tế duy nhất của nhóm. Còn đĩa đơn đầu tay, "No, No, No" vẫn không là thành công thật sự của họ.

"Say My Name" sau đó đã dẫn đầu hàng loạt các bảng xếp tại Mỹ như Billboard Hot 100, Hot 100 Airplay, Billboard Hot R&B/Hip-Hop Singles & Tracks ba tuần liên tiếp trong năm 2002 từ ngày 11 tháng 3 năm 2000 đến 1 tháng 4, trở thành đĩa đơn quán quân thứ hai của nhóm tại đây, sau "Bills, Bills, Bills". Ca khúc đồng thời cũng từng bước leo lên vị trí thứ nhất tại Úc. Ở Anh, bài hát là đĩa đơn thành công nhất của nhóm khi đứng vị trí thứ ba với 190,000 bản được tiêu thụ.

Ca khúc giành tổng cộng 32 tuần trên bảng xếp hạng Hot 100 và trở thành một trong những đĩa đơn CD nằm trong top 10 tại Mỹ vào năm đó. Nhưng đây thực ra là đĩa đơn có số lượng bán cao thứ ba tại quê nhà của họ sau "No, No, No", "Bills, Bills, Bills" và giúp nhóm nhận được đĩa Vàng thứ ba từ RIAA.

Đây đồng thời cũng chính là ca khúc đầu tiên của họ đứng đầu tại Châu Á và giúp tên tuổi của nở rộ tại đây khi nền âm nhạc R&B đang bắt đầu mạnh mẽ hơn trên các đài phát thanh. Ở Philippines, đây trở thành đĩa đơn quán quân có số tuần đừng đầu lâu nhất do một nhóm nhạc nữ R&B trình bày.

Tại Úc, bản thu này trở thành đĩa đơn quán quân thành công thứ hai của một nhóm nhạc R&B, sau "No Scrubs" của TLC và cũng đã giúp tăng doanh thu của The Writing's on the Wall cũng như nhận được hai đĩa Bạch kim.

Xếp hạng

Xếp hạng cuối năm

Xếp hạng cuối thập kỷ

Chứng nhận

Chú thích

Đĩa đơ năm 2000
Bài hát của Destiny's Child
Đĩa đơn quán quân Billboard Hot 100
Đĩa đơn quán quân Billboard Hot R&B/Hip-Hop Songs
Đĩa đơn quán quân Billboard Rhythmic Airplay
Đĩa đơn quán quân tại Úc
Video âm nhạc do Joseph Kahn đạo diễn
Bài hát được sản xuất bởi Rodney Jerkins
Bài hát được viết bởi Beyoncé Knowles
Bài hát được viết bởi Rodney Jerkins
Bài hát được viết bởi LeToya Luckett
Bài hát được viết bởi Kelly Rowland
Đĩa đơn năm 1999
Bài hát năm 1999
Đĩa đơn năm 2000
Bài hát sản xuất bởi Rodney Jerkins
Bài hát viết bởi Rodney Jerkins
Đĩa đơn của Columbia Records
Bài hát về sự phản bội


title: Dầu lai lá đờn

text:
Dầu lai lá đờn (PHH) (danh pháp hai phần: Jatropha integerrima - dầu lai lá nguyên; integerrima: completest, most or very whole or intact, ám chỉ lá nguyên vẹn, ko có răng hay thuỳ như các cây cùng chi) là một loài thực vật có hoa thuộc họ Đại kích (Euphorbiaceae).

Ở Việt Nam nhiều người coi nó như một loài mai đỏ và đặt biệt danh là Hồng mai/nhất chi mai đỏ mặc dù nó hoàn toàn không có dính dáng gì đến họ Mai.

Đặc điểm
Cây bụi cao 1-2m, phiến lá màu xanh lục đậm. Hoa mọc thành chùm trên cuống dài, màu đỏ tươi, có 5 cánh.

Công dụng
Cây được trồng rộng rãi để làm cảnh vì cho hoa đẹp, nở quanh năm, chịu hạn tốt và dễ nhân giống bằng giâm cành.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

I
Thực vật Cuba
Thực vật Haiti
Thực vật được mô tả năm 1760
Thực vật Hispaniola


title: Glareadessus franzi

text:
Glareadessus franzi là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Wewalka & Biström miêu tả khoa học năm 1998.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Glareadessus


title: Two Hearts / Wild Soul

text:
Two hearts / WILD SOUL (CHANGMIN from 東方神起) là đĩa đơn tiếng Nhật thứ mười bảy của Tohoshinki, phát hành vào ngày 6 tháng 2 năm 2008 bởi Rhythm Zone. Đây là đĩa đơn đầu tiên trong dự án T.R.I.C.K. từ album thứ ba của nhóm tại Nhật Bản, "T".

Danh sách bài hát

CD

Xếp hạng

Oricon Sales Chart (Nhật Bản)

Korea Top 20 Foreign Albums & Singles

Ngày phát hành

Chú thích

Bài hát của TVXQ
Đĩa đơn năm 2008
Bài hát năm 2008


title: Tiếp thị địa phương

text:
Tiếp thị địa phương (tiếng Anh: Marketing Places) là một bộ phận các giải pháp thực hiện chiến lược phát triển kinh tế của địa phương. Đó là những hoạt động nhằm trình bày, giới thiệu, quảng bá hình ảnh của một địa phương nhắm thu hút nhà đầu tư, kinh doanh, những người du lịch, những cư dân đến địa phương đó tìm những cơ hội đầu tư kinh doanh hay thoả mãn các nhu cầu tiêu dùng của mình, từ đó thúc đẩy sự phát triển kinh tế xã hội của địa phương.

Dựa trên nền tảng lý thuyết và phương pháp Marketing, nhưng không phải cho sản phẩm mà cho một địa phương. Marketing địa phương đòi hỏi sự tận tâm, trách nhiệm của mọi người sống trong địa phương đó, trước hết là bộ máy chính quyền, các doanh nghiệp, đoàn thể, hiệp hội, kế đến là mọi công dân.

Xây dựng chiến lược tiếp thị địa phương là tìm cách phát huy những đặc thù riêng của địa phương mình nhằm hấp dẫn những thị trường và khách hàng muốn nhắm tới, vì thế nó phải dựa trên tiêu chí coi nhà đầu tư và khách hàng là trọng tâm. Cạnh tranh giữa các địa phương với nhau không chỉ là chất lượng sản phẩm và giá cả rẻ, mà còn cạnh tranh bằng cơ chế - chính sách, sự tận tụy - chuyên nghiệp của bộ máy nhà nước, thái độ ứng xử văn minh lịch sự của người dân, uy tín của doanh nhân và thương hiệu của doanh nghiệp.

Khái niệm địa phương và phát triển kinh tế địa phương
Thập niên 1990 có rất nhiều bài viết nói về địa phương. Mỗi bài viết có đều có cách lý giải khác nhau về các khía cạnh chính trị, kinh tế, công nghệ và thương mại có tác động như thế nào đến địa phương trong bối cảnh một nền kinh tế thế giới đang biến đổi nhanh chóng. Các tác giả và bài viết của họ có chung quan điểm là xét theo trật tự thế giới, phạm trù quốc gia đang trên đà tuột dốc. Sự sụp đổ bức tường Béc-lin dẫn đến sự khủng hoảng của chủ nghĩa xã hội đã đẩy nhanh sự chiến thắng của thị trường và các lực lượng toàn cầu. Cuộc cách mạng thông tin do công nghệ đã gia tăng tốc độ thay đổi bằng cách giảm thiểu những rào cản truyền thống về sự cách biệt và sự can thiệp của các quốc gia. Nơi nào trước đây các lãnh thổ từng định ra luật lệ cho hoạt động kinh tế và phát triển địa phương, thì nay ở nơi đó một trật tự thế giới mới – tuy thống nhất nhưng lại mang tính cạnh tranh địa phương – định ra luật lệ. Bây giờ chúng không còn quản lý được con người, hoạt động kinh tế, đầu tư và buôn bán. Trong thời đại Internet nơi mà vốn, công nghệ và ý tưởng lưu chuyển tự do giữa biên giới các quốc gia, địa phương lại nắm giữ một vai trò quan trọng mới.

Địa phương là một khái niệm tương đối trong so sánh. Đó là một vùng lãnh thổ, không phải là một quốc gia. Có nhiều việc quốc gia phải lo, phải vận hành, địa phương thì không. Có nhiều việc cấp quốc gia mới có quyền lực đó, địa phương thì không.

Theo định nghĩa của Ngân hàng Thế giới (WB, 2002) thì Phát triển kinh tế địa phương là quá trình trong đó các cơ quan nhà nước, đơn vị kinh doanh và các tổ chức phi Chính phủ cùng nhau phối hợp để tạo ra điều kiện tốt hơn cho quá trình tăng trưởng kinh tế và tạo công ăn việc làm.

