title: Bái Tử Long

text:
Bái Tử Long là một vịnh của Việt Nam, nằm trong vịnh Bắc Bộ ở vùng Đông Bắc của Việt Nam. Vịnh Bái Tử Long bao gồm một vùng biển của thành phố Cẩm Phả và huyện đảo Vân Đồn.

Vùng biển của vịnh có vị trí địa lý: phía đông giáp vùng biển huyện đảo Cô Tô, phía tây giáp phần đất liền của thành phố Cẩm Phả và đảo Cái Bầu, phía nam giáp vùng biển ngoài khơi vịnh Bắc Bộ, phía bắc giáp vùng biển các huyện Đầm Hà và Hải Hà. Trong vịnh có hàng trăm hòn đảo lớn nhỏ thuộc tuyến đảo Vân Hải của huyện Vân Đồn.

Truyền thuyết về vịnh
Theo các sự tích kể lại thì:
 Khi xưa người dân nước Việt mới lập đã bị giặc ngoại xâm lấn. Ngọc Hoàng đã sai Rồng mẹ mang một đàn Rồng con xuống hạ giới giúp người Việt đánh giặc. Khi những chiếc thuyền giặc từ ngoài biển tiến vào bờ, đàn Rồng đã phun vô số châu ngọc và thoắt biến thành muôn ngàn đảo đá trên biển, tạo nên bức tường thành vững chắc để chặn bước tiến của thuyền giặc. Đoàn thuyền giặc đang lao nhanh, bị chặn đột ngột đã đâm vào các đảo đá hoặc đâm vào nhau vỡ tan tành. Sau khi giặc tan, Rồng mẹ và Rồng con không trở về trời mà ở lại hạ giới, nơi vừa diễn ra trận chiến. Vị trí Rồng mẹ xuống là Hạ Long, Rồng con xuống là Bái Tử Long. Đuôi đàn rồng quẫy nước trắng xóa là Long Vĩ với bãi cát mịn và dài hơn chục cây số.

Khí hậu
Vịnh Bái Tử Long là vùng đảo có khí hậu phân hóa 2 mùa rõ rệt: mùa hạ nóng ẩm, và mùa đông khô lạnh. Nhiệt độ trung bình năm từ 15 °C- 25 °C; lượng mưa vào khoảng từ 2000mm – 2500mm / năm. Vịnh Bái Tử Long còn có hệ thống thủy triều với mức triều vào khoảng 3.5- 4m/ngày. Độ mặn vào khoảng từ 31 đến 34.5 MT vào mùa khô và thấp hơn trong mùa hè.

Dân số
Dân số ở vịnh vào khoảng trên 300.000 người tập trung ở huyện đảo Vân Đồn và các đảo Quan Lạn, Bản Sen, Ngọc Vừng và các vùng ven biển Bến Do, Cửa Ông... Họ sống chủ yếu bằng nghề đánh bắt, nuôi trồng và lai tạo các giống thủy hải sản.

Cảnh quan
Vịnh Bái Tử Long cùng với Hạ Long trở thành một trong những kỳ quan thiên nhiên của thế giới. Nơi đây còn in dấu nền văn hóa Hạ Long từ hàng nghìn năm trước và cũng còn lưu giữ khá nguyên vẹn nét tinh khôi của một quần đảo thuở hồng hoang. Với những hòn đảo xinh đẹp và những bãi cát dài trắng xóa cho nên Vịnh Bái Tử Long ngày càng thu hút khách nước ngoài tham quan. Đặc biệt khu sinh thái Bái Tử Long thuộc huyện đảo Vân Đồn trải dài trên diện tích 100 ha, có trên 10 km bờ biển, khu du lịch sinh thái được xây dựng trên cơ sở kết hợp hài hoà kiến trúc truyền thống Á Đông với phong cách hiện đại phương tây. Những nhà sàn khép kín, sát biển tạo cảm giác gần gũi với thiên nhiên, xoá nhoà ranh giới giữa thế giới hiện đại ồn ào, náo nhiệt với biển cả mênh mông. Nhịp sống của Vạn Chài với những truyền thuyết về biển cả và thưởng thức những đặc sản biển như cá giò, cá song, tôm, cua, ghẹ, hến, mai, tu, hài, ốc nhảy, ốc hương, mực...

Vườn quốc gia Bái Tử Long được chọn là một trong những khu vực đại diện về bảo tồn biển của Việt Nam. Theo kết quả khảo sát do khách hàng của Công ty du lịch sinh thái Gecko Travel (Anh) bình chọn mới đây thì vịnh Bái Tử Long của Việt Nam đã lọt vào "top 5" những địa điểm du lịch tuyệt vời nhất Đông Nam Á.

Hiện nay, ngoài sử dụng tàu, thuyền, một cách khác để chiêm ngưỡng cảnh quan Vịnh Bái Tử Long là ngắm nhìn từ trên cao bằng thủy phi cơ. Tạp chí The New York Times (Mỹ) từng bình chọn trải nghiệm ngắm Vịnh Bái Tử Long và Vịnh Hạ Long từ thủy phi cơ là một trong những dịch vụ du lịch hấp dẫn nhất năm 2015.

Biển và đảo
Các đảo ở Bái Tử Long có dạng là đảo đá vôi và đảo phiến thạch, là hình ảnh cổ xưa của địa hình có tuổi kiến tạo địa chất khoảng 300 triệu năm, do quá trình vận động nâng lên, hạ xuống nhiều lần từ lục địa thành trũng biển. Quá trình Karst bào mòn, phong hoá tạo ra một hình thái đặc biệt như một bức tranh thủy mạc được tạo ra từ biển và đảo. Trên các đảo đá của vịnh cũng có các hang động karst, đặc biệt là hang Quan (hang Hải quân) mà người ta dùng làm nơi trú ẩn của tàu thuyền xưa kia trong những khi biển động. Các đảo và cụm đảo khác nổi tiếng khác như Cặp Kỳ Nhảy, Cặp Kỳ Giã, Thẻ Vàng, cụm đảo Hòn Chồng, Hòn Vân Đồn, Hòn Ỏn, Hòn Ba Sao, núi Chân Nghĩa...cũng là những điểm hấp dẫn cho khám phá. Ngoài ra, trên Vịnh Bái Tử Long có nhiều đảo đất nên có nhiều dân cư sinh sống, chăn nuôi, trồng trọt như Quan Lạn, Minh Châu, Ngọc Vừng, Đông Chén, Thẻ Vàng...

Đặc biệt có đảo Khỉ (đảo Rều) nằm cách thành phố Cẩm Phả không xa, nơi đây có nuôi rất nhiều giống khỉ vàng Macaca mulatta để lấy dược liệu làm Vắc-xin phòng chống bệnh bại liệt dạng uống (OPV) góp phần vào việc thanh toán hoàn toàn bệnh bại liệt tại Việt Nam vào những năm 2000, Vắc-xin viêm gan A, bệnh tiêu chảy ở trẻ em, viêm đường hô hấp, thuốc phòng chống virus H5N1. Từ khi bắt đầu hoạt động năm 1962 đến nay, nhiều lượt bác sĩ, kỹ sư chăn nuôi, nhân viên đã tình nguyện ở lại đảo, chăm sóc và nuôi dưỡng đàn khỉ theo phương pháp bán tự nhiên tại trại chăn nuôi đảo Rều. Trước những hy sinh khỉ vì y học, trại trưởng Vũ Công Long đã đề xuất cơ quan được dựng trên đảo một tấm bia tưởng nhớ sự hi sinh đó, để thể hiện cái tình đáp lại cái nghĩa của khỉ vàng Macaca mulatta.

Di tích lịch sử
Lịch sử Vịnh Bái Tử Long cũng gắn liền với những trang sử của dân tộc Việt Nam với những địa danh nổi tiếng như Vân Đồn, nơi cửa biển sầm uất thời Lý cách đây gần 900 năm, một vùng trên bến dưới thuyền, bộn bề hàng hoá, tấp nập thương nhân từ Xiêm La, Trung Quốc, lại thêm những chuyến tàu bè cập cảng của Ấn Độ, Nhật Bản, từ vùng Trung Cận Đông.
Vịnh Bái Tử Long cũng là nơi tưởng nhớ chiến công oai hùng của Trần Khánh Dư cùng 3 anh em họ Phạm, người xã Quan Lạn đánh tan đoàn thuyền lương của tướng giặc Nguyên Mông Trương Văn Hổ (1288). Ngoài ra, trên Vịnh Bái Tử Long có các đền thờ nổi tiếng như: Đền Cửa Ông, còn gọi là đền Suốt, gần Cẩm Phả thờ Hưng Nhượng Vương Trần Quốc Tảng là con thứ ba của Đức ông Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn - góp công rất lớn trong nhiều trận đánh quân Nguyên Mông. Ông còn là một nhà văn thơ khoáng đạt và một nhà tư tưởng sâu sắc về Thiền tông. Dân chúng ghi ơn và lập đền thờ; hàng năm đều mở hội kỷ niệm vào ngày Rằm tháng Giêng Âm lịch. Đồn Tĩnh Hải, thành nhà Mạc (trên đảo Ngọc Vừng), đỉnh Quan Lạn (trên đảo Quan Lạn); chùa 100 gian ở xã Thắng Lợi (huyện Vân Đồn - Quảng Ninh) là một trong những công trình kiến trúc lớn trên dải đất vùng Đông bắc.

Đa dạng sinh học
Vịnh Bái Tử Long là nơi tập trung đa dạng sinh học cao với những hệ sinh thái điển hình như hệ sinh thái rừng ngập mặn, hệ sinh thái rạn san hô, hệ sinh thái tùng áng, hệ sinh thái rừng cây nhiệt đới.

Kết quả khảo sát điều tra cho thấy sự đa dạng về các loại động vật biển gồm 391 loài. Hầu hết các loại động vật biển ở đây đều là loài hải sản có giá trị kinh tế cao và mang ý nghĩa khoa học rất lớn. Sự có mặt của ấu trùng sống phù du và sự có mặt của con non phản ánh chu kỳ khép kín của một vòng đời các loài hải sản. Sự tồn tại của hai dạng sống đồng thời này có được nhờ những hệ sinh thái biển thuộc vùng Vịnh Bái Tử Long, nó là nơi phân bố, phát sinh, lưu giữ nguồn sống. Cụ thể là: Động vật phù du 51 loài, động vật đáy 132 loài, cá 19 loài, san hô 79 loài (trong đó có 17 loài ghi trong sách Đỏ Việt Nam). Trong đó có nhiều loài quý hiếm như bào ngư, hải sâm, sái sùng, trai ong còn gọi là bò hải ngưu (Sirenia) thế giới đã đưa vào loài quý hiếm cần được bảo vệ.
Với những giá trị đặc biệt về mặt cảnh quan, địa mạo, sự đa dạng sinh học, cùng với sự tiềm ẩn trầm tích văn hóa của Vân Đồn là một trong những chiếc nôi văn hóa của người Việt cổ nên Vịnh Bái Tử Long cần được sự quan tâm và bảo vệ xứng đáng.

Thư viện ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài
 Khu du lịch sinh thái Bái Tử Long - Quảng Ninh
 Vườn quốc gia Bái Tử Long: Nguyên sơ và quyến rũ
 Đi chợ sớm bên Vịnh Bái Tử Long
 Khám phá Bái Tử Long – Quan Lạn
 Bái Tử Long-điểm đến của những người yêu biển
 Thăm "Hoa quả sơn" trên Bái Tử Long
 Ngoài xa Bái Tử Long
 Vườn quốc gia Bái Tử Long: Nơi "rừng vàng, biển bạc"

Vịnh Việt Nam
Địa lý Quảng Ninh


title: 272 Antonia

text:
Antonia  (định danh hành tinh vi hình: 272 Antonia) là một tiểu hành tinh ở vành đai chính. Ngày 4 tháng 2 năm 1888, nhà thiên văn học người Pháp Auguste H. Charlois phát hiện tiểu hành tinh Antonia khi ông thực hiện quan sát ở Nice và không biết rõ nguồn gốc tên của tiểu hành tinh này.

Xem thêm
 Danh sách tiểu hành tinh: 1–1000

Tham khảo

Liên kết ngoài

Antonia
18880204
Antonia
Tiểu hành tinh Hoffmeister
Tiểu hành tinh kiểu X (SMASS)
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Josia megaera

text:
Josia megaera là một loài bướm đêm thuộc họ Notodontidae. Nó được tìm thấy ở Brasil to Venezuela.
Ấu trùng ăn loài Turnera odorata.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Species page at Tree of Life project


title: Andrew Carnegie

text:
Andrew Carnegie (25 tháng 11 năm 1835- 11 tháng 8 năm 1919) là một doanh nhân người Mỹ gốc Scotland và được mệnh danh là Vua Thép. Ông là người giàu thứ 3 trong lịch sử thế giới. Ông là người đã góp phần làm cho ngành công nghiệp sản xuất thép của Hoa Kỳ phát triển mạnh mẽ vào cuối thế kỷ 19.

Carnegie được sinh ra tại thị trấn Dunfermline, Scotland, và di trú tới Hoa Kỳ năm 1848. Từ những công việc đầu tiên là công nhân sản xuất ống chỉ, thợ thông nhà xí tới nhân viên đưa tin. Cuối cùng ông mở ra công ty thép Carnegie, sau đó sáp nhập với công ty thép Elbert H. Gary's Federal và vài công ty nhỏ khác để trở thành U.S. Steel – một trong những công ty thép lớn nhất trên thế giới. Với tài sản từ việc kinh doanh thép mang lại, ông tiếp tục xây dựng nên các công ty lớn khác về tài chính và cả về hoạt động xã hội đặc biệt là trong giáo dục như Carnegie Hall, Carnegie Corporation of New York, Carnegie Endowment for International Peace, Viện Carnegie ở Washington, Đại học Carnegie Mellon và Bảo tàng Carnegie ở Pittsburgh.

Carnegie dành một khoản tiền lớn để xây dựng nhiều thư viện, trường học, trường đại học ở Hoa Kỳ, Anh Quốc, Canada và những quốc gia khác và quỹ hưu trí cho cựu nhân viên về hưu. Theo tạp chí tài chính Forbes, tới năm 2007 tài sản của ông là 298,3 tỉ USD, và ông được coi là người giàu thứ 3 trong lịch sử sau John D. Rockefeller và Mansa Musa.

