title: Dassault Mirage F1

text:
Dassault Mirage F1 một máy bay tấn công và tiêm kích ưu thế trên không một chỗ ngồi được chế tạo bởi hãng Dassault Aviation của Pháp. Hơn 700 chiếc F1 đã được chế tạo.

Lịch sử

Dassault thiết kế Mirage F1 như một người kế vị của mẫu máy bay tiêm kích Mirage III và Mirage 5. Không giống như các mẫu tiền nhiệm, nó có cánh xuôi được đặt cao trên thân, cũng như một thiết kế đuôi bề ngoài theo quy ước.

Nguyên mẫu đầu tiên, được phát triển do Dassault sử dụng ngân sách riêng của mình, thực hiện chuyến bay đầu tiên vào ngày 23 tháng 12 năm 1966.

Kiểu chính thức được Không quân Pháp chấp nhận vào tháng 5 năm 1967, tại cùng thời điểm nguyên mẫu thứ ba đã được đặt hàng chế tạo. Với lực đẩy lớn với động cơ phản lực SNECMA Atar 9K-50 sử dụng công nghệ đốt nhiên liệu lần hai, F1 dễ dàng đánh bại Mirage III.

Dù nó có một sải cánh nhỏ hơn so với Mirage III, F1 tuy vậy tỏ ra là một mẫu máy bay tiêm kích tốt hơn hẳn so với những mẫu máy bay đi trước. Nó có thể mang thêm tới 40% nhiên liệu, quãng đường cất cánh ngắn hơn, tầm hoạt động xa hơn và khả năng thao diễn tốt hơn.

Để đáp ứng những đơn đặt hàng của Không quân Pháp cho loại máy bay đánh chặn mọi thời tiết, sản phẩm đầu tiên mang tên Mirage F1C đã được trang bị radar đơn xung Thomson-CSF Cyrano IV. Phiên bản Cyrano IV-1 sau đó đã được thêm vào khả năng look-down giới hạn.

Mirage F1 bắt đầu hoạt động trong biên chế Không quân Pháp vào tháng 5 năm 1973 khi phiên bản sản xuất đầu tiên được chuyển giao. Lúc đầu, mỗi máy bay chỉ được vũ trang với hai khẩu pháo 30 mm ở bên trong thân, nhưng vào năm 1976 tên lửa không đối không tầm trung R530 đã được đưa vào sử dụng. Một năm sau đó, tên lửa R550 Magic cũng được đưa vào trang bị. Cùng thời gian này, tên lửa AIM-9 Sidewinder của Mỹ đã trở thành một phần trong trang bị của Mirage F1, sau khi Không quân Hy Lạp yêu cầu một tính tương thích giữa tên lửa Sidewinder đối với những chiếc tiêm kích Mirage F1CG của mình.

79 máy bay trong đợt sản xuất tiếp theo được chuyển giao trong thời gian từ tháng 3-1977 đến tháng 12-1973. Đây là phiên bản Mirage F1C-200 với một đầu tiếp nhiên liệu cố định do đó thân máy bay được mở rộng ra thêm 7 cm.

Mirage F1 hoạt động như một máy bay tiêm kích đánh chặn chính của Không quân Pháp cho đến khi Dassault Mirage 2000 bắt đầu đi vào hoạt động.

Các phiên bản khác

Mirage F-1A
Máy bay chiến đấu tấn công mặt đất một chỗ, với hệ thống đo xa laser, và khả năng tấn công không đối không hạn chế. Được phát triển bởi SAAF và Dassault.
 Mirage F-1AD: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1A cho Libya, 16 chiếc.
 Mirage F-1AZ: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1A cho Nam Phi. 32 chiếc.

Mirage F1B
Không quân Pháp cũng đặt hàng 20 chiếc Mirage F1B, một phiên bản huấn luyện hai chỗ, dùng để huấn luyện chuyển đổi hoạt động cho phi công; chúng được chuyển giao từ tháng 10 năm 1980 đến tháng 3 năm 1983. Ghế thứ hai và hệ thống điều khiển được thêm vào khiến thân máy bay phải làm dài thêm 30 cm, nhưng khả năng mang nhiên liệu bên bên trong ít hơn và bỏ đi hai khẩu pháo gắn trong thân.

Trọng lượng rỗng tăng thêm 200 kg, phần nào đó là do thêm vào hai ghế phóng Martin-Baker Mk 10, thay cho ghế Mk4 được sử dụng trên F1C chỉ có tốc độ hạn chế.

Trong mọi khía cạnh khác thì F1B là một máy bay có khả năng chiến đấu và nó có thể bù những thiếu sót bằng thùng nhiên liệu và pháo gắn ngoài.

 Mirage F-1BE: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1B cho Tây Ban Nha. 6 chiếc.
 Mirage F-1BJ: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1B cho Jordan. 2 chiếc.
 Mirage F-1BK: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1B cho Kuwait. 2 chiếc.
 Mirage F-1BK-2: 4 chiếc được bán cho Kuwait như một phần của đơn đạt hàng tiếp theo.
 Mirage F-1BQ: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1B cho Iraq.

Mirage F-1C

Phiên bản tiêm kích đánh chặn mọi thời tiết.
 Mirage F-1CE: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1C cho Tây Ban Nha. 45 chiếc.
 Mirage F-1CG: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1C cho Hy Lạp. 40 chiếc.
 Mirage F-1CH: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1C cho Maroc. 30 chiếc.
 Mirage F-1CJ: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1C cho Jordan. 17 chiếc.
 Mirage F-1CK: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1C cho Kuwait. 18 chiếc.
 Mirage F-1CK-2: 9 chiếc F-1C được bán cho Kuwait như một phần của đơn đặt hàng tiếp theo.
 Mirage F-1CZ: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1C cho Nam Phi. 16 chiếc.

Mirage F-1D
Phiên bản huấn luyện hai chỗ dựa trên máy bay tiêm kích đa vai trò, cường kích Mirage F-1E.
 Mirage F-1JE: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1D cho Ecuador. 2 chiếc.
 Mirage F-1DD: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1D cho Libya. 6 chiếc.
 Mirage F-1DDA: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1D cho Qatar. 2 chiếc.

Mirage F-1E

Máy bay cường kích và chiến đấu đa chức năng mọi thời tiết một chỗ.
 Mirage F-1JA: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1E cho Ecuador. 16 chiếc.
 Mirage F-1ED: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1E cho Libya. 14 chiếc.
 Mirage F-1EE: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1E cho Tây Ban Nha. 22 chiếc.
 Mirage F-1EH: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1E cho Maroc. 14 chiếc.
 Mirage F-1EH-200: Máy bay của Morocco trang bị cần tiếp nhiên liệu khi bay. 6 chiếc.
 Mirage F-1EJ: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1E cho Jordan. 17 chiếc.
 Mirage F-1EQ: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1E cho Iraq. 16 chiếc.
 Mirage F-1EQ-2: Phiên bản tiêm kích phòng không một chỗ cho Iraq. 16 chiếc.
 Mirage F-1EQ-4: Phiên bản tiêm kích đa vai trò, tấn công mặt đất, trinh sát một chỗ cho Iraq. 28 chiếc.
 Mirage F-1EQ-5: Phiên bản chống tàu một chỗ cho Iraq. 20 chiếc.
 Mirage F-1EQ-6: Phiên bản chống tàu một chỗ cho Iraq. Chế tạo với số lượng nhỏ.
 Mirage F-1EDA: Phiên bản xuất khẩu của Mirage F-1E cho Qatar. 12 chiếc.

Mirage F1CR
Khi Mirage F1 đã chắc chắn trở thành một sản phẩm máy bay thành công, Dassault bắt đầu nghiên cứu khả năng chế tạo phiên bản trinh sát chuyên dụng khách hàng quan trọng nhâtts là Không quân Pháp. Tuy nhiên, do giá thành tăng cao của máy bay chiến đấu có nghĩa rằng những thiết bị phụ kiện tăng cường cho mục đích này là một giải pháp kinh tế hơn.

Nhiều máy bay của Không quân Pháp cũng như một số khách hàng của Mirage F1 (chẳng hạn như Mirage F1EQ của Iraq), có nhiều lựa chọn thiết bị trinh sát sẵn có để lắp trên máy bay, chủ yếu chúng được ở bên dưới thân máy bay. Tuy nhiên, việc phát triển máy bay trinh sát chiến thuật cho Không quân Pháp vẫn tiếp tục diễn ra, và nguyên mẫu đầu tiên Mirage F1CR-200 đã bay vào ngày 20 tháng 11-1981.

Mirage F1CR có thể mang nhiều thiết bị trinh sát khác nhau cả ở bên trong lẫn bên ngoài máy bay:
 Một bộ quét hồng ngoại SAT SCM2400 Super Cyclone được lắp trong phần không gian trước đó được dùng để đặt khẩu pháo.
 Một khoảng không gian dưới mũi có thể được dùng cho một camera bao quát Thomson-TRT 40 hoặc camera thẳng đứng Thomson-TRT 33.
 Radar Cyrano IVM-R có các modul thêm vào cho công việc vẽ bản đồ tình trạng và bản đồ mặt đất.
 Những cảm biến quang học và điện tử bổ sung có thể được mang ở các giá troe dưới thân và cánh.

Tổng cộng có 64 chiếc Mirage F1CR được Không quân Pháp đặt hàng. Đơn vị đầu tiên sử dụng loại máy bay này bắt đầu hoạt động vào tháng 7-1983.

Mirage F1CT

Mirage F1CT là phiên bản tấn công mặt đất chiến thuật của Mirage F1C-200. Hai nguyên mẫu đầu tiên là những chiếc Mirage F1C-200 chuyển đổi. Chuyến bay đầu tiên thực hiện vào ngày 3 tháng 5-1991. Khoảng 55 chiếc đã được sản xuất cho đến năm 1995.

Chương trình Mirage F1CT đã mang hệ thống điện tử hàng không của F1C lên thành tiêu chuẩn của F1CR:
 Radar Cyrano IV được thay thế bởi Cyrano IVM-R.
 Hệ thống dẫn đường/tấn công được nâng cấp và bao gồm một thiết bị đo xa bằng laser.
 Ghế phóng Mk 10 được thêm vào.
 Radar dò tìm và các thiết bị cảnh báo được cải tiến, trang bị kim loại gây nhiễu/pháo sáng, và những máy radio an toàn cải tiến cũng được thêm vào.
 Hệ danh sách những vũ khí mới được bổ sung.

Mirage F1AZ và Mirage F1CZ
Không quân Nam Phi (SAAF) đã sử dụng cả phiên bản tấn công mặt đất Mirage F1AZ cũng như phiên bản chiến đấu Mirage F1CZ trang bị radar. Atlas Aircraft Corporation, một hãng sản xuất máy bay của Nam Phi, đã có được giấy phép nhượng quyền chế tạo Mirage F1, mặc dù nó chưa bao giờ được biết đến nếu có từng được sản xuất cho các phi đội của SAAF.

Hai mẫu đầu tiên của đợt đặt hàng lần thứ nhất (48 máy bay, gồm 32 chiếc F1AZ và 16 chiếc F1CZ) đã được chuyển giao vào ngày 5 tháng 4-1975. Cả hai chiếc F1CZ được chở đến Nam Phi bí mật bằng một chiếc C-130 Hercules của SAAF. Trong tháng 7 cùng năm, tiếp tục những chiếc F1CZ đã được chuyển giao. Vào năm 1975, những chiếc F1CZ cũng đã xuất hiện trong một triển lãm hàng không tại Nam Phi, nhưng công chúng không được thông báo những máy bay đó đã hoạt động trong SAAF.

F1AZ được phát triển do Dassault và SAAF cùng bắt tay hợp tác, đây là phiên bản tấn công mặt đất chuyên dụng. F1AZ có một thiết bị đo khoảng cách bằng laser, cho phép các đạn dược không được dẫn đường trúng vào mục tiêu một cách vô cùng chính xác, mà trong đó có cả bom và tên lửa. Thiết kế quang học do hãng ARMSCOR, và công ty con Optics (sau này là ELOPTRO) của Nam Phi thực hiện. Mặc dù những máy bay này ngừng hoạt động vào năm 1997 nhưng thông tin chính xác mà các vũ khí trang bị F1AZ vẫn được coi là bảo mật đối với SAAF, nhưng các nhà phân tích quan sát của các cơ quan lại có nhiều tin tức từ nhiều nguồn (ví dụ như Jane's Defence Weekly) và các bản báo cáo của phi công (ví dụ như Commandant Dick Lord, 'Vlamgat', 1999) đã kết luận rằng phiên bản F1AZ sử dụng vũ khí có độ chính xác cao là những công nghệ đạn đạo không dẫn đường sử dụng trên F-15E Strike Eagle do USAF cung cấp. (Nguồn: Jane's 'F15', Electronic Arts, 1996; Jane's All the World's Aircraft, 2000)

Những chiếc F1AZ được chuyển giao từ tháng 11-1975 đến tháng 10-1976. Chúng được biên chế trong Phi đội 1, tại Căn cứ không quân Waterkloof. Việc mua bán này cũng được giữ bí mật tránh khỏi phần còn lại của thế giới — phi đội 1 không được phép để lộ những máy bay mới nay cho đến tháng 2 năm 1980.

Cả hai phiên bản đều tham gia hoạt động chiến đấu tại Angola, trong thời gian này hai chiếc MiG-21 của Angola đã bị bắn hạ bởi những chiếc F1CZ. Ít nhất một chiếc F1CZ đã bị bắn hạ bởi một tên lửa đất đối không của Angola. Một chiếc Mirage F1 của SAAF đã bị hư hại bởi một tên lửa không đối không R-60/AA-8 Aphid trong khi đang giao chiến trên không vào ngày 29 tháng 9 năm 1987 với một chiếc MiG-23 của Cuba và sau đó đã phải rút khỏi biên chế sau khi hạ cánh khẩn cấp do máy bay bị hư hại nghiêm trọng.

SAAF ngừng sử dụng những chiếc F1CZ vào năm 1992, sau đó là F1AZ vào năm 1997. Vào năm 1998, Đại học Stellenbosch đã nhận được một chiếc F1-CZ cho phòng công nghệ hàng không của trường.

Như một cuộc thí nghiệm, hãng Aerosud, một hãng hàng không liên quan của Nam Phi, đã trang bị cho một chiếc Mirage F1 một động cơ Klimov RD-33, loại động cơ này cũng được trang bị trên MiG-29. Sự phát triển này đã tạo ra "SuperMirage" F1, và để giữ sự phân biệt của máy bay phương Tây đầu tiên đã thực hiện một cuộc trình diễn tại Triển lãm hàng không MAKS tại Moskva.

Vào năm 2004, đã có trên 21 chiếc F1AZ được thông báo đang lưu trữ tại Căn cứ không quân Hoedspruit, để đợi khách hàng có năng lực mua chúng. Trong tháng 4 năm 2006 người ta thông báo những chiếc F1AZ này đã được Gabon mua và giá thành trong khaongr 40 triệu ZAR. Ngày 17 tháng 8-2006, hãng thông tấn của Pháp là Agence France-Presse (AFP) thông báo rằng co hai chiếc F1AZ cũ nâng cấp của Nam Phi đã tham gia một cuộc biểu diễn qua Libreville trước ngày lễ kỷ niệm độc lập của Gabon. Việc nâng cấp và tân trang máy bay do hãng Aerosud thực hiện. Tổng giám đốc của Aerosud Group là ông Paul Potgieter đã xác nhận công ty của mình có liên quan, nhưng từ chối cho biết những con số hay trích dẫn. Người ta cũng chỉ thông báo cùng thời gian Gabon chỉ mua 3 chiếc Mirage F1 từ Nam Phi.

Lịch sử hoạt động
Vì thành công của Mirage F1 trong thị trường xuất khẩu, loại máy bay này đã tham gia chiến đấu trong một số lực lượng không quân ở những địa điểm khác nhau trên khắp thế giới.

