title: Microsoft Windows

text:
Microsoft Windows (Windows) là một họ hệ điều hành dựa trên giao diện người dùng đồ hoạ được phát triển và được phân phối bởi Microsoft. Nó bao gồm một vài các dòng hệ điều hành, mỗi trong số đó phục vụ một phần nhất định của ngành công nghiệp máy tính. Các dòng Windows hiện tại gồm Windows NT, Windows Embedded Compact và Windows Phone; chúng có thể bao gồm các phân họ, ví dụ như Windows Embedded Compact (Windows CE) hoặc Windows Server. Các dòng gia đình Windows đã bị ngừng gồm Windows 9x, Windows Mobile và Windows Phone.

Microsoft giới thiệu một môi trường điều hành có tên là Windows vào 20 tháng 11 năm 1985 như một giao diện hệ điều hành đồ hoạ cho MS-DOS để đáp ứng với sự quan tâm ngày càng tăng với các giao diện người dùng đồ hoạ (GUI). Microsoft Windows dần chiếm ưu thế trong thị trường máy tính cá nhân thế giới với hơn 90% thị phần, vượt qua Mac OS, đã được giới thiệu năm 1984. Tuy nhiên, từ 2012, thị phần của nó đã bị tụt lại so với Android, trước khi trở thành hệ điều hành phổ biến nhất năm 2014, khi tính tất cả các nền tảng máy tính mà Windows chạy (giống như Android)

Tính đến tháng 1 năm 2022, phiên bản cập nhật mới nhất cho PC, máy tính bảng và các hệ thống nhúng là Windows 11 đã được phát hành. Phiên bản cập nhật mới nhất dành cho máy chủ, là Windows Server 2019 20H2 và phiên bản Windows chuyên dụng chạy trên hệ máy chơi video game Xbox One..

Các dòng sản phẩm chính

Theo mục đích tiếp thị
Microsoft, nhà phát triển của Windows, đã đăng ký nhiều nhãn hiệu, mỗi nhãn hiệu nhằm biểu thị cho một họ hệ điều hành Windows được nhắm vào một phần cụ thể của ngành công nghiệp máy tính. Tính đến năm 2014, các họ Windows đang được phát triển tích cực là:

 Windows NT: Được bắt đầu dưới dạng một họ hệ điều hành với Windows NT 3.1, một hệ điều hành cho máy chủ và máy trạm. Phiên bản mới nhất là Windows 11. Đối thủ chính của họ này là hệ điều hành macOS của Apple Inc. Họ này được phân ra thành ba họ hệ điều hành con được phát hành gần như cùng lúc và chia sẻ chung một nhân (Core), bao gồm:
Windows 10X: Hệ điều hành cho các thiết bị ARM, sau đó bị khai tử bởi Microsoft.
 Windows Server: Hệ điều hành dành cho máy chủ. Phiên bản mới nhất là Windows Server 2022. Không giống như các phiên bản cho khách hàng, các hệ điều hành trong họ này đều được đặt tên theo quy luật (Windows Server + tên năm phát hành). Đối thủ chính của họ này là hệ điều hành Linux.
 Windows PE: Một phiên bản nhẹ của Windows được tạo ra để vận hành như một hệ điều hành trực tiếp, được sử dụng để cài đặt Windows trên các máy tính hoàn toàn mới (đặc biệt khi phải cài đặt nhiều máy tính cùng lúc), hoặc sử dụng với mục đích phục hồi hoặc sửa lỗi. Phiên bản mới nhất là Windows PE 10.0.10586.0.
Windows IoT: Ban đầu, Microsoft phát triển Windows CE dưới dạng một hệ điều hành mục đích chung cho tất cả các thiết bị có tài nguyên (cấu hình phần cứng) hạn chế. Sau đó, Windows CE lại được đổi tên thành Windows Embedded Compact và được xếp lại dưới thương hiệu Windows Compact cũng được bao gồm Windows Embedded Industry, Windows Embedded Professional, Windows Embedded Standard, Windows Embedded Handheld và Windows Embedded Automotive.

Các họ Windows sau không còn được phát triển nữa:

 Windows 9x: Hệ điều hành được nhắm vào thị trường tiêu dùng. Họ này đã bị ngừng phát triển do làm việc không còn hiệu quả. (PC World còn gọi phiên bản cuối của nó, Windows ME, là một trong những sản phẩm tệ nhất mọi thời đại.) Microsoft nay dùng Windows NT cho thị trường tiêu dùng.
 Windows Mobile: Phiên bản tiền nhiệm của Windows Phone, là một hệ điều hành cho điện thoại di động. Phiên bản đầu tiên có tên là Pocket PC 2000; phiên bản thứ ba, Windows Mobile 2003 là phiên bản đầu tiên có thương hiệu Windows Mobile. Phiên bản cuối cùng là Windows Mobile 6.5.
 Windows Phone: Hệ điều hành chỉ được bán cho các nhà sản xuất điện thoại thông minh. Phiên bản đầu tiên là Windows Phone 7, và phiên bản cuối là Windows 10 Mobile

Lịch sử

Thuật ngữ Windows thường được dùng để mô tả chung bất kỳ hoặc tất cả thế hệ hệ điều hành của Microsoft. Những sản phẩm này thường được phân loại như sau:

Các phiên bản đầu tiên

Tháng Chín năm 1981, Chase Bishop, một kĩ sư tin học đã thiết kế mẫu thiết bị điện tử đầu tiên và dự án "Interface Manager" được bắt đầu. Nó được công bố vào tháng 11 năm 1983 dưới cái tên "Windows" (Cửa sổ), nhưng mãi đến tháng 11 năm 1985, Windows 1.0 mới được ra mắt. Windows 1.0 được cho là cạnh tranh với hệ điều hành của Apple nhưng lại ít phổ biến hơn. Windows 1.0 là bản mở rộng của MS-DOS. Giao diện của Windows 1.0 thường được biết đến với cái tên MS-DOS Executive. Các tiện ích bao gồm Máy tính (Calculator), Lịch (Calendar), Cardfile (trình quản lý thông tin cá nhân), trình xem bộ nhớ tạm, Đồng hồ (Clock), Bảng điều khiển (Control Panel), Notepad, Paint (Vẽ), Trò chơi Reversi, Dòng lệnh (Command) và Viết (Write). Windows 1.0 không cho phép chồng xếp các cửa sổ. Chỉ có một số hộp thoại mới được chồng lên các cửa sổ khác.

Windows 2.0 ra mắt vào tháng 12 năm 1987 và còn phổ biến hơn phiên bản tiền nhiệm. Các tính năng bao gồm cải thiện giao diện và quản lý bộ nhớ.Windows 2.0 đã bắt cho phép các cửa sổ xếp chồng lên nhau. Sau sự thay đổi này, Apple đã cáo buộc Microsoft vi phạm bản quyền của mình. Windows 2.0 còn thêm vào các phím tắt bằng bàn phím và có thể sử dụng với bộ nhớ ngoài.

Windows 2.1 ra mắt với 2 phiên bản: Windows/286 và Windows/386. Windows/386 sử dụng chế độ ảo hóa 8086 của Intel 80386 để chạy nhiều chương trình DOS. Windows/286, đúng như tên gọi, chạy trên Intel 8086 và Intel 80286. Nó chạy trên chế độ thực nhưng có thể dùng vùng bộ nhớ lớn.

Windows 3.x

Windows 3.0 được ra mắt vào năm 1990 đã cải tiến thiết kế, chủ yếu nhờ dung lượng bộ nhớ ảo và VxDs cho phép Windows chia sẻ các thiết bị tùy ý giữa các chương trình đa nhiệm MS-DOS.Các ứng dụng trên Windows 3.0 có thể chạy trong chế độ bảo vệ giúp cho chúng truy cập đến một vài megabyte bộ nhớ mà không cần phải tham gia vào quá trình bộ nhớ ảo. Windows 3.0 cũng thêm vào một số cải tiến mới cho giao diện người dùng. Microsoft viết lại các hoạt động quan trọng từ C sang hợp ngữ. Windows 3.0 là phiên bản Windows đầu tiên đạt được thành công thương mại lớn. bán được 2 triệu bản trong 6 tháng đầu.

Windows 3.1 phát hành rộng rãi vào 1 tháng 3 năm 1992 cho thấy một sự đổi mới. Tháng Tám 1993, Windows cho Workgroups, một phiện bản đặc biệt kèm theo giao thức mạng ngang hàng và cái tên Windows 3.11 được ra mắt và được bán cùng Windows 3.1. Các hỗ trợ cho Windows 3.1 kết thúc vào 31 tháng 12 năm 2001.

Windows 3.2, được phát hành năm 1994, là một phiên bản cập nhật cho phiên bản tiếng Trung của Windows 3.1. Bản cập nhật chỉ được phát hành cho phiên bản ngôn ngữ này, và cũng chỉ sửa các lỗi liên quan đến hệ thống viết phức tạp của tiếng Trung. Windows 3.2 được bán ra rộng rãi bởi các hãng sản xuất máy tính với một phiên bản MS-DOS 10 đĩa cùng có ký tự tiếng Trung Giản thể trong các đầu ra cơ bản và một số tiện ích đã được biên dịch.

Windows 9X

Phiên bản tiêu dùng theo định hướng lớn tiếp theo và có lẽ là lớn nhất của Windows là Windows 95, được ra mắt vào 24 tháng 8 năm 1995. Trong khi vẫn phụ thuộc vào MS-DOS, Windows 95 được giới thiệu là hỗ trợ các ứng dụng 32-bit, phần cứng Plug and Play, đa nhiệm ưu tiên, tên tập tin dài đến 255 ký tự và cung cấp tăng tính ổn định hơn người tiền nhiệm. Windows 95 cũng giới thiệu một giao diện mới, hướng tới đối tượng, thay thế Trình quản lý chương trình bằng Menu Start, thanh điều hướng và Windows Explorer. Windows 95 là một thành công thương mại lớn cho Microsoft; Ina Fried của CNET nhận xét rằng "vào thời điểm Windows 95 cuối cùng cũng bị khai tử trên thị trường năm 2001, nó đã trở thành vật bất ly thân với mọi máy tính để bàn khắp thế giới." Microsoft đã phát hành bốn bản OSR (OEM Service Releases) cho Windows 95 mỗi bản tương đương với một bản service pack. Bản OSR đầu tiên phiên bản đầu tiên của Windows được đi kèm với trình duyệt web của Microsoft, Internet Explorer. Hỗ trợ chính cho Windows 95 kết thúc vào 31 tháng 12 năm 2000 và hỗ trợ mở rộng kết thúc vào 31 tháng 12 năm 2001.

Windows 95 được tiếp nối bằng sự ra mắt của Windows 98 vào 25 tháng 6 năm 1998, giới thiệu Windows Driver Model, hỗ trợ các thiết bị USB tổng hợp, ACPI, chế độ ngủ đông và các thiết lập đa màn hình. Windows 98 cũng kèm theo Internet Explorer 4. Tháng Năm 1999, Microsoft ra mắt Windows 98 Second Edition, một bản cập nhật cho Windows 98. Windows 98 SE thêm vào Internet Explorer 5 (thêm tính năng Internet), Windows Media Player 6.2 và Connect To Internet (Internet Connection Wizard) cùng với một số nâng cấp khác. Hỗ trợ chính cho Windows 98 kết thúc vào 30 tháng 6 năm 2002 và hỗ trợ mở rộng kết thúc vào 11 tháng 7 năm 2006.

Ngày 14 Tháng Chín 2000, Microsoft ra mắt Windows ME (Millennium Edition), phiên bản Windows dựa trên nền MS-DOS cuối cùng. Windows ME kết hợp cải tiến giao diện trực quan của nó từ Windows 2000 dựa trên nền Windows NT, có thời gian khởi động nhanh hơn các phiên bản trước (tuy nhiên, nó yêu cầu loại bỏ các khả năng truy cập vào một chế độ thực môi trường DOS, loại bỏ khả năng tương thích với một số chương trình cũ), mở rộng chức năng đa phương tiện (bao gồm Windows Media Player 7, Windows Movie Maker và Windows Image Acquisition để nhận ảnh từ máy scan và máy ảnh kỹ thuật số), một số tiện ích tuỳ chọn như Bảo vệ tập tin hệ thống (System File Protection) và Khôi phục hệ thống (System Restore) và cập nhật các công cụ mạng ở nhà. Tuy nhiên, Windows ME đã phải đối mặt với những lời chỉ trích do tốc độ và sự bất ổn định của nó, cùng với vấn đề tương thích phần cứng và sự loại bỏ hỗ trợ chế độ thực nền DOS. PC World đã cho Windows ME là hệ điều hành tồi nhất mà Microsoft đã từng phát hành, và là sản phẩm công nghệ tồi thứ 4 mọi thời đại.

Windows NT

Các phiên bản đầu tiên
Tháng Mười Một 1988, một nhóm lập trình từ Microsoft bắt đầu làm việc với một phiên bản mới của IBM và OS/2 của Microsoft với cái tên "NT OS/2". NT OS/2 được dự định là một hệ điều hành bảo mật, nhiều người dùng với khả năng tương thích POSIX nhân di động với khả năng đa nhiệm ưu tiên và hỗ trợ nền tảng đa nhân. Tuy nhiên với thành công của Windows 3.0, nhóm NT đã quyết định làm lại dự án với bản 32-bit của Windows API với cái tên Win32 thay vì OS/2. Win32 duy trì cấu trúc tương tự như Windows API (cho phép ứng dụng Windows hiện có thể dễ dàng được chuyển đến các nền tảng khác) nhưng vẫn hỗ trợ nhân NT đã có. Sau khi được phê duyệt bởi các nhân viên của Microsoft, các lập trình viên tiếp tục với bản gọi là Windows NT, phiên bản 32-bit đầu tiên của Windows. Tuy nhiên, IBM đã phản đối những thay đổi trên và cuối cùng tự tiếp tục phát triển OS/2 theo riêng họ.

Bản phát hành đầu tiên của hệ điều hành này, Windows NT 3.1 (được đặt tên để liên kết với Windows 3.1) được phát hành tháng 7 năm 1993, với các phiên bản cho các máy trạm để bàn và máy chủ. Windows NT 3.5 được phát hành tháng 9 năm 1994, tập trung cải thiện hiệu suất và hỗ trợ NetWare của Novell, và được tiếp nối bởi Windows NT 3.51 vào tháng 5 năm 1995, bao gồm một số cải thiện và hỗ trợ cấu trúc PowerPC. Windows NT 4.0 được phát hành tháng 6 năm 1996, giới thiệu một giao diện được thiết kế mới của Windows 95 lên dòng NT. Ngày 17 tháng 2 năm 2000, Microsoft phát hành Windows 2000, phiên bản kế tiếp Windows NT 4.0. Cái tên Windows NT đến lúc đó đã bị lược đi nhằm tập trung nhiều hơn nữa vào nhãn hiệu Windows.

Windows XP

Phiên bản lớn tiếp theo của Windows, Windows XP được ra mắt vào 25 tháng 10 năm 2001. Windows XP được giới thiệu để nhằm hợp nhất dòng Windows 9x hướng tới người tiêu dùng với cấu trúc được giới thiệu trong Windows NT, một thay đổi mà Microsoft đã hứa hẹn sẽ cung cấp một hiệu suất tốt hơn so với các phiên bản trước dựa trên DOS. Windows XP cũng giới thiệu một giao diện người dùng được thiết kế mới (bao gồm menu Start được cập nhật và một phiên bản Windows Explorer được "hướng tới các tác vụ"), các tính năng đa phương tiện và mạng, Internet Explorer 6, tích hợp với dịch vụ .NET Passport của Microsoft, các chế độ giúp tương thích với các phần mềm được thiết kế cho các phiên bản Windows trước, và tính năng Remote Assistance.

Windows XP được phân phối và bán lẻ theo 2 phiên bản chính: phiên bản "Home" hướng tới người tiêu dùng, còn bản "Professional" hướng tới môi trường doanh nghiệp và người dùng chuyên nghiệp, và còn kèm theo các tính năng mạng và bảo mật tuỳ chọn. Hai phiên bản trên sau đó được đi kèm với bản "Media Center" (dành cho PC để giải trí tại nhà với trọng tâm là hỗ trợ chơi DVD, card TV, chức năng ghi hình DVR và điều khiển từ xa) và bản "Tablet PC" (được thiết kế cho các thiết bị di động đáp ứng thông số kỹ thuật của nó cho một máy tính bảng, hỗ trợ bút cảm ứng) Hỗ trợ chính cho Windows XP kết thúc vào 14 tháng 4 năm 2009. Hỗ trợ mở rộng kết thúc vào 8 tháng 4 năm 2014.