Mục tiêu của Phát triển kinh tế địa phương là nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống cho tất cả người dân trong cộng đồng.

Định nghĩa của Tổ chức Di trú quốc tế (UN – HAIBITAT, 2004): Phát triển kinh tế địa phương là quá trình tham gia của nhiều đối tượng, trong đó người địa phương từ mọi lĩnh vực cùng cộng tác để thúc đẩy hoạt động thương mại của địa phương, tạo ra nền kinh tế có sức bật bền vững. Đây là một công cụ góp phần tạo ra việc làm tốt và nâng cao chất lượng cuộc sống cho mọi người, trong đó có người nghèo và người sống bên lề xã hội.

Đặc tính của địa phương
Một khu vực địa phương xét ở điều kiện địa lý hành chính, có thể có nhiều dạng với các mô hình mang đặc tính khác nhau tùy thuộc vào các đặc tính thị trường như du lịch, công nghiệp, thương mại dịch vụ, dân cư, văn hóa giáo dục, lao động, tôn giáo,...

Mục tiêu của tiếp thị địa phương
Mục tiêu của tiếp thị địa phương là trả lời câu hỏi: Làm thế nào để một địa phương (tỉnh, thành phố, vùng, quốc gia, khu vực) thu hút, duy trì và phát huy được các nguồn lực quan trọng như nhân tài, vốn đầu tư, khách du lịch để đạt được các mục tiêu phát triển trong môi trường toàn cầu hóa và địa phương hóa ngày càng trở nên cạnh tranh. Mặc dù tiếp thị địa phương có nhiều điểm tương đồng so với tiếp thị một sản phẩm cụ thể, nhưng do địa phương là một loại "sản phẩm đặc biệt" nên tiếp thị địa phương có nhiều đặc trưng quan trọng. Một địa phương không chỉ là một không gian địa lý, một thị trường với một cộng đồng cư dân nhất định mà còn bao gồm các yếu tố "vô hình" như văn hóa, xã hội, lịch sử, dân tộc. Hơn nữa, vì sự tồn tại và phát triển của một địa phương có liên quan mật thiết với các địa phương xung quanh nên địa phương dưới góc nhìn tiếp thị không bị giới hạn bởi địa lý hành chính mà bao gồm cả những vùng ảnh hưởng xung quanh.

Sự khác biệt giữa tiếp thị địa phương và tiếp thị sản phẩm bình thường
 Địa phương được xem như một sản phẩm để tiếp thị nhưng không phải là một sản phẩm cụ thể.
 Tiếp thị địa phương là giới thiệu tiềm năng tổng hợp, cơ hội làm ăn, khả năng cung ứng các loại sản phẩm vật chất, tinh thần,... cho khách hàng.
 Những khách hàng khác nhau có những nhận dạng khác nhau về một địa phương.
 Sự tiếp nhận khách hàng hay ngành nghề nào đó có thể làm thay đổi vị thế của địa phương theo hướng khác nhau (ưu hay nhược). Do đó cần phải có một quy hoạch phát triển tổng hợp dài hạn cho địa phương.

Các công cụ để tiếp thị địa phương
Quảng bá hình ảnh bằng các phương tiện thông tin, truyền thông, giao tiếp truyền khẩu của con người, bằng sản phẩm hàng hóa của địa phương đó. Tổ chức các hoạt động tại địa phương để lôi kéo khách hàng đến địa phương bằng sự kiện lịch sử, con người, sự kiện thời sự đang hay sẽ diễn ra.

Quy trình tiếp thị địa phương
 Đánh giá hiện trạng địa phương
 Xây dựng tầm nhìn và mục tiêu phát triển
 Thiết kế các chiến lược tiếp thị
 Hoạch định chương trình thực hiện tiếp thị
 Thực hiện và kiểm soát

Các yếu tố quyết định sự thành công của tiếp thị địa phương
 Xây dựng thương hiệu
 Trách nhiệm và hiểu biết về vai trò tiếp thị địa phương
 Biết sử dụng công nghệ thông tin để thực hiện kế hoạch tiếp thị
 Biết liên kết mọi khả năng, mọi ngành, mọi địa phương để tạo ra sự đa dạng và hỗ trợ lẫn nhau, bổ sung cho nhau
 Phải có sự đào tạo lực lượng lao động, nhân tài và chú ý đến tố chất thành phần dân cư

Chú thích

Tiếp thị
Địa lý học


title: Chimarra antilliana

text:
Chimarra antilliana là một loài Trichoptera trong họ Philopotamidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Tham khảo

Tham khảo

Trichoptera vùng Tân nhiệt đới
Chimarra


title: Arctia caja

text:
Bướm đêm hổ vườn (Arctia caja) là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

Sải cánh dài . Cánh có màu sắc phong phú: cánh trước có màu nâu với các vệt loang trắng, cánh sau màu cam với các đốm đen. Chúng phân bố khắp châu Âu về phía bắc Lapland, ở Á Châu, và ở Bắc Mỹ. Ở vùng núi loài này phân bố đến tận độ cao .

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

Moths và Butterflies of châu Âu và North Africa
Fauna Europaea: Taxonomy
www.lepiforum.de: Photos và taxonomie
www.schmetterling-raupe.de
www.faunistik.net: photos
www.insektenbox.de

Bướm Bắc Mỹ
Arctia
Động vật được mô tả năm 1758
Côn trùng châu Âu


title: Synetocephalus bivittatus

text:
Synetocephalus bivittatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Leconte miêu tả khoa học năm 1859.

Chú thích

Tham khảo

Synetocephalus


title: Lucky (bài hát của Britney Spears)

text:
"Lucky" là một bài hát của nghệ sĩ thu âm người Mỹ Britney Spears, được sáng tác và sản xuất bởi Max Martin và Rami Yacoub với tham gia hỗ trợ viết lời từ Alexander Kronlund, cho album phòng thu thứ hai của Spears, Oops!... I Did It Again (2000). Nó được phát hành vào ngày 8 tháng 8 năm 2000 bởi Jive Records như là đĩa đơn thứ hai trích từ album. Đây là một bản teen pop nói về một ngôi sao điện ảnh nổi tiếng tên là Lucky, mặc dù "may mắn" và dường như có tất cả mọi thứ - sự nổi tiếng, giàu có, sắc đẹp, nhưng cô lại cảm thấy cô đơn thực sự bên trong tâm hồn mình. Bài hát nhận được nhiều lời khen ngợi từ các nhà phê bình âm nhạc, trong đó họ đánh giá phần giai điệu và nhịp điệu của nó là ngọt ngào và hấp dẫn, và cảm thấy rằng lời bài hát được cho là nói về chính Spears.

"Lucky" đạt được thành công thương mại trên toàn cầu, đạt vị trí quán quân tại Áo, Đức, Thụy Điển và Thụy Sĩ, trong khi nằm trong top 10 tại 11 quốc gia khác. Video ca nhạc của bài hát, được đạo diễn bởi Dave Meyers, trong đó Spears hoá thân thành một nữ diễn viên nổi tiếng, nhưng lại phải trải qua những trạng thái cảm xúc tương tự như lời bài hát. Spears đã trình diễn bài hát trên nhiều chương trình và trong 3 chuyến lưu diễn của mình.

Danh sách các phiên bản chính thức
 "Lucky" [Phiên bản album] — 3:24
 "Lucky" [Bản không lời] — 3:24
 "Lucky" [Jason Nevin Radio Remix] — 3:35
 "Lucky" [Jason Nevins Mixshow Edit] — 5:43
 "Lucky" [Jason Nevins Club Creation] — 7:47
 "Lucky" [Jack D. Elliot Radio Mix] — 3:28
 "Lucky" [Jack D. Elliot Club Mix] — 6:43
 "Lucky" [Riprock 'N' Alex G Extended Club Mix] — 7:11
 "Lucky" [Riprock 'N Alex G Radio Version] — 3:59
 "Lucky" [Junior Vasquez "Almost Lucky" FX Mix] — Không được phát hành (Đã bị leak năm 2003)
 "Lucky" xuất hiện ở track 10 trong phiên bản Mĩ của Now That's What I Call Music! 5. Đây đánh dấu lần xuất hiện đầu tiên của một track từ "Oops!… I Did It Again" có mặt trong một series album tuyển tập.