Maroc

30 chiếc Mirage F1CH đã được Không quân Hoàng gia Maroc (RMAF) đặt hàng Dassault vào năm 1975, đợt giao hàng đầu tiên được diễn ra vào năm 1978. Những chiếc Mirage F1CH đã nhanh chóng được sử dụng trong các hoạt động quân sự vào năm 1979 nhằm chống lại lực lượng Mặt trận Polisario hoạt động tại Tây Sahara. Trong khi tấn công đội hình chiến đấu của lực lượng Polisario, những chiếc Mirage F1 đã phải đối đầu với hệ thống hỏa lực súng máy phòng không và tên lửa SA-7, những loại vũ khí này đã bắn hạ chiếc Mirage F1 đầu tiên vào tháng 11-1979. Từ năm 1981, những người chống đối cũng đã sử dụng tên lửa SA-6 và SA-9 do Libya cung cấp, và sau đó 2 chiếc Mirage F1CH cũng đã bị bắn hạ vào tháng 10-1981, RMAF đã phải thiết lập một chương trình cấp tốc, lắp đặt những mảnh kim loạt gây nhiễu/pháo sáng trên các máy bay của họ. Mặc dù vậy, vũ khí phòng không của lực lượng Polisario cũng đã gây những tổn thất cho các phi đội Mirage của Maroc, ít nhất 7 chiếc đã bị bắn hạ và 6 chiếc khác mất trong những tai nạn trong khoảng thời gian 1979-1988, khi một hiệp định ngừng bắn được ký kết.

Ecuador

Không quân Ecuador (tiếng Tây Ban Nha: Fuerza Aérea Ecuatoriana, viết tắt FAE) sử dụng các phi đội Mirage F1JA (Escuadrón de Caza 2112) trong chiến đấu vào tháng 1-tháng 2 năm 1981 trong thời gian diễn ra Chiến tranh Paquisha giữa Ecuador và Peru, cuộc chiến này diễn ra sau khoảng 2 năm những chiếc Mirage F1JA được chuyển giao cho FAE. Vào thời gian đó, Ecuador đã quyết định đáp trả những khiêu khích trực tiếp của Không quân Peru (tiếng Tây Ban Nha: Fuerza Aérea del Perú, viết tắt FAP), những chiếc Mirage 5P và Sukhoi Su-22M của Peru đã yểm trợ các hoạt động vận chuyển bằng trực thăng trong khu vực giao tranh. Thay vào đó, những chiếc Mirage F1JA đã giữ khoảng cách, được dùng để tuần tra chiến đấu (CAP) ở vùng ranh giới giao tranh, nếu những va chạm trên biên giới nổ ra sẽ dẫn đến những hoạt động thù địch mở rộng.

Vào năm 1995, trong Chiến tranh Cenepa, những chiếc Mirage của Ecuador đã tham gia vào các hoạt động chống lại Peru. Thời gian nay, trong khi phần lớn của phi đội được giữ tại Căn cứ không quân Taura, một số lượng nhỏ Mirage F1 và Kfir C.2 đã được triển khai tới một căn cứ phía trước để ngăn cản các máy bay tấn công của Peru đi vào khu vực giao tranh. Ngày 10 tháng 2-1995, 2 chiếc Mirage F1JA do phi công là thiếu tá R. Banderas và đại úy C. Uzcátegui trang bị với tên lửa không đối không Matra R550 Magic, đã định hướng được 5 mục tiêu bay qua biên giới từ Peru theo hướng thung lũng Cenepa. Sau khi tiếp xúc trực quan, những chiếc Mirage đã khai hỏa những tên lửa của mình, bắn hạ hai chiếc Su-22M của Peru, trong khi một chiếc Kfir đã phá hủy một chiếc A-37B Dragonfly tiếp theo.

Pháp

Mirage F1 thuộc Không quân Pháp được triển khai hoạt động lần đầu tiên vào năm 1984 trong Chiến dịch Manta, một sự can thiệp của Pháp tại Chad, nhằm ngăn chặn sự xâm lấn của Libya. 4 chiếc Mirage F1C-200 đã hỗ trợ cho một lực lượng gồm 4 chiếc Jaguar, và tham gia vào những cuộc giao tranh nhỏ chống lại những người chống đối thuộc GUNT thân Libya.

Vào năm 1986, Mirage F1 của Pháp đã trở lại Chad, như một phần của Chiến dịch Epervier, với 4 chiếc F1C-200 hỗ trợ chiến đấu cho một nhóm gồm 8 chiếc Jaguar trong cuộc oanh tạc tấn công căn cứ của Libya tại Ouadi Doum vào ngày 16 tháng 2. 2 chiếc F1CR cũng đã thực hiện nhiệm vụ bay trinh sát trước và sau cuộc tấn công.

Vào tháng 10 năm 2007, 3 chiếc Mirage 2000 và 3 chiếc Mirage F1 đã được triển khai tại Căn cứ Không quân Kandahar, nơi chúng thực hiện nhiệm vụ hỗ trợ tầm gần từ trên không và trinh sát chiến thuật trong hỗ trợ các lực lượng quốc tế tại miền Nam Afghanistan.

Iraq
Trong thời gian diễn ra Chiến tranh Iran-Iraq, những chiếc Mirage F1EQ của Iraq đã được sử dụng phần lớn cho nhiệm vụ đánh chặn, tấn công mặt đất và chống tàu.

Thời gian cuối của chiến tranh Iran-Iraq, một cuộc chiến tranh nhỏ giữa những đơn vị sử dụng Mirage F1 EQ-5/6 của Iraq và F-14 của Iran từ tháng 2 đến tháng 7 năm 1988. Phi công F1 đã săn lùng và tấn công những chiếc Tomcat của Iran bất cứ thời điểm nào thích hợp. F1EQ-6 được trang bị hệ thống EMC, làm giảm hiệu lực của hệ thống điều khiển hỏa lực/radar AWG-9 của F-14. Một lần vào ngày 19 tháng 7 năm 1988, 4 chiếc Mirage đã tấn công 2 chiếc F-14 và bắn hạ cả hai, và không mất một chiếc Mirage nào.

Ngày 17 tháng 5-1987, một phi công của Không quân Iraq điều khiển một chiếc F1EQ đã bắn hai tên lửa chống tàu Exocet vào tàu khu trục nhỏ trang bị đạn điều khiển USS Stark (FFG-31) của Mỹ tại Vinh Persian.

Vào những phút mở đầu cuộc Chiến tranh vùng Vịnh ngày 17 tháng 1-1991, một chiếc EF-111 của Không quân Mỹ không vũ trang do đại úy James A. Denton và đại úy Brent D. Brandon đã hạ một chiếc Dassault Mirage F1EQ của Iraq, trong khi chiếc F1EQ đang hoạt động trên mặt đất, đã khiến chiếc F-111 này trở thành chiếc đầu tiên và duy nhất giành chiến thắng trên không đối với một máy bay khác.

Lực lượng liên minh đã bắn hạ vài chiếc Mirage của Iraq trong chiến tranh vùng vịnh năm 1991. 2 chiếc F1EQ chuẩn bị thực hiện một cuộc tấn công lực lượng hải quân Mỹ bằng tên lửa Exocet đã bị bắn hạ bởi một chiếc F-15C của Không quân Hoàng gia Saudi.

Các quốc gia sử dụng

Các quốc gia hiện nay
 Không quân Ecuador sử dụng 16 F1JA & 3 F1JE.

 Không quân Pháp sử dụng 250 chiếc. Hiện nay chỉ còn duy nhất 3 phi đội sử dụng.

 Không quân Gabon sử dụng 3 F1AZ (1 chiếc có thể là F1CZ).

 Không quân Cộng hòa Hồi giáo Iran sử dụng khoảng 24 F1EQ và F1BQ, những chiếc máy bay này do các phi công Iraq bay sang khi Chiến tranh vùng Vịnh 1991 nổ ra.

 Không quân Hoàng gia Jordan sử dụng 17 F1CJ, 17 F1EJ, 2 F1BJ & 2 F1DJ.

 Không quân Libya sử dụng 16 F1AD, 16 F1ED & 6 F1DD. Tất cả hiện nay đang được bảo quan nhưng một số (29 chiếc) có thể sẽ được sử dụng trở lại.

 Không quân Hoàng gia Maroc sử dụng 30 F1CH & 20 F1EH.

 Không quân Tây Ban Nha sử dụng 42 F1CE, 24 F1EE & 6 F1BE. F1 của Tây Ban Nha hiện nay được sử dụng cho nhiệm vụ Kiểm soát Không phận biển Baltic.

Các quốc gia không còn sử dụng
 Không quân Hy Lạp sử dụng 40 F1CG.

 Không quân Iraq sử dụng 93 F1EQ & 15 F1BQ.

 Không quân Kuwait sử dụng 27 F1CK & 6 F1BK.

 Không quân Qatar sử dụng 13 F1EDA & 2 F1DDA.

 Không quân Nam Phi sử dụng 32 F1AZ & 16 F1CZ.

Thông số kỹ thuật (Mirage F1)

Đặc điểm riêng
 Phi đoàn: 1
 Chiều dài: 15.33 m (50 ft 3 in)
 Sải cánh: 8.44 m (27 ft 8 in)
 Chiều cao: 4.49 m (14 ft 8 in)
 Diện tích cánh: 25 m² (270 ft²)
 Trọng lượng rỗng: 7.400 kg (16.000 lb)
 Trọng lượng cất cánh: 11.130 kg (24.540 lb)
 Trọng lượng cất cánh tối đa: 16.200 kg (35.700 lb)
 Động cơ: 1× động cơ phản lực SNECMA Atar 9K-50 đốt nhiên liệu lần hai

Hiệu suất bay
 Vận tốc cực đại: Mach 2.3 (2.573 km/h, 1.600 mph) trên 11.000 m (36.000 ft)
 Bán kính chiến đấu: 425 km (229 nm, 265 mi)
 Tầm bay: 2.150 km (1.160 nm, 1.335 mi)
 Trần bay: 20.000 m (66.000 ft)
 Vận tốc lên cao: 215 m/s (42.300 ft/min)
 Lực nâng của cánh: 450 kg/m² (91 lb/ft²)
 Lực đẩy/trọng lượng: 0.64

Vũ khí
 2× pháo 30 mm (1.18 in) DEFA 553 gắn trong
 6.300 kg (14.000 lb) vũ khí trên 5 giá treo bên ngoài
 2 giá treo ở đầu cánh

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Aircraft of the French Air Force
 Aircraft.co.za - The Complete Aviation Reference

Nội dung liên quan

Máy byay có cùng sự phát triển
 Dassault Mirage III

Máy bay có tính năng tương đương
 Sukhoi Su-17
 F-4 Phantom II

Trình tự thiết kế
 III - 5 - 50 - F1 - G - 2000/2000N/D - 4000

Xem thêm
 Danh sách máy bay chiến đấu
 Danh sách máy bay quân sự của Pháp

Máy bay Dassault
Máy bay quân sự Pháp thập niên 1960
Máy bay cường kích Pháp 1960–1969
Máy bay huấn luyện quân sự Pháp 1960–1969
Máy bay trinh sát quân sự Pháp 1960–1969
Máy bay chiến đấu
Máy bay quân sự
Máy bay tiêm kích
Máy bay tiêm kích đánh chặn
Máy bay cường kích
Máy bay huấn luyện
Máy bay trinh sát
Máy bay một động cơ
Máy bay phản lực
Máy bay cánh trên
Máy bay một động cơ phản lực


title: Không quân Hoa Kỳ

text:
Không lực Hoa Kỳ (tiếng Anh: United States Air Force;  viết tắt: USAF), cũng được gọi là Không quân Hoa Kỳ hay đơn giản hơn là Không quân Mỹ, là một quân chủng của Quân đội Hoa Kỳ và là một trong số các lực lượng đồng phục Hoa Kỳ. Từng trực thuộc Lục quân Hoa Kỳ, Không lực Hoa Kỳ được thành lập với vai trò là một quân chủng riêng biệt vào ngày 18 tháng 9 năm 1947 dưới Đạo luật An ninh Quốc gia năm 1947. Không lực là một quân chủng mới nhất được thành lập của Quân đội Hoa Kỳ. Trong lời mở đầu về vị thế của mình, Không lực Hoa Kỳ nêu rõ các mục tiêu chính của mình như sau: "Cảnh giác toàn cầu, vươn tới toàn cầu, và sức mạnh toàn cầu".

Tính đến năm 2009, Không lực Hoa Kỳ đang sử dụng khoảng 5.573 máy bay có người lái (3.990 chiếc hiện diện; 1.213 chiếc thuộc lực lượng Không lực Vệ binh quốc gia (Air National Guard); và 370 chiếc thuộc Lực lượng Không lực Trừ bị); khoảng 180 phi cơ chiến đấu không người lái, 2.130 tên lửa hành trình phóng từ phi cơ, và 450 tên lửa đạn đạo liên lục địa. Không lực Hoa Kỳ có khoảng 327.452 binh sĩ và nhân viên hiện dịch, 115.299 trong các lực lượng trừ bị sẵn sàng chiến đấu, và 106.700 thuộc lực lượng Không lực Vệ binh Quốc gia tính đến tháng 9 năm 2008. Ngoài ra, Không lực Hoa Kỳ thuê mướn khoảng 171.313 nhân viên dân sự, và có khoảng 57.000 thành viên hỗ trợ trong lực lượng tuần tra hàng không dân sự.

Bộ Không lực được một bộ trưởng dân sự lãnh đạo. Bộ trưởng này trông coi tất cả các công việc về chính sách cũng như hành chính. Bộ Không lực Hoa Kỳ là một bộ phận trực thuộc Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ. Sĩ quan cao cấp nhất Bộ Không lực Hoa Kỳ là Bộ trưởng Không lực Hoa Kỳ (Secretary of the Air Force).

Mục đích
Theo Đạo luật an ninh quốc gia năm 1947 tạo ra Không lực Hoa Kỳ (USAF):

"Nói chung, Không lực Hoa Kỳ sẽ bao gồm cả lực lượng hàng không chiến đấu và các dịch vụ không được giao. Nó sẽ được tổ chức, huấn luyện và trang bị cho các hoạt động không thường xuyên và phòng thủ lâu dài. Không lực có trách nhiệm chuẩn bị các lực lượng không lực cần thiết cho việc tiến hành chiến tranh hiệu quả trừ khi được giao theo cách khác và, phù hợp với các kế hoạch huy động chung, để mở rộng các thành phần thời bình của Không lực để đáp ứng nhu cầu chiến tranh."

Bộ Luật Hoa Kỳ số 10 quy định mục đích của USAF như sau:

 Để bảo vệ hòa bình và an ninh, và cung cấp cho quốc phòng, của Hoa Kỳ, các vùng lãnh thổ, Khối thịnh vượng chung, và tài sản, và bất kỳ khu vực chiếm đóng của Hoa Kỳ;
 Hỗ trợ chính sách quốc gia;
 Thực hiện các mục tiêu quốc gia;
 Để vượt qua bất kỳ quốc gia nào chịu trách nhiệm về những hành động hung hăng làm hại hòa bình và an ninh của Hoa Kỳ.

