title: Médis

text:
Médis là một xã trong tỉnh Charente-Maritime trong vùng Nouvelle-Aquitaine tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 0-39 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

 INSEE commune file

Xã của Charente-Maritime


title: Trần Hầu

text:
Trần Hầu (陳侯) hay Trần Cơ (陳機), tên thật là Trần Đại Lực (陳大力, ? - 1770); là cháu của đô đốc Mạc Thiên Tứ và là võ quan dưới thời chúa Nguyễn Phúc Thuần trong lịch sử Việt Nam.

Thân thế và sự nghiệp
Trần Đại Lực là con của thống binh Trần Đại Định, và là cháu nội của Đô đốc Trần Thượng Xuyên.

Chưa biết năm sinh và nơi sinh của Trần Hầu, chỉ biết sau khi cha ông bị bắt giam rồi chết oan trong ngục thất ở Quảng Nam vào giữa thánh Chạp năm 1732, thì ông theo mẹ về sống ở quê ngoại là Hà Tiên, rồi về sau (không rõ năm), được cử làm cai đội.

Sách Gia Định thành thông chí của Trịnh Hoài Đức, kể:
Năm Đinh Hợi (1767), mùa xuân tháng 3, nước Diến Điện (Miến Điện) đem quân đánh phá nước Xiêm, đốt cung điện, cướp của báu, bắt vua Hủi và con vua là Chiêu Đốc Đa, lùa vài vạn dân đem về. Con thứ hai là Chiêu Thúy chạy sang Hà Tiên...Tông Đức Hầu (tức Mạc Thiên Tứ) sợ nước Diến Điện nhân khi hăng, càn quấy bừa bãi, mới sai cháu là Cai đội Thắng Thủy Lực Tài hầu Trần Đại Lực (con của em gái Tông Đức Hầu) đem chiến hạm và quân binh đến đóng ở xứ Châu Bôn (đầu địa giới nước Xiêm) tuần phòng ngoài biên...

Bấy giờ nước Xiêm La không có vua, chức Phi nhã (Phya) đất Mang Tát là Phraya Tak (tức Trịnh Quốc Anh hay Trịnh Tân) bèn khởi binh, đánh đuổi quân Miến Điện, được quân sĩ tôn làm vua vào tháng 7 năm 1767...Trịnh Quốc Anh biết con vua cũ là Chiêu Thúy còn ở Hà Tiên, sợ ngày sau sinh ra biến loạn, nên vài lần mang quân sang đánh hay sai người quấy phá nơi ấy.

Trước cục diện đó, theo Mạc thị gia phả của Vũ Thế Dinh, thì:Năm Cảnh Hưng thứ...(1769), ông (Mạc Thiên Tứ) sai người con của cô em là Thắng Thủy Trần Hầu đốc xuất 5 vạn quân thủy lục bắc phạt Xiêm La. Trần Hầu là cháu Trần tướng triều Minh (tức Trần Thượng Xuyên), tập ấm cha làm tướng. Lúc ấy, chiến chuyến thuyền, cờ xí liên lạc trên một dặm, quân đóng trên đất Xiêm (Chantaboun, tức Trạch Vấn) thiết lập đồn trại để chờ biến động. Trịnh Tân (vua Xiêm) sai tướng cất 3 ngàn quân bộ đến ứng viện Trạch Vấn. Trần Hầu sai đại quân xung sát, quân Xiêm thua to phải chạy về...Trần Hầu đóng quân ở Trạch Vấn Sơn hơn hai tháng, không phục thủy thổ và chướng lệ phát sinh hàng ngày. Trần Hầu mắc bệnh trầm trọng, quân lính chết dịch mỗi ngày hàng trăm người, quan tham mưu thấy cơ vụ khó thành tựu, gửi văn thư về cho Tiên công (Mạc Thiên Tứ) trình bày lý do mọi sự. Tiên công liền sai thuộc thần cầm hịch triệu Trần hầu kéo quân về. Lúc mới ra đi, Trấn binh lên đến 5 vạn, đến khi về chỉ còn hơn một vạn người...
Về nguyên nhân dẫn đến cái chết của Trần Hầu, sách Gia Định thành thông chí chép tương tự:Khi ấy, sau khi nước Xiêm bị nạn binh hỏa, dịch lỵ lại phát, quân thú của Hà Tiên và dân Xiêm cùng chết ngổn ngang. Lực Tài hầu (Trần Đại Lực) cũng bịnh chết...

Theo mộ bia của Trần Hầu trên núi Bình San (Hà Tiên), ông mất tháng cuối mùa Xuân Canh Dần (1770). Hiện nay, ở thị xã Hà Tiên có con đường lớn mang tên Trần Hầu.

Thông tin liên quan

Ngoài các sách trên, việc tướng Trần Hầu kéo quân đánh chiếm Trạch Vấn của Trịnh Tân, còn được các tài liệu nước ngoài ghi lại, như:
Thư của giáo sĩ Morvan, lưu trú tại Hà Tiên, gửi về cho Hội truyền giáo hải ngoại Pháp, đề ngày 22 tháng 3 năm 1771, trích:
Tháng 9 năm 1769, vì xích mích với Trịnh Tân, vua mới của nước Xiêm, người cầm quyền xứ Hà Tiên (Mạc Thiên Tứ) trang bị hai hạm đội, trước sau xuất phát sang Xiêm La, tấn kích kẻ địch tại sào huyệt...
Thực lục Cao Tông của nhà Thanh chép:
Ngày Kỷ Dậu, tháng 7, năm Càn Long thứ 33 (tức ngày 30 tháng 8 năm 1769), Tổng đốc Lưỡng Quảng là Lý Thị Nghiêu phúc tâu rằng: "Nay Trấn mục Hà Tiên là Mạc Sĩ Lân (Mạc Thiên Tứ) phát binh chiêm lấy Chiêm Trạch, lại họp các di mục (tức đầu mục các rợ) ở Xiêm La đánh Cam Ân Sắc (tức Trịnh Tân)..."

