title: Nguyễn Đức Tâm

text:
Nguyễn Đức Tâm (1920–2010) là một nhà hoạt động cách mạng và chính khách Việt Nam. Ông từng giữ chức Ủy viên Bộ Chính trị, Trưởng ban Tổ chức Trung ương, một chức vụ cao cấp trong Ban chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam. Ông được Nhà nước Việt Nam trao tặng Huân chương Sao Vàng vì những đóng góp của mình.

Thân thế và quá trình hoạt động
Tên khai sinh của ông là Nguyễn Đức Khiêm, sinh ngày 28 tháng 7 năm 1920 tại xã Thượng Hiền, huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình. Năm 1937, ông bắt đầu tham gia hoạt động cách mạng chống quyền thống trị của thực dân Pháp tại Đông Dương, khởi đầu với việc tham gia công tác liên lạc cho cơ sở của những người Cộng sản cách mạng ở xã. Giai đoạn 1938–1939, ông tham gia vào tổ chức học sinh, thanh niên phản đế.

Năm 1940, ông tham gia tổ chức Nông hội và phụ trách phong trào phụ nữ xã, vận động dân chúng biểu tình kỷ niệm Xô viết Nghệ Tĩnh (12 tháng 9 năm 1940) ở Thái Bình. Ông bị chính quyền thực dân Pháp bắt giữ và kết án 10 năm tù khổ sai qua các nhà tù Thái Bình, Hà Nội, Sơn La, Hòa Bình. Tháng 3 năm 1944, ông được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương tại Chi bộ Nhà tù Hoà Bình.

 Tháng 3 năm 1945, nhân cơ hội Nhật đảo chính Pháp tại Đông Dương, ông và nhiều người khác trốn thoát khỏi tù và tìm cách trở lại hoạt động. Ông được Trung ương Đảng phân công làm Bí thư Tỉnh ủy lâm thời Tỉnh ủy Thái Bình. Đầu năm 1946 được Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Thái Bình bầu làm Bí thư Tỉnh ủy.
 Từ tháng 8 năm 1946, ông là Xứ ủy viên Bắc Kỳ, phụ trách 2 tỉnh Vĩnh Yên và Phúc Yên (nay là Vĩnh Phúc)
 Từ tháng 12/1946 – 12/1947 là Khu uỷ viên Khu I, phụ trách các tỉnh: Phúc Yên, Thái Nguyên, Cao Bằng, Bắc Kạn. Khi thành lập Liên Khu I, ông phụ trách Bắc Giang và Hải Ninh
 Từ tháng 5/1948 – 1/1949 làm Bí thư Tỉnh ủy Bắc Kạn
 Từ tháng 12/1948 – 11/1949 là Ủy viên Thường vụ Liên Khu uỷ I và phụ trách Văn phòng
 Từ tháng 12/1949 – 6/1957 là Phó trưởng Ban Đảng vụ Trung ương (Phó trưởng Ban Tổ chức Trung ương)

Tham gia công tác Chính phủ
Từ tháng 7/1957 – 8/1960 ông là Giám đốc Vụ quản lý thương nghiệp tư doanh, Ủy viên Đảng đoàn Bộ Nội thương

Tháng 8/1960 – 7/1965 làm Thứ trưởng Bộ Công nghiệp nhẹ (nay là Bộ Công thương)

Từ tháng 8/1965 – 9/1969 là Tổng cục trưởng Tổng cục Vật tư, Bí thư đảng đoàn Tổng cục Vật tư

Công tác Ban chấp hành Trung ương Đảng

 Từ tháng 10/1969 đến 12/1980 ông là Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ninh.
 Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IV của Đảng, được bầu làm Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương.
 Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ V của Đảng, tiếp tục được bầu lại vào Ban Chấp hành Trung ương, được Ban Chấp hành Trung ương bầu làm Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương.
 Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI của Đảng, được bầu lại vào Ban Chấp hành Trung ương, được Ban Chấp hành Trung ương bầu làm Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, tiếp tục làm Trưởng ban Tổ chức Trung ương.
 Ông là Ủy viên Trung ương Đảng các khoá IV, V, VI; Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng khoá V, VI; Trưởng ban Tổ chức Trung ương từ tháng 12/1980 đến 7/1991. Đại biểu Quốc hội từ khoá IV đến khoá VIII.
 Ông được Nhà nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam tặng Huân chương Sao Vàng, Huân chương Hồ Chí Minh, Huy hiệu 60 năm tuổi Đảng.
 Ngày 29 tháng 7 năm 2010 (tức ngày 18 tháng 6 năm Canh Dần), ông mất hồi 3h27, tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, hưởng thọ 90 tuổi.

Vụ án "Năm Châu – Sáu Sứ"
Theo sách Bên thắng cuộc, quyển II, của nhà báo Huy Đức, tại Hội nghị Trung ương 12, khoá VI, Nguyễn Đức Tâm, lúc đó là Trưởng ban Tổ chức Trung ương, đã thay mặt Bộ Chính trị báo cáo với Ban Chấp hành Trung ương một văn bản tuyệt mật. Theo đó có một âm mưu đảo chính để đưa Đại tướng Võ Nguyên Giáp lên làm Chủ tịch nước, sau đó thay ông Nguyễn Văn Linh làm Tổng bí thư; đưa Trần Văn Trà lên làm Bộ trưởng Bộ Quốc phòng. Trong số những người tham gia có cả Đại tướng Võ Nguyên Giáp, thượng tướng Trần Văn Trà, cùng một số cán bộ cao cấp khác. Vì lý do này ông Trà đã bị triệu tập ra Hà Nội và bị giữ lại. Văn bản tuyệt mật này được phổ biến tới thường vụ các tỉnh, thành, bằng cách cho đọc nguyên văn nhưng bị cấm sao chép.Qua cuộc điều tra của thứ trưởng Bộ Nội vụ (bây giờ là Bộ Công an) phụ trách an ninh, trung tướng Võ Viết Thanh thì đây chỉ là một bịa đặt của Cục II, Bộ Quốc phòng. Sáu Sứ bị công an bắt để điều tra vào ngày 14 tháng 5 năm 1991, đã khai nhờ sự giúp đỡ của Năm Châu được tới gặp tướng Giáp, chụp hình, thâu băng rồi giao cho cục II tạo nên chuyện này.

Theo ông Võ Viết Thanh, để trả thù, vào ngày 23 tháng 6 năm 1991, khi đại biểu đã được triệu tập về Hà Nội, ông được gọi tới gặp Bộ Chính trị và Ban Bí thư tại phòng làm việc của Đoàn Chủ tịch Đại hội, trong đó có mặt Võ Chí Công, Nguyễn Đức Tâm, Đoàn Khuê, Nguyễn Quyết, Nguyễn Thanh Bình. Võ Chí Công và Nguyễn Đức Tâm cho biết lý do ông không được đưa vào danh sách tái cử vào Trung ương khoá VII: "Có một số báo cáo tố cáo đồng chí hai việc: Một, ngay sau giải phóng, đồng chí có cho bắt hai cán bộ tình báo của Bộ Quốc phòng và từ đó hai cán bộ này mất tích; hai, cái chết của cha mẹ đồng chí là bị ta trừ gian, chứ không phải do địch giết. Vì vậy, chúng tôi đành phải rút đồng chí ra khỏi danh sách tái cử vào Trung ương khoá VII".

Chú thích

Người Thái Bình
Bí thư Tỉnh ủy Thái Bình
Bí thư Tỉnh ủy Bắc Kạn
Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ninh
Thứ trưởng Việt Nam
Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa IV
Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa V
Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa VI
Ủy viên Ban Bí thư Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam
Ủy viên Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam
Huân chương Sao Vàng
Huân chương Hồ Chí Minh
Người họ Nguyễn tại Việt Nam
Trưởng Ban Tổ chức Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam


title: Manzonia darwini

text:
Manzonia darwini là một loài ốc biển nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Rissoidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Manzonia


title: Thil, Meurthe-et-Moselle

text:
Thil là một xã thuộc tỉnh Meurthe-et-Moselle trong vùng Grand Est đông bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 343 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Meurthe-et-Moselle


title: Pomar de Valdivia

text:
Pomar de Valdivia là một đô thị trong tỉnh Palencia, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 531 người.

Tham khảo

Đô thị ở Palencia


title: Andrena edashigei

text:
Andrena edashigei là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Hirashima mô tả khoa học năm 1960.

Chú thích

Tham khảo

E
Động vật được mô tả năm 1960


title: Alzira

text:
Alzira (tên chính thức và tên Valencia; trong tiếng Tây Ban Nha: Alcira) là một thị xã ở phía đông Tây Ban Nha. Đây là thủ phủ của comarca Ribera Alta trong tỉnh Valencia.

Alzira tọa lạc ở tả ngạn sông Júcar, bên tuyến đường sắt Alicante.

Tham khảo

Liên kết ngoài

  Guide to Alzira
 Website 2.0 about Alzira
 FALLA CAMI-NOU

Đô thị ở Valencia
Ribera Alta


title: Dochmiogramma

text:
Dochmiogramma là một chi bướm đêm thuộc họ Erebidae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Erebidae


title: Nghi Chinh

text:
Nghi Chinh (chữ Hán phồn thể:儀征市, chữ Hán giản thể: 仪征市) là một thành phố cấp huyện thuộc địa cấp thị Dương Châu, tỉnh Giang Tô, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Thành phố này có diện tích 910 ki-lô-mét vuông, dân số năm 2002 là 600.000 người. Mã số bưu chính là 211400, mã vùng điện thoại là 0514. Thời nhà Đường lập huyện Dương Tử, thời nhà Tống đổi tên thanh châu trấn, thời nhà Minh lập huyện Nghi Trấn, năm Ung Chính thứ nhất đổi thành huyện Nghi Chinh. Năm 1986, lập thành phố trên cơ sở huyện Nghi Chinh.

Tham khảo

Thành phố tỉnh Giang Tô
Đơn vị cấp huyện Giang Tô
Dương Châu
Khu dân cư trên sông Trường Giang


title: Brasilotyphlus braziliensis

text:
Brasilotyphlus braziliensis là một loài lưỡng cư thuộc họ Caeciliidae. Trước đây nó là loài duy nhất thuộc chi Brasilotyphlus nhưng một loài được mô tả gần đây (Brasilotyphlus guarantanus) đã được xếp vào cùng chi. Đây là loài đặc hữu của Brasil.

Tham khảo

 Rodrigues, M.T., Azevedo-Ramos, C. & Wilkinson, M. 2004. Brasilotyphlus braziliensis. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 7 năm 2007.

Liên kết ngoài

Brasilotyphlus
Động vật được mô tả năm 1945
Động vật đặc hữu Brasil
Động vật lưỡng cư Brasil


title: Clinuropsis

text:
Clinuropsis là một chi ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae.

Các loài
Các loài thuộc chi Clinuropsis bao gồm:

 Clinuropsis dictyota (Sysoev, 1997)

Chú thích

Tham khảo

Conidae


title: Sân bay quốc tế Hàm Dương Tây An

text:
Sân bay quốc tế Hàm Dương Tây An, tên tiếng Anh là Xi'an Xianyang International Airport ()  là một sân bay phục vụ Tây An, Thiểm Tây, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Sân bay nằm trên một khu vực có diện tích 5 km2, là sân bay lớn nhất ở Tây Bắc Trung Quốc. Đây là trung tâm hoạt động của hãng hàng không China Northwest Airlines cho đến khi hãng này được sáp nhập vào China Eastern Airlines vào năm 2002. Hiện tại, sân bay này được kết nối với 79 thành phố nội địa và quốc tế.

Lịch sử
Trước khi sân bay này được xây dựng, Tây An đã có Sân bay Xiguan Tây An. Năm 1984, Hội đồng Nhà nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa và Ủy ban Quân sự Trung ương đã đề xuất xây một sân bay dân sự lớn tại Hàm Dương. Giai đoạn 1 của sân bay này bắt đầu xây dựng từ tháng 8 năm 1987, và hoàn thành vào ngày 1 tháng 9 năm 1991. Sân bay Xiguan Tây An đã được đóng cửa vào lúc đó. Giai đoạn 2 bắt đầu vào tháng 8 năm 2000, và hoàn thành vào ngày 16 tháng 9 năm 2003.
Sân bay quốc tế Hàm Dương Tây An là sân bay lớn thứ chín của Trung Quốc; nằm ở thành phố Hàm Dương, tỉnh Thiểm Tây, ở Trương trấn, có cự ly 47 km từ trung tâm của Tây An, cách thành phố Hàm Dương 13 km.

Các hãng hàng không và các điểm đến
Các hãng sau đây có dịch vụ theo lịch trình đến sân bay này:

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Shaanxi Airport Management Corporation
 Xi'an Xiangyang International Aviation Limited

Hàm Dương Tây An
Tây An


title: Adelomelon brasiliana

text:
Adelomelon brasiliana là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Volutidae, họ ốc dừa.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Adelomelon
Động vật được mô tả năm 1811


title: Saint-Nizier-sur-Arroux

text:
Saint-Nizier-sur-Arroux là một xã ở tỉnh Saône-et-Loire trong vùng Bourgogne-Franche-Comté nước Pháp.

Thông tin nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 1999, xã này có dân số 110 người.

Xem thêm
Xã của tỉnh Saône-et-Loire

Tham khảo

INSEE
IGN

Xã của Saône-et-Loire


title: Ocnosispa trifasciata

text:
Ocnosispa trifasciata là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Weise miêu tả khoa học năm 1910.

Chú thích

Tham khảo

Ocnosispa


title: Paspardo

text:
Paspardo là một đô thị trong tỉnh tỉnh Brescia thuộc vùng Lombardia, Ý. Đô thị này có diện tích km², dân số người. Các đô thị giáp ranh gồm: Capo di Ponte, Cedegolo, Cimbergo

Biến động dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Brescia
Thành phố và thị trấn ở Lombardia


title: Ferentillo

text:
Ferentillo là một đô thị ở tỉnh Terni trong vùng Umbria của Ý, có cự ly khoảng 60 km về phía đông nam của Perugia và khoảng 12 km về phía đông bắc của Terni. Đô thị này nằm ở thung lũng Nera.

Ferentillo giáp các đô thị: Arrone, Leonessa, Montefranco, Monteleone di Spoleto, Polino, Scheggino, Spoleto.

Biến động dân số

Thành phố kết nghĩa
 Sérignan-du-Comtat, Pháp

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang mạng chính thức

Đô thị tỉnh Terni
Thành phố và thị trấn ở Umbria
Lâu đài Ý


title: Xương bồ (hoa)

text:
Xương bồ, Ngọc thiền, Văn mục, Đỗ nhược hay Diên vĩ Nhật Bản (tên khoa học Iris ensata, bao gồm Iris kaempferi) là tên của ba giống hoa diên vĩ được trồng hay mọc hoang ở Nhật Bản. Trong tiếng Nhật, tên của ba giống hoa này là: hanashōbu (xương bồ hoa), kakitsubata (đỗ nhược), ayame (xương bồ). Loài này được Thunb. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1794.

Màu tím xanh của hoa xương bồ trong các vườn cây Nhật Bản được xem là ví dụ của hiện tượng đồng nhiễm sắc tố.