Nhiệm vụ được tuyên bố của USAF hôm nay là "bay, chiến đấu, và giành chiến thắng trong không trung, không gian, và không gian ảo"

Lịch sử

Quá khứ

Bộ Chiến tranh Hoa Kỳ đã tạo tiền đề cho sự ra đời của Không lực Hoa Kỳ vào năm 1907. Sau một loạt các thay đổi về cách tổ chức, tên gọi và hoàn thành các nhiệm vụ trong suốt khoảng thời gian 40 năm sau đó, Không lực Hoa Kỳ được tách ra thành một quân chủng riêng biệt. Trong chiến tranh thế giới thứ II, gần 68.000 phi công Mỹ đã hy sinh góp phần giành lấy chiến thắng cho quân Đồng minh, chỉ lực lượng bộ binh có số lượng thương vong nhiều hơn số lượng nhập ngũ. Trong thực tế, USAF hầu như hoạt động độc lập trong Quân đội Hoa Kỳ trong chiến tranh thế giới thứ II, nhưng các quan chức muốn có một sự độc lập chính thức. Không lực Hoa Kỳ trở thành một quân chủng riêng biệt vào ngày 18 tháng 9 năm 1947 bằng việc thông qua Đạo luật An ninh Quốc gia năm 1947. Đạo luật dùng để thành lập Bộ phận Quân sự Quốc gia Hoa Kỳ (sau này được đổi tên thành Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ năm 1949), bao gồm ba bộ trực thuộc là Bộ Lục quân Hoa Kỳ, Bộ Hải quân Hoa Kỳ và bộ mới là Bộ Không lực Hoa Kỳ. Trước năm 1947, trách nhiệm về không lực được chia sẻ giữa Lục quân Hoa Kỳ (cho các chiến dịch trên bộ), Hải quân Hoa Kỳ (cho các chiến dịch trên biển từ các hàng không mẫu hạm và các thủy phi cơ), và Thủy quân Lục chiến Hoa Kỳ (để hỗ trợ không yểm các chiến dịch trên bộ). Nhưng thập niên 40 đã chứng kiến sự thay đổi vượt bậc và là sự bắt đầu cho một kỷ nguyên mới của ngành hàng không, tiêu biểu là phi công Chuck Yeager - người đã vượt qua tốc độ âm thanh bằng chiếc phi cơ X-1 năm 1947.

Các tên gọi trước kia của Không lực Hoa Kỳ là:
Bộ phận không gian thuộc Quân đoàn Thông tin Hoa Kỳ (Aeronautical Division, U.S. Signal Corps) (1 tháng 8 năm 1907 đến 18 tháng 7 năm 1914)
Bộ phận hàng không thuộc Quân đoàn Thông tin Hoa Kỳ (Aviation Section, U.S. Signal Corps) (18 tháng 7 năm 1914 đến 20 tháng 5 năm 1918)
Bộ phận hàng không quân sự (Division of Military Aeronautics) (20 tháng 5 năm 1918 đến 24 tháng 5 năm 1918)
 Bộ phận Không lực Lục quân Hoa Kỳ (U.S. Army Air Service) (24 tháng 5 năm 1918 đến 2 tháng 7 năm 1926)
Quân đoàn Không lực Lục quân Hoa Kỳ (U.S. Army Air Corps) (2 tháng 7 năm 1926 đến 20 tháng 6 năm 1941)
Không lực Lục quân Hoa Kỳ (U.S. Army Air Forces) (20 tháng 6 năm 1941 đến 17 tháng 9 năm 1947)

Hiện nay

Kể từ năm 2005, Không lực Hoa Kỳ đã đặt tập trung mạnh vào việc cải thiện đào tạo quân sự cơ bản (BMT). Các khóa luyện tập đã trở nên dài hơn, cùng với đó là sự xuất hiện của giai đoạn thực nghiệm mô phỏng. Giai đoạn này được gọi là BEAST, là nơi các học viên được thực hành trong một môi trường siêu thực mà họ có thể tích lũy kinh nghiệm như khi được lái một chiếc phi cơ thực sự. Trong khóa huấn luyện này, các giảng viên (MTI) đảm nhiệm vai trò như các cố vấn hoặc lực lượng của đối phương trong các bài huấn luyện.
Năm 2007, Không lực Hoa Kỳ gặp phải sự cắt giảm lực lượng vì ngân sách và có kế hoạch giảm lực lượng từ 360.000 quân nhân hiện dịch xuống còn 316.000. Con số lực lượng hiện dịch vào năm 2007 chỉ bằng khoảng 64% lực lượng khi kết thúc Chiến tranh vùng vịnh năm 1991. Tuy nhiên, sự cắt giảm chấm dứt khi quân số giảm đến khoảng 330.000 người vào năm 2008 để đáp ứng nhu cầu cho sứ mệnh. Sự thắt lưng buộc bụng này đã khiến cho số giờ bay huấn luyện cho phi công giảm xuống rất nhiều từ năm 2005 và phó tham mưu trưởng đặc trách nhân sự phải điều hành việc kiểm tra đánh giá bay cho các phi công.

Ngày 5 tháng 6 năm 2008, Bộ trưởng Quốc phòng Hoa Kỳ Robert M. Gates chấp thuận đơn từ chức của cả hai Bộ trưởng Không lực Hoa Kỳ Michael W. Wynne và Tham mưu trưởng Không lực Hoa Kỳ, tướng T. Michael Moseley. Bộ trưởng Quốc phòng Gates thật sự bãi nhiệm cả hai người này vì "những vấn đề có liên quan đến các công tác tiến hành thực thi và tập trung sứ mệnh hạt nhân của Không lực Hoa Kỳ đang bị giảm sút một cách có hệ thống". Việc này theo sau một vụ điều tra về hai sự kiện đáng xấu hổ có liên quan đến việc xử lý bất cẩn vũ khí hạt nhân, và cũng là điểm đỉnh tranh cãi giữa ban lãnh đạo không quân và Gates. Để tập trung hơn vào việc quản lý vũ khí hạt nhân, Không lực Hoa Kỳ đã thiết lập ra bộ tư lệnh hạt nhân chiến đấu toàn cầu của Không quân Hoa Kỳ vào ngày 24 tháng 19 năm 2008.

Ngày 26 tháng 6 năm 2009, không lực đưa ra một chương trình tái tổ chức lực lượng nhằm cắt giảm các phi cơ chiến đấu và chuyển nguồn tài lực sang cho chiến tranh thông tin, bất qui ước và hạt nhân. Ngày 23 tháng 7 năm 2009, Không lực Hoa Kỳ đưa ra chương trình bay của hệ thống phi cơ không người lái trong đó nêu ra chi tiết về các kế hoạch dành cho phi cơ không người lái đến năm 2047. Một phần ba số phi cơ mà Không lực Hoa Kỳ dự định mua trong tương lại là phi cơ không người lái.

Các chương trình không gian

Không lực Hoa Kỳ hiện xử lý 90% các hoạt động không gian quân sự thông qua Bộ Tư lệnh Không gian và được chỉ định là dịch vụ chính cho không gian. 70% số vệ tinh hiện đang ở trong quỹ đạo thuộc về và được điều khiển bởi Không lực.

Những nhiệm vụ của Không Lực trong không gian được định nghĩa bao gồm:

Tăng cường Không gian Vũ trụ là: Hoạt động hỗ trợ chiến đấu và khả năng nhân lực từ các hệ thống không gian nhằm nâng cao hiệu quả của lực lượng quân đội cũng như hỗ trợ những người đặc biệt, dân sự và ngành thương mại khá, trinh sát, đánh giá tấn công tổng hợp, chỉ huy, kiểm soát và truyền thông, định vị, điều hướng, thời gian và giám sát môi trường.

Ứng dụng Không gian Vũ trụ là: Hoạt động chiến đấu trong, giữa và ngoài không gian để ảnh hưởng đến quá trình và kết quả của cuộc xung đột. Khu vực này bao gồm phòng thủ tên lửa đạn đạo và chiếu quân.

Kiểm soát không gian là: Các hoạt động để đảm bảo quyền tự do hành động trong không gian cho Hoa Kỳ và các đồng minh của họ khi được hướng dẫn, phủ nhận hành động tự nguyện của đối phương trong vũ trụ. (Kiểm soát không gian phòng thủ), và các kiến thức tiên đoán hiện tại, tiên đoán về môi trường không gian và môi trường đang vận hành mà các hoạt động của không quân phụ thuộc vào (nhận thức tình huống trong không gian).

Hỗ trợ không gian là: Các hoạt động để triển khai và duy trì các hệ thống quân sự và tình báo trong vũ trụ. Vùng nhiệm vụ này bao gồm: khởi động và triển khai các phương tiện không gian, duy trì và khởi động các tàu vũ trụ trên quỹ đạo, hẹn giờ và các hoạt động gần, xử lý (bao gồm cả phi quỹ đạo và phục hồi) khả năng không gian và phục hồi lực lượng không gian, nếu cần.

Các cuộc xung đột
Hoa Kỳ đã tham dự nhiều cuộc chiến tranh, xung đột và chiến dịch trong đó đã thực hiện các chiến dịch quân sự từ trên không bao gồm:

 Chiến tranh thế giới thứ nhất trong vai trò là Bộ phận hàng không thuộc Quân đoàn Tín hiệu Hoa Kỳ
 Chiến tranh thế giới thứ hai trong vai trò Các lực lượng Không lực Lục quân Hoa Kỳ
 Chiến tranh lạnh
 Chiến tranh Triều Tiên
 Chiến tranh Việt Nam
 Chiến dịch Eagle Claw (Giải cứu con tin Mỹ ở Iran năm 1980)
Chiến dịch Urgent Fury (Hoa Kỳ xâm nhập Grenada năm 1983)
 Chiến dịch El Dorado Canyon (Hoa Kỳ dội bom Libya năm 1986)
 Chiến dịch Just Cause (Hoa Kỳ Xâm nhập Panama 1989-1990)
 Chiến dịch Lá chắn Sa mạc và Chiến dịch Bão Sa mạc (1990-1991)
 Chiến dịch Southern Watch (Vùng cấm bay ở Iraq 1992-2003)
 Chiến dịch Deliberate Force (NATO dội bom tại Bosna và Hercegovina năm 1995)
 Chiến dịch Northern Watch (Vùng cấm bay ở Iraq 1997-2003)
 Chiến dịch Allied Force (NATO dội bom tại Nam Tư năm 1999)
 Chiến dịch Enduring Freedom (Chiến tranh Afghanistan từ 2001-hiện tại)
Chiến dịch Iraqi Freedom (Chiến tranh Iraq từ 2003-nay)
Chiến dịch New Dawn (Chiến tranh Irag từ 2010-nay)

Các chiến dịch nhân đạo
Không lực Hoa Kỳ cũng tham gia vào nhiều chiến dịch nhân đạo. Một trong số các chiến dịch chính là:

Tiếp vận hàng không cho Berlin (Chiến dịch Vittles), 1948-1949
Chiến dịch Safe Haven (1957)
Các chiến dịch như Di tản trẻ em Việt Nam, Cuộc sống mới, Di tản cuối Chiến tranh Việt Nam, và Định cư người tị nạn Việt Nam, 1975
Chiến dịch Provide Comfort, 1991
Chiến dịch Sea Angel, 1991
Chiến dịch Provide Hope, 1992-1993
Chiến dịch Unified Assistance, vụ động đất Đại Tây Dương năm 2004
 Chiến dịch Unified Response, 14 tháng 1 năm 2010 - nay

Cơ cấu tổ chức

Tổ chức hành chính
Không lực Hoa Kỳ là một trong ba bộ quân chủng nằm trong Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ và bộ quân chủng này nằm dưới quyền chỉ đạo của một vị bộ trưởng dân sự với sự giúp đỡ của một ban nhân sự và cố vấn. Giới lãnh đạo quân sự của bộ là Bộ tham mưu Không lực Hoa Kỳ do Tham mưu trưởng Không lực Hoa Kỳ lãnh đạo.

Các bộ tư lệnh và đơn vị trực thuộc Không lực Hoa Kỳ là các cơ quan điều hợp tại chỗ (field operating agency), đơn vị báo cáo trực tiếp (direct reporting unit), và cơ quan điều hợp riêng biệt (separate operating agency) hiện chưa dùng đến.

Bộ tư lệnh chủ lực (major command hay viết tắt là MAJCOM) là cấp bậc tư lệnh tối cao. Tính luôn Bộ tư lệnh Không lực Trừ bị (air force reserve command) thì Không lực Hoa Kỳ có đến 9 bộ tư lệnh chủ lực tính đến ngày 30 tháng 9 năm 2006. Các không lực mang số (numbered air force) là cấp bậc bộ tư lệnh trực thuộc dưới quyền của các Bộ tư lệnh chủ lực, theo sau là Bộ tư lệnh hành quân (operational command hiện tại không còn sử dụng), rồi đến sư đoàn không lực (hiện nay cũng không còn dùng), không đoàn (wing), liên đoàn (group), phi đoàn (squadron), và phi đội (flight).

Cơ cấu lực lượng (các bộ tư lệnh chủ lực)

 Tổng hành dinh, Không lực Hoa Kỳ, Lầu Năm Góc, Arlington, Virginia
  Bộ tư lệnh không lực chiến đấu (Air Combat Command), tổng hành dinh đặt ở Căn cứ không lực Langley, Virginia
  Không lực 1, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Tyndall, Florida
  Không lực 9, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Shaw, Nam Carolina
  Không lực 12, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Davis-Monthan, Arizona
  Trung tâm Chiến tranh thuộc Không lực Hoa Kỳ, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Nellis, Nevada
  Bộ tư lệnh đào tạo và giáo dục không lực, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Randolph, Texas
  Không lực 2, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Keesler, Mississippi
  Không lực 19, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Randolph, Texas
 Bộ tuyển mộ không lực, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Randolph, Texas
  Đại học không lực, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Maxwell, Alabama
 Trung tâm y tế Wilford Hall, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Lackland, Texas
  Bộ tư lệnh không lực tấn công toàn cầu (AFGSC), tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Barksdale, Louisiana
 Không lực 8, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Barksdale, Louisiana
  Không lực 20, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực F. E. Warren, Wyoming
  Bộ tư lệnh vật liệu không lực (AFMC), tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Wright-Patterson, Ohio
 Trung tâm đặc trách hệ thống không gian, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Wright-Patterson, Ohio
  Trung tâm thử nghiệm bay không lực, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Edwards, California
  Trung tâm không lực hỗ trợ tiếp vận toàn cầu, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Scott, Illinois
  Trung tâm vũ khí hạt nhân không lực, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Kirtland, New Mexico
  Trung tâm thí nghiệm nghiên cứu không lực, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Wright-Patterson, Ohio
 Trung tâm hỗ trợ an ninh không lực, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Wright-Patterson, Ohio
  Trung tâm vũ khí không lực, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Eglin, Florida
  Trung tâm phát triển kỹ thuật Arnold, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Arnold, Tennessee
 Trung tâm hệ thống điện tử, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Hanscom, Massachusetts
  Bộ tư lệnh không lực trừ bị, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Robins, Georgia
  Không lực 4, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Trừ bị March, California
  Không lực 10, tổng hành dinh ở Căn cứ trừ bị hỗn hợp không lực hải quân Fort Worth, Texas
  Không lực 22, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Trừ bị Dobbins, Georgia
 Trung tâm nhân sự trừ bị không lực, đặt tại Denver, Colorado
  Bộ tư lệnh không gian không lực, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Peterson, Colorado
  Không lực 14, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Vandenberg, California
  Không lực 22, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Lackland, Texas
  Trung tâm hệ thống tên lửa và không gian, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Los Angeles, California
  Trung tâm phát triển và áp dụng không gian, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Schriever, Colorado
 Bộ tư lệnh không lực hành quân đặc biệt (AFSOC), có tổng hành dinh tại sân bay Hurlburt, Florida
  Không lực 23, có tổng hành dinh ở sân bay Hurlburt, Florida
 Trung tâm huấn luyện hành quân đặc biệt, có tổng hành dinh tại sân bay Hurlburt, Florida
  Bộ tư lệnh không lực linh động (AMC), tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Scott, Illinois
  Không lực 18, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Scott, Illinois
  Trung tâm Không lực viễn chinh Hoa Kỳ, có tổng hành dinh ở Binh trại Dix, New Jersey
  Các lực lượng không lực Hoa Kỳ tại châu Âu (USAFE), tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Ramstein, Đức
  Không lực 3, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Ramstein, Đức
  Không lực 17, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Ramstein, Đức
  Các lực lượng không lực Hoa Kỳ tại Thái Bình Dương (PACAF), tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Hickam, Hawaii
  Không lực 5, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Yokota, Nhật Bản
  Không lực 7, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Osan, Hàn Quốc
  Không lực 11, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Elmendorf, Alaska
  Không lực 13, tổng hành dinh ở Căn cứ Không lực Hickam, Hawaii

Lực lượng thường trực của Không lực Hoa Kỳ, tính đến ngày 30 tháng 9 năm 2006, gồm có:
Các lực lượng không lực hiện dịch:
57 không đoàn bay, 8 không đoàn không gian, và 55 không đoàn mặt đất (không có phi cơ)
9 liên đoàn bay, 8 liên đoàn mặt đất
134 phi đoàn bay, 43 phi đoàn không gian
Các lực lượng không lực trừ bị
35 không đoàn bay, 1 không đoàn không gian
4 liên đoàn bay
67 phi đoàn bay, 6 phi đoàn không gian
Không lực Vệ binh Quốc gia
87 không đoàn bay
101 phi đoàn bay, 4 phi đoàn không gian

Không lực Hoa Kỳ, bao gồm các bộ phận không lực trừ bị, có tổng cộng 302 phi đoàn bay.