Danh sách track và định dạng

Xếp hạng

Xếp hạng tuần

Xếp hạng cuối năm

Thành công trên các bảng xếp hạng

Chứng nhận

|-

Lịch sử phát hành

Phiên bản hát lại
 Ca sĩ/Trưởng ban nhạc người Đức Max Raabe và Giàn giao hưởng Palast đã cover phong cách cabaret/big band cho album 2001 của anh Super Hits.
 Một ban nhạc rock đến từ Philippines tên là Kamikazee cover phiên bản metal rock ca khúc.
 Blink-182 cover bài hát này trong các chương trình biểu diễn trực tiếp của mình.
 Diễn viên hài Paul McDermott cover bài hát trong phần cuối của chương trình truyền hình Úc Good News Week trong phần 1996-2000 của nó.
 Ca sĩ nhạc đồng quê Taylor Swift biểu diễn bài hát này tại Speak Now World Tour vào ngày 20 tháng 9 năm 2011 ở Louisiana để dành tặng tới Britney Spears. Mặc chiếc áo màu hoa cà đặc trưng, Swift vừa hát vừa gảy những giai điệu đầu tiên của "Lucky" trên chiếc đàn guitar của cô. Scott Shetler ở Pop Crush nhận xét rằng, "Sức hút đám đông từ bản cover của Britney không mạnh mẽ như khi Swift cover bài hát của Eminem ở Detroit hay Justin Bieber ở Toronto." Tuy nhiên, Jenna Hally Rubenstein của MTV, đánh giá cao màn trình diễn này, và lưu ý rằng khán giả đã có phản ứng tích cực với bản cover, và nói rằng, "tuy rằng đoạn video chỉ có một chiều và có vẻ giống một ca khúc tập thể của một tay quay không chuyên, sự háo hức ở giọng hát của cô giống như một lời khẳng định việc lựa chọn bài hát như vậy của Taylor là đúng."

Tham khảo

Liên kết ngoài

Bài hát của Britney Spears
Bài hát sản xuất bởi Max Martin
Đĩa đơn năm 2000
Đĩa đơn quán quân tại Thụy Điển
Đĩa đơn quán quân tại Thụy Sĩ
Đĩa đơn quán quân tại Đức
Đĩa đơn quán quân European Hot 100 Singles
Pop ballad
Video âm nhạc do Dave Meyers đạo diễn
Đĩa đơn quán quân tại Áo
Bài hát viết bởi Max Martin
Ballad thập niên 2000
Bài hát năm 2000
Đĩa đơn của Jive Records


title: Shorea cuspidata

text:
Shorea cuspidata là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Đây là loài đặc hữu của Malaysia.

Chú thích

Tham khảo
 Ashton, P. 1998. Shorea cuspidata. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

cuspidata


title: Marcenat, Cantal

text:
Marcenat là một xã ở tỉnh Cantal, thuộc vùng Auvergne-Rhône-Alpes ở miền trung nước Pháp. Ses habitants sont appelés les Marcenatais.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Cantal

Liên kết ngoài
 Marcenat sur le site de l'Institut géographique national

 Sie de l'office de tourisme de Marcenat

Tham khảo

Marcenat


title: Yên Bình

text:
Yên Bình là một huyện thuộc tỉnh Yên Bái, Việt Nam.

Địa lý
Huyện Yên Bình nằm ở phía đông của tỉnh Yên Bái, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp huyện Hàm Yên và huyện Yên Sơn thuộc tỉnh Tuyên Quang
Phía tây giáp huyện Trấn Yên, huyện Văn Yên và thành phố Yên Bái
Phía nam giáp huyện Hạ Hòa và huyện Đoan Hùng thuộc tỉnh Phú Thọ
Phía bắc giáp huyện Lục Yên.

Huyện Yên Bình có diện tích 1.187,14 km², dân số năm 2019 là 112.046 người, mật độ dân số đạt 94 người/km².

Lịch sử
Yên Bình vào thời nhà Nguyễn là đất châu Thu Vật (năm 1823 đổi tên là châu Thu (Thu Châu) phủ Yên Bình tỉnh Tuyên Quang. Thu Châu vào thế kỷ 19 gồm 7 tổng: Vĩnh Kiên (các đơn vị cấp làng xã: Vĩnh Kiên, Phục Lễ, Vũ Linh, Bạch Hà, An Thịnh), Đại Đồng (các đơn vị cấp làng xã: Đại Đồng, Vũ Khê, Khuôn Sơn, Hoàng Loan Thượng, Hoàng Loan Trung, Hoàng Loan Hạ), Ẩm Phúc (các đơn vị cấp làng xã: Ẩm Phúc, Tô Khê, Dương Liễu, Vô Tha, Phụ Thành, Bảo Ái, Đồng Lang), Cẩm Nhân (các đơn vị cấp làng xã: Cẩm Nhân, Tích Cốc, Bình Hanh, Hoàng Gia), Mông Sơn (các đơn vị cấp làng xã: Mông Sơn, Thì Lại, Xuân Lôi, Phú Lâm, Lãnh Thủy), Ngọc Chấn (gồm các đơn vị cấp làng xã: Ngọc Chấn, Dịch Dương, Xuân Kỳ, Bình Mục, Thu Vật, Hướng Dương), Thì Ngạn (các đơn vị cấp làng xã: Thì Ngạn, Kỳ Mã, Duyên Gia, Đông Lý);

Dưới thời Pháp thuộc, địa phương có lúc nằm trong chế độ quân quản, khi thì ở quân khu miền Tây (1885-1890); lúc thì thuộc đạo quan binh thứ ba Yên Bái(1891-1900). Nhìn chung, các đơn vị hành chính cấp tổng và xã không đổi chỉ có tên Châu Thu đổi là phủ Yên Bình.

Sau năm 1945, đổi phủ thành huyện, giải thể cấp tổng. Huyện Yên Bình lúc bấy giờ có 39 xã. Sau khi hòa bình lập lại, do việc thành lập khu tự trị Việt Bắc, ngày 1 tháng 7 năm 1956, Chủ tịch nước Việt Nam dân chủ cộng hòa ra Sắc lệnh số 268-SL chuyển huyện Yên Bình của tỉnh Tuyên Quang để sáp nhập vào tỉnh Yên Bái.

Ngày 28 tháng 1 năm 1967, Bộ Nội vụ ban hành Quyết định số 21-NV về việc chuyển 2 xã: An Phú và Phú Mỹ về huyện Lục Yên quản lý.

Do việc di dân để xây dựng nhà máy thủy điện Thác Bà, cũng trong ngày 28 tháng 1 năm 1967, Bộ trưởng Bộ Nội vụ ra quyết định số 24-NV về việc giải thể 19 xã: Yên Bình, Bình An, Văn Chính, An Thọ, Ẩm Phước, Chính Tâm, Yên Vượng, Đồng Thái, An Dương, Dương Liễu, Hợp Hòa, Đồng Thanh, Đại Đồng, Minh Phú, Tân Thành, Vĩnh An, Tích Trung, Đồng Tâm và Đông Lý. Điều chỉnh xóm Mạ thuộc xã Yên Vượng (giải thể) sáp nhập về xã Vĩnh Kiên và xóm Đá chồng thuộc xã Đại Đồng (giải thể) và xóm Hồng Bàng thuộc xã Đông Lý (giải thể) sáp nhập về xã Hương Lý.

Ngày 16 tháng 2 năm 1967, Bộ trưởng Bộ Nội vụ ra Quyết định số 51-NV chia xã Vũ Linh thành 2 xã: Vũ Linh và Bạch Hà, chia xã Vĩnh Kiên thành 2 xã: Vĩnh Kiên và Yên Bình, chia xã Cảm Nhân thành 2 xã: Tích Cốc và Cảm Nhân. Đồng thời, sáp nhập 2 xã: Hán Đà và Đại Minh thuộc huyện Đoan Hùng của tỉnh Phú Thọ về huyện Yên Bình.

Ngày 27 tháng 12 năm 1975, huyện Yên Bình thuộc tỉnh Hoàng Liên Sơn, gồm 23 xã: Bạch Hà, Bảo Ái, Cảm Ân, Cẩm Nhân, Đại Đồng, Đại Minh, Hán Đà, Mông Sơn, Mỹ Gia, Ngọc Chấn, Phú Thịnh, Phúc An, Phúc Ninh, Tân Hương, Tân Nguyên, Thịnh Hưng, Tích Cốc, Vĩnh Kiên, Vũ Linh, Xuân Lai, Xuân Long, Yên Bình và Yên Thành.

Ngày 23 tháng 2 năm 1977, thành lập thị trấn Thác Bà.

Năm 1981, chuyển huyện lỵ từ thị trấn Thác Bà đến xã Phú Thịnh.

Năm 1985, chia xã Phú Thịnh thành 2 đơn vị hành chính: xã Phú Thịnh và thị trấn Yên Bình (thị trấn huyện lỵ huyện Yên Bình).

