title: Carlotta xứ Savoia

text:
Carlotta xứ Savoia (tiếng Ý: Carlotta di Savoia; tiếng Pháp: Charlotte de Savoie; 11 tháng 11 năm 1441 - 1 tháng 12 năm 1483) là một Vương hậu của Vương quốc Pháp với tư cách là vợ thứ hai của Louis XI của Pháp.

Bà từng là nhiếp chính cho chồng mình vì một chiến dịch quân sự của ông (1465), và từng có một thời gian bà ở trong Hội đồng Nhiếp chính cho người con trai, Charles VIII của Pháp.

Tiểu sử
Carlotta là con gái của Louis, Công tước xứ Savoy và Anne xứ Cyprus. Ông bà ngoại của bà là Janus, Quốc vương xứ Cyprus và Charlotte de Bourbon - con gái của John I, Công tước La Marche và Catherine de Vendôme.

Ban đầu, vào ngày 11 tháng 3 năm 1443, khi chỉ vừa tròn 1 tuổi thì bà được định hôn với Frederick xứ Saxony, con trai lớn nhất của Frederick II, Cử tri xứ Saxony. Tuy nhiên, không rõ vì lý do gì mà hôn ước bị hủy bỏ. Bà kết hôn với Louis, Trữ quân của Pháp vào ngày 14 tháng 10 năm 1451, con trai của Charles VII của Pháp và Marie của Anjou. Khi ấy, Carlotta  chỉ 9 tuổi còn Louis đã 27 tuổi. Sau cuộc hôn nhân, bà trở thành Trữ phi nước Pháp (Dauphine of France).

Vương hậu nước Pháp
Tình cảm vợ chồng của hai người rất tệ. Khi tin tức kế vị đến tai Louis, ông đã bỏ mặt bà ở Burgundy để tranh thủ kiểm kê tài sản của bản thân mình, còn Carlotta phải tự thuê xe ngựa từ Isabella nhà Bourbon để có thể đến Pháp. Ngày 22 tháng 7 năm 1461, Carlotta  trở thành Vương hậu nước Pháp. Sang năm sau, bà đột ngột bị bệnh và gần như mất mạng. Dù hồi phục, song sức khỏe của bà vĩnh viễn bị tàn phá.

Dù là Vương hậu, Vua Louis vẫn không giữ cho vợ mình thể hiện, ông đã sắp xếp cho Carlotta  ở Château d'Amboise, một tòa cung điện hẻo lánh tại Amboise. Trong những tháng ngày này, Carlotta  chỉ tiếp xúc với các cận thần của riêng mình, giám sát nên giáo dục của các con gái (con trai bà được Vua Louis trực tiếp giám sát), khi rảnh rỗi thì lại tham gia các thú vui như chơi cờ, nghe nhạc hoặc thực hiện các nghi thức tôn giáo. Đặc biệt nhất, bà thích sưu tầm sách và có cả một thư viện riêng của mình. Thỉnh thoảng, Vua Louis mới cần đến vị trí Vương hậu của bà để tham gia các hoạt động ngoại giao, như năm 1470, nhà vua mời Bá tước Warwick và Công tước Clarence đến Amboise, và Carlotta  phải tiếp kiến hai nhân vật quyền lực này với tư cách Vương hậu.

Năm 1483, ngày 30 tháng 8, Vua Louis Xi qua đời, con trai bà là Charles VIII kế vị, khi mới 13 tuổi. Nhà vua ra đi mà không có di chúc, nên Hội đồng Paris nước Pháp phải thiết lập một chế độ nhiếp chính, trong đó có Thái hậu Carlotta, Công tước Jean de Bourbon II và hai người con rể tham dự. Thực tế, Thái hậu Carlotta nhắm mắt ngày 1 tháng 12 cùng năm ở Amboise, vài tháng sau khi người chồng của bà qua đời. Bà được mai táng ở nhà thờ Notre Dame xứ Clery, thuộc địa phận Orléans. Con gái cả của bà, Anne của Pháp, trở thành người nhiếp chính trực tiếp.

Hậu duệ

Tổ tiên

Tham khảo

Văn liệu
 Pauline Matarasso, “Queen’s Mate: Three women of power in France on the eve of the Renaissance”
 John Seargeant Cyprian Bridge, “A History of France from the Death of Louis XI”
 Paul Murray Kendall, “The Universal Spider: Louis XI”

Liên kết ngoài

Người Ý
Vương hậu Pháp
Mất năm 1483
Sinh năm 1441
Vương tộc Valois
Vương tộc Savoia


title: Bình Giang, Tô Châu

text:
Bình Giang (tiếng Trung: 平江區, Hán Việt: Bình Giang khu) là một khu cũ của thành phố Tô Châu (苏州市), tỉnh Giang Tô, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận Bình Giang có diện tích 25 km2, dân số năm 2001 là 180.000 người. Quận Bình Giang có các đơn vị hành chính gồm 6 nhai đạo. Từ tháng 9 năm 2012, Bình Giang cùng với Kim Xương và Thương Lãng sáp nhập lại thành Cô Tô.

Tham khảo

Đơn vị cấp huyện Giang Tô
Tô Châu


title: Megachile torrida

text:
Megachile torrida là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Smith mô tả khoa học năm 1853.

Chú thích

Tham khảo

T
Động vật được mô tả năm 1853


title: Chantonnay

text:
Chantonnay là một xã ở tỉnh Vendée trong vùng Pays de la Loire, Pháp. Xã này có diện tích 82,91 km², dân số năm 2006 là 7958 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 66 mét trên mực nước biển.
Các xã giáp ranh:

 Saint-Philbert-du-Pont-Charrault
 Bournezeau
 Saint-Germain-de-Prinçay
 La Réorthe
 Saint-Vincent-Sterlanges
 Saint-Hilaire-le-Vouhis
 Bazoges-en-Pareds
 Sainte Cécile

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Ville de Chantonnay
 Office de Tourisme de Chantonnay et du Pays des Deux Lays
 Vendée-randonnée
 Festival Éperluette
 Landais
 Photos
 Paysages
 Chantonnay trên trang mạng Viện địa lý quốc gia

Xã của Vendée


title: San Pelayo de Guareña

text:
San Pelayo de Guareña là một đô thị ở tỉnh Salamanca, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số năm 2004 của Viện thống kê quốc gia Tây Ban Nha, đô thị này có dân số 130 người.

==Tham khảo==

Đô thị ở Salamanca


title: Wentorf, Herzogtum Lauenburg

text:
Wentorf là một đô thị thuộc huyện Lauenburg, trong bang Schleswig-Holstein, Đức. Đô thị Wentorf, Herzogtum Lauenburg có diện tích 4,99 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 703 người.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Herzogtum Lauenburg


title: Khu tự trị Nùng

text:
Xứ Nùng (tiếng Pháp: Pays Nung), hoặc Khu tự trị Nùng (tiếng Pháp: Territoire Autonome Nung) là một đơn vị hành chính ở Bắc Kỳ vào cuối thời Pháp thuộc. Văn bản quy định xứ Nùng ra mắt năm 1947.

Lịch sử
Khu này gồm Hà Cối, Tiên Yên, Đầm Hà, Ba Chẽ, Bình Liêu, Đình Lập, Hải Ninh, với Móng Cái là thủ phủ. Đơn vị này được lập năm 1947 đến năm 1950 thì gom vào Hoàng triều Cương thổ thuộc quyền Quốc trưởng Bảo Đại theo đạo dụ số 6 ký ngày 15 Tháng Tư. Lãnh tụ Nùng là Đại tá Voòng A Sáng.

Sau Trận Điện Biên Phủ, chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa tiếp thu toàn phần đất nước Việt Nam phía bắc vĩ tuyến 17 thì Khu tự trị Nùng cũng bị giải tán. Đơn vị hành chính này chỉ tồn tại tổng cộng bảy năm: 1947-1954.

Tổ chức
Khu tự trị Nùng có Hội đồng Lãnh thổ là cơ quan lập pháp. Cơ quan này gồm các đại biểu dân cử chiếu theo tỷ lệ 1000 dân cư thì được bầu lên một đại biểu. Hành pháp có Hội đồng cai trị thường trực. Tư pháp thì chiếu theo luật pháp chung của Việt Nam.   Điểm này khác hẳn khu tự trị Thái đương thời, nơi luật truyền thống của người Thái được dùng làm luật căn bản.

Xem thêm
 Hoàng triều Cương thổ

Tham khảo


title: 17844 Judson

text:
17844 Judson (1998 HM100) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 21 tháng 4 năm 1998 bởi nhóm nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất phòng thí nghiệm Lincoln ở Socorro.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 17844 Judson

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1998


title: Orbessan

text:
Orbessan  là một xã thuộc tỉnh Gers trong vùng Occitanie tây nam nước Pháp. Xã này có độ cao trung bình 168 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Gers


title: Khánh Hòa thời Pháp thuộc

text:
Trước thời Pháp thuộc

Thời Vương quốc Chăm Pa
Đất Khánh Hòa ngày nay là đất của nước Kauthara, sau đó, nước này bị người Chiêm Thành thôn tính và được sáp nhập vào lãnh thổ Chiêm Thành. Tên Cù Huân cổ nhân dùng để gọi Khánh Hòa có lẽ do chữ Kauthara đọc trại. Tại Nha Trang hiện nay còn một vùng gọi là Hà Ra. Như vậy Kaut của người Chăm ngày xưa chắc đọc na ná như "Cù Huân" hoặc Kaut đọc là "Cù" còn "Huân" là được người Việt thêm sau cho đẹp lời.

Vào đầu Công Nguyên, một bộ phận trong bộ tộc Cau, một trong hai bộ tộc lớn của người Chăm Pa thời bấy giờ, đã thành lập nên một tiểu quốc và được đặt tên là Tiểu quốc Nam Chăm, hay còn gọi là Panrãn hay Panduranga (tiếng Chăm Cổ). Tiểu quốc này gồm hai xứ là Panduranga (ngày nay là Phan Rang, Phan Thiết) và Kauthara (tức Khánh Hòa ngày nay). Đối địch với Tiểu quốc Nam Chăm là Tiểu quốc Bắc Chăm ở khu vực thuộc Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định ngày nay.

Sau đó, trải qua nhiều thế kỷ nội chiến liên miên, vương quốc Chăm Pa được thành lập trên cơ sở sự thống nhất của hai xứ Nam Chăm và Bắc Chăm. Đến thế kỷ thứ 8, dưới sự ra đời của vương triều Panduranga (Hoàn Vương Quốc), vùng Kauthara phát triển đến mức cực thịnh chỉ sau kinh đô với những khu đền tháp to lớn và linh thiêng mà tiêu biểu là ngôi đền thánh Ponagar thờ vị nữ thần mẹ xứ sở Yang Pô Y Na Gar. Từ đó, cho đến thế kỷ 18, mặc dù Vương quốc Chăm Pa chiến tranh, loạn lạc diễn ra liên miên nhưng vùng đất này vẫn phát triển mạnh mẽ và luôn khẳng định được vị thế của mình.

Thời các Chúa Nguyễn (1653-1775)
Trong Đại Nam Nhất Thống Chi có ghi, năm 1653, vua Chăm là Bà Tấm sai quân quấy nhiễu biên cảnh, giết dân Việt ở Phú Yên, thuộc địa phận xứ Đàng Trong của Chúa Hiền, tức Nguyễn Phúc Tần. Chúa sai cai cơ Hùng Lộc đem quân vào chống giữ, nhân đêm tối đốt thành và tiến đánh đến tận sông Phiên Lang (Phan Rang). Thất bại nặng nề, vua Chăm sai con mang thư hàng và xin dâng đất cho Chúa từ vùng Phan Rang trở ra đến Phú Yên. Chúa chấp thuận và đặt dinh Thái Khang chia làm 2 phủ Thái Khang và Diên Ninh gồm 5 huyện là Phước Diên, Hoa Châu, Vĩnh Xương, Tân Định và Quảng Phước đều giao cho Hùng Lộc trấn giữ. Từ đó, vùng đất này đã trở thành một bộ phận của lãnh thổ Việt Nam cho đến ngày nay.

Vào năm 1690, phủ Thái Khang được đổi thành phủ Bình Khang và vào năm 1742, phủ Diên Ninh được đổi thành phủ Diên Khánh.

Thời Tây Sơn
Vào năm 1771, Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ, Nguyễn Lữ dấy nghĩa binh đánh Chúa Nguyễn. Chỉ ba năm sau, Chúa Nguyễn phải bỏ Phú Xuân chạy vào Gia Định. Quân Tây Sơn đã kiểm soát vùng đất kéo dài từ Quy Nhơn đến Bình Thuận.

Sau đó, tướng nhà Nguyễn là Tống Phúc Hạp kéo quân ra đánh lấy lại được Dinh Bình Thuận và Phủ Diên Khánh nhưng rồi lại bị Nguyễn Huệ đem quân đánh tan lấy lại được hai vùng trên. Từ đó, trong gần 20 năm, nhân dân Bình Khang, Diên Khánh sống trong cảnh hòa bình và no ấm.

Đến tháng 7 năm 1793, Định Vương Nguyễn Phúc Ánh thân chinh thống lĩnh đại binh thủy, bộ từ Gia Định kéo ra Nha Trang. Từ Nha Trang tấn công lên Diên Khánh. Quân Tây Sơn không cầm cự nổi phải bỏ Diên Khánh và Bình Khang. Sau đó, tướng Tây Sơn là Trần Quang Diệu đem quân vào đánh chiếm vào các năm 1794, 1795 nhưng đều không thành.

Vào năm 1802, Vua Gia Long lên ngôi, Dinh Bình Khang lại được đổi tên thành Trấn Bình Hòa, phủ Bình Khang được đổi thành phủ Bình Hoa. Sau đó, phải đến năm 1831 thì trấn Bình Hòa mới được đổi tên thành Khánh Hòa như ngày nay.

Phong trào Cần Vương (1885-1886)
Năm 1884, triều đình nhà Nguyễn ký kết hiệp ước Patenotre với thực dân Pháp. Hòa ước này đã tạo cơ sở cho việc thiết lập chính quyền đô hộ của Pháp ở Việt Nam và đánh dấu sự suy tàn nặng nề của chế độ phong kiến Việt Nam.

Ngày 13 tháng 7 năm 1885, vua Hàm Nghi ban chiếu Cần Vương kêu gọi nhân dân và sĩ phu cả nước chống thực dân Pháp, giúp vua cứu nước.

Hưởng ứng lời kêu gọi đó, vào ngày 14 tháng 12 năm 1885 nghĩa quân Khánh Hòa do Trịnh Phong lãnh đạo cùng với sự hỗ trợ của văn thân Phú Yên do Bùi Đáng chỉ huy đã tiến công và chiếm tỉnh Khánh Hòa. Bộ phận quan lại ở đây nhanh chóng giao thành cho nghĩa quân.

Từ cuối tháng 3 năm 1886, nghĩa quân đã ráo riết hoàn tất các công tác chuẩn bị phòng thủ các đường thủy bộ, chờ đợi các cuộc tấn công trên quy mô lớn của người Pháp.

Đầu năm 1885, quân Pháp đổ bộ lên Nha Trang, nghĩa binh do Trịnh Phong lãnh đạo chặn đánh địch quyết liệt. Mặc dù chiến đấu anh dũng với tinh thần bất khuất, nhưng do hỏa lực địch quá mạnh. Nghĩa quân phải chịu thiệt hại nặng và rút về thành Diên Khánh cố thủ. Nhưng do một số viên quan lại đầu hàng giặc nên việc cố thủ thành thất bại. Các kho thuốc súng đều bị bắn cháy. Nghĩa quân phải bỏ thành theo đường núi ra giữ mặt Bắc cùng Trần Đường.

Mùa thu năm 1886, viên Công sứ Aymonier<-- có tên gì? -->, thiếu tá De Lorme<-- có tên gì? --> cùng tên Trần Bá Lộc dẫn 800 quân viễn chinh Pháp tấn công mật khu kháng chiến. Nghĩa quân đem hết tinh thần và lực lượng ra chiến đấu nhưng chỉ hơn hai tháng phong trào bị thất bại. Các lãnh tụ như Trịnh Phong, Trần Đường, Nguyễn Khanh đều bị chết. Phong trào Cần Vương ở Khánh Hòa chấm dứt.

Thời Pháp thuộc
Từ sau thất bại của khởi nghĩa Hương Khê (1896), về cơ bản, người Pháp đã hoàn thành công cuộc bình định Việt Nam và bắt tay vào khai thác thuộc địa một cách quy mô. Tại Khánh Hòa, thực dân Pháp nhanh chóng xây dựng bộ máy cai trị và bóc lột.