Nhân sự
Xếp loại công việc trong Không lực Hoa Kỳ được dựa theo Bộ mã chuyên môn không lực (Air Force Specialty Code). Các công việc này có phạm vi từ các hoạt động chiến đấu trên không, ví dụ như xạ thủ trên phi cơ, cho đến các công việc lo ăn uống cho các thành viên. Có nhiều công việc khác nhau tại chỗ như chuyên viên vi tính, chuyên viên cơ khí, quân nhân phi hành, hệ thống thông tin, chuyên viên phi hành, chuyên viên y tế, kỹ sư công chính, pháp lý, cố vấn đặc trách chống ma tuý, các hoạt động thư tín, lực lượng an ninh không lực, tìm kiếm và cứu nạn.

Có lẽ công việc nguy hiểm nhất là công việc tháo gỡ chất cháy nổ, giải cứu lúc chiến đấu, an ninh không lực, điều hợp chiến đấu (Combat Control Team), chuyên viên thời tiết đặc trách các chiến dịch đặc biệt của không lực (Air Force Special Operations Weather Technician). Các nhân sự này thường đi cùng với bộ binh và các đơn vị hành quân đặc biệt để tháo gỡ bom mìn, giải cứu các phi công bị bắn rơi hay các binh sĩ bị bao vây, gọi phi cơ đến không kích, và lập các khu vực đổ quân tại những vị trí tiền phương. Đa số các công việc này là thuộc nhóm binh sĩ không lực chuyên môn.

Gần như các công việc của binh sĩ chuyên môn là bậc mới vào nghề. Có nghĩa là Không lực Hoa Kỳ phải cung cấp sự huấn luyện cho các binh sĩ chuyên môn. Một số binh sĩ chuyên môn có thể chọn công việc nào đó hay một lĩnh vực nào đó trước khi gia nhập trong khi cũng có các binh sĩ khác được giao nhiệm vụ vào lúc bắt đầu được huấn luyện căn bản. Sau khi hoàn thành khoá huấn luyện cơ bản, các binh sĩ mới sẽ tham dự khoá huấn luyện kỹ thuật để học ngành chuyên môn của mình. Không lực số 2 (Second Air Force), một bộ phận của Bộ tư lệnh Huấn luyện và Giáo dục Không lực, đặc trách nhiệm vụ huấn luyện kỹ thuật cho gần như tất cả các binh sĩ không lực.

Các chương trình huấn luyện dài ngắn tuỳ theo; ví dụ, 3M0X1 (dịch vụ) có thời gian huấn luyện là 31 ngày trong khi 3E8X1 (tháo gỡ chất cháy nổ) có thời gian huấn luyện là 1 năm căn bản rồi sau đó học tiếp một trong 10 chuyên ngành khác. Đôi khi một học viên phải mất đến 2 năm để hoàn tất việc huấn luyện.

Các cấp bậc của không lực được chia thành các binh sĩ không lực, hạ sĩ quan không lực và sĩ quan không lực.

Sĩ quan
Các cấp bậc sĩ quan của Không lực Hoa Kỳ được chia thành ba cấp: cấp uý, cấp tá và cấp tướng. Cấp uý là các sĩ quan nằm trong biên chế tính lương bậc O-1 đến O-3, cấp tá từ O-4 đến O-6, và cấp tướng từ O-7 trở lên.

Hiện tại việc thăng chức từ thiếu uý lên trung uý gần như được bảo đảm sau thời gian hai năm phục vụ tốt. Từ bậc trung uý lên đại uý cần phải phấn đấu mang tính cạnh tranh sau khi phục vụ thành công thêm hai năm nữa. Từ thiếu tá trở lên cần phải có sự duyệt xét của ban cứu xét thăng cấp. Hồ sơ của một sĩ quan sẽ được một hội đồng tuyển chọn xem xét tại Trung tâm Nhân sự Không lực Hoa Kỳ ở Căn cứ Không quân Randolph nằm ở thành phố San Antonio, Texas. Việc xét thăng cấp này xảy ra khoảng thời điểm giữa từ 7 đến 10 năm phục vụ và chỉ có một vài phần trăm đại uý không lực được xét thăng cấp lên thiếu tá. Việc xét thăng cấp lập lại ở thời điểm giữa từ 11 đến 14 năm để thăng cấp lên bậc trung tá, và rồi khoảng thời điểm 18 năm để xét thăng bậc lên đại tá.

Chuẩn uý
Mặc dù theo luật định thì có nhưng Không lực Hoa Kỳ hiện nay không sử dụng cấp bậc chuẩn uý. Cấp bậc này thấy lần cuối cùng trong không lực là chuẩn uý James H. Long, về hưu năm 1980, và lần cuối cùng trong Không lực trừ bị là chuẩn uý Bob Barrow năm 1992.

Binh sĩ và hạ sĩ quan
Thành viên binh sĩ và hạ sĩ quan (được gọi chung trong tiếng Anh là enlisted airmen) trong Không lực Hoa Kỳ có bậc lương từ E-1 (entry level: mới gia nhập) đến E-9 (senior enlisted: binh sĩ thâm niên). Trong khi tất cả các nhân sự của Không lực Hoa Kỳ được gọi là Airmen, thuật từ này cũng dành để gọi các bậc lương từ E-1 đến E-4. Các bậc lương này nằm dưới bậc của các hạ sĩ quan. Trên bậc lương E-4 (từ E-5 đến E-9 chẳng hạn), các cấp bậc này rơi vào nhóm gọi là hạ sĩ quan và nhóm hạ sĩ quan này được chia thành hai nhóm nhỏ là hạ sĩ quan (bậc lương E-5 và E-6) và Hạ sĩ quan cao cấp (bậc lương từ E-7 đến E-9); thuật từ Junior NCO có nghĩa là hạ sĩ quan cấp thấp đôi khi được dùng để chỉ bậc lương từ E-5 và E-6).

Không lực Hoa Kỳ là quân chủng duy nhất trong năm quân chủng của Quân đội Hoa Kỳ mà bậc hạ sĩ quan không được công nhận cho đến khi một binh sĩ không lực được thăng bậc lương lên đến E-5. Trong tất cả các quân chủng khác thì hạ sĩ quan được công nhận khi đến bậc lương E-4 (Ví dụ như hạ sĩ trong Lục quân Hoa Kỳ và Thủy quân Lục chiến Hoa Kỳ). Tuy nhiên bậc lương E-4 trong Lục quân Hoa Kỳ với cấp bậc chuyên viên (Specialist) thì không được công nhận là hạ sĩ quan.

Các loại phi cơ được sử dụng
Tính đến năm 2004, Không quân Hoa Kỳ có trên 5.778 phi cơ đang được sử dụng. Cho đến năm 1962, Lục quân và Không quân Hoa Kỳ đã duy trì một hệ thống gọi tên phi cơ trong khi Hải quân Hoa Kỳ có một hệ thống gọi tên riêng biệt. Năm 1962, các cách gọi tên phi cơ đã được thống nhất thành một hệ thống duy nhất phản ánh phương pháp của Lục quân và Không quân. Để biết thêm chi tiết về sự hữu hiệu của hệ thống này xin xem United States Department of Defense aerospace vehicle designation. Các loại phi cơ của Không quân gồm có:

A - Cường kích

Các phi cơ cường kích của Không quân Hoa Kỳ được chế tạo cho mục đích tấn công các cứ điểm trên mặt đất. Chúng thường được sử dụng để hỗ trợ bộ binh Hoa Kỳ. Vì phải thực hiện tấn công mục tiêu gần vị trí của các lực lượng bạn nên việc sử dụng chúng là điều cần thiết khi mà các loại phi cơ ném bom không thể nào được sử dụng. Chính vì là loại phi cơ hỗ trợ gần cho bộ binh nên vai trò của chúng có tính cách chiến thuật hơn là chiến lược. Chúng hoạt động ngay tại mặt trận hơn là tấn công sâu bên trong hậu tuyến của quân địch.

 A-10A/C Thunderbolt II: 281 chiếc
 AC-130H/U Spectre/Spooky II: 32 chiếc

B - Máy bay ném bom
Trong Không quân Hoa Kỳ, thật là mơ hồ để phân biệt giữa oanh tạc cơ (bomber), oanh tạc-khu trục cơ (fighter-bombers), và khu trục cơ. Nhiều phi cơ cường kích, thậm chí có cả những chiếc trông giống khu trục cơ được sử dụng để thả bom với rất ít khả năng chiến đấu trên không. Có nhiều khu trục cơ như F-16 được dùng như các "xe tải bom" mặc dù chúng được thiết kế chỉ để tham chiến trên không chống phi cơ khác. Có lẽ sự khác biệt mang tính ý nghĩa nhất là vấn đề tầm bay của chúng: oanh tạc cơ thường là loại phi cơ có tầm bay xa, có khả năng đánh vào các mục tiêu sâu trong lãnh thổ của quân địch trong khi các oanh tac-khu trục cơ và phi cơ cường kích chỉ có giới hạn thực hiện nhiệm vụ của mình tại mặt trận và xung quanh khu vực mặt trận. Tuy nhiên sự khác biệt này cũng gặp bế tắc vì sự hiện diện của các phi cơ tiếp nhiên liệu trên không làm tăng thêm bán kính chiến đấu của các loại phi cơ này. Cùng với Nga, Hoa Kỳ là quốc gia có oanh tạc cơ chiến lược.

Phần lớn các oanh tạc cơ của Hoa Kỳ trở nên già cỗi nhanh chóng. Loại phi cơ chính yếu B-52 Stratofortress đã có tuổi đời trên 50 năm, và chúng vẫn được lên kế hoạch để phục vụ thêm 30 năm nữa. Như vậy thời gian sử dụng loại oanh tạc cơ chính yếu này kéo dài tổng cộng trên 80 năm. Đây là thời gian phục vụ chưa từng có đối với một loại phi cơ. Các kế hoạch để thay thế lực lượng oanh tạc cơ chiến lược vẫn chỉ nằm trên giấy mực.

B-1B Lancer: 61 chiếc
 B-2A Spirit: 20 chiếc (1 thử nghiệm)
 B-52H Stratofortress: 75 chiếc

C - Vận tải cơ
Không quân Hoa Kỳ có thể cung cấp sự vận chuyển toàn cầu nhanh chóng. Khi mà lực lượng Hoa Kỳ đóng quân ở ngoại quốc tiếp tục giảm nhưng sự quan tâm của Hoa Kỳ trên thế giới vẫn như vậy thì vai trò chuyển vận của Không quân Hoa Kỳ lại cần thiết hơn. Sự chuyển vận bằng hàng không là tài sản quý giá của quốc gia để đối phó với những tình hình khẩn cấp và bảo vệ ích lợi của Hoa Kỳ khắp nơi trên thế giới.Các loại vận tải cơ đặc biệt được sử dụng để vận chuyển binh sĩ, vũ khí và các quân dụng khác bằng nhiều cách khác nhau để đến bất cứ khu vực nào trên thế giới có sự hoạt động quân sự của Hoa Kỳ, thường thường là nằm ngoài các đường bay thương mại trong các vùng không gian không có kiểm soát không lưu. Các cỗ máy chính của Bộ tư lệnh vận chuyển hàng không của Không quân Hoa Kỳ là các vận tải cơ C-130 Hercules, C-17 Globemaster III, và C-5 Galaxy. Các phi cơ này được xếp loại phần lớn bằng khả năng bay xa của chúng, ví dụ như vận tải chiến thuật (C-5), chiến lược/chiến thuật(C-17), và chiến thuật (C-130) để phản ánh nhu cầu của các lực lượng mặt đất mà chúng thường hỗ trợ nhất. Phi cơ CV-22 được Không quân Hoa Kỳ sử dụng cho Bộ tư lệnh hành quân đặc biệt (U.S. Special Operations Command). Nó thực hiện các nhiệm vụ tầm xa và đặc biệt và được trang bị với các bình xăng phụ và hệ thống rada dò đường.

Các máy bay vận tải được không quân hoa kỳ sử dụng bao gồm:

 C-5A/B/C/M Galaxy: 52 chiếc
 C-12C/D/F Huron: 26 chiếc
 C-17A Globemaster III: 222 chiếc
 C-20 B: 5 chiếc
 C-20 H: 2 chiếc
C-21A:  18 chiếc
 C-27J Spartan
 C-37A:  12 chiếc
 C-38A Courier
 C-40B Clipper: 11 chiếc
 C-41A Aviocar
 C-130E/H Hercules và C-130J Super Hercules: 301 chiếc
 CV-22B Osprey:    17 chiếc

E - Sứ mệnh điện tử đặc biệt

Mục đích của chiến tranh điện tử là không cho phép kẻ thù có lợi thế về hệ thống điện từ và bảo đảm cho phép lực lượng bạn tiếp cận được môi trường thông tin điện từ. Các phi cơ đặc trách chiến tranh điện tử có nhiệm vụ là tạo ra không gian thân thiện và gởi các tín hiệu thông tin mật cho lực lượng bạn khi cần đến. Chúng thường được mệnh danh là "mắt trên bầu trời."

 E-3B/C Sentry: 32 hiện dịch, 1 thử nghiệm
E-4B: 4 chiếc
 E-8C JOINT STARS: 17 chiếc
 E-9A: 2 chiếc
 EC-130H Compass Call: 14 chiếc
EC-130J Commando solo: 7 chiếc
EA-18G Growler:115 chiếc

F - Khu trục cơ (Tiêm kích)
Các khu trục cơ của Không quân Hoa Kỳ là các phi cơ quân sự nhỏ, nhanh, chuyển động linh hoạt, chủ yếu được sử dụng cho chiến đấu không đối không. Nhiều loại phi cơ này có khả năng thứ hai là tấn công mặt đất. Một số có hai tính năng được gọi là oanh tạc-khu trục cơ (Ví dụ như F-16 Fighting Falcon). Các nhiệm vụ khác còn có đánh chặn oanh tạc cơ và chiến đấu cơ của địch, thám thính, và tuần tra. Trong số 5.778 phi cơ có người lái đang phục vụ có 2.162 chiếc là khu trục cơ trong số đó có 1.280 chiếc F-16 Fighting Falcon với nhiều chủng loại khác nhau.

Từ năm 2006 đến 2025, Không quân Hoa Kỳ có kế hoạch giảm 28% số phi cơ chiến thuật.

 F-15 A/B/C/D Eagle: 249 chiếc
 F-15E Strike Eagle: 219 chiếc
 F-16C/D/F Fighting Falcon: 586 chiếc
F-22 Raptor: 159 chiếc
 F-35A Lightning II: 154 chiếc

H - Tìm kiếm và giải cứu, tải thương

Các phi cơ được dùng cho mục đích tìm kiếm và giải cứu trên bộ.