Ngày 12 tháng 8 năm 1991, huyện Yên Bình trở lại thuộc tỉnh Yên Bái vừa tái lập.

Ngày 4 tháng 8 năm 2008, chuyển xã Văn Lãng thuộc huyện Trấn Yên về huyện Yên Bình quản lý.

Ngày 1 tháng 2 năm 2020, sáp nhập xã Tích Cốc vào xã Cảm Nhân và sáp nhập xã Văn Lãng vào xã Phú Thịnh.

Huyện Yên Bình có 2 thị trấn và 22 xã như hiện nay.

Hành chính
Huyện Yên Bình có 24 đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc, bao gồm
2 thị trấn: Yên Bình (huyện lỵ), Thác Bà và 22 xã: Bạch Hà, Bảo Ái, Cảm Ân, Cảm Nhân, Đại Đồng, Đại Minh, Hán Đà, Mông Sơn, Mỹ Gia, Ngọc Chấn, Phú Thịnh, Phúc An, Phúc Ninh, Tân Hương, Tân Nguyên, Thịnh Hưng, Vĩnh Kiên, Vũ Linh, Xuân Lai, Xuân Long, Yên Bình, Yên Thành.

Kinh tế

Tiềm năng phát triển của huyện là du lịch, bên cạnh đó công nghiệp và nông nghiệp cũng được trú trọng: các nhà máy xí nghiệp được nâng cấp và xây dựng như Nhà máy xi măng Yên Bình được xây dựng tại KM 10 và Nhà máy xi măng Phú Thịnh cũng được nâng cấp từ lò đứng sang lò quay, Nhà máy thủy điện Thác Bà được Tổng công ty điện lực đầu tư cơ sở 2 tại Na Hang - tỉnh Tuyên Quang.

Thay đổi sau khi xây nhà máy thủy điện Thác Bà

Trước kia, khi Nhà máy thủy điện Thác Bà chưa xây dựng, người dân sinh sống bám theo hai bờ sông Chảy tạo nên những điểm dân cư sầm uất, nhiều người từ miền xuôi lên lập nghiệp tại đây.

Trước kia Yên Bình có nhiều rừng tự nhiên với gỗ, nứa và các loại lâm sản quy hiem,người dân khai thác gỗ nứa đóng thành bè, mảng vận chuyển theo dòng sông Chảy về xuôi.

"Còn tiền chợ Ngọc, chợ Ngà
Hết tiền thì lại Thác Bà, thác Ông"

Đó là câu thơ xưa nói về cuộc sống của người dân hai bên bờ sông Chảy. Chợ Ngọc, chợ Ngà là nơi buôn bán hàng hóa nổi tiếng ở vùng Yên Bình trước đây, bây giờ chợ Ngọc nằm sâu dưới lòng hồ Thác Bà, chợ Ngà giờ cũng không còn nữa, người dân khu chợ Ngà xưa nay đi chợ Cát Lem. Còn Thác Bà là nơi có dòng nước chảy xiết đổ xuống những khối đá lớn mà những người khai thác gỗ phải vượt qua, người ta đã lập một miếu thờ gần thác để thắp hương mỗi khi đưa bè gỗ qua đây. Bây giờ miếu thờ này không còn nữa.

Vào những năm 1970, khi Nhà máy thủy điện Thác Bà đi vào hoạt động, cả một vùng rộng lớn ngập chìm trong nước. Một số làng bản di chuyển khỏi lòng hồ đến những vùng xa hơn như Mông Sơn, Cảm Ân, xã Yên Bình... Những người dân vùng hồ phải làm quen với môi trường sống mới, họ đi lại trên hồ bằng thuyền và xuồng máy, nhiều phụ nữ và trẻ em biết bơi thuyền (nan) bằng chân. Hồ Thác Bà đã tạo nên diện tích mặt nước rất lớn nằm ở 2 huyện Yên Bình và Lục Yên, nhiều người dân sống gần hồ đã làm thêm nghề đánh bắt cá. Hơn một nghìn hòn đảo trên hồ giờ đang được trồng cây lâm nghiệp chủ yếu là keo, bạch đàn, muồng, quyền quản lý thuộc về cơ quan lâm trường Thác Bà và chịu trác nhiệm trực tiếp là ông: Nguyễn Văn Vượng trưởng phòng kỹ thuật của lâm trường. Nhiều mỏ đá vôi và đá trắng đang được khai thác và vận chuyển bằng đường thủy trên hồ Thác Bà. Ở đây người ta cũng đang có những dự án du lịch trên vùng hồ.

Vị trí: trên sông Chảy. Diện tích lưu vực: 6.430 km². Công suất lắp máy: 120MW. Chiều cao lớn nhất của đập: 48m. Chiều dài đỉnh đập: 657m. Thể tích đập: 1,33 triệu m3. Dung tích hữu ích của hồ chứa: 2.160.000.000 m3. Dung tích toàn bộ của hồ chứa: 2.490.000.000 m3. Diện tích mặt hồ ứng với MN bình thường: 235 km². Chiều dài lớn nhất của hồ chứa: 60 km. Cao trình MNBT: +58,0 Cao trình MN lũ 0,01%: +61,0. Cao trình MN lũ 0,1%: +59,65. Cao trình MN lũ 1%: +58,85. Mực nước hết: +46,0. Mực nước trước lũ: +50,3. Khả năng xả lũ lớn nhất: 3.650m3/s.

Vùng trồng bưởi
Xuôi theo dòng sông Chảy, có một vùng đất phù sa thuộc làng Khả Lĩnh xã Đại Minh (Yên Bình) nổi tiếng trồng cây bưởi. Trước đây vùng đất này thuộc huyện Đoan Hùng - tỉnh Phú Thọ, nay thuộc Yên Bình - tỉnh Yên Bái. Bưởi trồng ở vùng đất này cho quả ngon và ngọt nhất. Ngày nay giống bưởi ngọt này đã được trồng ở nhiều nơi nhưng chất lượng thì không đâu bằng bưởi Khả Lĩnh. Bưởi Đại Minh giờ được bán nhiều tại ngã ba Cát Lem.

Chú thích

Tham khảo


title: Andrena deserticola

text:
Andrena deserticola là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Timberlake mô tả khoa học năm 1937.

Chú thích

Tham khảo

D
Động vật được mô tả năm 1937


title: Brassia arcuigera

text:
Brassia arcuigera (tên tiếng Anh là Arching Brassia) là một loài phong lan.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

arcuigera


title: Phaseolus acutifolius

text:
Phaseolus acutifolius, đậu Tepary, là loài thực vật bản địa tây nam Hoa Kỳ và México và đã được trồng bởi cư dân bản địa từ thời tiền Columbus. Nó chịu hạn tốt hơn loài common bean (Phaseolus vulgaris) và được trồng ở vùng có điều kiện sa mạc và bán sa mạc từ Arizona qua México đến Costa Rica.

Tham khảo

Liên kết ngoài
The Tepary Bean
Bean, Tepary — Phaseolus acutifolius A. Gray
Papago (Tohono O'odham) Tepary Bean Soup
NRCS: USDA Plants Profile Phaseolus acutifolius A. Gray , var. acutifolius, var. latifolius Freeman
Crop Wild Relatives Gap Analysis Portal  reliable information source on where and what to conserve ex-situ, regarding Phaseolus genepool

A|acutifolius
Thực vật Costa Rica
Thực vật México
Thực vật Tây Nam Hoa Kỳ
Thực vật Trung Mỹ
Quả đậu ăn được
Cây trồng bắt nguồn từ châu Mỹ


title: Amarodytes oberthueri

text:
Amarodytes oberthueri là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Régimbart miêu tả khoa học năm 1900.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Bọ nước
Amarodytes


title: Baar, Mayen-Koblenz

text:
Baar là một đô thị thuộc thuộc huyện Mayen-Koblenz, phía tây nước Đức. Đô thị Baar, Mayen-Koblenz có diện tích 11,74 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 809 người.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Mayen-Koblenz


title: Podeonius fujianus

text:
Podeonius fujianus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Schimmel miêu tả khoa học năm 2003.

Chú thích

Tham khảo

Podeonius


title: Chilgok

text:
Quận Chilgok (Hán-Việt: Tất Cốc) là một quận ở đạo (tỉnh) Gyeongsang Bắc, Hàn Quốc. Quận này có diện tích 451 km², dân số 107.158 người.  Quận lỵ là ấp Waegwan (Oa Quán).  Người dân địa phương nổi tiếng có Shin Ryu (Thần Lưu).

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang mạng chính quyền quận

Gyeongsang Bắc
Huyện Hàn Quốc


title: Rissoina delicatissima

text:
Rissoina delicatissima là một loài ốc biển nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Rissoidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Rissoina


title: Dercetina punctata

text:
Dercetina punctata là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Allard miêu tả khoa học năm 1889.