Ông đã kiếm được những khoản tiền khổng lồ từ ngành công nghiệp sản xuất thép. Những năm 70 của thế kỷ 19, ông sáng lập công ty thép Carnegie và tới những năm 90, công ty trở thành doanh nghiệp lớn nhất và lợi nhuận cao nhất trong ngành công nghiệp. Năm 1901, ông bán công ty cho J.P. Morgan với giá 480 triệu USD. Sau đó ông dành phần đời còn lại hoạt động cho công tác xã hội đặc biệt là thư viện, từ thiện, hòa bình thế giới, giáo dục và nghiên cứu khoa học.

Hình ảnh

Xem thêm
 Danh sách những người giàu nhất trong lịch sử

Tham khảo

Đọc thêm

Sinh năm 1835
Mất năm 1919
Andrew Carnegie
Người Pennsylvania
Tỷ phú Hoa Kỳ
Doanh nhân Mỹ
Người Mỹ gốc Scotland
Nhà từ thiện Mỹ
Người sáng lập công ty Mỹ
Doanh nhân Mỹ thế kỷ 20


title: (9980) 1995 BQ3

text:
{{DISPLAYTITLE:(9980) 1995 BQ3}}
 là một tiểu hành tinh kiểu S thuộc vành đai chính. Quỹ đạo của nó quanh Mặt Trời mỗi 4.29 năm.

Được phát hiện ngày 31 tháng 1 năm 1995 bởi T. Kobayashi, tên chỉ định của nó là .

Tham khảo

Tiểu hành tinh vành đai chính
Tiểu hành tinh kiểu S
Được phát hiện bởi Takao Kobayashi
Thiên thể phát hiện năm 1995


title: Eatonina ochroleuca

text:
Eatonina ochroleuca là một loài ốc biển nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Cingulopsidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Eatonina


title: Melanotus rondoni

text:
Melanotus rondoni là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Platia & Schimmel miêu tả khoa học năm 2001.

Chú thích

Tham khảo

Melanotus


title: Marsanne, Drôme

text:
Marsanne là một xã thuộc tỉnh Drôme trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes đông nam nước Pháp. Xã Marsanne, Drôme nằm ở khu vực có độ cao trung bình 309 mét trên mực nước biển.

Đây là nơi sinh của Émile Loubet (1838-1929), tổng thống thứ 7 của Pháp.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Lịch sử Marsanne

Xã của Drôme


title: Agriotes radula

text:
Agriotes radula là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Desbrochers des Loges miêu tả khoa học năm 1875.

Chú thích

Tham khảo

Agriotes


title: Lophocryptis

text:
Lophocryptis là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Acontiinae


title: Campaspero

text:
Campaspero là một đô thị ở tỉnh Valladolid (Castile và León), giáp với tỉnh Segovia. Đây là đô thị có độ cao 900 m trên mực nước biển.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Official page of Campaspero

Đô thị ở Valladolid


title: Longitarsus tabidus

text:
Longitarsus tabidus là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Fabricius miêu tả khoa học năm 1775.

Chú thích

Tham khảo

Longitarsus
Động vật được mô tả năm 1775


title: Sainte-Hélène-du-Lac

text:
Sainte-Hélène-du-Lac là một xã thuộc tỉnh Savoie trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes ở đông nam nước Pháp.

Xem thêm
Commune của tỉnh Savoie

Tham khảo
INSEE
IGN

Xã của Savoie


title: Epeolus lectus

text:
Epeolus lectus là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Cresson mô tả khoa học năm 1878.

Chú thích

Tham khảo

Epeolus
Động vật được mô tả năm 1878


title: Conus gabelishi

text:
Conus gabelishi là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae, họ ốc cối.

Giống như tất cả các loài thuộc chi Conus, chúng là loài săn mồi và có nọc độc. Chúng có khả năng "đốt" con người, do vậy khi cầm chúng phải hết sức cẩn thận.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

 The Conus Biodiversity website

G
Động vật được mô tả năm 1982


title: Sân bay trung tâm Ciudad Real

text:
Sân bay trung tâm Ciudad Real hay Sân bay Don Quijote là một sân bay đang được xây dựng tại nam Ciudad Real (Tây Ban Nha). Khi sân bay này đi vào hoạt động (Quý 2 năm 2008) thì đây sẽ là sân bay quốc tế tư nhân đầu tiên ở Tây Ban Nha. Tổng mức đầu tư là 1,1 tỷ euro. Công suất tối đa là 2.5 triệu khách/năm.

Sân bay sẽ có một đường băng (11/29), 4000 m x 60 m. Một phần của nhà ga để dành cho các chuyến bay thể thao và tư nhân và nó sẽ có một khu vực bảo dưỡng, sân bay trực thăng và khu công nghiệp rộng 10 km².

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang chủ
 Provisional airport information

Sân bay Tây Ban Nha


title: Barycholos pulcher

text:
Barycholos pulcher là một loài ếch thuộc họ Leptodactylidae.
Đây là loài đặc hữu của Ecuador.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là rừng ẩm vùng đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, các đồn điền, rừng trước đây suy thoái nghiêm trọng, và thảm thực vật di thực.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Tham khảo

 Coloma, L.A., Ron, S., Cisneros-Heredia, D. & Almandáriz, A. 2004. Barycholos pulcher. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 7 năm 2007.

Barycholos
Động vật lưỡng cư Ecuador
Động vật đặc hữu Ecuador


title: Ptychopseustis

text:
Ptychopseustis là một chi bướm đêm thuộc họ Crambidae.

Chú thích

Tham khảo

 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Glaphyriinae


title: (7982) 1979 MX5

text:
{{DISPLAYTITLE:(7982) 1979 MX5}}

(7982) 1979 MX5 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Eleanor F. Helin và Schelte J. Bus ở Đài thiên văn Siding Spring gần Coonabarabran, New South Wales, Úc, ngày 25 tháng 6 năm 1979.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 7001–8000

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser

Thiên thể phát hiện năm 1979
Được phát hiện bởi Eleanor F. Helin
Được phát hiện bởi Schelte J. Bus
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Agrypnus fatuus

text:
Agrypnus fatuus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1874.

Chú thích

Tham khảo

Agrypnus


title: Acrocercops tetrachorda

text:
Acrocercops tetrachorda là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Loài này có ở Queensland.

Tham khảo

Acrocercops


title: Phaludia

text:
Phaludia là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Geometridae


title: Vexillum tricolor

text:
Vexillum tricolor là một loài ốc biển nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Costellariidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Vexillum


title: Colletes sellatus

text:
Colletes sellatus là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Morawitz mô tả khoa học năm 1894.

Chú thích

Tham khảo

Colletes
Động vật được mô tả năm 1894


title: Abbey Road

text:
Abbey Road là album thứ 11 của ban nhạc rock người Anh, The Beatles. Album phát hành vào ngày 26 tháng 9 tại Anh, và ngày 1 tháng 10 năm 1969 tại Mỹ. Cho dù Let It Be được phát hành vào năm 1970, thực tế Abbey Road mới là album phòng thu cuối cùng của ban nhạc. Ngày 20 tháng 8 năm 1969, bốn thành viên của The Beatles đã cùng nhau thảo luận lần cuối, và sau khi George Martin cho phát hành album, John Lennon khẳng định anh sẽ không tham gia vào bất kể hoạt động nào của nhóm nữa. Tuy nhiên, tới tháng 4 năm 1970, The Beatles mới chính thức tuyên bố tan rã.

Abbey Road được coi là một trong những album xuất sắc nhất của The Beatles, là một trong những album quan trọng của âm nhạc thế giới, cho dù nó được thu âm vào giai đoạn cuối cùng của ban nhạc. Năm 2004, tạp chí Rolling Stone xếp Abbey Road vào vị trí thứ 14 trong danh sách "500 album vĩ đại nhất mọi thời đại" và tới năm 2009, độc giả của tờ báo này bầu chọn Abbey Road là album hay nhất của The Beatles. Abbey Road bán được khoảng 20 triệu bản trên toàn thế giới, và trở thành album bán chạy thứ hai của The Beatles, sau Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band. Ảnh hưởng của Abbey Road là vô cùng lớn, khi các ca khúc của album vẫn trở thành những bản hit khi album được chỉnh âm và ghi lại dưới dạng CD vào năm 2009.

Ra đời

Năm 1968, sau thành công của Album trắng, The Beatles tiếp tục có ý định thực hiện album hoành tráng tiếp theo, và theo đó viết nên "dự án Get Back". Tuy nhiên mọi việc không hoàn toàn suôn sẻ. Sau những bất đồng nội bộ, quá trình thực hiện không còn đảm bảo tiến độ do các thành viên của The Beatles có nhiều mối quan tâm riêng. Sau Album trắng, The Beatles có ra mắt Yellow Submarine, nhưng đó là một album không được đánh giá cao về chuyên môn. Cũng chính sự ra đời của Yellow Submarine khiến "dự án Get Back" thất bại hoàn toàn.

Tháng 4 năm 1969, Paul McCartney có yêu cầu George Martin sản xuất một album "như ngày xưa" (ý nói một album tự do không ép buộc vào bất kể một dự án nào). Martin đồng ý và hỏi lại Paul liệu John có tán thành không, và Paul nói "có, có chứ". Geoff Emerick và Alan Parsons cũng nhiệt liệt ủng hộ và tham gia vào ý tưởng mới. Trong The Beatles Anthology, các Beatle nói rằng với Abbey Road, thực sự họ cảm thấy thoải mái và không còn có sự gò bó nào ("go out on a high road"). Trước quá trình thu âm, John Lennon bị tai nạn xe hơi tại Scotland và mất 2 tuần để hồi phục hoàn toàn.

Với George Martin, album là Vol.2 của Sgt. Pepper. Album ban đầu có tên là Everest, theo tên loại thuốc lá mà Geoff Emerick vẫn hút. Ý tưởng theo kèm là hình ban nhạc bước chân lên dãy Himalaya, tuy nhiên nó không được lòng mọi người (quá tốn kém tiền bạc và thời gian). Ringo Starr thốt lên: "Sau này người ta chỉ nói về phố Abbey mà thôi!" và tên album được lựa chọn.

Những phần thu âm đầu tiên thực tế được thực hiện từ tháng 2 ("I Want You" tại phòng thu Trident), tháng 4 ("Oh! Darling" và "Octopus's Garden"), và tháng 5 ("You Never Give Me Your Money" tại phòng thu Olympic). Toàn bộ album được thâu và chỉnh âm từ ngày 1 tháng 7 tới ngày 20 tháng 8 năm 1969 tại phòng thu Abbey Road.

Dù George Martin gọi Abbey Road là một album hạnh phúc, thực tế album lại tiếp tục đánh dấu sự gia tăng những bất đồng cá nhân trong ban nhạc. Trong khi đó George Harrison ngày một khó khăn hơn trong việc tạo nên tiếng nói. Tuy nhiên, Abbey Road ghi nhận sự đóng góp xuất sắc nhất của Harrison với 2 ca khúc được coi là sáng tác hay nhất của anh, "Here Comes the Sun" và "Something" (ca khúc duy nhất của George được chọn làm đĩa đơn cho The Beatles và đứng thứ nhất tại các bảng xếp hạng).

Thu âm và sản xuất

Thu âm
Tất cả đều được thực hiện trong khoảng từ tháng 7 tới tháng 8 năm 1969. John Lennon chỉ bắt đầu từ ngày 9 tháng 7, sau khi hoàn toàn hồi phục từ vụ tai nạn. Tuy nhiên, Yoko Ono vẫn xuất hiện cùng ban nhạc trong suốt quá trình thu âm. Thậm chí John còn yêu cầu dựng một chiếc giường nhỏ tại một góc của phòng thu số 2, cùng với đó là một chiếc mic để anh có thể nghe thấy tiếng Yoko ngay cả trong lúc thu âm. Điều đó là một việc "không giống như xưa", song vì quá mệt mỏi vì những xích mích từ Album trắng, các Beatle khác và George Martin đều tránh tối đa những tranh cãi có thể.

Có vài khoảnh khắc vô cùng đáng nhớ, mà theo Geoff Emerick là "giống ngày xưa": đó là khi tất cả chung sức cho "Come Together" của John Lennon, thu âm và đặt tên cho đoạn medley, chơi solo trong "The End" và cùng phối khí cho "Because".

Jeff Jarrat, một kỹ thuật viên của EMI nói: "Khi George Martin nói với tôi rằng ông ấy bận, ông ấy dặn tôi: "Có một Beatle là tốt. Hai Beatle, tuyệt. Ba Beatle, ảo diệu. Khi mà cả bốn người họ cùng có mặt, đó là những khoảnh khắc vô cùng cuốn hút và không thể giải thích được, một thứ phép màu mà chỉ có bốn người họ mới có thể diễn giải. Cậu có thể có được tình bạn với họ, và rồi cậu cũng sẽ hiểu được cái sự góp mặt không-thể-giải-thích-được đó." Và đúng là mọi chuyện diễn ra như vậy. Tôi không thể cảm nhận được điều đó trong bất kể hoàn cảnh nào khác. Một cảm giác tuyệt vời khi cả bốn cùng ở đó." Theo Ringo Starr: "Tôi nghĩ là mọi người sẽ cảm nhận được điều đó khi nghe album một cách chăm chú. Các ca khúc rất tốt, và nó được thực hiện thật cẩn thận. Có nhiều câu hỏi thường trực, nhưng khi chúng tôi thực hiện chúng, nếu chúng tôi thấy âm nhạc đã thực sự tốt, mọi thứ sẽ đều bỏ qua."

Năm ca khúc trong album có sự góp mặt của dàn nhạc ("Something" và "Here Comes the Sun" của George Harrison, "Golden Slumbers", "Carry That Weight" và "The End" của Paul McCartney) đều được thu trong một ngày duy nhất, ngày 15 tháng 8, tại phòng thu số 1 của Abbey Road. Hai tác giả điều khiển dàn nhạc cùng Martin. John Lennon không tham gia vào buổi thu âm này, với lý do là không có tác phẩm nào của anh trong album sử dụng nhạc cụ cổ điển.