 HC-130P/N Hercules: 36 chiếc
 HH-60G/MH-60G Pave Hawk: 99 chiếc
HC-130J COMBAT KING II

K - Tiếp nhiên liệu trên không

Các phi cơ tiếp nhiên liệu trên không của Không quân Hoa Kỳ là các kiểu phi cơ phản lực dân sự được sửa đổi lại để phục vụ quân đội. Thường thường các phi cơ tiếp nhiên liệu đều được thiết kế đặc biệt cho mục đích này nếu như hệ thống "probe and drogue" được sử dụng mặc dù các bình tiếp liệu vẫn có thể lắp đặt vào trong các kiểu phi cơ sẵn có. Hoạt động tiếp nhiên liệu cho phi cơ dân sự chưa từng nghe nói đến. Trong những chiến dịch rộng lớn hay thậm chí là các hoạt động bay hàng ngày, việc tiếp nhiên liệu trên không thường được thực hiện rộng rãi; các khu trục cơ, oanh tạc cơ và vận tải cơ phụ thuộc nhiều vào các phi cơ "tiếp nhiên liệu" ít được người ta biết đến. Điều này làm cho các phi cơ tiếp nhiên liệu này trở thành một phần thiết yếu của Không quân Hoa Kỳ về mặt linh động toàn cầu.

 KC-10A Extender: 59 chiếc
 KC-135E/R/T Stratotanker: 156 chiếc
KC-46A Pegasus: 8 chiếc

L - Trang bị tia laser

Hệ thống vũ khí trên không sử dụng tia laser (gọi tắt tiếng Anh là ABL) được đặt bên trong một phi cơ Boeing 747-830F được sửa đổi lại cho phù hợp với mục đích của nó. Đây là một hệ thống phòng thủ chống tên lửa nhằm phá hủy các tên lửa đạn đạo chiến thuật đang trong giai đoạn chưa tách ra khỏi phần đẩy.
 YAL-1

M - Đa nhiệm vụ
Các phi cơ đa nhiệm vụ đặc biệt cung ứng sự hỗ trợ cho các sứ mệnh đặc biệt toàn cầu. Các phi cơ này tiến hành thâm nhập, thoát ra, tiếp vật liệu, nhiên liệu cho các toán biệt động từ các đường băng ngắn hoặc đường băng ngẫu nhiên.

 MC-12: 37 chiếc
MC-130E/H Combat Talon I/II: 30 chiếc
MC-130P Combat Shadow, MC-130J Combat Shadow II: 64 chiếc
MC- 130W Combat Spear: 12 chiếc

Phi cơ không người lái đa dụng
Các thế hệ đầu tiên của loại phi cơ không người lái chủ yếu là loại phi cơ trinh sát, nhưng cũng có một số được trang bị với vũ khí (Ví dụ như MQ-1 Predator có trang bị tên lửa không đối đất AGM-114 Hellfire cho nhiệm vụ đối đất hay tên lửa AIM-9 Sidewnider cho yểm trợ đường không).

 MQ-1 Predator: 66 chiếc
 MQ-9 Reaper: 251 chiếc
 Northrop Grumman RQ-4 Global Hawk: 31 chiếc
 RQ-170 SENTINEL: 20 chiếc
 SCAN EAGLE: 1 chiếc
 RQ-11B RAVEN
 WASP III
 Northrop Grumman X-47A Pegasus

O - Quan sát
Các phi cơ này được sửa đổi để quan sát (bằng mắt thường hay phương tiện khác) và báo cáo thông tin chiến thuật có liên quan đến sự tập kết và sự phân tán các lực lượng địch.
 OC-135B Open Skies:  2 chiếc

R - Thám thính

Phi cơ thám thính của Không quân Hoa Kỳ được sử dụng để theo dõi hoạt động của quân địch, ban đầu chúng không có trang bị vũ khí. Một số phi cơ điều khiển từ xa, không người lái được phát triển và triển khai. Hiện tại, các phi cơ không người lái được nhìn nhận là phương tiện vũ khí ít tốn kém và có khả năng chiến đấu mà không lo sợ phải mất phi công.

Ghi chú: Mặc dù U-2 được xếp vào loại phi cơ "tiện ích" nhưng nó thực sự thuộc loại phi cơ thám thính.

  RC-135U Combat Sent: 2 chiếc
RC-135V/W Rivet Joint:17 chiếc

 U-2R/S "Dragon Lady": 35 chiếc

T - Huấn luyện
Các phi cơ huấn luyện của Không quân Hoa Kỳ được sử dụng để huấn luyện các phi công và các thành viên phi hành khác.

 T-1A Jayhawk: 178 chiếc
 T-6A Texan II: 444 chiếc
 (A)T-38A/B/C Talon: 501 chiếc

TG - Tàu lượn huấn luyện
Một số máy bay lượn được sử dụng bởi USAF, chủ yếu được sử dụng cho huấn luyện bay phi công tại Học viện Không lực Hoa Kỳ.

 TG-15A
 TG-15B

U - Tiện ích
Phi cơ tiện ích chủ yếu được sử dụng vào lúc cần thiết cho một việc gì đó. Ví dụ, trực thăng Huey có thể được sử dụng để chuyên chở nhân sự quanh một căn cứ quân sự lớn hay một chỗ tập kết trong khi nó cũng có thể được sử dụng để di tản. Các phi cơ này là các phi cơ thường hay được sử dụng quanh năm.

U-28A
UH-1N Iroquois
 UV-18B Twin Otter

V - Chuyên chở nhân vật quan trọng
Các phi cơ này được dùng để chuyên chở các nhân vật quan trọng trong đó phải kể đến những nhân vật nổi bật là Tổng thống Hoa Kỳ, Phó Tổng thống Hoa Kỳ, các bộ trưởng, quan chức chính phủ (Ví dụ như các thượng nghị sĩ và hạ nghị sĩ), Tổng tham mưu trưởng liên quân Hoa Kỳ và các nhân vật quan trọng khác.

 VC-25A (Không lực số 1): 2 chiếc
 C-32A/B (Không lực số 2): 4 chiếc
 C-40B/C: 7 chiếc

W - Quan sát khí tượng
Các phi cơ này được sử dụng để nghiên cứu các sự kiện về khí tượng như bão.
 WC-130J Super Hercules
 WC-135C/W Constant Phoenix: 2 chiếc

LGM - Tên lửa đạn đạo
Các tên lửa LGM-30 Minuteman là tên lửa liên lục địa đạn đạo đang phục vụ cho nước Mỹ  (ICBM), đang phục vụ trong Không quân lệnh tấn công toàn cầu. Tính đến năm hiện nay, phiên bản LGM-30G Minuteman III là ICBM duy nhất trên đất liền phục vụ tại Hoa Kỳ. Không quân Hoa Kỳ hiện nay đang sở hữu hơn 450 quả tên lửa LGM-30 Minuteman

Tên lửa đạn đạo xuyên lục địa LGM-30G Minuteman III

Các loại phi cơ ngoại quốc được các phi đoàn đặc biệt sử dụng

 An-26 Curl (Phi đoàn hành quân đặc biệt số 6)
 CN-235-100 (Phi đoàn hành quân đặc biệt số 427)
 Mi-8 (Phi đoàn hành quân đặc biệt số 6)

Hệ thống vũ khí

 AGM-86 ALCM (tên lửa hành trình không đối đất): AGM-86B: 1,142 quả, AGM-86C: 239 quả, bao gồm Block 0: 41 quả; Block I: 198 quả; AGM-86D: 50 quả

AGM-129A (tên lửa hành trình tàng hình hạt nhân): 460 quả
AGM-130 MISSILE (tên lủa không đối đất có điều khiển)
AGM-65 Maverick (tên lủa không đối đất có điều khiển)
AGM-88 HARM (tên lửa diệt rada)
AGM-158 JASSM (tên lửa hành trình tàng hình)
AIM-120 AMRAAM (tên lửa không đối không tầm trung tân tiến)
 AIM-7 SPARROW (tên lửa không đối không có điều khiển)
AIM-9 Sidewinder (tên lửa không đối không tầm nhiệt)
GBU-15 (Bom lượn có điều khiển)
GBU-39B (Bom điều khiển): 24,000 quả
JDAM GBU- 31/32/38 (Bom chùm có điều khiển): 149,237 quả
Massive Ordnance Penetrator (MOP): Bom khoan
LGM-30G MINUTEMAN III (tên lửa hạt nhân đạn đạo liên lục địa): 450 quả

Tham khảo

Liên kết ngoài

Quân sự Hoa Kỳ
Các lực lượng đồng phục Hoa Kỳ
Không quân Hoa Kỳ
Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ
Khởi đầu năm 1947 ở Hoa Kỳ
Đơn vị quân sự thành lập năm 1947
Lầu Năm Góc


title: Dorcus curvidens

text:
Dorcus curvidens hay kẹp kìm sừng cong là một loài bọ cánh cứng thuộc họ Lucanidae (Kẹp kìm, Bọ sừng hươu, hay Gạc nai).

Chú thích

Tham khảo

Dorcus


title: The Pink Panther Show

text:
The Pink Panther Show (Chú báo hồng) là tuyển tập phim hoạt hình ngắn của David H. DePatie và Friz Freleng, sản xuất bởi Mirisch Films và DePatie-Freleng Enterprises, chiếu trên hai kênh truyền hình Hoa Kỳ: từ ngày 6 thâng 9 năm 1969 đến ngày 2 tháng 9 năm 1978 trên kênh NBC; và từ ngày 9 tháng 9 năm 1978 đến ngày 1 tháng 9 năm 1980 trên kênh ABC.

Lịch sử

Khi Chú Báo Hồng công chiếu năm 1969, nó được chiếu kèm với The Inspector kẹp giữa hai tập Pink Panther. Phiên bản 30-phút  được kết nối cả hai phim,cùng với giọng của Marvin Miller như một MC nói chuyện với nhân vật Báo Hồng.Các đoạn chuyển giữa các tập phim cũng được làm từ những ý tưởng mới hoặc tái sử dụng lại từ phim với giọng bình luận của Marvin Miller

Các tập Pink Panther sản xuất sau 1969 khi The Pink Panther Show đã công chiếu được chiếu truyền hình cũng như dạng đĩa hát và chiếu rạp,thông thường chiếu trên TV trước rồi tung ra rạp bởi  United Artists. Một số bộ phim hoạt hình ăn theo cũng được tung ra thị trường, nổi tiếng tiêu biểu có: The Ant and the Aardvark, Tijuana Toads (a.k.a. Texas Toads), Hoot Kloot, Misterjaw, Roland and Rattfink, The Dogfather (a Godfather pastiche with a canine Corleone family), và hai bộ phim spin off: The Blue Racer and Crazylegs Crane. The New Pink Panther Show và các phim về sau có mặt tất cả các nhân vật trên
Năm 1976, bản nửa tiếng chuyển sang bản 90 phút dưới tên The Pink Panther Laugh and a Half Hour and a Half Show; phiên bản này bao gồm hài kịch trực tiếp,với Lenny Schultz pha trò. Phiên bản này không ăn khách và bị hủy bỏ năm 1972.

Năm 1978, sau 9 năm trên NBC, the Pink Panther chuyển sang ABC và đổi tên The All-New Pink Panther Show,kéo dài một phần rồi chính thức ngừng chiếu. Phiên bản ABC bao gồm 16 kỳ với 32 tập Pink Panther mới, and 16 tập Crazylegs Crane: không có các phần chuyển cảnh trongThe All-New Pink Panther Show. 32 Tập Pink Panther mới lần lượt phát hành bởi United Artists.

Nhạc nền
Henry Mancini soạn bản "Pink Panther theme" cho phim người đóng, về sau sử dụng luôn cho phim hoạt hình. Doug Goodwin soạn nhạc chủ đề phim. Trong mùa 1 (1969-1970), Phim được dẫn bởi Báo Hồng và Thanh tra Inspector. Phần mở đầu cho thấy một cậu bé lái chiếc Panthermobile từ vùng quê lên Grauman's Chinese Theatre tại Hollywood, Báo Hồng và Inspector xuống xe đi vào rạp. Vào cảnh cuối chương trình Inspector lên xe chạy bỏ Báo Hồng ở lại.

Laugh track
Như nhiều hoạt hình Ngày thứ Bảy bấy giờ, The Pink Panther Show chứa những đoạn âm thanh cười được thu sẵn phát lồng vào phim (Laugh track), về sau bị gỡ bỏ. Boomerang vẫn còn chiếu phiên bản với những tiếng cười này, và chúng vẫn còn thấy ở các phiên bản: Tiếng Tây Ban Nha,Tiếng Bồ Đào Nha, Boomerangs, the Pháp-based Gulli, và Phần Lan TV 4 và TV 6.

Các phiên bản
Suốt 11 năm trên nhiều hệ thống kênh truyền hình, The Pink Panther Show có nhiều tên:
 The Pink Panther Show (1969–1970)
 The Pink Panther Meets the Ant and the Aardvark (1970–1971)
 The New Pink Panther Show (1971–1974)
 The Pink Panther and Friends (1974–1976)
 The Pink Panther Laugh and a Half Hour and a Half Show (1976–1977)
 Think Pink Panther (1977–1978)
The Pink Panther (1993)
 The All New Pink Panther Show (1978–1980)
 Pink Panther and Pals(2010-2011)
MGM/UA Television chiếu phiên bản weekday half-hour Pink Panther show năm 1980, đầy đủ chuyển cảnh và laugh track. Một phim mở màn mới với Henry Mancini's "Pink Panther Theme" với cảnh trong tậpPink Outs. Đoạn kết thúc dùng lại ý tưởng trong tập Reel Pink. Phiên bản này gây chú ý khán giả bởi danh sách ekíp thực hiện đầy đủ như chiếu rạp. Năm 1982, MGM/UA bắt đầu hợp vốn một số phim hoạt hình cá nhân cho các đài địa phương với không khí khi họ thấy phù hợp. Định dạng này không chứa chuyển cảnh và laugh track.

Các series sau nằm trong MGM/UA Television's syndication package:

The Pink Panther
The Inspector
The Ant and the Aardvark
Tijuana Toads/Texas Toads
Misterjaw

Các series sau không nằm trong MGM/UA Television's syndication package:

Hoot Kloot
Roland and Rattfink
The Blue Racer
Crazylegs Crane
The Dogfather

Nhiều đài truyền hình chiếu phiên bản năm 1982,lồng ghép các phim của họ vào, cũng như cắt bỏ laugh track trừ Misterjaw. Chicago-based WGN-TV là một trong số ít chiếu phiên bản đầy đủ năm 1980. New York City-based WPIX chiếu phiên bản rút gọn không có mở và kết.