Kinh tế

Nông - Ngư nghiệp
Lúa được xem là loại cây trồng chính. Diện tích đất trồng lúa tăng lên không ngừng năm 1898 (6.296 ha), năm 1930 (19.000 ha), năm 1975 (20.150 ha), năm 2000 (24.464 ha). "Từ năm 1926 trở về trước mỗi năm thu hoạch trên 58.000 tấn lúa" (Quách Tấn, Xứ Trầm Hương, Nông nghiệp).

Ngoài lúa, các loại hoa màu phụ như bắp, mì, lang đậu cũng được trồng khá phổ biến.

Về các loại cây công nghiệp, được trồng nhiều nhất là cây thuốc lá, các đồn điền thuốc lá xuất hiện nhiều ở Dục Mỹ với tổng diện tích canh tác là 1.372 ha cho sản lượng 686 tấn mỗi năm. Ngoài thuốc lá, cây cao su cũng được trồng khá phổ biến với diện tích trồng trọt là 500 ha cho sản lượng 210 tấn mỗi năm.

Về chăn nuôi, trước năm 1895, ngành chăn nuôi gia súc ở Khánh Hòa chậm phát triển, chủ yếu để lấy sức kéo hoặc lấy thịt, thừa mới đem bán. Công tác thú y cũng chỉ được thực hiện bằng kinh nghiệm dân gian nên hiệu quả không cao.

Tháng 9 năm 1985, bác sĩ Alexandre Yersin thành lập trại thí nghiệm tại Suối Dầu và cũng là trang trại nông nghiệp đầu tiên ở Khánh Hòa với số lượng vật nuôi lên đến 1.500–2.000 con. Thêm vào đó, công tác thú y khá tốt, hợp vệ sinh. Tất cả đã làm cơ sở cho ngành chăn nuôi Khánh Hòa sau năm 1945 và cho đến ngày nay.

Đặc biệt ở Khánh Hòa, ngành thủy sản phát triển rất mạnh. Cùng với Phan Thiết, sản lượng thủy sản của Khánh Hòa đứng đầu miền Trung Việt Nam thời Pháp thuộc. Mỗi năm đánh bắt được 11.000 tấn cá tươi. Ngoài cá, còn nhiều loại thủy sản khác như: tôm (150 tấn), mực (150 tấn), cua (16 tấn), ghẹ (50 tấn), sò (16 tấn), ốc đụn (10 tấn), ruốc (50 tấn).

Một nguồn lợi thủy sản khác phải kể đến ở Khánh Hòa là yến sào. Đây là loại thực phẩm quý và rất đắt. Chính vì thế mà tư bản người Pháp lúc đầu giao cho các phú hộ người Việt quản lý, nhưng vì nguồn lợi quá lớn nên chính phủ thực dân đã cho quốc hữu hóa từ năm 1930 và đấu giá, thu thuế rất nhiều từ nguồn lợi trên.

Đời sống người nông dân Khánh Hòa thời Pháp thuộc rất khó khăn. Sau năm 1885, theo các nghị định của Toàn quyền Đông Dương, từ năm 1926, bọn Tây đồn điền chiếm không của Khánh Hòa 17.076 mẫu đất. Verne chiếm vùng Đồng Trăng, Charner chiếm vùng Cẩm Sơn, Đất Sét, Đồng Thân; cũng trong thời gian này, công sứ Bréda chiếm 1.000 hectares ở Đá Bàn, Cacor chiếm hàng trăm hectares đất làm muối ở Hòn Khói.

Chính vì thế, tất cả những khó khăn đều dồn lên người nông dân. "Họ phải chịu thuế nặng, địa tô, nợ lãi cao, bị chiếm đoạt ruộng đất còn bị nạn bắt phu, bắt lính phục vụ cho cái gọi là 'kế hoạch phòng thủ Đông Dương'. Rồi bao nhiêu thứ 'hà thu, lạm bổ' khác của bọn hương lý, cường hào. Nhiều người phải bỏ làng xóm đi nơi khác làm ăn, vào các công trường làm đường, các đồn điền của bọn Tư bản Pháp". (Địa Chí Khánh Hòa, Lịch sử Và Truyền thống Đấu tranh, tr.147)

Công nghiệp và Tiểu Thủ công nghiệp
Sách Đại Nam nhất thống chí có viết: "Dân miền biển chuyên nghề đánh cá, dân miền núi chuyên nghề dệt cửi để sinh nhai". Đại bộ phận ngành thủ công nghiệp của Việt Nam thời này chỉ được tổ chức với quy mô làng xã hoặc gia đình. Ở Khánh Hòa cũng vậy, tại các phủ huyện, làng xã, đâu đâu cũng có thợ thủ công làm các nghề ươm tơ, kéo sợi, dệt vải, đan lát, chạm khắc gỗ, thuộc da, v.v. Một số ngành nghề tiêu biểu như chạm khắc mỹ nghệ ở Chụt, Cầu Đá (Nha Trang); nghề làm nước mắm ở Chụt, phường Vĩnh Nguyên và Cửa Bé, phường Vĩnh Trường – Nha Trang hoặc nghề đúc đồng, gang nhôm ở thôn Phú Lộc, Diên Điền (Diên Khánh). Tuy nhiên, phần vì chính sách thuế nặng nề của thực dân Pháp, phần vì sự cai trị hà khắc của triều đình nhà Nguyễn, ngành tiểu thủ công nghiệp ở Khánh Hòa không phát triển mạnh.

Công nghiệp: Từ năm 1885 cho đến đầu thế kỷ 20, thực dân Pháp mới bắt đầu xây dựng cơ sở hạ tầng cơ bản ở Khánh Hòa, đồng thời một số cơ sở sản xuất công nghiệp cũng đã hình thành. Vào năm 1928, để phục vụ cho nhu cầu chiến tranh và khai thác tài nguyên ở địa phương, thực dân Pháp đã cho xây dựng một số cơ sở sản xuất công nghiệp đầu tiên là:

Phân xưởng sửa chữa ô tô Garage Charner của hãng xe Renault
Xưởng sửa chữa ô tô Garage Mon-freid<-- tên này có lẽ là Mon-frein --> của hãng xe Citroën
Xưởng sửa chữa đường sắt
Xưởng sửa chữa của Sở Lục Lộ

Các cơ sở trên tuy không nhiều nhưng cũng đòi hỏi một số lượng công nhân khá người Việt khá lớn. Chưa kể các công nhân thất nghiệp, số công nhân có việc làm vẫn phải lĩnh số lương rất thấp, lại thường xuyên bị bớt lương và kéo dài thời gian lao động. "Công nhân đề pô xe lửa Nha Trang, phu khuân vác các bến cảng Cầu Đá, Ba Ngòi, Hòn Khói, thợ trong các xưởng máy ở Nha Trang, công nhân cạo mủ trong các đồn điều cao su Đồng Trăng, Suối Dầu, lao động Sở Muối Hòn Khói... thường xuyên bị đe dọa thất nghiệp, bị cúp phạt, đánh đập, đổi việc, bị bắt bớ, giam cầm dù chỉ là hành vi phản kháng nhỏ nhất". (Địa Chí Khánh Hòa, Lịch sử Và Truyền thống Đấu tranh, tr.147)

Tài chính
Xâm lược Đông Dương, thực dân Pháp nuôi mộng sẽ thống nhất chế độ tài chính của cả năm xứ Đông Dương: Bắc, Trung, Nam Kỳ, Lào và Cao Miên; chính vì thế, chính phủ Pháp ban hành chế độ ngân sách nhà nước Đông Dương, theo đó năm xứ Đông Dương phải tự trang trải chi phí và hàng năm phải nộp ngân sách về cho chính quốc và nguồn thu nhập cho ngân sách Đông Dương. Vậy nguồn thu để bổ sung vào cái gọi là "ngân sách Đông Dương" đó lấy từ đâu ra? Đó chính là các thứ thuế mà thực dân Pháp áp đặt lên toàn bộ lãnh thổ Việt Nam mà họ xâm lược từ năm 1858.

Tại Khánh Hòa, nguồn thu thuế của ngân sách Đông Dương bao gồm: Thuế muối, thuế rượu, thuế thuốc phiện và thuế xuất nhập khẩu.

Về thuế muối, chính quyền thực dân độc quyền mua bán muối. Khánh Hòa là nơi sản xuất muối lớn trong cả nước, người dân phải nộp 170 xu cho mỗi tạ muối sản xuất được. Thực dân Pháp cấm người dân không được nấu rượu mà phải uống rượu do nhà nước cung cấp, quá quắt hơn, với mục đích chính trị, chúng còn ép buộc mỗi người dân hàng năm phải tiêu thụ từ 23 – 24 lít rượu. Mỗi năm chúng thu của nhân dân Khánh Hòa nói riêng và toàn Việt Nam nói chung 22.500.000 đồng Đông Dương, chiếm 8% ngân sách vào năm 1944.

Đối với thuốc phiện, thực dân Pháp độc quyền buôn bán và chế biến, đồng thời chúng cũng khuyến khích người dân hút thuốc phiện. Chỉ tính riêng trong năm 1924, người Pháp đã thu 42.533.000 đồng Đông Dương của nhân dân Việt Nam, trong đó có Khánh Hòa, qua buôn bán thuốc phiện, chiếm tới 74% ngân sách.

Một loại thuế khác, thuế điền – thổ(thuế ruộng đất). Loại thuế này được chia làm 3 hạng theo ba loại ruộng khác nhau. Năm 1925, ruộng đất được chia làm ba hạng: hạng một thu 1.9 đồng/ha/năm, hạng hai thu 1.5 đồng/ha/năm, hạng ba thu 1 đồng/ha/ năm. Đất trồng cà phê thì được miễn thuế 6 năm đầu, đất trồng chè thì miễn thuế 4 năm, sau đó thì phải đóng thuế theo hạng bốn là 0.8 đồng/ha/năm.

Ngoài ra còn có các nguồn thuế khác như thuế đinh(tức thuế thân), thuế công thương nghiệp, khai thác lâm sản, trầm hương.v.v Ở Khánh Hòa, thuế đinh phải đóng là 30 xu/ người/năm, thêm vào đó là 48 ngày công lao dịch/người/năm. (Cần phải nói thêm là khi đi lao dịch người dân không có thù lao, cơm nước đều phải tự lo lấy, nếu không đi làm thì phải nộp thay 2 đồng và cộng vào thuế thân để đóng).

Vào năm 1929, khủng hoảng kinh tế thế giới Tư bản nổ ra. Nước Pháp cũng bị cuốn vào vòng xoáy của suy thoái và khủng hoảng. Chính vì thế, Chính phủ Pháp tăng số tiền thuế ở các thuộc địa lên như một nhu cầu cấp thiết để cứu vớt nền kinh tế đang trên bờ vực thẳm. Điển hình là thuế thân (thu bằng gạo): năm 1930 là 50 kg/người/năm đến năm 1932 tăng lên 100 kg/ người/năm năm 1933 tăng lên 300 kg/người/năm. Thậm chí có loại thuế tăng từ 200% - 500%.
Chính sách thuế của thực dân Pháp ngày càng hà khắc, đã gây phẫn uất trong các tầng lớp nhân dân. Cũng chính từ đó mà phong trào chống Pháp diễn ra mạnh mẽ khắp nơi trong toàn tỉnh Khánh Hòa..

Thương nghiệp
Đại Nam Nhất Thống Chí có ghi chép: "Ở huyện Phước Điền có chợ Phú Lộc. Ngoài các sản vật nông nghiệp trong vùng, còn có các sản phẩm đúc đồng rất nổi tiếng cũng được bán ở chợ này. Ở huyện Vĩnh Xương có chợ Võ Cạnh (tức chợ Ông Bộ ở xã Vĩnh Trung ngày nay) giao dịch tầm thường, buôn bán không mấy chút; chợ Xương Huân, nơi nhân vật đô hội, hàng hóa buôn bán đủ thứ. Đủ huyện Cam Ranh có chợ Thủy Triều, gần biển nhân dân tụ hội thưa thớt. Ở huyện Quảng Phước có chợ Phước Khánh, phố xá trù mật, hàng hóa đầy đủ; chợ Tân Mỹ, người thương mãi các nơi tụ đến, buôn bán đủ thứ là nơi phồn thịnh nhất trong hạt; chợ Phú Nghĩa, phố xá thưa thớt; gần đất có chợ Bạch Hà và chợ Bình Tây; chợ Yên Lương họp vào buổi sáng, hàng quán sầm uất. Tại huyện Tân Định có chợ Xuân Hòa có nhiều phố buôn bán của người Thanh nhưng không đông đúc lắm; chợ Mỹ Chánh, phố xà cũng ít, gần đất có chợ nhỏ ở xã Hậu Phước; chợ Yên Thành(tục gọi là chợ Quán Mai); chợ Yên Thủ (tục gọi là chợ Tân).

"Nha Trang là trung tâm điểm của ngành thương mại. Đó là ngang nối giữa Sài Gòn và các tỉnh ở phía Bắc Đèo Cả như Tuy Hòa, Quy Nhơn". (Quách Tấn,"Xứ Trầm Hương")
Tài liệu trên đã cho thấy phần nào sức phát triển của một số chợ cũng như vai trò của nền thương nghiệp của Khánh Hòa thời kì trước năm 1885. Đến khi thực dân Pháp bắt đầu thực hiện chính sách cai trị, khai thác thuộc địa tại Khánh Hòa bộ mặt toàn tỉnh có nhiều thay đổi. Một số đô thị hình thành, trong đó có Nha Trang, từ một làng chài nhỏ, đã trở thành một đô thị sầm uất với các công trình kiến trúc của thực dân Pháp như: Quận Công Chính, Viện Pasteur, Viện Hải dương học, Sở Bưu điện, quận 3 đường sắt, nhà đèn, bệnh viện, các khách sạn lớn như: Grand Hotel, Beau Rivage…..v.v. Các xưởng sửa chữa cơ khí như Charner, De Moufreid, Bourbon, đề bô xe lửa, Nhà máy điện Oggera…. Đồng thời, nhiều chợ lớn trước đây đã trở thành thị trấn, thị tứ đông đúc như Ninh Hòa, Vạn Giã, Ba Ngòi. Dân số tăng nhanh ở các đô thị đã tạo điều kiện cho việc trao đổi hàng hóa giữa nông thôn và thành thị phát triển.

Mặt hàng xuất khẩu chủ yếu của Khánh Hòa là các mặt hàng nông-lâm-ngư nghiệp như: Muối, nước mắm, cá tôm, yến sào, trầm hương, cao su, các sản phẩm mới như: Cát trắng, gỗ, thuốc lá. Các mặt hàng nhập khẩu(chủ yếu từ Sài Gòn) bao gồm: gạo(13.000-14.000 tấn mỗi năm), rau Đà Lạt, các vật liệu về công nghiệp, thuốc men, hàng vải, chén, bát. v.v.
Thị trường của Khánh Hòa thời kỳ này ở trong nước là các tỉnh miền Trung, Tây Nguyên, Nam Bộ và Sài Gòn; ở ngoài nước có Trung Quốc, Nhật Bản, các nước Đông Nam Á và Pháp.

Giao thông - Vận tải

Quốc lộ

Từ năm 1890, thực dân Pháp đã bắt đầu triển khai mở đường Thuộc Địa số 1 từ thành Gia Định ra miền Trung. Sau đó, đường được làm tiếp lên thành Diên Khánh rồi đến Nha Trang, qua sông Cái, đèo Rù Rì đến Lương Sơn và nối với đường Thiên Lý Bắc Nam.
Khoảng thời gian từ năm 1908 đến năm 1910 đoạn đường qua cầu Ông Bộ, cầu Dứa(nay là đường 23/10) được mở ra. Tại thời điểm này, các phương tiện vận tải qua sông Cái đều phải đi bằng phà. Phải cho đến năm 1926 các cầu Xóm Bóng, Hà Ra mới được xây dựng thay cho phà Xóm Cồn. Hệ thống đường bộ địa phương tiếp tục được mở rộng cho phù hợp với nhu cầu đi lại của người dân địa phương cũng như của thực dân Pháp, phục vụ cho mục đích khai thác bóc lột của chúng. Từ năm 1928 đến năm 1931, con đường thuộc địa số 21 từ Ninh Hòa lên Buôn Ma Thuột được xây dựng. Nhờ đó đã tạo được một tuyến đường nối liền giữa Nha Trang-Khánh Hòa với các tỉnh Tây Nguyên.
Sau năm 1945, các con đường thuộc địa số 1 và số 21 đều được gọi là đường quốc lộ I và quốc lộ 21 như ngày nay.