Sau Windows 2000, Microsoft còn đổi kế hoạch ra mắt cho các hệ điều hành máy chủ; phiên bản cho máy chủ của Windows XP, Windows Server 2003 được ra mắt vào tháng 4 năm 2003. Phiên bản tiếp theo của nó là Windows Server 2003 R2 ra mắt vào tháng 12 năm 2005.

Windows Vista

Sau một thời gian phát triển dài, Windows Vista được ra mắt vào 30 tháng 11 năm 2006 cho cấp phép số lượng lớn và vào 30 tháng 1 năm 2007 cho người tiêu dùng và nó đi cùng phiên bản dành cho máy chủ, Windows Server 2008 được ra mắt vào năm 2008. Nó chứa một số tính năng mới như giao diện mới (Aero Theme), đặc biệt tập trung vào bảo mật, vấn đề mà mọi người dùng Windows XP vào thời đó luôn gặp phải. Nó được chia ra thành nhiều phiên bản và là đề tài của nhiều lời chỉ trích. Tuy nhiên, phiên bản này đã thất bại thảm hại do yêu cầu cấu hình khá cao so với cấu hình máy tính thời đó. Dù cho như thế, Windows Vista là 1 sự nâng cấp lớn của phiên bản Windows XP trước đó. Một trong số thành phần của Windows Vista vẫn làm nền tảng cho các phiên bản Windows sau, các thay đổi lớn như chuyển giao diện cài đặt DOS trên Windows XP sang giao diện GUI trên Windows PE trực quan hơn. Windows không hỗ trợ cài đặt trên phân vùng FAT32 nữa, cùng với rất nhiều cải tiến khác.

Windows 7

Ngày 22 tháng 7 năm 2009, Windows 7 và Windows Server 2008 R2 ra mắt bản RTM, và được ra mắt chính thức vào 22 tháng 10 năm 2009. Windows 7 được dự định là tập trung hơn, là bản nâng cấp lớn vào dòng Windows, với mục tiêu là tương thích với các ứng dụng và phần cứng mà Windows Vista đã tương thích. Windows 7 hỗ trợ cảm ứng đa điểm, giao diện cải tiến với thanh điều hướng mới, hệ thống mạng nhà gọi là HomeGroup và cải thiện hiệu năng. Windows 7 còn là một trong những phiên bản Windows còn nhiều người dùng cho đến hiện nay, dù cho Windows 7 đã kết thúc hỗ trợ vào ngày 14 tháng 1 năm 2020.

Windows 8 và 8.1

Windows 8, kế nhiệm Windows 7, được chính thức ra mắt vào 26 tháng 10 năm 2012. Một số thay đổi đáng kể đã được thực hiện trên Windows 8, bao gồm giao diện Metro mới (sau đổi thành Modern vì lý do bản quyền) thích hợp cho các thiết bị cảm ứng như máy tính bảng và máy tính AIO. Các thay đổi này bao gồm màn hình Start sử dụng các ô lớn để dễ dàng hơn trong cảm ứng và hiển thị các thông tin cập nhật, các ứng dụng mới được thiết kế dành riêng cho cảm ứng. Các thay đổi khác gồm tăng độ liên kết với các dịch vụ đám mây và các nền tảng trực tuyến khác (như mạng xã hội và 2 dịch vụ của Microsoft: SkyDrive và Xbox Live), cửa hàng Windows Store để phân phối các ứng dụng, và một biến thể khác là Windows RT sử dụng cho các thiết bị ARM. Một bản cập nhật của Windows 8 là Windows 8.1 ra mắt vào 17 tháng 10 năm 2013, thêm nhiều tính năng mới như các kích cỡ ô vuông mới, liên kết với SkyDrive nhiều hơn,...

Windows 10

Ngày 30 tháng 9 năm 2014, Microsoft giới thiệu Windows 10, là sự kế thừa cho Windows 8.1. Nó được phát hành vào ngày 29 tháng 7 năm 2015 và nhằm tới những thiếu sót trong giao diện người dùng đầu tiên được giới thiệu với Windows 8. Những thay đổi bao gồm sự trở lại của Start Menu, một hệ thống Desktop ảo, và khả năng chạy các ứng dụng Windows Store trong cửa sổ trên máy tính để bàn hơn là trong chế độ toàn màn hình. Windows 10 sẽ được cập nhật miễn phí cho các máy tính Windows 7 và Windows 8.1 đủ điều kiện từ ứng dụng 'Get Windows 10' (cho Windows 7, Windows 8.1) hoặc Windows Update (Windows 7)

Ngày 12 tháng 11 năm 2015, một bản cập nhật cho Windows 10, phiên bản 1511, đã được phát hành.
Bản cập nhật này có thể được kích hoạt với một mã sản phẩm của cả các phiên bản Windows 7, 8 hoặc 8.1 cũng như mã sản phẩm Windows 10. Các tính năng bao gồm các biểu tượng và menu chuột phải mới, trình quản lý máy in mặc định, cho phép mở rộng số lượng các ô xếp trong menu Start, tính năng Find My Device, và cập nhật cho Edge. Phiên bản cập nhật mới nhất của hệ điều hành này là phiên bản 22H2 (OS Build 19045), phát hành vào tháng 10 năm 2022. Đây cũng là bản cập nhật cuối cùng của Windows 10, sau này chỉ còn các bản cập nhật bảo mật hàng tháng nhỏ.

Windows 11
Bài chi tiết: Windows 11

Windows 11 là một hệ điều hành của Microsoft được công bố vào ngày 24 tháng 6 năm 2021, là một phần của họ hệ điều hành Windows NT. Windows 11 được phát hành rộng rãi vào ngày 5 tháng 10 năm 2021 dưới dạng bản nâng cấp miễn phí thông qua Windows Update cho các thiết bị đủ điều kiện chạy Windows 10.

Hỗ trợ đa ngôn ngữ
Hỗ trợ đa ngôn ngữ được tích hợp trong Windows. Ngôn ngữ của cả bàn phím và giao diện có thể được thay đổi qua mục Region and Language (Vùng và ngôn ngữ) trong Control Panel. Các thành phần cho tất cả các ngôn ngữ nhập vào được hỗ trợ, như các bộ gõ, được tự động cài đặt trong quá trình cài đặt Windows (trong Windows XP về trước, các tập tin cho các ngôn ngữ Đông Á, như tiếng Trung, và các ngôn ngữ bố cục phải qua trái, như tiếng Ả Rập, có thể phải cài đặt riêng biệt, cũng từ trong Control Panel). Các bộ gõ bên thứ ba cũng có thể được cài đặt nếu người dùng thấy bộ gõ có sẵn không đủ cho nhu cầu của họ.

Các ngôn ngữ giao diện cho hệ điều hành có thể được tải về miễn phí, nhưng một số ngôn ngữ bị giới hạn trong một số phiên bản nhất định của Windows. Các gói Language Interface Pack (Gói Ngôn ngữ Giao diện - LIP) được phát hành và có thể được tải về từ Trung tâm Tải xuống của Microsoft và được cài đặt cho bất cứ phiên bản Windows nào (từ XP về sau) - các gói này biên dịch gần hết, nhưng không phải tất cả, giao diện của Windows, và yêu cầu một ngôn ngữ gốc nhất định (ngôn ngữ mà Windows đi kèm lúc đầu). Các gói này được sử dụng cho hầu hết ngôn ngữ tại các thị trường đang phát triển. Các gói Full Language Pack (Gói Ngôn ngữ Đầy đủ), biên dịch toàn bộ hệ điều hành, chỉ có sẵn cho một số phiên bản Windows (các phiên bản Ultimate và Enterprise của Windows Vista và 7, và tất cả các phiên bản Windows 8, 8.1,10 và RT ngoại trừ Single Language). Chúng không yêu cầu một ngôn ngữ gốc nào cụ thể, và thường được dùng cho các ngôn ngữ phổ biến hơn cả như tiếng Pháp hay tiếng Trung. Các ngôn ngữ này không thể được tải về qua Trung tâm Tải xuống, nhưng có thể được tải về qua dịch vụ Windows Update dưới dạng bản cập nhật tùy chọn (trừ Windows 8).

Ngôn ngữ giao diện của các ứng dụng đã cài đặt không bị ảnh hưởng bởi các thay đổi về ngôn ngữ giao diện Windows. Điều này phụ thuộc vào các nhà phát triển ứng dụng đó.

Windows 8 và Windows Server 2012 giới thiệu một Language Control Panel (Panen Điều khiển Ngôn ngữ) mới, nơi cả ngôn ngữ giao diện cà ngôn ngữ nhập có thể thay đổi cùng lúc, và các gói ngôn ngữ, bất kể thuộc loại nào, đều có thể được tải về từ một vị trí trung tâm. Ứng dụng PC Settings trong Windows 8.1 và Windows Server 2012 R2 cũng bao gồm một trang cài đặt cho việc này. Thay đổi ngôn ngữ giao diện cũng sẽ thay đổi ngôn ngữ của các ứng dụng Windows Store đã được cài đặt sẵn (như Thư, Bản đồ và Tin tức) và một số các ứng dụng do Microsoft phát triển khác (như Remote Desktop). Những giới hạn trên cho các gói ngôn ngữ vẫn có hiệu lực, ngoại trử việc các gói ngôn ngữ đầy đủ có thể được cài đặt cho bất kì phiên bản nào ngoại trừ Single Language, nhằm hướng tới các thị trường đang phát triển.

Nền tảng hỗ trợ
Windows NT hỗ trợ một vài nền tảng khác nhau trước khi các máy tính cá nhân dựa trên x86 thống trị thế giới chuyên nghiệp. Windows NT 4.0 và các phiên bản trước hỗ trợ PowerPC, DEC Alpha và MIPS R4000. (Mặc dù một số nền tảng này thực hiện tính toán 64-bit, hệ điều hành lại xử lý chúng như 32-bit.) Tuy nhiên, Windows 2000, phiên bản kế tiếp Windows NT 4.0, ngừng hỗ trợ cho tất cả các nền tảng trên ngoại trừ thế hệ thứ ba của x86 (còn gọi là IA-32) hoặc mới hơn trong chế độ 32-bit. Dòng sản phẩm khách hàng của họ Windows NT vẫn chạy trên IA-32, cho dù dòng Windows Server đã ngừng hỗ trợ nền tảng này từ phiên bản Windows Server 2008 R2.

Với sự giới thiệu nền tảng Intel Itanium (IA-64), Microsoft đã phát hành các phiên bản Windows mới để hỗ trợ nền tảng này. Các phiên bản Itanium của Windows XP và Windows Server 2003 được phát hành cùng với phiên bản x86 chính. Windows XP 64-Bit Edition, phát hành năm 2005, là hệ điều hành khách hàng cuối cùng hỗ trợ Itanium. Dòng Windows Server tiếp tục hỗ trợ nền tảng này cho tới phiên bản Windows Server 2012; Windows Server 2008 R2 là hệ điều hành Windows cuối cùng hỗ trợ cấu trúc Itanium.

Vào ngày 25 tháng 4 năm 2005, Microsoft phát hành Windows XP Professional x64 Edition và Windows Server 2003 x64 Edition để hỗ trợ x86-64 (hoặc đơn giản là x64), thế hệ thứ tám của cấu trúc x86. Windows Vista là phiên bản khách hàng đầu tiên của Windows NT được cùng phát hành cả hai phiên bản IA-32 và x64 editions. x64 vẫn đang được hỗ trợ.

Một phiên bản Windows 8 có tên là Windows RT được tạo ra dành cho các máy tính với cấu trúc ARM và khi ARM vẫn được sử dụng cho các điện thoại thông minh Windows với Windows 10, các máy tính bảng Windows RT sẽ không được cập nhật.

Microsoft 365 (trước đây là Office 365)
Ngày 14 tháng 7 năm 2021 –  Tập đoàn Microsoft chính thức giới thiệu Office 365 (nay là Microsoft 365), một dịch vụ đám mây cho phép doanh nghiệp thuộc mọi quy mô được trải nghiệm Windows 10 hoặc Windows 11 theo một cách thức hoàn toàn mới. Theo đó, Microsoft 365 (trước đây là Office 365) sẽ đưa hệ điều hành Windows lên đám mây Microsoft Cloud, giúp người dùng có được trải nghiệm Windows toàn diện – từ ứng dụng, dữ liệu đến cài đặt – cho dù họ đang sử dụng thiết bị của công ty hay cá nhân. Dịch vụ mới sẽ cho phép sử dụng đa nền tảng, nhằm mục đích cung cấp hệ điều hành cho cả người dùng Apple và Android. Microsoft 365 có thể truy cập được thông qua bất kỳ hệ điều hành nào có trình duyệt web.

Microsoft đã công bố cho phép khách hàng doanh nghiệp đăng ký trải nghiệm Office 365 vào ngày 2 tháng 8 năm 2021.

Windows CE

Windows CE (Windows Embeded Compact) là một phiên bản Windows chạy trên các máy tính gọn nhẹ như thiết bị định vị vệ tinh và điện thoại di động.Windows Embedded Compact được dựa trên hạt nhân riêng của nó, có tên là Windows CE.

Windows CE được sử dụng trong Dreamcast cùng với hệ điều hành độc quyền của Sega dành cho giao diện điều khiển. Windows CE là cốt lõi mà từ đó Windows Mobile xuất hiện. Người kế nhiệm của nó, Windows Phone 7 dựa trên thành phần của cả Windows CE 6.0 và Windows CE 7.0. Tuy nhiên, Windows Phone 8 lại dựa trên nhân NT của Windows 8.

Không nên nhầm lẫn giữa Windows XP Embedded hay Windows NT 4.0 Embedded (2 phiên bản mô-đun của Windows dựa trên nhân WIndows NT) với Windows CE.

Xbox OS

Xbox OS là một tên chưa chính thức được đặt cho phiên bản Windows chạy trên Xbox One. Phiên bản này chú trọng vào việc ảo hóa (sử dụng Hyper-V) khi mà có ba hệ điều hành cùng chạy cùng một lúc, bao gồm hệ điều hành chính, hệ điều hành thứ hai được thiết kế cho trò chơi và một môi trường tương tự Windows hơn cho các ứng dụng.
Microsoft cập nhật HĐH của Xbox One mỗi tháng, và những bản cập nhật này có thể được tải về tử dịch vụ Xbox Live và có thể được cập nhật sau, hoặc sử dụng các ảnh đĩa hồi phục ngoại tuyến đã được tải về qua một chiếc PC. Phần lõi dựa trên Windows 10 mới đã thay thế phần dựa trên Windows 8 trong bản cập nhật này, và hệ thống mới này đôi khi được gọi là "Windows 10 trên Xbox One" hoặc "OneCore".
Hệ thống của Xbox One cũng cho phép tương thích ngược với Xbox 360, và hệ thống của Xbox 360 cũng tương thích ngược với phiên bản Xbox nguyên gốc.

Dòng thời gian

Thị phần sử dụng và doanh số các thiết bị

Theo Net Applications, Windows là họ hệ điều hành được sử dụng nhiều nhất cho máy tính cá nhân cho tới tháng 6 năm 2016 với gần 90% thị phần sử dụng. Nếu tính cả máy tính cá nhân với các thiết bị khác, v.d như các thiết bị di động, vào tháng 7 năm 2016, theo StatCounter, cũng phân tích theo việc sử dụng trên web, các HĐH Windows chiếm 46,87% thị phần sử dụng, so sánh với  36,48% của Android, 12.26% của iOS, và 4.81% của OS X.

Tính theo số thiết bị được cài đặt sẵn hệ điều hành, trên điện thoại thông minh, Windows Phone là HĐH được cài đặt sẵn nhiều thứ ba (2.6%) sau Android (82.8%) và iOS (13.9%) trong quý hai năm 2015 theo IDC. Nếu tính cả PC và thiết bị di động, trong năm 2014 các HĐH Windows được cài đặt sẵn nhiều thứ hai (333 triệu thiết bị, hay 14%) sau Android (1.2 tỷ, 49%) và nhiều hơn iOS và Mac OS cộng lại (263 triệu, 11%).