Chú thích

Nguồn tham khảo
Trương Minh Đạt, Nghiên cứu Hà Tiên, do Tạp chí Xưa & Nay và Nhà xuất bản Trẻ cùng ấn hành, 2008.
Trịnh Hoài Đức, Gia Định thành thông chí, bản dịch của Nhà xuất bản Giáo dục, Hà Nội, 1998
Vũ Thế Dinh, Hà Tiên trấn Hiệp trấn Mạc thị gia phả'', bản A.39, Thư viện Hán Nôm, Hà Nội.

Võ tướng chúa Nguyễn
Người Việt gốc Hoa
Mất năm 1770
Hầu tước nhà Lê trung hưng


title: Mesoplia pilicrus

text:
Mesoplia pilicrus là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1902.

Chú thích

Tham khảo

Mesoplia
Động vật được mô tả năm 1902


title: Platypelis pollicaris

text:
Platypelis pollicaris là một loài ếch trong họ Nhái bầu. Chúng là loài đặc hữu của Madagascar.
Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng ẩm ướt đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, các đồn điền, và các khu rừng trước đây bị suy thoái nặng nề. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.

Nguồn
 Nussbaum, R. & Raxworthy, C. 2004. Platypelis pollicaris . 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 7 năm 2007.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Platypelis
Động vật lưỡng cư Madagascar
Loài ít quan tâm theo Sách đỏ IUCN


title: Naughty Girl (bài hát của Holly Valance)

text:
"Naughty Girl" là bài hát pop được sáng tác bởi Grant Black, Cozi Costi, Deborah Ffrench và Brio Taliaferro, được sản xuất bởi Phil Thornalley. Holly Valance thu âm ca khúc này cho album phòng thu đầu tiên của cô là Footprints. Đây là ca khúc thứ ba và cũng là cuối cùng trong album Footprints. "Naughty Girl" được phát hành dưới dạng đĩa đơn CD vào cuối năm 2002 và đứng vị thứ #3 trên bảng xếp hạng của Úc. Tại Anh, ca khúc đứng thứ #16, đây cũng là hit có thành tích kém hơn hai đĩa đơn khác cũng nằm trong album Footprints của Valance là "Kiss Kiss" (vị thứ #1) và "Down Boy" (vị thứ #2).

Danh sách ca khúc
UK CD single 1
"Naughty Girl" (Radio Edit)
"Naughty Girl" (Ernie Lake vocal mix)
"Naughty Girl" (Bare Brush vibe mix)
"Naughty Girl" (K-Klass full length mix)

Australian CD single 1
"Naughty Girl" — 3:26
"Naughty Girl" (Ernie Lake hustle mix) — 5:42
"Naughty Girl" (E&B vocal dub) — 5:40
"Naughty Girl" (Bare Brush mix) — 4:57

CD Single 2
"Naughty Girl" (phiên bản album)
"Naughty Girl" (K-Klass radio edit)
"Twist"
"Naughty Girl" (video)

Xếp hạng

Tham khảo

Liên kết ngoài
Xem music video "Naughty Girl" tại Youtube - Naughty Girl.

Bài hát Úc
Bài hát tiếng Anh
Đĩa đơn năm 2003
Bài hát của Holly Valance
Video âm nhạc do Jake Nava đạo diễn


title: Gustav II Adolf của Thụy Điển

text:
Gustav II Adolf của Thụy Điển (9 tháng 12jul (19 tháng 12greg) năm 1594 – 6 tháng 11jul (16 tháng 11greg) năm 1632), còn được biết với cái tên tiếng La Tinh là Gustavus Adolphus (còn viết là Gustave II Adolphe và đọc theo tiếng Việt là Guxtavơ II Ađônphơ). Trong các tư liệu lịch sử, ông còn được gọi là Gustavus, hay Gustavus Đại đế, và Gustav Adolph Đại đế (, một danh hiệu được Quốc hội Thụy Điển chính thức thông qua vào năm 1634), là người sáng lập Đế quốc Thụy Điển (còn gọi là Stormaktstiden "giai đoạn liệt cường") trong buổi đầu thời đại hoàng kim của Thụy Điển. Ông là vua nước Thụy Điển từ năm 1611 đến khi qua đời năm 1632. Dưới sự lãnh đạo của ông, Thụy Điển là nước có uy thế quân sự trong cuộc chiến tranh Ba mươi năm, góp phần xác định sự cân bằng quyền lực về tôn giáo và chính trị tại châu Âu.