Giao thông vận tải đường sắt

Để phục vụ cho nhu cầu khai thác thuộc địa, thực dân PHáp không ngừng xây dựng các tuyến đường sắt ở khắp đất nước. Năm 1901, tuyến đường sắt Sài Gòn– Mỹ Tho được xây dựng xong thì tuyến Sài Gòn – Nha Trang cũng được khởi cũng. Phải đến năm 1913 thì tuyến đường này mới làm đến trạm Phú Vinh trên đất quận Vĩnh Xương (tức phường Vĩnh Hải ở Nha Trang ngày nay), cách trung tâm thành phố Nha Trang 6 km. Từ năm 1940 – 1943 để phục vụ nhu cầu chiến tranh nên một tuyến đường sắt từ Ga Nha Trang xuống Cảng Cầu Đá được xây dựng. Đồng thời ở phía Nam, một tuyến đường dài 4.190 km từ ga Ngã Ba đến Cảng Ba Ngòi cũng được xây dựng.

Tại Khánh Hòa có 12 ga chính là (Ngã Ba, Suối Cát, Hòa Tân, Cây Cày, Nha Trang, Lương Sơn, Phong Thanh, Ninh Hòa, Hòa Huỳnh, Vạn Giã, Tu Bông và Đại Lãnh). Cả 12 ga này sau thời Pháp thuộc đều hoạt động rất hạn chế thậm chí ngừng hẳn do sự đánh phá của quân và dân khánh Hòa, phải đến năm 1956 thì hoạt động vận tải đường sắt mới nhộn nhịp như trước.

Giao thông Đường Biển

Khánh Hòa là một tỉnh giàu tiềm năng về biển với 200 km đường bờ biển, 4 vịnh lớn, nhiều đảo và hải đảo, lại có vị trí đặc biệt quan trọng đối với hai miền Nam Bắc. Nhận biết được điều này, thực dân Pháp đã cho xây dựng và mở rộng nhiều cảng biển tại đây. Trong đó Cảng Ba Ngòi(Cam Ranh) được cho là tốt nhất. Khởi công xây dựng vào năm 1922 và đến năm 1924 thì làm xong, cảng Ba Ngòi cách thị xã Nha Trang 60 km về phía Nam và cách ga Tháp Chàm 50 km về phía Bắc, cảng được xây dựng ở phía Tây Vịnh Cam Ranh và rất gần với con đường thuộc địa số I(tức quốc lộ I A ngày nay). Cảng Ba Ngòi được xây dựng với cầu cảng dài 81m, độ sâu trước bến là 5m, thích hợp cho tàu có trọng tải đến 4.000 tấn. Trong suốt thời gian cai trị của Pháp, cảng Ba ngòi cùng với 6 cảng khác(Sài Gòn, Hải phòng, Đà Nẵng, Quy Nhơn, Hòn Gai, Bến Thủy) là những trung tâm trung chuyển hàng hóa lớn của thực dân Pháp giữa Bắc kỳ với Nam Kỳ, giúp chúng có thể khai thác tối đa nguồn lợi của các tỉnh Tây Nguyên.

Ngoài cảng Ba Ngòi, thực dân Pháp còn cho tu sửa và mở rộng cảng Hòn Khói(vốn có từ thời Chúa Nguyễn). Cảng có cầu cảng dài 30m, được làm bằng sắt và gỗ, độ sâu ở bến là gần 2m. Năm 1910, cảng được mở rộng để tàu thuyền có thể trao đổi hàng hóa, mua muối và nông sản của Khánh Hòa và các tỉnh Tây Nguyên.

Hàng Không Dân Dụng

Năm 1930, sân bay Nha Trang được khởi công xây dựng, đến năm 1935 thì hoàn tất và đem vào sử dụng với đường băng dài khoảng 1.050 km, đường lưu không có hướng bay gần Đông Bắc – Tây Nam. Trong thời gian này, loại máy bay được thực dân Pháp sử dụng nhiều là máy bay cánh quạt. Chủ yếu để chở người, các viên chức sĩ quan Pháp, vận chuyển thư từ. Nhu cầu quân sự rất ít. Tuy nhiên, sân bay Nha Trang là một trong những sân bay loại lớn của người Pháp xây dựng ở Việt Nam lúc đó.

Đến đầu thế kỷ XX, thực dân Pháp đã xây dựng tại Nha Trang một cơ sở hạ tầng vững chắc với hệ thống đường bộ, đường sắt, đường thủy, đường hàng không khá hoàn thiện và hiện đại. Tuy nhiên, tất cả chỉ để tối ưu hóa nhu cầu bóc lột thuộc địa của chúng mà thôi.
Đặc biệt, để xây dựng được hệ thống giao thông đường sắt hoàn thiện như vậy rất nhiều nông dân Khánh Hòa đã gia nhập vào đội ngũ công nhân đường sắt. "Những người này thường bị bọn cai ký, thầu khoán phạt vạ, cướp tiền công, đánh đập, bị chúng dùng đủ mọi mánh khóe ăn bớt, ăn quỵt lượng. Ngành xe lửa thu hút hành khách, ngành xe hơi bị ế, giá tăng cao, nhiều công nhân lái xe ô tô bị thất nghiệp. Còn đối với xe ngựa, cả chủ xe và người đánh xe đều bị mất thu nhập, cuộc sống khó khăn. " (Địa Chí Khánh Hòa, Lịch sử Và Truyền thống Đấu tranh, tr.147)

Thông tin
"Mã Trì Phi Đệ" hay "Mã Thượng Phi Đệ"(Ruổi ngựa mà chuyển văn thư hay phi ngựa nhanh như bay mà chuyển văn thư) là hai thuật ngữ thường dùng để nói đến tổ chức thông tin liên lạc triều Nguyễn. Thời kỳ này hầu hết công việc thông tin liên lạc được thực hiện bằng ngựa với các trạm trung chuyển đặt suốt chiều dài đất nước.
Về phía người Pháp, trong một khoảng thời gian dài từ khi các giáo sĩ đến Khánh Hòa truyền đạo cho đến năm 1858 thì họ vẫn sử dụng kiểu thông tin thô sơ như trên. Phải đến năm 1859, bưu điện đầu tiên được lập ở Sài Gòn và sau đó là nhiều bưu cục khác ở Trung và Nam Kỳ cũng được thành lập, trong đó có bưu điện Nha Trang. Được thành lập năm 1885 với các tuyến đường thư bưu chính vào Sài Gòn và ra Quy Nhơn – Đà Nẵng – Huế. Sau bưu cục Nha Trang là đến các bưu cục chi nhánh như Ba Ngòi(Cam Ranh), Thành(Diên Khánh), Ninh Hòa, Hòn Khói, Vạn Giã.

Trong giao dịch bưu điện có sự phân biệt giữa người Việt và người Pháp. Nếu như với người Việt, chỉ một công việc đơn giản là nhận thư hoặc ngân phiếu thì phải xuất trình giấy tờ, giấy căn cước(ai ở nông thôn thì phải có thẻ thuế thân) hoặc nếu không có thì được hai người có căn cưới làm chứng và quan trọng hơn là phải được lý trưởng đóng triện thị thực thì đối với người Pháp nếu muốn gởi thư họ chỉ cần đưa ra một phong bì cũ có tên của mình là đủ, nhân viên bưu điện chỉ cần ghi hai chữ "Lettre Dérvroi"(thư gởi đi) sau đó đưa thư và đóng tiền là đủ.
Hệ thống viễn thông thời này cũng được hoàn thiện với mạng lưới điện báo, điện thoại hoạt động tương đối ổn định và phục vụ đắc lực cho nhu cầu đàn áp phong trào cách mạng cũng như khai thác thuộc địa.

Hành chính

Bộ máy nhà nước
Thời Pháp thuộc, nhân dân Khánh Hòa phải chịu sự cai trị của hai Chính phủ; Chính phủ của thực dân Pháp, hay gọi là Chính phủ Bảo Hộ, còn Chính phủ kia là Chính phủ Phong Kiến của Triều Nguyễn.
Về phía Chính phủ Pháp, người đứng đầu mỗi tỉnh là viên công sứ, đây là người đại diện cho quyền lợi và sức mạnh của Chính phủ Thực Dân. Giúp việc công sứ có Phó Sứ, Giám Binh lo việc quản lý các đội lính khố xanh, khố đỏ trong toàn tỉnh, Mật Thám, Cảnh Sát lo công tác "an ninh" trong tỉnh, ngoài ra còn có các nhân viên các Ty chuyên môn. Có thể nói, người Pháp trong các tổ chức hành chính nắm giữ quyền lực tuyệt đối. Ở dưới quyền các viên chức người Pháp là các viên chức giúp việc người Việt Nam như phán sự, ký lục, thông ngôn, thư ký, tùy phái, v.v…
Các cơ quan, trụ sở như: Khu Hỏa Xa, Khu Công Chánh, Khu Thanh tra Thuế Vụ, Khu Quan Thuế, Khu Canh Nông Công Tác, v.v. đều được đặt tại Nha Trang, dọc theo bờ biển

Về phía Chính Quyền Phong Kiến, bộ máy chính quyền vẫn như trước, tri phủ là người đứng đầu và kiểm soát công việc của toàn tỉnh. Dưới tri phủ là tri huyện quản lý các công việc của từng huyện. Cơ quan chỉ huy của chính quyền Phong Kiến đóng trụ sơ tại Thành Diên Khánh.
Về các đơn vị hành chính thì lớn nhất là huyện, sau đến xã, thôn, và ấp.
Người đứng đầu mỗi xã là xã trưởng hay còn gọi là Lý trưởng. Giúp việc cho viên lý trưởng này có viên Phó Lý cùng Lý trưởng coi việc hành chánh và ngũ hương coi về chuyên môn.

- Hương kiểm coi việc tuần phòng, canh gác, tức là giữ an ninh, trật tự trong làng.
- Hương bản lo việc tài chánh và thủ quỹ làng;
- Hương bộ coi việc sanh tử giá thú, tức là giữ nhân thế bộ của làng;
- Hương dịch lo kêu xâu gọi thuế;
- Hương mục coi việc đường sá, cầu kiều trong làng.

Luật pháp
Trong tác phẩm Xứ Trầm Hương của mình, nhà văn Quách Tấn có viết: "Quyền tư pháp cũng như quyền hành chánh, chia làm hai: Nửa Tây, nửa Ta". Thật vậy, có hai Tòa án cùng tồn tại song song trong thời kỳ này. Tòa án của thực dân Pháp đóng trong Tòa Sứ Nha Trang và do viên công sứ quản lý. Viên công sứ được gọi là Résident-Juge, ông ta có quyền truy tố, thẩm vấn, xét xử phạm nhân. Xử cả việc hộ lẫn việc hình. Những vụ việc kém phần quan trọng thì do viên Phó Sứ(Juge Suppléan) đảm trách. Tuy nhiên, nếu như những việc viên Công Sứ không giải quyết nổi thì tòa Thượng Thẩm Sài Gòn cử Thẩm phán chuyên môn ra giải quyết. Cần phải nói thêm, tòa án Pháp chỉ giải quyết những việc liên quan đến Pháp kiều, Ngoại kiều và những việc của Việt Nam mà có dính dáng đến người Ngoại quốc.

Trong khi đó, những việc liên quan đến người Việt Nam thì do viên quan địa phương của chính quyền Phong Kiến giải quyết. Viên Tri phủ đứng đầu tỉnh có quyền hành rất lớn, có thể nói là "Bán diện Thiên Tử" có quyền sinh sát trong tay.
Tuy nhiên, hệ thống luật pháp thời này, của người Pháp cũng như của Triều Nguyễn cũng chỉ để phục vụ cho mục đích chính trị của chúng. Người nông dân lương thiện phải chịu những khoản nộp phạt nặng nề, những luật lệ hà khắc của cả " hai Chính Quyền".

Chú thích & Tham khảo

Đại Nam Nhất Tống Chí, Cao Xuân Dục
Xứ Trầm Hương, Quách Tấn
Địa Chí Khánh Hòa
Khánh Hòa, Một tiềm năng, một hiện thực, Vũ Ngọc Phương

Lịch sử Khánh Hòa


title: Andrena mara

text:
Andrena mara là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Warncke mô tả khoa học năm 1974.

Chú thích

Tham khảo

M
Động vật được mô tả năm 1974


title: Dicranomyia grishma

text:
Dicranomyia grishma là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Dicranomyia
Limoniidae ở vùng Indomalaya


title: Albepierre-Bredons

text:
Albepierre-Bredons là một xã ở tỉnh Cantal, thuộc vùng Auvergne-Rhône-Alpes ở miền trung nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Cantal

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Albepierre-Bredons, son histoire,son patrimoine et son environnement
 Albepierre-Bredons sur le site de l'Institut géographique national
 Albepierre-Bredons sur le site de l'Insee

Albepierre-Bredons


title: Lumigny-Nesles-Ormeaux

text:
Lumigny-Nesles-Ormeaux là một xã ở tỉnh Seine-et-Marne, thuộc vùng Île-de-France ở miền bắc nước Pháp.

Dân số
Người dân ở đây được gọi là Luminiciens Neslois.

Điều tra dân số năm 1999, xã này có dân số là .

Xem thêm
Parc des Félins
Xã của tỉnh Seine-et-Marne

Liên kết ngoài

1999 Land Use, from IAURIF (Institute for Urban Planning and Development of the Paris-Île-de-France région
French Ministry of Culture list for Lumigny-Nesles-Ormeaux
Map of Lumigny-Nesles-Ormeaux on Michelin

Xã của Seine-et-Marne


title: Hydropsyche breviculata

text:
Hydropsyche breviculata là một loài Trichoptera trong họ Hydropsychidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Hydropsyche


title: Aphthona rawalpindica

text:
Aphthona rawalpindica là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Lopatin in Konstantinov & Lingafelter miêu tả khoa học năm 2002.

Chú thích

Tham khảo

Aphthona


title: Puls, Steinburg

text:
Puls là một đô thị ở huyện Steinburg, bang Schleswig-Holstein, Đức. Đô thị này có diện tích 10,9 km², dân số thời điểm 31 tháng 12 năm 2006 là 603 người.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Steinburg


title: Eremaula

text:
Eremaula là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Loài
 Eremaula minor (Butler, 1886)

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database
Eremaula at funet

Eremaula
Hadeninae


title: Hildebrandtina

text:
Hildebrandtina là một chi bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae.
Chi này được miêu tả khoa học năm 1910 bởi Weise.

Các loài
Các loài trong chi này gồm:
 Hildebrandtina halticoides Bechyne, 1948
 Hildebrandtina obscura Bechyne, 1948
 Hildebrandtina similis Bechyne, 1948
 Hildebrandtina subregularis Bechyne, 1948
 Hildebrandtina tuberculata Bechyne, 1948
 Hildebrandtina variegata Weise, 1910

Chú thích

Tham khảo

Luperini


title: Sư đoàn 3, Quân đội nhân dân Việt Nam

text:
Sư đoàn 3 (hay Sư đoàn Bộ binh 3, Sư đoàn Sao Vàng) là một sư đoàn bộ binh chính quy của Quân đội nhân dân Việt Nam. Trước đó, đây cũng là sư đoàn đầu tiên của Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam, thành lập ngày 2 tháng 9 năm 1965. Sư đoàn đã tham gia trong Chiến tranh Việt Nam và Chiến tranh biên giới Việt–Trung 1979 với Trung Quốc. Trụ sở trung tâm chỉ huy đặt tại xã Quang Thịnh, huyện Lạng Giang, tỉnh Bắc Giang.

Tổ chức hiện tại

Ban chỉ huy
 Sư đoàn trưởng: Đại tá Nguyễn Văn Lịch
 Chính ủy: Đại tá Nguyễn Công Khuê
 Phó Sư đoàn trưởng kiêm Tham mưu trưởng: Đại tá Nguyễn Anh Tuấn
Phó Chính ủy: Thượng tá Hoàng Quốc Tuấn
 Phó Sư đoàn trưởng: Đại tá Trần Văn Ngân

Các cơ quan quản trị
 Phòng Tham mưu
Ban Tác huấn
Ban Quân lực
Ban Thông tin
Ban Hành chính
Ban Trinh sát
Ban Pháo binh
Ban Công binh
Ban Cơ yếu
Ban Phòng Không
 Phòng Chính trị
 Ban Cán bộ
Ban Dân vận
Ban Tổ chức
Ngành Công tác quần chúng
Ban Tuyên huấn
Ban Bảo vệ an ninh
Ngành Chính sách
Ngành Kế hoạch tổng hợp
Ủy ban kiểm tra Đảng
 Phòng Hậu cần
 Ban Tài chính
Ban Doanh trại
Ban Quân y
Ban Quân nhu
Ban Xăng dầu
 Phòng Kỹ thuật
Ban Quân khí
Ban Xe máy

Các đơn vị trực thuộc
 Trung đoàn Bộ binh 2 (Đoàn An Lão)
 Trung đoàn Bộ binh 12 (Đoàn Tây Sơn)
 Trung đoàn Bộ binh 141 (Đoàn Hoài Ân)
 Tiểu đoàn pháo binh 14
 Tiểu đoàn Pháo không giật 15
 Tiểu đoàn Phòng không 16
 Tiểu đoàn Công binh 17
 Tiểu đoàn Thông tin 18
 Tiểu đoàn Quân y 24
 Tiểu đoàn Vận tải 25
 Đại đội Phòng hóa 19
 Đại đội Trinh sát 20
 Đại đội cảnh vệ 23
 Đại đội Sửa chữa 26
 Đại đội Kho đạn 29

Tên gọi
Cũng như phần lớn các đơn vị từ cấp trung đoàn trở lên của Quân đội nhân dân Việt Nam, Sư đoàn 3 được mang một danh hiệu riêng là Sư đoàn Sao Vàng. Tên gọi này được đặt với ý nghĩa "nhắc cán bộ chiến sĩ hãy dũng cảm chiến đấu vì lá cờ vinh quang của Tổ quốc, vì một nước Việt Nam độc lập và thống nhất"

Lịch sử
Ngày 9 tháng 8 năm 1965, Thường vụ Đảng ủy Quân khu 5 họp ra nghị quyết thành lập các sư đoàn chủ lực của Quân khu 5. Sư đoàn 2 phụ trách chiến trường chính của quân khu từ tỉnh Quảng Ngãi ra Quảng Nam. Sư đoàn 3 lấy nam Quảng Ngãi và Bình Định làm địa bàn hoạt động chủ yếu.