Hanashōbu
 mọc ở các vùng đất ẩm và là loại được trồng phổ biến nhất trong các vườn cây Nhật Bản. Iris ensata var. ensata cũng được chia làm các giống nhỏ hơn theo nơi nó được trồng: Edo (Tokyo), Higo (tỉnh Kumamotoe), Ise (tỉnh Mie), Mỹ (Hoa Kỳ),...

Kakitsubata
 mọc trên các vùng đất bán ẩm và ít được phổ biến hơn so với Hanashōbu.

Đỗ nhược là hoa biểu tượng của tỉnh Aichi, nhờ vào một bài thơ tanka được viết vào thời kỳ Bình An nằm trong tác phẩm Y thế vật ngữ (伊勢物語, Ise mongotari) của Ariwara no Narihira:

Karakoromo
Kitsutsu narenishi
Tsuma shi areba,
Harubaru kinuru
Tabi o shizo omou

(I have come so far away on this trip this time and think of my wife that I left in Kyoto.) Chú ý các âm tiết bắt đầu là "ka-ki-tsu-ha (ba)-ta."

Các cây Kakitsubata ở Miếu Ōta, Kyoto dược xếp vào Di sản Tự nhiên Quốc gia của Nhật Bản. Nó cũng xuất hiện trong một bài thơ của Fujiwara Toshinari:

Kamiyama ya, Ota no sawa no kakitsubata,
Fukaki tanomi wa iro ni miyu ramu.

(Like the kakitsubata at Ōta Wetland, a God-sent heaven, my trust in you can be seen in the color of their flowers.)

Ayame
 là một loại hoa diên vĩ mọc hoang ở các vùng đất khô của Nhật Bản.

Characteristics

Xem thêm
Họ Diên vĩ

Chú thích

Liên kết ngoài

 Japanese Iris/Hanashobu Wall Paper Files  (in Japanese)
 Japanese Iris/Hanashobu Photo Album 1  (in Japanese)
 Japanese Iris/Hanashobu Photo Album 2  (in Japanese)

E
Thực vật được mô tả năm 1794


title: Sandaucourt

text:
Sandaucourt là một xã ở tỉnh Vosges, vùng Grand Est, Pháp. Xã này có diện tích 10,78 kilômét vuông dân số năm 1999 là 187 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 350 m trên mực nước biển.
Người dân địa phương danh xưng tiếng Pháp là Sanladicurtiens.

Hành chính

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Sandaucourt trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia
 Sandaucourt trên trang mạng của INSEE
 Sandaucourt trên trang mạng của Quid
 Localisation de Sandaucourt trên bản đồ Pháp với các xã giáp ranh
 Plan de Sandaucourt sur Mapquest

Xã của Vosges


title: 685 Hermia

text:
685 Hermia

685 Hermia là một tiểu hành tinh ở vành đai chính, thuộc nhóm tiểu hành tinh Flora. Nó được xếp loại tiểu hành tinh kiểu SNó có đường kính khoảng 11 km và suất phản chiếu ánh sáng là 0.281 .

Tiểu hành tinh này do Wilhelm Lorenz phát hiện ngày 12.8.1909 ở Heidelberg và có lẽ được đặt theo tên nhân vật trong vở A Midsummer Night's Dream của Shakespeare, cũng có thể do gợi ý từ 2 chữ HE (HErmia) trong tên tạm của nó

Tham khảo

Liên kết ngoài
Orbital simulation from JPL (Java) / Ephemeris
 Phát hiện Circumstances: Numbered Minor Planets

Tiểu hành tinh vành đai chính
Tiểu hành tinh kiểu S
Thiên thể phát hiện năm 1909
Tiểu hành tinh Flora


title: Schwaara

text:
Schwaara là một đô thị ở huyện Greiz, ở bang Thüringen, Đức. Đô thị này có diện tích 3,56 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 154 người.

Tham khảo


title: Austrolimnophila pleurolineata

text:
Austrolimnophila pleurolineata là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Austrolimnophila
Limoniidae ở vùng Afrotropic


title: Bulbophyllum calceolus

text:
Bulbophyllum calceolus là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

C


title: Prey Veng

text:
Tỉnh Prey Veng là một tỉnh của Campuchia, tỉnh lỵ là Prey Veng. Tỉnh nằm ở tả ngạn (bờ bắc) sông Tiền, giáp với Kampong Cham ở phía tây bắc, Tbong Khmum ở phía đông bắc, Kandal ở phía tây, Svay Rieng ở phía đông và Việt Nam (Tây Ninh) ở phía đông bắc và (Đồng Tháp) ở phía nam, vùng đất này còn được gọi là Nam Ninh trong lịch sử Việt Nam thời kỳ nhà Nguyễn.

Diện tích
Tổng diện tích khoảng 4.883 km², chiếm 2,70% tổng diện tích Campuchia (181.035 km²), tronmg đó có 445,18 km² hay 9,12% có người ở, 3.100 km² hay 63,49% là đất nông nghiệp, 194,61 km² hay 3,99% là đất rừng, 1.082,86 km² hay 22,18% là đất công, cơ sở hạ tầng và nước, còn lại 60,35 km² hay 1,24 % là đất không sử dụng.

Dân số
Tổng dân số là 1.025.331 người, chiếm 7,64% tổng dân số 13.413.892 của Campuchia (2001). Tốc độ tăng dân số là 2,4% mỗi năm. Cơ cấu dân số: 483.759 nam (chiếm 47.18%) và 541.572 nữ (chiếm 52.82%). 825.818 người là nông dân (80.54%), 140.685 người hay 13.72% là ngư dân, 44.561 người hay 4,35% làm nghề buôn bán, 14.267 người hay 1,39% là viên chức chính phủ.

Mật độ dân số 209,98 người/km².

Các huyện
Tỉnh này có 14 huyện:
 1401 Ba Phnum (បាភ្នំ)
 1402 Kamchay Mear (កំចាយមារ)
 1403 Kampong Trabaek (កំពង់ត្របែក)
 1404 Kanhchriech (កញ្ច្រៀច)
 1405 Me Sang (មេសាង)
 1406 Peam Chor (ពាមជរ)
 1407 Peam Ro (ពាមរ)
 1408 Pea Reang (ពារាំង)
 1409 Preah Sdach (ព្រះស្ដេច)
 1410 Prey Veaeng (ព្រៃវែង)
 1411 Kampong Leav (កំពង់លាវ)
 1412 Sithor Kandal (ស៊ីធរកណ្ដាល)
 1413 Pea Reang (ស្រុកពារាំង)
 1415 Svay Antor

Chú thích

Nguồn
 Bộ Nông nghiệp, Lâm nghiệm và Thủy sản Campuchia

Tỉnh của Campuchia


title: Tricalysia concolor

text:
Tricalysia concolor là một loài thực vật thuộc họ Rubiaceae. Đây là loài đặc hữu của Gabon.

Chú thích

Tham khảo
 World Conservation Monitoring Centre 1998. Tricalysia concolor. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Gabon
Tricalysia


title: Tháng 11 năm 2006

text:
Trang này liệt kê những sự kiện quan trọng vào tháng 11 năm 2006.

Thứ tư, ngày 1 tháng 11

 Hassan Nasrallah, Tổng thư ký Hezbollah, nói đang đàm phán với Israel về việc trao đổi những tù binh bị bắt trong vụ Zar'it-Shtula vào đầu Xung đột Israel-Liban.
 Tại Viên (Áo), Liên đoàn Lao động Thế giới và Liên hiệp Quốc tế các Công đoàn Tự do hợp nhất thành Liên hiệp Công đoàn Quốc tế, đại diện cho 166 triệu thành viên.
 Chính phủ Uganda và những người nổi dậy trong Quân đội Kháng chiến của Chúa đồng ý ngừng bắn khi cuộc đàm phán tiếp tục tại Juba (Sudan).
 Venezuela và Guatemala rút tên ứng cử khỏi cuộc bầu cử cho một ghế không thường trực trong Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc và đồng ý ủng hộ Panama sau 47 vòng bỏ phiếu.

Thứ năm, ngày 2 tháng 11

 Tạp chí khoa học Science xuất bản bài dự đoán rằng sẽ không còn nơi đánh cá thương mại thành công vào năm 2048 do đánh cá quá mức sinh sản, ô nhiễm, và những nhân tố môi trường khác.
 Iran phóng lên hàng chục tên lửa không nổ để bắt đầu 10 ngày tập trận giả.

Thứ sáu, ngày 3 tháng 11

 Ngô Thục Trân, Đệ nhất Phu nhân của Trung Hoa Dân Quốc, bị buộc tội tham nhũng, nhưng Trần Thủy Biển chưa bị buộc tội vì đang là tổng thống.
 Hội nghị các Người thống trị bầu Quốc vương Mizan Zainal Abidin của Terengganu làm Quốc vương Malaysia (Yang di-Pertuan Agong); nhiệm kỳ bắt đầu ngày 13 tháng 12 năm 2006.

Thứ bảy, ngày 4 tháng 11
 Tổ chức Giải vô địch bi-a 9 bi thế giới 2006 tại Manila (Philippines).

Chủ nhật, ngày 5 tháng 11

 Cựu Tổng thống Iraq Saddam Hussein bị tòa tại Baghdad xử là có tội ác với nhân loại và bị kết án tử hình treo cổ.
 Phần lớn Tây Âu bị cúp điện khi hai dây truyền điện áp cao tại Đức bị hư hỏng, làm bị cúp điện tại Pháp và những nước chung quanh.

Thứ ba, ngày 7 tháng 11

 Việt Nam gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới, trở thành thành viên thứ 150 của tổ chức này.
 Cử tri Hoa Kỳ tham gia cuộc tổng tuyển cử.
 Emomali Rahmonov được bầu lại vào chức vụ Tổng thống Tajikistan 7 năm nữa với đa số hơn 79%.
 Daniel Ortega được bầu vào nhiệm kỳ Tổng thống Nicaragua thứ hai.

Thứ tư, ngày 8 tháng 11

 Sau cuộc tổng tuyển cử tại Hoa Kỳ, đảng Dân chủ đã giành quyền kiểm soát cả Hạ và Thượng Nghị viện.
 Bộ trưởng Quốc phòng Hoa Kỳ Donald Rumsfeld từ chức và cựu Giám đốc Cục Tình báo Trung ương Robert Gates sẽ kế nhiệm nếu được Thượng Nghị viện phê chuẩn.
 Trần Phùng Phú Trân của Hồng Kông kế nhiệm Lý Chung Úc làm Tổng Giám đốc Tổ chức Y tế Thế giới.
 Hội đồng Tối cao Kyrgyzstan thông qua hiến pháp mới.
 Windows Vista, hệ điều hành mới của Microsoft, được phát hành cho hãng chế tạo.

Thứ năm, ngày 9 tháng 11

 Bác sĩ Mahathir Mohamad, cựu Thủ tướng Malaysia, bị đưa vào bệnh viện sau khi bị nhồi máu cơ tim.
 Pháp thử phóng lên tên lửa hạt nhân M51 thành công lần đầu tiên.

Thứ sáu, ngày 10 tháng 11

 Tàu vũ trụ Cassini của NASA chụp hình xoáy thuận ở cực nam của Sao Thổ, lần đầu tiên thấy xoáy thuận trên hành tinh khác.

Thứ bảy, ngày 11 tháng 11
 Chính phủ Turkmenistan khám phá ra mỏ dầu "siêu khổng lồ" có 7.000 tỷ m³ khí thiên nhiên.

Chủ nhật, ngày 12 tháng 11

 Hội nghị Cấp cao của Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á – Thái Bình Dương (APEC) khai mạc tại Hà Nội (Việt Nam).

Thứ hai, ngày 13 tháng 11

 Cử tri Nam Ossetia biểu quyết ly khai khỏi Gruzia với 98–99% số phiếu tán thành, nhưng Nga và các nước phương Tây không nhận kết quả của cuộc trưng cầu dân ý này.
 Sun Microsystems phát hành ngôn ngữ lập trình Java dưới Giấy phép Công cộng GNU.

Thứ ba, ngày 14 tháng 11
 Cuộc hội họp của Hội đồng Tư vấn Doanh nghiệp APEC (ABAC) khai mạc tại Hà Nội (Việt Nam).
 Nghị viện Cộng hòa Nam Phi hợp pháp hóa hôn nhân đồng tính.

Thứ tư, ngày 15 tháng 11
 Joseph Kabila thắng cử Tổng thống CHDC Congo.

Thứ năm, ngày 16 tháng 11

 Ségolène Royal được đảng Xã hội chủ nghĩa đề cử cho Tổng thống Pháp trong cuộc bầu cử năm tới; bà là phụ nữ đầu tiên của một đảng lớn ra ứng cử cho chức vụ này.
 Nancy Pelosi được đảng Dân chủ nhất trí biểu quyết làm nữ Chủ tịch Hạ viện Hoa Kỳ đầu tiên.

Thứ sáu, ngày 17 tháng 11
 Tổng thống Nursultan Nazarbayev của Kazakhstan kêu gọi chính phủ đổi bảng chữ cái của tiếng Kazakh từ chữ Kirin thành chữ Latinh.

Chủ nhật, ngày 19 tháng 11

 Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc Kofi Annan cảnh cáo các nước giáp Somalia đừng can thiệp vào Nội chiến Somalia.
 Hội nghị thượng đỉnh APEC kết thúc tại Hà Nội (Việt Nam) với sự hiện diện của nhiều nhà lãnh đạo.
 Ấn Độ thử phóng lên một tên lửa đất đối không Prithvi có khả năng chở vũ khí hạt nhân.
 Hội nghị thượng đỉnh G20 tại Melbourne (Úc) kết thúc sau khi thảo luận về toàn cầu hóa và hiệu ứng nhà kính.

Thứ hai, ngày 20 tháng 11

 Sở giao dịch chứng khoán NASDAQ tại Mỹ muốn trả 2,7 tỷ bảng Anh để mua Sở giao dịch chứng khoán Luân Đôn.

Thứ ba, ngày 21 tháng 11

 Chính phủ Nepal và đảng Cộng sản Nepal (phái Mao) ký hòa ước để kết thúc Nội chiến Nepal.
 Hiệp hội quốc tế ký thỏa thuận chính thức bắt đầu ITER, dự án để xây lò phản ứng tổng hợp hạt nhân.
 Bộ trưởng Công nghiệp Liban Pierre Amine Gemayel của đảng Kataeb bị ám sát tại Beirut.
 Cựu gián điệp Nga Alexander Litvinenko đang trong tình trạng nguy kịch tại bệnh viện Luân Đôn sau khi hình như bị bỏ chất độc tali.

Thứ năm, ngày 23 tháng 11

 Sau cuộc tổng tuyển cử tại Hà Lan, đảng Xa hội chủ nghĩa dành nhiều ghế trong Quốc hội, nhưng Đảng Dân chủ Thiên Chúa giáo (CDA) vẫn giữ đa số ghế.

Thứ bảy, ngày 25 tháng 11

 Augusto Pinochet "nhận trách nhiệm chính trị vì những gì đã được làm" tại Chile sau khi đảo chính Salvador Allende năm 1973.