Việc sử dụng phiên bản mới nhất Windows 10 đã vượt quá Windows 7 trên toàn cầu kể từ đầu năm 2018. Ở hầu hết các quốc gia phát triển, như Nhật Bản, Úc và Mỹ, Windows 10 đã là phiên bản phổ biến nhất kể từ đầu năm 2017.

Chia sẻ sử dụng trên máy chủ
Tỷ lệ sử dụng Windows trên các máy chủ - những máy chủ đang chạy một máy chủ web (cũng có các loại máy chủ khác) - ở mức 33,6%.

Bảo mật
Phiên bản tiêu dùng của Windows được thiết kế ban đầu cho tính dễ sử dụng trên máy tính một người dùng mà không cần kết nối mạng, và không có tính năng bảo mật được xây dựng từ đầu. Tuy nhiên, Windows NT và những người kế nhiệm của nó được thiết kế cho bảo mật (bao gồm cả trên mạng) và máy tính đa người dùng, nhưng ban đầu không được thiết kế với an ninh Internet, kể từ khi nó được phát triển đầu tiên vào đầu những năm 1990, việc sử dụng Internet ít phổ biến hơn.

Những vấn đề thiết kế kết hợp với lỗi lập trình và sự phổ biến của Windows khiến nó trở thành mục tiêu của virus và sâu máy tính. Tháng Sáu 2005, Counterpane Internet Security của Bruce Schneier báo cáo rằng trong 6 tháng có tới hơn 1000 mẫu virus và sâu mới. Năm 2005, Kaspersky tìm thấy khoảng 11.000 các chương trình độc hại và virus, Trojan,... cho Windows.

Microsoft thường tung ra các bản vá lỗi qua Windows Update khoảng 1 tháng một lần (thường vào ngày thứ Ba thứ hai của tháng), còn một vài các cập nhật quan trọng thường được tung ra sớm hơn khi cần. Trong các phiên bản từ Windows 2000 SP3 trở lên, các bản cập nhật có thể được tự động tải xuống và cài đặt khi người dùng cho phép. Kết quả là các Gói dịch vụ (Service Pack) 2 cho Windows XP và 1 cho Windows Server 2003 được cài đặt nhanh chóng hơn nhiều.

Trong khi các dòng Windows 9x được cung cấp tùy chọn có các thông tin cho nhiều người dùng, chúng không có khái niệm về quyền truy cập, và không cho phép truy cập đồng thời; và như vậy không phải là hệ điều hành đa người dùng thực sự. Ngoài ra, các HĐH này chỉ thực hiện bảo vệ bộ nhớ một phần. Việc này đã bị chỉ trích nhiều vì sự thiếu an toàn.

Dòng hệ điều hành Windows NT thì ngược lại, là hệ điều hành đa người dùng thực sự và thực hiện bảo vệ bộ nhớ tuyệt đối. Tuy nhiên, rất nhiều lợi thế của một hệ điều hành đa người dùng thực sự đã được vô hiệu hóa bởi một thực tế là, trước Windows Vista, tài khoản người dùng đầu tiên được tạo ra trong quá trình cài đặt là một tài khoản quản trị, mà đó cũng là mặc định cho tài khoản mới. Mặc dù Windows XP đã có tài khoản hạn chế, đa số người dùng gia đình không thay đổi một loại tài khoản có ít quyền - một phần do số lượng các chương trình không cần yêu cầu quyền quản trị - và vì vậy hầu hết người dùng gia đình vẫn chạy tài khoản quản trị.

Windows Vista đã thay đổi điều này bằng cách giới thiệu một hệ thống đặc quyền cao được gọi là User Account Control (UAC). Khi đăng nhập như một người dùng chuẩn, một phiên đăng nhập được tạo ra và một thẻ chỉ chứa các đặc quyền cơ bản nhất được đưa ra. Bằng cách này, các phiên đăng nhập mới sẽ không có khả năng làm những thay đổi ảnh hưởng đến toàn bộ hệ thống. Khi một ứng dụng yêu cầu đặc quyền cao hơn hoặc "Run as administrator" được nhấp, UAC sẽ yêu cầu để xác nhận, và nếu đồng ý (bao gồm cả thông tin quản trị nếu tài khoản yêu cầu độ cao không phải là một thành viên của nhóm quản trị viên), bắt đầu quá trình sử dụng các mã thông báo không hạn chế.

Các tài liệu bị rò rỉ do WikiLeaks xuất bản, có tên mã Vault 7 và ngày 2013 20132016, chi tiết về khả năng của CIA để thực hiện giám sát điện tử và chiến tranh mạng, như khả năng thỏa hiệp các hệ điều hành như Microsoft Windows.

Quyền truy cập tập tin
Tất cả các phiên bản Windows từ Windows NT 3 đã được dựa trên hệ thống cấp phép hệ thống tập tin được gọi là AGDLP (Tài khoản, Toàn cầu, Địa phương, Quyền) trong đó quyền truy cập tập tin được áp dụng cho tập tin / thư mục ở dạng 'nhóm cục bộ' sau đó có các "nhóm toàn cầu" khác làm thành viên. Các nhóm toàn cầu này sau đó giữ các nhóm hoặc người dùng khác tùy thuộc vào các phiên bản Windows khác nhau được sử dụng. Hệ thống này khác với các sản phẩm của nhà cung cấp khác như Linux và NetWare do phân bổ quyền 'tĩnh' đang được áp dụng cho tập tin hoặc thư mục. Tuy nhiên, sử dụng quy trình AGLP / AGDLP / AGUDLP này cho phép áp dụng một số lượng nhỏ quyền tĩnh và cho phép dễ dàng thay đổi các nhóm tài khoản mà không cần áp dụng lại quyền truy cập tập tin trên các tập tin và thư mục.

Windows Defender
Ngày 06 tháng 1 năm 2005, Microsoft phát hành phiên bản Beta của Microsoft AntiSpyware, dựa trên bản phát hành trước đó Giant AntiSpyware. Ngày 14 tháng 2 năm 2006, Microsoft AntiSpyware đã trở thành Windows Defender với việc phát hành bản Beta 2. Windows Defender là một chương trình phần mềm miễn phí được thiết kế để bảo vệ chống lại phần mềm gián điệp và phần mềm không mong muốn. Người dùng Windows XP và Windows Server 2003 có bản sao chính hãng của Microsoft Windows có thể tự do tải chương trình từ trang web của Microsoft và Windows Defender như một phần của Windows Vista và 7. Trong Windows 8, Windows Defender và Microsoft Security Essentials được kết hợp thành một chương trình duy nhất, có tên là Windows Defender. Nó dựa trên Microsoft Security Essentials, vay mượn những tính năng và giao diện người dùng. Mặc dù nó được kích hoạt theo mặc định, nó có thể được tắt để sử dụng một giải pháp chống virus khác. Windows Malicious Software Removal Tool và Microsoft Safety Scanner là hai sản phẩm bảo mật miễn phí khác được cung cấp bởi Microsoft.

Phân tích bên thứ ba
Trong một bài viết dựa trên báo cáo của Symantec, internetnews.com đã mô tả Microsoft Windows có "số lượng bản vá ít nhất và thời gian phát triển bản vá trung bình ngắn nhất trong số 5 hệ điều hành được theo dõi trong sáu tháng cuối năm 2006. "Một nghiên cứu được thực hiện bởi Kevin Mitnick và công ty truyền thông tiếp thị Avantgarde năm 2004, đã phát hiện ra rằng một hệ thống Windows XP không được bảo vệ và chưa được vá với Gói dịch vụ 1 chỉ tồn tại bốn phút trên Internet trước khi nó bị xâm nhập và hệ thống Windows Server 2003 không được bảo vệ và cũng không được bảo vệ bị xâm nhập sau khi được kết nối với internet trong 8 giờ. Máy tính đang chạy Windows XP Service Pack 2 không bị xâm phạm. Nghiên cứu an toàn trực tuyến của Liên minh an ninh mạng quốc gia AOL tháng 10 năm 2004, đã xác định rằng 80% người dùng Windows đã bị nhiễm ít nhất một sản phẩm phần mềm gián điệp / phần mềm quảng cáo. [Cần dẫn nguồn] Có nhiều tài liệu mô tả cách tăng tính bảo mật của các sản phẩm Microsoft Windows. Các đề xuất điển hình bao gồm triển khai Microsoft Windows đằng sau tường lửa phần cứng hoặc phần mềm, chạy phần mềm chống vi-rút và chống phần mềm gián điệp và cài đặt các bản vá khi chúng có sẵn thông qua Windows Update.

Chương trình giả lập

Do sự phổ biến của hệ điều hành, một số ứng dụng đã được phát hành nhằm cung cấp khả năng tương thích với các ứng dụng Windows, như là một lớp tương thích cho một hệ điều hành khác, hoặc là một hệ thống độc lập có thể chạy phần mềm được viết cho Windows. Bao gồm:

 Wine – phần mềm mã nguồn mở có chức năng tương đương của các hàm Windows API, cho phép vài chương trình ứng dụng Windows chạy trên nền x86 Unix, bao gồm cả Linux.
CrossOver Office của Codeweavers, cũng giả lập được hoàn toàn để các chương trình Windows có thể chạy trên các hệ điều hành khác.
Cedega (trước đây gọi là WineX) – là một nhánh của Wine thuộc sở hữu của TransGaming Technologies, được thiết kế chuyên để chạy các trò chơi viết cho Microsoft Windows trên Linux
 Mono và CLI chung mã nguồn – hệ thống tương đương với cơ sở Microsoft.NET.
 ReactOS – hệ điều hành mã nguồn mở được phát triển với mục tiêu là tương thích với các chương trình và trình điều khiển thiết bị của Windows NT, mặc dù vậy hiện tại vẫn còn đang trong giai đoạn phôi thai.
 Freedows và Alliance OS – một dự án có nhiều tham vọng, dự định là một bản sao của Windows và bổ sung thêm nhiều tính năng lợi ích nhưng đã thất bại.
 Project David – một dự án đầy tham vọng và đã gây nhiều tranh cãi với mục đích là giả lập hoàn toàn để các chương trình Windows có thể chạy trên các hệ điều hành khác.
 Captive NTFS – một phần mềm gói, dạng nguồn mở có tính tương thích cao hơn cho hệ NTFS.
 E/OS – với mục tiêu có thể chạy bất kì chương trình thuộc hệ điều hành nào mà không cần phải cài đặt thêm hệ điều hành đó

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Blog chính thức
 Mạng nhà phát triển Microsoft
 Windows Client Developer Resources
 Thời biểu lịch sử Microsoft Windows
 Pearson Education, InformIT – Lịch sử Microsoft Windows
 Microsoft Windows 7 cho Chính phủ
 Thủ Thuật Windows , tổng hợp mẹo vặt dùng trong Windows

Nền tảng máy tính
Microsoft Windows


title: Melanotus siniaevi

text:
Melanotus siniaevi là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Platia & Schimmel miêu tả khoa học năm 2002.

Chú thích

Tham khảo

Melanotus


title: Mastigodiaptomus purpureus

text:
Mastigodiaptomus purpureus là một loài động vật giáp xác trong họ Diaptomidae. Chúng phân bố từ Cuba đến Haiti.

Chú thích

Tham khảo

  Reid, J.W. 1996. Mastigodiaptomus purpureus. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.

Mastigodiaptomus
Động vật được mô tả năm 1907


title: Nepalogaleruca

text:
Nepalogaleruca là một chi bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae.
Chi này được miêu tả khoa học năm 1970 bởi Kimoto.

Các loài
Các loài trong chi này gồm:
 Nepalogaleruca conformis Chen, 1987
 Nepalogaleruca hartmanni Medvedev, 2003
 Nepalogaleruca laeta Medvedev, 1990
 Nepalogaleruca nigriventris Chen, 1987
 Nepalogaleruca schmidti Medvedev & Sprecher-Uebersax, 1997

Chú thích

Tham khảo

Hylaspini


title: Liên Hà, Đông Anh

text:
Liên Hà là một xã thuộc huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội, Việt Nam.

Địa lý
Xã Liên Hà nằm ở phía đông của huyện Đông Anh, bên bờ sông Ngũ Huyện Khê, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp xã Vân Hà
Phía tây giáp xã Việt Hùng
Phía nam giáp xã Dục Tú
Phía bắc giáp xã Thụy Lâm.

Xã Liên Hà có diện tích 8,21km², dân số năm 2022 là 19.502 người, mật độ dân số đạt 2.375 người/km².

Hành chính
Xã Liên Hà được chia thành 8 thôn: Châu Phong, Giao Tác, Đại Vỹ, Hà Lỗ, Lỗ Khê, Hà Hương, Thù Lỗ, Hà Phong.

Lịch sử
Trong thời kỳ phong kiến, cuối thời Lê, đầu thời Nguyễn, xã Liên Hà là vùng đất thuộc tổng Hà Lỗ, huyện Đông Ngàn, phủ Từ Sơn, trấn Kinh Bắc (sau là tỉnh Bắc Ninh).

Cách mạng tháng Tám thành công, ba xã: Hà Lỗ, Thù Lỗ, Lỗ khê nhập thành xã Ngũ Hà thuộc huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh.

Tháng 4 năm 1949, xã Liên Hà thuộc huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh được thành lập trên cơ sở sáp nhập xã Ngũ Hà và xã Hà Vĩ.

Ngày 20 tháng 4 năm 1961, Quốc hội ban hành Nghị quyết về việc sáp nhập xã Liên Hà thuộc huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh vào huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội quản lý.

Kinh tế
Trường cấp I, cấp II, trạm y tế xã Liên Hà thuộc thôn Châu Phong.

Văn hóa
Xã Liên Hà có nhiều dòng họ như: Lê, Dương, Đỗ, Phạm, Nguyễn, Trịnh,...

Chú thích

Tham khảo


title: Cephaloleia emdeni

text:
Cephaloleia emdeni là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Uhmann miêu tả khoa học năm 1930.

Chú thích

Tham khảo

Cephaloleia


title: Cầu diệp chụm

text:
Cầu diệp chụm (danh pháp hai phần: Bulbophyllum fascinator) là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

F
Thực vật Việt Nam


title: Longitarsus bourdonnei

text:
Longitarsus bourdonnei là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Doguet & Bergeal miêu tả khoa học năm 2006.

Chú thích

Tham khảo

Longitarsus


title: Thang cá

text:
Thang cá là cấu trúc nằm trên hoặc nằm xung quanh một bờ cản nhân tạo, thí dụ như đập nước và đập chìm) để tạo điều kiện cho sự di cư tự nhiên của các loài cá di cư. Đa số các thang cá làm cho cá có thể vượt quanh các bờ cản bằng cách lội và nhảy lên một loạt các bậc tương đối thấp (vì vậy nên mới có tên gọi là thang) vào trong vùng nước phía bên kia bờ cản hay đập nước. Vận tốc nước chảy xuống các bậc thang phải đủ lớn để hấp dẫn cá đến thang nhưng đồng thời không chảy quá xiết đến nỗi cuốn trôi cá trở xuống phía hạ nguồn hoặc làm cho cá đuối sức và không thể tiếp tục cuộc hành trình của chúng lên thượng nguồn.

Lịch sử
Thang cá được biết rất là hữu hiệu. Các bản tường trình viết tay nói về các thang cá có thể được truy nguồn về nước Pháp vào thế kỷ 17 là nơi có nhiều bó nhành cây được dùng để tạo các bậc thang trong các kênh nước chảy dốc xuống để vượt qua chướng ngại. Năm 1852–1854, Thang cá Ballisodare được xây dựng tại Quận Sligo của Ireland để nhử cá hồi vào một con sông không có cá để đánh bắt. Năm 1880, thang cá đầu tiên được xây dựng tại Rhode Island trên Đập nước Thác Pawtuxet. Thang cá này bị tháo dở vào năm 1924 khi Thành phố Providence thay thế đập nước gỗ bằng đập bê tông.