Ngày 2 tháng 9 năm 1965, lễ thành lập chính thức Sư đoàn 3 được tổ chức tại khu rừng Bà Bơi, xã Ân Nghĩa, huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định.

Bộ Tư lệnh sư đoàn gồm:
 Giáp Văn Cương, sư đoàn trưởng;
 Đặng Hoà, chính uỷ;
 Huỳnh Hữu Anh, phó sư đoàn trưởng kiêm tham mưu trưởng;
 Nguyễn Nam Giới, phó chính uỷ kiêm chủ nhiệm chính trị.

Thành phần của sư đoàn gồm:
 Trung đoàn bộ binh 2, là trung đoàn chủ lực đầu tiên của Quân khu 5, thành lập tháng 5 năm 1962, được coi là một trung đoàn "Việt Cộng gốc" hoàn toàn chiêu mộ từ địa phương. Trung đoàn đã tham gia nhiều trận đánh, trong đó có Chiến dịch An Lão trước khi về đứng trong đội hình Sư đoàn 3.
Phiên hiệu trung đoàn: "Trung đoàn An Lão"
Mật danh: "Quyết Tâm"
 Trung đoàn bộ binh 12, nguyên là Trung đoàn 18 thuộc Sư đoàn 325 có truyền thống từ Chiến tranh Đông Dương. Tháng 2 năm 1965, trung đoàn lên đường vào chiến trường và đã tham gia đợt hoạt động hè 1965 của Quân khu 5.
Phiên hiệu trung đoàn: "Trung đoàn Tây Sơn"
Mật danh: "Quyết Chiến"
 Trung đoàn bộ binh 22, được thành lập mùa hè 1965 ở miền Bắc Việt Nam, đội hình ban đầu được tập trung thêm những người "tập kết" ra bắc; khi vào chiến trường được bổ sung Tiểu đoàn 8 của quân khu. Khi tạm thời phân tán sư đoàn, Trung đoàn 22 bị giải thể.
Mật danh: "Quyết Thắng"
 Trung đoàn 21: thành lập ở Hà Bắc, hành quân vào chi viện cho Sư đoàn 2, trong biên chế có cả những người địa phương. Sau đó chuyển sang bổ sung cho Sư đoàn 3 một thời gian rồi tách hẳn ra để thành lập lữ đoàn khác. Để trám chỗ trống, Trung đoàn 141 của Sư đoàn 312 biên chế vào Sư đoàn 3.
Phiên hiệu trung đoàn: "Đoàn Hoài Ân"
 Một tiểu đoàn súng cối mang vác (súng cối 82mm, súng cối 120mm, ĐKZ 75mm)
 Một tiểu đoàn pháo cao xạ 12,7mm
 Một tiểu đoàn công binh
 Một tiểu đoàn thông tin
 Một đại đội trinh sát

Sư đoàn 3 được xác định là sư đoàn cơ động của Quân khu 5. Trước mắt Sư đoàn nhận nhiệm vụ chiến đấu chủ yếu ở các tỉnh Bình Định, Quảng Ngãi, Gia Lai, Đắk Lắk, lấy Bình Định, Quảng Ngãi làm hậu cứ.

Hoạt động trong Chiến tranh Việt Nam
Từ năm 1965 đến 1970, Sư đoàn 3 liên tục phải chiến đấu với nhiều đơn vị thuộc các binh chủng khác nhau của đối phương như Sư đoàn kỵ binh số 1, Sư đoàn không vận 101, Sư đoàn bộ binh số 23, Lữ đoàn không vận 173 (Mỹ), Sư đoàn 22 bộ binh (Việt Nam Cộng hòa)... đặc biệt là những trận chiến với Sư đoàn bộ binh Mãnh Hổ, Sư đoàn Bộ binh 9 Hàn Quốc hay còn gọi Sư đoàn bộ binh Bạch Mã (Hàn Quốc). Trong tết mậu Thân 1968, sư 3 bị tổn thất tương đối và không thể bung rộng hoạt động trong năm 1969.

Tháng 2 năm 1970, phân tán E22 để tăng cường cho tỉnh và đơn vị khác., Tháng 7 năm 1970, do những khó khăn về tiếp tế lương thực, vũ khí và trang bị, Quân khu 5 quyết định giải thể Sư đoàn 3. Bộ Tư lệnh Sư đoàn chuyển thành bộ phận tiền phương quân khu, các đơn vị trực thuộc bổ sung cho Trung đoàn 2 và 12.

Ngày 29 tháng 6 năm 1971, Sư đoàn 3 được tái lập với thành phần gồm các trung đoàn 2, 12, 21 và các tiểu đoàn pháo cối, cao xạ, công binh.

Tháng 4 năm 1972, Sư 3 là lực lượng chính của Quân khu 5 trong chiến dịch Bắc Bình Định (ngày 9 tháng 4 đến ngày 3 tháng 5 năm 1972) nhằm vào 3 huyện Hoài Ân, thị xã Hoài Nhơn, Phù Mỹ, E12 làm nhiệm vụ cắt đứt đường 19 lên Bắc Tây Nguyên. Từ ngày 16 tháng 7 năm 1972, Sư 3 chiến đấu bảo vệ Hoài Ân trước sự phản kích của Quân lực Việt Nam Cộng hoà, kéo dài cho đến khi Hiệp định Paris ký kết ngày 28 tháng 1 năm 1973 mới kết thúc.

Cuối tháng 6 năm 1973 rút E21 và điều E141 (sư 2) về đứng trong đội hình sư 3. Năm 1974, Sư đoàn được tăng cường Trung đoàn pháo binh 68 trong biên chế.

Tháng 3 năm 1975, Sư 3 cắt Đường 19 và tiến công tiêu diệt Sư đoàn 22 QLVNCH ở Bình Định, chiếm thị xã Quy Nhơn. Riêng trung đoàn 2 bị mất một tiểu đoàn phó và nhiều trinh sát. Tháng 4 năm 1975, khi hồi phục, Sư 3 được tăng cường cho Quân đoàn 2 thành cánh quân Duyên Hải để dứt điểm Qk5, một cánh quân nhỏ của sư 3 tách ra thanh lọc những toán đối phương còn kháng cự và cướp bóc ở thị xã Nha Trang. Sau cùng, các đơn vị nối đuôi nhau tiến dọc theo Đường số 1. Trong chiến dịch Hồ Chí Minh, sư đoàn tiến công đánh chiếm Vũng Tàu và đứng chân tạm thời ở đó.

Sau khi nước nhà thống nhất
Tháng 6 năm 1976, Sư đoàn 3 được điều ra phía Bắc trực thuộc Quân khu 3, vừa làm nhiệm vụ xây dựng kinh tế vừa làm nhiệm vụ sẵn sàng chiến đấu.

Tháng 7 năm 1978, được điều về Quân khu 1 làm nhiệm vụ phòng thủ trên hướng Lạng Sơn, do Bộ TTM dự đoán được ý đồ của quân xâm lược bành trướng Trung Quốc.

Từ ngày 17 tháng 2 đến ngày 5 tháng 3 năm 1979, Sư đoàn 3 chiến đấu bảo vệ Lạng Sơn và là một trong những đơn vị có hiệu suất chiến đấu cao nhất trong Chiến tranh biên giới phía Bắc với Trung Quốc, gây cho đối phương nhiều thiệt hại và cả nể trọng.

Ngày 23 tháng 2 năm 1979, Sư đoàn 3 về đứng trong đội hình Quân đoàn 14 hay còn gọi là Quân đoàn 5 (Binh đoàn Chi Lăng) cho đến khi quân đoàn này giải thể.

Tháng 2 năm 1985, E2 nhận nhiệm vụ điều động của bộ, tách khỏi đội hình Sư đoàn 3 mang mật danh QT 85 hành quân sang Hà Giang. Trung đoàn được sáp nhập, tăng cường chiến đấu trong đội hình Sư đoàn 356, với phiên hiệu mới E981 "Quang Trung" nhận nhiệm vụ thay thế, tiếp tục chiến đấu tại các cao điểm nằm tại phía bắc suối Thanh Thủy. Chiếm lĩnh Cao điểm 685 thay Trung đoàn 153 và bình độ 1100 trên hướng Cao điểm 1509 thay cho Trung đoàn 149. Sau một số lần thất trận, đơn vị đã trực tiếp đánh trả nhiều trận xâm lấn biên giới của đối phương, đương đầu với hàng ngàn, vạn lượt pháo kích của địch, giữ vững trận địa, địa bàn được giao. Cuối tháng 1 năm 1986 trung đoàn được rút xuống, đến tháng 2 năm 1986 trở về đội hình Sư đoàn 3 đóng tại Lạng Sơn.
 Hiện tại Sư đoàn được giao nhiệm vụ huấn luyện và sẵn sàng chiến đấu bảo vệ khu vực phòng thủ phía bắc tại tỉnh Bắc Giang và Lạng Sơn.
Là 1 trong 11 sư đoàn đủ quân trong Quân đội Nhân dân Việt Nam

Thành tích
Tháng 1 năm 1976, Sư đoàn 3 được phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân. Nhiều đơn vị và cá nhân trong Sư đoàn cũng được tặng danh hiệu Anh hùng cũng như nhiều huân, huy chương các loại.

Lãnh đạo, chỉ huy Sư đoàn qua các thời kỳ

Chú thích

Tham khảo
 Sư đoàn Sao Vàng, Nhà xuất bản Quân đội nhân dân, 1984

Liên kết ngoài
Sư đoàn Sao Vàng

3
Quân khu 5
Đơn vị quân sự thành lập năm 1965


title: Lou Thesz

text:
Aloysius Martin Thesz (24 tháng 4 năm 1916 - 28 tháng 4 năm 2002), thường được biết dưới tên Lou Thesz, được xem như một huyền thoại đô vật Mỹ, được nhắc đến như một đô vật tuyệt vời nhất mọi thời đại và đã sáu lần giành được đai NWA World Heavyweight Champion, dài hơn bất kỳ một đô vật nào trong lịch sử WWE. Anh đã giữ nó trong 10 năm, 3 tháng 9 ngày (3749 ngày tất cả). Trong số những thành tựu, anh được công nhận là người có những sáng chế chiêu thức đô vật được nhiều người ưa thích nhất, chẳng hạn như Lou Thesz press, STF và chiêu original powerbomb.

Tham khảo

Người Mỹ gốc Đức
Tín hữu Công giáo La Mã Hoa Kỳ


title: Béhéricourt

text:
Béhéricourt  là một xã thuộc tỉnh Oise trong vùng Hauts-de-France phía bắc Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 164 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

INSEE

Xã của Oise


title: Đa thức Chebyshev

text:
Đa thức Chebyshev, được đặt theo tên nhà toán học Nga Pafnuty Chebyshev, [1] là một dãy đa thức trực giao (tiếng Anh: orthogonal polynomials), và có liên quan đến công thức de Moivre (de Moivre's formula). Có thể xác định dãy đa thức này bằng công thức truy hồi, giống như số Fibonacci và số Lucas.

Có hai loại: đa thức Chebyshev loại I (ký hiệu là Tn) và đa thức Chebyshev loại II (ký hiệu là Un). Chữ T được dùng để ký hiệu vì, trong tiếng Pháp tên của Chebyshev viết là Tchebycheff và trong tiếng Đức là Tschebyscheff. Chữ n ký hiệu cho bậc của đa thức.

Đa thức Chebyshev đóng vai trò quan trọng trong lý thuyết gần đúng. Các nghiệm của đa thức Chebyshev loại I, còn được gọi là các điểm Chebyshev (Chebyshev node), được dùng trong đa thức nội suy. Nhờ có nó, mà sai số do hiệu ứng Runge là nhỏ nhất.

Trong phương trình vi phân, đa thức Chebyshev loại I và loại II lần lượt là nghiệm của 2 phương trình vi phân Chebyshev sau:

và
.

Định nghĩa

Định nghĩa theo công thức truy hồi
Đa thức Chebyshev loại I xác định theo công thức truy hồi:

Công thức tổng quát quy ước của Tn

Công thức mũ tổng quát

Đa thức Chebyshev loại II xác định theo công thức truy hồi:

Một công thức tổng quát của Un

Định nghĩa theo lượng giác
Đa thức Chebyshev loại I có thể định nghĩa bằng lượng giác:

hoặc là:

với n = 0, 1, 2, 3,....

Định nghĩa theo lượng giác của đa thức Chebyshev loại II:

công thức này khá giống với nhân Dirichlet (Dirichlet kernel) :

.

Dễ thấy,  là đa thức bậc n với  là biến. Đồng thời,  cũng là phần thực trong công thức Moivre (de Moivre's formula).

Từ công thức tổng quát bằng lượng giác ở trên, có thể dễ dàng chứng minh công thức truy hồi:

Sau đây, ta sẽ kiểm tra tính đúng đắn của định nghĩa đa thức Chebyshev theo lượng giác, với n = 0 và n = 1:

và:

và với đa thức Chebyshev bậc 2 và 3:

tương tự cho các bậc cao hơn.

Một tính chất khá thú vị của đa thức Chebyshev:

Mối liên hệ giữa đa thức Chebyshev và số phức: cho z = a + bi,

Định nghĩa theo phương trình Pell
Trong vành R[x] (tập hợp các đa thức với hệ số thực), đa thức Chebyshev được định nghĩa như nghiệm của phương trình Pell biến thể:

.

Sử dụng kĩ thuật giải phương trình Pell có tên là "nghiệm sinh từ nghiệm nhỏ nhất", suy ra công thức tổng quát sau:

Tính chất

Công thức liên hệ (Transformation)
Các công thức liên hệ:

 (trans.1)

và

 (trans.2)

Chứng minh quy nạp công thức (trans.1):

Với n=0:

và n = 1:
,
do đó công thức (trans.1) đúng với n=0 và n=1.

Giả sử (trans.1) đúng với n > 0, ta chứng minh nó đúng với n+1:

(theo giả thiết quy nạp ta thay  và )

.

Như vậy (trans.1) đúng với n+1, theo quy tắc quy nạp, nó đúng với mọi n (điều phải chứng minh).

Chứng minh quy nạp tương tự cho (trans.2).

Nghiệm và cực trị
Một đa thức Cheybyshev bậc n (cả hai loại) có n nghiệm thực phân biệt, gọi là nghiệm Chebyshev, các nghiệm này đều nằm trên khoảng [−1,1]. Các nghiệm này đôi khi được gọi là các điểm nút Chebyshev (tiếng Anh: Chebyshev nodes) bởi vì chúng được dùng trong đa thức nội suy. Sử dụng định nghĩa lượng giác của đa thức Chebyshev, với

ta có thể chứng minh dễ dàng các nghiệm của Tn là

Tương tự, các nghiệm của Un là

Giá trị cực đại của đa thức Chebyshev loại I  trên khoảng  bằng 1 và giá trị cực tiểu bằng -1. Đa thức Chebyshev chỉ có 2 giá trị tới hạn, giống như đặc tính của đa thức Shabat.