Thử nghiệm

Các Beatle yêu cầu với nhân viên của phòng thu Abbey Road những cải tiến kỹ thuật thu âm, điều vẫn xảy ra kể từ khi họ thực hiện Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band. Abbey Road, một phần của Album trắng và Let It Be là những album mà The Beatles sử dụng công nghệ ghi âm 8 băng, thay cho kỹ thuật ghi âm 4 bằng mà họ áp dụng từ "I Want to Hold Your Hand" (1963) và sau đó là A Hard Day's Night (1964). Ban đầu, các kỹ thuật viên của phòng thu EMI khá nghi ngờ về tính thực tiễn của chiếc máy 8 băng, cho tới khi "Hey Jude" đem lại những thành công rõ rệt trong việc thu âm.

George Harrison sử dụng trong quá trình thu âm một chiếc máy hoàn toàn mới, máy chỉnh âm Moog, thứ mà anh được nhận trực tiếp từ tác giả Robert Moog. Đây là một loại máy khá cổ điển, sử dụng đơn kênh vào thời đó, nó cồng kềnh như một chiếc tủ. Vừa chơi vừa tìm tòi sử dụng, Harrison đã sử dụng chiếc máy trong khá nhiều ca khúc của Abbey Road (như "Because", "Maxwell's Silver Hammer" và "Here Comes the Sun"). Chiếc máy này sau này vẫn được Harrison sử dụng nhiều trong album Electronic Sound. Harrison cũng sử dụng những đạo cụ mới, như chiếc ống tuýp kim loại, lấy từ bộ chuyển âm Leslie, để chơi guitar.

Một trong những kỹ thuật viên nổi tiếng nhất thực hiện album là Alan Parsons. Sau Abbey Road, ông tiếp tục thành công với The Dark Side of the Moon – album huyền thoại của Pink Floyd – trước khi thực hiện một loạt album nổi tiếng khác trong dự án The Alan Parsons Project. Một nhân vật khác là John Kurlander, một kỹ thuật viên tham gia vào rất nhiều buổi thu, sau này trở thành nhà sản xuất và thu âm, được biết đến nhiều nhất khi tham gia sau này vào bộ 3 phim The Lord of the Rings (2001-2003).

Tan rã
Abbey Road thựcc tế là album cuối cùng của The Beatles, cho dù nó được phát hành trước Let It Be (1970). Ngày 20 tháng 8 năm 1969, "I Want You (She's So Heavy)" là ca khúc cuối cùng mà cả bốn thành viên cùng nhau thu âm tại phòng thu Abbey Road.

Sau khi cùng nhau làm việc, tất cả đều thống nhất, rằng họ không thể tiếp tục chơi nhạc cùng nhau nữa. George Martin nói: "Vì tất cả đều đã làm việc hết sức bên nhau, vậy nên tôi đặc biệt thích album này".

Tháng 9 năm 1969, John Lennon tuyên bố anh sẽ bắt đầu sự nghiệp solo cùng với người vợ Yoko Ono. Tháng 10, họ thành lập Plastic Ono Band. Tháng 4 năm 1970, The Beatles chính thức tuyên bố tan rã.

Dấu ấn thành viên

Cấu trúc album
Hai mặt của album có cấu trúc hoàn toàn khác biệt. Mặt A bắt đầu bằng "Come Together" và kết thúc bởi "I Want You (She's So Heavy)" đều là sáng tác của John Lennon, là tập hợp của các ca khúc sáng tác cá nhân, không theo một cấu trúc nào cả. Mặt B có một phần lớn là một medley các ca khúc đã và chưa từng hoàn thành (5 ca khúc của Paul McCartney và 3 của John Lennon), được sắp xếp bởi ban nhạc và George Martin.

Hầu hết các bài hát trong album đều là những ca khúc thu riêng lẻ, từ thời kỳ Album trắng (1968) dưới dạng demo, sau đó là những ca khúc lấy từ "dự án Get Back". Tuy nhiên, hè 1969, chúng được thực hiện và xử lý lại trong quá trình ghi âm Abbey Road, đặc biệt là với medley khi các ca khúc được chơi liên tiếp không dừng.

Các ca khúc sáng tác cá nhân
Các sáng tác ngày một mang tính cá nhân là điều xuất hiện từ Album trắng. Gần như không có sự đóng góp tương quan giữa các thành viên, trong việc sáng tác, vào các tác phẩm của nhau. Điều này nhận thấy khá rõ trong cả album cho tới tận trước medley.

"Come Together"
"Come Together" là sáng tác của John Lennon. Phần điệp khúc của bài hát lấy từ tham luận tranh cử thống đốc bang California của Timothy Leary năm 1969: "Let's get it together! Come together, join the party!" Bài hát được bắt đầu bằng một đoạn bass vô cùng đặc sắc của Paul McCartney, mà theo John, điều đó thực sự thích thú ("funky"). Nhiều nghi ngờ rằng ca khúc được thu trong thời kỳ bed-in của John khi anh ở Canada, nơi mà anh thu ca khúc nổi tiếng "Give Peace a Chance", thực tế thì "Come Together" được thực hiện bởi toàn bộ ban nhạc. "Here comes old flat-top" được lấy từ bài hát "You Can't Catch Me" của Chuck Berry. "Come Together" được ra đĩa đơn kép cùng với "Something" và trở thành hit số 1 tại Anh và Mỹ. Theo George Martin, đây là một trong những ca khúc ưa thích nhất của các Beatle.

"Something"
"Something" được viết vào tháng 10 năm 1968 và là sáng tác duy nhất của George Harrison trở thành đĩa đơn của The Beatles. Câu hát đầu tiên, "Something in the Way She Moves", được lấy từ nhan đề một ca khúc của một ca sĩ hợp đồng với Apple, James Taylor. Phần lời được Harrison hoàn chỉnh trong quá trình của "dự án Get Back". Bài hát thực tế được Harrison giới thiệu lần đầu tiên với Joe Cocker, chứ không phải The Beatles. "Something" là ca khúc yêu thích của John Lennon, còn theo Paul McCartney, đây là sáng tác xuất sắc nhất của George. Frank Sinatra, người sau này từng hát lại ca khúc, nói rằng đó là "một cảm giác thật sự khác với Lennon-McCartney". "Something" trở thành đĩa đơn đạt vị trí số 1 duy nhất của The Beatles mà không ký tên Lennon-McCartney. Bài hát là ca khúc được hát lại nhiều thứ hai của The Beatles, sau "Yesterday", bởi rất nhiều ca sĩ, trong đó có cả Elvis Presley, Shirley Bassey, Tony Bennett, James Brown, Radiohead, Julio Iglesias, Smokey Robinson, Joe Cocker.

"Maxwell's Silver Hammer"
Bài hát của McCartney được viết vào tháng 10 năm 1968, thu âm lần đầu vào tháng 1 năm 1969 tại Twickenham film Studios để sẵn sàng cho "dự án Get Back". Nó không hề được chỉnh sửa cho tới quá trình thu âm 6 tháng sau đó tại Abbey Road. Quá trình thu âm tại phòng thu số 2 mất tận 3 ngày vì Paul yêu cầu các thành viên làm lại không ngừng cho tới khi anh cảm thấy nó hoàn thiện. Điều này khiến nhiều thành viên thấy không hài lòng. Có thể thấy trong bộ phim tài liệu Let It Be, Mal Evans là người gõ đe để tạo ra tiếng bang, bang. Theo Geoff Emerick, John Lennon từ chối tham gia vào quá trình thu vì anh không thích tên bài hát; đây thực sự chỉ là một lý do để anh tự tách mình ra khỏi các hoạt động liên quan tới McCartney.

"Oh! Darling"
"Oh! Darling" là một ca khúc vô cùng chỉn chu của Paul McCartney, đặc biệt trong phần thể hiện. Điều này khiến Paul phải luyện thanh rất sớm mỗi buổi sáng tại phòng thu để có được giọng gằn khỏe. John Lennon nói rằng anh hoàn toàn mong muốn được hát ca khúc này, vì anh thấy giọng anh hợp hơn so với Paul. Tuy nhiên điều đó không xảy ra vì với The Beatles, các tác giả vẫn (thường) là người hát chính các ca khúc của chính mình.

"Octopus's Garden"

"Octopus's Garden" và "Don't Pass Me By" (trong Album trắng) là 2 ca khúc duy nhất của Ringo Starr được thu cho The Beatles. Bài hát lấy cảm hứng từ chuyến đi của Starkey tới đảo Sardegna vào mùa hè năm 1968, một chuyến đi mà anh đã tự tìm cho mình một cảm giác tự do và bỏ ngoài tai "dự án Get Back" ("No one there to tell us what to do" – lời anh viết trong ca khúc). Phần lời được chỉnh sửa bởi các Beatle khác, trong khi phần nhạc được viết một phần bởi George Harrison. Đây là một sáng tác vô cùng được ưa thích của The Beatles, đặc biệt là với trẻ em.

"I Want You (She's So Heavy)"
Bài hát của John Lennon chỉ có vẻn vẹn 14 từ. Đây là sản phẩm của 2 quá trình thu riêng biệt. Billy Preston thực hiện phần thu organ vào tháng 2 năm 1969, khi kết thúc của "dự án Get Back". Nó được chỉnh sửa và trộn âm với một bản thâu khác trong quá trình thực hiện Abbey Road sau này. Ca khúc kéo dài tận gần 8 phút và là bài hát dài thứ hai của The Beatles sau "Revolution 9". Khi kết thúc của bài hát đang nhỏ dần, John Lennon nói to với Geoff Emerick: "Hãy dừng ở đây!". Ca khúc dừng đột ngột ở 7 phút 44 giây và là ca khúc kết thúc mặt A của album. Đó là ngày 20 tháng 8 năm 1969: "I Want You (She's So Heavy)" là ca khúc cuối cùng mà 4 thành viên của The Beatles cùng thu âm với nhau.

"Here Comes the Sun"
Mùa xuân 1969, George Harrison đã viết một ca khúc thành công khi một lần ngồi ở vườn nhà Eric Clapton "Một ca khúc tới rất tự nhiên". Với lời ca đơn giản và giai điệu nhẹ nhàng, dù không được làm đĩa đơn cho Abbey Road, ca khúc này lại trở thành một trong những bài hát được biết tới nhiều nhất của The Beatles. "Here Comes the Sun" được phát trên đài, truyền hình và các sóng phát thanh và thực tế là bài hát nổi tiếng nhất của George Harrison.

"Because"
John Lennon nói anh có cảm hứng với "Because" khi nghe Yoko Ono chơi "Sonata Ánh trăng" của Beethoven. John Lennon, George Harrison và Paul McCartney cùng hòa âm trong ca khúc và ca khúc được ghi đè (overdubs) trong tổng cộng 3 lần, tức là có tận 9 ca sĩ ảo trong bài hát. Cả ba Beatle ngồi cạnh nhau và hợp ca trong 3 lần, Ringo Starr dù không phải làm gì cũng vẫn ngồi cạnh các đồng nghiệp. Trong Anthology 3 và Love sau này, người hâm mộ có thể được nghe "Because" hát hoàn toàn a cappella.

Medley
Medley có thể được hiểu là liên khúc. Với Abbey Road, medley được Lennon, McCartney và Martin sắp xếp theo một trật tự duy nhất để các ca khúc luôn được đảm bảo có một đoạn chuyển dài và tự khác biệt rõ ràng với nhau.

Dài tổng cộng tới 16 phút, medley là thử nghiệm cực kỳ đặc biệt của bộ đôi Lennon-McCartney, với sự trợ giúp của George Martin và 2 Beatle còn lại. "Tôi muốn gộp lại tất cả những chi tiết riêng lẻ nhất." Paul nói. "Tôi thực sự tỉ mỉ trong ý tưởng này. Và nó tới như một kiểu sưu tập vậy. Tới một lúc, tôi nghĩ rằng cần trộn lẫn chúng lại nhưng phải sắp xếp như một bản hòa tấu. Một ý tưởng hay đối với khoảng chục ca khúc mà chúng tôi chưa hoàn thành."

Martin kể lại: "Tôi từng nói với Paul ngay khi hoàn thành Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band, rằng cần phải làm một cái gì đó thật giá trị, và chúng tôi quyết định làm nó trong trọn vẹn mặt B. John khá là không hài lòng với những gì chúng tôi làm, có lẽ vì gần như chỉ có tôi và Paul làm mặt B." Ông nói tiếp: "John là một Teddy Boy. Cậu ấy là một rocker, nên cậu ấy luôn muốn có những ca khúc riêng. Vậy là chúng tôi đi tới một thỏa thuận, và John đã hợp tác: cậu ấy tới và mang theo tập giấy nhạc. Ra là cậu ấy cũng từng có ý tưởng viết tất cả các bài hát theo một giai điệu lớn duy nhất.""Thực tế là có vài vấn đề mang tính cấu trúc, kể cả khi chúng tôi đã áp dụng kĩ thuật ghi đè. Thế nên chúng tôi buộc phải chơi lại cả medley. Tất cả đều thống nhất thứ tự các bài hát, ghi ra trước mặt rồi chọn tông chuẩn từ đầu tới cuối. Một trải nghiệm thực sự mới mẻ".

Medley chiếm hầu hết phần mặt B, bắt đầu bởi ca khúc "You Never Give Me Your Money" của Paul McCartney, bài hát tạo nên chủ đề chính của khúc nhạc, giai điệu mà sau cũng xuất hiện trong "Carry That Weight". Sau "You Never Give Me Your Money" là ca khúc chưa hoàn thành của John Lennon: "Sun King", một ca khúc mà, giống với "Because", là một ghi âm liên tiếp các hòa âm của Lennon, McCartney và Harrison, song lại kết thúc bởi một hỗn hợp tiếng Tây Ban Nha - Ý, sau này được ghi dưới tên "Gnik Nus" trong album Love (2006). "Mean Mr. Mustard" và "Polythene Pam" sáng tác bởi John Lennon được The Beatles thu trong chuyến đi thăm Maharishi Mahesh Yogi từ đầu năm 1968.