Tham khảo

Tháng mười một
Năm 2006


title: Bad Day (bài hát của Daniel Powter)

text:
"Bad Day" là một bài hát của nghệ sĩ thu âm người Canada Daniel Powter nằm trong album phòng thu thứ hai mang chính tên của anh (2005). Nó được phát hành vào ngày 9 tháng 1 năm 2005 như là đĩa đơn đầu tiên trích từ album bởi Warner Bros. Records ở thị trường Hoa Kỳ và Sony BMG ở những thị trường khác. Bài hát được viết lời bởi Powter, trong khi phần sản xuất được đảm nhận bởi Mitchell Froom và Jeff Dawson. Đây là một bản pop rock ballad với nội dung đề cập đến những cảm xúc khác nhau của mỗi người khi phải trải qua một ngày tồi tệ và không may mắn. Ban đầu, "Bad Day" được thu âm vào năm 2002 nhưng nam ca sĩ vẫn không tìm được một hãng thu âm tiềm năng để phát hành nó, và bài hát chỉ bắt đầu thu hút sự chú ý với việc xuất hiện lần đầu tiên trong một quảng cáo thương mại trên truyền hình của Coca-Cola tại Pháp vào dịp Giáng sinh năm 2004 trước khi phát hành chính thức. Tom Whalley, chủ tịch kiêm giám đốc điều hành của Warner Bros. Records, sau đó đã đề nghị Powter một hợp đồng thu âm sau khi nghe một bản thu nháp của bài hát.

Sau khi phát hành, "Bad Day" nhận được những phản ứng trái chiều từ các nhà phê bình âm nhạc, trong đó họ đánh giá cao giai điệu hấp dẫn cũng như quá trình sản xuất của nó, mặc dù vấp phải nhiều chỉ trích xung quanh nội dung lời bài hát thiếu chiều sâu. Tuy nhiên, nó đã gặt hái nhiều giải thưởng và đề cử tại những lễ trao giải lớn, bao gồm chiến thắng tại giải thưởng âm nhạc Billboard năm 2006 cho Đĩa đơn Hot 100 của năm và Đĩa đơn Nhạc số của năm, bên cạnh một đề cử giải Grammy cho Trình diễn giọng pop nam xuất sắc nhất tại lễ trao giải thường niên lần thứ 49. "Bad Day" cũng tiếp nhận những thành công vượt trội về mặt thương mại, đứng đầu bảng xếp hạng ở Ireland và lọt vào top 10 ở hầu hết những thị trường nó xuất hiện, bao gồm vươn đến top 5 ở nhiều thị trường lớn như Úc, Đan Mạch, Pháp, Ý, Ba Lan, Thụy Sĩ và Vương quốc Anh. Tại Hoa Kỳ, bài hát đạt vị trí số một trên bảng xếp hạng Billboard Hot 100 trong năm tuần liên tiếp, trở thành đĩa đơn đầu tiên và duy nhất của Powter lọt vào bảng xếp hạng, đồng thời tiêu thụ được hơn 3.5 triệu bản tại đây.

Video ca nhạc cho "Bad Day" được đạo diễn bởi Marc Webb, trong đó tập trung khai thác câu chuyện về hai nhân vật luôn cảm thấy nhàm chán bởi cuộc sống xung quanh và chia sẻ cùng một thói quen tương tự cho đến khi họ gặp nhau ở cuối video. Tính đến tháng 1 năm 2022, video ca nhạc đã có hơn 203 triệu lượt xem. Để quảng bá bài hát, Powter đã trình diễn nó trên nhiều chương trình truyền hình và lễ trao giải lớn, bao gồm American Idol, The Ellen DeGeneres Show, Late Night with Conan O'Brien, Saturday Night Live, Today, The Tonight Show with Jay Leno và Total Request Live, cũng như trong nhiều chuyến lưu diễn của anh. Được ghi nhận là bài hát trứ danh trong sự nghiệp của nam ca sĩ cũng như là một trong những bản one-hit wonder nổi tiếng nhất mọi thời đại, "Bad Day" đã xuất hiện trong nhiều tác phẩm điện ảnh và truyền hình, như Alvin and the Chipmunks, Elementary và The Office. Ngoài ra, bài hát còn được đưa vào nhiều album tuyển tập của Powter, bao gồm B-Sides (2007) và Best of Me (2010). Tính đến nay, nó đã bán được hơn 5.5 triệu bản trên toàn cầu, trở thành một trong những đĩa đơn bán chạy nhất mọi thời đại.

Danh sách bài hát

EP tại Barnes & Noble
 "Bad Day" – 3:53
 "Free Loop" – 3:52
 "Lie to Me" – 3:24
 "Song 6" – 3:30

Đĩa CD tại Anh quốc
 "Bad Day" – 3:53
 "Stupid Like This" – 3:23

 Đĩa CD maxi tại Anh quốc
 "Bad Day" – 3:53
 "Stupid Like This" – 3:23
 "Lost on The Stoop" – 4:10

Thành phần thực hiện
Thành phần thực hiện được trích từ ghi chú của Daniel Powter, Warner Bros. Records.

Thành phần

 Viết lời – Daniel Powter
 Sản xuất – Mitchell Froom, Jeff Dawson
 Kỹ sư – Jeff Dawson, David Boucher
 Phối khí – David Boucher
 Master – Bob Ludwig

 Trống – Brendan Ostrander
 Guitar – Jeff Dawson, Val McCallum
 Piano – Mitchell Froom, Daniel Powter
 Bass – Davey Faragher, Darren Parris
 Lập trình – Jeff Dawson

Xếp hạng

Xếp hạng tuần

Xếp hạng cuối năm

Xếp hạng thập niên

Xếp hạng mọi thời đại

Chứng nhận

Xem thêm
 Danh sách đĩa đơn bán chạy nhất thế giới
 Danh sách đĩa đơn quán quân Hot 100 năm 2006 (Mỹ)

Tham khảo

Liên kết ngoài

Đĩa đơn năm 2005
Đĩa đơn năm 2006
Bài hát năm 2005
Bài hát của Daniel Powter
Đĩa đơn quán quân Billboard Hot 100
Đĩa đơn quán quân Billboard Adult Contemporary
Đĩa đơn quán quân Billboard Adult Top 40
Đĩa đơn quán quân tại Ireland
Pop ballad
Ballad thập niên 2000
Đĩa đơn đầu tay


title: Phyllobroticella pallida

text:
Phyllobroticella pallida là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Laboissiere miêu tả khoa học năm 1924.

Chú thích

Tham khảo

Phyllobroticella


title: Charitopepla

text:
Charitopepla là một chi bướm đêm thuộc họ Crambidae.

Chú thích

Tham khảo

Crambinae


title: Nassarius nitidus

text:
Nassarius nitidus là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Nassariidae.

Miêu tả

Phân bố

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Nassarius
Động vật được mô tả năm 1867


title: Tân Trung, Gò Công

text:
Tân Trung là một xã thuộc thị xã Gò Công, tỉnh Tiền Giang, Việt Nam.

Địa lý
Xã Tân Trung nằm ở phía bắc thị xã Gò Công, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp huyện Gò Công Đông
Phía tây giáp xã Bình Xuân
Phía nam giáp các xã Long Hưng và Long Chánh
Phía bắc giáp xã Bình Đông và tỉnh Long An.

Xã Tân Trung có diện tích 20,20 km², dân số năm 2022 là 18.401 người, mật độ dân số đạt 911 người/km².

Lịch sử
Sau năm 1975, Tân Trung là một xã thuộc huyện Gò Công cũ.

Ngày 13 tháng 4 năm 1979, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 155-CP. Theo đó, chia huyện Gò Công thành hai huyện Gò Công Đông và Gò Công Tây, xã Tân Trung thuộc huyện Gò Công Đông.

Ngày 21 tháng 1 năm 2008, Chính phủ ban hành Nghị định 09/2008/NĐ-CP. Theo đó, chuyển xã Tân Trung về thị xã Gò Công quản lý.

Chú thích

Tham khảo


title: Đội tuyển bóng đá quốc gia Bờ Biển Ngà

text:
Đội tuyển bóng đá quốc gia Bờ Biển Ngà (), có biệt danh là "Les Éléphants", là đội tuyển của Liên đoàn bóng đá Bờ Biển Ngà và đại diện cho Bờ Biển Ngà trên bình diện quốc tế.

Trận thi đấu quốc tế đầu tiên của đội tuyển Bờ Biển Ngà là trận gặp đội tuyển Dahomey vào năm 1960. Bờ Biển Ngà là một trong những đội bóng mạnh nhất ở châu Phi. Thành tích tốt nhất của đội cho đến nay là 2 chức vô địch bóng đá châu Phi giành được vào các năm 1992 và 2015 và tấm huy chương đồng của đại hội Thể thao châu Phi 1965. Đội đã từng tham dự 3 kỳ World Cup vào các năm 2006, 2010 và 2014, tuy nhiên đều không vượt qua được vòng bảng.

Danh hiệu
  Cúp bóng đá châu Phi: 2
 Vô địch: 1992; 2015
 Á quân: 2006; 2012
 Hạng ba: 1965; 1968; 1986; 1994
 Vô địch Cúp CECAFA: 0
 Á quân: 2010
 Bóng đá nam tại African Games:
  1965

Thành tích quốc tế

Giải bóng đá vô địch thế giới
Bờ Biển Ngà mới có 3 lần tham dự giải bóng đá vô địch thế giới vào các năm 2006, 2010 và 2014, tuy nhiên đều không vượt qua được vòng bảng.

Cúp bóng đá châu Phi

Bờ Biển Ngà là một đội bóng giàu thành tích ở giải đấu khu vực, với 23 lần tham dự vòng chung kết, 4 lần vào chung kết Cúp bóng đá châu Phi, trong đó vô địch hai lần vào các năm 1992 và 2015.

Thứ hạng ngoài bốn hạng đầu (không chính thức) dựa trên so sánh thành tích giữa những đội tuyển vào cùng vòng đấu
Tính cả những trận hoà ở vòng đấu loại trực tiếp phải giải quyết bằng sút luân lưu
Do đặc thù châu Phi, có những lúc tình hình chính trị hoặc kinh tế quốc gia bất ổn nên các đội bóng bỏ cuộc. Những trường hợp không ghi chú thêm là bỏ cuộc ở vòng loại
Khung đỏ: Chủ nhà

Cúp Liên đoàn các châu lục

Kết quả thi đấu

2023

Cầu thủ

Đội hình hiện tại

Đây là đội hình 23 cầu thủ tham dự CAN 2021.
Số liệu thống kê tính đến ngày 26 tháng 1 năm 2022, sau trận gặp .

Triệu tập gần đây

INJ = Cầu thủ rút lui vì chấn thương.

Kỷ lục

Chú thích

Liên kết ngoài
 Đội tuyển bóng đá quốc gia Bờ Biển Ngà  trên trang chủ của FIFA

Bờ Biển Ngà


title: Villores

text:
Villores là một đô thị trong tỉnh Castellón, Cộng đồng Valencia, Tây Ban Nha. Đô thị Villores có diện tích km², dân số theo điều tra năm 2010 của Viện thống kê quốc gia Tây Ban Nha là người. Đô thị Villores nằm ở khu vực có độ cao mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Đô thị ở Castellón


title: Rupilia angulaticollis

text:
Rupilia angulaticollis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Blackburn miêu tả khoa học năm 1900.

Chú thích

Tham khảo

Rupilia


title: Địa chấn học

text:
Địa chấn học là một lĩnh vực quan trọng của địa vật lý, là khoa học nghiên cứu về động đất và sự lan truyền sóng địa chấn (Seismic waves) trong Trái Đất hoặc hành tinh tương tự khác.

Thuật ngữ Seismology có nguồn từ tiếng Hy Lạp σεισμός (động đất) và -λογία (nghiên cứu). Địa chấn học nghiên cứu về động đất do các nguồn khác nhau, như quá trình kiến tạo, núi lửa, đại dương, khí quyển, và các nguồn nhân tạo. Nó nghiên cứu cả tác động động đất tới môi trường như sóng thần.

Những nghiên cứu để thu được thông tin về các trận động đất trong quá khứ thì tập hợp trong Cổ địa chấn (Paleoseismology).

Địa chấn học bao gồm địa chấn lớn (Seismology), và phần ứng dụng là thăm dò địa chấn (Seismic exploration) để khảo sát địa chất, môi trường và thăm dò tài nguyên khoáng sản.

Lịch sử

Các loại sóng địa chấn

Sóng địa chấn (Seismic wave) là dạng sóng cơ học chứa năng lượng và lan truyền trên mặt hay trong lòng Trái Đất hoặc hành tinh khác.
Sự khác nhau về cách thức lan truyền, đặc trưng dao động của phần tử môi trường,... dẫn đến việc phân chia ra các loại sóng địa chấn. Sự khác biệt lớn nhất là giữa sóng khối (Body waves) và sóng mặt (Surface waves).

Sóng khối
Sóng khối (Body waves) truyền qua phần bên trong của Trái Đất. Nó tạo ra đường tia sóng (raypath) bị cong hay khúc xạ do các thay đổi mật độ và modul (độ cứng) ở phần bên trong của Trái Đất. Mật độ và modul thay đổi tùy theo nhiệt độ, thành phần, và pha của vật chất. Hiệu ứng này tương tự như sự khúc xạ của sóng ánh sáng.
Sóng khối có hai loại chính:
 Sóng sơ cấp (Primary waves) hay sóng dọc, sóng P, là sóng có phương dao động của hạt môi trường xảy ra dọc theo phương truyền. Sóng P là sóng nén, sóng áp suất, truyền nhanh hơn sóng khác. Trong quan sát động đất nó đến trạm địa chấn đầu tiên, nên có tên là sơ cấp (Primary). Sóng này có thể đi qua loại vật liệu bất kỳ, gồm cả chất lỏng, khí, và có thể truyền nhanh gần gấp đôi so với tốc độ của sóng S. Trong địa vật lý thăm dò quen dùng thuật ngữ sóng dọc để chỉ sóng P.
 Sóng thứ cấp (Secondary waves) hay sóng ngang (Shear waves), sóng S, là sóng có phương dao động của hạt môi trường ngang theo phương truyền. Sóng S truyền chậm hơn sóng P, giá trị thường cỡ 60% tốc độ sóng P ở cùng môi trường đó. Trong quan sát động đất nó đến trạm địa chấn sau sóng P, nên có tên là thứ cấp (Secondary). Sóng S chỉ truyền trong chất rắn hoặc thể vô định hình gần rắn, không truyền qua chất lỏng và khí. Trong địa vật lý thăm dò quen dùng thuật ngữ sóng ngang để chỉ sóng S.

Sóng mặt
Sóng mặt (Surface waves) lan truyền trên bề mặt, là mặt tiếp giáp giữa các pha của vật chất là rắn-không khí, nước-không khí, và rắn-lỏng. Bùn nhão phủ trên đá cứng có thể xem là gần lỏng và sóng mặt xuất hiện ở mặt đá cứng. Sóng mặt lan truyền chậm hơn sóng khối (P và S), và dao động của hạt môi trường có dạng phức tạp, nhưng biên độ giảm dần theo độ sâu. Trong trận động đất mạnh, sóng mặt có thể có biên độ của một vài cm, và là sóng gây phá hủy.