Khi Thời đại Công nghiệp tiến triển, các đập nước và những chướng ngại trên sông khác càng ngày càng trở nên to lớn và phổ biến, dẫn đến nhu cầu tạo ra các thang cá hữu hiệu hơn.

Các loại
Có năm loại thang cá chính:
 Thang cá bằng đá
 Hồ và đập chìm
 Thang cá có rãnh thẳng
 Thang cá có vách ngăn
 Thang cá nâng

Thang cá bằng đá dùng những hòn đá to và gỗ để tạo thành hồ và các thác nhỏ giống như hình thái thiên nhiên, xứng hợp nhất cho các bờ cản nước tương đối ngắn.

Hồ và đập chìm là một trong những loại thang cá cổ xưa nhất. Nó dùng một loạt các đập chìm nhỏ và hồ có chiều dài thường để tạo một kênh dốc dài cho cá di chuyển quanh chướng ngại vật. Kênh phục vụ như một âu thuyền cố định dần dần hạ xuống tới mực nước. Để lội ngược lên thượng nguồn, cá phải nhảy qua từ hộp nước này sang hộp nước khác trong thang cá.

Thang cá có rãnh thẳng thì tương tự như hệ thống có hồ và đập chìm, khác ở chỗ là mỗi "đập chìm" có một rãnh hẹp nằm gần vách thang. Rãnh này cho phép cá lội lên thượng nguồn mà không cần phải nhảy lên đập chìm.

Thang cá có vách ngăn dùng một loạt các vách ngăn có khoảng cách gần và đối xứng trong một thang cá để đổi chiều dòng chảy của nước, cho phép các lội quanh bờ cản. Thang cá có vách ngăn không cần có chỗ dành cho cá dừng lại, mặc dù loại hồ và đập chìm có thể gồm có nơi để cho cá dừng lại hoặc giảm thiểu dòng chảy của nước. Loại thang cá như thế này có thể được xây với nhiều khúc gấp ngược trở lại để giảm thiểu chỗ cần thiết trong lúc xây dựng. Thang cá có vách ngăn có đủ kiểu. Kiểu ban đầu là thang cá Denil được một khoa học gia người Bỉ G. Denil phát triển năm 1909; kể từ đó nó đã được chỉnh lại và làm cho thích hợp trong nhiều cách. Thí dụ Alaskan Steeppass là một thang cá Denil ban đầu được thiết kế dành cho các vùng xa xôi hẻo lánh của Alaska.

Thang cá nâng như cái tên của nó ám chỉ, không sử dụng kiểu có từng bậc thang mà tạo một loại nâng để mang cá qua một bờ cản. Loại thang này thích hợp đối với những bờ cản cao. Với một thang cá nâng, cá lội vào trong một khu vực tập trung ở chân của bờ cản. Khi cá vào trong khu vực tập trung đủ nhiều, chúng được đưa vào trong một cái thùng có đáy mở được. Sau đó cái thùng này mang chúng đến một cái máng nước và đổ chúng vào trong sông bên kia bờ cản.

Trên Sông Connecticut tại Holyoke, Massachusetts chẳng hạn, một thang cá nâng đưa khoảng 500 con cá một lúc lên cao 52 ft (15,85 mét) qua bên kia Đập Holyoke. Trong năm đầu tiên hoạt động vào năm 1955, Thang cá nâng Holyoke đã mang 4.899 cá shad qua đập. Vào năm 2004, tổng số cá tiêu biểu hàng năm được nâng qua đập đã tăng lên đến trên 500.000.

Xem thêm
 Cá di cư
 Thang cá Pitlochry

Đọc thêm
NEWS ngày 31 tháng 1 năm 2007: U.S. Orders Modification of Klamath River - Dams Removal May Prove More Cost-Effective for allowing the passage of Salmon

Tham khảo

Liên kết ngoài

A study of the hydraulics of flow over fishways
Construction of a vertical slot fish passage and eel ladder for the St. Ours Dam  (Richelieu River, Québec)
Fish Passage Center

Đập
Thủy sinh thái học
Thủy sản


title: Hồ Mẫu Ngoạt

text:
Hồ Mậu Ngoạt (sinh 1956) là một chính khách Việt Nam. Ông nguyên là Trợ lý Phụ trách Văn phòng Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam.

Thân thế sự nghiệp
Ông Hồ Mậu Ngoạt tên thật là Hồ Mậu Ngoạt, sinh ngày 15 tháng 7 năm 1956, quê quán tại xã Quỳnh Lương, huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An.

Chức vụ từng đảm nhiệm
 Vụ trưởng Vụ Văn thư - Văn phòng Trung ương Đảng, Phó Văn phòng Trung ương Đảng;
 Năm 2008 ông được luân chuyển theo Nghị quyết số: 11-NQ/TW của Bộ Chính trị về làm Phó Bí thư Tỉnh ủy Thanh Hóa;
 Tháng 10 năm 2010 được rút về Hà Nội làm Phó Chánh Văn phòng Trung ương; Tháng 01 năm 2011, tại Đại hội XI của Đảng ông được bầu vào Ban Chấp hành Trung ương;
 Ông từng giữ chức Phó Chánh Văn phòng - Phụ trách Văn phòng Trung ương Đảng.
 Ngày 01 tháng 8 năm 2011 ông được phân công giữ chức Trợ lý - phụ trách văn phòng Tổng Bí thư
 Ông thường xuyên tháp tùng Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng đi công cán các bộ, ban, ngành, cơ quan Trung ương và địa phương,

Tại Đại hội Đảng khóa XII, ông là một trong số các ứng viên được đề cử Ban chấp hành trung ương tại Đại hội nhưng thất cử. Tuy vậy ông vẫn tiếp tục giữ chức vụ Trợ lý Phụ trách Văn phòng Tổng Bí thư.

Chú thích

Người Nghệ An
Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa XI
Người họ Hồ tại Việt Nam


title: Bulbophyllum maleolens

text:
Bulbophyllum maleolens là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

maleolens]]

M


title: Leptocolpia

text:
Leptocolpia là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Geometridae


title: Bölsdorf

text:
Bölsdorf là một đô thị thuộc huyện Stendal, bang Sachsen-Anhalt, Đức. Đô thị Bölsdorf có diện tích 10,38 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 317 người.

Tham khảo


title: Tetrapedia pyramidalis

text:
Tetrapedia pyramidalis là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1899.

Chú thích

Tham khảo

Tetrapedia
Động vật được mô tả năm 1899


title: Philautus jacobsoni

text:
Philautus jacobsoni là một loài ếch trong họ Rhacophoridae. Chúng là loài đặc hữu của Indonesia.

Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng ẩm ướt đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo

 Iskandar, D. & Mumpuni 2004. Philautus jacobsoni. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 7 năm 2007.

Động vật lưỡng cư Indonesia
J


title: Amoria guttata

text:
Amoria guttata là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Volutidae, họ ốc dừa.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Amoria


title: McDonnell Douglas T-45 Goshawk

text:
T-45 Goshawk là một loại máy bay phản lực huấn luyện, là phiên bản sửa đổi ở mức độ lớn của nguyên bản là BAE Hawk. Lắp ráp bởi McDonnell Douglas (hiện nay là Boeing), T-45 được sử dụng bởi Hải quân Hoa Kỳ như một máy bay huấn luyện trên tàu sân bay.

Thiết kế và phát triển
T-45 Goshawk là một phiên bản có khả năng mang vũ khí đầy đủ của Hawk Mk.60. Nó được phát triển cho Hải quân Hoa Kỳ để sử dụng trong huấn luyện.

Nguồn gốc của Goshawk bắt đầu vào giữa thập niên 1970, khi Hải quân Mỹ bắt đầu tìm kiếm một mẫu máy bay thay thế cho các máy bay huấn luyện T-2 và TA-4 của mình. Hải quân bắt đầu chương trình huấn luyện cao cấp VTXTS vào năm 1978. Các hãng British Aerospace và McDonnell Douglas đã đề xướng một phiên bản của Hawk và đã được chấp thuận, hợp đồng đặt mua T-45 được ký vào năm 1981.

Chiếc Hawk nguyên không được thiết kế để hoạt động trên tàu sân bay; vì vậy Hải quân đã yêu cầu thực hiện nhiều thay đổi, bao gồm các cải tiến đặc tính điều khiển ở tấc độ chậm và giảm bớt tốc độ tiếp cận. Các thay đổi khác là gia cố thêm khung máy bay, bộ bánh đáp chắc chắn và rộng hơn, bổ sung phần gắn kết với máy phóng và một móc hãm. Bánh đáp trước của nó có hai bánh.

Goshawk bay lần đầu tiên vào năm 1988 và bắt đầu hoạt động chính thức vào năm 1991. Hãng BAE Systems đã sản xuất phần thân cuối của buồng lái, những khe lấy không khí, bộ thăng bằng thẳng đứng và cánh của T-45. Boeing sản xuất phần còn lại của máy bay và lắp ráp chúng tại St. Louis.

Vào ngày 16 tháng 3 năm 2007, khung máy bay thứ 200 đã được cung cấp cho hải quân Mỹ. Theo những yêu cầu của hải quân, khoảng 223 chiếc sẽ được sản xuất vào T-45 sẽ hoạt động cho đến năm 2035.

Lịch sử hoạt động

T-45 được sử dụng cho chương trình hoạt động huấn luyện trung cấp và cao cấp của phi công tấn công thuộc Hải quân/Thủy quân lục chiến, tại Training Air Wing ONE ở Naval Air Station Meridian, Mississippi và Training Air Wing TWO ở Naval Air Station Kingsville, Texas. T-45 thay thế cho các máy bay huấn luyện T-2C Buckeye và TA-4J Skyhawk II với một hệ thống huấn luyện tổng hợp, bao gồm máy bay T-45 Goshawk, các thiết bị mô phỏng dụng cụ bay và hoạt động bay (OFT/IFT), các trường huấn luyện, và hệ thống huấn luyện hỗ trợ mở rộng. Bắt đầu trong năm tài chính 2008, T-45 sẽ được sử dụng huấn luyện trong cả Hải quân và Văn phòng bay thủy quân lục chiến (NFO), nó được sử dụng tại Training Air Wing SIX ở Naval Air Station Pensacola, Florida.

T-45A và T-45C hiện nay là hai mẫu đang được sử dụng. T-45A, hoạt động vào năm 1991, có một buồng lái tương tự như thiết kế mới trên T-45C, đợt chuyển giao T-45C đầu tiên diễn ra vào tháng 12 năm 1997, điểm nổi bật là thiết kế "buồng lái kính" số. Tất cả máy bay T-45A sẽ dần dần được chuyển đổi thành tiêu chuẩn của T-45C trong chương trình hiện đại hoá hệ thống điện tử hàng không (T-45 RAMP).

Các phiên bản
T-45A
Máy bay phản lực huấn luyện cơ bản và nâng cáo hai chỗ cho Hải quân Hoa Kỳ.

T-45B
Phiên bản sử dụng trên biển được đề xướng cho Hải quân Hoa Kỳ, về cơ bản là một sự chuyển đổi loại BAE Hawk với một buồng lái của hải quân và không có khả năng sử dụng trên tàu sân bay. Hải quân Hoa Kỳ muốn T-45B có được khả năng huấn luyện như phiên bản trước đó, nhưng ý tưởng đã bị lãng quên vào năm 1984 khi những cải tiến tốn kém ít hơn cho TA-4 và T-2 được thực hiện.

T-45C
T-45A cải tiến với buồng lái kính, dẫn đường quán tính, và cải tiến một số thiết bị khác. Những chiếc T-45A hiện này sẽ được nâng cấp lên thành tiêu chuẩn của T-45C.

Quốc gia sử dụng

Hải quân Hoa Kỳ

Thông số kỹ thuật (T-45A)

Dữ liệu từ "The International Directory of Military Aircraft, 2002-2003, Navy fact file"

Đặc điểm riêng
Phi đoàn: 2
Chiều dài: 39 ft 4 in (11.99 m)
Sải cánh: 30 ft 10 in (9.39 m)
Chiều cao: 13 ft 5 in (4.08 m)
Diện tích cánh: 190.1 ft² (17.7 m²)
Trọng lượng rỗng: 10.403 lb (4.460 kg)
Trọng lượng cất cánh: n/a
Trọng lượng cất cánh tối đa: 14.081 lb (6.387 kg)
Động cơ: 1× Rolls-Royce Turbomeca Adour F405-RR-401, 5.527 lbf (26 kN)

Hiệu suất bay
Vận tốc cực đại: 560 kt, 645 mph, 1.038 km/h
Tầm bay: 700 nmi (805 mi, 1288 km)
Trần bay: 42.500 ft (12.950 m)
Vận tốc lên cao: 8.000 ft/min (40.6 m/s)
Lực nâng của cánh: n/a
Lực đẩy/trọng lượng: n/a

Vũ khí
Thường không trang bị. Một giá treo dưới mỗi cánh có thể mang bom, rocket hoặc thùng nhiên liệu phụ

Tham khảo

Liên kết ngoài
T-45 Goshawk US Navy fact file  and T-45 US Navy history page
T-45 Goshawk page and T-45 Goshawk history page on Boeing.com
BAE Hawk at Greg Goebel's AIR VECTORS
T-45 Goshawk page on GlobalSecurity.org
Boeing/BAE SYSTEMS T-45 Goshawk page on Aeroflight.co.uk
T-45A/C Goshawk page on Naval-Technology.com

Nội dung liên quan

Máy bay có cùng sự phát triển
 BAE Hawk

Máy bay có tính năng tương đương
 T2V/T-1 SeaStar
 T-2 Buckeye
 TA-4F/J Skyhawk

Dãy tiếp theo
 T-42 - T-43 - T-44 - T-45 - T-46 - T-47 - T-48

Xem thêm
 Danh sách máy bay quân sự đang hoạt động của Hoa Kỳ

T-45 Goshawk
Máy bay British Aerospace
T-45 Goshawk
Máy bay quân sự Hoa Kỳ thập niên 1980
Máy bay hoạt động trên tàu sân bay
Máy bay quân sự
Máy bay huấn luyện
Máy bay một động cơ
Máy bay phản lực
Máy bay cánh dưới
Máy bay một động cơ phản lực


title: Nanteuil-la-Fosse

text:
Nanteuil-la-Fosse  là một xã ở tỉnh Aisne, vùng Hauts-de-France thuộc miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Aisne

Tham khảo

Nanteuillafosse


title: Hiệp hội bóng đá Cộng hòa Ireland

text:
Hiệp hội bóng đá Cộng hòa Ireland (FAI; tiếng Ireland: Cumann Peile na h-Éireann; ) là tổ chức quản lý, điều hành các hoạt động bóng đá ở Cộng hòa Ireland. Liên đoàn quản lý đội tuyển bóng đá quốc gia Cộng hòa Ireland, tổ chức các giải bóng đá như vô địch quốc gia và cúp quốc gia. Liên đoàn bóng đá Cộng hòa Ireland gia nhập FIFA năm 1923 và UEFA năm 1958.

Tham khảo


title: Oides costata

text:
Oides costata là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Baly miêu tả khoa học năm 1881.

Chú thích

Tham khảo

Oides


title: Suterilla julieae

text:
Suterilla julieae là một loài ốc có mài nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Assimineidae.

Chú thích

Tham khảo

Suterilla


title: Nguyên Bình (thị trấn)

text:
Nguyên Bình là thị trấn huyện lỵ của huyện Nguyên Bình, tỉnh Cao Bằng, Việt Nam.

Địa lý
Thị trấn Nguyên Bình nằm ở phía bắc huyện Nguyên Bình, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp xã Vũ Minh
Phía tây giáp xã Thể Dục
Phía nam giáp xã Tam Kim và xã Quang Thành
Phía bắc giáp huyện Hà Quảng.

Thị trấn Nguyên Bình có diện tích 25,06 km², dân số năm 2019 là 4.215 người, mật độ dân số đạt 168 người/km².

Thị trấn Nguyên Bình là trung tâm chính trị, kinh tế và văn hoá của huyện Nguyên Bình, có diện tích 1.915,22 ha. Thị trấn nằm trên Quốc lộ 34 cách thành phố Cao Bằng 45 km, nằm ở lưu vực thượng nguồn của sông Bằng Giang. Trên địa bàn thị trấn có sông Nguyên Bình chảy qua, có nguồn nước tự nhiên tương đối dồi dào là điều kiện tốt cho phát triển kinh tế nhất là nông nghiệp và lâm nghiệp.