Bốn ca khúc tiếp theo là các sáng tác của Paul McCartney. Lennon hét lên Oh look out! để bắt đầu ca khúc đầu tiên, một ca khúc mà ban nhạc không biết đặt tên gì ngoài việc lấy ngay câu hát đầu tiên, "She Came In Through the Bathroom Window", lấy hình ảnh từ một câu chuyện có thật: một fan nữ cuồng đã đột nhập vào nhà McCartney bằng cách phá cửa sổ phòng tắm. "Golden Slumbers" ngay sau là một ca khúc lấy lời từ một bài hát cổ từ thế kỷ 17 của Thomas Dekker mà Paul tình cờ tìm thấy bản nhạc khi chơi piano: không quan tâm tới giai điệu, Paul chỉ nhìn lời và sáng tác một bài hát riêng. Tiếp sau là "Carry That Weight", một sáng tác dở dang có chèn thêm giai điệu của "You Never Give Me Your Money" với phần hát của cả bốn thành viên. "The End" kết thúc medley: bỏ ngoài trường hợp đặc biệt của "Her Majesty", đây có thể coi là bài hát kết thúc album.

"The End" là bài hát duy nhất của The Beatles mà Ringo Starr có những đoạn chơi trống solo thực sự dài. Ringo đã chứng minh anh là một tay trống tài năng thực thụ, với hai đoạn solo trống giữa ba đoạn solo guitar của McCartney, rồi Harrison và Lennon. Mỗi người một phong cách chơi đàn, đứng cạnh nhau, thu âm trực tiếp với tràn trề năng lượng. Với Geoff Emerick, đó là khoảnh khắc đỉnh cao của cả album.

Medley được thu trong nhiều lần riêng biệt khi mỗi ca khúc được thâu theo những kỹ thuật và thành phần tham gia khác nhau. Thông thường, người nghe vẫn tách medley làm 2 phần, và từ "Golden Slumbers" tới hết đôi khi được gọi là Golden Slumbers medley. Phần thâu, cắt, chỉnh sửa và ghép được George Martin, Geoff Emerick phụ trách (cùng Paul McCartney và John Lennon).

Medley kết thúc bởi một câu hát huyền thoại, viết bởi Paul McCartney "And in the end, the love you take is equal to the love you make" ("Tới cuối cùng, tình yêu bạn nhận sẽ bằng với những gì bạn trao"). Một điều mà theo John, đó là "sự hoàn mỹ".

 Her Majesty
Ca khúc cuối cùng của Abbey Road là một ca khúc ẩn sau một đoạn trống 14 giây (vẫn được giữ nguyên trong bản LP và đã bị xóa trong bản CD) sau "The End". "Her Majesty" chỉ dài có 23 giây và nói một cách khá ẩn dụ về nữ hoàng Anh. Nó ban đầu nằm trong medley, giữa "Mean Mr. Mustard" và "Polythene Pam", và Paul McCartney đề nghị John Kurlander – một kỹ thuật viên âm thanh – lược bỏ đi. Tuy nhiên nhân viên này, thay vì xóa bỏ hoàn toàn nó, thì lại đưa lý do rằng mọi ca khúc của The Beatles không thể bị đưa vào sọt rác, vậy nên anh ta chèn vào phía cuối của medley. Thế nhưng việc làm của Kurlander không thực sự hoàn hảo khi vẫn còn đoạn mở đầu của "Polythene Pam" dù cho anh đã cố bỏ hoàn toàn đoạn kết của "Mean Mr. Mustard". Paul McCartney cuối cùng cũng đồng ý.

Không hề được ghi vào danh sách các bài hát của album, "Her Majesty" được coi là ca khúc ẩn đầu tiên của lịch sử nhạc Rock. Năm 2009, trong lần chỉnh âm và ghi lại album dưới dạng CD, các kỹ thuật viên đã tách "Her Majesty" thành một bài hát riêng.

 Bìa đĩa

Bìa album Abbey Road cùng với Sgt. Pepper là 2 trong số những bìa album nổi tiếng, được ưa thích và cũng hay được người hâm mộ bắt chước lại nhất.

Ý tưởng của bìa đĩa cũng tới từ Paul McCartney. Tên của album chỉ được ghi ở mặt sau. Đoạn đường nổi tiếng là ở phía ngoài phòng thu của EMI, nơi ban nhạc thực hiện hầu hết các bản thu của mình, và là phố Abbey tại đoạn cắt với phố Glove End.

Ngày 8 tháng 8 năm 1969, khoảng lúc 11h rưỡi sáng, nhiếp ảnh gia Iain Macmillan chỉ mất đúng 10' để thực hiện một trong những bức ảnh nổi tiếng nhất thế giới. Để có nó, ông đã phải nhờ cả sự can thiệp của cảnh sát. Ông nhớ lại: "Tôi có nhờ những cảnh sát để họ ngăn đường trong một khoảng thời gian ngắn. Tôi muốn có vài chiếc ô tô, và ban nhạc bước qua, theo một chiều duy nhất, ngay khi những chiếc xe đó vừa vượt. Đó là bức ảnh thứ 5 trong tổng số 6 bức được chụp, chiếc duy nhất mà cả bốn người tạo nên những chữ V hoàn hảo, điều mà tôi mong chờ trong tính hài hòa". Mang đầy tính biểu tượng, The Beatles chọn hướng quay lưng về phía phòng thu chứ không phải ngược lại.

Từ phải sang trái, Lennon dẫn đầu với bộ đồ trắng, sau đó là Starr, McCartney chân trần với điếu thuốc và cuối cùng là Harrison. Ngoài Harrison, tất cả đều mặc complet thiết kế bởi Tommy Nutter.

Sau khi album phát hành, biển số xe (LMW 28IF) của chiếc Volkswagen Beetle góc phải bức ảnh lập tức bị đánh cắp. Năm 1986, chiếc xe được bán đấu giá 2.530 bảng và từ năm 2001, nó được trưng bày ở một bảo tàng tại Đức. Người đứng góc phải của bức ảnh là Paul Cole - một người khách du lịch người Mỹ tình cờ ngang qua và không hề biết rằng mình có trong hình cho tới khi nhìn thấy album phát hành vài tháng sau. Paul Cole nói anh đã không cùng vợ đi tham quan các bảo tàng và lang thang tại Luân Đôn để du lịch bằng cách hỏi các cảnh sát. Chính Cole cũng vô cùng ấn tượng trước những gì xuất hiện trước mắt "họ như những con vịt" và "một đám lố bịch" khi anh nhìn thấy McCartney đi chân trần mặc complet.

Việc băng qua đường tại góc phố này trở thành một nét văn hóa đặc sắc của thành phố Luân Đôn. Góc phố Abbey-Glove End trở thành địa điểm du lịch nổi tiếng của Luân Đôn nói riêng và của nước Anh nói chung. Trong những năm 70, những bức tường tại ngã tư bị xâm hại nghiêm trọng bởi người hâm mộ. Tấm biển ghi "Abbey Road" tại đoạn giao giữa phố Abbey và phố Glove End cũng vì thế bị buộc phải dỡ và thay vào năm 2007. Chính quyền thành phố đã phải treo tấm biển cao hơn tại bức tường một nhà dân, kèm với đó là việc đảm bảo thay thế và làm sạch nó bởi những người hâm mộ nhiều thế hệ. Thậm chí, những chiếc cột đèn cũng phải được chôn bằng bê tông vì lo ngại sẽ bị đánh cắp.

Ngày 8 tháng 8 năm 2009, hàng trăm người đã tới kỉ niệm tại góc phố này nhân dịp 40 năm ra đời album.

 Danh sách ca khúc

Ghi chú:
 "Her Majesty" là một ca khúc ẩn. Giữa "The End" và "Her Majesty" là 14 giây lặng. Các bản thâu sau này của album mới tách riêng "Her Majesty" thành một ca khúc riêng biệt.
 Một vài băng thâu tại Mỹ có đổi chỗ hai ca khúc "Come Together" và "Something".
 Bài số 3 và 7 của mặt B đôi khi được ghi chú "The Abbey Road Medley".
 Bài số 8 và 10 của mặt B đôi khi được ghi chú "The Golden Slumbers Medley".

 Đánh giá Abbey Road là một sự kiện quan trọng của âm nhạc thế giới. Với 20 gần triệu đĩa đã bán, đây là album bán chạy thứ hai của The Beatles chỉ sau Sgt. Pepper. Cụ thể, tháng 6 năm 1970, Allen Klein ghi nhận album bán được 5 triệu bản tại Mỹ; sau khi có thông tin The Beatles tan rã, album đạt doanh số 7 triệu bản trên toàn thế giới (theo EMI, họ bán được 7,2 triệu bản cho tới tháng 10 năm 1972). Abbey Road là album đầu tiên của The Beatles đạt ngưỡng 10 triệu bản vào năm 1980.

Ở Anh, Abbey Road có 11 tuần đứng đầu trong danh sách hit, một sự cạnh tranh gay gắt với Let It Bleed của The Stones và album thứ hai của Led Zeppelin. Sau quãng thời gian đó, bảng xếp hạng không cập nhật vì nghỉ Noel; sau tuần nghỉ, Abbey Road tiếp tục có thêm 6 tuần nữa đứng đầu, nâng tổng số tuần đứng thứ nhất của album lên 17. Abbey Road là album bán chạy nhất tại Anh năm 1969, đứng thứ 4 trong số những album bán chạy nhất thập niên 60. Hết những năm 1970, album vẫn đứng được vị trí thứ 7 trong những album bán chạy nhất của thập niên.

Tại Mỹ, mọi chuyện cũng tương tự, có khác là muộn hơn. 3 tuần sau khi phát hành album, Abbey Road vươn lên vị trí số 1 và ở đó suốt 11 tuần liên tiếp. Tại Billboard 200, album cũng xuất hiện trong 129 tuần. Abbey Road cũng là album thứ 4 trong danh sách các album bán chạy nhất thập niên 60 tại Mỹ và bản phát hành lại vào năm 1987 cũng đứng ở vị trí 69 của Billboard. Album cũng được 12 lần nhận chứng chỉ Bạch kim từ RIAA.

Sau khi phát hành, Abbey Road trở nên vô cùng phổ biến. Nó xuất hiện nhiều trên các ấn phẩm của các trang báo nổi tiếng, như Q, VH1, Time, v.v. Cuối năm 2003, album được xếp ở vị trí thứ 14 trong danh sách 500 album vĩ đại nhất mọi thời đại của tạp chí Rolling Stone. Thành công của Abbey Road còn mang tính thương mại khi các ca khúc trong album đều đứng đầu trong các bảng xếp hạng tại Mỹ, Anh, Pháp khi nó được chỉnh âm và phát hành dưới dạng CD vào năm 2009 Les Beales au sommets des charts, 40 ans après sur lexpress.fr, Reuters, 16/09/2009. Consulté le 18/09/2009.

Năm 1970, dù không giành được giải Album của năm, Abbey Road vẫn có được giải Grammy cho thu âm xuất sắc nhất (Grammy for Best Engineered Recording – Non-Classical), giải thưởng mà trước đó, Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band của họ đã từng nhận vào năm 1968.

Bìa của Abbey Road là một trong những bìa album được hãng đồ chơi của Đan Mạch, Lego, thể hiện trong dịp kỷ niệm 60 năm thành lập của hãng.

 Tin đồn về cái chết của Paul McCartney

Sau khi phát hành Abbey Road, một tin đồn quái gở đã xuất hiện và trở nên phổ biến, thậm chí là lan ra toàn thế giới: đó là Paul McCartney bị tai nạn xe hơi vào tháng 11 năm 1966 và qua đời vào năm 1969.

Hàng loạt "dấu hiệu" được nhắc tới:

– Paul băng qua đường với đôi chân trần, đó là hình ảnh biểu tượng theo phong tục nổi tiếng khi chôn cất của Ấn Độ.

– Biển số xe Volkswagen beetle màu trắng là LMW 28 IF, viết tắt của Living-McCartney-Would be 28 IF (McCartney sống mãi ở tuổi 28), một chi tiết không xác đáng khi Paul mới 27 tuổi khi Abbey Road phát hành. LMW còn có thể là Linda McCartney Weeps (Linda McCartney khóc).

– Paul là người duy nhất trong bức ảnh bìa đi chân phải lên trước, và điều đó khiến nhiều người nghĩ rằng anh bị tai nạn xe đâm từ phía bên phải. Việc Paul cầm điếu thuốc bên tay phải không giống với việc thuận tay trái của anh khiến nhiều người khẳng định đó là một người đóng thế (William Stuart Campbell) chứ không phải Paul.

Với quá nhiều tin đồn, một trong những album solo của Paul McCartney sau này có tên Paul Is Live. Live không có nghĩa là trực tiếp, mà đơn giản là để đối lập với câu "Paul is Dead". Bìa album vẫn là hình Paul đi qua góc đường tương tự như Abbey Road, song anh đường kéo đi bởi một chú chó. Chiếc Volkswagen beetle màu trắng vẫn còn nguyên, nhưng biển số xe được ghi là "51 IS" hàm ý rằng anh 51 tuổi khi album phát hành (1993).

 Đón nhận của công chúng
 Ảnh hưởng văn hóa

Tháng 6 năm 1970, phòng thu EMI – tên gọi tồn tại tới trong suốt thời kỳ Beatlemania – chính thức đổi tên thành phòng thu Abbey Road, tên gọi vẫn còn được dùng tới ngày nay.Abbey Road là điểm nhấn cuối cùng trong sự nghiệp lẫy lừng của The Beatles. Theo đánh giá tạp chí Rolling Stone, đây là một trong những album chỉn chu và đoàn kết nhất của The Beatles. Sau Abbey Road, Let It Be dường như chỉ là một album sót, không có sự tham gia của các Beatle vào việc biên tập và không thực sự có một cấu trúc hoàn chỉnh.

Có lẽ vì vậy mà Abbey Road là album nổi tiếng nhất của The Beatles, hơn cả Revolver, Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band hay Rubber Soul. Ngoài việc biến góc phố Abbey-Glove End của Luân Đôn trở thành một điểm du lịch được ưa chuộng, album đánh dấu một thời kỳ mới của văn hóa Rock khi góp phần cải tiến những quan điểm sáng tác và đa dạng kỹ thuật thu âm. Album được ghi lại dưới dạng CD từ rất sớm (năm 1987 – album đầu tiên của The Beatles có được vinh dự này) và vẫn trở thành hit sau nhiều thập niên kể từ ngày phát hành.

Album cũng đánh dấu lần cuối cùng hợp tác của bộ đôi sáng tác Lennon-McCartney. Sau Abbey Road, những xích mích giữa 2 huyền thoại âm nhạc vẫn âm ỷ suốt những năm 70 cho tới khi John Lennon bị ám sát tại nhà riêng ở New York vào cuối năm 1980.