 Sóng Rayleigh (Rayleigh wave), còn gọi là rung cuộn mặt đất (Ground roll), là sóng mặt lan truyền có gợn sóng tương tự như sóng trên mặt nước. Sự tồn tại của các sóng này được Lord Rayleigh, dự báo vào năm 1885, và sau đó đặt theo tên ông. Sóng truyền chậm hơn sóng khối, vào khoảng 90% tốc độ sóng S cho môi trường đàn hồi đồng nhất điển hình. Trong môi trường phân lớp (như lớp vỏ và lớp manti trên) tốc độ sóng Rayleigh phụ thuộc vào tần số và bước sóng.
 Sóng Love (Love wave) là sóng mặt ngang phân cực ngang (sóng SH), chỉ xuất hiện trong môi trường nừa không gian vô hạn bị phủ bởi một lớp có bề dày hữu hạn. Chúng được đặt tên theo nhà toán học người Anh A.E.H. Love, người tạo ra một mô hình toán học của sóng năm 1911. Sóng lan nhanh hơn sóng Rayleigh một chút, vào khoảng 90% tốc độ sóng S, và có biên độ lớn nhất.

Động đất

Thăm dò địa chấn
Thăm dò địa chấn là tập hợp các phương pháp địa chấn dùng các nguồn có kiểm soát như nổ mìn, rung, đập, các nguồn phát chuyên dụng (Seismic Source),... phát sóng địa chấn vào môi trường đất đá hoặc nước, và bố trí quan sát thích hợp để thu được trường sóng địa chấn. Quan sát trường sóng được tập hợp thành băng ghi địa chấn. Xử lý phân tích các băng ghi sẽ thu được phân bố các ranh giới địa chấn, tốc độ truyền sóng và đặc trưng truyền, từ đó giải đoán ra cấu trúc địa chất, thành phần, tính chất, trạng thái đất đá dưới sâu hoặc độ sâu, hoặc trạng thái đáy nước.

Nó phục vụ giải quyết các nhiệm vụ địa chất khác nhau, như nghiên cứu cấu trúc vỏ Trái Đất, tìm kiếm thăm dò dầu khí, tài nguyên khoáng sản, hải dương học, địa chất biển, vẽ bản đồ địa hình vùng nước và biển, khảo sát địa chất thủy văn và địa chất công trình, khảo cổ học, tìm vật bị chìm dưới nước như tàu thuyền cầu cống,...

Thăm dò địa chấn có thể chia ra theo mục tiêu khảo sát và phương cách quan sát, xử lý số liệu ra các phương pháp như sau:

 Địa chấn phản xạ (Seismic Reflection) : Sử dụng sóng phản xạ để nghiên cứu thạch quyển, có thể đến độ sâu vài km, phục vụ tìm kiếm dầu khí và khoáng sản.
 Địa chấn nông phân giải cao (High Resolution Seismics) : Dạng rút gọn của Địa chấn phản xạ với một kênh đo thực hiện trên vùng nước, phục vụ tìm kiếm khoáng sản, hải dương học, địa chất biển,...
 Địa chấn khúc xạ (Seismic Refraction, Imaging): Sử dụng sóng thứ cấp do hiện tượng khúc xạ sóng sinh ra, phục vụ khảo sát địa chất thủy văn và địa chất công trình, tìm kiếm khoáng sản,...
 Địa chấn mặt cắt thẳng đứng (Vertical Seismic Profiling, VSP) : Quan sát trường sóng địa chấn trong lòng đất dọc theo hố khoan để thu được tham số tốc độ truyền các sóng, phục vụ liên kết cho tài liệu Địa chấn phản xạ.
 Sonar : Các dụng cụ dùng sóng âm thanh, từ hạ âm đến siêu âm, để định vị và nghiên cứu các đối tượng trong lòng nước hoặc đáy nước, phục vụ các mục đích quân sự, hải dương học, địa chất biển, vẽ bản đồ địa hình vùng nước và biển, khảo cổ học, tìm vật bị chìm dưới nước, các nhu cầu dân sinh dò tìm luồng lạch cho tàu thuyền,...
 Vi địa chấn (Microtremor) : Quan sát rung động của môi trường (Ambient Vibrations) do các nguồn ngẫu nhiên phát ra để nghiên cứu phản ứng nền móng công trình với sóng động đất trong địa kỹ thuật để phục vụ thiết kế kháng chấn công trình.
 Thí nghiệm địa chấn (Seismic Test) : Tập hợp các thí nghiệm địa kỹ thuật dùng sóng địa chấn để đo tham số cơ lý đất đá trong hố khoan hoặc trên mặt đất, phục vụ khảo sát địa chất công trình.

Nghiên cứu lòng Trái Đất

Vì các sóng địa chấn lan truyền và tương tác với các cấu trúc bên trong của Trái Đất, chúng cung cấp phương pháp phân giải cao để nghiên cứu bên trong của hành tinh.

Một trong những phát hiện quan trọng đầu tiên do Richard Dixon Oldham đưa ra năm 1906 và được Harold Jeffreys khẳng định năm 1926, là lõi ngoài Trái Đất là chất lỏng. Sóng S không truyền qua chất lỏng. Lõi lỏng gây ra một "vùng tối" về phía đối diện hành tinh, ở đó không quan sát thấy sóng S của các trận động đất. Ngoài ra, sóng P đi chậm hơn nhiều qua lõi ngoài so với lớp vỏ Manti.

Xử lý số liệu từ nhiều địa chấn kế (seismometers) để dựng ảnh chụp cắt lớp (tomography), các nhà địa chấn học đã lập được bản đồ lớp của Trái Đất với độ phân giải tầm vài trăm cây số. Điều này đã cho phép các nhà khoa học phát hiện các thành tố đối lưu (Convection cells), và yếu tố quy mô lớn khác như đới tốc độ siêu thấp (Ultra Low Velocity Zones) gần ranh giới lõi ngoài-lớp vỏ Manti.

Dự báo động đất
Dự báo động đất (Earthquake prediction) là nỗ lực được nhiều thế hệ nhà địa chấn học hướng đến thực hiện, nhằm dự báo thời gian, địa điểm, cường độ và các tính trạng khác, kể cả xây dựng ra phương pháp dự báo như phương pháp VAN (VAN method). Song hiện vẫn chưa đạt được cho từng vụ động đất. Điều có thể là, dự báo tổng quát rủi ro địa chấn, ước tính xác suất của một trận động đất có quy mô cụ thể ảnh hưởng đến một địa điểm cụ thể trong một thời gian nhất định, và được sử dụng trong địa kỹ thuật để có giải pháp kháng chấn.

Tranh cãi công khai về dự báo động đất đã nổ ra sau khi nhà chức trách Italy truy tố sáu nhà địa chấn học và một quan chức chính phủ cho tội ngộ sát liên quan đến trận động đất cường độ 6,3 ở L'Aquila, Italy ngày 5/04/2009. Bản cáo trạng cho rằng, tại một cuộc họp đặc biệt tại L'Aquila tuần trước khi trận động đất xảy ra, các nhà khoa học và các quan chức đã quan tâm nhiều hơn đến ổn định lòng dân, hơn là cung cấp thông tin đầy đủ về nguy cơ động đất và chuẩn bị sẵn sàng đối phó. Nó thu hút được sự lên án của Hiệp hội Mỹ vì sự Tiến bộ của Khoa học (American Association for the Advancement of Science) và Hiệp hội Địa vật lý Mỹ (American Geophysical Union).

Đối tượng nghiên cứu
 Thạch quyển
 Thủy quyển
 Khí quyển
 Trái Đất

Xem thêm
 Khảo sát địa vật lý
 Elastic waves
 Động đất (Earthquake)

Tham khảo

Liên kết ngoài
 European-Mediterranean Seismological Center, real-time earthquake information website.
 Seismological Society of America.
 Incorporated Research Institutions for Seismology.
USGS Earthquake Hazards Program.

Địa chấn học
Địa vật lý
Vật lý học
Khoa học Trái Đất
Khoa học hành tinh


title: Max Born

text:
Max Born (11 tháng 12 năm 1882 – 5 tháng 1 năm 1970) là một nhà vật lý và một nhà toán học người Đức. Ông được trao thẳng giải Nobel Vật lý vào năm 1954.

Thời niên thiếu và giáo dục
Born được sinh ra ở Breslau (bây giờ là Wrocław), vào lúc Born sinh ra là tỉnh Silesia của Vương quốc Phổ. Ông là một trong hai người con của Gustav Born, (22 tháng 4 năm 1850, Kempen - 6 tháng 7 năm 1900, Breslau), một nhà giải phẫu, và Gretchen Kauffmann (22 tháng 1 năm 1856, Tannhausen - 29 tháng 8 năm 1886, Breslau), từ một gia đình của các nhà công nghiệp của tỉnh Silesia. Gustav và Gretchen thành hôn vào 7 tháng 5 năm 1881. Max Born có một người em gái tên là Käthe (sinh 5 tháng 3 năm 1884), và một người em kế tên là Wolfgang (sinh 21 tháng 10 năm 1892), sau khi cha ông lập gia đình lần thứ hai (13 tháng 9 năm 1891) với Bertha Lipstein. Mẹ của Max Born qua đời khi ông vừa được bốn tuổi.

Sau khi học xong trung học tại Gymnasium König-Wilhelm, Born tiếp tục học tại Đại học Breslau sau đó là Đại học Heidelberg và Đại học Zurich. Trong thời gian học Ph.D. và Habilitation tại Đại học Göttingen, ông bắt đầu biết đến nhiều nhà toán học và khoa học lỗi lạc bao gồm Felix Klein, David Hilbert, Hermann Minkowski, Carle David Tolme Runge, Karl Schwarzschild và Woldemar Voigt. Vào năm 1908-1909 ông học tại Gonville và Caius College, Cambridge.

Sự nghiệp
Sau khi Born làm xong Habilitation vào năm 1909, ông trở thành một học giả trẻ tại Göttingen như là một Privatdozent.

Từ năm 1915 đến 1919, ngoại trừ một thời gian ngắn trong quân đội Đức, Born là giáo sư (extraordinarius professor) về vật lý lý thuyết tại Đại học Berlin, nơi ông trở thành bạn với Albert Einstein. Vào năm 1919, ông trở thành giáo sư (ordinarius professor) trong phân khoa Khoa học tại Đại học Frankfurt am Main. Trong khi ở đó, Đại học Göttingen đang tìm người thay thế cho Peter Debye, và bộ môn Triết học đã đặt Born ở đầu danh sách. Trong khi thương lượng về vị trí đó với bộ giáo dục, Born đã bố trí một vị trí khác tại Göttingen cho đồng nghiệp và là bạn lâu năm là James Franck vào chỗ đó. Vào năm 1921, Born trở thành giáo sư (ordinarius professor) về vật lý lý thuyết và Giám đốc của Viện Vật lý lý thuyết tại Göttingen. Trong khi ở đó, ông đã công thức hóa quy tắc Born, diễn đạt mà bây giờ đã trở thành tiêu chuẩn của hàm mật độ xác suất (probability density function), cho ψ*ψ trong phương trình Schrödinger của cơ học lượng tử, xuất bản tháng 7 năm 1926 và vì công trình đó ông đã được giải Nobel Vật lý năm 1954, khoảng ba thập kỉ sau đó.

Trong suốt 12 năm Born và Franck tại Đại học Göttingen], 1921-1933, Born đã có một cộng sự cùng quan điểm trên những khái niệm khoa học cơ bản - một thuận lợi đáng kể trong việc giảng dạy và nghiên cứu về cơ học lượng tử. Quan điểm về sự hợp tác chặt chẽ giữa vật lý lý thuyết và vật lý thực nghiệm cũng được đồng ý bởi Arnold Sommerfeld tại Đại học München, người cũng là một giáo sư vật lý lý thuyết và Giám đốc Viện Vật lý lý thuyết - cũng là một trong những người đi đầu trong sự phát triển của lý thuyết lượng tử. Born và Sommerfeld không chỉ cùng quan điểm về cách sử dụng vật lý thực nghiệm để thử và phát triển những lý thuyết của họ, Sommerfeld, năm 1922 khi ông ở Hoa Kỳ giảng dạy tại Đại học Wisconsin-Madison, đã gửi học sinh của ông là Werner Heisenberg để làm trợ lý cho Born. Heisenberg lại quay về Göttingen vào năm 1923 và hoàn thành Habilitation dưới sự hướng dẫn của Born vào năm 1924 và trở thành Privatdozent tại Göttingen - một năm trước khi Heisenberg và Born xuất bản những bài báo đầu tiên của họ về cơ học ma trận.

Vào năm 1925, Born và Heisenberg đã công thức hóa việc biểu diễn cơ học ma trận cho cơ học lượng tử. Vào 9 tháng 7, Heisenberg đưa cho Born một bài báo để đánh giá và đưa đi xuất bản. Trong bài báo đó, Heisenberg đã công thức hóa cơ học lượng tử tránh những biểu diễn cụ thể nhưng không quan sát được về quỹ đạo của electron bằng cách sử dụng các tham số như là xác suất chuyển đổi cho các bước nhảy lượng tử. Khi Born đọc bài báo đó, ông nhận ra rằng cách hình thức hóa đó có thể mở rộng ra ngôn ngữ của ma trận một cách hệ thống hơn, mà ông đã từng biết đến khi học cùng với Jakob Rosanes tại Đại học Breslau. Born, cùng với sự giúp đỡ của trợ lý và cũng là học trò cũ của mình là Pascual Jordan, ngay lập tức bắt đầu công việc mở rộng đó, và nộp kết quả của họ để xuất bản; bài báo được nhận đăng chỉ 60 ngày sau bài báo của Heisenberg. (Một bản tóm tắt ngắn về vai trò của Born trong sự phát triển của việc công thức hóa cơ học lượng tử sử dụng cơ học ma trận cùng với lời bàn về một công thức quan trọng liên quan tính không giao hoán được của xác suất biên độ có thể tìm đọc bài viết bởi Jeremy Bernstein.)

Cho đến thời điểm đó, ma trận ít được sử dụng bởi các nhà vật lý; chúng được xem là thuộc về lãnh vực toán học thuần túy. Gustav Mie đã sử dụng chúng trong một bài báo về điện động học (electrodynamics) năm 1912 và Born đã sử dụng chúng trong lý thuyết về tinh thể năm 1921. Khi ma trận được sử dụng trong các trường hợp đó, đại số của các ma trận với phép nhân ma trận đã không dùng đến như là việc công thức hóa cơ học lượng tử sử dụng ma trận.