Cả hai loại đa thức Chebyshev đều đạt cực trị tại 2 điểm đầu mút:

Đạo hàm và tích phân

Đạo hàm

Khi đạo hàm các đa thức Chebyshev trong dạng lượng giác, ta suy ra:

Điểm đặc biệt của  (là giá trị mà khi thay vào làm cho nó có dạng 0/0 dạng không xác định(indeterminate form)) là x = 1 and x = -1. Tại đó  bằng:

Đạo hàm bậc hai của đa thức Chebyshev loại I:

nếu thay trực tiếp x = ±1 vào thì nó có dạng không xác định . Mặt khác,  là một đa thức, do đó nó có giá trị thực xác định tại x = ±1. Và ta có thể tính giá trị tại điểm x = 1 bằng giới hạn sau:

Phân tích mẫu số:

Ở đây mẫu số vẫn bằng 0, suy ra tử số nhất định bằng 0 (vì giới hạn tồn tại), cụ thể .
Đến đây ta áp dụng quy tắc 'Hôpital's:

Chứng minh cho trường hợp  tương tự bằng cách áp dụng .

Công thức tổng quát:

Kết quả này có ý nghĩa rất lớn trong tìm đáp số của giá trị đặc trưng.

Tích phân
Tích phân của Un:

Tích phân của Tn:

Tính trực giao
Dãy Tn và dãy Un đều là dãy đa thức trực giao.

Cụ thể hơn, các đa thức loại I, xác định trên khoảng mở (−1,1)với mật độ (Tiếng Anh: The polynomials of the first kind are orthogonal with respect to the weight):   thì:

Tính chất trên được chứng minh bằng cách thay  và sử dụng đẳng thức
.

Tương tự các đa thức loại II xác định trên khoảng đóng [−1,1] với mật độ (tiếng Anh: The polynomials of the second kind are orthogonal with respect to the weight):

thì:

(Chú ý giá trị lượng (weight)  là mật độ của phân bố nửa đường tròn Wigner (tiếng Anh: Wigner semicircle distribution).

Đa thức Tn cũng thỏa mãn tính trực giao rời rạc (iếng Anh: discete orthogonality):

với  là không điểm Gauss–Lobatto thứ N của

Định chuẩn nhỏ nhất
Với số nguyên bất kì n ≥ 1, trong số các đa thức bậc n với hệ số bậc cao nhất bằng 1, đa thức sau:

có giá trị tuyệt đối lớn nhất trên đoạn [−1, 1] nhỏ nhất.

Trong công thức trên sở dĩ nhân  với  là bởi vì hệ số bậc cao nhất của đa thức  luôn bằng .

Giá trị lớn nhất đó bằng:

và |ƒ(x)| đạt giá trị lớn nhất tại  điểm:

Giả sử tồn tại đa thức  bậc n với hệ số bậc cao nhất bằng  1, và giá trị tuyệt đối lớn nhất trên [−1, 1] nhỏ hơn .

Xét đa thức sau:

đa thức này có bậc nhỏ thua n.

Do giả thiết, tại mỗi điểm  bằng , thì

.

Như vậy  có nghiệm trên n khoảng . Nói cách khác, nó có ít nhất n nghiệm, điều này vô lý vì  là đa thức bậc ≤(n-1).

Suy ra điều giả sử là sai. ta có điều phải chứng minh.

Mối liên hệ với các loại đa thức khác
Đa thức Chebyshev là trường hợp đặc biệt của Jacobi và đa thức Gegenbauer,

Các tính chất khác
Đa thức Chebyshev là trường hợp đặc biệt của đa thức Gegenbauer, đến lượt mình đa thức Gegenbauer lại là trường hợp đặc biệt của  Jacobi.

Với số nguyên n bất kì, Tn(x) và Un(x) đều là đa thức bậc n.

Nếu n chẵn thì Tn(x) và Un(x) là hàm chẵn, nghĩa là chỉ có các hệ số tương ứng với bậc chẵn là khác 0.

Ví dụ:

.

.

Nếu n lẻ thì Tn(x) và Un(x) là hàm lẻ,  nghĩa là chỉ có các hệ số tương ứng với bậc lẻ là khác 0.

Ví dụ:

.

Hệ số bậc cao nhất của Tn là  if , và 1 tương ứng với bậc bằng 0.

Tn là trường hợp riêng của đường cong Lissajous curve với tần số tỉ lệ (tiếng Anh: frequency ratio) là n.

Một số dãy đa thức khác, ví dụ đa thức Lucas (Ln), đa thức Dickson(Dn), và  đa thức Fibonacci(Fn) có liên hệ với đa thức Chebyshev Tn and Un.

Đa thức Chebyshev loại I thỏa mãn công thức truy hồi sau:

với mọi j và k.

Đối với đa thức Chebyshev loại II là:
.

Từ công thức:

suy ra công thức sau:

.

Ví dụ

Các đa thức Chebyshev loại I đầu tiên:

Các đa thức Chebyshev loại II đầu tiên:

Xem thêm
 Điểm Chebyshev
 Bộ lọc Chebyshev
 Căn bậc ba Chebyshev
 Đa thức Dickson
 Đa thức Legendre
 Đa thức Hermite
 Hàm hữu tỉ Chebyshev
 Cầu phương Clenshaw–Curtis
 Lý thuyết xấp xỉ

Ghi chú

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Module for Chebyshev Polynomials by John H. Mathews
 Chebyshev Interpolation: An Interactive Tour, includes illustrative Java applet.
 chebfun project , representing functions by automatic Chebyshev polynomial interpolation in MATLAB.

Đa thức
Special hypergeometric functions
Orthogonal polynomials
Lý thuyết xấp xỉ
Giải tích số


title: Phthona

text:
Phthona là một chi ruồi hút máu thuộc họ ruồi rận Hippoboscidae. Có 3 loài. Chúng sống ký sinh trên chim ưng thuộc chi Microhierax.

Phân bố
Đông Nam Á.

Vật chủ
Chúng được tìm thấy trên các chi Microhierax. Collared Falconet (Microhierax caerulescens), Philippine Falconet (Microhierax erythrogenys) và Pied Falconet (Microhierax melanoleucus)

Phân loại
Chi Phthona Maa, 1969
P. leptoptera (Maa, 1963)
P. modesta (Maa, 1963)
P. nigrita (Speiser, 1905)

Chú thích

Tham khảo

Vật ký sinh


title: Probaenia latefasciata

text:
Probaenia latefasciata là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Pic mô tả khoa học năm 1927.

Chú thích

Tham khảo

Probaenia


title: Arles (quận)

text:
Quận Arles là một quận của Pháp, nằm ở tỉnh Bouches-du-Rhône, trong vùng Provence-Alpes-Côte d'Azur. Quận này có 9 tổng và 36 xã.

Các đơn vị hành chính

Các tổng
Các tổng của quận Arles là:

 Arles-Est
 Arles-Ouest
 Châteaurenard
 Eyguières
 Orgon
 Port-Saint-Louis-du-Rhône
 Saint-Rémy-de-Provence
 Saintes-Maries-de-la-Mer
 Tarascon

Các xã
Các xã của quận Arles, và mã INSEE là:

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Arles trên trang Viện quốc gia Pháp và Nghiên cứu kinh tế (INSEE)

Arles


title: Lilioceris yuae

text:
Lilioceris yuae là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Long miêu tả khoa học năm 2000.

Chú thích

Tham khảo

Lilioceris


title: Maël-Carhaix

text:
Maël-Carhaix () là một xã của tỉnh Côtes-d’Armor, thuộc vùng Bretagne, tây bắc Pháp.

Dân số
Người dân ở Maël-Carhaix được gọi là Maël-Carhaisiens.

Xem thêm
Xã của tỉnh Côtes-d’Armor

Liên kết ngoài
Official website
French Ministry of Culture list for Maël-Carhaix

Tham khảo

Maelcarhaix


title: Parahypnomorphus similis

text:
Parahypnomorphus similis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Dolin in Dolin, Panfilov, Ponomarenko & Pritykina miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Parahypnomorphus


title: Lancôme

text:
Lancôme () là một nhãn hiệu nước hoa và mỹ phẩm sang trọng của Pháp, phân phối sản phẩm quốc tế. Lancôme là một phần của đơn vị Sản phẩm Sang trọng L'Oréal, công ty mẹ và cung cấp sản phẩm chăm sóc da, nước hoa và trang điểm với giá cao hơn.

Lịch sử

Được Guillaume d'Ornano và đối tác kinh doanh Armand Petitjean của ông, thành lập vào năm 1935 tại Pháp, như một nhà nước hoa ban đầu. Tên gọi "Lancôme" được lấy cảm hứng từ khu rừng Lancosme nằm trong thung lũng Indre ở trung tâm nước Pháp thuộc vùng La Brenne - tên được Elisabeth d'Ornano, vợ của Guillaume, chọn lựa. Hoa hồng trong khu vực truyền cảm hứng cho biểu tượng hoa hồng vàng đơn lẻ của công ty.

Lancôme đưa ra năm loại nước hoa đầu tiên vào năm 1935 tại triển lãm Quốc tế Brussels: Tendre Nuit, Bocages, Conquete, Kypre và Tropiques. Petitjean thâm nhập vào thị trường dưỡng da cao cấp, ra mắt Nutrix, "kem phục hồi đa năng" đầu tiên của ông vào năm 1936, tiếp theo là đồ trang điểm, mỹ phẩm và sản phẩm chăm sóc da. Lancôme đã được L'oreal mua lại vào năm 1964 và nhanh chóng trở thành một phần của phân nhóm sản phẩm cao cấp.

Sản phẩm

Công ty cung cấp nước hoa, chăm sóc da và đồ trang điểm. Sản phẩm nổi tiếng nhất của hãng gồm mascara, cụ thể là "Hypnôse", Range Visionnaire, trong đó chứa một thành phần cấp bằng sáng chế, "LR 2412", nhằm cải thiện chất lượng kết cấu da, đặc biệt làm giảm lỗ chân lông, nếp nhăn và màu da không đồng đều. Lancôme thời gian gần đây đã phát hành một serum dưỡng da mới gọi là "Dreamtone", tuyên bố để cải thiện màu da bất thường bao gồm đốm nắng và tì vết dấu. Serum dưỡng da có sẵn trong ba tích màu, nhạt, trung bình và tối sẫm để phù hợp với tông màu da cá nhân.

Sản phẩm hương thơm Lancôme được chế tạo kết hợp với nước hoa nổi tiếng: Alain Astori, Annick Menardo, Daniela Roche-Andrier, Christian Biecher, Jacques Cavallier, Calice Becker, Pauline Zanoni, Maurice Roucel, Thierry Wasser, Christine Nage, Armand Petitjean, Gerard Goupy, Olivier Cresp, Harry Fremont, Alberto Morillas, Dominique Ropion, Olivier Polge, Francis Kurkdjian, Robert Gonnon, Nathalie Lorson, Sophia Grojsman và Alienor Massenet.

Kể từ năm 2014, nước hoa La Vie Est Belle là loại nước hoa bán chạy nhất tại khu chợ lịch sử Lancôme, Pháp.

Năm 2021, "Lash idole mascara" kéo dài 24h đã trở thành sản phẩm bán chạy nhất và nhận được giải thưởng làm đẹp do chuyên gia bình chọn.

Quảng cáo
Mặc dù người sáng lập Armand Petijean khẳng định rằng Lancôme không bao giờ quảng cáo, nhưng ngày nay Lancôme là một trong những nhà quảng cáo hàng đầu trong lĩnh vực làm đẹp cao cấp. Quảng cáo của hãng có thể xuất hiện trong nhiều ấn phẩm trên toàn thế giới, từ Harper's Bazaar đến Vogue của Pháp. Quảng cáo của Lancôme đã được các nhiếp ảnh gia hàng đầu chụp, bao gồm Peter Lindbergh, Mario Testino, Mario Sorrenti, Nick Knight, Steven Meisel, Brigitte Lacombe, Patrick Demarchelier & Dusan Reljin.

Năm 2012, Lancôme ra mắt một quảng cáo trên truyền hình với biểu tượng phim hoạt hình năm 1930 Betty Boop. Siêu mẫu Daria Werbowy và Betty nói chuyện thẳng thắn khi Betty đưa ra lời khuyên của Daria về cách tìm một vai diễn trong "bộ phim lớn đầu tiên của cô".

Mẫu phát ngôn và người phát ngôn
Thương hiệu được đại diện bởi các nữ diễn viên, siêu mẫu toàn cầu, nghệ sĩ trang điểm và các nhà sản xuất nước hoa. Các nhà thiết kế thời trang đang nổi lên đã cộng tác với thương hiệu, bao gồm cả bộ đôi thiết kế Proenza Schouler, người đã tạo ra một bộ trang phục lấy cảm hứng từ hương thơm Hypnôse của Lancôme và Alber Elbaz, người thiết kế bao bì cho một bộ ba mascara.

Năm 1978, ở tuổi mười tám, Carol Alt đã trở thành người mẫu trẻ nhất là gương mặt của Lancôme. Nancy Dutiel cũng làm mẫu cho Lancôme trong thời gian này. Gần đây, người mẫu Shalom Harlow, Marie Gillain và Raica Oliveira cũng trở thành người phát ngôn cho Lancôme.

Một trong những hợp tác lâu dài nhất của Lancôme là với nữ diễn viên Isabella Rossellini. Ký kết năm 1982, Rossellini là gương mặt quốc tế của Lancôme trong 14 năm.

Người mẫu Daria Werbowy, người Canada-Ucraina, gia nhập thương hiệu năm 2005, và đã được giới thiệu trong các quảng cáo của Lancome. Nữ diễn viên và người mẫu Tây Ban Nha Inés Sastre đã đại diện cho Lancôme như người phát ngôn toàn cầu từ năm 1996, xuất hiện trong hàng chục bản quảng cáo của Lancôme qua nhiều năm.

Tháng 9 năm 2008, người mẫu Dominica Arlenis Sosa trở thành người phát ngôn cho thương hiệu.

Năm 2009, con gái của Isabella Rossellini, Elettra Rossellini Wiedemann trở thành gương mặt mới của Lancôme.

Năm 2010, người sáng lập Ipsy, Michelle Phan đã ký hợp đồng với Lancome và trở thành người phát ngôn tiếng Việt đầu tiên của hãng.

Các nữ diễn viên nổi tiếng khác cũng đã cộng tác với thương hiệu, bao gồm Juliette Binoche, Uma Thurman, Drew Barrymore, Mena Suvari, Laura Morante, Kate Winslet, Anne Hathaway, Julia Roberts, Penélope Cruz, Emma Watson và Lupita Nyong'o hiện tại. Clive Owen là người phát ngôn đầu tiên cho dòng sản phẩm chăm sóc da dành cho nam giới của Lancôme và nước hoa Hypnôse Homme.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Lancôme online Boutique

Công ty Pháp


title: Biến nạp

text:
Biến nạp là hiện tượng chuyển trực tiếp DNA từ tế bào này sang tế bào khác.

Đây là thuật ngữ trong sinh học phân tử và di truyền học vi khuẩn, trong tiếng Anh là "transformation" dùng để chỉ một đoạn DNA hoặc nguyên vẹn cả phân tử DNA trần của tế bào này (gọi là tế bào cho) sang tế bào khác (gọi là tế bào nhận). Kết thúc hiện tượng này tế bào nhận sẽ có DNA mới gọi là DNA ngoại lai (exogenous DNA).

Ví dụ
Sơ đồ ở hình 1 mô tả sự chuyển một đoạn phân tử DNA (màu vàng, chú thích 4) của plasmit (màu đỏ, chú thích 3) ở tế bào cho (hình ôvan) sang tế bào nhận (hình chữ nhật) qua các giai đoạn (bước) tóm tắt như sau.

Bước I: Đoạn DNA (4) bị enzim (5) cắt rời khỏi plasmit (3) rồi "văng" ra ngoài tế bào cho.

DNA của một tế bào vi khuẩn nằm trong tế bào chất (1), nhưng cũng có thể nằm trong plasmid, một vòng DNA độc lập, tròn. Gen được chuyển (4) nằm trên plasmid của tế bào 1 (3), nhưng không nằm trên plasmid của tế bào vi khuẩn 2 (2). Để loại bỏ gen khỏi plasmid của tế bào vi khuẩn 1, một enzyme cắt giới hạn (5) được sử dụng. Enzim giới hạn liên kết với một vị trí cụ thể trên DNA và cắt đứt nó, giải phóng gen thỏa đáng. Các gen được loại bỏ tự nhiên và giải phóng ra môi trường thường sau khi một tế bào chết và tan rã.

Bước II: Tế bào vi khuẩn 2 chiếm gen. Sự tích hợp vật liệu di truyền từ môi trường này là một công cụ tiến hóa và phổ biến trong các tế bào vi khuẩn.

Bước III: Enzyme DNA ligase (6) bổ sung gen vào plasmid của tế bào vi khuẩn 2 bằng cách hình thành liên kết hóa học giữa hai phân đoạn nối chúng lại với nhau.