Thị trấn Nguyên Bình có địa hình khá phức tạp. Trung tâm thị trấn là một vùng đất bằng nhỏ hẹp nằm xen giữa các dãy đồi núi cao và gần sông Nguyên Bình. Đây cũng là vùng sản xuất cây hàng năm chính của thị trấn. Đất đồi núi của thị trấn gồm có núi đất và núi đá có độ cao trung bình từ 400m - 800m so với mực nước biển.

Khí hậu của thị trấn có những đặc điểm chung của khí hậu nhiệt đới gió mùa, phân thành hai mùa rõ rệt. Mùa đông lạnh, ít mưa kéo dài từ tháng 10 năm trước đến tháng 4 năm sau, nhiệt độ trung bình từ 16.5 °C - 17 °C, có sương mù và sương muối. Mùa hè nắng nóng từ tháng 5 đến tháng 9, nhiệt độ trung bình từ 24 °C - 24.5 °C. Lượng mưa trung bình đạt 1.736,9mm/năm.

Tính đến năm 2019, thị trấn có 8 dân tộc, 1.032 hộ với 4.378 người. Trong đó dân tộc Tày: 2.056 người; Nùng: 401 người; Mông: 57 người; Dao': 483 người; Cao Lan: 3 người; Hoa: 21 người; Kinh: 341 người; Ngái: 75 người.

Tỷ lệ tăng dân số tự nhiên trung bình 0,45%/năm.

Lịch sử
Sau năm 1975, Nguyên Bình là một thị trấn thuộc huyện Nguyên Bình.

Thị trấn được mở rộng vào ngày 25 tháng 6 năm 1986 trên cơ sở sáp nhập 2.580 ha diện tích tự nhiên với 1.157 nhân khẩu của xã Thể Dục. Thị trấn Nguyên Bình có 3 khu phố và 9 xóm.

Năm 1997, sáp nhập xóm Cốc Tắm của xã Thái Học vào thị trấn Nguyên Bình.

Đến năm 2019, thị trấn Nguyên Bình được chia thành 5 tổ dân phố, đánh số từ 1 tới 5 và 10 xóm: Khuổi Bó, Cốc Tắm, Nà Kéo, Bản Luộc, Nà Bon, Nà Gọn, Pác Măn Ngoài, Pác Măn Trong, Khuổi Khiếu, Thôm Sẳn.

Ngày 9 tháng 9 năm 2019, Hội đồng Nhân dân tỉnh Cao Bằng ban hành Nghị quyết số 27/NQ-HĐND về việc:
Sáp nhập tổ dân phố 4 vào tổ dân phố 3
Đổi tên tổ dân phố 5 thành tổ dân phố 4
Sáp nhập xóm Nà Kéo vào xóm Nà Gọn
Sáp nhập hai xóm Pác Măn Ngoài và Pác Măn Trong thành xóm Pác Măn
Aáp nhập hai xóm Cốc Tắm và Khuổi Bó thành xóm Cốc Bó
Sáp nhập hai xóm Nà Bon và Thôm Sẳn vào xóm Bản Luộc.

Hành chính
Thị trấn Nguyên Bình có 9 tổ dân phố, xóm được chia thành 4 tổ dân phố: 1, 2, 3, 4 và 5 xóm: Bản Luộc, Cốc Bó, Khuổi Khiếu, Nà Gọn, Pác Măn.

Kinh tế - xã hội

Giáo dục
Hiện nay trên địa bàn có 4 trường học thuộc thị trấn, 2 trường thuộc huyện, tỉnh; có 2 trường đạt trường chuẩn quốc gia mức độ 1. Tỷ lệ trẻ trong độ tuổi đến trường đạt 100%. Hoàn thành phổ cập phổ cập giáo dục Tiểu học năm 1996 và phổ cập giáo dục Mầm non cho trẻ 5 tuổi năm 2012.

Năm 2002, thành lập Hội khuyến học, năm 2003 đã thành lập Trung tâm học tập cộng đồng.

Y tế
Năm 2002, trạm y tế thị trấn được xây dựng, diện tích sử dụng đủ cho khám và điều trị. Hiện nay đã có đủ trang thiết bị của một trạm y tế xã,thi đtrâ nể khám, chữa bệnh như: phòng sinh đẻ, 5 giường bệnh, hệ thống điện chiếu sáng, nước sinh hoạt và nhà vệ sinh tự hoại.

Hàng năm phụ nữ có thai và trẻ em trong độ tuổi được tiêm chủng đầy đủ theo quy định, tổ chức tiêm chủng hàng thàng, thực hiện đầy đủ các chương trình y tế quốc gia, chương trình tiêm chủng mở rộng.

Cán bộ biên chế của trạm gồm 5 người:  4 Y sĩ và 1 nữ hộ sinh trong đó có 1 y sĩ y học cổ truyền.

Văn hóa
Ẩm thực: Món phở là món ăn sáng ngon, bổ dưỡng và là món phổ biến; Bánh trưng, bánh dầy; Rượu ngô men lá cất cách thủy.

Là địa bàn có 8 dân tộc sinh sống, có nền văn hóa đa dân tộc với các làn điệu hát then; dân ca Tày - Nùng; hát lượn của dân tộc Mông - Dao; hát giao duyên, hát ru...Hàng năm tổ chức Hội xuân vào ngày 15 tháng Giêng âm lịch

Chú thích

Xem thêm
Danh sách thị trấn tại Việt Nam

Huyện lỵ Việt Nam


title: Ischalis

text:
Ischalis là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Các loài
 Ischalis cinerea
 Ischalis dugdalei Weintraub & Scoble, 2004
 Ischalis felix
 Ischalis fortinata (Guenée, 1868)
 Ischalis gallaria (Walker, 1860)
 Ischalis nelsonaria (Felder & Rogenhofer, 1875)
 Ischalis ophiopa
 Ischalis palthidata
 Ischalis thermochromata
 Ischalis variabilis (Warren, 1895)
 Ischalis venustula
 Ischalis ziczac

Chú thích

Tham khảo

 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Lithinini
Động vật đặc hữu New Zealand


title: Saint-Pé-Delbosc

text:
Saint-Pé-Delbosc  là một xã ở tỉnh Haute-Garonne vùng Occitanie tây nam nước Pháp. Xã Saint-Pé-Delbosc nằm ở khu vực có độ cao 310 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

 INSEE commune file

Saintpedelbosc


title: Quảng Phú, thành phố Thanh Hóa

text:
Quảng Phú là một phường thuộc thành phố Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam.

Địa lý
Phường Quảng Phú nằm ở phía đông nam thành phố Thanh Hóa, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp huyện Hoằng Hóa (với ranh giới là sông Mã) và thành phố Sầm Sơn
Phía tây giáp phường Quảng Đông
Phía nam giáp các phường Quảng Cát và Quảng Tâm
Phía bắc giáp phường Quảng Hưng.

Phường có diện tích 6,50 km², dân số năm 2019 là 10.534 người, mật độ dân số đạt 1.621 người/km².

Lịch sử
Vùng đất thuộc phường Quảng Phú ngày nay, vào đầu thế kỉ 19 thuộc tổng Lưu Vệ và tổng Giặc Thượng, huyện Quảng Xương, phủ Tĩnh Gia, nội trấn Thanh Hóa, đến trước năm 1945 thuộc tổng Lưu Thanh và tổng Cung Thượng, huyện Quảng Xương, phủ Tĩnh Gia, tỉnh Thanh Hóa.

Sau năm 1945, địa bàn phường thuộc các xã Tống Duy Tân và Trần Hưng Đạo, huyện Quảng Xương.

Năm 1948, hai xã này sáp nhập thành xã Quảng Hưng.

Năm 1954, một phần xã Quảng Hưng được tách ra để lập xã Quảng Phú, tên gọi Quảng Phú xuất hiện từ đây.

Ngày 29 tháng 2 năm 2012, xã Quảng Phú được chuyển từ huyện Quảng Xương về thành phố Thanh Hóa.

Ngày 9 tháng 12 năm 2020, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết 1108/NQ-UBTVQH14 về việc thành lập các phường thuộc thành phố Thanh Hóa (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1 tháng 2 năm 2021). Theo đó, thành lập phường Quảng Phú trên cơ sở toàn bộ 6,50 km² diện tích tự nhiên và 10.534 người của xã Quảng Phú.

Phân chia hành chính
Đến năm 2019, xã Quảng Phú có 4 làng:
 Xuân Độ: trước là phường Đồng Đăng, đến đầu thế kỉ 19 là xã Xuân Độ thuộc tổng Lưu Vệ; cuối thế kỉ 19 thuộc tổng Lưu Thanh. Làng này gồm các xóm: Xuân Viên, Đô, Thịnh, Bãi và Soi.
 Văn Lâm Thượng: đầu thế kỉ 19 là xã Văn Lâm Thượng thuộc tổng Lưu Vệ; cuối thế kỉ 19 thuộc tổng Lưu Thanh. Làng này gồm các xóm: Văn và Thượng.
 Văn Lâm Trung: đầu thế kỉ 19 là xã Văn Lâm Trung thuộc tổng Lưu Vệ; cuối thế kỉ 19 thuộc tổng Lưu Thanh. Làng này gồm các xóm: Trong, Ngoài, Trên và Trại.
 Ngọc Suy: đầu thế kỉ 19 là thôn Kim Suy thuộc xã Giặc Hạ, tổng Giặc Thượng; sau năm 1945 thì sáp nhập vào xã Tống Duy Tân.

Chú thích

Xem thêm


title: Sân bay John Wayne

text:
Sân bay John Wayne (mã sân bay IATA: SNA, mã sân bay ICAO: KSNA, LID FAA: SNA) là một sân bay trong một khu vực chưa hợp nhất tại quận Cam, với địa chỉ gửi thư của mình ở thành phố Santa Ana, tiểu bang California, Hoa Kỳ. Lối vào chính đến sân bay đại lộ MacArthur ở Irvine, thành phố tiếp giáp với sân bay từ phía bắc và phía đông. New Port Beach và Costa Mesa tạo thành ranh giới phía tây và nam một cách tương ứng, cùng với một khu vực chưa hợp nhất nhỏ dọc theo Coronoa del Mar (73) Freeway. Santa Ana nằm ở phía bắc, không thực trực tiếp giáp sân bay này. Tên ban đầu là Sân bay quận Cam, Ban Giám Sát quận hạt đổi tên thành nó trong năm 1979 để tôn vinh nam diễn viên John Wayne, người cư trú ở Newport Beach và đã qua đời năm đó. Nó cũng trở thành sân bay đầu tiên được đặt theo tên của một nghệ sĩ.

Đường băng chính dài 5.701 feet (1738 m), là một trong những đường băng ngắn nhất của bất kỳ sân bay lớn tại Hoa Kỳ, kết quả trong điều hành hầu hết các máy bay chở khách từ sân bay đến không lớn hơn máy bay Boeing 757. Tuy nhiên, một số máy bay chở hàng lớn hơn, chẳng hạn như FedEx A310/300, bay từ SNA. Một số cửa được xây dựng để phục vụ các máy bay lên đến kích thước như Boeing 767, có thể hoạt động với những hạn chế tải trọng tải / nhiên liệu. Không có máy bay thân rộng chở khách hiện đang lên kế hoạch dịch vụ tại sân bay này.

Hãng hàng không và tuyến bay

Các tuyến bay chính

Tham khảo

John Wayne Airport Improvement Program  (official site)
John Wayne Airport Settlement Agreement

Orange County Sheriff's Department John Wayne Airport Police Services

Sân bay vùng Đại Los Angeles
Sân bay tại California
Quận Cam, California


title: 5972 Harryatkinson

text:
5972 Harryatkinson (1991 PS12) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 5 tháng 8 năm 1991 bởi H. E. Holt ở Palomar.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 5972 Harryatkinson

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Henry E. Holt
Thiên thể phát hiện năm 1991


title: Chamaesphecia tenthrediniformis

text:
Chamaesphecia tenthrediniformis là một loài bướm đêm thuộc họ Sesiidae. Nó được tìm thấy ở châu Âu và Cận Đông. Nó rất giống với loài Chamaesphecia empiformis, một số nguồn phân loại chúng là một loài.

Chiều dài cánh trước là 6–10 mm. Bướm bay từ tháng 5 đến tháng 7 tùy theo địa phương.

Ấu trùng ăn Euphorbia esula.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài
Vlindernet
waarneming.nl
Lepidoptera of Belgium

Động vật được mô tả năm 1775
Chamaesphecia
Côn trùng châu Âu


title: Florimont-Gaumier

text:
Florimont-Gaumier (occitan: Florimont e Gaumièr) là một xã của Pháp, nằm ở tỉnh Dordogne trong vùng Aquitaine của Pháp.

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Florimont-Gaumier trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia

Florimont-Gaumier


title: (31131) 1997 SV10

text:
{{DISPLAYTITLE:(31131) 1997 SV10}}

(31131) 1997 SV10 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện qua chương trình tiểu hành tinh Beijing Schmidt CCD ở trạm Xinglong ở tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc ngày 28 tháng 9 năm 1997.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 31001–32000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1997
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Ceraclea hebe

text:
Ceraclea hebe là một loài Trichoptera trong họ Leptoceridae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Chú thích

Ceraclea


title: Pattiom

text:
Pattiom là một thị trấn thống kê (census town) của quận Kannur thuộc bang Kerala, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Pattiom có dân số 19.948 người. Phái nam chiếm 46% tổng số dân và phái nữ chiếm 54%. Pattiom có tỷ lệ 86% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 87%, và tỷ lệ cho phái nữ là 84%. Tại Pattiom, 10% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Kerala


title: Viêm da

text:
Viêm da là tình trạng viêm nhiễm nông ở da, đặc trưng mô học là phù thượng bì và lâm sàng là mụn nước (khi cấp tính), hồng ban bờ kém, phù, xuất tiết, đóng sừng, tróc vảy, thường kèm đau, và lichen hoá do gãi hay chà.

Hiện vẫn còn bất đồng về tên gọi viêm da và eczema. Thông thường eczema dùng để chỉ viêm da mụn nước, nhưng một số người lại giới hạn eczema vào viêm da mạn tính. Một số cũng dùng từ viêm da để chỉ viêm da xốp do có đặc điểm mô học là hiện tượng xốp hoá (phù nội thượng bì).

Bệnh viêm da dị ứng
Viêm da dị ứng là viêm da do tiếp xúc với chất gây kích ứng như: hóa chất, bụi ô nhiễm,xi măng gây bệnh đặc thù là dị ứng xi măng

Tham khảo

Giải phẫu bệnh học
Da liễu học


title: 16564 Coriolis

text:
16564 Coriolis (1992 BK2) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 30 tháng 1 năm 1992 bởi E. W. Elst ở Đài thiên văn Nam Âu.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 16564 Coriolis

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Eric Walter Elst
Thiên thể phát hiện năm 1992


title: Hetaerius ferrugineus

text:
Hetaerius ferrugineus là một loài bọ cánh cứng trong họ Histeridae.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

Hetaerius


title: Fargues-Saint-Hilaire

text:
Fargues-Saint-Hilaire là một xã trong tỉnh Gironde, thuộc vùng Nouvelle-Aquitaine của nước Pháp, có dân số là 2249 người (thời điểm 1999). Trong khi trong năm 1962 Fargues-Saint-Hilaire còn có trên 855 dân cư thì năm 1999 đã có 2.249 người.

Tham khảo

Xã của Gironde


title: Colletes birkmanni

text:
Colletes birkmanni là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Swenk mô tả khoa học năm 1906.

Chú thích

Tham khảo

Colletes
Động vật được mô tả năm 1906


title: Nabathaea pygmaea

text:
Nabathaea pygmaea là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Spaeth miêu tả khoa học năm 1911.

Chú thích

Tham khảo

Nabathaea


title: Sardan

text:
Sardan là một xã trong vùng Occitanie. Xã Sardan nằm ở khu vực có độ cao trung bình 70 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Gard


title: Mocis frugalis

text:
Mocis frugalis là một loài bướm đêm của phân họ Catocalinae thuộc họ Erebidae được tìm thấy ở Ấn Độ.
Wingspan 36–50 mm
Loài này phân bố ở Tây Phi và khắp vùng Oriental và Úc.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Động vật được mô tả năm 1775
Mocis
Côn trùng Malawi


title: Thyreus frieseanus

text:
Thyreus frieseanus là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1905.