Chú thích

Tham khảo

Dercetina


title: Velikiye Luki

text:
Velikiye Luki (tiếng Nga:) là một thành phố Nga. Thành phố này thuộc chủ thể Pskov Oblast. Thành phố có dân số 104.979 người (theo điều tra dân số năm 2002). Đây là thành phố lớn thứ 152 của Nga theo dân số năm 2002.

Tham khảo

Thành phố của Nga
Tỉnh Pskov


title: Haux, Gironde

text:
Haux là một xã trong tỉnh Gironde, thuộc vùng Nouvelle-Aquitaine của nước Pháp, có dân số là 732 người (thời điểm 1999). Haux là một nơi trồng nho, thuộc vùng trồng nho Premières Côtes de Bordeaux và Cadillac.

Tham khảo

Xã của Gironde


title: Samraong

text:
Huyện Samraong là một huyện ở tỉnh Oddar Meanchey phía bắc Campuchia. Đây là khu vực đô thị của tỉnh Oddar Meanchey. Hiện nay huyện này đã được nâng cấp lên Thành phố Samraong.

Tỉnh Oddar Meancheay
Huyện Campuchia


title: Leucosyrinx archibenthalis

text:
Leucosyrinx archibenthalis là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Turridae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Leucosyrinx


title: Vịnh Gaeta

text:
Vịnh Gaeta là một vịnh trong biển Tyrrhenus, ở ngoài bờ phía tây của Ý. Vịnh này giáp ranh với Cape Circeo ở phía bắc, đảo Ischia và Vịnh Napoli ở phía nam, và Quần đảo Pontine ở phía tây.

Vịnh được gọi theo tên của thành phố Gaeta gần bên. Sông Volturno là sông chính chảy vào vịnh này.

Vịnh Gaeta từng là căn cứ của NATO từ năm 1967 tới năm 2006, và là căn cứ của soái hạm của Hạm đội 6 (Đệ lục hạm đội) của Hoa Kỳ.

Tham khảo

Vịnh Ý
Địa Trung Hải


title: Aachen

text:
(, từ tiếng Đức cổ Ahha (nước), trước kia theo tiếng Latin Aquisgranum hay Aquae Granni; tiếng Pháp: Aix-la-Chapelle) là một thành phố trong bang Nordrhein-Westfalen của Đức. Aachen nằm ở vị trí cực Tây nhất nước Đức. Thành phố này giáp ranh với Bỉ và Hà Lan và cách Köln 65 km về hướng tây.

Vùng đất Aachen đã có người sinh sống từ thời Đồ đá mới (Neolithic). Thành phố Aachen được nhắc đến trong sử sách lần đầu tiên vào năm 765 như là Aquis villa. Dân số thành phố vượt ngưỡng 100.000 người vào năm 1890 và do đó Aachen trở thành thành phố lớn từ đấy.

Nhà thờ chính tòa Aachen là di sản thế giới đầu tiên của nước Đức, được UNESCO công nhận vào năm 1978. Đại học RWTH Aachen (Rheinisch-Westfälische Technische Hochschule Aachen) được xây dựng năm 1870 và là một trong những trường đại học kỹ thuật lớn nhất và giàu truyền thống nhất của châu Âu.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Cửa khẩu Bỉ-Đức
Địa điểm hành hương Công giáo
Thành phố của bang Nordrhein-Westfalen
Thế kỷ 1
Thành bang Đế chế
Lịch sử người Đức Do Thái
Khởi đầu thế kỷ 1
Rheinland
Thành phố và thị trấn La Mã ở Đức
Năm 765
Thị trấn spa Đức
Aachen (huyện)


title: Bobbau

text:
Bobbau là một đô thị thuộc huyện Anhalt-Bitterfeld, bang Saxony-Anhalt, Đức.

Tham khảo

Làng ở Sachsen-Anhalt


title: Arlon

text:
</div>
Arlon (, ) là một đô thị của Bỉ tọa lạc ở tỉnh Luxembourg, vùng Wallonie, là thủ phủ tỉnh này. Dù cư dân ở đây sử dụng tiếng Đức, đô thị này lại không thuộc cộng đồng nói tiếng Đức ở Bỉ.

Đô thị Arlon gồm các đô thị cũ Autelbas (), Autelhaut, Barnich, Bonnert (Bunnert), Clairefontaine, Fouches, Frassem, Freylange, Guirsch (Giisch), Heckbous, Heinsch (Häschel), Sampont, Sesselich, Seymerich, Sterpenich, Toernich (Täernech), Udange, Viville, Waltzing, và Weyler.

Cư dân địa phương nổi bật

 Johann Kaspar Basselet von La Rosée, tướng Bavaria (1710–1795)
 Godefroid Kurth, nhà sử học (1847–1916)
 Benoît Lamy, đạo diễn phim (1945-2008)
 Ingrid Lempereur, vận động viên bơi lội (1969)

Thành phố kết nghĩa

 : Saint-Dié-des-Vosges
 : Diekirch
 : Bitburg
 : Sulphur, Louisiana
 : Hayange
 : Alba
 : Market Drayton

Tham khảo

Liên kết ngoài

  Official city web site (bằng tiếng Pháp)
  Official Maitrank web site (bằng tiếng Pháp)

Đô thị của tỉnh Luxemburg
Chấm dứt năm 1221


title: Daphnella chrysoleuca

text:
Daphnella chrysoleuca là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

chrysoleuca


title: Hurworthia

text:
Hurworthia là một chi bướm đêm thuộc họ Erebidae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Erebidae


title: Ziersdorf

text:
Ziersdorf là một thị trấn ở huyện Hollabrunn trong bang Niederösterreich, ở nước Áo. Đô thị này có diện tích 48,72 km², dân số năm 2001 là 3330 người.

Tham khảo

Đô thị của Niederösterreich


title: Kylmäkoski

text:
Kylmäkoski là một đô thị của Phần Lan.

Đô thị này tọa lạc tại tỉnh Tây Phần Lan trong vùng Pirkanmaa. Đô thị này có dân số 2.632 người (thời điểm năm 2003) với diện tích là 199,53 km² trong đó có 8,61 km² là diện tích mặt nước. Mật độ dân số là 13,2 người trên mỗi km².

Đô thị này chỉ sử dụng tiếng Phần Lan.

Tham khảo

Đô thị của vùng Pirkanmaa


title: Ectoedemia kharuxabi

text:
Ectoedemia kharuxabi là một loài bướm đêm thuộc họ Nepticulidae. Nó được miêu tả bởi Mey năm 2004. Nó được tìm thấy ở Namibia.

Chú thích

Tham khảo

Ectoedemia


title: 2091 Sampo

text:
2091 Sampo (1941 HO) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 26 tháng 4 năm 1941 bởi Y. Vaisala ở Turku.

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser 2091 Sampo

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1941
Asteroids named from Finnish mythology


title: Nhắn tin tức thời

text:
Nhắn tin nhanh (hay tin nhắn tức thời, trò chuyện trực tuyến, chát - từ chat trong tiếng Anh, IM viết tắt của Instant Messaging), là dịch vụ cho phép hai người trở lên nói chuyện trực tuyến với nhau qua một mạng máy tính.

Mới hơn IRC, nhắn tin nhanh là trò chuyện mạng, phương pháp nói chuyện phổ biến hiện nay. Nhắn tin nhanh dễ dùng hơn IRC, và có nhiều tính năng hay, như khả năng trò chuyện nhóm, dùng biểu tượng xúc cảm, truyền tập tin, tìm dịch vụ và cấu hình dễ dàng bản liệt kê bạn bè.

Nhắn tin nhanh đã thúc đẩy sự phát triển của Internet trong đầu thập niên 2000.

Giao thức - phần mềm
Có nhiều cách để thực hiện nhắn tin nhanh, thông qua các dịch vụ như IRC, hay các dịch vụ của Yahoo!, Microsoft, do nhắn tin nhanh hỗ trợ rất nhiều giao thức khác nhau. Một số người dùng bị giới hạn vì sử dụng ứng dụng khách chỉ truy cập một giao thức/mạng IM, như MSN hay Yahoo!.

Một giao thức phổ biến đó là giao thức XMPP (Jabber). Đây là giao thức mở, an toàn, và máy chủ nào hỗ trợ giao thức này đều có thể kết nối được với nhau. Ứng dụng khách Jabber có khả năng truy cập mọi giao thức/mạng IM: MSN Messenger, Yahoo!, AIM, ICQ, Gadu-Gadu, Facebook ngay cả IRC và SMS. Chỉ một chương trình Jabber có thể nói chuyện với bạn bè trên mọi mạng.