Bước IV: Plasmid của tế bào vi khuẩn 2 hiện chứa gen từ tế bào vi khuẩn 1 (7). Gen này đã được chuyển từ tế bào vi khuẩn này sang tế bào khác và quá trình biến đổi đã hoàn tất.

DNA này nằm tự do trong môi trường (dung dịch) do một vi khuẩn (thể cho) phóng ra. Tế bào thể cho và thể nhận có thể được bắt nguồn từ những sinh vật khác nhau như: thực vật, động vật và vi sinh vật. Trong khuôn khổ của mục này chỉ xét hiện tượng biến nạp ở vi khuẩn. Khác với tiếp hợp và tải nạp, biến nạp không cần sự tiếp xúc trực tiếp giữa 2 tế bào cũng như không cần vật trung gian như các phage.

Các tế bào ở trạng thái có thể được biến nạp được gọi là khả nạp (competent). Như vậy, qua biến nạp, một nòi vi khuẩn bị biến đổi về mặt di truyền do tiếp thu acid nucleic của một nòi khác.
Cơ chế biến nạp chủ yếu bao gồm việc vi khuẩn thể nhận tiếp nhận DNA của thể cho (gọi là đoạn ngoại lai, exogenote) và sau đó DNA này có thể trao đổi với đoạn DNA tương đồng của thể nhận (gọi là đoạn nội tại, endogenote) bằng trao đổi chéo. Những tế bào có khả năng tiếp nhận DNA gọi là các tế bào khả biến (competent). Tế bào vi khuẩn nhận đoạn ngoại lai lúc đó có bộ gene ở trạng thái lưỡng bội một phần (merodiploid) hay hợp tử từng phần (merozygote). Quá trình trao đổi thông tin di truyền bằng cách chuyển chỉ một phần vật chất di truyền như thế được gọi là sự giao nạp hay tiếp hợp từng phần (meromixis).

Tương tự như trong tiếp hợp và tải nạp, để lập bản đồ di truyền bằng biến nạp cần có các tế bào thể cho và thể nhận có các kiểu gene khác nhau. Về mặt thực nghiệm, DNA được tách ra từ các tế bào thể cho, sau đó được đưa vào quần thể các thể bào thể nhận. Các tế bào thể nhận sẽ tiếp nhận các đoạn DNA một cách ngẫu nhiên. Không phải tất cả các loài vi khuẩn đều có khả năng tiếp nhận DNA. Ngay cả những loài có khả năng này cũng chỉ có thể tiếp nhận được DNA ở những pha sinh trưởng nhất định và trong môi trường nuôi cấy cụ thể. Các loài Streptoccocus pneumoniae (tức Diplococcus) và Bacillus subtilis tương đối dễ dàng trở thành khả biến hơn, trong khi E. coli phải mất đi hai loại enzyme exonuclease và phải được nuôi cấy trong môi trường có nồng độ cao của calcium chloride để làm cho màng tế bào của nó có thể thấm được DNA. Do vậy để lập bản đồ gene ở E. coli người ta ưa dùng tiếp hợp và tải nạp hơn. Tuy nhiên, trong công nghệ DNA tái tổ hợp, biến nạp E. coli là một khâu rất quan trọng (chương 8).

Để biến nạp có thể xảy ra với hiệu quả cao ở vi khuẩn, chẳng hạn B. subtilis, DNA biến nạp phải có mạch kép và phân tử lượng tương đối cao (1.106 dalton). Khi DNA xuyên qua màng tế bào của vi khuẩn khả biến thì một trong các sợi của DNA bị phân huỷ. Sau đó sợi đơn DNA chuyển sang có thể trao đổi với nhiễm sắc thể thể nhận ở vùng tương đồng; sự kiện này có thể phát hiện được nhờ những khác biệt di truyền thích hợp giữa các tế bào thể cho và thể nhận.

Tóm lại, hiệu quả của biến nạp phụ thuộc vào ba yếu tố:

(i) Tính dung nạp hay khả biến của tế bào thể nhận;

(ii) Kích thước của đoạn DNA được biến nạp;

(iii) Nồng độ của DNA.

Cơ chế phân tử của biến nạp (trong thí nghiệm Griffith), về cơ bản, có thể giải thích như sau:

(i) DNA sợi kép tế bào vi khuẩn cho S xâm nhập qua màng tế bào vi khuẩn nhận R, với một sợi đơn bị phân huỷ bởi nuclease;

(ii) DNA thể nhận R biến tính ở vùng tương đồng để bắt cặp hay tiếp hợp (synapsis) với đoạn DNA sợi đơn còn lại của thể cho S. Để có thể tái tổ hợp bình thường ở vi khuẩn cần có protein được mã hoá bởi gene recA+.

(iii) Phân tử DNA với đoạn lai (heteroduplex) "R-S" tái bản tạo ra hai DNA sợi kép con: một sợi kép "R-R" và một sợi kép khác có mang đoạn DNA thể nhận "S-S", tất cả có hai sợi đơn giống nhau (homoduplex).

Từ thí nghiệm của Avery và cs, ta thấy rằng: Mặc dù thành phần hoá học của vỏ vi khuẩn (capsule) được xác định bằng các gene, nhưng mối quan hệ đó là gián tiếp. DNA được phiên mã thành RNA và RNA được dịch mã thành các protein. Kiểu hình của pneumococcus — thành phần của vỏ polysaccharide — được xác định bằng các enzyme (proteins) cụ thể (dùng để tổng hợp polysaccharide).

 Xác định liên kết gene bằng biến nạp

Trong quá trình tách chiết DNA để tiến hành biến nạp, nhiếm sắc thể của vi khuẩn thường bị đứt ra thành khoảng 250 đoạn, tức các phân tử riêng biệt. Các gene nằm ở những vị trí khác nhau trên nhiễm sắc thể vi khuẩn khi đó sẽ bị tách rời nhau và được truyền đi trong quá trình biến nạp một cách độc lập. Vì số gene ở vi khuẩn rất lớn mà số đoạn DNA lại hạn chế nên không loại trừ các trường hợp hai gene khác nhau cùng nằm trên một đoạn DNA, và vì vậy, cùng được chuyển đi. Trên thực tế những trường hợp như thế đã quan sát thấy ở hàng loạt vi khuẩn và gọi là biến nạp liên kết. Có thể phát hiện được biến nạp liên kết bằng cách xác định tần số biến nạp kép (biến nạp đồng thời hai gene, hay đồng biến nạp, cotransformed) và so sánh nó với trị số kỳ vọng khi hai gene được truyền đi một cách độc lập. Trong thí nghiệm người ta xác định sự liên kết gene bằng cách phát hiện hiệu quả pha loãng DNA. Trong một giới hạn nào đó của nồng độ DNA thì tần số biến nạp tỉ lệ tuyến tính với nồng độ DNA. Nếu hai gene nằm trên cùng một đoạn DNA thì sự biến đổi tần số biến nạp kép (liên kết) sẽ giống như biến nạp đơn. Còn nếu như biến nạp kép là do hai đoạn DNA khác nhau cùng chui vào tế bào (không liên kết) thì đường cong biến đổi của tần số biến nạp kép sẽ có độ dốc rõ rệt hơn so với biến nạp đơn.

Biến nạp chỉ được dùng để lập bản đồ gene cho một số loài. DNA thể cho được tách ra và làm đứt gãy thành những đoạn nhỏ. Đối với những tế bào khả biến, tần số biến nạp khoảng 1/ 103 tế bào. Nếu hai gene a và b xa nhau trên nhiễm sắc thể thì nó thường nằm ở 2 đoạn bị đứt ra khác nhau. Khi đó tần số biến nạp cả hai gene này vào thể cho sẽ khoảng 1/103 x 1/103 = 1/106. Nếu hai gene này gần nhau thì tần số đồng biến nạp của chúng xấp xỉ bằng biến nạp đơn: 1/103. Nghiên cứu khả năng đi kèm nhau của các gene biến nạp có thể xác định được trật tự của chúng.

Biến nạp là quá trình chuyển vỏ polisaccrit từ vi khuẩn S đã chết sang vi khuẩn R làm xuất hiện vi khuẩn S độc

Tham khảo

Di truyền học


title: Lịch sử tôn giáo

text:
Tôn giáo là một hình thái ý thức xã hội. Đặc điểm quan trọng trong ý thức tôn giáo là một mặt nó phản ánh tồn tại xã hội. Mặt khác, nó lại có xu hướng phản kháng lại xã hội đã sản sinh ra và nuôi dưỡng nó. Vì vậy, từ khi ra đời đến nay, cùng với sự biến đổi của lịch sử, tôn giáo cũng biến đổi theo.

Lịch sử

Khởi nguyên
Với những thành tựu to lớn của ngành khảo cổ học, người ta đã chứng minh được sự tồn tại của con người cách đây hàng triệu năm (từ 4 – 6 triệu năm). Tuy nhiên, với những hiện vật thu được người ta khẳng định: có đến hàng triệu năm con người không hề biết đến tôn giáo. Bởi vì tôn giáo đòi hỏi tương ứng với nó là một trình độ nhận thức cao, nó là sản phẩm của tư duy trừu tượng trong một đời sống xã hội ổn định.

Hầu hết trong giới khoa học đều thống nhất rằng chỉ khi con người hiện đại – người tinh khôn (Homo Sapiens) – hình thành và tổ chức thành xã hội, tôn giáo mới xuất hiện. Thời kỳ này cách đây khoảng 95.000 – 35.000 năm. Tuy nhiên trong thời kỳ đầu mới chỉ là các tín hiệu đầu tiên. Đa số các nhà khoa học đều khẳng định tôn giáo ra đời khoảng 45.000 năm trước đây với những hình thức tôn giáo sơ khai như đạo Vật tổ (Tôtem), Ma thuật và Tang lễ. Đây là thời kỳ tương ứng với thời kỳ đồ đá cũ.

Thời kỳ đầu
Bước sang thời kỳ đồ đá giữa, con người chuyển dần từ săn bắt, hái lượm sang trồng trọt và chăn nuôi, các hình thức tôn giáo dân tộc ra đời với sự thiêng liêng hóa các nguồn lợi của con người trong sản xuất và cuộc sống: thần Lúa, thần Khoai, thần Sông… hoặc tôn thờ các biểu tượng của sự sinh sôi (thờ giống cái, hình ảnh phụ nữ, phồn thực…), đó là các vị thần của các thị tộc Mẫu hệ. Khi đồ sắt xuất hiện, các quốc gia dân tộc ra đời nhằm mục đích phục vụ cho sự củng cố và phát triển của dân tộc. Tất cả các vị thần ấy còn tồn tại chừng nào dân tộc tạo ra vị thần ấy còn tồn tại của đế chế và được chấp nhận như một tôn giáo chính thống. Theo thời gian, do nội dung của các tôn giáo mang tính phổ quát, không gắn chặt với một quốc gia cụ thể, với các vị thần cụ thể, với nghi thức cụ thể của một cộng đồng tộc người, dân tộc hay địa phương nhất định nên sự bành trướng của nó diễn ra thuận lợi, dễ dàng thích nghi với các dân tộc khác. Do vậy, dù được phổ biến bằng cách nào (chiến tranh hay hòa bình), các tôn giáo đó đã được các quốc gia bị lệ thuộc trực tiếp hay gián tiếp, tự giác hay không tự giác tiếp nhận và trên nền tảng của tôn giáo truyền thống, biến đổi thành tôn giáo riêng của quốc gia đó. Sự bành trướng kiểu như vậy diễn ra trong suốt thời kỳ văn minh công nghiệp và cho đến tận ngày nay. Tuy nhiên cũng cần phải chú ý rằng, giữa tôn giáo khu vực hay tôn giáo thế giới vừa chung sống cạnh nhau, vừa tranh chấp xung đột nhau và không ít trường hợp, với sự ủng hộ của các thế lực quân sự, chính trị, chiến tranh tôn giáo đã xảy ra. Những tôn giáo như Kitô, Hồi do tính cực đoan của mình (chỉ coi chúa hay thánh của mình là đối tượng tôn thờ duy nhất) nên ban đầu đi đến đâu cũng khó dung hòa với các tôn giáo khác đã có mặt ở đó từ trước. Còn một số tôn giáo phương Đông như Nho, Phật thì khác, chúng chấp nhận hòa đồng với các tôn giáo bản địa, có xu hướng trần tục nhiều hơn là thế giới bên kia.

Thời cận-hiện đại
Cuộc cách mạng công nghiệp đã tạo ra một xã hội công nghiệp, xã hội này đòi hỏi phải có một tôn giáo năng động và tự do hơn, khó chấp nhận một tổ chức, một giáo lý với những nghi thức cứng nhắc, phức tạp. Tình trạng độc tôn của một tôn giáo trong một quốc gia đã bắt đầu chấm dứt và chấp nhận sự đa dạng trong đời sống tôn giáo. Từ đây quan niệm và sau là chính sách tự do tôn giáo ra đời, phát triển nhanh hay chậm và thể hiện khác nhau ở các quốc gia khác nhau. Những yếu tố lỗi thời được huỷ bỏ hoặc tự thay đổi, thay thế để thích nghi. Với xu thế quốc tế hóa ngày càng gia tăng, việc mỗi cá nhân chỉ biết đến tôn giáo của mình đã trở nên lạc hậu. Mỗi người đều rằng trên thế gian có nhiều thánh thần, có nhiều tôn giáo. Họ bắt đầu hoài nghi và lựa chọn, thần thánh được mang ra tranh luận, bàn cãi và làm nảy sinh xu thế thế tục hóa tôn giáo và xu thế này ngày càng thắng thế.

Trong thời đại ngày nay, khi mà xu thế toàn cầu hóa đang chi phối mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, sự nâng cao về trình độ học vấn và đặc biệt là những thành tựu của khoa học và công nghệ đã làm cho các tôn giáo ngày càng trở nên thế tục hóa kéo theo sự đa dạng trong đời sống tôn giáo. Từ đây xuất hiện các ý kiến khác nhau trong một tôn giáo và dẫn đến sự chia rẽ trong các tôn giáo một cách có tổ chức, bùng nổ các giáo phái và xuất hiện nhiều tôn giáo mới. Bản thân trong các tôn giáo khu vực và thế giới cũng có những biểu hiện khác trước: số tín đồ ngày càng tăng nhưng số tín đồ thực tế giảm, nghĩa là người ta theo đạo nhưng không hành đạo, nhiều tín đồ bỏ đạo để theo các "đạo mới". Trong nội bộ các tôn giáo có sự chia rẽ thành những giáo phái với những tính chất cấp tiến, ôn hòa hoặc cực đoan.

Một số hình thức tôn giáo

Tôn giáo trong xã hội chưa có giai cấp
F.Engles cho rằng tôn giáo xuất hiện từ ngay trong thời kỳ nguyên thủy, từ những quan niệm tối tăm, nguyên thủy của con người về bản thân mình và thiên nhiên bao quanh họ. Các tôn giáo nguyên thủy, sơ khai thể hiện niềm tin bản năng của con người và lúc ấy chưa gắn với các lợi ích về kinh tế - xã hội. Dưới đây là các dạng hình thức phổ biến của tôn giáo nguyên thủy :
Tô tem giáo (thờ vật tổ): "Tô tem" theo ngôn ngữ của thổ dân Bắc Mỹ nghĩa là giống loài. Đây là hình thức tôn giáo cổ xưa nhất, thể hiện niềm tin vào mối quan hệ gần gũi, huyết thống giữa một cộng đồng người (thị tộc, bộ lạc) với một loài động thực vật hoặc một đối tượng nào đó. Tô tem giáo thể hiện hình thức nhận biết đầu tiên về mối liên hệ của con người với các hiện tượng xung quanh. Chẳng hạn: một bộ lạc tồn tại được nhờ săn bắt một loài động vật nào đó dẫn đến xuất hiện một ảo tưởng về mối quan hệ giữa loài vật đó với cộng đồng người săn nó và cuối cùng con vật này lại trở thành tổ tiên chung – là một tô tem của một tập thể nào đó.
Ma thuật giáo: "Ma thuật" theo tiếng Hy Lạp cổ là phép phù thủy. Đây là biểu hiện của việc người nguyên thủy tin vào khả năng tác động đến tự nhiên bằng những hành động tượng trưng (cầu khấn, phù phép, thần chú…) nghĩa là bằng con đường siêu nhiên. Nhờ các biện pháp ma thuật, người nguyên thủy cố gắng tác động đến những sự kiện và làm cho nó diễn ra theo ý mình mong muốn. Về sau, ma thuật trở thành một thành tố quan trọng không thể thiếu được của các tôn giáo phát triển. Việc thờ cúng của bất kỳ tôn giáo nào cũng phải có ma thuật (cầu nguyện, làm phép…). Tàn dư của ma thuật là các hình thức bói toán, tướng số ngày nay.
Bái vật giáo: "Bái vật" theo tiếng Bồ Đào Nha là bùa hộ mệnh, phép lạ. Bái vật giáo xuất hiện vào lúc mới hình thành tôn giáo và sự thờ cúng. Bái vật giáo đặt lòng tin vào những thuộc tính siêu nhiên của các vật thể như hòn đá, gốc cây, bùa, tượng… Họ cho rằng có một lực lượng siêu nhiên, thần bí trú ngụ trong vật đó. Bái vật giáo là thành tố tất yếu của sự thờ cúng tôn giáo. Đó là sự thờ cúng các tượng gỗ,hoặc lòng tin vào sức mạnh kỳ quái của các lá bùa…
Vật linh giáo: Là hình thức tôn giáo xuất hiện muộn hơn, khi mà ý thức của con người đã đủ khả năng hình thành nên những khái niệm. Vật linh giáo là lòng tin ở linh hồn. Lòng tin này là cơ sở quan trọng để hình thành nên quan niệm về cái siêu nhiên của người cổ xưa. Giai đoạn này đã có ảo tưởng cho rằng có hai thế giới: một thế giới tồn tại thực sự và một thế giới siêu nhiên, trong đó thế giới siêu nhiên thống trị thế giới thực tại. Thế giới siêu nhiên này của người nguyên thủy cũng đầy đủ động vật, thực vật, các đối tượng do tinh thần tưởng tượng ra và không khác biệt gì lắm so với thế giới thực tại.