Born, đã học về đại số ma trận từ Rosanes và cũng học từ lý thuyết của Hilbert về phương trình tích phân và dạng bình phương cho vô hạn biến từ một trích dẫn của Born về cuốn sách của Hilbert Grundzüge einer allgemeinen Theorie der Linearen Integralgleichungen xuất bản năm 1912. Jordan đã nhiều năm là trợ lý cho Richard Courant tại Göttingen trong khi chuẩn bị cho cuốn sách của Courant và David Hilbert Methoden der mathematischen Physik I, xuất bản năm 1924. Cuốn sách này chứa đựng nhiều công cụ toán học cần thiết cho sự phát triển kế tiếp của cơ học lượng tử. Vào năm 1926, John von Neumann trở thành trợ lý cho David Hilbert, và ông đã sử dụng cụm từ "không gian Hilbert" để miêu tả đại số và giải tích sử dụng trong việc phát triển cơ học lượng tử.

Vào năm 1928, Albert Einstein đã đề cử Heisenberg, Born và Jordan cho giải Nobel Vật lý nhưng điều đó đã không xảy ra. Công bố giải Nobel về Vật lý vào năm 1932 đã được hoãn lại cho đến tháng 11 năm 1933. Vào lúc đó thì người ta được thông báo rằng Heisenberg đã được giải Nobel năm 1932 "cho việc sáng lập ra cơ học lượng tử, mà ứng dụng của nó đã, inter alia, dẫn đến việc khám phá ra dạng allotropic của hydrogen". Erwin Schrödinger và Paul Dirac đồng được giải Nobel năm 1933 "cho khám phám ra dạng mới của lý thuyết hạt nhân". Người ta có thể đặt câu hỏi rằng tại sao Born đã không được trao giải năm 1932 cùng với Heisenberg – Bernstein đưa ra một số phỏng đoán về vấn đề này. Một trong chúng là việc Jordan tham gia Đảng Quốc xã vào ngày 1 tháng 5 năm 1933 và trở thành một Sturmabteilung. Do vậy, liên hệ của Jordan vởi Đảng Quốc xã và liên hệ của Jordan với Born có thể ảnh hưởng tới việc trao giải cho Born vào thời điểm đó. Bernstein cũng để ý rằng khi Born được trao giải năm 1954, Jordan vẫn còn sống, và giải thưởng chỉ được nói là cho các diễn tả mang tính thống kê của vật lý lượng tử, và chỉ là đóng góp của riêng Born.

Phản ứng của Heisenberg đối với Born khi Heisenberg nhận giải Nobel năm 1932 và khi Born nhận giải Nobel năm 1954 là đáng để ý để đánh giá xem liệu Born có nên cũng đồng được giải Nobel với Heisenberg. Vào 25 tháng 11 năm 1933 Born nhận một lá thư từ Heisenberg nói rằng ông đã trì hoãn gửi đi do "lương tâm cắn rứt" rằng một mình ông được nhận giải Nobel "cho các công trình tìm ra tại Đại học Göttingen là sự hợp tác với – ông, Jordan và tôi". Heisenberg viết tiếp rằng đóng góp của Born và Jordan vào vật lý lượng tử không thể bị thay thế bởi "một quyết định sai lầm từ bên ngoài". Năm 1954, Heisenberg viết một bài báo tôn vinh các ý tưởng đi trước thời gian của Max Planck vào năm 1900. Trong bài viết đó, Heisenberg đã công nhận Born và Jordan đưa ra các công thức cuối cùng của cơ học ma trận và Heisenberg tiếp tục nhấn mạnh đóng góp của họ vào cơ học lượng tử, mà "không được công nhận một cách đúng đắn bởi công chúng".

Những người nhận bằng Ph.D. dưới sự hướng dẫn của Born ở Göttingen bao gồm Max Delbrück, Walter Elsasser, Friedrich Hund, Pascual Jordan, Maria Goeppert-Mayer, Lothar Wolfgang Nordheim, Robert Oppenheimer và Victor Weisskopf. Trợ lý của Born tại Viện vật lý lý thuyết ở Đại học Göttingen bao gồm Enrico Fermi, Werner Heisenberg, Gerhard Herzberg, Friedrich Hund, Pascual Jordan, Wolfgang Pauli, Léon Rosenfeld, Edward Teller và Eugene Wigner. Walter Heitler trở thành trợ lý của Born năm 1928 và dưới sự hướng dẫn của Born hoàn thành Habilitation năm 1929. Các sinh viên Ph.D. Delbrück, và 6 người trợ lý của ông (Fermi, Heisenberg, Goeppert-Mayer, Herzberg, Pauli, Wigner) lần lượt đều được giải Nobel.

Chú thích

Liên kết ngoài

 American Institute of Physics History Search: Max Born
 Encyclopaedia Britannica, Max Born - full article
 Annotated bibliography for Max Born from the Alsos Digital Library for Nuclear Issues
 Freeview video of Gustav Born (son of Max) with conversation and film on Gustav's memories of his father by the Vega Science Trust
 Max Born’s Life
 Max Born information from Nobel Winners site
 Nobel Laureate biography
 Papers of Professor Max Born (1882-1970) Held at the Edinburgh University Library, Special Collections Division
 Recollections of Max Born, by Emil Wolf, in Astrophysics and Space Science, Volume 227, Numbers 1-2. (Biographical tribute)
 Kuhn, Thomas S., John L. Heilbron, Paul Forman, and Lini Allen Sources for History of Quantum Physics  (American Philosophical Society, 1967)

Nhà vật lý lý thuyết
Sinh năm 1882
Mất năm 1970
Nhà vật lý Đức
Nhà vật lý Anh
Người đoạt giải Nobel Vật lý
Người Đức đoạt giải Nobel
Người Anh đoạt giải Nobel
Cựu sinh viên Đại học Göttingen
Hội viên Hội Hoàng gia
Nhà vật lý Vương quốc Liên hiệp Anh
Cựu sinh viên Đại học Heidelberg
Người Wrocław


title: Dalopius plutonicus

text:
Dalopius plutonicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Brown miêu tả khoa học năm 1934.

Chú thích

Tham khảo

Dalopius


title: Splendrillia basilirata

text:
Splendrillia basilirata là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Drilliidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Splendrillia


title: Tituboea daccordii

text:
Tituboea daccordii là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Lopatin miêu tả khoa học năm 1981.

Chú thích

Tham khảo

Tituboea


title: Chính phủ Đức

text:
Chính phủ Đức là Chính phủ của Cộng hòa Liên bang Đức và thực thi quyền lực điều hành ở cấp độ Liên bang. Còn được gọi là nội các liên bang, với các thành viên bao gồm Thủ tướng liên bang (Bundeskanzler) và các Bộ trưởng (Bundesminister). Theo pháp luật Đức, vai trò của Chính phủ được quy định ở điều 62 đến 69 của Hiến pháp.  Abs. 2 GG quy định, các thành viên chính phủ phải thề khi nhậm chức. Chức năng của chính phủ được quy định ở (Geschäftsordnung der Bundesregierung) và Quy định chung của các Bộ trưởng liên bang (Gemeinsame Geschäftsordnung der Bundesministerien) – được xác định rõ, chính phủ chỉ có quyền ra nghị quyết khi có hơn một nửa số thành viên chính phủ có mặt.

Thủ tướng Chính phủ Liên bang điều hành các hoạt động của Chính phủ, là người đại diện cho Văn phòng Thủ tướng. Thủ tướng có quyền trong quy định, có nghĩa là có quyền quyết định chính sách và phải chịu trách nhiệm về quyết định đó. Các bộ trưởng có quyền tự do thực thi nhiệm vụ nhưng phải theo chỉ dẫn của Thủ tướng (Ressortprinzip). Thủ tướng quyết định về lĩnh vực hoạt động của mỗi bộ trưởng. Khi có hai Bộ trưởng không thống nhất về một quyết định, Chính phủ sẽ ra quyết định dựa trên số đông (Kollegialprinzip).

Chính phủ Liên bang hiện thời
Dưới đây là danh sách chính phủ liên bang Đức nhậm chức từ ngày 8 tháng 12 năm 2021:

Ngày mở cửa
Từ năm 1999, vào các mùa hè có ngày mở cửa của Chính phủ Liên bang. Vào ngày này, khách tham quan có thể thăm trụ sở của Thủ tướng, Cơ quan báo chí của Chính phủ và 14 Bộ. Khi nhìn vào Trụ sở của các Phòng ban và các Bộ, người ta có thể hình dung ra hoạt động hàng ngày của các chính trị gia.

Xem thêm
 Hệ thống chính trị của Đức
 Chính trị Liên bang
 Danh sách các Bộ trưởng Liên bang
 Danh sách các chính phủ Liên bang Đức
 Quốc xã

Chú thích

Liên kết ngoài

 Website của Chính phủ Đức

Đức


title: Aslauga australis

text:
Aslauga australis là một loài loài bướm thuộc họ Lycaenidae. Đây là loài đặc hữu của Nam Phi, ở đây chúng thấy ở hai mươi địa điểm bao gồm xavan và rừng ven biển ở East Cape. Chúng cũng được thấy ở Durban ở KwaZulu-Natal.

Sải cánh từ 22–25 mm đối với con đực và 25–28 mm đối với con cái. Cá thể trưởng thành mọc cánh từ mùa xuân sang mùa thu..

Chú thích

Tham khảo
 Gimenez Dixon, M. 1996. Aslauga australis. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 31 tháng 7 năm 2007.

Aslauga
Côn trùng Nam Phi
Động vật đặc hữu Nam Phi


title: Bulbophyllum torricellense

text:
Bulbophyllum torricellense là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

torricellense]]

T


title: .bz

text:
.bz là tên miền Internet quốc gia (ccTLD) dành cho Belize. Nó được quản lý bởi Đại học Belize.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Thông tin whois của .bz từ IANA (tiếng Anh)
ICANN cảnh báo về kiện (tiếng Anh)

bz
Belize
Tên miền quốc gia cấp cao nhất

sv:Toppdomän#B


title: Tournavaux

text:
Tournavaux  là một xã ở tỉnh Ardennes, thuộc vùng Grand Est ở phía bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Ardennes

Tham khảo

Xã của Ardennes


title: Aeolus brevipennis

text:
Aeolus brevipennis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Schwarz miêu tả khoa học năm 1900.

Chú thích

Tham khảo

biologie|2011|10|30}}

Aeolus


title: Tipula infracta

text:
Tipula infracta là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ruồi hạc


title: Baeoura brevipilosa

text:
Baeoura brevipilosa là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Tham khảo

Baeoura
Limoniidae ở vùng Afrotropic


title: Sartène (quận)

text:
Quận Sartène là một quận của Pháp, nằm ở tỉnh Corse-du-Sud, thuộc Corse. Quận này có 8 tổng và 44 xã.

Các đơn vị hành chính

Các tổng
Các tổng của quận Sartène là:
 Bonifacio
 Figari
 Levie
 Olmeto
 Petreto-Bicchisano
 Porto-Vecchio
 Sartène
 Tallano-Scopamène

Các xã
Các xã của quận Sartène, và mã INSEE là:

Tham khảo

Liên kết ngoài
  Sartène trên trang Viện quốc gia Pháp và Nghiên cứu kinh tế (INSEE)

Sartène


title: Austrolimnophila persessilis

text:
Austrolimnophila persessilis là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Austrolimnophila
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: 876 Scott

text:
876 Scott

876 Scott là một tiểu hành tinh ở vành đai chính, thuộc nhóm tiểu hành tinh Eos. Nó được Johann Palisa phát hiện ngày 20.6.1917 ở Viên, và được đặt theo tên Robert Falcon Scott, nhà thám hiểm địa cực người Anh.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Orbital simulation from JPL (Java) / Ephemeris.
 Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1917


title: Rhabdomastix trichiata

text:
Rhabdomastix trichiata là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Rhabdomastix
Limoniidae ở vùng Australasia


title: Sái Kinh

text:
Sái Kinh hay Thái Kinh (chữ Hán: 蔡京; 1047-1126) là thừa tướng nhà Bắc Tống trong lịch sử Trung Quốc. Ông là người giữ chức vụ quan đầu triều nhiều lần nhất thời Bắc Tống và bị sử sách nhìn nhận là gian thần.

Thời Tống Thần Tông và Tống Triết Tông

Thăng tiến
Sái Kinh tự là Nguyên Trường (元長), người Tiên Du, Hưng Hóa. Cha ông là Sái Chuẩn. Từ nhỏ Sái Kinh là người thông minh, viết chữ đẹp.

Niên hiệu Hy Ninh thời Tống Thần Tông (1058-1078), Sái Kinh cùng em là Sái Biện lên thi ở kinh thành Khai Phong, cả hai anh em cùng đỗ tiến sĩ.

Sái Kinh được cử đi làm Huyện uý huyện Tiền Đường, còn Sái Biện đi làm chủ bạ Giang Âm. Sái Biện được Thừa tướng Vương An Thạch đang thi hành "Khang Ninh biến pháp" quý mến và gả con gái cho nên thăng tiến rất nhanh, lên chức Trung thư xá nhân kiêm Thị giảng. Sái Kinh tỏ ra là người ủng hộ biến pháp của Vương An Thạch, nhờ có em là con rể Thừa tướng nên ông được thăng làm Thôi quan ở Thư châu. Sau đó ông được mời về triều giữ chức Khởi cư lang.

Sau đó Sái Kinh nhận nhiệm vụ làm sứ giả sang nước Liêu ở phương bắc. Do ngoại giao thành công, ông cũng được thăng làm Trung thư xá nhân như Sái Biện.

Nhờ viết chữ đẹp, Sái Kinh được thăng làm Đãi chế tại Long đồ các và đến niên hiệu Nguyên Hựu (1086-1093) thời Tống Triết Tông, Sái Kinh được bổ nhiệm kiêm thêm chức Tri phủ phủ Khai Phong.

Thời Tống Triết Tông, vua còn nhỏ và Cao thái hậu nhiếp chính. Vương An Thạch thất thế, Tư Mã Quang lên cầm quyền (1086). Sái Kinh được giao nhiệm vụ phải hoàn thành các chế độ cũ về sai dịch. Những người khác đều do thời gian quá gấp gáp không thể hoàn thành, riêng Sái Kinh hoàn thành đúng kỳ hạn nên được phong thưởng.

Thất thế
Ít lâu sau, nhiều quan Gián nghị trong triều vạch tội Sái Kinh có những ý đồ xấu, do đó ông bị truất bỏ chức vụ, phải đi làm Tri huyện tại Thành Đức quân và Tri châu Doanh châu đều là những nơi hoang vắng trên biên giới.

Trong thời gian ở Doanh châu, Sái Kinh thay đổi thái độ với biến pháp Vương An Thạch nhằm lấy lòng Tư Mã Quang. Ông không đồng tình với những ai nhắc tới biến pháp. Vì vậy sau một thời gian, những người phe Tư Mã Quang cho rằng có thể dùng được Sái Kinh, bèn đưa ông về làm Tri phủ Thành Đô.

Tuy nhiên, trong số những người thuộc phe Tư Mã Quang, Phạm Tổ Vũ thuyết phục mọi người rằng Sái Kinh chỉ là người xảo quyệt, tạm thời luồn cúi để tiến thân chứ không thực lòng phản đối biến pháp. Vì vậy ông lại bị chuyển sang làm Phát vận sứ ở Giang Hoài, Kinh Triết. Khi đến nhận chức, ông luôn bị các quan lại địa phương đả kích nên rất oán hận Phạm Tổ Vũ.