Chiếu lại
The Pink Panther Show đang chiếu lại trên BBC Two  - Anh,Teletoon Retro-  Canada lúc  8:00 sáng, Boomerang năm ngày / tuần lúc 5:30 AM, 10 AM và 2:30 PM;

Trước đây, bộ phim còn được chiếu đầy đủ trên This TV,thứ ba, thứ năm 8:30 AM địa phương tới 22/9/ 2011,

Diễn viên lồng tiếng
 Rich Little – Pink Panther
 Daws Butler – Pug, Louie
 John Byner – Charlie Ant, Blue Aardvark
 Don Diamond – Toro
 Pat Harrington, Jr. – The Inspector, Sergeant Deux-Deux
 Tom Holland – Pancho
 Bob Holt – Mr. Kloot, Mr. Kloot's Horse, Dogfather
 Arte Johnson – Misterjaw
 Larry D. Mann – Blue Racer, Crazylegs Crane
 Bob Ogle – Harry Halibut
 Arnold Stang – Catfish
 Lennie Weinrib – Roland, Rattfink
 Frank Welker – Crazylegs Crane Jr., Dragonfly
 Paul Winchell – Fearless Freddy

Nhân sự và nhóm thực hiện
 Nhạc nền chính: Henry Mancini
 Đạo diễn: Hawley Pratt, Gerry Chiniquy, Robert McKimson, George Singer
 Kịch bản: John W. Dunn, Tony Benedict, Don Jurwich, Bob Kurtz, Jack Miller, Michael O'Connor, Jim Ryan
 Layouts: Dick Ung, Tom Yakutis, Corny Cole, Jack Miller, Lin Larsen, Jacques Rupp
 Phông nền: Tom O'Loughlin, Pete Alvarado, Corny Cole
 Thiết kế Panthermobile: Bob Reisner
 Animation: Art Leonardi, Manny Gould, Manny Perez, Don Williams, Warren Batchelder, Chuck Downs, George Grandpré, Norm McCabe, Herman Cohen, Ed Love, Dale Case, Bob Matz, Laverne Harding, Tom Ray, Ed DeMattia, Ted Bonnicksen, John Gibbs, Virgil Raddatz
 Lồng tiếng: Rich Little, Mel Blanc, June Foray, Dave Barry, Paul Frees, Helen Gerald, Joan Gerber, Ralph James, Pat Harrington, Jr., Athena Lorde, Marvin Miller, Laura Olsher, Hal Smith, Larry Storch
 Âm nhạc: Doug Goodwin, Walter Greene, William Lava
 Bài hát đầu đề "Panther Pink Panther from Head to Toes": Doug Goodwin
 Gíam sát biên tập: Lee Gunther
 Biên tập: Treg Brown, Roger Donley, Eugene Marks, Chuck McCann, Allen Potter
 Quay phim: John Burton, Jr.
 Sản xuất chính: Jim Foss, Bill Orcutt
 Đồng sản xuất và điều phối: Harry Love
 Sản xuất: David H. DePatie, Friz Freleng

Danh sách tập phim

The Pink Panther Show (1969-1970)
Trong mùa một, các phim chiếu theo thứ tự "Pink Panther"-"The Inspector"- "Pink Panther". Trừ một số lần đổi lại (kỳ #021 và #032),.

The New Pink Panther Show (1971-1974)
The New Pink Panther Show (1971-1974) thay thế The Inspector bởi The Ant and the Aardvark, có nhạc nền và mở kết mới. Một số tập Báo Hồng được sử dụng lại.

Một series phát sau đó trùng tên The Pink Panther Show, nhưng thực chất là The New Pink Panther Show. Một số tập Pink Panther là mới, một số sử dụng lại. chuyển cảnh bởi The Inspector và the Ant and the Aardvark.

The All-New Pink Panther Show (1978-1980)
The All-New Pink Panther Show (1978-1980) là phần phim mới sau khi NBC hủy bỏ phiên bản thời lượng dài Pink Panther Show (1969-1978). ABC-TV nhận và yêu cầu 32 tập đặc biệt choTV, 16 tập Crazylegs Crane mới. Một nhạc nền mới được sử dụng và không có chuyển cảnh.

Phiên bản Tây Ban Nha

Phiên bản của người hâm mộ

The Pink Panther Show
Một bản The Pink Panther Show được chế bởi fans khắp thế giới, không trÌnh chiếu trên TV.

Pink Panther And Pals (2010)

Chú thích

Xem Thêm
 List of The Pink Panther cartoons

Liên kết ngoài

 Charles Brubaker's DePatie-Freleng Website

Năm 1960
Năm 1970
Metro-Goldwyn-Mayer
Hoạt hình Mỹ
Phim hoạt hình Mỹ
Chương trình mạng NBC
Chương trình mạng American Broadcasting Company
The Pink Panther


Giải Grammy cho Trình diễn giọng pop nữ xuất sắc nhất là một hạng mục nhạc pop trong giải Grammy (trước đây có tên là giải Gramophone), được Viện hàn lâm Nghệ thuật Thu âm Hoa Kỳ thành lập và trao giải từ năm 1959 đến năm 2011. Giải thưởng này được trao nhằm "tôn vinh các cá nhân hoặc tập thể có thành tựu nghệ thuật xuất sắc trong lĩnh vực thu âm, không xét đến doanh số bán album hay vị trí trên các bảng xếp hạng âm nhạc". Hạng mục này đã bị ngưng sau giải Grammy lần thứ 54 bởi một cuộc cải tổ lớn của các nhà tổ chức. Cụ thể là từ năm 2012, tất cả những màn trình diễn đơn ca thuộc thể loại pop (nam, nữ và nhạc) được chuyển sang một giải có tên gọi mới là Giải Grammy cho Trình diễn đơn ca pop xuất sắc nhất.

Ella Fitzgerald trở thành nghệ sĩ đầu tiên đoạt giải tại lễ trao giải Grammy lần thứ 1 với nhạc phẩm Ella Fitzgerald Sings the Irving Berlin Song Book. Bà và Barbra Streisand là hai nghệ sĩ thắng nhiều giải nhất (5 giải). Riêng Ella còn là người duy nhất thắng giải bốn năm liên tiếp, trong khi Barbara giữ kỷ lục nhiều đề cử nhất (12 lần). Có hai nghệ sĩ từng hai lần thắng cử là Dionne Warwick và Whitney Houston. Danh sách ba ca sĩ từng thắng giải hai lần là Christina Aguilera, Sarah McLachlan và Norah Jones.

Nội dung thắng giải

Các kỷ lục

Tham khảo

Liên kết ngoài

Giải Grammy
Giải Grammy hạng mục pop


title: Thỏ châu Âu

text:
Thỏ châu Âu, tên khoa học Oryctolagus cuniculus, là một loài động vật có vú trong họ Leporidae, bộ Thỏ, được Linnaeus mô tả năm 1758. Chúng là loài thỏ bản địa Tây Nam châu Âu (Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha), được du nhập rộng rãi ở những nơi khác và gây ra hiệu ứng tàn phá đa dạng sinh học địa phương. Tuy nhiên, sự suy giảm trong phạm vi nguồn gốc của nó (do các bệnh myxomatosis và bệnh calicivirus thỏ cũng như về săn bắn và mất môi trường sống) đã gây ra sự suy giảm của các loài săn mồi phụ thuộc vào loài thỏ này như linh miêu Iberia và đại bàng hoàng đế Tây Ban Nha. Nó được biết đến như là một loài xâm lấn đối với một thực tế nó đã được giới thiệu với các nước trên tất cả các châu lục ngoại trừ châu Nam Cực và châu Phi cận Sahara, và gây ra nhiều vấn đề trong môi trường và hệ sinh thái. Úc chịu vấn nạn nhất với thỏ châu Âu, do không có động vật ăn thịt kiểm soát loài thỏ này.

Các nhà chức trách quốc gia Bồ Đào Nha (ICNB) xếp hạng loài thỏ như gần bị đe dọa, trong khi nhà chức trách Tây Ban Nha mới đây lại được phân loại là dễ bị tổn thương tại Tây Ban Nha.

Trong năm 2008, thỏ châu Âu đã được Liên minh Bảo tồn thế giới (IUCN) tái phân loạivào nhóm "sắp bị đe dọa" trong phạm vi nguồn gốc do mức độ suy giảm gần đây.

Chú thích

Tham khảo

C
Động vật được mô tả năm 1758
C
Thỏ
Động vật Gibraltar
Động vật có vú Bắc Phi
Động vật có vú châu Âu


title: Vsevolod Aleksandrovich Rozhdestvensky

text:
Vsevolod Aleksandrovich Rozhdestvensky (tiếng Nga: Всеволод Александрович Рождественский) (10 tháng 4 năm 1895 – 31 tháng 8 năm1977) – là nhà thơ Nga, những năm 20 thế kỉ XX tham gia trường phái thơ Đỉnh cao.

Tiểu sử
Vsevolod Rozhdestvensky sinh ở Hoàng thôn, học ở trường gymnazy do nhà thơ nổi tiếng Innokenty Annensky làm hiệu trưởng. Học xong gymnazy, vào học khoa lịch sử và ngôn ngữ Đại học Sankt-Peterburg. Thế chiến I xảy ra, chàng sinh viên năm thứ ba Vsevolod Rozhdestvensky bị điều động vào quân đội. Những bài thơ đầu tiên in ở tạp chí Học trò (Ученик) năm 1910, tập thơ đầu tiên Những năm tháng học trò (Гимназические годы) in năm 1914.

Những năm sau cách mạng tháng Mười Aleksandr Blok mời ông tham gia nhà xuất bản "Văn học thế giới", chuyên dịch thơ cổ điển thế giới. Năm 1921 in hai tập thơ Лето và Золотое веретено. Những năm Thế chiến II ông làm phóng viên mặt trận ở nhiều chiến trường, in các tập thơ Голос родины (1943), Ладога (1945). Sau chiến tranh ông làm thơ về công cuộc xây dựng lại ở Leningrad và ca ngợi thiên nhiên phương bắc. Theo các nhà phê bình, Vsevolod Rozhdestvensky, khác với phong cách Đỉnh cao, là nhà thơ thành công khi viết về cuộc sống thôn dã hay về những tình yêu bình dị, cũng như trong việc chuyển dần từ sự cách tân trở về thơ truyền thống.

Ngoài thơ, ông còn là tác giả của một số vở opera, lời bài hát, thơ dịch và hồi ký. Ông là thành viên ban biên tập của các tạp chí Звезда và Нева. Ông được tặng thưởng huân chương Lao động và huân chương Sao đỏ. Vsevolod Rozhdestvensky mất ở Leningrad năm 1977.

Tác phẩm
Các tập thơ:
Гимназические годы» (Những năm tháng học trò, 1914).
Лето (1921)
Золотое веретено (1921)
Большая Медведица (1926)
Гранитный сад (1929)
Земное сердце (1933)
Окно в сад (1939)
Голос Родины (1943)
Ладога (1945)
Страницы жизни (hồi ký, 1962 – 1974)

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Стихи и автобиография на сайте «Стихия»

Nhà thơ Nga
Nhà văn Nga
Nhà thơ Liên Xô


title: Monte di Procida

text:
Monte di Procida là một đô thị của Ý. Đô thị này thuộc tỉnh Napoli trong vùng Campania, 15 km về phía tây của Napoli đối diện với đảo Procida. Đô thị này bao gồm đảo San Martino. Monte di Procida có diện tích 3,6 km2, dân số tại thời điểm 31 tháng 12 năm 2004 là 13.282 người theo ước tính của Viện thống kê quốc gia Ý là người.
Các đơn vị dân cư:
Đô thị Monte di Procida giáp với Bacoli.

Tham khảo

Thành phố của Ý
Comune của tỉnh Napoli
Thành phố và thị trấn ở Campania


title: Neolimonia dicax

text:
Neolimonia dicax là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Neolimonia
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Hussigny-Godbrange

text:
Hussigny-Godbrange là một xã trong vùng Grand Est, thuộc tỉnh Meurthe-et-Moselle, quận quận Briey, tổng Herserange. Tọa độ địa lý của xã là 49° 29' vĩ độ bắc, 05° 52' kinh độ đông. Hussigny-Godbrange nằm trên độ cao trung bình là 423 mét trên mực nước biển, có điểm thấp nhất là 275 mét và điểm cao nhất là 445 mét. Xã có diện tích 15,37 km², dân số vào thời điểm 1999 là 3076 người; mật độ dân số là 200 người/km².

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Xã của Meurthe-et-Moselle


title: Tứ quark

text:
Trong vật lý hạt, tứ quark (tiếng Anh: tetraquark) là một hạt meson giả thuyết tổ hợp từ bốn quark hóa trị. Về nguyên lý, trạng thái tổ hợp tứ quark có thể tồn tại trong Sắc động lực học lượng tử, lý thuyết hiện đại của tương tác mạnh. Mặc dù vậy, vẫn chưa có chứng cứ thực nghiệm cho thấy tồn tại trạng thái tứ quark cho tới ngày nay. Khi người ta phát hiện tồn tại bất kỳ một trạng thái tổ hợp 4 hạt quark nào thì chúng sẽ là một ví dụ của hạt hadron ngoại lai, nằm bên ngoài phạm vi phân loại của mô hình quark.

Năm 2003, một hạt cộng hưởng gọi là X(3872), tìm thấy trong thí nghiệm Belle ở Nhật Bản, đã được cho là một trạng thái của tứ quark. Tên gọi X là một tên tạm thời, ám chỉ rằng vẫn còn đó những câu hỏi về các tính chất của nó cần được kiểm nghiệm. Số đi theo là khối lượng của hạt theo MeV.

Năm 2004, hạt trạng thái DsJ(2632) đã được quan sát thấy trong SELEX của Fermilab và người ta nghĩ rằng nó là một ứng cử viên cho tứ quark.

Năm 2009, Fermilab thông báo là họ đã khám phá ra hạt cộng hưởng gọi là Y(4140), mà có thể là một trong các hạt tứ quark.

Năm 2010, hai nhà vật lý của trung tâm DESY và một nhà vật lý ở đại học Quaid-i-Azam thực hiện phân tích lại các đữ liệu thực nghiệm và họ thông báo là, trong liên hệ với hạt meson (5S) (một dạng của bottomonium), sự tồn tại của trạng thái tổ hợp bốn hạt quark là khá rõ ràng.

Xem thêm
 Pentaquark
 Hadron
 Giam hãm màu

Tham khảo

Liên kết ngoài
Thí nghiệm Belle
Thông báo từ thí nghiệm Belle

Meson
Hadron
Sắc động lực học lượng tử
Vật lý hạt nhân
Hạt tổ hợp


title: Ixala

text:
Ixala là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Caberini


title: Pareuxoina

text:
Pareuxoina là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Noctuidae
Noctuinae


title: An Nhứt

text:
An Nhứt là một xã thuộc huyện Long Điền, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu, Việt Nam.

Địa lý
Xã An Nhứt nằm ở phía đông huyện Long Điền, có vị trí địa lý:
Phía đông và phía bắc giáp huyện Đất Đỏ
Phía tây giáp xã An Ngãi và thị trấn Long Điền
Phía nam giáp xã Tam Phước.

Xã có diện tích 5,25 km², dân số năm 1999 là 3.775 người, mật độ dân số đạt 719 người/km².

Hành chính
Xã An Nhứt được chia thành 3 ấp: Đồng Trung, An Hòa và An Lạc.

Lịch sử
Xã An Nhứt được thành lập vào ngày 23 tháng 7 năm 1999 trên cơ sở 525,08 ha diện tích tự nhiên và 3.623 người của xã Tam An cũ. Khi mới thành lập, xã thuộc huyện Long Đất.

Ngày 9 tháng 12 năm 2003, huyện Long Đất được chia thành hai huyện Long Điền và Đất Đỏ, xã An Nhứt thuộc huyện Long Điền như hiện nay.

Chú thích

Xem thêm


title: Ceraclea idaia

text:
Ceraclea idaia là một loài Trichoptera trong họ Leptoceridae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Chú thích

Ceraclea


title: 3413 Andriana

text:
3413 Andriana (1983 CB3) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 15 tháng 2 năm 1983 bởi Thomas, N. G. ở Flagstaff (AM).

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 3413 Andriana

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1983


title: Véronnes

text:
Véronnes  là một xã thuộc tỉnh Côte-d’Or trong vùng Bourgogne-Franche-Comté miền đông nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Côte-d’Or

Tham khảo

Xã của Côte-d'Or


title: (5669) 1985 CC2

text:
{{DISPLAYTITLE:(5669) 1985 CC2}}

(5669) 1985 CC2 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Henri Debehogne ở Đài thiên văn La Silla ở Chile ngày 12 tháng 2 năm 1985.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 5001–6000

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser

Thiên thể phát hiện năm 1985
Được phát hiện bởi Henri Debehogne
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Euphorbia margalidiana

text:
Euphorbia margalidiana là một loài thực vật thuộc họ Euphorbiaceae. Đây là loài đặc hữu của Tây Ban Nha. Môi trường sống tự nhiên của chúng là thảm cây bụi kiểu Địa Trung Hải and vùng bờ biển nhiều đá.