Tôn giáo trong xã hội có giai cấp
Khi xã hội phân chia giai cấp, xuất hiện các nhà nước, quốc gia với các vùng lãnh thổ riêng biệt, tôn giáo lúc này không chỉ còn là một nhu cầu tinh thần của quần chúng mà còn là một phương tiện để giai cấp thống trị duy trì sự thống trị áp bức giai cấp và bóc lột của mình và thực hiện sự bành trướng, xâm lược vì vậy tôn giáo gắn liền với chính trị và bị dân tộc hóa. Từ đó đã dẫn đến sự xuất hiện các tôn giáo dân tộc và tôn giáo thế giới.
Tôn giáo dân tộc: Đặc trưng của tôn giáo dân tộc là tính chất quốc gia dân tộc của nó. Các vị thần được tạo lập mang tính quốc gia dân tộc và phạm vi quyền lực giới hạn trong phạm vi quốc gia. Thậm chí một số tôn giáo lớn cũng bị dân tộc hóa ở mỗi quốc gia và trở thành tôn giáo có tính chất quốc gia. Ví dụ Anh giáo, Shinto, các dòng khác nhau của đạo Hồi…
Tôn giáo thế giới: Sự phát triển của các tôn giáo vượt ra khỏi biên giới của một quốc gia đã hình thành nên các tôn giáo khu vực và thế giới như Phật giáo, Kitô giáo, Hồi giáo… Khác với các tôn giáo dân tộc, tôn giáo thế giới mang tính đa quốc gia, ảnh hưởng đến nhiều khu vực rộng lớn trên thế giới.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Nghiên cứu tôn giáo


title: Varennes-sur-Tèche

text:
Varennes-sur-Tèche  là một xã ở tỉnh Allier thuộc miền trung nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Allier

Tham khảo

‘‘Dựa trên bài ở Wikipedia tiếng Pháp.’’

Varennessurteche


title: Tipula mediterranea

text:
Tipula mediterranea là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Palearctic.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ruồi hạc


title: Happurg

text:
Happurg là một đô thị ở Nürnberger Land bang Bayern thuộc nước Đức.

Tham khảo


title: Kham Thale So (huyện)

text:
Kham Thale So () là một huyện (amphoe) của tỉnh Nakhon Ratchasima, đông bắc Thái Lan.

Lịch sử
Chính phủ đã một số khu vực của Non Thai và Sung Noen district và lập tiểu huyện (king amphoe) Kham Thale So Năm 1958, và đơn vị này đã được nâng cấp thành huyện năm 1965.

Địa lý
Các huyện giáp ranh (từ phía bắc theo chiều kim đồng hồ) là Non Thai, Mueang Nakhon Ratchasima, Sung Noen và Dan Khun Thot.

Hành chính
Huyện này được chia thành 5 phó huyện (tambon). Kham Thale So cũng là một thị trấn (thesaban tambon) nằm trên một phần của the tambon Kham Thale So.

Tham khảo

Kham Thale So


title: Baeoura tasmanica

text:
Baeoura tasmanica là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Tham khảo

Baeoura
Limoniidae ở vùng Australasia


title: Zeilarn

text:
Zeilarn là một đô thị trong huyện Rottal-Inn bang Bayern, Đức.

Tham khảo


title: Andrena fulminoides

text:
Andrena fulminoides là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được LaBerge mô tả khoa học năm 1967.

Chú thích

Tham khảo

F
Động vật được mô tả năm 1967


title: New Mexico Airlines

text:
New Mexico Airlines (mã IATA = LW, mã ICAO = NMI) là hãng hàng không của Hoa Kỳ, trụ sở ở Kahului, Hawaii. Hãng có căn cứ chính ở Sân bay quốc tế Albuquerque.

Lịch sử

New Mexico Airlines được hãng Pacific Wings thành lập năm 2007 và bắt đầu hoạt động từ ngày 1.7.2007, dùng tên hiệu của công ty mẹ Pacific Wings.

Các nơi đến
(Tháng 7/2008):

Hoa Kỳ
Alamogordo
Albuquerque
Carlsbad
Hobbs
Ruidoso
El Paso
Deming, New Mexico (dự kiến)

Đội máy bay
(Tháng 2/2008):

Tham khảo

Liên kết ngoài
New Mexico Airlines

Hãng hàng không Hoa Kỳ


title: Eschenlohe

text:
Eschenlohe là một đô thị ở huyện Garmisch-Partenkirchen bang Bavaria thuộc nước Đức.

Tham khảo


title: Epiphragma riveranum

text:
Epiphragma riveranum là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Epiphragma
Limoniidae ở vùng Indomalaya


title: Manilkara kanosiensis

text:
Manilkara kanosiensis (tiếng Anh thường gọi là Torem hoặc Sawai) là một loài cây gỗ thuộc họ hồng xiêm. Cây mọc rải rác trong các rừng mưa thấp trên một phạm vi rộng, từ quần đảo Muluku của Indonesia tới quần đảo Bismarck (New Britain và New Ireland) của Papua New Guinea. Nó đang gặp nguy cấp do tốc độ đốn lấy gỗ trong khu vực sống bản địa của nó.

Chú thích

Tham khảo

kanosiensis
Thực vật mô tả năm 1941
Thực vật Indonesia
Thực vật Papua New Guinea
Thực vật được mô tả năm 1941


title: Euglossa fimbriata

text:
Euglossa fimbriata là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Rebêlo & Moure mô tả khoa học năm 1995.

Chú thích

Tham khảo

Euglossa
Động vật được mô tả năm 1995


title: Broquiers

text:
Broquiers  là một xã thuộc tỉnh Oise trong vùng Hauts-de-France tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 204 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

INSEE

Xã của Oise


title: Nepotilla microscopica

text:
Nepotilla microscopica là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae.

Chú thích

Tham khảo

microscopica
Động vật được mô tả năm 1916


title: La Demie

text:
La Demie là một xã thuộc tỉnh Haute-Saône trong vùng Bourgogne-Franche-Comté phía đông nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Haute-Saône

Tham khảo
INSEE

Xã của Haute-Saône


title: Lepetodrilidae

text:
Lepetodrilidae là một Họ of gastropodas in the clade Vetigastropoda (according taxonomy of the Gastropoda by Bouchet & Rocroi, 2005).

This Họ has no subfamilies.

Chi
Genera withthuộc họ Lepetodrilidae include:
 Lepetodrilus
 Lepetodrilus fucensis

Chú thích

Tham khảo

Lepetodriloidea


title: Eumorpha obliquus

text:
Eumorpha obliquus là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Nó được tìm thấy ở Belize, Guatemala, Nicaragua và Costa Rica phía nam đến Bolivia. Nó cũng có mặt ở Brasil và Guadeloupe.

Sải cánh dài 130–136 mm. Nó giống với Eumorpha anchemolus, nhưng cánh trước ngắn hơn, rộng hơn.

Con trưởng thành bay quanh năm.

Ấu trùng ăn grape species. The larvae of subspecies guadelupensis have been recorded feeding on Cissus sicyoides.

Phụ loài
Eumorpha obliquus obliquus (Belize, Guatemala, Nicaragua và Costa Rica phía nam đến Bolivia)
Eumorpha obliquus guadelupensis (Chalumeau & Delplanque, 1974) (Guadeloupe)
Eumorpha obliquus orientis (Daniel, 1949) (Brazil)

Chú thích

Tham khảo

Eumorpha


title: Văn Hải (phường)

text:
Văn Hải là một phường thuộc thành phố Phan Rang – Tháp Chàm, tỉnh Ninh Thuận, Việt Nam.

Địa lý
Phường Văn Hải nằm ở phía đông bắc thành phố Phan Rang – Tháp Chàm, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp biển Đông và huyện Ninh Hải
Phía tây giáp xã Thành Hải và phường Đài Sơn
Phía nam giáp phường Mỹ Bình
Phía bắc giáp huyện Ninh Hải.

Phường có diện tích 9,24 km², dân số năm 2019 là 16.775 người, mật độ dân số đạt 1.816 người/km².

Lịch sử
Dưới thời Việt Nam Cộng hòa, địa bàn xã Văn Hải hiện nay là một phần xã Khánh Hải thuộc quận Thanh Hải, tỉnh Ninh Thuận.

Sau năm 1975, xã Khánh Hải được chia thành hai xã Khánh Hải và Văn Hải thuộc huyện Ninh Hải, tỉnh Thuận Hải.

Ngày 1 tháng 9 năm 1981, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định số 45-HĐBT. Theo đó, chuyển xã Văn Hải về thị xã Phan Rang – Tháp Chàm mới thành lập.

Ngày 21 tháng 1 năm 2008, Chính phủ ban hành Nghị định 08/2008/NĐ-CP. Theo đó:
Điều chỉnh 133,01 ha diện tích tự nhiên và 2.512 người của xã Văn Hải về phường Mỹ Bình mới thành lập
Thành lập phường Văn Hải trên cơ sở toàn bộ 927,11 ha diện tích tự nhiên và 13.909 người còn lại của xã Văn Hải.

Chú thích

Liên kết ngoài


title: Pleomele forbesii

text:
Pleomele forbesii, Halapepe hoặc Forbes' Dracaena, là một loài thực vật có hoa thuộc họ Ruscaceae là loài đặc hữu của hòn đảo Oahu ở Hawaii.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 World Conservation Monitoring Centre 1998. Pleomele forbesii. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

Thực vật đặc hữu Hawaii
Cây Hawaii
forbesii
Thực vật được mô tả năm 1932


title: Lacconectus schawalleri

text:
Lacconectus schawalleri là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Brancucci & Gusich miêu tả khoa học năm 2004.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Lacconectus


title: KAI T-50 Golden Eagle

text:
KAI T-50 Golden Eagle / Đại bàng vàng (Hangul: 골든이글, viết tắt: TA-50) là một dòng máy bay huấn luyện kiêm tấn công hạng nhẹ siêu âm do Hàn Quốc và Hoa Kỳ hợp tác thiết kế và chế tạo vào đầu thế kỷ 21. Dự án được phát triển bởi Korean Aerospace Industries (KAI) cùng với sự hợp tác của Lockheed Martin. Chương trình này bao gồm A-50 hay T-50 LIFT - một phiên bản tấn công hạng nhẹ.

Mặc dù quân đội Hoa Kỳ hiện nay không có kế hoạch để trang bị loại máy bay này, một tên gọi chưa chính thức T-50A MDS đã được dành riêng cho Golden Eagle vì vậy mà tên gọi này tình cờ được gán đối với mô hình máy bay khác.

Phát triển
Chương trình T/A-50 được phát triển nhằm thay thế cho các loại máy bay tấn công hạng nhẹ và huấn luyện khác nhau. Trong đó bao gồm có T-38 và F-5B dùng trong huấn luyện và Cessna A-37B dùng trong vai trò hỗ trợ từ trên không trong biên chế hoạt động của Không quân Hàn Quốc. Chương trình này ban đầu được dự định để phát triển một máy bay huấn luyện nội địa có khả năng bay siêu âm trong bay huấn luyện và chuẩn bị cho các phi công sử dụng KF-16. Với chương trình T-50, Hàn Quốc đã trở thành quốc gia thứ 12 trên thế giới có thể tự sản xuất máy bay phản lực chiến đấu. Một vài máy bay của Hàn Quốc bao gồm máy bay huấn luyện cơ bản cánh quạt KT-1 đã được chế tạo bởi Samsung Aerospace (hiện nay là một phần của KAI) và KF-16 được sản xuất tại Hàn Quốc theo giấy phép của Lockheed Martin. Hầu hết công nghệ và hệ thống cốt lõi đều do Lockheed Martin cung cấp và xét theo tổng thể thì T/A-50 có nhiều điểm thiết kế khá tương đồng với KF-16.

Nguồn ngân sách phát triển của mẫu máy bay này được chia phần đóng góp giữa các bên liên quan, Lockheed Martin 13%, Korea Aerospace Industries 17%, và 70% từ chính phủ Hàn Quốc. KAI và Lockheed Martin hiện thời đang theo đổi một chương trình tiếp thị chung cho các phiên bản của T-50 trên toàn cầu.

Chương trình gốc, được đặt tên mã là KTX-2, được bắt đầu vào năm 1992, nhưng Bộ tài chính và Kinh tế Hàn Quốc khi đó đã đình chỉ KTX-2 vào năm 1995 vì những vấn đề tài chính. Với thiết kế ban đầu của máy bay được hoàn thành vào năm 1999, nó được đổi tên thành T-50 Golden Eagle vào tháng 2 năm 2000, quá trình lắp ráp cuối cùng của chiếc T-50 đầu tiên kết thúc giữa tháng 1 năm 2001. Chuyến bay đầu tiên của T-50 được thực hiện vào tháng 8 năm 2002 và công tác đánh giá hoạt động được tiến hành từ 28 tháng 7 đến 14 tháng 8 năm 2003. Không quân Hàn Quốc đã ký hợp đồng sản xuất 25 chiếc T-50 vào tháng 12 năm 2003, với các máy bay dự kiến được giao từ năm 2005 đến 2009.

Các phiên bản khác của T-50 Golden Eagle bao gồm A-50 (tấn công hạng nhẹ) và FA-50 tiên tiến hơn. Phiên bản A-50 là một phiên bản vũ trang của T-50 như một nền tảng ổn định cho vũ khí tự do cũng như vũ khí dẫn đường chính xác. FA-50 là phiên bản A-50 sửa đổi với một radar AESA và một đường truyền dữ liệu chiến thuật chưa xác định được chủng loại. 60 chiếc A-50 sẽ hoạt động trong Không quân Hàn Quốc vào năm 2001 để thay thế cho A-37.

Thiết kế

Thiết kế của T-50 Golden Eagle chủ yếu được dựa trên F-16 Fighting Falcon của Lockheed Martin và chúng tương tự nhau về cách thức trang bị động cơ, tốc độ, kích thước, giá thành và tầm hoạt động của vũ khí. Chương trình đầu tiên tập trung vào phát triển máy bay huấn luyện phản lực nhằm sử dụng để đào tạo phi công lái F-16, do các lực lượng không quân trên khắp thế giới, bao gồm cả Không quân Hàn Quốc, đều sử dụng F-16 như một máy bay chiến đấu chủ lực của mình.

T-50 được trang bị với một hệ thống dẫn đường quán tính/định vị vị trí toàn cầu Honeywell H-764G và thiết bị đo độ cao HG9550. Đây là máy bay huấn luyện đầu tiên được trang bị giao diện điều khiển số fly-by-wire. Máy bay có thể chứa hai phi công, vòm kính được đặt cao và ghế ngồi thiết kế trước sau cho phép phi công có tầm nhìn rõ ràng hơn và khả năng khóa mục tiêu tốt hơn. Buồng lái được trang bị hệ thống tạo khí oxy trên khoang lái (OBOGS).

Giới hạn độ cao là 48.000 ft (14.630 m) và khung máy bay được thiết kế hoạt động trong 8.000 giờ. Nó có 7 thùng nhiên liệu bên trong có sức chứa 2.655 lít nhiên liệu, 5 thùng trong thân và 2 ngoài cánh. Ngoài ra nó còn có thể mang thêm được 3 thùng nhiên liệu phụ bên ngoài bổ sung 1.710 lít nhiên liệu.