Lại phục hồi
Năm 1093, Cao thái hậu mất, vua Triết Tông đã lớn, tự mình trông coi triều chính. Triết Tông ghét những người theo tư tưởng thủ cựu của Tư Mã Quang, ủng hộ quan điểm cải cách của Vương An Thạch, vì thế những người cùng phe Tư Mã Quang (đã mất năm 1087) bị đuổi và những người theo phái cải cách lại được dùng. Sái Kinh trong số những người bị phe thủ cựu đả kích nên lại đến niên hiệu Thiệu Thánh (1094-1097), ông được Tống Triết Tông gọi về triều phong làm Thượng thư bộ Hộ, còn Sái Biện được phong làm Phó tể tướng. Ông cùng với Thừa tướng Chương Đôn hợp sức thi hành biến pháp cải cách của tể tướng Vương An Thạch đã vạch ra trước đây.

Tuy nhiên, việc thực thi biến pháp của Chương Đôn và Sái Kinh không còn giống Vương An Thạch mà chỉ tập trung vào việc truy diệt những người theo phe thủ cựu của Tư Mã Quang, tiến hành cách chức và lưu đày họ. Trong việc thực thi việc này, Sái Kinh được Chương Đôn tán thưởng.

Năm 1097, Chương Đôn cùng Sái Biện vu cáo Tư Mã Quang và những người phe thủ cựu từng có mưu đồ lật đổ Tống Triết Tông. Sái Kinh được giao nhiệm vụ điều tra vụ án này. Kết quả họ bị chém đầu hoặc đi đày xuống Lĩnh Nam. Hành động của ông và Chương Đôn khiến nhiều người căm giận, họ đặt ra câu đồng dao đề bày tỏ sự bất bình:
Đại Đôn tiểu Đôn, nhập địa vô môn; Đại Sái tiểu Sái, hoàn tha mệnh trái

Nghĩa là:
Đại Đôn tiểu Đôn, hết cửa xuống đất; Đại Sái tiểu Sái, phải trả nợ máu

Thời Tống Huy Tông

Thất thế
Năm 1100, Tống Triết Tông qua đời, em là Triệu Cát lên ngôi, tức là Tống Huy Tông. Hướng thái hậu là người ủng hộ phe thủ cựu của Tư Mã Quang, do đó những người phe này lại đắc thế. Sái Kinh bị giáng xuống làm Đoan minh điện học sĩ và Long đồ các học sĩ không có thực quyền.

Tống Huy Tông định điều Sái Kinh ra làm Tri phủ Thái Nguyên, nhưng Hướng thái hậu ngăn lại và đề nghị để ông tiếp tục viết sử sách. Cùng lúc đó Trần Quán tố cáo Sái Kinh thường giao du với thái giám, nội thị mưu đồ xấu, Tống Huy Tông liền biếm ông đi làm Tri phủ Giang Ninh. Một số đại thần khác ghét Sái Kinh lại làm đơn tố cáo ông tỏ ý bất mãn khi bị chuyển chức, vì vậy Huy Tông hạ lệnh truy đoạt các chức vụ trước đây của ông và đưa làm Đề cử tại Động Tiêu cung (một ly cung ở Hàng Châu). Ông vội vã lên đường đến Hàng châu vì sợ bị hại.

Thăng thừa tướng
Không lâu sau, Hướng thái hậu giao lại việc điều hành triều chính cho Tống Huy Tông. Huy Tông ham chơi, thích làm thơ, vẽ tranh, trọng dụng hoạn quan Đồng Quán. Tống Huy Tông đặt ra Ty kim minh lo việc thu thập sách vở cho vua. Đồng Quán được sai làm việc lo việc thu thập sách vở cho vua Tống Huy Tông. Sái Kinh liền bắt mối quan hệ với Đồng Quán. Sái Kinh nhờ Đồng Quán tiến dẫn với Tống Huy Tông. Biết Huy Tông thích nghệ thuật, Sái Kinh ngày đêm viết chữ lên các bức tranh và làm thơ, nhờ Đồng Quán dâng lên vua và nói giúp. Cùng lúc, các thừa tướng Tăng Bố và Hàn Trung Ngạn cũng tranh chấp quyền lực, Tăng Bố muốn có thêm vây cánh chống Hàn Trung Ngạn nên cũng tiến cử Sái Kinh. Vì vậy không lâu sau ông được Huy Tông đổi đi làm Tri châu Định châu, sang năm 1102 được làm Tri phủ ở phủ Đại Danh.

Nghe theo ý kiến của Tăng Bố, Tống Huy Tông thay đổi lập trường trung hòa giữa biến pháp (Vương An Thạch trước đây) và thủ cựu (Tư Mã Quang trước đây) sang quan điểm ngả hẳn theo biến pháp, do đó bãi chức Thượng thư Tả bộc xạ của Hàn Trung Ngạn. Tăng Bố muốn nắm trọn quyền hành, nhưng Tống Huy Tông lại triệu Sái Kinh về phong làm Thượng thư tả thừa.

Tăng Bố vốn chỉ muốn lợi dụng Sái Kinh, không muốn để ông vào làm quan lớn trong triều. Còn Sái Kinh cũng chưa mãn nguyện với chức Thượng thư tả thừa, vì vậy hai người mâu thuẫn nhau.

Tháng 6 nhuận năm 1102, Tăng Bố định đề cử thông gia Trần Hựu Phủ làm Thị lang bộ Hộ, liền bị Sái Kinh phản đối vì tình riêng. Hai bên cãi cọ trước mặt Huy Tông. Không lâu sau Huy Tông bãi chức Tăng Bố ra làm Tri châu ở Nhuận châu, và thăng Sái Kinh lên làm Thượng thư Hữu bộc xạ.

Trả thù đối thủ
Sợ Tăng Bố quay lại trả thù, Sái Kinh vu cáo Tăng Bố tham ô và sai Tri phủ Khai Phong là Lã Gia Vấn bắt các con Tăng Bố tra tấn bắt khai nhận tội, nhưng họ một mực không thừa nhận cha mình tham ô. Sái Kinh bèn sai người đứng ra làm chứng giả để buộc tội Tăng Bố khiến Tăng Bố liên tiếp bị giáng chức và tới năm 1107 chết tại nơi bị giáng chức.

Đầu năm 1103, Sái Kinh được Tống Huy Tông thăng lên làm Thượng thư Tả bộc xạ. Nghe theo đề nghị của ông, Tống Huy Tông lập ra Ty đô tỉnh giảng nghị là cơ quan giúp Thừa tướng trong việc điều hành triều đình. Ông đưa những người thân tín của mình như Ngô Cư Hậu, Vương Hán Chi vào cơ quan này. Từ đó việc thăng chức hay bãi miễn các quan và chi thu tài chính quốc gia đều do Ty đô tỉnh giảng nghị thực hiện và tâu Huy Tông phê chuẩn.

Trên danh nghĩa, Sái Kinh dùng chiêu bài phục hồi biến pháp Vương An Thạch nhưng trên thực tế thì chỉ để làm lợi riêng. Để triệt hạ hoàn toàn phe thủ cựu, Sái Kinh kiến nghị Huy Tông liệt kê tên tuổi những người thuộc phe này gồm 109 người từng theo Tư Mã Quang, khắc tên lên bia đá gọi là "danh sách gian đảng" bêu danh xấu trước cửa Đoan Lễ tại điện Văn Đức để noi gương cho đời sau. Sau đó ông lại phát động một phong trào khắc bia bêu danh những người phe này tại các địa phương trong toàn quốc. Do đợt trả thù này của Sái Kinh, hàng loạt tên tuổi danh sĩ và tác phẩm bị Huy Tông ra lệnh thiêu hủy như Tô Tuần, Tô Đông Pha, Tô Triệt, Tần Quán, Trương Lỗi, Triệu Bổ Chi...

Không chỉ trả thù phe thủ cựu, Sái Kinh quay sang đả kích cả một số người trong phe tân pháp như các học trò của Vương An Thạch là Lục Điền và Lý Thanh Thần vì từng xúc phạm tới ông. Chương Đôn từng phản đối đưa Tống Huy Tông lên ngôi khi Tống Triết Tông mới mất, Sái Kinh lấy lòng Huy Tông cũng khép con cháu Chương Đôn cùng phe thủ cựu và trả thù. Chỉ trong 2 năm từ khi Sái Kinh làm thừa tướng, có gần 1000 người bị hãm hại.

Lấy lòng Huy Tông
Biết Tống Huy Tông thích hưởng lạc, Sái Kinh còn khởi xướng học thuyết Phong hưởng dự đại, tô vẽ cảnh thái bình thịnh trị của đất nước, đề xuất cách ăn chơi hưởng thụ, xui Tống Huy Tông ra sức xây dựng cung điện đền đài, gây lãng phí nhiều tiền bạc của nhân dân. Ông cùng Đồng Quán chủ xướng việc khai thác nhiều đá hoa cương để cung cấp cho Huy Tông xây cái núi giả để thưởng ngoạn gọi là Vạn tuế sơn. Việc tiêu tốn tiền của khiến triều đình tăng thu, việc đánh thuế nhân dân ngày càng nặng, kiểm kê cả đến hạt thóc, quả đậu và từng que củi, khiến nhân dân càng thêm khổ cực. Huy Tông rất vừa ý, bèn phong ông làm Gia quốc công, ban thưởng cho ông khu đất lớn trong kinh thành để xây phủ, sau đó lại ban cho một khu đất nữa ở phía tây kinh thành. Sái Kinh được đất mới lại phá hủy thêm hàng trăm nhà dân đang ở để mở rộng vườn nhà mình. Cả hai khu nhà Sái Kinh đều xây cất và tiêu phí rất tốn kém.

Do quyền thế của Sái Kinh và Đồng Quán, người đời lúc đó gọi Sái Kinh là "tướng ông", Đồng Quán là "tướng bà". Dân gian căm giận Sái Kinh và Đồng Quán bèn đặt ra câu đồng dao: "Đập bẹp ống đồng (chỉ Đồng Quán), đổ đĩa cải thái (chỉ Sái Kinh), cuộc đời sẽ khoái!"

Nhiều lần thăng giáng
Năm 1106, có sao chổi xuất hiện. Tống Huy Tông cho đó là điềm gở với mình, bèn cách chức thừa tướng của Sái Kinh để tránh tai họa. Ông bị điều làm Khai phủ nghi đồng tam ty nhưng được ở lại kinh thành Khai Phong. Trong dân gian nghe tin ông bị cách chức đều rất vui mừng.

Trước khi bị bãi chức, Sái Kinh đề cử người cùng cánh là Triệu Đĩnh Chi vào chức Thượng thư Hữu bộc xạ đang bỏ trống. Triệu Đĩnh Chi làm Thượng thư Hữu bộc xạ một thời gian, sợ Sái Kinh hãm hại mình nên xin từ chức về quê và được Huy Tông phê chuẩn. Đúng lúc đó có điềm sao chổi và Sái Kinh bị bãi chức, Huy Tông bèn lệnh cho Đĩnh Chi nán lại chức Thượng thư Hữu bộc xạ. Triệu Đĩnh Chi thấy Sái Kinh bị bãi chức rất mừng, bèn đứng ra tố cáo những việc làm sai trái của ông. Huy Tông nghe theo Đĩnh Chi, bèn bãi bỏ tất cả chế độ do Sái Kinh thi hành trong thời gian cầm quyền.

Triệu Đĩnh Chi lại tiến cử người cùng cánh là Lưu Quỳ vào triều làm Trung thư thị lang. Hai người ra sức bài xích để loại trừ những người trong phe Sái Kinh còn nhiều trong triều. Sái Kinh bèn xui những người cùng phe như Trịnh Cư Trung, Trịnh Thân biện luận với Huy Tông, ca ngợi công lao của Sái Kinh trước đây. Huy Tông không có chủ kiến, khi nghe những người cùng phe Sái Kinh nói lại cho là phải, và hoài nghi Triệu Đĩnh Chi, Lưu Quỳ. Không lâu sau Lưu Quỳ bị bãi chức đi làm Tri châu Bặc châu rồi tới tháng 1 năm sau (1107) lại đưa Sái Kinh trở lại chức Thượng thư Tả bộc xạ, phong làm Ngụy quốc công.

Sái Kinh trở lại chức cũ, ra sức trả thù những người hại mình. Triệu Đĩnh Chi bị cô lập và bị công kích, tới tháng 3 năm 1107 bị bãi chức Thượng thư Hữu bộc xạ xuống làm Quan văn điện đại học sĩ. Đĩnh Chi buồn rầu và không lâu sau lâm bệnh mất.

Sái Kinh tiếp tục trả thù Lưu Quỳ, sai người tố cáo anh vợ Quỳ là Chương Diên với tội danh tham ô rồi phái Thị ngự sử Thẩm Cơ đi trị tội Chương Diên. Nhưng Thẩm Cơ là người ngay thẳng, tuyên bố Chương Diên vô tội và thả mấy trăm người có liên quan rồi tâu về triều. Sái Kinh tức giận bèn chặn bản tấu đó lại và sai người tâm phúc đến thẩm tra lại, bắt Chương Diên tịch thu gia sản và đày ra đảo. Còn Thẩm Cơ cũng bị vu cáo là "chê bai pháp luật triều đình". Tống Huy Tông tin theo Sái Kinh bèn bãi chức Thẩm Cơ đày đi làm quan ở Tính châu. Thẩm Cơ uất ức lâm bệnh qua đời.

Quan Trai lang ở Thái miếu là Phương Chẩn bất bình với hành động chuyên quyền của Sái Kinh bèn dâng biểu lên Tống Huy Tông vạch tội ông. Tống Huy Tông lại cho rằng lời kể tội là quá đáng và đưa bản tấu cho Sái Kinh xem. Sái Kinh liền kết tội Phương Chẩn vu khống, được Huy Tông đồng tình và ra lệnh đày Phương Chẩn đi Lĩnh Nam.

Trịnh Cư Trung có đóng góp trong việc đưa Sái Kinh trở lại ngôi thừa tướng nên tin tưởng mình sẽ được cất nhắc. Nhưng Huy Tông lại nghe theo đề nghị của Hoàng Kinh Thành giáng chức của Cư Trung, lúc đó Sái Kinh có mặt nhưng không can thiệp gì. Vì vậy Cư Trung oán hận Sái Kinh.

Cuối năm 1107, Tống Huy Tông cho Sái Kinh làm Thái úy phụ trách quân đội và ban cho đai ngọc. Thời Tống Thần Tông, thừa tướng Vương An Thạch cũng được ban đai ngọc nhưng chỉ được đeo trong 3 ngày, còn Sái Kinh đeo ra vào hằng ngày. Ít lâu sau ông lại được Huy Tông phong làm Thái sư nên tỏ ra rất đắc ý

Tuy nhiên vì Sái Kinh lộng quyền, làm nhiều điều trái phép nên sang năm 1109 ông lại bị bãi chức Thừa tướng lần thứ 2, đổi sang làm Sở quốc công, giao việc biên soạn sách "Triết Tông thực lục".