Chiến thắng lừng lẫy nhất của ông là trận đánh Breitenfeld (1631) trước quân Đức. Với bộ máy quân sự xuất sắc, vũ khí tốt, sự đào tạo kỹ lưỡng và lực lượng pháo binh hiệu quả (tất cả đều được hỗ trợ bởi một chính quyền có hiệu lực cao ở hậu phương, luôn đáp ứng nhu cầu của ông), Đại đế Gustav II tự tin đưa ông trở thành một những lãnh đạo tiêu biểu của Âu châu. Tuy nhiên, ông tử trận vào năm 1632. Trong những năm ông lăn lộn trên chiến trường Thủ tướng Axel Oxenstierna (1583 – 1654) điều hành đất nước, thiết lập Tòa án Tối cao mới và trở thành quan Nhiếp chính sau khi ông qua đời.

Dưới triều đại ông, Vương quốc Thụy Điển - vốn chỉ là nước mạnh ở một vùng và tầm thường - vươn lên thành một trong những cường quốc của châu Âu, với một chính phủ xứng đáng làm gương cho các nước thời cận đại. Ông luôn phải đối đầu với những cuộc chiến tranh: Ngày từ năm 1617 (khi 17 tuổi), ông đã thống lĩnh Quân đội Thụy Điển đánh nhau với một vài nước láng giềng, đến khi năm 1632 ông tử trận trong lúc tiến hành tấn công đối phương. Chỉ trong vòng vài năm, Thụy Điển trở thành quốc gia lớn nhất lục địa châu Âu, chỉ sau nước Nga và Tây Ban Nha. Quân Thụy Điển cũng đánh đuổi quân Đan Mạch khỏi miền Bắc Thụy Điển và đây là lần đầu tiên quốc gia này hùng mạnh hơn Đan Mạch. Ông được một số người ca ngợi là "Cha đẻ của chiến tranh hiện đại", hoặc là một "vị Thống soái vĩ đại đầu tiên". Dưới trướng ông, nước Thụy Điển và phái Kháng Cách có nhiều vị tướng xuất sắc, chẳng hạn như Lennart Torstensson. Nhiều năm sau khi Gustav II Adolf bị giết, Torstensson đã đánh bại các kẻ thù của Thụy Điển, mở rộng biên giới và thế lực của đế quốc này.

Người Ý gọi ông là "Ông vua vàng rực" (il re d'oro) do ông có mái tóc vàng hoe và nước da hồng hào. Một quý tộc người Anh, trong bản báo cáo cho Quốc vương Charles I về vị vua - chiến binh anh dũng, đã gọi ông là một vị "Vua Rồng". Nhưng trong nhiều tài liệu của người Âu châu, ông là "Hùng sư của phương Bắc" - con mãnh thú được Thiên Chúa phái xuống trần gian vì công lý. Ngày nay, người ta kỷ niệm ông tại các quảng trường ở thành phố Stockholm, Gothenburg và Sundsvall. Trường Cao đẳng Gustavus Adolphus, ngôi trường Tin Lành ở thành phố St. Peter, Minnesota (Hoa Kỳ), cũng được đặt theo tên vị Quốc vương Thụy Điển.

Tiểu sử
Gustav Adolf chào đời tại kinh đô Stockholm, là con trai trưởng của Công tước Karl nhà Vasa và người vợ thứ, Christina xứ Holstein-Gottorp. Trong thời gian đó, anh họ của Gustav Adolf là Sigismund làm vua xứ Thuỵ Điển và Ba Lan. Công tước Karl - một tín đồ Tin Lành sùng đạo - đã lật đổ vị vua Công giáo khỏi ngai vàng Thuỵ Điển vào năm 1599. Cuộc chiến tranh giữa vua Sigismund và Công tước Karl là một phần của xung đột tôn giáo trước khi cuộc chiến tranh Ba mươi năm bùng nổ, sau đó Karl trở thành quan Nhiếp chính, và lên ngôi vua (Karl IX của Thuỵ Điển) vào năm 1604. Thuở bé, Hoàng tử Gustav đã thể hiện mình là một nhân tài xuất sắc, thuộc làu kinh sử. Hoàng gia Thụy Điển đã mang lại cho ông một nền giáo dục tốt đẹp, với những năm tháng rèn luyện kỹ lưỡng. Trong các môn học, Quân sự là bộ môn mà Gustav vô cùng ưa chuộng; ngoài ra, ông cũng không ngại học hỏi các môn Khoa học của chương trình giáo dục Hoàng gia. Ngoài tiếng mẹ đẻ, Gustav có thể nói tiếng Tây Ban Nha, tiếng Nga, tiếng Hà Lan và tiếng Ba Lan. Tuy ít tuổi nhưng ông cùng vua cha xuất binh ra trận, và giúp vua trong những vấn đề liên quan tới nền quân sự và chính trị đất nước.

Dưới triều Karl IX, thực lực của Vương quốc Thuỵ Điển vẫn còn yếu đuối hơn Vương quốc Đan Mạch láng giềng; song, vị tướng 16 tuổi Gustav Adolf tỏ ra vô cùng quả cảm trong cuộc chiến tranh Kalmar. Vào năm 1611 một chi đội Thụy Điển do ông thống lĩnh đã chiếm được đồn bót quân Đan Mạch, bằng việc đánh lừa đối phương và không hề nhận lấy tổn thất nào.