Chú thích

Tham khảo
 Vicens Fandos, J. & Mus, M. 2006. Euphorbia margalidiana. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 8 năm 2007.

Liên kết ngoài

Thực vật Tây Ban Nha
M


title: Lan đoản kiếm ngà

text:
Lan đoản kiếm ngà hay bạch lan (danh pháp hai phần: Cymbidium eburneum) là một loài phong lan.

Cây phân bố ở Nam Á và Trung Quốc. Tại Việt Nam, cây có mặt ở Kon Tum.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

E
E


title: Saint-Joachim

text:
Saint-Joachim là một xã thuộc tỉnh Loire-Atlantique, trong vùng Pays de la Loire ở phía tây nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 6 mét trên mực nước biển. Theo điều tra dân số năm 1999 của INSEE, xã có dân số 3773 người.

Tham khảo
 INSEE commune file

Saintjoachim


title: Anterivo

text:
Altrei tiếng Ý: Anterivo; Archaic (1321): Antereu; Latin: Anterivum) là một đô thị ở tỉnh Bolzano-Bozen trong vùng Trentino-Alto Adige/Südtirol của Ý, có vị trí cách khoảng 30 km về phía đông bắc của thành phố Trento và khoảng 25 km về phía nam của thành phố Bolzano. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 383 người và diện tích là 11,1 km².

Đô thị Altrei có các frazioni (các đơn vị cấp dưới, chủ yếu là các làng) Guggal and Pramarino.

Altrei giáp các đô thị: Capriana, Carano, Castello-Molina di Fiemme, Truden và Valfloriana.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
  Trang nhà của đô thị

Đô thị Nam Tirol


title: Gleina

text:
Gleina là một đô thị thuộc huyện Burgenland, bang Sachsen-Anhalt, Đức. Đô thị Gleina có diện tích 29,56 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 1378 người.

Tham khảo


title: Pfaffenschlag bei Waidhofen

text:
Pfaffenschlag bei Waidhofen là một đô thị thuộc huyện Waidhofen an der Thaya trong bang Niederösterreich, Áo.

Tham khảo

Đô thị của Niederösterreich


title: Villanueva de los Castillejos

text:
Villanueva de los Castillejos là một đô thị ở tỉnh Huelva, Andalucía, Tây Ban Nha. Dân số năm 2007 là 2769 người. Diện tích là 264 km², với mật độ dân số 10,30 người/km². Đô thị này nằm ở độ cao 224 mét và cách tỉnh lỵ Huelva 47 km.

Biến động dân số

Nguồn: Instituto Nacional de Estadística.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Villanueva de los Castillejos - Sistema de Información Multiterritorial de Andalucía]

Đô thị ở Huelva


title: Savoillan

text:
Savoillan là một xã trong tỉnh Vaucluse thuộc vùng Provence-Alpes-Côte d’Azur ở đông nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 512 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
INSEE

Xã của Vaucluse


title: Môi (định hướng)

text:
Môi trong tiếng Việt có thể chỉ:
Môi, một bộ phận của miệng.
Các khái niệm trong đó có môi đóng vai trò tính từ, chẳng hạn: nhạc cụ (đàn môi, đàn môi (Việt Nam)...), các kiểu âm môi, thực vật (hoa môi)...
Môi, một bộ phận của cơ quan sinh dục nữ, bao gồm môi lớn và môi nhỏ (tiếng latinh: labia majora và labia minora).
Cách gọi khác của muôi, một dạng thìa lớn thường dùng để lấy canh.


title: Limnephilus maya

text:
Limnephilus maya là một loài Trichoptera trong họ Limnephilidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Tham khảo

Trichoptera vùng Tân nhiệt đới
Limnephilus


title: López, Chihuahua

text:
López là một đô thị thuộc bang Chihuahua, México. Năm 2005, dân số của đô thị này là 3914 người.

Tham khảo

Đô thị bang Chihuahua


title: Roinville, Eure-et-Loir

text:
Roinville là một xã thuộc tỉnh Eure-et-Loir trong vùng Centre-Val de Loire ở bắc trung bộ nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 130 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Eure-et-Loir


title: Megachile bhavanae

text:
Megachile bhavanae là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Bingham mô tả khoa học năm 1897.

Chú thích

Tham khảo

B
Động vật được mô tả năm 1897


title: (14889) 1991 VX2

text:
{{DISPLAYTITLE:(14889) 1991 VX2}}

(14889) 1991 VX2 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Atsushi Sugie ở Dynic Astronomical Observatory Nhật Bản, ngày 5 tháng 11 năm 1991.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 14001–15000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1991
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Macroglossum lepidum

text:
Macroglossum lepidum là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae, chi Macroglossum.

Tham khảo

 Pinhey, E (1962): Hawk Moths of Central và Southern Africa. Longmans Southern Africa, Cape Town.

Macroglossum


title: Danh sách tiểu hành tinh: 5101–5200

text:
|-
| 5101 Akhmerov ||  || 22 tháng 10 năm 1985 || Nauchnij || L. V. Zhuravleva
|-
| 5102 Benfranklin ||  || 2 tháng 9 năm 1986 || Kleť || A. Mrkos
|-
| 5103 Diviš ||  || 4 tháng 9 năm 1986 || Kleť || A. Mrkos
|-
| 5104 Skripnichenko ||  || 7 tháng 9 năm 1986 || Nauchnij || L. I. Chernykh
|-
| 5105 Westerhout ||  || 4 tháng 10 năm 1986 || Anderson Mesa || E. Bowell
|-
| 5106 Mortensen || 1987 DJ || 19 tháng 2 năm 1987 || Đài thiên văn Brorfelde || P. Jensen
|-
| 5107 ||  || 24 tháng 2 năm 1987 || La Silla || H. Debehogne
|-
| 5108 Lübeck ||  || 21 tháng 8 năm 1987 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 5109 Robertmiller ||  || 13 tháng 9 năm 1987 || La Silla || H. Debehogne
|-
| 5110 Belgirate || 1987 SV || 19 tháng 9 năm 1987 || Anderson Mesa || E. Bowell
|-
| 5111 Jacliff ||  || 29 tháng 9 năm 1987 || Anderson Mesa || E. Bowell
|-
| 5112 Kusaji ||  || 23 tháng 9 năm 1987 || Kushiro || S. Ueda, H. Kaneda
|-
| 5113 Kohno || 1988 BN || 19 tháng 1 năm 1988 || Geisei || T. Seki
|-
| 5114 Yezo || 1988 CO || 15 tháng 2 năm 1988 || Kushiro || S. Ueda, H. Kaneda
|-
| 5115 Frimout ||  || 13 tháng 2 năm 1988 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 5116 Korsør || 1988 EU || 13 tháng 3 năm 1988 || Đài thiên văn Brorfelde || P. Jensen
|-
| 5117 Mokotoyama || 1988 GH || 8 tháng 4 năm 1988 || Kitami || K. Endate, K. Watanabe
|-
| 5118 Elnapoul || 1988 RB || 7 tháng 9 năm 1988 || Đài thiên văn Brorfelde || P. Jensen
|-
| 5119 ||  || 8 tháng 9 năm 1988 || Brorfelde || P. Jensen
|-
| 5120 Bitias ||  || 13 tháng 10 năm 1988 || Palomar || C. S. Shoemaker
|-
| 5121 Numazawa ||  || 15 tháng 1 năm 1989 || Kitami || M. Yanai, K. Watanabe
|-
| 5122 Mucha ||  || 3 tháng 1 năm 1989 || Kleť || A. Mrkos
|-
| 5123 || 1989 BL || 28 tháng 1 năm 1989 || Gekko || Y. Oshima
|-
| 5124 Muraoka || 1989 CW || 4 tháng 2 năm 1989 || Geisei || T. Seki
|-
| 5125 Okushiri ||  || 10 tháng 2 năm 1989 || Kushiro || S. Ueda, H. Kaneda
|-
| 5126 Achaemenides ||  || 1 tháng 2 năm 1989 || Palomar || C. S. Shoemaker
|-
| 5127 Bruhns ||  || 4 tháng 2 năm 1989 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 5128 Wakabayashi || 1989 FJ || 30 tháng 3 năm 1989 || Ayashi Station || M. Koishikawa
|-
| 5129 Groom || 1989 GN || 7 tháng 4 năm 1989 || Palomar || E. F. Helin
|-
| 5130 Ilioneus ||  || 30 tháng 9 năm 1989 || Palomar || C. S. Shoemaker
|-
| 5131 || 1990 BG || 21 tháng 1 năm 1990 || Palomar || E. F. Helin, B. Roman
|-
| 5132 Maynard || 1990 ME || 22 tháng 6 năm 1990 || Palomar || H. E. Holt
|-
| 5133 Phillipadams || 1990 PA || 12 tháng 8 năm 1990 || Siding Spring || R. H. McNaught
|-
| 5134 Ebilson ||  || 17 tháng 9 năm 1990 || Palomar || H. E. Holt
|-
| 5135 Nibutani || 1990 UE || 16 tháng 10 năm 1990 || Kushiro || S. Ueda, H. Kaneda
|-
| 5136 Baggaley ||  || 20 tháng 10 năm 1990 || Siding Spring || R. H. McNaught
|-
| 5137 Frevert || 1990 VC || 8 tháng 11 năm 1990 || Chions || J. M. Baur
|-
| 5138 Gyoda ||  || 13 tháng 11 năm 1990 || Okutama || T. Hioki, S. Hayakawa
|-
| 5139 Rumoi ||  || 13 tháng 11 năm 1990 || Kagoshima || M. Mukai, M. Takeishi
|-
| 5140 Kida || 1990 XH || 8 tháng 12 năm 1990 || Kushiro || S. Ueda, H. Kaneda
|-
| 5141 Tachibana || 1990 YB || 16 tháng 12 năm 1990 || Geisei || T. Seki
|-
| 5142 Okutama || 1990 YD || 18 tháng 12 năm 1990 || Okutama || T. Hioki, S. Hayakawa
|-
| 5143 Heracles || 1991 VL || 7 tháng 11 năm 1991 || Palomar || C. S. Shoemaker
|-
| 5144 Achates || 1991 XX || 2 tháng 12 năm 1991 || Palomar || C. S. Shoemaker
|-
| 5145 Pholus || 1992 AD || 9 tháng 1 năm 1992 || Kitt Peak || Spacewatch
|-
| 5146 Moiwa || 1992 BP || 28 tháng 1 năm 1992 || Kushiro || S. Ueda, H. Kaneda
|-
| 5147 Maruyama || 1992 BQ || 28 tháng 1 năm 1992 || Kushiro || S. Ueda, H. Kaneda
|-
| 5148 Giordano || 5557 P-L || 17 tháng 10 năm 1960 || Palomar || C. J. van Houten, I. van Houten-Groeneveld, T. Gehrels
|-
| 5149 Leibniz || 6582 P-L || 24 tháng 9 năm 1960 || Palomar || C. J. van Houten, I. van Houten-Groeneveld, T. Gehrels
|-
| 5150 Fellini || 7571 P-L || 17 tháng 10 năm 1960 || Palomar || C. J. van Houten, I. van Houten-Groeneveld, T. Gehrels
|-
| 5151 Weerstra || 2160 T-2 || 29 tháng 9 năm 1973 || Palomar || C. J. van Houten, I. van Houten-Groeneveld, T. Gehrels
|-
| 5152 Labs || 1931 UD || 18 tháng 10 năm 1931 || Heidelberg || K. Reinmuth
|-
| 5153 || 1940 GO || 9 tháng 4 năm 1940 || Turku || Y. Väisälä
|-
| 5154 Leonov ||  || 8 tháng 10 năm 1969 || Nauchnij || L. I. Chernykh
|-
| 5155 Denisyuk || 1972 HR || 18 tháng 4 năm 1972 || Nauchnij || T. M. Smirnova
|-
| 5156 Golant || 1972 KL || 18 tháng 5 năm 1972 || Nauchnij || T. M. Smirnova
|-
| 5157 Hindemith ||  || 27 tháng 10 năm 1973 || Tautenburg Observatory || F. Börngen
|-
| 5158 Ogarev || 1976 YY || 16 tháng 12 năm 1976 || Nauchnij || L. I. Chernykh
|-
| 5159 Burbine || 1977 RG || 9 tháng 9 năm 1977 || Harvard Observatory || Harvard Observatory
|-
| 5160 Camoes || 1979 YO || 23 tháng 12 năm 1979 || La Silla || H. Debehogne, E. R. Netto
|-
| 5161 Wightman ||  || 9 tháng 10 năm 1980 || Palomar || C. S. Shoemaker
|-
| 5162 Piemonte || 1982 BW || 18 tháng 1 năm 1982 || Anderson Mesa || E. Bowell
|-
| 5163 ||  || 9 tháng 10 năm 1983 || Anderson Mesa || J. Wagner
|-
| 5164 Mullo ||  || 20 tháng 11 năm 1984 || Caussols || C. Pollas
|-
| 5165 Videnom || 1985 CG || 11 tháng 2 năm 1985 || Đài thiên văn Brorfelde || Copenhagen Observatory
|-
| 5166 Olson ||  || 22 tháng 3 năm 1985 || Anderson Mesa || E. Bowell
|-
| 5167 Joeharms ||  || 11 tháng 4 năm 1985 || Palomar || C. S. Shoemaker, E. M. Shoemaker
|-
| 5168 Jenner || 1986 EJ || 6 tháng 3 năm 1986 || Palomar || C. S. Shoemaker, E. M. Shoemaker
|-
| 5169 Duffell ||  || 6 tháng 9 năm 1986 || Anderson Mesa || E. Bowell
|-
| 5170 Sissons || 1987 EH || 3 tháng 3 năm 1987 || Anderson Mesa || E. Bowell
|-
| 5171 Augustesen ||  || 25 tháng 9 năm 1987 || Đài thiên văn Brorfelde || P. Jensen
|-
| 5172 Yoshiyuki ||  || 28 tháng 10 năm 1987 || Kushiro || S. Ueda, H. Kaneda
|-
| 5173 Stjerneborg ||  || 13 tháng 3 năm 1988 || Đài thiên văn Brorfelde || P. Jensen
|-
| 5174 Okugi || 1988 HF || 16 tháng 4 năm 1988 || Kitami || M. Yanai, K. Watanabe
|-
| 5175 Ables ||  || 4 tháng 11 năm 1988 || Palomar || C. S. Shoemaker, E. M. Shoemaker
|-
| 5176 Yoichi || 1989 AU || 4 tháng 1 năm 1989 || Kushiro || S. Ueda, H. Kaneda
|-
| 5177 Hugowolf ||  || 10 tháng 1 năm 1989 || Tautenburg Observatory || F. Börngen
|-
| 5178 Pattazhy ||  || 1 tháng 2 năm 1989 || Kavalur || R. Rajamohan
|-
| 5179 Takeshima ||  || 1 tháng 3 năm 1989 || Geisei || T. Seki
|-
| 5180 Ohno || 1989 GF || 6 tháng 4 năm 1989 || Kitami || T. Fujii, K. Watanabe
|-
| 5181 SURF || 1989 GO || 7 tháng 4 năm 1989 || Palomar || E. F. Helin
|-
| 5182 Bray || 1989 NE || 1 tháng 7 năm 1989 || Palomar || E. F. Helin
|-
| 5183 Robyn ||  || 22 tháng 7 năm 1990 || Palomar || E. F. Helin
|-
| 5184 Cavaillé-Coll ||  || 16 tháng 8 năm 1990 || La Silla || E. W. Elst
|-
| 5185 Alerossi ||  || 15 tháng 9 năm 1990 || Palomar || H. E. Holt
|-
| 5186 Donalu ||  || 22 tháng 9 năm 1990 || Palomar || B. Roman
|-
| 5187 Domon ||  || 15 tháng 10 năm 1990 || Kitami || K. Endate, K. Watanabe
|-
| 5188 Paine ||  || 15 tháng 10 năm 1990 || Palomar || E. F. Helin
|-
| 5189 || 1990 UQ || 20 tháng 10 năm 1990 || Siding Spring || R. H. McNaught
|-
| 5190 ||  || 16 tháng 10 năm 1990 || Kushiro || S. Ueda, H. Kaneda
|-
| 5191 ||  || 13 tháng 11 năm 1990 || Kushiro || S. Ueda, H. Kaneda
|-
| 5192 Yabuki || 1991 CC || 4 tháng 2 năm 1991 || Kitami || T. Fujii, K. Watanabe
|-
| 5193 Tanakawataru || 1992 ET || 7 tháng 3 năm 1992 || Kushiro || S. Ueda, H. Kaneda
|-
| 5194 Böttger || 4641 P-L || 24 tháng 9 năm 1960 || Palomar || C. J. van Houten, I. van Houten-Groeneveld, T. Gehrels
|-
| 5195 Kaendler || 3289 T-1 || 26 tháng 3 năm 1971 || Palomar || C. J. van Houten, I. van Houten-Groeneveld, T. Gehrels
|-
| 5196 Bustelli || 3102 T-2 || 30 tháng 9 năm 1973 || Palomar || C. J. van Houten, I. van Houten-Groeneveld, T. Gehrels
|-
| 5197 Rottmann || 4265 T-2 || 29 tháng 9 năm 1973 || Palomar || C. J. van Houten, I. van Houten-Groeneveld, T. Gehrels
|-
| 5198 Fongyunwah ||  || 16 tháng 1 năm 1975 || Nanking || Purple Mountain Observatory
|-
| 5199 Dortmund ||  || 7 tháng 9 năm 1981 || Nauchnij || L. G. Karachkina
|-
| 5200 Pamal || 1983 CM || 11 tháng 2 năm 1983 || Anderson Mesa || E. Bowell
|-

Tham khảo


title: Othinosmia rhodognatha

text:
Othinosmia rhodognatha là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1946.