Sau khi ông bị bãi chức lần này, nhiều người lại đua nhau tố cáo ông làm hại nước nhà, trong đó có cả những người cùng phe cũ. Nhưng do có Tống Huy Tông che chở, Sái Kinh không bị trị tội. Sang năm 1110, lại có sao chổi xuất hiện. Ngự sử Trương Khắc Công nhân đó lại dâng biểu nói với Huy Tông rằng điềm xấu đó là tại Sái Kinh nhiều tội ác. Vì vậy Huy Tông giáng chức ông xuống làm thái tử Thiếu bảo, phải đi sang Hàng châu.

Nhưng chỉ qua năm sau (1112), Tống Huy Tông lại nhớ Sái Kinh và triệu về triều, phục chức Thái sư, Thượng thư Hữu bộc xạ và tước Sở quốc công. Ngay khi trở về Khai Phong, Sái Kinh đã giáng chức hơn 30 người tố cáo mình lần trước. Sau đó Tống Huy Tông theo kiến nghị của ông thực hiện cải cách quan chế, theo đó:
 Thượng thư Tả bộc xạ đổi thành thái tể
 Thượng thư Hữu bộc xạ đổi thành thiếu tể
 Bãi bỏ thượng thư lệnh và các quan văn võ mà chỉ dùng chức thái úy để thống lĩnh binh mã

Mục đích của việc cải cách quan chế của Sái Kinh nhằm tiến thêm một bước khống chế triều đình. Thị ngự sử Hoàng Bảo Quang dâng thư phản đối chủ trương của Sái Kinh liền bị đày đi Chiêu châu, còn Thượng thư Bộ Hộ là Trần Hiển từ chức về quê ở ẩn.

Trước sự chuyên quyền của Sái Kinh, thái tử Triệu Hoàn rất bất mãn. Sái Kinh muốn lấy lòng thái tử, bèn mang bộ chén uống rượu của nước Đại Thực đến dâng, nhưng bị Triệu Hoàn từ chối thẳng thừng và quát mắng, rồi ném vỡ bộ chén ra sân. Sái Kinh vừa thẹn vừa giận, liền tìm cách trả thù. Ông biết không thể trực tiếp tấn công vào thái tử Hoàn nên nghĩ kế đánh vào những người thân tín của thái tử. Ông kiếm cớ đày viên quan Thái tử chiêm sự ra làm quan ở Trì châu.

Nhiều việc làm của Sái Kinh lại khiến Tống Huy Tông không bằng lòng, nên sang năm 1116 Huy Tông triệu Trịnh Cư Trung về phong làm Thái tể (Thượng thư Tả bộc xạ trước đây) và cử Cư Trung theo dõi cử động của Sái Kinh. Sái Kinh biết vậy liền mượn cớ tuổi cao sức yếu, ít vào triều hơn trước.

Trong khi Sái Kinh và Trịnh Cư Trung ngầm đấu đá nhau, Huy Tông cử Vương Phủ làm Thượng thư tả thừa. Vương Phủ vồn là người cùng phe cũ của Sái Kinh nhưng tới lúc đó lại ngả theo Trịnh Cư Trung, Sái Kinh tức giận muốn làm hại nhưng không được.

Năm 1120, do sự công kích của những người khác cánh, Sái Kinh bị bãi chức thừa tướng lần thứ 3, nhưng vẫn giữ chức Thái sư. Sái Kinh có sáu người con trai, trong đó Sái Du, Sái Thốc, Sái Tiêu đều là đại học sĩ. Năm 1122, con ông là Sái Du theo hoạn quan Đồng Quán đi dẹp cuộc khởi nghĩa Phương Lạp ở Giang Nam có công lao, hai người lại được cử đi đánh Liêu (người Khiết Đan) theo minh ước đã thỏa thuận với nước Kim (người Nữ Chân). Khi chiếm được Yên Kinh của nước Liêu, quân Kim lấy hết của cải và dân chúng, chỉ để lại cho quân Tống thành không. Đồng Quán và Sái Du báo tin thắng trận về triều, được Huy Tông thăng chức.

Giữa lúc đó Vương Phủ mâu thuẫn với thái tử Triệu Hoàn vì Phủ muốn đưa hoàng tử Triệu Khải lên làm thái tử. Sái Du bèn liên kết với Lý Bang Ngạn công kích đuổi Vương Phủ ra khỏi triều đình. Lúc đó Trịnh Cư Trung đã mất nên năm 1125 Tống Huy Tông lại hạ lệnh đưa Sái Kinh lên làm quan đầu triều, cầm quyền điều hành triều chính với tư cách là Thái sư. Vì Sái Kinh đã gần 80 tuổi, mắt bị mù lòa nên cho con ông là Sái Tiêu thay cha lo công việc. Thái tể Bạch Thời Trung và Thiếu tể Lý Bang Nhan đều nghe theo lệnh của cha con Sái Kinh.

Sái Kinh không thể tự mình đảm đương công việc trong triều. Ông về nhà coi tướng phủ như triều đình, mọi công việc do các quan cấp dưới báo lên do con ông quyết đoán. Những ai muốn vào phủ thỉnh cầu phải chờ ngoài cổng rồi hối lộ rồi mới được vào. Những ai hối lộ đều được thăng quan tiến chức, còn người chính trực thì không được dung nạp.

Mỗi lần Sái Kinh vào triều, các quan phải xếp hàng đón vái chào. Quyền thế lớn, Sái Kinh càng ngày càng làm nhiều điều tàn bạo ác độc. Vì vậy trong triều trở ra ngoài, mọi người đều bàn tán về tội ác của Sái Kinh, gọi ông là người cầm đầu Lục tặc.

Sái Du thấy Sái Tiêu được nắm quyền thì bất bình, bèn liên kết với Bạch Thời Trung để đối phó với em và cha. Sái Du lấy cớ Sái Kinh đã quá già và bệnh tật, gây sức ép để Sái Kinh từ chức và tâu với Tống Huy Tông về việc này. Huy Tông nghe theo, lệnh cho ông viết sớ từ quan. Sái Kinh không thể cưỡng lại lệnh vua, đành phải làm theo.

Rời khỏi kinh thành
Sau khi từ chức, Sái Kinh suy sụp, ngã bệnh. Năm 1126, quân Kim đánh xuống phía nam. Quân Tống yếu ớt không kháng cự được. Tống Huy Tông vội vã nhường ngôi cho thái tử Triệu Hoàn (tức Tống Khâm Tông) rồi cùng Đồng Quán và Sái Du bỏ kinh thành Khai Phong chạy.

Sái Kinh nghe tin thượng hoàng Huy Tông bỏ chạy, cũng vội rời khỏi kinh thành. Ông mang tất cả của cải có được chở lên thuyền to. Để đề phòng bị cướp, ông mang 40 gánh vàng bạc châu báu gửi người bà con ở Hải Diêm.

Sức ép của quân Kim ngày càng lớn. Tống Khâm Tông buộc phải trọng dụng viên tướng chủ chiến là Lý Cương để ngăn địch. Lúc đó nhiều người dâng sớ xin trị tội Vương Phủ, cha con Sái Kinh, Đồng Quán, Lý Nhan, Chu Diến… hại nước hại dân. Tống Khâm Tông bèn hạ lệnh bắt giết Vương Phủ, Lý Nhan, Chu Diến, và lưu đày Đồng Quán, các con Sái Kinh. Nhưng các đại thần chưa hết bất bình, tiếp tục tố cáo và đòi giết Sái, Đồng. Khâm Tông bèn hạ lệnh cho người đuổi theo giết Đồng Quán cùng Sái Tiêu, Sái Du. Riêng Sái Kinh được ban đặc ân, chỉ bị biếm đi đày ở Lĩnh Nam.

Khi nhận lệnh biếm chức, Sái Kinh đang ở Bặc châu. Bên cạnh ông còn 3 sủng cơ rất đẹp là Mộ Dung thị, Vũ thị và Hình thị. Quân Kim áp sát kinh thành, đòi Nhà Tống nộp 3 mỹ nhân của Sái Kinh. Tống Khâm Tông bèn phái người đến Bặc châu bắt 3 mỹ nhân khiến Sái Kinh rất nuối tiếc.

Qua đời
Nhận lệnh lưu đày, ông dẫn người nhà đi Thiều châu. Dân địa phương oán hận ông làm nhiều điều ác, nên đóng cửa giấu thực phẩm đi không bán, chặn đường mắng nhiếc; còn quan địa phương xua đuổi không cho đi đường lớn bắt đi sang đường nhỏ.

Khi Sái Kinh đến Đàm châu, vì không tìm được chỗ nghỉ nên phải vào chùa Đông Minh tạm trú. Ông bùi ngùi nhớ lại quá khứ và viết bài từ:
Bát thập nhất niên trụ thế, tứ thiên lý ngoại vô gia. Như kim lưu lạc hướng thiên nhai, mộng đáo Dao Trì khuyết hạ
Ngọc diện ngũ hồi mệnh tướng, đồng tình kỷ độ tuyên ma. Chỉ nhân tham luyến thử vinh hoa, tiện hữu như kim sự dã

Dịch:
Sau 81 năm sống trên đời, nay phải đi xa 4000 dặm mà không có nhà để ở. Đang lưu lạc nơi chân trời góc biển mà vẫn mơ mộng về cung điện Dao Trì
Đã 5 lần làm thừa tướng tại triều đình, đã mấy lần xuống chó lên voi. Chỉ vì quá ham cuộc sống vinh quang đó nên ngày nay mới gặp cảnh ngộ này!

Viết bài từ được mấy hôm thì Sái Kinh qua đời, thọ 81 tuổi. Hoàn cảnh lúc đó khó khăn không có quan tài, người nhà mang xác ông gói vào vải xanh xấu mà dân gian thường dùng rồi chôn tại nghĩa địa ở địa phương. Do những việc làm bạo ngược khi còn sống, sau khi ông mất vẫn bị nhiều người oán hận. Người đương thời cho rằng đó là sự báo ứng cho những việc làm ác độc của Sái Kinh khi còn quyền thế.

Về sau, có người thủ hạ của ông cải táng cho ông. Trong 50 năm trên quan trường, Sái Kinh 4 lần đứng ở cương vị quan đầu triều, nếu tính cả lần thăng từ Thượng thư Hữu bộc xạ lên Thượng thư Tả bộc xạ khi ngôi Thượng thư Tả bộc xạ đang bỏ trống thì Sái Kinh đã 5 lần làm quan đầu triều và 3 lần bị mất ngôi vị này; dù tính 4 lần ông vẫn là người giữ chức vụ quan đầu triều (thừa tướng) nhiều lần nhất trong lịch sử nhà Bắc Tống. Ông bị xem là một trong những tội nhân gây ra sự suy vong của nhà Bắc Tống.

Trong Thủy hử
Sái Kinh trong tác phẩm Thủy hử và Hậu Thủy hử của Thi Nại Am và La Quán Trung được mô tả là một gian thần, cùng phe với Cao Cầu, Đồng Quán và Dương Tiễn. Ông cùng họ lũng đoạn triều đình, lừa dối vua Tống Huy Tông, luôn có mưu đồ làm hại những người chính trực, trong đó có các anh hùng Lương Sơn Bạc.

Tại hồi cuối cùng, khi Tống Công Minh, Lư Tuấn Nghĩa cùng các thủ lĩnh Lương Sơn còn sống sót trở về được phong chức, Sái Kinh đồng mưu với 3 người vu cáo họ có mưu đồ làm phản. Huy Tông tỏ ra nghi ngờ, Cao Cầu và Dương Tiễn sai thủ hạ bỏ độc vào đồ ăn uống mà Huy Tông ban cho Tống Giang, Lư Tuấn Nghĩa để sát hại họ. Kết quả kéo theo cái chết của Lý Quỳ, Ngô Dụng và Hoa Vinh. Khi vụ việc bị phát giác do Tống Giang hiện hồn báo mộng cho Huy Tông, Đồng Quán và Sái Kinh đổ trách nhiệm cho người hầu trực tiếp bỏ thuốc độc cho Tống Giang và Lư Tuấn Nghĩa và ám hại người này. Đồng Quán, Cao Cầu, Sái Kinh và Dương Tiễn chỉ bị Huy Tông trách mắng qua loa không bị trị tội.

Xem thêm
 Tống Khâm Tông
 Tống Huy Tông
 Đồng Quán
 Sái Biện
 Tăng Bố

Tham khảo
 Chu Thiệu Hầu (2003), Tổng tập lược truyện các Tể tướng trong lịch sử Trung Quốc, tập 2, Nhà xuất bản Văn hóa thông tin
 Nhiễm Vạn Lý chủ biên (2010), Mười đại gian thần trong lịch sử Trung Quốc, Nhà xuất bản Văn học
 An Tác Chương (1996), Chuyện hôn quân bạo chúa, Nhà xuất bản Văn hóa thông tin
Tống sử, Quyển 472 - Liệt truyện 231: Gian thần 2
 Vương Xuân Du (1996), Kể chuyện các hoạn quan Trung Quốc, Nhà xuất bản Văn hóa thông tin
 Kỳ Ngạn Thần (2007), Người Trung Quốc và những hiểu lầm về lịch sử, Nhà xuất bản Công an nhân dân
 Thi Nại Am, La Quán Trung (1999), Hậu Thủy hử, Nhà xuất bản Văn học

Chú thích

Người Phúc Kiến
Nhân vật chính trị nhà Tống
Sinh năm 1047
Mất năm 1126
Nhân vật Thủy hử
Nhân vật Đãng khấu chí
Tiến sĩ nhà Tống
Nghệ sĩ từ Phúc Kiến


title: Beyernaumburg

text:
Beyernaumburg là một đô thị thuộc huyện Mansfeld-Südharz, Sachsen-Anhalt, Đức. Đô thị Beyernaumburg có diện tích 12,61 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 778 người.

Tham khảo


title: Xenomusa

text:
Xenomusa là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Geometridae


title: Nisaetus

text:
Nisaetus là một chi chứa khoảng 9 loài chim diều, chủ yếu được tìm thấy tại vùng nhiệt đới châu Á. Trước đây chúng được đặt trong phạm vi chi Spizaetus, nhưng các nghiên cứu phân tử chỉ ra rằng các loài chim diều Cựu thế giới này có quan hệ gần với chi Ictinaetus hơn là với các loài còn lại (thuộc Tân thế giới) của chi Spizaetus. Chúng là các loài diều có thân hình mảnh dẻ, kích thước trung bình, cánh thuôn tròn, chân có lông dài, cánh có vạch kẻ dọc, có chòm lông mào và thường thích nghi với môi trường sống trong rừng.