Chú thích

Tham khảo

Thyreus
Động vật được mô tả năm 1905


title: Picramnia

text:
Picramnia là một chi thực vật thuộc họ Picramniaceae. Chi này có các loài sau (tuy nhiên danh sách này có thể chưa đủ):
 Picramnia bullata, W. Thomas

Tham khảo

Picramniaceae


title: Pessines

text:
Pessines là một xã trong tỉnh Charente-Maritime trong vùng Nouvelle-Aquitaine tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao 24-71 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Charente-Maritime


title: Cerithiopsis caribbaea

text:
Cerithiopsis caribbaea là một loài ốc biển, động vật chân bụng trong họ Cerithiopsidae. Nó được Gabb mô tả năm 1881.

Chú thích

Tham khảo

Cerithiopsis
Động vật được mô tả năm 1881


title: Souffrignac

text:
Souffrignac là một xã thuộc tỉnh Charente trong vùng Nouvelle-Aquitaine tây nam nước Pháp. Xã này có độ cao trung bình 119 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Charente


title: Lioglyphostoma rectilabrum

text:
Lioglyphostoma rectilabrum là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Turridae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Lioglyphostoma


title: Tỉnh tự trị của Nga

text:
Liên bang Nga được chia thành 89 chủ thể, trong đó có duy nhất một tỉnh tự trị là Tỉnh tự trị Do Thái.

Thời Liên Xô cũ, Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Liên bang Nga có 5 tỉnh tự trị (toàn Liên Xô có 8 tỉnh tự trị). Sau đó, tỉnh tự trị Adygea đã trở thành nước Cộng hòa Adygea, tỉnh tự trị Gorno-Altai trở thành nước Cộng hòa Altai, tỉnh tự trị Karachay-Cherkessia đã trở thành nước Cộng hòa Karachay-Cherkessia, và tỉnh tự trị Khakassia trở thành nước Cộng hòa Khakassia.

Tham khảo

Chủ thể liên bang của Nga


title: Nannamoria gotoi

text:
Nannamoria gotoi là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Volutidae, họ ốc dừa.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Nannamoria


title: Larnage

text:
Larnage là một xã thuộc tỉnh Drôme trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes đông nam nước Pháp. Xã Larnage nằm ở khu vực có độ cao trung bình 247 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Drôme


title: Silesis shirozui

text:
Silesis shirozui là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Kishii miêu tả khoa học năm 1959.

Chú thích

Tham khảo

Silesis


title: Memecylon wallichii

text:
Memecylon wallichii là một loài thực vật thuộc họ Melastomataceae. Đây là loài đặc hữu của Malaysia. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 Chua, L.S.L. 1998. Memecylon wallichii. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Malaysia
Memecylon
Thực vật dễ tổn thương


title: Chimarra ridleyi

text:
Chimarra ridleyi là một loài Trichoptera trong họ Philopotamidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới và vùng Tân Bắc giới.

Tham khảo

Trichoptera vùng Tân nhiệt đới
Trichoptera vùng Tân Bắc giới
Chimarra


title: Guijo de Granadilla

text:
Guijo de Granadilla là một đô thị trong tỉnh Cáceres, Extremadura, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 645 người.

Tham khảo

Đô thị ở Cáceres


title: Hylaeus albocuneatus

text:
Hylaeus albocuneatus là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1913.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

A
Động vật được mô tả năm 1913


title: 4192 Breysacher

text:
4192 Breysacher (1981 DH) là một tiểu hành tinh nằm phía ngoài của vành đai chính được phát hiện ngày 28 tháng 2 năm 1981 bởi Henri Debehogne và Giovanni de Sanctis ở La Silla.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser 4192 Breysacher

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Henri Debehogne
Thiên thể phát hiện năm 1981


title: Taractrocera ceramas

text:
Taractrocera ceramas, tên thường gọi là Phi tiêu cỏ Tamil, là một loài bướm thuộc họ Bướm nhảy. Nó được tìm thấy ở miền tây Ghats to Mumbai, ở đồi núi phía nam Ấn Độ và bắc Myanmar.
Ở Ấn Độ loài này xuất hiện ở độ cao lên đến 1100 mét hay bên các con đường cỏ ở sườn núi có rừng bao phủ và trên 2000 mét.

Phụ loài
Taractrocera ceramas ceramas (nửa phía nam Ấn Độ)
Taractrocera ceramas media Evans, 1934 (nửa phía nam Ấn Độ)
Taractrocera ceramas nicevillei Watson, 1893 (nửa phía nam Ấn Độ)
Taractrocera ceramas oberthuri Elwes & Edwards, 1897 (nửa phía nam Ấn Độ)
Taractrocera ceramas atropunctata Watson, 1896 (đông bắc Ấn ĐỘ, Bắc Myanmar)
Taractrocera ceramas thelma Evans, 1934 (nửa phía đông nam Ấn Độ)

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài
Phylogeny và biogeography of the genus Taractrocera Butler, 1870 (Lepidoptera: Hesperiidae), an example of Đông Nam Án-Australian interchange

Taractrocera
Bướm tại Ấn Độ


title: Nielebock

text:
Nielebock là một đô thị thuộc huyện Jerichower Land, bang Sachsen-Anhalt, Đức. Đô thị Nielebock có diện tích 14,95 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 238 người.

Tham khảo


title: Trần Khoa Điển

text:
Trần Khoa Điển là thủ môn bóng đá người Việt Nam chơi cho TP.HCM của giải V-League. Khoa Điển gia nhập đội Thành phố Hồ Chí Minh năm 2006 sau khi tạo những ấn tượng. Năm 2007, anh được vào câu lạc bộ TMN CSG đưa vào thi đấu thay cho thủ môn Hoàng Công Vương. Năm 2008 anh là thủ môn chính thức của TMN.CSG. Năm 2009 anh được ông Henrique Calisto triệu tập vào danh sách tham dự SEA Games 25. Hiện anh đang sống bên vợ tại Quận 7 với 1 đứa con 1 tuổi.

Cuối năm 2014, anh gia nhập Đồng Tháp thi đấu tại V.League 2015

Chú thích

Sinh năm 1987
Nhân vật còn sống
Cầu thủ bóng đá Đại hội Thể thao châu Á 2010


title: Pí pặp

text:
Pí pặp hoặc pí chum (tiếng Thái:(ปี่จุม) là nhạc cụ hơi phổ biến ở cộng đồng người Thái, Việt Nam và  người Thái vùng Làn Nà, Thái Lan. Nó là một ống nứa dài từ 30 đến 40 cm, đường kính to hơn hoặc bằng 1 cm. Pí pặp có một đầu bịt mấu kín, sát mấu là một lỗ hình chữ nhật với cạnh ngắn 0,4 cm và cạnh dài 1,5 cm. Lỗ này được bịt kín bằng một miếng đồng hoặc bạc dát mỏng chứa bên trong lưỡi gà tam giác.

Trên thân ống, có sáu lỗ bấm nằm từ đoạn giữa ống đến phần cuối ống (một lỗ nằm ở phía mặt sau, năm lỗ còn lại nằm cùng hàng với lưỡi gà). Tuy 6 lỗ bấm nhưng người ta chỉ dùng năm lỗ để tạo ra sáu âm, nếu tính tờ khóa sol pí pặp bắt đầu từ âm thấp nhất là si giáng rồi đến rê, fa, sol, la và đô.

Người ta ngậm phân ống có lưỡi vào miệng, giữ thân ống nằm ngang hơi chếch xuống để thổi. Âm thanh phát ra âm nhưng rè, riêng những âm bồi thì trong và vang.

Pí pặp là nhạc cụ do nam giới sử dụng. Họ thường đệm cho bài hát cho con gái. Khi thổi một mình họ chơi lại phần đệm ấy với ít nhiều biến tấu.

Pí chum của người Thái vùng Làn Nà làm từ ống nứa tép hoặc tre. Nó được dùng để đệm hát cho dân ca Làn Nà, theo phân loại về kích thước thì pí chum có các loại sau:

Pí mae (ปี่แม่): Pí giọng trầm 8 lỗ
Pí klang (ปี่กลาง): có âm vực trung bình.
Pí koi (ปี่เล็ก): dài từ 30 đến 40 cm, đường kính to hơn hoặc bằng 1 cm
Pí lek (ปี่เล็ก): Âm vực cao của nó không khác gì sáo ba ô hay sáo mèo nữ Trung Quốc.

Tham khảo

Nhạc cụ dân tộc Việt Nam
Người Thái


title: Teucholabis praeusta

text:
Teucholabis praeusta là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Teucholabis
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Elaphropoda nuda

text:
Elaphropoda nuda là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Radoszkowski mô tả khoa học năm 1882.

Chú thích

Tham khảo

Elaphropoda
Động vật được mô tả năm 1882


title: Sân bay Nicolaus Copernicus

text:
Sân bay Copernicus Wrocław ()  là một sân bay quốc tế ở Wrocław tây nam Ba Lan. Sân bay này có cự ly 10 km về phía tây nam trung tâm thành phố. Sân bay có một đường băng, một nhà ga hành khách (với hai sảnh nội địa và quốc tế riêng) cùng một nhà ga hàng hóa.

Sân bay này được xây năm 1938 phục vụ cho quân sự Đức trước thế chiến II. Sân bay này đã bị quân đội Liên Xô sử dụng trong thời gian ngắn sau thế chiến II trước khi được sử dụng cho hàng không dân dụng năm 1945. Các tuyến bay nối với Warszawa, Łódź, Poznań và Katowice. Đến năm 1992 thì có thêm các tuyến bay Krakow, Rzeszów, Gdańsk, Szczecin và Koszalin.

'Port Lotniczy Wrocław S. A.' đã được lập thành một công ty tháng 1 năm 1992 và tài sản được chuyển từ Cục sân bay của nhà nước cho công ty này tháng 1 năm 1993.

Tuyến bay quốc tế đầu tiên vào tháng 1 năm 1993, nối thành phố Frankfurt, Đức. Những năm gần đây, sân bay đã được nâng cấp đáng kể. Một nhà ga đi quốc tế đã được khai trương tháng 5 năm 1997 sau đó là một nhà gia nội địa tháng 11 năm 1998. một nhà ga hàng hóa, sản đến quốc tế và hệ thống khí tượng đã được hoàn thành 1999; một trạm cứu hỏa và mở rộng bãi đỗ máy bay hoàn thành trong năm 2000; tháp kiểm soát không lưu và khu vực miễn thuế đã được hoàn thành trong năm 2001.

Ngày 6 tháng 12 năm 2005, sân bay đã được đặt tên theo Nicolaus Copernicus (trong tiếng Ba Lan: Mikołaj Kopernik). Việc mở rộng nhà ga đã được hoàn thành và khai trương cùng ngày đổi tên, nâng công suất thiết kế lên 750.000 lượt khách mỗi năm. Trong 9 tháng đầu năm 2007, sân bay này đã phục vụ 972.505 lượt khách.

Sân bay này đang được nâng cấp để đạt công suất tối đa 7 triệu lượt khách mỗi năm, đường băng được kéo dài lên 3000 mét, bổ sung các trang thiết bị, mở rộng các khu vực khác. Giai đoạn 1 hoàn thành năm 2010, lúc đó công suất sân bay này đạt 2 triệu lượt khách mỗi năm.

Các hãng hàng không và tuyến bay

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Copernicus Airport Wrocław website

Wrocław
Sân bay Ba Lan


title: El Viso de San Juan

text:
El Viso de San Juan là một đô thị trong tỉnh Toledo, Castile-La Mancha, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2006 (INE), đô thị này có dân số là 2.339 người.

Tham khảo

Đô thị ở Toledo


title: Flavy-le-Martel

text:
Flavy-le-Martel  là một xã ở tỉnh Aisne, vùng Hauts-de-France thuộc miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Aisne

Tham khảo

Flavylemartel


title: Møre og Romsdal

text:
là một hạt ở cực bắc vùng Vestlandet của Na Uy, và giáp các hạt Sør-Trøndelag, Oppland và Sogn og Fjordane. Chính quyền hạt nằm ở Molde. Trước đây, hạt này được gọi là Romsdalen amt.

Tên gọi Møre og Romsdal được tạo ra năm 1936. Phần đầu là chỉ hai vùng Nordmøre và Sunnmøre, còn phần đuôi là tên của vùng Romsdal.

Cho đến năm 1919, hạt này được gọi là Romsdal amt. Thời kỳ 1919-1935 là Møre fylke.

Các đô thị

Møre og Romsdal có tổng cộng 38 đô thị:

Tham khảo

Møre og Romsdal


title: Rougeotiella

text:
Rougeotiella là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Geometridae


title: Trận sông Áp Lục

text:
Trận sông Áp Lục có thể là:
Tên khác của trận Hải chiến Hoàng Hải (1894) xảy ra trong cuộc Chiến tranh Giáp Ngọ.
Trận sông Áp Lục (tháng 10/1894) xảy ra trong cuộc Chiến tranh Giáp Ngọ.
Trận sông Áp Lục (1904) xảy ra trong cuộc Chiến tranh Nga-Nhật.


title: Đền Kiếp Bạc

text:
Đền Kiếp Bạc thuộc địa phận hai thôn Dược Sơn và Vạn Kiếp, xã Hưng Đạo, thành phố Chí Linh, tỉnh Hải Dương, Việt Nam; là nơi thờ phụng Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn. Kiếp Bạc là tên ghép của hai vùng Vạn Yên (làng Kiếp) và Dược Sơn (làng Bạc). Đây là di tích quan trọng thuộc khu di tích Côn Sơn - Kiếp Bạc.

Lịch sử
Vào thế kỷ 13, đây là nơi Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn sinh 1231 (?), mất 1300 lập căn cứ, tích trữ lương thực, huấn luyện quân sĩ trong các cuộc kháng chiến chống quân Nguyên Mông lần thứ 2. Sang thế kỷ 14, đền thờ ông được nhân dân địa phương xây dựng tại nơi đây và là nơi tổ chức các lễ hội hàng năm để dâng hương tưởng niệm vị Anh hùng của dân tộc Việt Nam, người có công lớn với đất nước và được dân gian tôn sùng là Đức Thánh Trần.

Dưới sự lãnh đạo của các vua Trần và Hưng Đạo vương, quân đội Đại Việt đã vượt qua nhiều gian nan, chỉ với số đội quân ít thiện chiến, yếu hơn so với đối phương lại hai lần đánh tan hàng vạn quân Mông Nguyên hùng mạnh, giành thắng lợi mà "tiếng vang đến phương Bắc, khiến chúng thường gọi ông là An Nam Hưng Đạo Vương mà không dám gọi thẳng tên". Chiến lược của ông đã góp phần rất lớn đến thắng lợi này nên chiến công vĩ đại này thường gắn liền với tên tuổi của ông. Công lao to lớn này đã đưa ông lên hàng "thiên tài quân sự có tầm chiến lược, và là một anh hùng dân tộc bậc nhất của nhà Trần", một bậc thầy về chiến lược thực sự. Chiến thắng của ông và quân dân nước Việt đã góp phần đánh dấu chấm hết thời kỳ đỉnh cao của quân Nguyên - Mông trong lịch sử.

Vị trí
Khu vực đền Kiếp Bạc nằm gần Lục Đầu Giang, là nơi tụ hội của sáu con sông: sông Cầu, sông Thương, sông Lục Nam, sông Đuống, sông Kinh Thầy và nhánh chính của sông Thái Bình. Một số người theo thuyết phong thủy cho rằng đây chính là nơi tụ khí để gây dựng cơ nghiệp. Theo đường bộ, đền Kiếp Bạc cách Hà Nội khoảng 70 km đi theo đường quốc lộ số 1 đến Bắc Ninh rẽ sang đường quốc lộ số 18 và cách chùa Côn Sơn khoảng 4 km. Chùa Côn Sơn nằm ở khu Tiên Sơn, phường Cộng Hòa, thành phố Chí Linh.