 Các lần biểu diễn lại của medley
Một phần của medley được Peter Frampton và ban nhạc Bee Gees hát trong bộ phim Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band, sau đó là Neil Diamond.

Năm 1997, trong một chương trình tại Royal Albert Hall ở Luân Đôn trong dịp tưởng nhớ các nạn nhân của vụ phun trào núi lửa ở Montserrat, Paul McCartney có hát 3 ca khúc trong medley "Golden Slumbers", "Carry That Weight", "The End". Mark Knopfler và Eric Clapton chơi guitar, Phil Collins chơi trống, dàn nhạc chỉ huy bởi George Martin và một dàn hợp ca phúc âm hát nền.

Tháng 6 năm 2007, Bono, Bob Geldof, Youssou N'Dour và Campino cùng thể hiện "You Never Give Me Your Money", "Carry That Weight" và "Get Up Stand Up" của Bob Marley trong buổi biểu diễn tại hội nghị thượng đỉnh G8 tổ chức ở Đức. Bob Geldof đã mời lần lượt các nguyên thủ George W. Bush, Tony Blair, Nicolas Sarkozy, Romano Prodi, Angela Merkel,... lên sân khấu khi biểu diễn.

Ngày 28 tháng 12 năm 2010, trong chương trình kỉ niệm vinh danh Merle Haggard, Jerry Herman, Bill T. Jones, Oprah Winfrey và Paul McCartney ở Kennedy Center tại Washington D.C., danh ca Steven Tyler đã hát 4 ca khúc của medley "She Came In Through The Bathroom Window", "Golden Slumbers", "Carry That Weight" và "The End". Trong buổi diễn, McCartney vinh dự được ngồi cạnh gia đình của tổng thống Mỹ Barack Obama.

Tại lễ trao giải Grammy lần thứ 54, ngày 12 tháng 2 năm 2012, Paul McCartney đã hát medley với 3 ca khúc "Golden Slumbers", "Carry That Weight" và "The End" để kết thúc chương trình. Phần trình diễn có sự tham gia của Bruce Springsteen, Joe Walsh và Dave Grohl.

 Các album tri ân

Rất nhiều ca khúc trong Abbey Road được hát lại trong các buổi trình diễn chính thức, không chính thức, cũng như trong các album. Không những vậy, thậm chí cả album cũng được hát lại toàn bộ trong các ấn phẩm sau này.

Chỉ 1 tháng sau khi phát hành Abbey Road, George Benson cho phát hành album mang tên The Other Side of Abbey Road, một album hát lại gần như hoàn chỉnh toàn bộ album gốc. Cuối năm 1969, Booker T. & the M.G.'s cho phát hành album McLemore Avenue (đại lộ McLemore – địa chỉ của hãng Stax Records) với hình bìa mang hoàn toàn ý tưởng của Abbey Road; các ca khúc trong album đều là các ca khúc của The Beatles và đa phần là của Abbey Road.

Rất nhiều ca sĩ hát lại một phần hoặc hoàn toàn các ca khúc trong của album, bao gồm cả medley, như Phil Collins (trong album tri ân Martin/Beatles In My Life), Soundgarden, Dream Theater, The String Cheese Incident, Transatlantic, The Punkles, Tenacious D, Umphrey's Mcgee, 70 Volt Parade, Furthur, v.v.

Năm 1988, Red Hot Chili Peppers cho ra mắt album The Abbey Road E.P. có bìa album lấy ý tưởng hoàn toàn từ bìa của Abbey Road. Bức ảnh cũng được chụp ở góc phố Abbey-Glove End, thậm chí giống cả động tác và bước chân các thành viên theo thứ tự, song có điều khác là 4 thành viên của Red Hot Chili Peppers hoàn toàn nuy. Tuy nhiên, ngoài phần bìa thì các bài hát trong album không có liên quan với The Beatles.

Năm 2012, Tangerine Kitty ra mắt album Dumb Ways To Die để quảng bá hành động ngăn ngừa tai nạn giao thông ở người trẻ tuổi với tựa game cùng tên, hình ảnh album được lấy ý tưởng hoàn toàn từ Abbey Road tuy nhiên hình ảnh các vạch kẻ qua đường lại thành đường ray xe lửa, các nhân vật trong game bước qua đường ray với cơ thể không lành lặn.

 Xếp hạng

 Thành phần tham gia sản xuất
Theo Mark Lewisohn, Alan W. Pollack và Barry Miles.

The Beatles
 George Harrison – lead, guitar nền, guitar acoustic, guitar bass; hát chính, hát bè và hát nền; hammond organ, harmonium, tay vỗ và thanh la.
 John Lennon – lead, guitar nền, guitar acoustic 6 và 12 dây; hát chính, hát bè và hát nền; piano thường và điện tử; hammond organ, hiệu ứng âm thanh; maracas và sắc xô.
 Paul McCartney – lead, guitar nền, guitar acoustic, guitar bass, fuzz bass; hát chính, hát bè và hát nền; piano thường và điện tử; hammond organ, hiệu ứng âm thanh; tay vỗ và thanh la.
 Ringo Starr – trống, thanh la, trống định âm và tay vỗ; hát chính trong "Octopus's Garden", hát nền.

Các nghệ sĩ khác
 George Martin – piano, harpsichord, organ, harmonium và thanh la.
 Billy Preston – hammond organ trong "Something" và "I Want You (She's So Heavy)".
 Mal Evans – piano, harmonica, harmonium, thanh la, hát nền và đe (trong "Maxwell's Silver Hammer").
 "Something" và "Here Comes the Sun" – dàn nhạc phối khí và chỉ huy bởi George Martin và George Harrison.
 "Golden Slumbers", "Carry That Weight" và "The End" – dàn nhạc phối khí và chỉ huy bởi George Martin và Paul McCartney.

 Phát hành

 Xem thêm
 Let It Be''
 The Beatles tan rã
 Danh sách album bán chạy nhất thế giới
 Danh sách album bán chạy nhất tại Hoa Kỳ

Tham khảo

Ghi chú

Liên kết ngoài
 Beatles comments on each song
 Beatles engineer Geoff Emerick on Abbey Road – A track-by-track walkthrough
 The Beatles complete U.K. Discovery: Abbey Road
 Rolling Stone - 500 Greatest Albums of All Time: Abbey Road - The Beatles

Album của The Beatles
Album năm 1969
Album quán quân Billboard 200
Album chủ đề
Album sản xuất bởi George Martin
Album của Capitol Records
Album thu âm tại Abbey Road Studios


title: Đồng 2 euro kỷ niệm

text:
Đồng 2 € kỷ niệm là những Tiền xu kỷ niệm euro đặc biệt được các quốc gia thành viên của khu vực đồng euro đúc và phát hành từ năm 2004 dùng làm tiền pháp định tại tất cả các quốc gia thành viên khu vực đồng euro. Những đồng xu này thường để kỷ niệm các sự kiện lịch sử hoặc để thu hút sự chú ý vào những sự kiện quan trọng đặc biệt đang diễn ra. Vào năm 2009, đã có 69 mẫu thiết kế (phiên bản) của đồng kỷ niệm 2 € được đúc—sáu phiên bản vào năm 2004, tám phiên bản vào năm 2005, bảy phiên bản vào năm 2006, 20 loại năm 2007 (gồm mười ba phiên bản của đồng thông thường), 10 vào năm 2008, 18 vào năm 2009 (gồm cả 16 phiên bản của đồng thông thường). Người ta đã lên kế hoạch đúc thêm ít nhất 6 mẫu thiết kế nữa vào năm 2009. Những đồng kỷ niệm 2 € đã trở thành vật sưu tập. Không nên nhầm lẫn tiền kỷ niệm 2 € với các tiền kỷ niệm (giá trị in trên mặt lớn hơn 2 €), được quy định chính thức là "tiền sưu tập" và thường được làm từ kim loại quý.

Điều tiết và hạn chế
Cơ sở để đúc những đồng kỷ niệm này xuất phát từ một quyết định của Ủy ban châu Âu, trong đó bãi bỏ lệnh cấm thay đổi mặt trước của các đồng euro được phát hành trên từng quốc gia từ ngày 1 tháng 1 năm 2004 về sau. Tuy nhiên, một số khuyến cáo và hạn chế cũng được ban hành.

Có hai hạn chế liên quan đến thiết kế. Một là, quyết định không thay đổi việc các đồng euro phải có mặt sau thống nhất, do đó chỉ có mặt trước là có thể thay đổi. Ngoài ra, mặt trước mỗi loại đồng đã phát hành trong mỗi quốc gia không được thay đổi nữa, sớm nhất là cho đến năm 2008, trừ khi có sự thay đổi nguyên thủ quốc gia được minh họa trên một số đồng tiền trước thời hạn đó (điều này đã được áp dụng cho Monaco và Thành Vatican, những nơi có nguyên thủ—lần lượt là Rainier III và Giáo hoàng John Paul II—mất vào năm 2005 và hình mặt trước đồng xu quốc gia được thay đổi vào năm 2006). Việc hoãn thay đổi sẽ được xem xét mở rộng vào năm 2008.

Một quy định khác hạn chế tần suất và số lượng phát hành tiền kỷ niệm. Mỗi quốc gia thành viên chỉ được phát hành một đồng tiền kỷ niệm mỗi năm, và nó phải là đồng 2 €. Tổng số lượng tiền kỷ niệm đưa vào lưu thông mỗi năm không được vượt quá một trong hai con số sau, tùy vào số nào lớn hơn:

 0,1 phần trăm tổng số đồng 2 € mà tất cả thành viên của khu vực đồng euro đưa vào lưu thông. Giới hạn này có thể được xem xét tăng lên 2,0 phần trăm nếu đồng kỷ niệm đó để kỷ niệm một sự kiện rất đặc biệt và đáng chú ý; trong trường hợp đó, quốc gia thành viên phát hành các đồng kỷ niệm này với số lượng lớn cần hạn chế đưa bất kỳ đồng kỷ niệm nào khác vào lưu thông trong vòng bốn năm tiếp theo.
 5,0 phần trăm tổng số đồng 2 € mà quốc gia thành viên định phát hành đồng kỷ niệm đưa vào lưu thông.

Một quyết định khác đã bổ sung hai hướng dẫn nữa liên quan đến việc thiết kế đồng kỷ niệm. Phải làm sao để khi nhìn vào mặt trước phải dễ dàng nhận biết quốc gia đã phát hành nó, hoặc bằng cách ghi rõ tên đầy đủ của quốc gia hoặc tên viết tắt dễ nhận thấy của quốc gia đó; và không được lặp lại tên hoặc giá trị của đồng kỷ niệm trên mặt trước, vì nó đã được ghi đồng nhất trên mặt sau.

Những hạn chế sẽ không áp dụng hồi tố; chỉ những mẫu thiết kế mới—những đồng kỷ niệm thường do các quốc gia mới gia nhập khu vực đồng euro phát hành, và các đồng 2 € kỷ niệm phát hành từ năm 2006 về sau—mới bị ràng buộc. Tuy nhiên, năm quốc gia có thiết kế vi phạm bản sửa đổi đầu tiên của quy định (Áo, Bỉ, Phần Lan, Đức và Hy Lạp) ban đầu được yêu cầu phải thay đổi thiết kế của họ trong tương lai gần, trong đó Phần Lan đã thực hiện vào năm 2007 và Bỉ vào năm 2008.

Một quyết định khác lại thay đổi quy định lần nữa:
 Mười hai ngôi sao của Liên minh châu Âu bao quanh mẫu thiết kế đồng kỷ niệm cần phải bao quanh tất cả các yếu tố thiết kế của đồng kỷ niệm, bao gồm dấu chỉ dấu năm, chỉ dấu đúc và tên quốc gia. Các ngôi sao phải được vẽ giống như cách sắp xếp của chúng trên lá cờ Liên minh châu Âu (những khuyến cáo này hiện không thỏa mãn trên hai đồng kỷ niệm của Hà Lan và Luxembourg).
 Mẫu thiết kế các đồng euro không được thay đổi trừ hai tình huống sau:
 Nếu một thiết kế vi phạm các khuyến cáo, nó cần được cập nhật để phù hợp (áp dụng cho Áo, Đức, Hy Lạp, Luxembourg và Hà Lan).
 Nếu một thiết kế mô tả nguyên thủ quốc gia, nó cần được cập nhật:
 mỗi mười lăm năm một lần để phù hợp với hình ảnh hiện tại của nguyên thủ quốc gia;
 nếu nguyên thủ mãn nhiệm hoặc qua đời. Tuy nhiên, các nguyên thủ tạm quyền sẽ không được xem là lý do thay đổi thiết kế; thay vào đó được phép phát hành một đồng kỷ niệm 2 € khác (có thể là một đồng kỷ niệm 2 € thứ hai).
 Hình dạng ký tự trên đồng kỷ niệm phải y hệt như trên đồng thông thường.

(Những sửa đổi này đã buộc Bỉ phải quay về thiết kế trước minh họa chân dung hoàng gia Bỉ, do cập nhật năm 2008 theo khuyến cáo cũng thay đổi cả chân dung, điều đó là trái với quy định; những đồng kỷ niệm Bỉ từ năm 2009 trở về vẽ chân dung gốc từ năm 1999, nhưng thiết kế đồng kỷ niệm mới vào năm 2008 cũng như dấu hiệu quốc gia và dấu hiệu năm ấn hành cũng được quan tâm. Những chỉnh sửa này cũng cấm những bộ kỷ niệm sede vacante của Thành Vatican, chỉ cho phép những tiền kỷ niệm dành cho những sự kiện này).

Khuyến cáo sẽ được xem xét lại vào năm 2015.

Phát hành

Các quốc gia phát hành

Tính đến tháng 11 năm 2008, đã có mười bốn quốc gia phát hành độc lập đồng kỷ niệm 2 € (Áo, Bỉ, Phần Lan, Pháp, Đức, Hy Lạp, Ý, Luxembourg, Monaco, Bồ Đào Nha, San Marino, Slovenia, Tây Ban Nha và Thành phố Vatican), trong đó Hy Lạp là quốc gia đầu tiên phát hành loại tiền này. Năm quốc gia thuộc khu vực đồng euro khác chưa phát hành độc lập đồng kỷ niệm loại này (Síp, Ireland, Malta, Hà Lan và Slovakia); cũng có hai đồng kỷ niệm 2 € chung do tất cả các quốc gia thành viên khu vực đồng euro phát hành (kỷ niệm Hiệp ước Roma vào năm 2007, Liên minh Kinh tế Tiền tệ vào năm 2009).