Các loài
Các loài dưới đây sắp xếp theo trật tự phát sinh chủng loài.
 Nisaetus kelaarti: Diều Legge. Tách ra từ N. nipalensis.
 Nisaetus lanceolatus Temminck & Schlegel, 1844: Diều Sulawesi
 Nisaetus pinskeri: Diều Pinsker hay diều Nam Phillipin. Tách ra từ N. philippensis.
 Nisaetus cirrhatus (Gmelin, 1788): Diều đầu nâu. Có ở Việt Nam.
 Nisaetus floris (E. Hartert, 1898): Diều Flores
 Nisaetus philippensis Gould, 1863: Diều Philippin
 Nisaetus nanus Wallace, 1868: Diều Wallace
 Nisaetus nipalensis (Hodgson, 1836): Diều núi. Có ở Việt Nam.
 Nisaetus alboniger (Blyth, 1845): Diều Blyth
 Nisaetus bartelsi Stresemann, 1924: Diều Java

Hình ảnh

Chú thích


title: Postlow

text:
Postlow là một đô thị trong huyện Vorpommern-Greifswald (trước thuộc huyện Ostvorpommern), bang Mecklenburg-Vorpommern, miền bắc nước Đức..

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Vorpommern-Greifswald


title: Củng Nghĩa

text:
Củng Nghĩa (tiếng Trung: 巩义市, Hán Việt: Củng Nghĩa thị) là một thành phố cấp phó địa khu thuộc địa cấp thị Trịnh Châu (郑州市), tỉnh Hà Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Thành phố này có diện tích 1041 km2, dân số 790.000 người. Thành phố này có các đơn vị hành chính gồm 5 nhai đạo biện sự xứ, 15 trấn, 292 thôn hành chính. Tống Lăng 7 đời hoàng đề nhà Tống nổi tiếng nằm ở Củng Nghĩa, tại các trấn Tây Thôn, Chi Điền, Hồi Quách.

Phân chia hành chính
 Nhai đạo: Tân Hoa Lộ, Đỗ Phủ Lộ, Vĩnh An Lộ, Hiếu Nghĩa, Tử Kinh Lộ.
 Trấn: Mễ Hà, Tân Trung, Tiểu Quan, Trúc Lâm, Đại Dục Câu, Hà Lạc, Trạm Nhai, Khang Điếm, Bắc Sơn Khẩu, Tây Thôn, Chi Điền, Hồi Quách, Lỗ Trang, Giáp Tân Khẩu, Thiệp Thôn.

Tham khảo

Trịnh Châu
Đơn vị cấp huyện Hà Nam (Trung Quốc)


title: Azzano San Paolo

text:
Azzano San Paolo là một đô thị ở tỉnh Bergamo, vùng Lombardia, Italia.

Các đô thị giáp ranh

Bergamo
Orio al Serio
Stezzano
Zanica

Tham khảo

Đô thị tỉnh Bergamo
Thành phố và thị trấn ở Lombardia


title: Dalopius sericatus

text:
Dalopius sericatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Motschulsky miêu tả khoa học năm 1859.

Chú thích

Tham khảo

Dalopius


title: Sassari (tỉnh)

text:
Sassari (, , ) là một tỉnh ở vùng đảo tự trị Sardinia của Ý. Tỉnh lỵ là thành phố Sassari.

Tỉnh này có diện tích 4.282 km², tổng dân số là 322.326 người năm 2001. Có 66 đô thị ở tỉnh này, các đô thị lớn nhất là Sassari (dân số 120.729 in điều tra dân số năm 2001), Alghero (38.404), Porto Torres (21.064), Sorso (12.842), và Ozieri (11.334) (nguồn: Viện thống kê quốc gia Italia (Istat).

Các địa điểm tham quan
 Arboreto Mediterraneo del Limbara
 Orto Botanico dell'Università di Sassari, một vườn thực vật mới

Chú thích

Liên kết ngoài

Trang mạng chính thức

Sassari


title: Hoàn Nhân, Bản Khê

text:
Huyện tự trị dân tộc Mãn Hoàn Nhân (tiếng Trung: 桓仁满族自治县, Hán Việt: Bản Khê Mãn tộc Tự trị huyện) Là một huyện tự trị của địa cấp thị Bản Khê, tỉnh Liêu Ninh, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện tự trị này có diện tích 3547 km2, dân số năm 2001 là 298.600 người. Trước đây huyện này có tên là Hoàn Đô, là thành của Cao Câu Ly (người Triều Tiên). Thời nhà Đường gọi là Hoàn Châu. Huyện này là nơi sinh sống của các dân tộc Hán, Mãn, Triều Tiên, Hồi. Huyện lỵ đóng ở trấn Hoàn Nhân. Huyện tự trị này có 10 trấn và 3 hương.

Tham khảo

Đơn vị cấp huyện Liêu Ninh
Bản Khê
Huyện tự trị Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa


title: Quận Montgomery, New York

text:
Quận Montgomery (tiếng Anh: Montgomery County) là một quận trong tiểu bang New York, Hoa Kỳ. Quận lỵ là thành phố . Theo điều tra dân số năm 2000 của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận này có dân số người .

Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có tổng diện tích kilômét vuông, trong đó có km2 là diện tích mặt nước.

Quận giáp ranh

Các xa lộ

Các thành phố và thị trấn

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Quận của New York
Khởi đầu năm 1772


title: Atopsyche calopta

text:
Atopsyche calopta là một loài Trichoptera trong họ Hydrobiosidae. Loài này komt voor in het Neotropisch en het Nearctisch gebied.

Chú thích

Tham khảo

biologie|2=2011|3=06|4=25}}

Trichoptera vùng Neotropic
Trichoptera vùng Nearctic
Atopsyche


title: Cavazzo Carnico

text:
Cavazzo Carnico là một đô thị ở tỉnh Udine trong vùng Friuli-Venezia Giulia thuộc Ý, có cự ly khoảng 100 km về phía tây bắc của Trieste và khoảng 35 km về phía tây bắc của Udine. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 1.116 người và diện tích là 38,6 km².

Đô thị Cavazzo Carnico có các frazioni (đơn vị cấp dưới, chủ yếu là các làng) somplago, cesclans, và mena.

Cavazzo Carnico giáp các đô thị: Amaro, Bordano, Tolmezzo, Trasaghis, Venzone, Verzegnis, Vito d'Asio.

Biến động dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Udine


title: Peltre

text:
Peltre là một xã trong vùng Grand Est, thuộc tỉnh Moselle, quận Metz-Campagne, tổng Verny. Tọa độ địa lý của xã là 49° 04' vĩ độ bắc, 06° 13' kinh độ đông. Peltre nằm trên độ cao trung bình là 190 mét trên mực nước biển, có điểm thấp nhất là 179 mét và điểm cao nhất là 246 mét. Xã có diện tích 8,37 km², dân số vào thời điểm 2005 là 847 người; mật độ dân số là 175 người/km². Peltre nằm về phía đông nam của Metz.

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Xã của Moselle


title: 25677 Aaronenten

text:
25677 Aaronenten (tên chỉ định: 2000 AK102) là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi dự án Nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất Lincoln ở Socorro, New Mexico, ngày 5 tháng 1 năm 2000. Nó được đặt theo tên Aaron Christopher Enten, an American high school student whose materials và bioengineering project won second place ở the 2009 Giải thưởng Khoa học và Kỹ thuật Intel.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 25001–26000

Tham khảo

Liên kết ngoài

Thiên thể phát hiện năm 2000


title: Krickenbach

text:
Krickenbach là một xã ở huyện Kaiserslautern, bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức. Xã Krickenbach có diện tích 10,02 km².

Tham khảo

Xã của bang Rheinland-Pfalz
Xã và đô thị ở huyện Kaiserslautern


title: Egesheim

text:
Egesheim là một thị xã ở huyện Tuttlingen trong bang Baden-Württemberg thuộc nước Đức.
Đô thị này có diện tích 7,66 km². Dân số cuối năm 2006 là 637 người.

Tham khảo


title: Andrena semirubra

text:
Andrena semirubra là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Morawitz mô tả khoa học năm 1876.

Chú thích

Tham khảo

S
Động vật được mô tả năm 1876


title: Adeana

text:
Adeana là một chi bướm đêm thuộc họ Cosmopterigidae.

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Cosmopterigidae


title: Kỹ thuật xóa đường ẩn

text:
Kỹ thuật xóa đường ẩn (tiếng Anh: Hidden line removal) là một chi nhánh mở rộng của kỹ thuật diễn họa khung lưới, trong đó các đường thẳng (hay các đoạn của đường thẳng) bị các bề mặt che đi không được vẽ ra.

Kỹ thuật này không tương tự như kỹ thuật xóa bề mặt ẩn, vì kỹ thuật này liên quan đến chiều sâu, sự che khuất (occlusion ), trong khi cái kia liên quan đến các pháp tuyến (normals) - đường thẳng 90 độ với bề mặt mặt phẳng.

Một thuật toán thường được sử dụng để thi hành là thuật toán của Arthur Appel (do IBM phát triển cuối những năm 1960). Thuật toán này hoạt động bằng cách tăng tiến mức độ có thể trông thấy được của một phần trong tầm nhìn đến một phàn mà mức độ có thể trông thấy của nó chưa được xác định. Do một số trường hợp vô lý tồn tại cho nên chúng gây khó khăn trong việc thực hiện thuật toán này. Những trường hợp đó là:
Các điểm đỉnh nằm trên đường mép
Các đường mép nằm trên các đỉnh điểm
Các đường mép nằm trên các đường mép
Thuật toán này là một thuật toán không bền, dễ thay đổi, bởi vì một sai số trong tầm nhìn sẽ tăng tiến và ảnh hưởng tới những nút tiếp theo (tuy nhiên hiện có nhiều phương pháp bù trừ để giải quyết vấn đề này). Ông James Blinn là người đã cho phát hành một bài viết đối với vấn đề trên.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Luật văn của Patrick-Gilles Maillot phần mở rộng về thuật toán vẽ đường thẳng trong kỹ thuật xóa các đường ẩn của Bresenham; bài này cũng còn được đăng trong MICAD '87 proceedings on CAD/CAM and Computer Graphics, trang 591 - ISBN 2-86601-084-1.
 Vector Hidden Line Removal Một bài viết của ông Walter Heger diễn tả thêm các trường hợp vô lý (pathelogical cases) trong thuật toán xóa đường ẩn, cùng nhiều trích dẫn.

Đồ họa máy tính ba chiều


title: Lepidochrysops jamesi

text:
James’s Blue (Lepidochrysops jamesi) là một loài bướm ngày thuộc họ Bướm xanh. Nó được tìm thấy ở Nam Phi.

Sải cánh dài 30–36 mm. Con trưởng thành bay từ tháng 9 đến đầu tháng 11. Có một lứa một năm.

Phụ loài
Lepidochrysops jamesi jamesi (Koedoesberg và Swaarweerberg in North Cape)
Lepidochrysops jamesi claassensi Dickson, 1982 (Hantamsberg in North Cape)

Chú thích

Tham khảo

Lepidochrysops
Động vật đặc hữu Nam Phi


title: Frémonville

text:
Frémonville  là một xã của tỉnh Meurthe-et-Moselle, thuộc vùng Grand Est, đông bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 277 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Meurthe-et-Moselle


title: Fréchendets

text:
Fréchendets là một xã thuộc tỉnh Hautes-Pyrénées trong vùng Occitanie tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 520 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
INSEE

Xã của Hautes-Pyrénées


title: Cỏ tranh

text:
Cỏ tranh (hay bạch mao (tên gốc tiếng Trung), danh pháp hai phần: Imperata cylindrica (L.) Beauv.) là một loài thực vật thuộc họ Lúa (Poaceae).

Đặc điểm
Cỏ tranh là cây sống lâu năm có thân rễ lan dài, ăn sâu dưới đất. Lá mọc đứng, cứng, gân nổi; dáng lá hẹp dài; lá có mặt trên nhám, mặt dưới nhẵn, mép lá sắc có thể cứa đứt tay rất dễ dàng. Hoa tự hình chùy, màu trắng sợi như bông, rất nhẹ nên ngoài nhân giống qua chồi rễ, cỏ tranh còn có khả năng phát tán rất xa nhờ gió.

Phân bố
Cây mọc hoang dại, phân bố rộng khắp ở cả ba miền Bắc, Trung, Nam Việt Nam.

Công dụng

Ở các vùng cao như Tây Bắc, Tây nguyên, lá cỏ tranh thường được sử dụng làm vật liệu lợp mái nhà truyền thống rất bền chắc. Các ngôi nhà dài truyền thống của người Ê Đê ở Tây nguyên thường có mái tranh lợp dày 15–20 cm và phải đến 20-30 năm mới phải lợp lại một lần.

Rễ cỏ tranh sử dụng làm thuốc do có tính lợi tiểu thường được biết với tên vị thuốc "Bạch mao căn". Công dụng: Theo Đông y, Bạch mao căn có mùi hơi thơm, vị ngọt, tính lạnh, vào 3 "kinh": Tâm, Tỳ và Vị.

Các đám cỏ tranh khi bị đốt thường cho tro có vị mặn. Vì vậy, trong rừng thú thường đến để liếm thay muối. Chuyện này còn được nhắc đến trong tiểu thuyết Đất nước đứng lên của nhà văn Nguyên Ngọc với hình ảnh anh hùng Núp (Đinh Núp) đốt cỏ tranh để lấy vị mặn của muối.

Chú thích

Tham khảo

Cây thuốc
C
Thực vật Algérie
Thực vật Armenia
Thực vật Azerbaijan
Thực vật Bénin
Thực vật Bồ Đào Nha
Thực vật Cameroon
Thực vật Campuchia
Thực vật Ethiopia
Thực vật Gabon
Thực vật Ghana
Thực vật Guinée
Thực vật Hoa Kỳ
Thực vật Hy Lạp
Thực vật Indonesia
Thực vật Kenya
Thực vật Lào
Thực vật Malaysia
Thực vật Mozambique
Thực vật Myanmar
Thực vật Nam Phi
Thực vật Namibia
Thực vật Nga
Thực vật Nhật Bản
Thực vật Nigeria
Thực vật Papua New Guinea
Thực vật Philippines
Thực vật Sri Lanka
Thực vật Tanzania
Thực vật Tây Ban Nha
Thực vật Thái Lan
Thực vật Thổ Nhĩ Kỳ
Thực vật Việt Nam
Thực vật Ý
Thực vật Yemen
Thực vật Zimbabwe
Thực vật Afghanistan
Thực vật Bhutan
Thực vật Gruzia
Thực vật Iran
Thực vật Iraq
Thực vật Nepal
Thực vật Pakistan
Thực vật Trung Quốc
Thực vật Uganda
Thực vật Queensland
Thực vật Malesia
Thực vật Bắc Phi
Thực vật Nam châu Phi
Thực vật Tây Á
Thực vật xâm hại
Thực vật được mô tả năm 1759
Thực vật có hoa Tây Úc
Thực vật Triều Tiên
Thực vật Oman


title: Ternstroemia wallichiana

text:
Ternstroemia wallichiana là một loài thực vật thuộc họ Theaceae. Loài này có ở Malaysia và Singapore. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 Chua, L.S.L. 1998. Ternstroemia wallichiana. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

Ternstroemia
Thực vật dễ tổn thương


title: Sofia (Elateridae)

text:
Sofia là một chi bọ cánh cứng trong họ
Elateridae.
Chi này được miêu tả khoa học năm 2005 bởi Arias.

Các loài
Chi này có các loài:
 Sofia sulcatum (Solier, 1851)

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Pomachiliini