Có một số ứng dụng khách Jabber là phần mềm tự do đa nền tảng và đã dịch sang tiếng Việt Psi, Gaim và JWC. Cũng có Gossip dành cho hệ điều hành Linux/UNIX.

Ứng dụng nhắn tin nhanh có khả năng VoIP, nói chuyện trực tiếp qua máy tính, như điện thoại (phổ biến nhất hiện nay là Messenger, Zalo, Viber, KakaoTalk, Snapchat, Line...)

Tham khảo

Giao thức Internet
Văn hóa Internet
IRC
Mạng xã hội


title: Nai

text:
Nai (tên khoa học: Rusa unicolor) hay còn gọi là hươu Sambar theo tiếng Anh (Sambar deer), là một loài thú lớn thuộc họ Hươu, phân bố ở Sri Lanka, Nepan, Ấn Độ, Trung Quốc, các nước Đông Dương. Chúng là loài hươu có kích thước lớn nhất, sống ở vùng nhiệt đới và bán nhiệt đới. Hiện đang là loài có nguy cơ tuyệt chủng. Ở Việt Nam, loài nai bản địa phân bố ở đây là loài nai đen một phân loài của loài nai.

Mô tả
Nai có vóc dáng cao lớn, to khoẻ, thân dài khoảng 1,8 tới 2 mét, vai cao 1,4 đến 1,6 mét và nặng khoảng 2 tạ khi trưởng thành. Đặc điểm nổi bật nhất của chúng là trên cổ có một đường sọc màu nâu sẫm chạy dọc sống lưng đến tận đuôi. Bộ móng rất cứng, có thể leo lên những đồi núi đầy đá sỏi, 4 chân thon dài và chắc khỏe, có thể đi lại dễ dàng trên những vách dốc dựng đứng, xứng danh là "kiện tướng leo núi".

Nai có khuôn mặt khá dài, đôi tai to mọc dựng đứng trên đỉnh đầu, mắt rất to, trông rất hiền lành. Ngoài ra, tuyến dưới ổ mắt của chúng rất phát triển, khi chúng nổi giận hay hoảng sợ, tuyến dưới ổ mắt lập tức phình ra to bằng con mắt.

Nai đực và nai cái có màu khác nhau, con đực trên lưng thường có màu nâu đen hoặc nâu sẫm, dưới bụng màu trắng vàng, còn lông con cái nhạt hơn, có màu đỏ. Nai đực có cặp sừng dài, mỗi sừng ba nhánh. Sừng mọc ra từ mé sau đầu, chếch ra ngoài, tạo thành hình chữ u, đoạn trên nhẵn bóng, phần dưới hơi xù xì, đoạn cuối có một vòng sừng trông giống như cối xay. Sừng của nai rất dài,thường dài từ 70–80 cm, dài nhất có thể tới 125 cm.

Loài nai ăn lá non, chồi cây mềm, cỏ non, cây bụi, quả rụng. Nai mọc sừng lúc hai tuổi, 20 tháng tuổi thành thục. Nai sống đơn độc, chỉ ghép đôi vào mùa sinh sản là xuân và thu.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Hunting Sambar in New Zealand
 NZ Minister of Conservation's media release, 24 tháng 4 năm 2007
 Sambar deer in New Zealand and their distribution

U
Động vật được mô tả năm 1792
Động vật có vú Ấn Độ
Động vật có vú Bangladesh
Động vật có vú Bhutan
Động vật có vú Brunei
Động vật có vú Campuchia
Động vật có vú Indonesia
Động vật có vú Lào
Động vật có vú Malaysia
Động vật có vú Myanmar
Động vật có vú Nepal
Động vật có vú Sri Lanka
Động vật có vú Thái Lan
Động vật có vú Trung Quốc
Động vật có vú Việt Nam
Động vật Nam Á
Động vật Đông Nam Á
Động vật ăn cỏ
Động vật có vú Úc
Động vật có vú Borneo
Động vật có vú New Zealand
Động vật có vú Bắc Mỹ
Động vật có vú Mỹ
Động vật có vú Colombia
Động vật có vú Nam Mỹ


title: Tipula turbida

text:
Tipula turbida là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Palearctic.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ruồi hạc


title: Tipula magellanica

text:
Tipula magellanica là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ruồi hạc


title: Hyperaxis tanongchiti

text:
Hyperaxis tanongchiti là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Kimoto & Gressitt miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Hyperaxis


title: Triplectides aequalichelatus

text:
Triplectides aequalichelatus là một loài Trichoptera thuộc họ Leptoceridae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Chú thích

Tham khảo

Triplectides


title: Quân chủng

text:
Quân chủng là một thành phần cao cấp trong tổ chức quân đội, hoạt động tác chiến có ý nghĩa chiến lược, trong một môi trường nhất định (trên không, trên bộ, trên biển), được tổ chức biên chế, trang bị, huấn luyện phù hợp với chức năng, nhiệm vụ và phương thức tác chiến. Mỗi quân chủng có các binh chủng.
 Quân chủng Lục quân: là quân chủng tác chiến chủ yếu trên mặt đất. Trong quân đội nhiều nước, QCLQ thường là quân chủng có số quân đông nhất và giữ vai trò quan trọng trong việc tiêu diệt lực lượng đối phương, đánh chiếm và giữ đất đai.
 Quân chủng Hải quân: là quân chủng thực hiện những nhiệm vụ tác chiến trên các chiến trường biển và đại dương. Có các binh chủng: tàu mặt nước, tàu ngầm, pháo binh hải quân, tên lửa bờ biển, thủy quân lục chiến...
 Quân chủng Không quân là quân chủng làm nhiệm vụ sử dụng khí cụ bay để đánh các mục tiêu trên không, trên đất liền và trên biển.

Quân đội Hoa Kỳ
Quân đội Hoa Kỳ có 6 quân chủng (Service branches):
 Lục quân (Army), thành lập ngày 14/6/1775 và thuộc Bộ Lục quân (1 trong 3 Bộ trực thuộc Bộ Quốc phòng).
 Hải quân (Navy), thành lập ngày 13/10/1775 và thuộc Bộ Hải quân (1 trong 3 Bộ trực thuộc Bộ Quốc phòng).
 Thủy quân lục chiến (Marine Corps), thành lập ngày 10/11/1775 và thuộc Bộ Hải quân (1 trong 3 bộ trực thuộc Bộ Quốc phòng).
 Tuần duyên (Coast Guard), thành lập ngày 4/8/1790 và trong thời bình thuộc Bộ An ninh nội địa.
 Không quân (Air Force), thành lập ngày 18/9/1947 và thuộc Bộ Không lực (1 trong 3 Bộ trực thuộc Bộ Quốc phòng).
 Lực lượng Không gian Hoa Kỳ (Aerospace), thành lập ngày 20 tháng 12 năm 2019, là quân chủng mới nhất và thuộc Bộ Không lực (1 trong 3 Bộ trực thuộc Bộ Quốc phòng).

Quân đội Liên bang Nga
Trong quân đội Liên bang Nga có các quân chủng (вид войск hoặc вид Вооружённых Сил) sau:
 Lục quân
 Hải quân
 Không quân

Ngoài ra còn có 3 binh chủng độc lập (Самостоятельные рода войск), không thuộc quân chủng nào:
 Binh chủng Vũ trụ
 Binh chủng Tên lửa chiến lược
 Binh chủng Đổ bộ đường không

Trước năm 1999, quân đội Nga còn có Quân chủng Phòng không, nhưng từ ngày 1/1/1999, lực lượng này chỉ là một binh chủng thuộc Lục quân, và lực lượng phòng không trong Không quân.

Quân đội Trung Quốc
Quân đội Trung Quốc (Quân giải phóng nhân dân Trung Quốc) có 5 quân chủng Trung Quốc sau:

 Lục Quân.
 Hải Quân.
 Không Quân.
 Tên Lửa Chiến Lược.
 Chi Viện Chiến Lược.

Ngoài ra còn có các binh chủng riêng thuộc Quân Ủy Trung Ương:

 Lực lượng Bảo vệ Hậu cần.

Và Quân sự Trung Ương:

 Cảnh sát vũ trang.