Sau khi vua cha đột ngột qua đời vào tháng 10 năm đó, Gustav Adolf trở thành người thừa kế Vương vị. Theo đề nghị của các quan Nhiếp chính, những người đã nhận thấy tài trí và sự cứng đầu của vị hoàng tử 16 tuổi, ông chính thức lên ngôi vào tháng 12 năm 1611, tức vua Gustav II. Ông trở thành vị vua thứ sáu của triều đại Vasa trong lịch sử Thuỵ Điển, đã lập quốc kể từ năm 1520 khi vua Gustavus Erickson giành lại độc lập cho Vương quốc. Dù đã thất bại và không dám liều lĩnh đòi Vương quyền Thuỵ Điển khi vua Karl IX còn sống, cựu vương Sigismund cho rằng mình dễ dàng giành lại ngôi vua Thuỵ Điển từ tên địch quá non trẻ kia.

Nhưng thời cơ thuận lợi cho vị tân vương: lúc bấy giờ, Vương quốc Thụy Điển thịnh vượng, chủ nghĩa dân tộc Thụy Điển đang trên đà lớn mạnh. Trong thời gian mâu thuẫn với Sigismund, vua Gustav II Adolf xua quân chinh phạt Livonia khi ông mới  tuổi, mở đầu cuộc chiến tranh Ba Lan - Thuỵ Điển (1625–1629). Dưới triều đại ông, chiến tranh chống quân Nga, quân Đan Mạch và quân Ba Lan nhiều lần xảy ra; trong những cuộc chiến tranh ấy, nhà vua được học những bài học vô giá từ kinh nghiệm riêng của chính ông, và từ những binh sĩ phục vụ ông sau một cuộc chiến bị hoãn lại tại Hà Lan. Nhờ có những cựu chiến binh này mà ông học được tiến bộ đáng kể về chiến thuật, tổ chức Quân đội và tài chính do Maurice xứ Nassau mở đường. Là một tín đồ Luther sùng đạo, và cũng là một nhà dân tộc chủ nghĩa lớn, ông lợi dụng những mâu thuẫn trên chính trường Âu châu để xây dựng Vương quốc Thụy Điển hùng mạnh hơn. Khi Công giáo và Tin Lành nước Đức có bất hoà, ông đứng về phe đạo Tin Lành, những tín đồ đạo này đã mở toang cánh cổng các thành phố của họ để chào đón ông. Gustav II Adolf trở nên nổi tiếng nhờ những hoạt động của ông trong vài năm sau: vào tháng 6 năm 1630, ông kéo quân đến Đức, tiếp tục sự can thiệp của Thuỵ Điển vào cuộc chiến tranh Ba mươi năm hãy còn tiếp diễn. Trong lúc này, phe Tin Lành của Gustav II Adolf đang thất thế về tay Đế quốc La Mã Thần thánh và Liên đoàn Công giáo; tuy nhiên, Quân đội Thuỵ Điển nhanh chóng giành lấy thế thượng phong.

Gustav II Adolf kết hôn với Maria Eleonora xứ Brandenburg, con gái của John Sigismund - Tuyển hầu tước xứ Brandenburg, và chọn thành phố Elbing của nước Phổ là đại bản doanh cho những chiến dịch của ông tại Đức. Ông tử trận khi giao chiến với quân Đức tại Lützen vào năm 1632. Cái chết sớm của ông là một tổn thật nặng nề đối với phe Tin Lành. Sự kiện này cũng dẫn đến một kết quả đối với những phần lớn của Đức và các nước khác: phần lớn các nơi này, vốn trở thành tín đồ Luther, giờ đây về với phe Công giáo (tức phái Chống Kháng Cách). Sự can thiệp của ông trong cuộc chiến tranh Ba mươi năm tàn khốc đã gợi lên một lời sấm cổ: ông là hiện thân của "Hùng sư của phương Bắc", hoặc "Der Löwe von Mitternacht" trong tiếng Đức (dịch từng chữ: "Hùng sư trong nửa đêm"). Trong thư tịch cổ nước Đức, Quốc vương Thuỵ Điển được ví von với các anh hùng trong kinh thánh Cựu Ước như Joshua, Gideon, Vua David, hay Alexandros Đại đế và Hoàng đế Theodosius.

Di sản của vị tướng
Người ta xem vua Gustav II Adolf là một vị thống soái tinh thông. Những kĩ thuật cách tân của ông trong chiến thuật kết hợp Bộ binh, Kỵ binh, Pháo binh và Hậu cần giúp ông có được danh hiệu "Cha đẻ của chiến tranh hiện đại". Có nhiều vị Tướng quân tài ba trong tương lai đã học hỏi và ngưỡng mộ ông như Hoàng đế Pháp Napoléon Bonaparte và Đại tướng Phổ Carl von Clausewitz. Những cải tiến của ông trong khoa học quân sự giúp Thụy Điển trở thành một cường quốc nổi trội vùng Baltic trong hơn 100 năm sau đó. Ông cũng là vị vua duy nhất của Thụy Điển được gắn tước hiệu "Đại đế". Sau khi ông mất, Quốc hội Thuỵ Điển đã họp và quyết định truy tôn ông tước hiệu ấy vào năm 1633. Với quyết định này, cho đến ngày nay, ông chính thức được gọi là Gustaf Adolf Đại đế (Gustavus Adolphus Magnus).

Gustav II Adolf là người nắm vai trò chủ chốt đối với những thắng lợi của Thuỵ Điển trong cuộc chiến tranh Ba mươi năm và đưa quốc gia này lên hàng liệt cường. Là một vị thống soái, Gustav II Adolf nổi tiếng về việc sử dụng lực lượng pháo binh lưu động trên chiến trường, cũng như những chiến thuật vô cùng hung hãn.