T-50 Golden Eagle một động cơ phản lực cánh quạt đẩy General Electric F404 với hệ thống điều khiển động cơ số hoàn toàn tự động (FADEC). Động cơ có ba tầng quạt, bảy trục xếp tầng và thùng chứa nhiên liệu đốt phụ. Máy bay có thể tuần tra ở tốc độ Mach 1.05 và lực đẩy cực đại khi đốt nhiên liệu lần hai là 78.7 kN và có tốc độ tối đa là Mach 1.4.

Giá thành của một chiếc T-50 Golden Eagle dao động từ 25 đến 30 triệu USD, TA-50 không đơn thuần là một chuếc máy bay huấn luyện mà nó còn được đánh giá như một chiến đấu cơ đích thực. Loại chiến đấu cơ này đạt tốc độ tới đa lên đến gấp rưỡi vận tốc âm thanh (khoảng 1,800 km/giờ) và có tầm bay đến 1,800 km.

Theo Yonhap, việc chế tạo thành công TA-50 đã giúp cho Hàn Quốc trở thành nước thứ 12 trên thế giới tự sản xuất được máy bay siêu thanh và hiện giờ Hàn Quốc đang đưa loại máy bay này trở thành một mặt hàng xuất khẩu chiến lược. Ngày 20 tháng 6 năm 2012, với việc Trung Quốc liên tục gây căng thẳng ở biển Đông, giới chức không quân Philippines khẳng định Manila sẽ mua 12 chiếc T-50 từ Hàn Quốc. Trước đó, Indonesia đã cũng mua 16 chiếc máy bay loại này.

Hệ thống vũ khí
Một pháo General Electric M61 Vulcan 20 mm với 250 viên đạn có thể đặt bên trong đằng sau buồng lái. Tên lửa không đối không tầm nhiệt AIM-9 Sidewinder có thể gắn vào giá treo vũ khí ở đầu cánh và các loại tên lửa khác có thể trang bị dưới các điểm treo ở cánh. Những vũ khí không đối đất bao gồm tên lửa AGM-65 Maverick, bệ phóng rocket LAU-68, bom chùm CBU-58 và Mk-20 và bom thường các loại Mk-82, Mk-83, Mk-84. Ba thùng nhiên liệu phụ có thể được gắn vào các giá treo.

Tai nạn
Ngày 15 tháng 11 năm 2012, một chiếc T-50 đã bị rơi khiến phi công thiệt mạng do bảo trì sai quy cách.
Ngày 28 tháng 8 năm 2013, một chiếc T-50 đã bị rơi không rõ lý do gần Gwangju khiến 2 phi công thiệt mạng.

Thông số kỹ thuật

Đặc điểm riêng
Phi đoàn: 2
Chiều dài: 13.144 m (43 ft 1 in)
Sải cánh: 9.45 m (31 ft 0 in) với tên lửa ở đầu cánh
Chiều cao: 4.94 m (16 ft 2 in)
Diện tích cánh: 23.69 m2 (255,0 sq ft)
Trọng lượng rỗng: 6,470 kg (14,264 lb)
Trọng lượng cất cánh trung bình: 8.890 kg
Trọng lượng cất cánh tối đa: 12.300 kg (27.117 lb)
Dung tích nhiên liệu: 2.655 lít (701 US gal) bên trong thân
Động cơ: 1× General Electric F404, 11.925 lbf (53.07 kN) và 17.775 lbf (79.1 kN) khi đốt nhiên liệu lần hai

Hiệu suất bay
Vận tốc cực đại: Mach 1.5 (1.837,5 km/h (1.141,8 mph, 992,2 kn) ở độ cao 9.144 m (30.000 ft))
Tầm bay: 1.150 mi (1.851 km)
Trần bay: 48.000 ft (14.630 m)
Vận tốc lên cao: 198 m/s (39.000 ft/phút)
G giới hạn: + 8 − 3
Lực nâng của cánh: n/a
Lực đẩy/trọng lượng: 0.96
Chiều dài đường băng cất cánh: 350 m
Chiều dài đường hạ cất cánh: 700 m

Vũ khí
Pháo: 1× pháo M61A1 Vulcan 20 mm
Bom: 5× bom chùm CBU-58, 9× Mk 82, 3× Mk 83/MK 84, và 9× Mk 20
Rocket: LAU-3/68
Tên lửa:
 Không đối không: 2× AIM-9 Sidewinder
 Không đối đất: 6× AGM-65 Maverick

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Korean KAI T-50 page in English
 Deagel on T-50
 Lockheed Martin photo gallery
 "F/A-50 light combat aircraft project still on hold", Flight International, 22 October 2007.
 Giới thiệu sơ T-50 Golden Eagle
 T-50 Golden Eagle bay biểu diễn

Nội dung liên quan

Máy bay có cùng sự phát triển
 F-16 Fighting Falcon
 AIDC F-CK-1 Ching-kuo
 Mitsubishi F-2

Máy bay có tính năng tương đương
 T-38 Talon
 Dassault/Dornier Alpha Jet
 BAE Hawk
 HAIG L-15

Trình tự thiết kế
 T-46 - T-47 - T-48 - CT-49- T-50 - T-51

Danh sách
 KT-1

T-50
Máy bay chiến đấu
Máy bay quân sự
Máy bay tiêm kích
Máy bay huấn luyện
Máy bay một động cơ
Máy bay phản lực
Máy bay cánh giữa
Máy bay một động cơ phản lực


title: Kapelle-op-den-Bos

text:
Kapelle-op-den-Bos là một đô thị ở tỉnh Vlaams-Brabant. Đô thị này bao gồm các thị xã Kapelle-op-den-Bos, Nieuwenrode và Ramsdonk. Tại thời điểm ngày 1 tháng 1 năm 2006, Kapelle-op-den-Bos có tổng dân số 8.904 người. Tổng diện tích là 15,25 km² với mật độ dân số là 584 người trên mỗi km².

Thị xã tọa lạc ở giao lộ của kênh đào Willebroek với Brussels và tuyến đường raye Mechelen-Ghent. Trong [[đệ nhị thế chiến, thị xã bị oanh kích nặng nề do nằm gần tuyến đường vận chuyển.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang mạng chính thức  - Chỉ bằng tiếng Hà Lan

Đô thị của Vlaams-Brabant


title: 2940 Bacon

text:
2940 Bacon (3042 P-L) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 24 tháng 9 năm 1960 bởi Cornelis Johannes van Houten, Ingrid van Houten-Groeneveld và Tom Gehrels ở Đài thiên văn Palomar.

It was named in honour thuộc Sir Francis Bacon

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 2940 Bacon

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Cornelis Johannes van Houten
Được phát hiện bởi Ingrid van Houten-Groeneveld
Được phát hiện bởi Tom Gehrels
Thiên thể phát hiện năm 1960


title: Germani disulfide

text:
Germani disulfide hay đisulfide germani là hợp chất hóa học có công thức GeS2. Nó là chất rắn kết tinh màu trắng hay không màu, nóng chảy ở khoảng 800 °C..

Lịch sử
Đisulfide germani là hợp chất của germani đầu tiên được Clemens Winkler tìm thấy trong phân tích argyrodit. Do đisulfide germani không hòa tan trong dung dịch axít nên Winkler đã có thể cô lập ra nguyên tố mới từ các nguyên tố khác đã biết.

Tham khảo

Hợp chất germani
Sulfide


title: Megachile crenulata

text:
Megachile crenulata là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Fox mô tả khoa học năm 1896.

Chú thích

Tham khảo

C
Động vật được mô tả năm 1896


title: Cerithiopsis guitarti

text:
Cerithiopsis guitarti là một loài ốc biển, động vật chân bụng trong họ Cerithiopsidae, được tìm thấy ở Biển Caribe và Vịnh Mexico. Nó được Espinosa and Ortea mô tả năm 2001.

mô tả
Chiều dài tối đa của vỏ ốc được ghi nhận là 2,5 mm.

Môi trường sống
Độ sâu tối thiểu được ghi nhận là 20 m. Độ sâu tối đa được ghi nhận là 20 m.

Chú thích

Tham khảo

Cerithiopsis
Động vật được mô tả năm 2001


title: Tân đảng Nippon

text:
là một đảng chính trị của Nhật Bản được thành lập vào ngày 21 tháng 8 năm 2005 và đã giải tán vào ngày 31 tháng 1 năm 2015.

Thành lập
Đảng do cựu thống đốc Nagano Tanaka Yasuo đứng đầu, và bao gồm các thành viên trong Quốc hội như Kobayashi Kōki (phó lãnh đạo), Aoyama Takashi, Taki Makoto và Arai Hiroyuki, người rời Đảng Dân chủ Tự do để phản đối nỗ lực tư nhân hóa ngành bưu chính của Thủ tướng Koizumi Junichirō. Đảng mới được coi là nhằm kêu gọi các phiếu bầu ở thành thị, trong khi Quốc dân Tân đảng, được thành lập cùng thời bởi các nhánh LDP khác, có cơ sở ủng hộ nông thôn hơn.

Bầu cử
Trong cuộc tổng tuyển cử năm 2005 ở Nhật Bản, chỉ có một thành viên, Taki Makoto được bầu (với một ghế theo tỷ lệ ở Kinki), trong khi Kobayashi và Aoyama, trong số những người khác, không được bầu ở các khu vực một ghế hoặc theo tỷ lệ. Vào tháng 7 năm 2007, Arai Hiroyuki và Taki Minoru rời đảng. Trong cuộc bầu cử Tham Nghị viện Nhật Bản năm 2007, chủ tịch Tanaka Yasuo đã được bầu. Trong cuộc tổng tuyển cử ở Nhật Bản năm 2012, đảng này đã mất đi đại diện duy nhất và cuối cùng của mình trong Quốc hội.

Tham khảo

Đảng phái chính trị Nhật Bản


title: Cerithiopsis elsa

text:
Cerithiopsis elsa là một loài ốc biển, động vật chân bụng trong họ Cerithiopsidae. Nó được Dall mô tả năm 1927.

mô tả
Chiều dài tối đa của vỏ ốc được ghi nhận là 4,7 mm.

Môi trường sống
Độ sâu tối thiểu được ghi nhận là 805 m. Độ sâu tối đa được ghi nhận là 805 m.

Chú thích

Tham khảo

Cerithiopsis
Động vật được mô tả năm 1927


title: Ngũ Trại

text:
Ngũ Trại (chữ Hán giản thể: 五寨县, âm Hán Việt: Ngũ Trại huyện) là một huyện thuộc địa cấp thị Hãn Châu, tỉnh Sơn Tây, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện Ngũ Trại có diện tích 1379 km², dân số năm 2003 là 100.000 người. Huyện Ngũ Trại có 3 trấn và 15 hương.
Trấn: Thành Quan, Tam Xoá, Tiểu Hà Đầu.
Hương: Tiền Sở, Kinh Đường Tự, Tôn Gia Bình, Lương Gia Bình, Hoàng Thổ Pha, Hạnh Dục Tử, Lưu Gia 圪 Đài, Hồ Hội, Lý Gia Bình, Tân Trại, Hàn Gia Lâu, Hạ Lộc Giác, Bạch Thảo Trang, Đông Tú Trang, Lý Trang.

Tham khảo

Đơn vị cấp huyện Sơn Tây
Hãn Châu


title: Neocorynura caligans

text:
Neocorynura caligans là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Vachal mô tả khoa học năm 1904.

Chú thích

Tham khảo

Neocorynura
Động vật được mô tả năm 1904


title: Casteil

text:
Casteil là một xã thuộc tỉnh Pyrénées-Orientales trong vùng Occitanie phía nam Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 750 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
INSEE

Xã của Pyrénées-Orientales


title: Radkersburg (huyện)

text:
Bezirk Radkersburg là một huyện của bang của Styria ở Áo.

Các đô thị
Các khu ngoại vi, làng và các đơn vị khác của một đô thị được hiển thị bằngchữ nhỏ.
 Bad Radkersburg
 Bierbaum am Auersbach
 Deutsch Goritz
 Hofstätten bei Deutsch Goritz, Krobathen, Oberspitz, Salsach, Schrötten bei Deutsch Goritz, Unterspitz, Weixelbaum, Haselbach
 Dietersdorf am Gnasbach
 Eichfeld
 Hainsdorf-Brunnsee, Oberrakitsch
 Gosdorf
 Diepersdorf, Fluttendorf, Misselsdorf
 Halbenrain
 Dietzen, Donnersdorf, Dornau, Drauchen, Hürth, Oberpurkla, Unterpurkla, Hof bei Straden, Karla, Neusetz, Radochen
 Klöch
 Deutsch Haseldorf, Gruisla, Klöchberg, Pölten
 Mettersdorf am Saßbach
 Landorf, Rannersdorf am Saßbach, Rohrbach am Rosenberg, Zehensdorf
 Mureck
 Murfeld
 Lichendorf, Oberschwarza, Seibersdorf bei Sankt Veit, Unterschwarza, Weitersfeld an der Mur
 Radkersburg Umgebung
 Altneudörfl, Dedenitz, Goritz bei Radkersburg, Hummersdorf, Laafeld, Pfarrsdorf, Pridahof, Sicheldorf, Zelting
 Ratschendorf
 Sankt Peter am Ottersbach
 Edla, Entschendorf am Ottersbach, Oberrosenberg, Perbersdorf bei Sankt Peter, Wiersdorf, Wittmannsdorf
 Straden
 Hart bei Straden, Kronnersdorf, Marktl, Nägelsdorf, Schwabau, Waasen am Berg, Wieden-Klausen, Waldprecht
 Tieschen
 Größing, Jörgen, Laasen, Patzen, Pichla bei Radkersburg
 Trössing
 Weinburg am Saßbach
 Perbersdorf bei Sankt Veit, Pichla bei Mureck, Priebing, Siebing

Tham khảo

Huyện của Áo
Steiermark


title: Lusernetta

text:
Lusernetta là một đô thị ở tỉnh Torino trong vùng Piedmont, có vị trí cách khoảng 45 km về phía tây nam của Torino. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 508 người và diện tích là 7,2 km².

Lusernetta giáp các đô thị: Luserna San Giovanni và Bibiana.

Quá trình biến động dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Torino
Thành phố và thị trấn ở Piemonte


title: Drymophloeus pachycladus

text:
Veitchia pachyclada là loài thực vật có hoa thuộc họ Arecaceae. Loài này được (Burret) H.E.Moore mô tả khoa học đầu tiên năm 1969.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Drymophloeus
Thực vật được mô tả năm 1969


title: Liên đoàn bóng đá Bulgaria

text:
Liên đoàn bóng đá Bulgaria (BFU) (tiếng Bulgaria: Български футболен съюз, БФС) là tổ chức quản lý, điều hành các hoạt động bóng đá ở Bulgaria. Liên đoàn quản lý đội tuyển bóng đá quốc gia Bulgaria, tổ chức các giải bóng đá như vô địch quốc gia và cúp quốc gia. Liên đoàn bóng đá Bulgaria gia nhập FIFA năm 1924 và UEFA năm 1954.

Tham khảo


title: La Liga 1945–46

text:
Thống kê của La Liga ở mùa giải 1945/1946.

La Liga 1945–46 bao gồm các câu lạc bộ sau:

Bảng xếp hạng

Tham khảo

Mùa giải La Liga


title: Sohna

text:
Sohna là một thị xã của quận Gurgaon thuộc bang Haryana, Ấn Độ.

Địa lý
Sohna có vị trí  Nó có độ cao trung bình là 212 mét (695 feet).

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Sohna có dân số 27.571 người. Phái nam chiếm 53% tổng số dân và phái nữ chiếm 47%. Sohna có tỷ lệ 63% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 70%, và tỷ lệ cho phái nữ là 54%. Tại Sohna, 17% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Haryana
Du lịch ở Haryana


title: Vriesea languida

text:
Vriesea languida là một loài thuộc chi Vriesea. Đây là loài đặc hữu của Brasil.

Chú thích

Tham khảo

BROMELIACEAE DA MATA ATLÂNTICA BRASILEIRA  truy cập 22 tháng 10 năm 2009

Thực vật Brasil
languida


title: Oederastria

text:
Oederastria là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Acontiinae


title: Ypsolopha nigrimaculata

text:
Ypsolopha nigrimaculata là một loài bướm đêm thuộc họ Ypsolophidae. Nó được tìm thấy ở Hàn Quốc.

Chiều dài cánh trước khoảng 11 mm.

Chú thích

Tham khảo

Ypsolopha


title: Chouzy-sur-Cisse

text:
Chouzy-sur-Cisse là một xã thuộc tỉnh Loir-et-Cher trong vùng Centre-Val de Loire miền trung nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Loir-et-Cher

Tham khảo

Chouzysurcisse


title: Thyreus cyathiger

text:
Thyreus cyathiger là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Lieftinck mô tả khoa học năm 1962.

Chú thích

Tham khảo

Thyreus
Động vật được mô tả năm 1962