Giá trị được ghi trên đồng kỷ niệm thường thấp hơn giá thị trường của chúng thường từ €3 đến €12. Ngoại lệ là tại San Marino, các đồng kỷ niệm cũ hơn thường được bán với giá từ €30 đến €40, còn ở Thành Vatican, hiếm khi nào có được chúng với giá dưới €100.

Các mẫu thiết kế được công khai tại Tạp chí Chính thức của Liên minh châu Âu (tham chiếu đến các ấn bản được ghi trong bảng dưới đây).

Phát hành năm 2004

Phát hành năm 2005

Phát hành năm 2006

Phát hành năm 2007
{| class="wikitable" width="100%"
! width="10%" style="background:#DCE5E5"| Hình
! width="15%" style="background:#DCE5E5"| Quốc gia
! width="13%" style="background:#DCE5E5"| Ngày phát hành
! width="42%" style="background:#DCE5E5"| Kỷ niệm
! width="9%" style="background:#DCE5E5"| Tham khảo
! width="11%" style="background:#DCE5E5"| Số lượng
|-
| colspan="6" |
|-
| style="text-align:center;" |

|
| 2 tháng 2 năm 2007
| Mecklenburg-Vorpommern (Lâu đài Schwerin)2. Münze der Bundesländerserie
|
| style="text-align:right;" | 31.245.630
|-
| colspan="6" | Miêu tả:
Phần trung tâm của đồng xu là hình Lâu đài Schwerin, xây dựng trong khoảng thời gian 1845–1857 mà nay là nơi đặt trụ sở của Nghi viên bang; ngay bên dưới là dòng chữ . Tên viết tắt HH của nhà điêu khắc Heinz Hoyer nằm phía bên dưới dòng chữ này còn dấu đúc ở phía trên. Mười hai ngôi sao Liên minh châu Âu bao quanh hình ở vành ngoài đồng xu, được chia thành hai nhóm mỗi nhóm 6 ngôi sao bởi dòng chữ  tạo thành hình bán nguyệt ở phần dưới và năm phát hành nằm ở phần trên.
|-
| colspan="6" |
|-
| style="text-align:center;" |
|
| 2 tháng 2 năm 2007
| Cung điện Đại Công tước4. Münze der Serie Großherzogliche Dynastie
|
| style="text-align:right;" | 1.031.000
|-
| colspan="6" | Miêu tả: Đồng tiên do Alain Hoffmann thiết kế có phần trong được chia làm hai phần: bên trái là tư dinh của gia tộc của Đại Công tước – một công trình được xây dựng năm 1572–1574 với vai trò là tòa thị chính đã được nâng cấp và mở rộng lên làm Cung điện Đại Công tước trong những năm 1891–1894; bên phải là hình Đại Công tước Henri đang nhìn sang trái. Năm phát hành 2007, dấu đúc của Monnaie de Paris (một sừng dê kết hoa quả) và chữ viết tắt của nhà điêu khắc người Pháp Hubert Larivière (hình cái tù và và ký hiệu của cung Song Ngư) nằm ở bên trái. Dòng chữ LËTZEBUERG được in đè lên hai yếu tố thiết kế chính của đồng xu. Mười hai ngôi sao Liên minh châu Âu nằm quanh thiết kế trên vành ngoài đồng xu.
|-
| colspan="6" |
|-
| style="text-align:center;" rowspan="14" |
|
| 25 tháng 3 năm 2007
| rowspan="14" | 50 ngày ký kết Các hiệp ước Roma Euro-13-Gemeinschaftsausgabe
| rowspan="14" |
| style="text-align:right;" | 30.865.630
|-
|
| 25 tháng 3 năm 2007
| style="text-align:right;" | 1.400.000
|-
|
| 25 tháng 3 năm 2007
| style="text-align:right;" | 5.000.000
|-
|
| 25 tháng 3 năm 2007
| style="text-align:right;" | 9.000.000
|-
|
| 25 tháng 3 năm 2007
| style="text-align:right;" | 400.000
|-
|
| 25 tháng 3 năm 2007
| style="text-align:right;" | 8.000.000
|-
|
| 26 tháng 3 năm 2007
| style="text-align:right;" | 5.040.000
|-
|
| 26 tháng 3 năm 2007
| style="text-align:right;" | 3.978.549
|-
|
| 26 tháng 3 năm 2007
| style="text-align:right;" | 4.640.112
|-
|
| 26 tháng 3 năm 2007
| style="text-align:right;" | 2.046.000
|-
|
| 26 tháng 3 năm 2007
| style="text-align:right;" | 6.355.500
|-
|
| 26 tháng 3 năm 2007
| style="text-align:right;" | 1.520.000
|-
|
| 2 tháng 4 năm 2007
| style="text-align:right;" | 9.406.875
|-
|Gesamt: 13
|
| style="text-align:right;" | 87.652.666
|-
|colspan="6" | Miêu tả: Phần trung tâm của đồng xu là bản hiệp ước được ký bởi sáu quốc gia thành viên đầu tiên của Cộng đồng Than Thép châu Âu, trên nền là hoa văn gạch lót nền do Michelangelo thiết kế tại Piazza del Campidoglio ở Roma, nơi ký hiệp ước. Các mẫu dịch chữ EUROPE (châu Âu) được in phía trên cuốn sách, nhưng nằm bên trong mẫu thiết kế trung tâm, còn bản dịch TREATY OF ROME 50 YEARS (50 năm Hiệp ước Roma) nằm phía trên mẫu thiết kế. Năm phát hành và tên quốc gia phát hành được in phía dưới mẫu thiết kế, mười hai ngôi sao Liên minh châu Âu nằm quanh mẫu thiết kế trên vành ngoài đồng xu (vị trí của dấu đúc (và cả chữ viết tắt hãng điêu khắc, nếu có) khác biệt tùy theo từng quốc gia).

Có một ngoại lệ là phiên bản Luxembourg có in chân dung Đại Công tước do một đạo luật đặc biệt bắt buộc mọi đồng xu đều phải in chân dung của Đại Công tước. Hà Lan cũng có đạo luật tương tự, bắt buộc trên tất cả đồng xu do nước này phát hành phải có hình nguyên thủ Hà Lan cùng dòng chữ  (ví dụ như hiện nay là ), nhưng nước này đã ra đạo luật sửa đổi để Hà Lan có thể tham gia vào chương trình này, đạo luật sửa đổi đã hoàn toàn bỏ đòi hỏi này đối với các xu 2 € kỷ niệm.

Ngoài ra, do đặc trưng đa ngôn ngữ trong xã hội Bỉ, đồng xu của Bỉ in chữ  theo tiếng Latin.

Ba tiểu quốc cũng sử dụng đồng euro theo thỏa thuận với Liên minh châu Âu (Monaco, San Marino và Thành Vatican) không phát hành đồng xu này, vì họ không phải là quốc gia thành viên của Liên minh châu Âu. Tuy nhiên, một số quốc gia thành viên của Liên minh châu Âu chưa sử dụng đồng euro cũng tham gia vào chương trình này. Ví dụ như Síp phát hành loại xu 1 bảng còn Hungary là loại xu 50 Ft với cùng kiểu thiết kế như vậy.

Chữ khắc trên các phiên bản của các nước sử dụng đồng Euro:

Phát hành năm 2008

Phát hành năm 2009

Phát hành đồng đặc biệt kỷ niệm Liên minh Kinh tế Tiền tệ

{| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin: 1em 1em 1em 0; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 100%;" width="100%"
|-----
| style="background:#CCCCCC" align="center" | Kỷ niệm 10 năm thành lập Liên minh Kinh tế Tiền tệ
|-----
|
Tất cả các quốc gia thuộc khu vực đồng euro đều phát hành xu 2 € kỷ niệm 10 năm Liên minh Kinh tế Tiền tệ vào ngày 1 tháng 1 năm 2009.

Trung tâm của đồng xu là hình nhân cách điệu, cánh tay trái nối dài bằng biểu tượng euro. Chữ viết tắt ΓΣ của nhà điêu khắc nằm bên dưới biểu tượng euro. Tên của quốc gia phát hành bằng ngôn ngữ quốc gia nằm ở phía trên, còn chỉ số 1999–2009 và viết tắt chữ đầu EMU sẽ được dịch thành ngôn ngữ quốc gia đặt bên dưới. Mười hai ngôi sao Liên minh châu Âu bao quanh mẫu thiết kế trên vành ngoài đồng xu.

Có một ngoại lệ là trường hợp Luxembourg có in thêm hai chân dung phản quang của Đại Công tước nằm phía dưới bên phải đồng xu, vì luật pháp nước này quy định các xu phát hành phải in hình Đại Công tước. Lần in này còn hiện đại hơn năm 2007, và hình sẽ xuất hiện khác nhau khi nhìn từ phải qua hoặc từ trái qua.

Monaco, San Marino và Thành Vatican không tham gia vì các nước này không thuộc Liên minh châu Âu.

{| border="0"
|-----
| width="20%" |
| width="20%" |
| width="20%" |
| width="20%" |
| width="20%" |
| width="20%" |
|-----
|
|
|
|
|
|
|-----
| BUNDESREPUBLIK DEUTSCHLANDWWU 1999-2009
| REPUBLIK ÖSTERREICHWWU 1999-2009
| BELGIE–BELGIQUE–BELGIENEMU 1999-2009
| KYΠPOΣ-KIBRISONE 1999-2009
| ESPAÑAUEM 1999-2009
| SUOMI FINLAND2009EMU 1999-2009
|-----
|
|
|
|
|
|
|-----
|
|
|
|
|
|-----
|
| RÉPUBLIQUE FRANÇAISEUEM 1999-2009
| ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑONE 1999-2009
| éıʀeAEA 1999-2009 EMU
| REPUBBLICA ITALIANAUEM 1999-2009
|-----
|
|
|
|
|
|
|-----
|
|
|
|
|
|
|-----
| LËTZEBUERGUEM 1999-2009
| MALTAUEM 1999-2009
| NEDERLANDEMU 1999-2009
| PORTUGALUEM 1999-2009
| SLOVENSKOHMÚ 1999-2009
| SLOVENIJAEMU 1999-2009
|}
|}

 Dự kiến phát hành

Tham khảo

Xem thêm
 Euro
 Tiền kỷ niệm
 Đồng 2 euro kỷ niệm của Đức
 Xu euro sưu tầm
 Tiền xu 2 euro

Liên kết ngoài

 Trang của Ngân hàng Trung ương châu Âu về tiền xu kỷ niệm 2 euro

Tiền euro kỷ niệm
Tiền xu của khu vực đồng euro


title: Chaos (thần thoại)

text:
Chaos (tiếng Hy Lạp: χάος (khaos)) được nhắc đến và tôn thờ như một đấng toàn năng trong thần thoại Hy Lạp. Theo miêu tả thì Chaos là khoảng không vô cùng vô tận, trống rỗng, mơ hồ, vật vờ, phiêu bạt trong khoảng không gian bao la". Như vậy, về mặt khoa học, có thể coi Chaos như là khoảng không hư vô chẳng có gì và cũng là nơi sinh ra các hành tinh và vô tận vũ trụ. Chaos sinh ra Gaea (Gaia), Nyx, Erebus, Tartarus, Eros.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Các vị thần Hy LạpThần thoại Hy Lạp


title: Trần Đình Nam

text:
Trần Đình Nam (1896 - 1974) là bác sĩ y khoa, chính khách Việt Nam. Ông từng giữ chức Bộ trưởng Bộ Nội vụ trong Nội các Trần Trọng Kim (1945).

Cuộc đời và sự nghiệp
Ông sinh năm Ất Mùi (1896) tại tỉnh Quảng Nam trong một gia đình khoa bảng truyền thống. Nguyên quán ông ở huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An. Cha ông là Đốc học Quảng Ngãi Trần Đình Phong, hiệu là Mã Sơn, là một danh sĩ có tiếng đương thời.

Thời thơ ấu, ông học ở Quảng Nam, Huế, rồi tốt nghiệp Trường y sĩ Đông Dương ở Hà Nội.

Sau khi ra trường, ông làm việc cho các bệnh viện tại Phan Thiết, Huế và tham gia các phong trào yêu nước ở miền Trung. Ông đã giữ chức Thị trưởng Thành phố Đà Nẵng trong thời gian ngắn những năm 40.

Sau khi Nhật đảo chính Pháp ở Đông Dương ngày 9 tháng 3 năm 1945, ông được mời chính phủ Trần Trọng Kim và giữ chức Bộ trưởng Nội vụ một thời gian ngắn cho đến khi Cách mạng tháng 8 nổ ra.

Khi Kháng chiến chống Pháp bùng nổ, ông tham gia lực lượng kháng chiến và làm bác sĩ tại Bệnh viện dân y tỉnh Quảng Nam.

Sau Hiệp định Genève 1954, ông ở lại miền Nam và sống cuộc đời trong sạch ở Đà Nẵng. Ông giữ chức Niên trưởng Giám sát viện khi cơ quan này được thành lập trong thời Đệ Nhị Cộng hòa.

Năm 1964, ông được mời tham gia Thượng Hội đồng Quốc gia. Tuy nhiên, chỉ sau 3 tháng, Thượng hội đồng bị giải tán, ông trở về đời sống dân sự.
Trong cuộc bầu cử năm 1967, ông đã từ chối đề nghị tham gia liên danh với ông Trần Văn Hương ứng cử vào chức vụ Phó Tổng thống.

Ông qua đời năm 1974 tại Đà Nẵng, thọ 78 tuổi.

Tác phẩm
Ngoài công việc là một bác sĩ, Trần Đình Nam là tác giả một số sách về y học. Ông cũng cộng tác với nhà sách Quan Hải tùng thư của Đào Duy Anh tại Huế viết sách khoa học tự nhiên và xã hội. Các tác phẩm:
 Việt Nam văn hoá sử cương (1938)
 Khổng giáo phê bình tiểu luận (1943)

Chú thích

Liên kết ngoài

Bộ trưởng Đế quốc Việt Nam
Bác sĩ Việt Nam
Người Nghệ An
Người Quảng Nam


title: Tinthia

text:
Tinthia là một chi bướm đêm thuộc họ Sesiidae.