Nhà Xã hội chủ nghĩa người Đức là Franz Mehring (1846 – 1919) đã viết cuốn tiểu sử Gustav II Adolf, với quan điểm Mác-xít về những hoạt động của nhà vua Thuỵ Điển trong cuộc chiến tranh Ba mươi năm tàn khốc. Trong tác phẩm này, Franz Mehring cho rằng: người ta đánh nhau trong cuộc chiến tranh ấy vì kinh tế và thương mại hơn là vì vấn đề tôn giáo.

Tháng 12 năm 1594. Gustavus được sinh ra trong lâu đài Tre Kronor, Thụy Điển.

Tháng 10 năm 1611. Gustavus giành được ngai vàng Thụy Điển và nổ ra ba cuộc chiến tranh (Chiến tranh Kalmar, Chiến tranh Ingrian và Chiến tranh Ba Lan) sau khi cha ông, Charles IX, qua đời.

Tháng Hai 1612. Trận Vittsjö chống lại Đan Mạch, nơi Gustavus suýt chết đuối.

Tháng 1 năm 1613. Gustavus đàm phán hòa bình sau khi đẩy lùi cuộc xâm lược của Đan Mạch trong cuộc chiến Kalmar với tình trạng suy yếu của vương quốc.

Tháng 2 năm 1617. Sau những áp lực của cuộc bao vây Pskov của Gustavus, ông loại trừ Nga khỏi Biển Baltic trong Chiến tranh Ingrian, Nga phải nhượng lại Ingria cho Thụy Điển.

Tháng 11 năm 1620. Gustav Adolph kết hôn với Maria Eleanora.

Tháng 1 năm 1626. Trận Wallhof nơi Gustavus sử dụng thành công sự hợp tác hiệu quả giữa bộ binh và kỵ binh.

Tháng 7 năm 1626. Gustavus Adolphus và quân đội của ông đóng tại Pillau(Phổ), trong Chiến tranh Ba Lan - Thụy Điển (1626–29).

Tháng 9 năm 1626. Gustavus đánh bại một lực lượng quân đội Ba Lan lớn của Zygmunt III Waza trong trận chiến Gniew.

Tháng 12 năm 1626. Con gái và người thừa kế Christina được sinh ra.

Tháng 5 năm 1627. Gustavus bị bắn và bị thương nặng (gần chết) trong cuộc tấn công vào Danzig.

Tháng 8 năm 1627. Ông bị thương nặng trong trận Dirschau (Tczew), sau khi bị bắn hai lần.

Tháng 6 năm 1629. Quân đội của ông gặp gỡ với lực lượng của vương quốc Ba Lan do Koniecpolski chỉ huy và quân đội Litva dưới sự chỉ huy của Boitzenburg trong trận chiến của Trzciana, và ở đó Gustavus gần như bị giết hoặc bị bắt hai lần.

Tháng 9 năm 1629. Chiếm được Altmark - Livonia và Estonia được nhượng lại cho Thụy Điển là kết quả của cuộc chiến tranh của Gustavus với Ba Lan.

Tháng 5 năm 1630 và 6 tháng 7 Gustav Adolph đổ bộ vào Đức để bước vào cuộc Chiến tranh Ba mươi năm.

Tháng 4 năm 1631. Gustavus bao vây và chiếm thị trấn Frankfurt trọng yếu.

Tháng 7 năm 1631. Tại Werben, trận chiến đầu tiên giữa các lực lượng Thụy Điển và Công giáo nơi Gustavus giành chiến thắng vang dội.

Tháng 9 năm 1631. Tại Trận Breitenfeld, Gustavus Adolphus đánh bại dứt khoát các lực lượng Công giáo do bá tước Tilly lãnh đạo, ngay cả sau khi quân đội Đồng Minh Sachsen đã được rút lui.

Tháng 4 năm 1632. Trong trận chiến Lech, Gustavus Adolphus đánh bại bá tước Tilly một lần nữa, và trong trận chiến, bá tước Tilly đã tử trận.

Tháng 5 năm 1632. Munich bị quân đội Thụy Điển công chiếm.

Tháng 9 năm 1632. Gustavus Adolphus tấn công thành Alte Veste, thuộc Wallenstein, nhưng bị đẩy lùi, đánh dấu thất bại đầu tiên trong cuộc chiến ba mươi năm của những người Thụy Điển bất khả chiến bại.

Tháng 11 năm 1632. Trong trận chiến Lützen, Gustavus Adolphus đã tử trận, nhưng quân Thụy Điển vẫn giành chiến thắng nhờ Bernhard của Saxe-Weimar, người đảm nhiệm các mệnh lệnh của ông và đánh bại quân Wallenstein. Các lợi thế của Thụy Điển đã được giữ bởi các tướng Gustav Horn, Johan Banér, Lennart Torstenson, Carl Gustaf Wrangel và thủ tướng Axel Oxenstierna cho đến khi Hòa ước Westphalia.

Đối nội
Sau khi phụ vương Karl IX qua đời, vị vua trẻ nhanh chóng đề xướng một chương trình cải cách quân sự, kinh tế, chính trị, văn hóa, v.v… đất nước. Ông củng cố chế độ quân chủ chuyên chế tập quyền và thẳng tay đàn áp những đại quý tộc có tư tưởng "phản loạn". Không những thế, ông cũng chú trọng khai khoáng, nhờ có ngành nghề này mà Vương quốc Thụy Điển có một nền công nghiệp vững mạnh hơn trước, vượt xa thể trạng của đất nước trước kia. Công cuộc cải cách lớn của nhà vua đã thành công, Vương quốc Thụy Điển hùng mạnh vươn lên trở thành một liệt cường trên chính trường Bắc Âu.