Chỉ trước đây khoảng 20 năm, khu vực dân cư quanh Đền vẫn là những hộ dân làm nông nghiệp là chủ yếu, đời sống còn nhiều khó khăn, đói kém. Thậm chí những năm 1990, ở đây vẫn chưa có điện sáng, nhân dân sống trong khu vực lạc hậu. Tuy nhiên, khi kinh tế xã hội đất nước thời kỳ đổi mới đi lên, nhân dân thập phương chảy hội đã trực tiếp đưa đời sống nhân dân trên địa bàn đi lên, nhiều gia đình giàu có từ hoạt động bán hàng, dịch vụ sắp lễ và xem bói, xem tướng. Nhìn chung, hiện nay đời sống nhân dân ở khu vực quanh Đền đã khá giả hơn rất nhiều.

Kiến trúc

Khu vực đền Kiếp Bạc là một thung lũng trù phú ba phía có dãy núi Rồng bao bọc, một phía là Lục Đầu Giang. Núi tạo thành thế rồng chầu, hổ phục, sông tạo thành minh đường rộng rãi. Phía trước đền có cổng lớn có ba cửa ra vào nguy nga, đồ sộ. Trên trán cổng mặt ngoài có bốn chữ "Dữ thiên vô cực 與天無極", dưới có 5 chữ "Trần Hưng Đạo Vương từ 陳興道王祠".

Câu đối hai bên cổng do Thám hoa Vũ Phạm Hàm đề, đã là chủ đề những tranh luận kéo dài giữa các bậc túc Nho xưa và nay:

萬劫有山皆劒氣

六頭無水不秋聲

Vạn Kiếp hữu sơn giai kiếm khí

Lục Đầu vô thủy bất thu thanh.

Có người dịch thoát ý như sau:

Vạn Kiếp núi còn cùng hơi kiếm

Lục Đầu nước hết mới thôi thiêng.

Qua cổng lớn, bên tay trái có một giếng gọi là Giếng Ngọc mắt rồng. Theo con đường đá đi đến khu vực để kiệu trong mùa lễ hội, phía trước có một án thờ. Trước đây người dân khi đến thăm Đền, đặc biệt trong các mùa lễ hội hay có tục thả tiền lẻ xuống Giếng để cầu may, tuy nhiên hiện nay với nỗ lực ngăn chặn của giới chức, hành vi này bị ngăn cấm và đến nay thì mất hẳn. Tuy nhiên vẫn có trường hợp vi phạm do thiếu ý thức cộng động.

Tòa điện ngoài cùng thờ Phạm Ngũ Lão, tòa điện thứ hai thờ Hưng Đạo Vương, tòa điện trong cùng thờ phu nhân Hưng Đạo Vương là công chúa Thiên Thành và hai con gái được gọi là Nhị vị Vương cô. Trong đền hiện còn 7 pho tượng bằng đồng: tượng Trần Hưng Đạo, phu nhân, hai con gái, con rể là Phạm Ngũ Lão, Nam Tào, Bắc Đẩu và 4 bài vị thờ các con trai của ông cùng 2 hổ tướng là Yết Kiêu và Dã Tượng. Khu Đền những năm gần đây được tu sửa, trang sắp rất nhiều, do vậy ngôi Đền vừa giữ được những nét cổ kính, vừa có nét khang trang.

Tuy nhiên, việc thay đổi nhiều khung cảnh xung quanh cũng khiến nhiều thực khách, nhà nghiên cứu không hài lòng, đặc biệt là việc Ban Quản lý tận dụng các khu vực sân xung quanh Đền để trồng hoa lan, góp phần phá vỡ nét cổ kính, nguyên vẹn của các khu vực xung quanh ngôi Đền.

Đền Kiếp Bạc cũng là nơi các hoạt động xem bói, xem tướng, sắp lễ theo phương thức "chặt chém", đốt vàng mã thuộc hạng phổ biến nhất, tốn kém nhất và lãng phí nhất, thậm chí năm 2019 còn xảy ra một vụ cháy các hàng quán xung quanh Đền, gây thiệt hại nhiều tài sản và ảnh hưởng đến uy tín trong công tác quản lý đối với ngôi Đền cổ kính. Đến nay đã có một số kiến nghị cấm và xử lý nghiêm hiện trạng trên, đặc biệt việc cấm sắp lễ, cầu khấn thuê trong khu Đền, vì đây được cho là một hình thức biến tướng của tệ mê tín dị đoan, ảnh hưởng đến sự tôn nghiêm của ngôi Đền.

Đằng sau Đền khoảng 250 m là một quả núi và 1 thung lũng nhỏ (còn được người địa phương gọi là Viên lăng) cây cối mọc um tùm, một số người cho rằng đây là nơi an táng Trần Hưng Đạo. Tuy nhiên, một vài năm gần đây, công tác quản lý nhà nước lỏng lẻo đã để nhân dân xung quanh sử dụng máy móc đào bới, chuyển đất, chặt cây... ảnh hưởng rất nhiều đến phong cảnh tự nhiên chưa được bảo tồn.

Lễ hội

Lễ hội chính tổ chức từ ngày 15 đến ngày 20 tháng 8 âm lịch, ngoài ra đầu xuân cũng có các hoạt động lễ hội ở đây. Do tính chất địa lý (gần chùa Côn Sơn) và lịch sử, lễ hội Côn Sơn (gắn liền với Nguyễn Trãi) và lễ hội đền Kiếp Bạc (gắn liền với Trần Hưng Đạo) thường được tổ chức trùng nhau để nhân dân tưởng nhớ tới hai vị Anh hùng dân tộc.

Ngoài ra, tại đền Kiếp Bạc vào năm 2006, chính quyền chính thức công nhận hình thức sinh hoạt tín ngưỡng lên đồng. Những người theo tín ngưỡng lên đồng thờ Thánh Trần được gọi là Thanh đồng. Hiện nay lên đồng Trần triều diễn ra thường xuyên tại đền Kiếp Bạc. Tuy nhiên, đáng lo là việc tổ chức các buổi lên đồng này thường do các "pháp sư dởm" của địa phương, bản chất là các thầy bói, thầy xem tướng, thầy sắp lễ thực hiện, chưa được đào tạo hay học tập bài bản, do vậy nội dung các buổi lên đồng thường khó được kiểm soát để đảm bảo tính văn hóa và truyền thống.

Tham khảo
Vũ Ngọc Khánh,ĐỀN, MIẾU VIỆT NAM, Nhà Xuất bản Thanh Niên (2007).
Khu di tích Côn Sơn - Kiếp Bạc

Tham khảo

Liên kết ngoài
Lễ hội lên đồng

Kiếp Bạc
Di tích tại Hải Dương
Kiến trúc cổ Việt Nam
Trần Hưng Đạo


title: Lê Thị Yến

text:
Lê Thị Yến có thể là:
Ỷ Lan
Lê Thị Yến, đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa 14
Lê Thị Yến (vận động viên)


title: Quận Henry, Alabama

text:
Quận Henry là một quận thuộc tiểu bang Alabama, Hoa Kỳ.
Quận được đặt tên theo Patrick Henry, thống đốc Virginia. Dân số năm 2000 là 16.310 người. Quận lỵ là Abbeville. Quận Henry thuộc Khu vực thống kê đô thị Dothan, Alabama.
Quận được lập ngày 13/12/1819.

Địa lý
Theo Cục Điều tra Dân số Hoa Kỳ, quận có tổng diện tích 568 dặm vuông (1.472 km ²). Gần 562 dặm vuông (1.455 km ²) là mặt đất, và 7 dặm vuông (17 km ²) của nó (1,15%) là diện tích mặt nước.

Các xa lộ
  U.S. Highway 431
  State Route 10
  State Route 27
  State Route 95

Các quận giáp ranh

 Quận Barbour (bắc)
 Quận Clay, Georgia (đông bắc)
 Quận Early, Georgia (đông nam)
 Quận Houston (nam)
 Quận Dale (tây)

Thông tin nhân khẩu
Theo điều tra dân số  năm 2000, quận đã có dân số 16.310 người, 6.525 hộ gia đình, và 4.730 gia đình sống trong quận hạt. Mật độ dân số là 29 người trên một dặm vuông (11/km ²). Có 8.037 đơn vị nhà ở với mật độ trung bình là 14 trên một dặm vuông (6/km ²). Cơ cấu chủng tộc dân cư sinh sống trong quận này gồm có 65,67% người da trắng, 32,30% da đen hay Mỹ gốc Phi, 0,21% người Mỹ bản xứ, 0,06% châu Á, Thái Bình Dương 0,02%, 1,00% từ các chủng tộc khác, và 0,74% từ hai hoặc nhiều chủng tộc. Gần 1,53% dân số là người Hispanic hay Latino thuộc một chủng tộc nào.

Có 6.525 hộ, trong đó 30,50% có trẻ em dưới 18 tuổi sống chung với họ, 53,90% là đôi vợ chồng sống với nhau, 14,70% có nữ hộ và không có chồng, và 27,50% là các gia đình không. Gần 25,30% của tất cả các hộ gia đình đã được tạo ra từ các cá nhân, và 12,30% có người sống một mình 65 tuổi hoặc lớn tuổi hơn là người. Cỡ hộ trung bình là 2,47, và kích cỡ gia đình trung bình là 2,95.

Trong quận nay, cơ cấu độ tuổi dân cư với 24,10% dưới độ tuổi 18, 8,40% 18-24, 25,70% 25-44, 25,50% từ 45 đến 64, và 16,40% từ 65 tuổi trở lên đã được những người. Độ tuổi trung bình là 39 năm. Cứ mỗi 100 nữ giới, có 90,60 nam giới. Đối với mỗi 100 nữ 18 tuổi trở lên, đã có 86,20 nam giới.

Thu nhập trung bình cho một hộ gia đình trong quận đạt 30.353 đô la Mỹ, và thu nhập trung bình cho một gia đình là 36.555 Mỹ kim. Phái nam có thu nhập trung bình $ 29.189 so với 20.827 $ của phái nữ. Thu nhập bình quân đầu người là 15.681 $. Có 14,50% gia đình và 19,10% dân số sống dưới mức nghèo khổ, bao gồm 27,00% những người dưới 18 tuổi và 20,60% của những người 65 tuổi hoặc hơn.

Tham khảo

Quận của Alabama


title: Andrena taeniata

text:
Andrena taeniata là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Viereck mô tả khoa học năm 1916.

Chú thích

Tham khảo

T
Động vật được mô tả năm 1916


title: Yagyū Muneyoshi

text:
là một samurai thuộc phái kiếm Shinkage-ryū. Ông sinh vào năm Daiei thứ 7 (1527) và mất vào ngày 19 tháng 4 năm Keichō thứ 11 (1606). Tước vị của ông là Tajima-nokami (quan đầu xứ Tajima), hiệu là Sekishūsai (sekishū, thạch chu, tức thuyền đá). Tên thường gọi của ông là Shin-nosuke, Shinjirō, Shinzaemon, Uemon. Con cháu của ông có nhiều nhân vật lừng lẫy như Yagyū Munenori (con trai, sau giữ chức Chỉ nam dạy kiếm cho họ Tokugawa), Yagyū Muneaki (con trai), Yagyū Toshitoshi (cháu nội), Yagyū Jūbei (cháu nội)...

Thời trai trẻ

Yagyū Muneyoshi là con trai của Yagyū Ieyoshi, một võ tướng thời Chiến quốc Nhật Bản và là thành chủ thành Yamato, trưởng làng Yagyū ở xứ Yamato. Ban đầu Muneyoshi theo học phái kiếm Toda-ryū với Toda Ittōsai (Kanemaki Jisai), sau theo Katori Shinjūrō học phái kiếm Shintō-ryū và nổi danh từ đấy.

Năm Eiroku thứ 6 (1563), Munetoshi gặp gỡ kiếm sư Kamiizumi Nobutsuna thuộc phái Shinkage-ryū và thách đấu với vị này. Muneyoshi đấu cả ba lần đều bại và cũng không thắng nổi đệ tử của Nobutsuna là Hikita Kagetomo. Nhận thấy sự non kém của mình, Munetoshi lập tức quỳ lạy và xin làm đệ tử của Nobutsuna. Đến tháng 8 năm Eiroku thứ 6 thì Muneyoshi được Nobutsuna trao cho ấn chứng và đến năm Genki thứ 2 (1571) thì được truyền thụ lại hết mọi yếu quyết cùng phái kiếm Shinkage-ryū. Vì vậy phái kiếm Shinkage-ryū của Yagyū Munetoshi được cho là chánh lưu và gọi là Yagyū Shinkage-ryū còn phái kiếm của Hikita Kagetomo là phụ lưu, gọi là Hikita Shinkage-ryū.

Thời trai trẻ Munetoshi theo thờ Tsutsui Junkei, sau theo Matsunaga Hisahide, đều là những võ tướng Chiến quốc xứ Yamato và là thuộc hạ của Oda Nobunaga. Trong khoảng thời gian này ông gặp nhiều chuyện không may như bị trúng tên ở tay trong một trận chiến khi theo họ Matsunaga, một lần khác bị ngã ngựa nặng trên đường trở về cốc Yagyū vào năm Eiroku thứ 11. Năm Genki thứ 2 (1571), con trưởng của ông là Yoshikatsu bị đạn bắn trọng thương đến nỗi không cầm được kiếm. Sau đó ít lâu thì bản thân Muneyoshi cũng quay về làng Yagyū ẩn dật, chẳng màng sự đời. Đến khi Matsunaga Hisahide mưu phản Oda Nobunaga thì ông cũng chính thức thoát khỏi quan hệ chủ tớ với họ Matsunaga, sau có Tsutsui Junkei thay Matsunaga cai quản xứ Yamato thì ông cũng không theo. Muneyoshi còn bắt tay với võ tướng Tōchi Tōnaga, cừu địch của họ Tsutsui để giữ thế độc lập. Nhưng đến năm Tenshō thứ 13, khi Toyotomi Hidenaga vào xứ Yamato đã phát giác ông ngầm che giấu ruộng đất trong cuộc kiểm tra ruộng đất của Hideyoshi. Vì vậy Munetoshi bị tịch thu lãnh thổ và trở thành võ sĩ giang hồ, có lần còn đến ăn xin nhà Konoe Sakihisa.

Năm Bunroku thứ 3, khi thiên hạ từ tay họ Toyotomi chuyển sang họ Tokugawa, có lần Muneyoshi được Tướng quân Tokugawa Ieyasu cho vời đến và biểu diễn tuyệt kỹ Mutō-dori trước mặt ngự tiền. Được Ieyasu hết sức tán thưởng tài nghệ và mời làm chức kiếm thuật chỉ nam (như chức giáo đầu) nhưng Muneyoshi viện cớ tuổi già và tiến cử con trai thứ 5 là Munenori nhận chức thay. Từ đó Munetoshi giao hết mọi việc thế sự cho con trai, còn mình an hưởng tuổi già và mất tại cốc Yagyū, mộ ông vẫn còn tại chùa Hōtoku-ji ở Nara.

Nhân sinh quan

Vào những năm Genki, Yagyū Muneyoshi từ bỏ hết mọi ý định trở thành một võ tướng Chiến quốc cùng giấc mộng xuất thế lập thân và lui về cốc Yagyū ẩn dật. Lúc này ông chỉ khoảng trên 40 tuổi và không rõ vì sao Muneyoshi từ bỏ mộng công danh sớm như vậy, nhưng có lẽ cái chết của sư phụ Kami Izumi đã tác động mạnh đến tư tưởng của ông, cũng như sự sụp đổ của họ Tướng quân Ashikaga cùng cựu chủ Matsunaga. Trong những bài thơ ông trước tác trong khoảng thời gian này đều bộc lộ nổi hoài nghi của ông về mọi thứ ngoài phái kiếm Shinkage-ryū. Ngay cả thứ kiếm pháp này, ông cũng ví như con thuyền đá, chỉ chìm dưới đáy nước chứ không nổi lên trên mặt. Đương thời, hễ là kẻ cầm kiếm và có chút tài năng là có thể dùng võ nghệ để tiến thân, có thể làm đến chức quan to. Nhưng Muneyoshi không coi kiếm phái của mình là công cụ để tiến thân mà là một đường lối sống, một phương pháp rèn luyện thân, tâm. Vì thế về sau ông lấy hiệu là Sekishūsai, trong đó "sekishū" (thạch chu) nghĩa là "thuyền đá", con thuyền chỉ chìm dưới đáy nước chứ không nổi lên để vượt qua bể đời vốn đầy biến động thăng trầm như sóng đại dương.