Các loài
Tinthia beijingana Yang, 1977:120
Tinthia mianjangalica Laštuvka, 1997
Tinthia cuprealis (Moore, 1877)
Tinthia ruficollaris (Pagenstecher, 1900)
Tinthia varipes Walker, [1865]
Tinthia xanthospila Hampson, 1919

Chú thích

Tham khảo

Sesiidae


title: Zornia vaughaniana

text:
Zornia vaughaniana là một loài rau đậu thuộc họ Fabaceae.
Nó chỉ được tìm thấy ở Mauritius.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng bờ biển nhiều đá và vùng bờ biển cát.

Chú thích

Chú thích

Tham khảo

 Rutty, R. 2000. Zornia vaughaniana. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 19 tháng 7 năm 2007.

Chi Đậu hai lá
Thực vật Mauritius


title: Villegouin

text:
Villegouin là một xã ở tỉnh Indre ở miền trung nước Pháp. Xã này có diện tích 24,03 km², dân số năm 1999 là 411 người. Khu vực này có độ cao trung bình 125 mét trên mực nước biển.
Sông Indrois bắt nguồn ở đây.

Xem thêm
Xã của tỉnh Indre

Tham khảo

Xã của Indre


title: Estancarbon

text:
Estancarbon  là một xã thuộc tỉnh Haute-Garonne trong vùng Occitanie ở tây nam nước Pháp. Xã nằm ở khu vực có độ cao trung bình 376 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Haute-Garonne


title: Thời kỳ băng hà cuối cùng

text:
Thời kỳ băng hà cuối cùng là thời kỳ băng hà gần đây nhất trong kỷ băng hà hiện tại diễn ra trong thời kỳ cuối của thế Pleistocen từ cách đây ≈110.000 đến 10.000 năm trước.

Khí hậu Trái Đất trong giai đoạn này tiếp tục rơi vào cảnh băng giá, lạnh lẽo trong một thời gian dài. Nhiệt độ vẫn rất thấp dù không lạnh bằng những kỷ băng hà trước đó. Băng tuyết lúc đó đã lấn xuống sát đường xích đạo. Trong thời kỳ này có nhiều biến động về sự phát triển và rút lui của băng. Giai đoạn phát triển cực đại băng hà cuối cùng cách đây khoảng 18.000 năm. Trong khi các yếu tố lạnh đi và đóng băng trên toàn cầu khá tương đồng thì có nhiều dấu hiệu khác nhau trong phạm vi khu vực đã gây ra nhiều khó khăn trong việc liên hệ đối sánh chi tiết giữa các lục địa.

Trên quan điểm tiến hóa của loài người, thì thời kỳ này tương đương với thời kỳ đồ đá cũ và thời kỳ đồ đá giữa. Trong thời kì băng hà này, thực vật rất hiếm. Nhiều quần thể động vật sinh sống trong thời kì khắc nghiệt này như voi ma mút, hổ răng kiếm và nhiều động vật lớp Thú phát triển rất mạnh. Con người cũng đã ra đời và bắt đầu biết cầm nắm đồ vật để đi săn, nhờ đó mà thích nghi được với môi trường. Khi kỷ băng hà cuối cùng kết thúc, một số động vật bị tuyệt chủng, còn con người thì vẫn tiếp tục tiến hóa.

Tham khảo

Liên kết ngoài

National Atlas of the USA: Wisconsin Glaciation in North America : Present state of knowledge

Lịch sử khí hậu
Băng hà học
Kỷ băng hà
Thế Pleistocen
Holocen

de:Weichseleiszeit
es:Glaciación de Würm o Wisconsin
ko:최종빙기
ru:Последний ледниковый период
sv:Weichsel (nedisning)


title: Wallenia calyptrata

text:
Wallenia calyptrata là một loài thực vật thuộc họ Myrsinaceae. Đây là loài đặc hữu của Jamaica.

Chú thích

Tham khảo

 World Conservation Monitoring Centre 1998. Wallenia calyptrata. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 24 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Jamaica
Wallenia


title: (26228) 1998 OZ6

text:
{{DISPLAYTITLE:(26228) 1998 OZ6}}
(26228) 1998 OZ6 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện qua chương trình tiểu hành tinh Beijing Schmidt CCD ở trạm Xinglong ở tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc ngày 20 tháng 7 năm 1998.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 26001–27000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1998
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: (16830) 1997 WQ7

text:
{{DISPLAYTITLE:(16830) 1997 WQ7}}

(16830) 1997 WQ7 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Yoshisada Shimizu và Takeshi Urata ở đài thiên văn Nachi-Katsuura ở Nachikatsuura, Wakayama, Nhật Bản, ngày 19 tháng 11 năm 1997.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 16001–17000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1997
Được phát hiện bởi Takeshi Urata
Được phát hiện bởi Yoshisada Shimizu
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Sân bay Haeju

text:
Sân bay Haeju là một sân bay ở Haeju, Nam Hwanghae, Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên. Sân bay Haeju thuộc quản lý của Quân đội Nhân dân Triều Tiên. Sân bay này phục vụ quân sự nhưng cũng có một số hạn chế các chuyến bay dân sự. Sân bay Haeju có 1 đường băng dài 1200 m có bề mặt rải bê tông nhựa.

Các hãng hàng không và các tuyến điểm
 Air Koryo (Pyongyang, Chongjin)

Tham khảo

Sân bay Bắc Triều Tiên
Căn cứ không quân chiến tranh Triều Tiên


title: Yuzhno-Sakhalinsk

text:
Yuzhno-Sakhalinsk () là một thành phố trên đảo Sakhalin, Nga, trung tâm hành chính của tỉnh Sakhalin (bao gồm cả hòn đảo và quần đảo Kuril). Thành phố trước đây được gọi là Vladimirovka từ 1882-1905, sau đó là Toyohara (豊原 (Phong Nguyên)) (thuộc chủ quyền của Nhật Bản) từ 1905-1946. Dân số: 175.085 (điều tra dân số 2002); 187.000 (ước tính 2000).

Khí hậu
Yuzhno-Sakhalinsk có khí hậu lục địa ẩm (phân loại khí hậu Köppen Dfb) với mùa hè ôn hòa và mùa đông lạnh giá.

Thành phố kết nghĩa

  Asahikawa, Nhật Bản
  Hakodate, Nhật Bản
  Wakkanai, Nhật Bản
  Diên Cát, Trung Quốc
  Ansan, Hàn Quốc

Tham khảo

Liên kết ngoài
Yuzhno-Sakhalinsk official website
History of Yuzhno-Sakhalinsk @ Sakhalin Official website
The Sakhalin Independent (Weekly English-language newspaper published in Yuzhno-Sakhalinsk)
Yuzhno-Sakhalinsk Blizzard Photos
Steam and the Railways of Sakhalin

Thành phố của Nga


title: Agrypnus scopus

text:
Agrypnus scopus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Schwarz miêu tả khoa học năm 1902.

Chú thích

Tham khảo

Agrypnus


title: Argentostiria

text:
Argentostiria là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Các loài
Argentostiria koebelei (Riley, 1893)

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Noctuidae
Stiriinae


title: Reupzig

text:
Reupzig là một đô thị thuộc huyện Anhalt-Bitterfeld, bang Saxony-Anhalt, Đức.

Tham khảo


title: Trận sông Ebro

text:
Trận sông Ebro là một trận chiến hải chiến giữa một hạm đội Carthage khoảng 40 tàu quinqueremes dưới sự chỉ huy của Himilco và một hạm đội La Mã có 55 tàu dưới sự chỉ huy của Gnaeus Cornelius Scipio Calvus gần cửa sông Ebro vào mùa xuân năm 217 TCN. Hasdrubal Barca, chỉ huy của người Carthage ở Iberia, đã tiến hành một cuộc viễn chinh để tiêu diệt căn cứ La Mã ở phía bắc của sông Ebro. Hạm đội Carthage hải quân đã hoàn toàn bị đánh bại sau  một cuộc tấn công bất ngờ bởi các tàu La Mã, mất 29 tàu và quyền kiểm soát các vùng biển xung quanh bán đảo Iberia. Danh tiếng của người La Mã đã được nâng cao hơn nữa ở bán đảo Iberia sau chiến thắng này, gây ra cuộc nổi loạn trong một số các bộ lạc Iberia dưới quyền kiểm soát của người Carthage.

Bối cảnh
Sau thất bại của Hanno trong trận Cissa vào mùa đông năm 218 TCN, Gnaeus Scipio đã dành thời gian của mình vào việc củng cố những vùng đất của Iberia nằm phía bắc của sông Ebro và các cuộc đột kích vào lãnh thổ Iberia của Carthage  phía nam sông Ebro từ căn cứ của ông tại Tarraco. Ông đã không nhận được sự tiếp viện lớn từ Rome để tăng cường lực lượng của ông. Trong khi đó, Hasdrubal Barca, chỉ huy quân Carthage tại Iberia, đã có một lượng lớn người Iberia gia nhập là tăng số lượng quân đội của mình lên đánh kể. Hạm đội Carthage tại Iberia có khoảng 32 tàu quinqueremes và 5 tàu chiến ba tầng mái chèo vào năm 218 TCN khi Hannibal khởi hành từ bán đảo Iberia. Trong suốt mùa đông năm 218 TCN, Hasdrubal đã có thêm 10 tàu quinqueremes cho hạm đội này và đã đào tạo thêm nhiều thủy thủ. Vào mùa xuân năm 217 TCN, Hasdrubal đã tiến hành một cuộc viễn chinh về  phía bắc  sông Ebro nhằm vào vùng lãnh thổ La Mã. Hasdrubal tự mình chỉ huy quân đội,, con số chính xác trong đó chưa được biết trong khi phó tướng Himilco của ông chỉ huy hạm đội. Đoàn viễn chinh tiến dọc theo bờ biển, với các con tàu được đưa lên bờ vào ban đêm bên cạnh quân đội.

Gnaeus Scipio, sợ rằng quân đội Carthage vốn đông hơn quân đội của ông,  đã quyết tâm giao chiến bằng hạm đội. Mặc dù vậy ông chỉ có đủ lính cho 35 quinquereme  (25 tàu đã được đưa trở lại Ý sau một cuộc đột kích của người Carthage đã gây ra thương vong nghiêm trọng cho các thủy thủ). Đồng minh Hy Lạp của ông, thành phố Massilia đã cung cấp 20 tàu cho hạm đội của ông..

Trận đánh
Sau khi đến sông Ebro, hạm đội Carthage neo gần  cửa sông. Các thủy thủ đoàn rời tàu của họ để đi tìm kiếm lương thực vì họ không mang theo tàu vận tải để mang theo đồ dự trữ. Mặc dù Hasdrubal đã phái do thám để quan sát động tĩnh của người La Mã, nhưng Himilco thì không có tàu nào ngoài biển để do thám người La Mã. Có hai con tàu của người Massilia phát hiện ra vị trí hạm đội Punic và rút đi mà không bị phát hiện để cảnh báo cho Gnaeus về sự hiện diện của người Carthage. Gnaeus xuống tàu cùng những ninh đoàn lê dương được chọn và khởi hành tới tấn công hạm đội Carthage.

Do thám của quân đội Hasdrubal phát hiện sự tiếp cận củahạm đội La Mã trước hải quân Punic và cảnh báo hạm đội của họ về sự nguy hiểm sắp tới thông qua các tín hiệu cháy. Hầu hết các thủy thủ đã đi tìm kiếm thức ăn, và họ đã phải vội vàng tập trung những người  mình và các con tàu ra một cách mất trật tự. Có rất ít sự phối hợp và một số tàu đã không có đủ thủy thủ vì sự bất ngờ bởi những người La Mã. Khi Himilco đi thuyền ra, Hasdrubal tập hợp quân đội của ông trên bờ để khuyến khích hạm đội của mình.

Không chỉ thế, người La Mã đã có lợi thế về sự bất ngờ và số lượng(40 so với 55 tàu), mà còn về cả hiệu quả chiến đấu của người Carthage không thể so lại 1 / 4 hạm đội của họ là lính mới được đào tạo. Người La Mã bố trí thành 2 dòng với 35 tàu La Mã ở phía trước và 20 tàu của Massalia phía sau họ, với sự bố trí và kỹ năng hải quân của người Massalia đã vô hiệu hóa các khả năng cơ động cao của hạm đội Carthage . Người La Mã giao chiến với các tàu Carthage khi họ ra khỏi sông, đâm và đánh chìm 4 tàu và chiếm được 2 tàu.

Kết quả và tầm quan trọng
Chiến thắng này được chứng minh là có tính quyết định trong thời gian dài. Hasdrubal đã buộc phải hành quân trở lại Cartagena, vì sợ các cuộc tấn công qua đường biển trên vùng lãnh thổ của Carthage. Với lực lượng hải quân Iberia của Carthage tan vỡ, Hasdrubal bị buộc phải hoặc là Carthage kêu gọi tiếp viện hoặc đóng tàu mới. Ông đã không làm gì. Các hành động của hải quân người Iberia thực sự quá kém cỏi trong trận chiến, và việc sa thải của họ sẽ gây ra một cuộc nổi loạn trong bộ lạc Trudetani , buộc Carthage phái 4.000 bộ binh và  500 kỵ binh đến chỗ Hasdrubal. Hasdrubal sẽ dành tất cả năm 216 TCN để đánh dẹp phiến quân.

Mặc dù hạm đội chính của Carthage đã bắt được một đoàn cung cấp cho Iberia trong năm 217 TCN từ Cosa tại Ý, Publius Cornelius Scipio đến Iberia với 8.000 binh sĩ vào mùa thu năm đó và nhận mệnh lệnh từ viện nguyên lão La Mã để ngăn ngừa bất kỳ sự giúp đỡ cho Hannibal tại Ý từ Iberia.Đây là lực lượng duy nhất mà Cộng hòa La Mã đã phái đến Iberia trước năm 211 trước Công nguyên. Anh em Scipio Carthage tiếp đó cướp bóc Iberia , và giao chiến với Hasdrubal trong trận Dertosa năm 215 trước Công nguyên.

Gnaeus Scipio đã đảm bảo rằng nguồn cung cấp bằng đường biển từ La Mã sẽ không bị chặn bởi tàu Carthage có căn cứ tại Iberia, và rằng các hạm đội La Mã ở Iberia có thể đột kích vào những vùng đất của Carthage. Cuộc viễn chinh hải quân lớn duy nhất chống lại người La Mã từ Iberia sẽ là của Mago Barca đến Ý trong năm 204 trước Công nguyên.