Tướng quân Thụy Điển
Công cuộc cải cách của ông có những vấn đề rất đáng chú ý: chiến thuật mới của Quân đội Thụy Điển. Trước hết, Gustav II Adolf trở thành ông vua đầu tiên không thi hành chế độ binh dịch lính đánh thuê trên lục địa Âu châu; thay vì đó, ông thi hành một chế độ khác - đó là chế độ lính nghĩa vụ. Ông dùng Luật "chọn một người trong số mười người" để thu thập tất cả những người đàn ông ở độ tuổi 15 - 44 trên khắp Vương quốc Thụy Điển. Nhờ công lao cải tổ và dạy dỗ binh sĩ của ông, Thụy Điển sở hữu đến 36.000 quân thường trực. Không những thế, lực lược pháo binh Thụy Điển của Quốc vương trở nên đáng gờm: họ chủ yếu dùng thứ pháo hỏa dã chiến loại nhẹ. Thời đó, các đội quân châu Âu thường dùng một thứ hỏa pháo to tướng: người ta không thể đưa nó đến chiến trường nếu không có chừng bốn con chiến mã hoặc là lừa. Trong khi đó, Quân đội Thụy Điển chỉ dễ dàng đưa hỏa pháo ra trận bằng một con lừa hoặc một con chiến mã.

Chiến tranh Kalmar
Triều đại Gustav II Adolf mở đầu với một sự kiện không may: Vua Đan Mạch là Christian IV điều động 250000 quân đánh bại quân Thụy Điển trong cuộc chiến tranh Kalmar - một cuộc chiến diễn ra vài tháng trước khi ông lên nối ngôi. Vì chiến thắng đầu tiên của Quân đội Đan Mạch là đánh chiếm thành Kalmar trên biển Baltic, cuộc chiến mới có tên gọi như vậy. Đến năm 1612, quân Thụy Điển lại mất một pháo đài khác. Tân vương Gustav II Adolf, được sự phò tá đắc lực của de la Gardie, và ngăn chặn những cuộc tấn công kinh thành Stockholm theo đường bộ từ phía Tây và phía Nam, và theo đường biển từ phía Đông. Đây là chiến thắng đầu tiên trong triều đại ông. Vào năm 1613, cuộc chiến tranh Kalmar kết thúc: Nhờ sự đàm phán của vua Anh là James I, hai bên ký kết Hiệp định Knäred: ông phải cống cho vua Đan Mạch một khoản bồi thường lớn lao; đổi lại, vua Đan Mạch trả lại cho ông các tỉnh của Đế quốc Thụy Điển trên vùng biển Baltic.

Thụy Điển đánh Nga và Ba Lan
Vào năm 1617, Gustav II Adolf đem 60000 quân và 120 pháo tấn công Đế quốc Nga - một kình địch của Vương quốc Thụy Điển. Quân Nga thất bại thảm hại tại trận quyết chiến ở Bronnitsy và quân Thụy Điển làm chủ tất cả những lãnh thổ bao bọc vịnh Phần Lan. Ngoài ra, giờ đây nước Nga đã bị mất con đường liên lạc với vùng biển Baltic. Quốc vương Thụy Điển ca khúc khải hoàn, ông vui sướng phát ngôn trước các binh sĩ:

Vào năm 1621, ông động binh tấn công Liên bang Ba Lan-Litva, chiếm lấy Riga tiêu diệt được hơn 30000 quân Balan-Litva. năm 1626, 100000 quân Thụy Điển đánh gần 400000 quân Ba Lan trong chiến dịch Volchov. Lực lượng Kỵ binh Ba Lan - được người đời xem là "Kỵ binh đệ nhất thiên hạ" - hoàn toàn thất bại. Với chiến thắng này, toàn cõi Âu châu phải sửng sốt trước sức mạnh của Đế quốc Thụy Điển. Không lâu sau chiến thắng, vua Gustav II Adolf đã chiếm đóng xứ Livonia chỉ trong 2 tháng. Sau khi chiếm được phần lớn Latvia, ông tiến hành chinh phạt vùng Royal Prussia, đánh bại các đạo quân Ba Lan lẻ tẻ phía trước ông và bắt sống khoảng 12000 tù binh. Vào ngày 17 tháng 1 năm 1626, 50000 quân Thụy Điển đánh tan tác quân 70000 quân Ba Lan được trang bị 200 khẩu đại bác trong khu rừng Wallhof. Bước sang năm sau (1627), ông lại tấn công vùng Danzig. Từ ngày 17 đến ngày 18 tháng 8 năm đó, trong một trận chiến tại Dirshau, ông bị thương nặng ở cổ những đã thắng trận. Đây là một trong những lần ông chiến đấu quả cảm nhưng khinh địch, và chiến thắng Dirshau cũng không phải là lần cuối cùng: ông súy nữa thì bị bắt sống trong trận chiến Stuhm vào ngày 17 tháng 6 năm 1629. Sau chiến thắng Dirshau, các bác sĩ không thể bỏ viên đạn khỏi cơ thể ông. Dù ông sống sót, ông không thể nào mặc chiến bào sắt từ khi đó. Ngoài ra, hai ngón tay phải của ông cũng bị tê liệt. Ông từng nói:

Tài quân sự của ông đã gây ấn tượng cho Thủ tướng Pháp là Hồng y Richelieu: năm 1629, Hồng y Richelieu, Thụy Điển và Ba Lan tiến hành đàm phán, ký kết Hiệp định Altmark. Cuối cùng thì vua Sigismund III cũng từ bỏ tham vọng về ngai vàng Thụy Điển, khiến cho nhà vua Thụy Điển có thể an toàn tham gia chiến tranh Ba mươi năm. đáp ứng nhu cầu của tầng lớp quý tộc phong kiến Thụy Điển, nhà vua truyền lệnh cho người dân di cư đến sinh sống tại xứ Livonia. Một lần, Gustav II Adolf phán trước các vị quan lại:

Chiến tranh Ba mươi năm
Giữa lúc vua Gustav II Adolf và ba quân ca khúc khải hoàn, tình hình châu Âu trở nên thuận lợi đối với Liên đoàn Công giáo: Lực lượng Tin Lành của vua Đan Mạch là Christian IV bị đập tan tác. Nhờ đó, Hoàng đế La Mã Thần thánh thống lĩnh Liên đoàn Công giáo mở rộng tầm ảnh hưởng đến tận bờ Nam Biển. Thấy uy thế của Vương quốc Thụy Điển bị đe dọa đáng sợ như thế, ông không thể nào không tham gia cuộc chiến tranh tàn khốc. Ông cho rằng, đại quân Thụy Điển cần phải tiến công Đế quốc La Mã Thần thánh - một đế chế không hề gần Vương quốc của ông. Và, thất bại thảm hại của vua Christian IV đã kết thúc giai đoạn Vương quốc Đan Mạch can thiệp cuộc nội chiến ở Đức, và Vương quốc Thụy Điển thế chỗ cho Đan Mạch.

Do đó, đầu năm 1630, trong một đêm mùa xuân, không khí đông đúc tại tòa Quốc hội Thụy Điển. Tại đó, dưới những ánh đèn sáng chói, hàng trăm vị đại thần ăn vận áo mão đầy đủ, và cùng nhau ngồi nghiêm túc mà để tai nghe lời diễn thuyết của nhà vua. Ông được miêu tả là người có "vóc dáng cao lớn, mắt to, lông mày rậm, râu quai nón rậm rì, tiếng như lệnh vỡ, dáng điệu như ngựa lồng, khẩu khí như thâu tóm cả vũ trụ, hoài bão thật to lớn". Vị diễn giả đứng trên bục, và phát biểu:

Sau đó, bầu không khí Quốc hội Thụy Điển bừng bừng sôi nổi, tất cả các quan cùng nhau vỗ tay, và ca ngợi ông:

Thật vậy, vào tháng 7 năm 1630, Quốc vương Gustav II Adolf thân chinh dẫn những đạo quân hùng mạnh của Thụy Điển, trong bầu không khí vô cùng háo hức, tiến công mãnh liệt vào Đế quốc La Mã Thần thánh. Chỉ với 44000 quân, vua Thụy Điển đổ bộ lên vùng Peenemünde trên sông Usedom. Ông mang theo 80 khẩu pháo chiến trường cùng nhiều khẩu súng quy mô lớn hơn, dùng trong các cuộc vây hãm. Một khoảng đất không nhỏ nằm ở miền Bắc và miền Trung Đế quốc đã rơi vào tay họ. Dù là một Vương quốc Công giáo, nước Pháp đã viện trợ cho nhà vua Thụy Điển.

Bước sang năm sau, vào tháng 9, nhà vua quyết định thiết lập liên minh với Lãnh địa Tuyển hầu tước Sachsen (một bang của Cộng hòa Liên bang Đức ngày nay). Dưới sự chỉ huy của ông, 240000 quân Thụy Điển và Sachsen - trang bị khỏa 180 khẩu hỏa pháo - kéo rốc đến đất Leipzig. Vào ngày 17 tháng 9, tại thị trấn bé nhỏ Breitenfeld ở phía Bắc Liepzig, 350000 quân Công giáo, trang bị chừng 60 khẩu hỏa pháo, đánh trận khốc liệt với liên quân Thụy Điển-Sachsen. "Hùng sư của phương Bắc" đã chia toàn quân Thụy Điển thành hai tuyến; trong khi đó, Bá tước Tilly và Liên đoàn Công giáo vẫn cứ đánh theo kiểu "trận đồ hình vuông" xưa cũ, binh sĩ Công giáo quy tụ đông đảo. Việc làm đầu tiên của Quân đội Thụy Điển là nã đạn bắn vào Liên đoàn Công giáo. Liên đoàn Công giáo đã nhận lấy chiến bại thảm bại, vì lực lượng Pháo binh của Thụy Điển nổi trội hơn hẳn. Pháo binh Công giáo thua rồi thì Bá tước Tilly lại huy động Kỵ binh Đức xung phong; tuy nhiên, Bộ binh Thụy Điển dùng súng kíp nã xối xả vào Kỵ binh Đức, đánh thắng họ đến 7 lần.