Quân đội Việt Nam
Quân đội Nhân dân Việt Nam có các quân chủng:
 Quân chủng Lục quân: không tổ chức thành Bộ tư lệnh riêng như Hải quân, Phòng không- Không quân. Các đơn vị quân đoàn chủ lực và binh chủng thuộc quân chủng lục quân do Bộ Tổng tham mưu trực tiếp quản lý chỉ đạo.
 Quân chủng Hải quân thành lập năm 1955 tiền thân là cục Phòng thủ bờ biển Bộ tổng tham mưu.
 Quân chủng Phòng không-Không quân hợp nhất 2 quân chủng Không quân và Phòng không năm 2000.
 Bộ đội Biên phòng thành lập năm 1959 tiền thân là lực lượng Công an Nhân dân Vũ trang.
 Cảnh sát biển Việt Nam thành lập năm 1998 tiền thân là Cục Cảnh sát biển thuộc Quân chủng Hải quân.
 Bộ Tư lệnh Tác chiến không gian mạng thành lập năm 2017 trực thuộc Bộ Quốc Phòng.
Theo Luật Sĩ quan QĐND Việt Nam thì tư lệnh và Chính ủy Quân chủng và Bộ tư lệnh có Quân hàm cao nhất là Trung tướng đối với Lục quân, Phòng không-Không quân, Biên phòng, Cảnh sát biển hoặc Phó Đô đốc đối với Hải quân.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Quân chủng
Tổ chức quân sự


title: InuYasha: Guren no Hōraijima

text:
là một bộ phim anime sản xuất vào năm 2004, với đạo diễn phim là Shinohara Toshiya và Sumisawa Katsuyuki viết kịch bản. Đây là bộ movie thứ tư trong số 4 bộ movie của Inu Yasha.

Cốt truyện
Một nhóm trẻ trên hòn đảo Horai (mà về sau được biết là các bán yêu) đang đứng nhìn một cơ thể người trông như Kikyo đang phát triển trong một cái bọc lớn, và sau khi phát triển đầy đủ cô ta thức dậy, thoát ra khỏi cái bọc và đứng trước chiếc vạc Resonance. Sau đó, hình ảnh bốn vết cào do Tứ Đấu thần (Long La, Thú La, Hung La, và Cương La) gây ra xuất hiện trên lưng nhóm trẻ, trừ đứa trẻ bé nhất, Ai. Sau đó Ai, theo yêu cầu của Asagi (đứa trẻ lớn nhất), mau chóng rời khỏi hòn đảo trước khi Tứ Đấu thần tạo ra những vết cào trên lưng cô bé, vì một khi các vết cào được tạo ra thì không ai rời khỏi hòn đảo được nữa. Không may là Tứ Đấu thần phát hiện ra sự việc và suýt nữa là bắt được Ai nếu Inuyasha và bạn bè không kịp thời xuất hiện và đánh bại Cương La, một trong Tứ Đấu thần. Vì vậy, Ai đã khẩn khoản cầu xin nhóm Inuyasha đến giải cứu cho những đứa trẻ còn lại trên hòn đảo.

Đêm đó, khi Ai đã ngủ say, Inuyasha kể cho cả nhóm câu chuyện về Horai, hòn đảo mà cứ cách 50 năm mới xuất hiện một lần ở ngoài khơi xa một vùng biển. Lần xuất hiện gần nhất của nó là vào 50 năm trước, cũng là lúc Kikyo và Inuyasha tới hòn đảo để điều tra về những đứa trẻ bán yêu trên đó. Tuy nhiên, hai người ngay lập tức chạm mặt Tứ Đấu thần. Long La tạo ra 4 vết cào trên lưng Inuyasha và nói rằng anh không thể nào thoát khỏi tay y khi đã nhận 4 vết cào đó. Còn Cương La dùng lưỡi quấn chặt lấy Kikyo và hút một ít máu của cô, lượng máu này về sau được dùng để tạo ra một Kikyo giả mạo như đã đề cập ở trên.

Quay về câu chuyện của Ai, sau khi bàn bạc cả nhóm quyết định sáng ngày hôm sau sẽ lên đường đến đảo Horai tìm hiểu sự việc.

Ở một ngôi làng ven biển nọ, dân làng bỗng thấy từ ngoài khơi xa hiện lên một hòn đảo kỳ lạ. Điều này khiến họ rất lo sợ và lũ lượt kéo nhau vào một ngôi đền để cầu khấn thần linh. Trong khi đó, tại một ngôi nhà nhỏ trong làng, Kikyo đang ngồi nghe về câu chuyện của hòn đảo kỳ bí Horai, cũng chính là hòn đảo mà dân làng vừa nhìn thấy. Sau khi nghe xong, Kikyo quyết định tới hòn đảo để tiêu diệt những yêu quái trên đó. Vừa lúc đó Hung La xuất hiện, sử dụng bầy chim lửa của mình đốt phá và giết hại dân làng. Nhưng Sesshomaru kịp thời xuất hiện và nhanh chóng đánh bại Hung La bằng chiêu Thương Long phá, có điều là y đã chạy thoát và hẹn sẽ tái đấu với Sesshomaru trên hòn đảo. Sau trận đấu, Sesshomaru hồi tưởng lại lần đầu tiên anh gặp và giao đấu với Hung La cách đó 50 năm, lúc đó anh cũng thắng dễ dàng, nhưng Hung La chạy thoát và để lại trên lưng anh 4 vết cào giống như Inuyasha.

Khi Inuyasha tới gần hòn đảo, Thú La tập kích cả nhóm bằng khẩu thần công bắn sấm sét của y, phá hủy chiếc thuyền của cả nhóm. Pháp sư Miroku và Sango kịp thời leo lên lưng Kirara và bay đi, nhưng họ bị Thú La truy đuổi, trong khi đó Inuyasha, Higurashi Kagome và Ai thoát được lên bờ biển và gặp Long La. Inuyasha chạm kiếm với Long La, nhưng Phong chi thương của anh bị Earth Dragon Gale chặn đứng, hơn nữa Inuyasha còn trúng đòn Lôi Long của y và gần như bị đánh bại nếu như Kagome không dùng mũi tên thanh tẩy để giải nguy. Bị thương, Long La buộc phải rút lui, nhưng không quên sỉ nhục thất bại của Inuyasha.

Ai dẫn cả nhóm đến ngôi làng của mình và họ bắt gặp Asagi đang ca "Bài ca li biệt" (Tamaokuri no Uta) cùng với bốn đứa trẻ khác. Khi Inuyasha bày tỏ ý định tiêu diệt Tứ Đấu thần và giải cứu tất cả nhóm trẻ, Asagi cố ngăn anh vì cô cho rằng cả nhóm sẽ thất bại và sẽ bị Tứ Đấu thần giết chết. Không lâu sau đó, mọi người biết rằng Asagi sẽ là đứa trẻ tiếp theo bị hiến tế cho Tứ Đấu thần tại chiếc vạc Resonance, và Asagi cho rằng sự hy sinh của cô sẽ khiến cả nhóm tồn tại thêm một thời gian nữa. Nhóm Inuyasha quyết định cùng Asagi đến nơi hiến tế, và sau đó anh cố dùng Thiết Toái nha để tiêu diệt chiếc vạc nhưng thất bại. Bất thình lình chiếc vạc kéo Inuyasha và cả Asagi vào trong rồi đóng chặt cửa lại.

Bên trong chiếc vạc, Inuyasha cảm thấy sức mạnh bán yêu của mình bị ai đó rút dần, và điều đó khiến anh không thể thi triển các tuyệt chiêu của Thiết Toái nha. Thế rồi linh hồn của Kanade, nữ pháp sư bảo vệ cho dân làng xuất hiện. Bà kể cho Inuyasha về câu chuyện của hòn đảo Horai, về việc trước đây nó từng là nơi sinh sống hòa bình giữa con người, yêu quái và bán yêu, về cuộc tấn công xâm lược và tàn phá của Tứ Đấu thần. Chính Kanade đã chiến đấu chống lại các Đấu thần, tuy bà không giết được họ nhưng bà đã phong ấn sức mạnh của các Đấu thần trong một chiếc hộp, điều này khiến các Đấu thần phải hiến tế những bán yêu trong làng để duy trì sức mạnh và sự sinh tồn của họ. Trong khi đó ở bên ngoài, các bạn bè của Inuyasha đã tìm được cách mở cánh cổng của chiếc vạc Resonance nhờ vào sức lực của một người (ở đây là Kagome) và một yêu quái (ở đây là Shippo); cụ thể là mỗi người phải kéo một nắm đấm ở hai bên cánh cổng, kết quả là họ đã mở được một phần cánh cổng đó. Điều này khiến Kanade bắt đầu tin rằng nhóm Inuyasha có thể giúp đám trẻ thoát khỏi tay các Đấu thần, bà dùng hết sức lực còn lại của mình phục hồi yêu lực cho Asagi và Inuyasha, đồng thời giao cho anh chiếc hộp chứa sức mạnh của các Đấu thần và nhờ anh phá hủy nó để tiêu diệt vĩnh viễn họ. Với yêu lực được hồi phục, Inuyasha thi triển Kim cương thương phá và phá hủy cánh cổng của chiếc vạc, nhưng anh cũng vô tình phá luôn cung tên của Kagome và khiến mọi người một phen hoảng sợ trước vụ nổ của cánh cổng. Điều này khiến A Li mắng anh một trận tơi bời.