Tham khảo

Nguồn

Đọc thêm

Chiến tranh Punic
Năm 217 TCN
Xung đột thập niên 210 TCN
Trận đánh liên quan tới Cộng hòa La Mã


title: Gonomyia hamulata

text:
Gonomyia hamulata là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Gonomyia
Limoniidae ở vùng Indomalaya


title: Trochus flammulatus

text:
Trochus flammulatus là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Trochidae, họ ốc đụn.

Miêu tả

Phân bố

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Trochus


title: Tiền Phong (định hướng)

text:
Tiền Phong hay Tiền phong có thể chỉ đến:

Địa danh
 Phường Tiền Phong, thành phố Thái Bình, tỉnh Thái Bình
 Xã Tiền Phong, huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội
 Xã Tiền Phong, huyện Thường Tín, thành phố Hà Nội
 Xã Tiền Phong, huyện Vĩnh Bảo, thành phố Hải Phòng
 Xã Tiền Phong, thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh
 Xã Tiền Phong, huyện Yên Dũng, tỉnh Bắc Giang
 Xã Tiền Phong, huyện Đà Bắc, tỉnh Hòa Bình
 Xã Tiền Phong, huyện Ân Thi, tỉnh Hưng Yên
 Xã Tiền Phong, huyện Quế Phong, tỉnh Nghệ An
 Xã cũ Tiền Phong thuộc huyện Thanh Miện, tỉnh Hải Dương; nay là một phần xã Hồng Phong cùng huyện.

Tổ chức
 Đội thiếu niên tiền phong tại các quốc gia xã hội chủ nghĩa như:
 Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh tại Việt Nam
 Tổ chức Thanh niên Tiền phong, một tổ chức cách mạng quân chúng tại Việt Nam thập niên 1940, tham gia Cách mạng tháng Tám
 Báo Tiền Phong
 Công ty Nhựa Tiền Phong tại Việt Nam

Xem thêm
Tiên Phong


title: Partur

text:
Partur là một thành phố và là nơi đặt hội đồng đô thị (municipal council) của quận Jalna thuộc bang Maharashtra, Ấn Độ.

Địa lý
Partur có vị trí  Nó có độ cao trung bình là 439 mét (1440 feet).

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Partur có dân số 28.941 người. Phái nam chiếm 52% tổng số dân và phái nữ chiếm 48%. Partur có tỷ lệ 64% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 72%, và tỷ lệ cho phái nữ là 54%. Tại Partur, 16% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Maharashtra


title: Monolepta nigriventris

text:
Monolepta nigriventris là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Bryant miêu tả khoa học năm 1953.

Chú thích

Tham khảo

Monolepta


title: Aetheolaena cuencana

text:
Aetheolaena cuencana là một loài thực vật có hoa thuộc họ Asteraceae.
Loài này chỉ có ở Ecuador.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và vùng cây bụi nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới vùng đất cao.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 Montúfar, R. & Pitman, N. 2003. Aetheolaena cuencana. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 20 tháng 7 năm 2007.

Aetheolaena
Thực vật Ecuador


title: Leucophlebia formosana

text:
Leucophlebia formosana là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Nó được tìm thấy ở Trung Quốc và Đài Loan.

Phụ loài
Leucophlebia formosana formosana (Taiwan)
Leucophlebia formosana chinaensis Eitschberger, 2003 (Shandong in China)

Chú thích

Tham khảo

Leucophlebia


title: Rindal

text:
Rindal là một đô thị ở hạt Møre og Romsdal, Na Uy.

Rindal được tách khỏi Surnadal năm 1858.

Tên đô thị này được đặt theo nông trang Rindal (tiếng Na Uy Cổ Rinnudalr) do nhà thờ đầu tiên được xây tại đây.

Cho đến năm 1918, tên này vẫn được viết là Rindalen.

Huy hiệu được áp dụng từ năm 1989. Huy hiệu có hình cây búa của một chủ tọa, đại diện cho John Neergaard, người lập nên Formannskapslovene, một người xuất thân từ Rindal.

Tham khảo

Nordmøre
Møre og Romsdal


title: Carposina bicincta

text:
Carposina bicincta là một loài bướm đêm thuộc họ Carposinidae. Nó là loài đặc hữu của Molokai.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Insects of Hawaii. Volume 9, Microlepidoptera

Copromorphoidea
Loài đặc hữu của Hawaii


title: Saint-Lager-Bressac

text:
Saint-Lager-Bressac  là một xã ở tỉnh Ardèche, vùng Rhône-Alpes ở đông nam nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Ardèche

Tham khảo

Saintlagerbressac


title: Doingt

text:
Doingt là một xã ở tỉnh Somme, vùng Hauts-de-France, Pháp.

Địa lý
Thị trấn này tọa lạc trên giao lộ giữa hai tuyến đường D937 và đường D199, hai bên bờ sông Somme, khoảng 30 dặm Anh về phía đông của Amiens.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Somme

Tham khảo

Liên kết ngoài
 CWG Cemetery
 Doingt trên trang mạng của INSEE
 Doingt trên trang mạng của Quid

Xã của Somme


title: Shinano (định hướng)

text:
Shinano có thể là:

 Shinano, Nagano, một thị trấn thuộc tỉnh Nagano, Nhật Bản
 Shinano (sông), the longest river in Japan
 Shinano (tỉnh), một tỉnh cũ của Nhật Bản
 Shinano (tàu sân bay Nhật), một tàu sân bay của Hải quân Đế quốc Nhật Bản
 Shinano (tàu hỏa), đặt tên theo tỉnh cũ của Nhật Bản

Xem thêm
 Shinano Kenshi


title: Melesse

text:
Melesse là một xã trong tỉnh Ille-et-Vilaine, thuộc vùng hành chính Bretagne của nước Pháp, có dân số là 5.164 người (thời điểm 1999). Thành phố lớn gần đấy là Rennes (cách 12 km). Cũng nằm gần đấy là Saint-Malo và Mont-Saint-Michel.

Dân số
Người dân ở Melesse được gọi là Melessiens.

Xem thêm
Xã của tỉnh Ille-et-Vilaine

Tham khảo

Mayors of Ille-et-Vilaine Association  ;
INSEE ;
IGN

Liên kết ngoài
Official website
French Ministry of Culture list for Melesse

Xã của Ille-et-Vilaine


title: Actenicerus naomii

text:
Actenicerus naomii là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Kishii miêu tả khoa học năm 1996.

Chú thích

Tham khảo

Actenicerus


title: Chaloenus semipunctatus

text:
Chaloenus semipunctatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Jacoby miêu tả khoa học năm 1899.

Chú thích

Tham khảo

Chaloenus


title: Khoai tây lát mỏng

text:
Khoai tây lát mỏng (tiếng Anh: chips) là những miếng khoai tây thái mỏng đã được chiên giòn hoặc nướng cho đến khi giòn. Khoai tây lát mỏng thường được phục vụ như một món ăn nhẹ, món ăn phụ hoặc món khai vị. Những miếng khoai cơ bản được chế biến và tẩm ướp muối; những loại khác thêm vào được sản xuất bằng cách sử dụng các hương liệu và thành phần khác nhau bao gồm các loại thảo mộc, gia vị, pho mát, hương vị tự nhiên khác, hương vị nhân tạo và phụ gia. Khoai tây chiên chiếm thị phầnn lớn trong thị trường đồ ăn nhẹ và thực phẩm tiện lợi ở các nước phương Tây. Thị trường khoai tây chiên toàn cầu tạo ra tổng doanh thu 16,49 tỷ USD vào năm 2005. Con số thực tế chiếm 35,5% tổng thị trường đồ ăn nhẹ mặn trong năm đó (46,1 tỷ USD).

Lịch sử

Nguồn gốc
Công thức sớm nhất được biết đến cho một thứ tương tự như khoai tây chiên ngày nay là trong cuốn sách The Cook's Oracle của William Kitchiner xuất bản năm 1817, cuốn sách bán chạy nhất ở Vương quốc Anh và Hoa Kỳ. Công thức của ấn bản năm 1822 cho "Khoai tây chiên cắt lát hoặc bào" có nội dung "gọt vỏ khoai tây lớn... gọt khoai theo vòng tròn, như bạn sẽ gọt chanh;lau khô chúng trong một miếng vải sạch và chiên chúng trong mỡ lợn hoặc mỡ gia cầm". Một cuốn sách của Anh năm 1825 về bộ môn ẩm thực của Pháp gọi chúng là "Pommes de Terre frites" (công thức thứ hai) và gọi những lát khoai tây mỏng được chiên trong "mỡ da ngỗng hoặc bơ được gạn sạch", để ráo dầu và rắc muối.

Các công thức chế biến khoai tây chiên ban đầu ở Mỹ được tìm thấy trong cuốn Virginia House-Wife (1824) của Mary Randolph  và trong cuốn Cook's Own Book (1832) của N.K.M. Lee, cả hai đều trích dẫn rõ ràng liên quan đến Kitchiner, bác sĩ nhãn khoa người Anh, nhà phát minh ra kính thiên văn, nhạc sĩ nghiệp dư và đầu bếp.

Huyền thoại về Saratoga Springs
Một huyền thoại liên kết việc tạo ra khoai tây chiên ở Saratoga Springs, New York muộn hơn nhiều thập kỷ so với công thức đầu tiên được ghi lại. Vào cuối thế kỷ 19, một phiên bản phổ biến của câu chuyện cho rằng món ăn này do George Crum, một đầu bếp. tại Moon's Lake House, người đang cố gắng xoa dịu một khách hàng không hài lòng vào ngày 24 tháng 8 năm 1853. Khách hàng liên tục gửi lại khoai tây chiên kiểu Pháp mà anh làm, phàn nàn rằng chúng quá dày, đẫm dầu mỡ hoặc không đủ muối.

Quá chán nản, Crum thái vài miếng khoai tây thật mỏng, chiên cho giòn và nêm thêm muối. Trước sự ngạc nhiên của anh ấy, khách hàng yêu thích chúng. Ban đầu món ăn mới này được gọi là "Saratoga Chips", một cái tên tồn tại đến giữa thế kỷ XX. Một phiên bản của câu chuyện này đã được phổ biến trong một chiến dịch quảng cáo quốc gia năm 1973 của Công ty Giấy St. Regis, công ty sản xuất bao bì khoai tây chiên, tuyên bố rằng khách hàng của Crum là Cornelius Vanderbilt. Crum đã nổi tiếng là một đầu bếp vào thời điểm đó, và ông sở hữu một nhà hàng ven hồ vào năm 1860 mà ông gọi là Crum's House. Tên thương hiệu "Saratoga Chips" vẫn tồn tại cho đến ngày nay.

Sản xuất
Vào thế kỷ 20, khoai tây chiên đã lan rộng ra ngoài các món ăn nhà hàng do đầu bếp nấu và bắt đầu được sản xuất hàng loạt để tiêu thụ tại nhà. Dayton, Công ty khoai tây chiên Mikesell có trụ sở tại Ohio, được thành lập vào năm 1910, được xác định là "công ty khoai tây chiên lâu đời nhất ở Hoa Kỳ".

Thương hiệu Tri-Sum có trụ sở tại New England, được thành lập vào năm 1908 với tên gọi Leominster Potato Chip Company, tại Leominster, Massachusetts, tuyên bố là nhà sản xuất khoai tây chiên đầu tiên của Mỹ.

Khoai tây được tẩm ướp gia vị

Trong một ý tưởng bắt nguồn bởi Smiths Potato Crisps Company Ltd, được thành lập vào năm 1920, Frank Smith đóng gói khoai tây chiên kèm một gói muối trong túi giấy không thấm dầu, được bán quanh London. Mặt khác, miếng khoai tây chiên vẫn không có mùa vụ cho đến khi Joe "Spud" Murphy đổi mới, chủ sở hữu của công ty khoai tây chiên giòn Ailen Tayto, người vào những năm 1950 đã phát triển công nghệ thêm gia vị trong quá trình sản xuất. Sau một số thử nghiệm và sai sót, Murphy và nhân viên của mình Seamus Burke đã sản xuất khoai tây chiên tẩm gia vị đầu tiên trên thế giới: Phô mai & Hành tây và Muối & Giấm. Các công ty trên toàn thế giới đã tìm cách mua bản quyền đối với kỹ thuật của Tayto.

Loại khoai tây lát mỏng đầu tiên được tẩm gia vị ở Hoa Kỳ, có vị thịt nướng đã được sản xuất và bán ra vào năm 1954. Năm 1958, Herr's Snacks  là công ty đầu tiên giới thiệu khoai tây chiên có vị thịt nướng ở Pennsylvania.

Túi đựng
Khoai tây chiên bán thời kỳ đầu thường được bán trong hộp thiếc hoặc được xúc ra từ các thùng thủy tinh trước cửa hàng và được giao bằng ngựa và xe ngựa. Túi khoai tây chiên ban đầu là giấy sáp với các đầu được ủi hoặc ghim lại với nhau. Ban đầu, khoai tây chiên được đóng gói trong thùng hoặc hộp thiếc, điều này khiến khoai tây chiên ở dưới đáy bị ôi thiu và vỡ vụn.

Vào những năm 1920, nữ doanh nhân Laura Scudder, ở Monterey Park, California, bắt đầu yêu cầu các công nhân lấy giấy sáp về nhà để ủi thành dạng túi, đựng đầy khoai tây chiên tại nhà máy của cô  vào ngày hôm sau. Phương pháp tiên phong này giúp giảm tình trạng vỡ vụn và giữ cho khoai tây chiên tươi và giòn lâu hơn. Sự cải tiến này cùng với việc phát minh ra giấy bóng kính đã cho phép khoai tây chiên trở thành một sản phẩm đại chúng. Ngày nay, khoai tây lát mỏng được đóng gói trong túi nhựa, với khí nitơ được thổi vào trước khi niêm phong để kéo dài thời hạn sử dụng và bảo vệ khoai không bị vỡ vụn.

Chú thích

Thức ăn nhẹ
Ẩm thực Hoa Kỳ
Món chiên ngập dầu
Phát minh của Hoa Kỳ
Ẩm thực Vương quốc Liên hiệp Anh