Chú thích

Tham khảo

Othinosmia
Động vật được mô tả năm 1946


title: Dapanoptera plenipennis

text:
Dapanoptera plenipennis là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Dapanoptera
Limoniidae ở vùng Australasia


title: Anoectomychus

text:
Anoectomychus là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Các loài
 Anoectomychus pudens (Swinhoe, 1904)

Chú thích

Tham khảo

 Anoectomychus at funet.fi

Eutoeini
Động vật đặc hữu Nigeria
Ennominae


title: Callumbonella

text:
Callumbonella là một chi ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Trochidae, họ ốc đụn.

Các loài
Các loài trong chi Callumbonella gồm có:

 Callumbonella namibiensis Rolan, Gonzalez-Porto & de Matos-Pita, 2009
 Callumbonella suturalis (Philippi, 1836)

Chú thích

Tham khảo

Trochidae
Callumbonella


title: Seraphsidae

text:
Seraphsidae là một họ ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong nhánh Littorinimorpha.

Các chi
 Terebellum Röding, 1798

 Đồng nghĩa
 Artopoia Gistel, 1848: synonym of Terebellum Bruguière, 1798 (invalid: unnecessary substitute name for Terebellum)
 Lucis Gistel, 1848: synonym of Terebellum Bruguière, 1798
 Terebrina Rafinesque, 1815: synonym of Terebellum Bruguière, 1798

Chú thích

Tham khảo

 Jung P. (1974). A revision of the family Seraphsidae (Gastropoda: Strombacea). Paleontographica Americana. 8(47): 72 pp., 16 pls.
 Bouchet P., Rocroi J.P., Hausdorf B., Kaim A., Kano Y., Nützel A., Parkhaev P., Schrödl M. & Strong E.E. (2017). Revised classification, nomenclator and typification of gastropod and monoplacophoran families. Malacologia. 61(1-2): 1-526.
 National History Museum Rotterdam : Terebellum; accessed : 1 May 2011
 Gray, J. E. (1853). On the division of ctenobranchous gasteropodous Mollusca into larger groups and families. Annals and Magazine of Natural History. (2) 11: 124–132
 The Taxonomicon
 Gastropoda Stromboidea - Ulrich Wieneke and Han Stoutjesdijk

Stromboidea


title: Nellore

text:
Nellore là thành phố ở Đông Ấn Độ, ở Đông Nam bang Andhra Pradesh, toạ lạc bên sông Penner, phía Đông vịnh Bengal. Nellore là một trung tâm thương mại quan trọng mua bán các sản phẩm như bông và hạt có dầu. Thành phố được kết nối với hệ thống đường sắt và đường bộ quốc gia. Sân bay quốc tế gần nhất nằm cách thành phố khoảng 130 km về phía Nam ở thành phố Chennai. Dân số thành phố là: 378.947 người.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Andhra Pradesh


title: Acolastus arabicus

text:
Acolastus arabicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Lopatin miêu tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Acolastus


title: Hydropsyche depravata

text:
Hydropsyche depravata là một loài Trichoptera trong họ Hydropsychidae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc.

Tham khảo

Trichoptera miền Tân bắc
Hydropsyche


title: Giả thuyết thị trường hiệu quả

text:
Giả thuyết thị trường hiệu quả (hay lý thuyết thị trường hiệu quả; tiếng Anh: efficient market hypothesis) là một giả thuyết của lý thuyết tài chính khẳng định rằng các thị trường tài chính là hiệu quả (efficient), rằng giá của chứng khoán trên thị trường tài chính, đặc biệt là thị trường chứng khoán, phản ánh đầy đủ mọi thông tin đã biết. Do đó không thể kiếm được lợi nhuận bằng cách căn cứ vào các thông tin đã biết hay những hình thái biến động của giá cả trong quá khứ. Có thể nói một cách ngắn gọn là các nhà đầu tư không thể khôn hơn thị trường.

Có ba phiên bản của "lý thuyết thị trường hiệu quả": dạng yếu (weak form), dạng bán-mạnh (semi-strong form) và dạng mạnh (strong form). Phiên bản weak form của lý thuyết này cho rằng: giá chứng khoán phản ánh đầy đủ thông tin đã công bố trong quá khứ (nghĩa là dựa vào thông tin trong quá khứ thì nhà đầu cơ không thắng được thị trường). Phiên bản dạng semi-strong form của lý thuyết cho rằng: giá chứng khoán đã chịu tác động đầy đủ của thông tin công bố trong quá khứ cũng như thông tin vừa công bố xong. Nhà đầu cơ không thể dựa vào thông tin trong quá khứ cũng như thông tin vừa được công bố để có thể mua rẻ bán đắt chứng khoán, vì ngay khi thông tin được công bố, giá chứng khoán đã thay đổi phản ánh đầy đủ thông tin vừa công bố.

Dạng strong form của lý thuyết này khẳng định mạnh mẽ hơn nữa về tính hiệu quả của thị trường tài chính, rằng giá của chứng khoán đã phản ánh tất cả thông tin công bố trong quá khứ, hiện tại, cũng như các thông tin nội bộ (insider). Cơ sở đứng sau lý thuyết này là: nếu có thông tin nội bộ, những người biết thông tin nội bộ sẽ mua bán ngay chứng khoán để thu lợi nhuận, và như vậy giá chứng khoán sẽ thay đổi, đến khi nào người trong cuộc không còn kiếm lời được nữa.

Các nghiên cứu thực nghiệm đã chứng minh dạng yếu và dạng bán-mạnh (semi-strong form) của lý thuyết có thể đúng. Có nhiều nghiên cứu chống lại lý thuyết dạng strong form, rằng dạng strong-form không đúng, rằng thị trường không thể hiệu quả đến mức đó. Nhiều nghiên cứu chỉ ra nhiều bất hiệu quả (inefficiencies) của thị trường mà nhà đầu cơ có thể thu được lợi nhuận; ví dụ, chứng minh cho thấy nhà đầu cơ có thể thắng thị trường nếu mua các cổ phiếu có P/E thấp.

Lý thuyết thị trường hiệu quả được phát triển bởi Giáo sư Eugene Fama tại University of Chicago Booth School of Business trong luận văn tiến sĩ của mình vào đầu những năm 1960. Lý thuyết này được chấp nhận rộng rãi cho đến những năm 1990 thì bị đặt câu hỏi, khi kinh tế học tài chính hành vi nổi lên được chấp nhận rộng rãi.

Cơ sở lý luận
Từ khi thị trường chứng khoán ra đời, đã có rất nhiều lý thuyết dày công nghiên cứu phương pháp đầu tư có lợi nhuận cao trên thị trường này như phân tích cơ bản, phân tích kỹ thuật... hay các quy tắc "mua sau khi giá tăng 2 ngày"; "mua khi có tin xấu, bán khi có tin tốt"...Tuy vậy kết quả của nó không thỏa mãn mong muốn của những nhà đầu tư. Một nghiên cứu của Alfred Cowles về hoạt động của những nhà môi giới chứng khoán đã dẫn đến kết luận rằng tính trung bình, lợi nhuận đem lại từ các danh mục đầu tư do họ thực hiện cũng không hơn một danh mục đầu tư được lựa chọn ngẫu nhiên. Những nghiên cứu về xu hướng giá của thị trường chứng khoán sử dụng số liệu thống kê trong nhiều năm cũng rút ra: chỉ có một điều chắc chắn đối với giá cổ phiếu là chúng lên xuống rất thất thường. Những điều này đã dẫn đến một lý thuyết gọi là lý thuyết tấm bia trong việc lựa chọn cổ phiếu để đầu tư: nhà đầu tư có thể phóng một cái phi tiêu vào bảng danh mục cổ phiếu (như Nhật báo phố Wall chẳng hạn) để chọn; tốt hơn cả là đa dạng hóa danh mục đầu tư thậm chí mua tất cả các loại cổ phiếu niêm yết (mua chỉ số chứng khoán). Nói tóm lại, những nghiên cứu trong nhiều thập kỷ qua đưa đến kết luận không thể kiếm lợi nhuận cao trên thị trường chứng khoán bằng các quy tắc hay công thức bởi vì nhìn chung nó cũng không tốt hơn một cơ cấu đầu tư chứng khoán được đa dạng hóa và lựa chọn ngẫu nhiên. Điều này đã khiến cho các nhà lý thuyết tài chính đi sâu nghiên cứu nhằm tìm ra câu trả lời tại sao một thị trường tài chính hoạt động tốt lại loại bỏ được tình trạng lợi nhuận quá cao trong một thời gian dài. Giả thuyết thị trường hiệu quả' là một câu trả lời:
Thị trường hiệu quả (efficient market) là nơi mà tại bất kỳ thời điểm nào, tất cả các thông tin mới đều được những người tham gia thị trường nắm bắt và sẽ được phản ánh vào trong giá cả thị trường một cách tức thì. Ví dụ: tin một công ty dầu lửa phát hiện ra mỏ dầu mới có trữ lượng lớn được công bố lúc 10 giờ sáng ngày hôm nay thì ngay lập tức thông tin đó sẽ được phản ánh vào giá cả khiến cho nó được đẩy lên ở mức thích hợp. Ở Mỹ đã có những nghiên cứu đo lường tốc độ của sự điều chỉnh giá cả và kết quả là chỉ có thể kiếm được lợi nhuận khi mua chứng khoán trong vòng 30 giây sau khi thông tin mới được công bố rộng rãi.
Bước ngẫu nhiên: giả thuyết thị trường hiệu quả đưa ra một phương pháp để phân tích diễn biến giá cả của những thị trường đầu cơ có tổ chức, theo đó giá cả của thị trường này lên xuống thất thường và không thể dự kiến trước được như những bước ngẫu nhiên trong một khoảng thời gian. Các nghiên cứu về chỉ số giá chứng khoán của toàn bộ thị trường cũng như của một cổ phiếu cho thấy đồ thị diễn biến của nó cũng giống như đồ thị kết quả tung ngẫu nhiên một đồng xu. Giả thuyết thị trường hiệu quả giải thích rằng sở dĩ có tình trạng này là do những thông tin mới ngay tức thì được phản ánh vào trong giá cả đồng thời những thông tin này có tính không dự đoán trước được nên diễn biến của giá cả cũng vậy.

Tranh luận về giả thuyết thị trường hiệu quả
Nếu tất cả những người tham gia thị trường đều chấp nhận giả thuyết thị trường hiệu quả thì họ có thể sẽ không quan tâm đến các thông tin mới nữa và khi đó giá cả sẽ không phản ánh đầy đủ các thông tin này. Tuy vậy những nhà lý thuyết thị trường hiệu quả lập luận rằng không phải tất cả mọi người đều phản ứng như thế, hơn nữa nếu có tình trạng đó thì sẽ có những người thu được lợi nhuận thặng dư dựa trên các thông tin cũ khiến cho nhiều người sẽ cùng hành động tương tự và kết quả là thị trường lại trở về trạng thái hiệu quả. Tóm lại, thị trường hiệu quả là một cơ chế tự giám sát và ở trạng thái ổn định.
Trong số những người tham gia thị trường sẽ có một số hoặc nhanh nhạy, thông minh hơn hoặc có rất nhiều nguồn lực để thu thập thông tin nhằm giảm thiểu khả năng có những bất thường trong tương lai thì điều gì sẽ xảy ra? Câu trả lời là có không ít những người như vậy trên thị trường và sự cạnh tranh giữa họ sẽ tạo ra cơ chế kiểm soát, tự cân bằng để không có lợi nhuận thặng dư cao. Tuy nhiên một số rất ít người có sự nhạy bén và khả năng đặc biệt có thể thu được lợi nhuận cao hơn những người còn lại.

Tuy vậy giả thuyết thị trường hiệu quả không giải thích được một cách thuyết phục những hiện tượng sau:
Sự sụt giảm mạnh mẽ của giá cả chứng khoán trong những thời điểm nào đó ví dụ như đã xảy ra ở thị trường chứng khoán Mỹ từ 15 tháng 10 đến ngày Thứ Hai Đen 19 tháng 10 năm 1987. Khi nhà kinh tế học James Tobin nói rằng: không có một yếu tố hữu hình nào có thể tạo ra sự chênh lệch đến 30% trong giá trị cổ phiếu thì các lý thuyết gia của thị trường hiệu quả không thể đưa ra được lập luận phản bác.
Giả thuyết thị trường hiệu quả tỏ ra đúng với những cổ phiếu riêng rẽ chứ không hoàn toàn đúng đối với toàn bộ thị trường. Thị trường chứng khoán trong dài hạn có những biến động tự đảo ngược rõ rệt mà nhiều nhà kinh tế học cho rằng đó là kết quả của tâm lý chung của hầu hết những người tham gia thị trường. Khi thị trường bị ảnh hưởng bởi làn sóng tâm lý thì trên góc độ vĩ mô, không một nỗ lực cá nhân nào có đủ nguồn lực để đảo ngược.

Những hạn chế này của giả thuyết thị trường hiệu quả đã thúc đẩy các nghiên cứu đưa đến lý thuyết kinh tế học hành vi nói chung và tài chính hành vi học nói riêng.

Ghi chú

Tham khảo

Tài liệu
Paul Samuelson A, Kinh tế học, Nhà xuất bản Tài chính (2007)

Giới thiệu năm 1900
Tài chính hành vi học


title: Garreta

text:
Garreta là một chi bọ cánh cứng thuộc họ Scarabaeidae.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Gymnopleurini


title: Pipariya

text:
Pipariya là một thành phố và khu đô thị của quận Hoshangabad thuộc bang Madhya Pradesh, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Pipariya có dân số 41.307 người. Phái nam chiếm 53% tổng số dân và phái nữ chiếm 47%. Pipariya có tỷ lệ 75% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 81%, và tỷ lệ cho phái nữ là 68%. Tại Pipariya, 13% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Madhya Pradesh


title: 2785 Sedov

text:
2785 Sedov (1978 QN2) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 31 tháng 8 năm 1978 bởi N. Chernykh ở Nauchnyj.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 2785 Sedov

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1978