Nhân sinh quan của Yagyū Munetoshi còn thể hiện qua khái niệm Vô đao do ông lập nên và là một đặc thù lớn của phái kiếm Yagyū Shinkage-ryū.

Tham khảo

Kiếm sĩ Nhật Bản
Samurai


title: Idiocera heteroclada

text:
Idiocera heteroclada là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Idiocera
Limoniidae ở vùng Nearctic


title: Neuchâtel (huyện)

text:
Neuchâtel là một trong sáu huyện của bang Neuchâtel sử dụng tiếng Pháp, Thụy Sĩ, trong vùng Le Littoral. Huyện lỵ là thị xã Neuchâtel.

Các đô thị

Neuchâtel có tổng cộng 10 đô thị:

Tham khảo

Huyện của Thụy Sĩ


title: 5981 Kresilas

text:
5981 Kresilas (2140 P-L) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 24 tháng 9 năm 1960 bởi Cornelis Johannes van Houten, Ingrid van Houten-Groeneveld và Tom Gehrels ở Đài thiên văn Palomar.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 5981 Kresilas

Thiên thể phát hiện năm 1960
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Chứng khó học toán

text:
Chứng khó học toán (Dyscalculia)  là một dạng rối loạn gây khó khăn trong việc nhớ và hiểu để thao tác tính toán các con số và sự kiện toán học. Đây thường được coi là một rối loạn phát triển cụ thể.

Chứng khó học toán có thể xảy ra ở với tất cả mọi người trên mọi phạm vi IQ - thường cao hơn ở mức IQ trung bình - đi cùng với những khó khăn liên quan thời gian, đo lường, và lý luận không gian. Ước tính về sự phổ biến của chứng khó học toán dao động từ 3 đến 6% dân số. Năm 2004, theo báo cáo có 1/4 trẻ em mắc chứng khó học toán có rối loạn tăng động giảm chú ý.
Năm 2015, theo minh chứng có tới 11% trẻ em mắc chứng khó học toán cũng gặp rối loạn ADHD. Chứng khó học toán cũng có liên hệ với những phụ nữ mắc hội chứng Turner và những người bị tật nứt đốt sống bẩm sinh.

Các khiếm khuyết về khả năng toán học có thể xảy ra do kết quả của chấn thương sọ não, trong trường hợp này thuật ngữ thích hợp là acalculia để phân biệt với chứng khó học toán dyscalculia có nguồn gốc do gen, bẩm sinh hoặc trong quá trình phát triển.

Biểu hiện và triệu chứng
Biểu hiện sớm nhất của chứng khó học toán thường là một khiếm khuyết trong khả năng nhận biết, từ khi nhìn liếc qua mà không đếm, xem có bao nhiêu đối tượng có trong một nhóm nhỏ. Người lớn có thể phân chia 3 hoặc 4 đối tượng. Trẻ em từ 5 tuổi có thể nhận biết số lượng khoảng 6 đối tượng. đặc biệt là khi nhìn vào súc sắc. Tuy nhiên, trẻ em với hội chứng khó học toán cũng có thể nhận biết số lượng của vài đối tượng nhưng ngay cả khi để nhận biết chính xác cũng mất nhiều thời gian hơn để xác định được số lượng so với các bạn cùng tuổi. Chứng khó học toán thường có biểu hiện khác nhau ở các độ tuổi khác nhau. Chứng khó học toán có xu hướng trở nên rõ ràng hơn khi trẻ trưởng thành hơn; các triệu chứng cũng có thể xuất hiện sớm ở trẻ em chưa tới tuổi đến trường. Các triệu chứng thường gặp của chứng khó học toán là gặp khó khăn với phép tính nhẩm trong toán học, gặp khó khăn phân tích thời gian và xem đồng hồ kim, khó khăn khi sắp xếp các chuỗi số thường chúng sẽ đếm ngón tay để nhớ thêm số

Sự tồn tại ở trẻ em
Mặc dù nhiều nhà nghiên cứu tin rằng chứng khó học toán là một rối loạn dai dẳng, bằng chứng về sự tồn tại của chứng khó học toán vẫn còn lẫn lộn.. Ví dụ, trong một nghiên cứu của Mazzocco và Myers (2003), các nhà nghiên cứu đánh giá trẻ em trên nhiều biện pháp và chọn biện pháp phù hợp nhất của chúng như là tiêu chuẩn chẩn đoán tốt nhất của họ: một sự cắt giảm đáng kể 10 phần trăm trên TEMA-2. Ngay cả với tiêu chí hết sức mình, họ phát hiện chẩn đoán chứng khó học toán cho trẻ em theo chiều dọc đã không tồn tại; Chỉ có 65% học sinh đã từng được chẩn đoán trong suốt bốn năm được chẩn đoán trong ít nhất hai năm. Tỷ lệ trẻ em được chẩn đoán trong hai năm liên tiếp tiếp tục giảm. Không rõ liệu đây là kết quả của những đứa trẻ bị chẩn đoán sai cải thiện về toán học và nhận thức về không gian khi chúng tiến triển như bình thường hay các đối tượng cho thấy sự cải thiện được chẩn đoán chính xác, nhưng có dấu hiệu của sự khiếm khuyết trong học tập không liên tục.

Những vấn đề khác
Chứng khó học toán liên quan đến những khó khăn thường xuyên với nhiệm vụ số học hàng ngày như sau:
 Khó khăn trong việc học cách xem giờ trên đồng hồ kim.
 Khó khăn trong xác định hai con số nào lớn hơn
 Không có khả năng hiểu được kế hoạch tài chính hoặc ngân sách, đôi khi thậm chí ở mức độ cơ bản; ví dụ, ước tính chi phí của các mặt hàng trong giỏ mua hàng hoặc sổ chi phiếu.
 Kết quả không đồng đều trong phép cộng, trừ, nhân và chia.
 Hình dung số như là biểu tượng vô nghĩa hoặc vô nghĩa, chứ không phải là nhận thức chúng như ký tự chỉ ra một giá trị số.
 Khó khăn với bảng tính cộng trừ, nhân, chia, tính nhẩm, vv.
 Gặp rắc rối khi phân biệt giữa bên trái và bên phải.
 Khả năng nhận thức kém về không gian, hoặc sự hiểu biết về hình dạng, khoảng cách, hoặc khối lượng dường như giống như phỏng đoán hơn là hiểu thực tế.
 Khó khăn với thời gian, phương hướng, hồi tưởng lại lịch trình, chuỗi các sự kiện.
 Trí nhớ kém về các khái niệm toán học
 Khó khăn khi đọc các kí hiệu âm nhạc
 Khó khăn trong việc đếm nhịp khi nhảy
 Khó tư duy hồi tưởng về thời gian (vd: Rời đi lúc mấy giờ nếu cần đến địa điểm nào đó tại thời điểm 'X').
 Gặp khó khăn khi tính nhẩm về ước lượng phép đo hoặc khoảng cách của một sự vật.
 Khi viết, đọc và nhớ lại những con số, nhầm lẫn xảy ra trong các trường hợp: cộng số, thay thế, hoán vị, quên không làm tròn số, đảo ngược số.
 Không có khả năng nắm bắt và ghi nhớ các khái niệm toán học, các quy tắc, công thức và trình tự.
 Không có khả năng tập trung vào công việc yêu cầu tập trung tinh thần cao độ.
 Nhớ sai tên. Nhận diện tên/khuôn mặt kém. Có thể thay thế tên bắt đầu bằng cùng một chữ cái.

Tham khảo

Đọc thêm
 Abeel, Samantha, 2003. My Thirteenth Winter. Orchard Books. ISBN 0-439-33904-9
 Attwood, Tony, 2002. Dyscalculia in Schools: What It Is and What You Can Do. First and Best in Education Ltd. ISBN 1-86083-614-3
 Butterworth, Brian, 2004. Dyscalculia Guidance: Helping Pupils With Specific Learning Difficulties in Maths. David Fulton Publications. ISBN 0-7087-1152-9
 Chinn, Steve, 2004. The Trouble with Maths: A Practical Guide to Helping Learners with Numeracy Difficulties. RoutledgeFalmer. ISBN 0-415-32498-X
 Henderson, Anne, Came, Fil, and Brough, Mel, 2003, Working with Dyscalculia.  Learning Works International Ltd. ISBN 0-9531055-2-0
 Sharma, Mahesh. Dyscalculia
 Sharma, Mahesh and Loveless, Eugene, 1988. Dyscalculia. Focus on Learning Problems in Mathematics, CT/LM.
 Sharma, Mahesh, 1989. Dyslexia, Dyscalculia and other Mathematics Problems. The Math Notebook, CT/LM.
 Sharma, Mahesh. Berkshire mathematics
 Campbell, Jamie I.D.,2004. "Handbook of Mathematical Cognition". Psychology Press.

Liên kết ngoài

 The Dyscalculia Forum  - International nonprofit support forum

Rối loạn thần kinh
Giáo dục đặc biệt


title: Cneoranidea hirta

text:
Cneoranidea hirta là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Yang miêu tả khoa học năm 1991.

Chú thích

Tham khảo

Cneoranidea


title: Cardiophorus georgioui

text:
Cardiophorus georgioui là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Preiss & Platia miêu tả khoa học năm 2003.

Chú thích

Tham khảo

Cardiophorus


title: Hentaigana

text:
Hentaigana (Kanji: 変体仮名 (變體假名), Kana: へんたいがな, Hán Việt: Biến thể giả danh) là hệ thống chữ viết tương đương với kiểu chữ kana tiêu chuẩn trong tiếng Nhật. Kiểu chữ này là sự kế thừa từ hệ thống man'yōgana - hệ thống có thể dùng nhiều ký tự kanji để biểu diễn cùng một âm tiết. Do sau đó chữ viết man'yōgana ngày càng trở nên đơn giản đi để phù hợp với lối viết thảo, kết quả là cho ra đời hentaigana và hiragana.

Hentaigana có thể được hoán đổi cho nhiều hay ít với các ký tự hiragana trong một bài viết, và tồn tại cơ bản độc lập cho đến năm 1900, khi các sách học vần hiragana được tiêu chuẩn hóa để dùng chỉ một ký tự với mỗi mora (âm tiết). Hentaigana hiện đã có trên Unicode trên những block Kana Supplement và Kana Extended-A với sự ra mắt của Unicode 10.0 vào tháng 6 năm 2017

Sự phát triển của âm tiết "n" trong hiragana

Âm tiết "n" (ん) ra đời từ một kiểu viết thảo của ký tự 无. Cách phát âm cải cách từ năm 1900 chia ra 2 cách, trong đó ký tự む chỉ được dùng cho âm tiết /mu/ và ký tự ん chỉ được dùng cho âm tiết cuối /n/. Trước đó, khi thiếu ký tự biểu diễn âm tiết cuối /n/, âm được đánh vân (những không phải phát âm) một cách đồng nhất là /mu/, và người đọc phải dựa vào văn cảnh để hiểu dụng ý đề cập của nó. Sự phức tạp này dẫn đến một số cách diễn đạt hiện đại dựa trên kiểu phát âm đánh vần. Ví dụ, iwan to suru (thử nói) có âm tiết cuối vốn phải phát âm la /n/ hay bị nhầm thành mu. (Mẫu câu tiếng Nhật hiện đại 言おう (iō) vốn là mẫu câu 言はむ (ihamu) trước đó chuyển thành. Ngoài ra còn một số mẫu câu khác.)

Sử dụng ngày nay

Hentaigana là hệ thống không còn được dùng trong văn viết hiện đại, nhưng vẫn còn một số ít được dùng tới ngày nay dưới các hình thức khác. Ví dụ, nhiều cửa hàng soba ở Nhật sử dụng hentaigana để đánh vần từ kisoba trong các ký hiệu của họ. Hentaigana cũng được dùng trong một số tài liệu viết tay mang tính trang trọng, đặc biệt là trong các giấy chứng nhận của các tổ chức văn hóa cổ Nhật (như các trường võ thuật, trường dạy nghi lễ, các tổ chức tôn giáo, vân vân). Ngoài ra, hentaigana còn đôi khi được dùng trong các văn bản tiếng Nhật cổ được viết lại. Tuy nhiên, hầu hết người Nhật không đọc được chữ hentaigana, hoặc chỉ có thể nhận biết được một số rất ít được dùng ở các dấu hiệu ở các cửa hàng, hoặc các hình vẽ của chúng.

Cần chú ý từ hentai (変体 - "biến thể") ở đây khác với từ hentai (変態 - "biến thái") mang nghĩa xấu (trong tiếng Nhật mang nghĩa: đồi trụy, khiêu dâm,...).

Bảng các ký tự hentaigana

Một số ví dụ

Chú ý, một số ví dụ dưới đây đã được đơn giản hóa từ cùng một ký tự kanji tương ứng với các ký tự hiragana, nhưng được viết khác.

Chú thích

Xem thêm

 Katakana
 Furigana
 Romaji
 Man'yōgana
 Kanji

Liên kết ngoài
 Chart of hentaigana calligraphy from O'Neill's "A Reader of Handwritten Japanese"
 A chart of hentaigana hosted by Jim Breen of the WWWJDIC
 Chart of kana from Engelbert Kaempfer circa 1693
 Hentaigana on signs  (in Japanese)
 Hentaigana
 Mojikyo fonts including hentaigana and word processor support

Kana
Hệ thống chữ viết tiếng Nhật


title: Saint-Jean-en-Royans

text:
Saint-Jean-en-Royans là một xã thuộc tỉnh Drôme trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes đông nam nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Drôme

Tham khảo
 INSEE commune file

Saintjeanenroyans


title: Gorizia

text:
Gorizia  (, , ) là một đô thị (comune) và thành phố tỉnh lỵ của tỉnh Gorizia, vùng tự trị Friuli-Venezia Giulia của Ý. Đô thị Gorizia có diện tích km2, dân số thời điểm 31 tháng 5 năm 2005 là người.
Gorizia có các đơn vị dân cư sau: Castello, Lucinico, Oslavia (), Piuma (), San Mauro (), Sant’Andrea (), Straccis (), Vallone dell'Acqua, Gradiscutta, Piedimonte ().
Gorizia giáp với các đô thị:
Thành phố tọa lạc ở đông bắc nước Ý, trong khu vực tự trị của Friuli Venezia Giulia. Nó nằm ở chân dãy núi Alps Julian, biên giới Slovenia. Đây là một trung tâm du lịch, công nghiệp, thương mại và địa phương. Kể từ năm 1947, nó là một thành phố sinh đôi với Nova Gorica đã phát triển ở phía bên kia của biên giới Ý- Slovenia. Cả hai đô thị này tạo thành một vùng đô thị, cũng bao gồm các thành phố Slovenia Šempeter-Vrtojba. Kể từ tháng 5 năm 2011, ba thành thị này tham gia vào một khu vực đô thị xuyên biên giới chung, được quản lý bởi một hội đồng.

Gorizia nằm tại ngã ba của thung lũng Isonzo và Vipava. Nó nằm trong một vùng đồng bằng bị có những ngọn đồi Collio cắt ngang, nổi với việc sản xuất các loại rượu vang. Che chở từ phía Bắc bởi một sườn núi, Gorizia được bảo vệ khỏi gió lạnh Bora có ảnh hưởng đến hầu hết các khu vực lân cận. Thị trấn do đó giữ lại một khí hậu ôn hòa vùng Địa Trung Hải trong suốt cả năm, làm cho nó một khu nghỉ mát nổi tiếng.

Tên của thành phố có thể xuất phát từ tiếng Sloveniả Gorica có nghĩa là "ngọn đồi nhỏ", mà là một toponym rất phổ biến trong các lĩnh vực-nơi sinh sống người ăn mặc cẩu thả.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Đô thị tỉnh Gorizia

Lâu đài Ý
Thành phố và thị trấn ở Friuli-Venezia Giulia
Thành phố bị phân chia
Cửa khẩu Slovenia-Ý


title: Plectrocnemia tuhuae

text:
Plectrocnemia tuhuae là một loài Trichoptera trong họ Polycentropodidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Tham khảo

Plectrocnemia