Sau đó, cả nhóm tập trung vào việc phá hủy chiếc hộp nhưng không thành công. Vừa ngay lúc đó Kikyo giả mạo xuất hiện và đánh cắp chiếc hộp. Inuyasha đuổi theo, có điều không kịp: Kikyo giả đã mở chiếc hộp và toàn bộ sức mạnh của các Đấu thần đã được khôi phục. Sau đo cô ta quay sang tấn công Inuyasha, trong khi đó Kagome và những người còn lại tìm cách thoát đến một nơi trú ẩn an toàn và bàn kế tiêu diệt các Đấu thần.

Quay trở lại với câu chuyện của Sesshomaru, anh cũng đã tới được hòn đảo và gặp Hung La tại chiếc vạc Resonance và tất nhiên, hai kẻ cựu thù xông vào đánh nhau. Hung La nhận xét rằng Sesshomaru và y rất giống nhau, vì cả hai đều ưa thích việc đánh nhau và chém giết, và y hỏi Sesshomaru rằng liệu cả hai có điểm gì khác nhau hay không. Sesshomaru không thèm trả lời, anh triển khai Thương Long phá và trong chốc lát tiêu diệt Hung La. Sesshomaru bỏ đi, nhận xét: "Ta chỉ thấy trong một trận đấu, kẻ mạnh chiến thắng và tiêu diệt những kẻ hạ đẳng như ngươi".

Trong khi đó, Sango, Miroku và Kirara đang phải đối phó với cuộc tấn công của Cương La và Thú La. Mặc dù đã phá hủy được khẩu thần công sấm sét của Thú La, nhưng ngay sau đó y biến đổi thành dạng hình có sức mạnh khủng khiếp hơn và gây rất nhiều khó khăn cho Miroku, Kirara và Sango. Cuối cùng, cả ba nghĩ ra một kế: đầu tiên Miroku dùng Phong huyệt trên tay hút những quả cầu sấm sét của Cương La sao cho Thú La trúng phải những quả cầu ấy, và sau cùng Sango kết liễu y với Phi Lai cốt.

Quay trở lại với Inuyasha, Inuyasha chạm kiếm với kẻ giả dạng Kikyo và suýt nữa bị cô ta dùng mưu giết chết cho đến khi Kikyo thật xuất hiện, tiêu diệt Kikyo giả. Kikyo mỉa mai Inuyasha về việc anh mắc phải cái bẫy này, sau đó cô để lại cung tên của mình và bỏ đi. Sau đó, Inuyasha phát hiện ra A Li, Shippo và nhóm trẻ bị Long La truy sát và anh kịp thời đến cứu nguy. Inuyasha và Long La lại giao đấu với nhau: ban đầu, với sức mạnh vượt trội, Long La chiếm thế thượng phong, nhưng Inuyasha vẫn kháng cự kiên cường và cuối cùng đã đánh bại y. Ngay sau khi Long La bị tiêu diệt, Cương La lập tức phóng pháo oanh tạc hòn đảo nhằm hủy diệt mọi sự sống trên đó. Inuyasha, Sango và Miroku nhanh chóng tới chặn y lại. Miroku dùng tích trượng của mình đâm xuyên qua đầu y, làm suy giảm đáng kể sức mạnh của Cương La, sau đó Sango và Inuyasha kết hợp Phi Lai cốt với Phong chi thương tiêu diệt Cương La.

Tuy nhiên, mọi chuyện vẫn chưa kết thúc. Tất cả sức mạnh của bốn Đấu thần tập hợp lại thành một Đấu thần có sức mạnh vô cùng khủng khiếp, và tất nhiên là Đấu thần này dễ dàng đánh bại Inuyasha. Kagome biết rằng chỉ có cách kết hợp sức mạnh của mũi tên  thanh tẩy với Thiết Toái nha thì mới có thể đánh bại y, nhưng cung và tên của cô đã bị phá hủy từ trước. May mắn là những con đom đóm trên hòn đảo (hiện thân của linh hồn của những cư dân đã bị Tứ Đấu thần giết hại) dẫn cô đến nơi mà Kikyo đã bỏ cung tên của mình lại, và sau đó tất cả những con đom đóm trên hòn đảo đã đem hết sức mạnh của mình ra trợ lực cho Inuyasha và Kagome. Với nguồn sức mạnh mới có từ sự giúp đỡ của những chú đom đóm, Inuyasha dùng Thiết Toái nha thi triển chiêu Kim cương Bộc lưu phá, và tuyệt chiêu này cùng với mũi tên thanh tẩy của A Li cuối cùng đã tiêu diệt hoàn toàn các Đấu thần. Sau đó, trước nguy cơ hòn đảo Horai sẽ sụp đổ, mọi người nhanh chóng đào thoát khỏi hòn đảo. Horai chìm dần xuống mặt biển, vĩnh viễn chôn vùi câu chuyện về nó.

Trong phần credit, bộ phim giới thiệu về cuộc sống của đám trẻ trong thời gian tạm trú tại ngôi làng của Phụng lão lão. Sau một thời gian, cả nhóm trẻ tạm biệt mọi người, lên đường tìm kiếm lấy một nơi ở mới cho chính mình.

Tham gia làm phim

Lồng tiếng

Nhạc phim

Wada Kaoru

Bài hát chính
"Rakuen"
Lời: Owatari Ryo
Nhạc: D.A.I
Sửa chữa: Do as Infinity/Kameda Seiji
Thể hiện bởi: Do as Infinity

Bài nhạc trong phim
"Tamaokuri no Uta"
Lời: Shinohara Mari
Nhạc: Wada Kaoru
Sửa chữa: Wada Kaoru

Tham khảo

Liên kết ngoài
Tất cả các bộ phim Inuyasha trên Websie chính thức của VIZ Media

Xem thêm
Tứ Đấu thần

Phim anime
Anime của năm 2004
Inu Yasha
Phim Nhật Bản
Phim tiếng Nhật
Anime và manga kỳ ảo
Phim hoạt hình tưởng tượng
Phim lấy bối cảnh trên các đảo
Phim kỳ ảo thập niên 2000
Phim năm 2004

ja:犬夜叉 (映画)#犬夜叉 紅蓮の蓬莱島


title: 23217 Nayana

text:
23217 Nayana là một tiểu hành tinh vành đai chính với chu kỳ quỹ đạo là 1254.3318437 ngày (3.43 năm).

Nó được phát hiện ngày 25 tháng 10 năm 2000.

Tham khảo

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 2000


title: Vương Tường

text:
Vương Tường trong tiếng Việt có thể là:
 Tên thật (王牆) của Vương Chiêu Quân, một trong Tứ đại mỹ nhân Trung Hoa, sống trong khoảng thế kỷ 1 TCN ở thời Tây Hán.
 Vương Tường (王祥) (186-269), một trong Nhị thập tứ hiếu thời Tam quốc ở Trung Quốc.
 Vương Tường (王庠), học sĩ thời nhà Tống.


title: Nomada kinosukei

text:
Nomada kinosukei là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Tsuneki mô tả khoa học năm 1973.

Chú thích

Tham khảo

Nomada
Động vật được mô tả năm 1973


title: Fours, Gironde

text:
Fours là một xã thuộc tỉnh Gironde trong vùng Nouvelle-Aquitaine tây nam nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Gironde

Tham khảo

Xã của Gironde


title: Carrières-sous-Poissy

text:
Carrières-sous-Poissy là một xã của Pháp, nằm ở tỉnh Yvelines trong vùng Île-de-France.

Các xã giáp ranh gồm: Triel-sur-Seine về phía tây bắc, Chanteloup-les-Vignes về phía bắc, Andrésy về phía đông bắc, et sur l'autre rive de la Seine, Achères về phía đông bắc, Poissy về phía đông và nam, Villennes-sur-Seine về phía tây nam.

Hành chính

|-

|colspan="5" align="center" bgcolor="#f3fff3" |

Biến động dân số

Biểu đồ (Biểu đồ wikipedia)

</center>

Chú thích

Liên kết ngoài
 Carrières-sous-Poissy, Trang mạng chính thức
 Carrières-sous-Poissy trên trang mạng của IAURIF
 Carrières-sous-Poissy trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia
 Carrières-sous-Poissy trên trang mạng của INSEE
 Site personnel sur l'histoire de Carrières-sous-Poissy
 Plan d'intendance de la paroisse de Triel sur le site des archives des Yvelines
 Collection de l'Aventure Automobile au centre PSA de Carrières sous Poissy

Carrieres-sous-Poissy