Song, tình thế chuyển biến khiến cánh trái quân Thụy Điển không còn được yểm trợ nữa: do thực lực không thể bì kịp với Liên đoàn Công giáo, Quân đội Sachsen tan vỡ đội hình, binh lính bỏ chạy toán loạn. Tuy nhiên, khi mất thế thượng phong, "Hùng sư của phương Bắc" Gustav vẫn giữ vững một cái đầu lạnh: ông điềm đạm thống lĩnh ba quân, dẫn đến một chiến thắng huy hoàng của Quân đội Thụy Điển.

Tiêu diệt Bá tước Tilly và tử trận
Sau chiến thắng vang dội tại Breitenfeld, ông và quân sĩ tiến công nước Áo - vốn là nơi đóng đô của triều đại Habsburg - theo đường sông Danube. Ông đã ép Hoàng đế La Mã Thần thánh phải xưng danh chư thần của Đế quốc Thụy Điển.

Vào năm 1632, nhà vua thân chinh dẫn dắt sáu toán quân hùng mạnh của liên quân Tin Lành tiến đến miền Nam. Ông đã đặt chân đến vùng Nuremberg vào tháng 3 cùng năm. Tháng sau, ông cùng quân sĩ băng qua dòng sông Reyke, và đụng độ với 90000 quân Liên đoàn Công giáo trong một trận chiến thứ hai. Quân Thụy Điển lại giành chiến thắng, còn Bá tước Tilly già nua - giờ đã 73 tuổi - bị giết chết, kết thúc binh nghiệp 50 năm của Tilly.

Sau trận thắng, quân Thụy Điển đặt chân lên xứ Bayern, và dự định tiến thẳng đến thành phố Munchen thuộc Đế quốc La Mã Thần thánh.

Trong thời gian này, chính trường Âu châu có những chuyển biến không nhỏ, trong khi Liên đoàn Công giáo cận kề với chiến bại. Thấy quân Thụy Điển chiến thắng như chẻ tre, Hoàng đế Ferdinand II của nhà Habsburg lại một lần nữa phong viên thống soái nổi tiếng Albrecht von Wallenstein làm Tổng tư lệnh Quân đội Đế quốc (thay cho Bá tước Tilly quá cố), với hy vọng giành lại thế thượng phong. Vốn là một đồng minh của quân Thụy Điển, nhưng Vương quốc Pháp Công giáo lại lo sợ rằng: sau khi chiến thắng, quân Thụy Điển sẽ mở rộng ảnh hưởng của đạo Tin Lành trên toàn bộ đất đai của Đế quốc La Mã Thần thánh, gây khó khăn cho tham vọng của giới cầm quyền Pháp lúc ấy. Do đó, triều đình Pháp cố gắng kìm hãm bằng được cuộc chinh phạt đất Đức của Quân đội Thụy Điển. Không những thế, tầng lớp nông dân Đức cũng chẳng ưa gì Quân đội Thụy Điển, do họ thường gây thiệt hại về tính mạnh và tài sản của nông dân Đức trong những cuộc hành quân.

Như vậy, nhà vua và Quân đội Thụy Điển lâm vào tình cảnh vô cùng khó khăn: kẻ thù tiến công từ bốn phía. Một điều nghiêm trọng, họ kéo chiến tuyến với độ dài quá lớn; do đó, quân lính không thể kết đoàn với nhau, gây trắc trở cho giới cầm quyền Thụy Điển. Độ dài của chiến tuyến dẫn đến hậu quả là Đế quốc Thụy Điển mất dần thế thượng phong. Và, dĩ nhiên, việc vị tướng bách chiến bách thắng Albrecht von Wallenstein chọi nhau với Gustav II Adolf là điều không thể tránh khỏi.

Tại Lutzen - một phần đất thuộc Lãnh địa Tuyển hầu tước Sachsen - ông và Von Wallenstein đã chạm trán kịch liệt vào ngày 6 tháng 11 năm 1632. Trong không khí mù mịt của những đám sương mù 76000 quân Thụy Điển cự nhau với 172000 quân Công giáo, hai vị Thống soái lừng danh cứ choảng nhau trong một thời gian không hề ngắn ngủi, nhưng không ai đánh thắng được ai. Vua Gustav II Adolf đích thân xung phong đánh giặc, để khích lệ tinh thần của Quân đội Thụy Điển. Theo sau ông là một lực lượng Kỵ binh đánh nhau khốc liệt với Liên đoàn Công giáo. Không may thay, sự nghiệp ngắn ngủi của thiên tài quân sự chấm dứt tại đây: "Hùng sư của phương Bắc" Gustav II Adolf bị bắn chết, hưởng thọ 38 tuổi.

Tuy nhiên, Quân đội Thụy Điển không dễ gì mà nhận lấy thất bại: họ và Quốc vương Gustav II đã bao lần cùng nhau chiến thắng hiển hách, do đó ông đã khắc sâu vào họ một niềm yêu thương, cảm phục. Do đó, toàn quân Thụy Điển lấy khẩu hiệu "Hãy trả thù cho Đức Vua", và xông vô tấn công dữ dội vào Liên đoàn Công giáo. Kết quả của trận đánh khốc liệt là quân Thụy Điển thắng trận và mở ra con đường máu. Thấy quân Thụy Điển giữ thế thượng phong, Albrecht von Wallenstein cùng toán quân đánh thuê rút khỏi trận địa trong đêm tối; trong khi đó, toàn bộ Pháo binh Công giáo vẫn vỏn vẹn trên trận địa Lutzen.

Nhìn chung, trận chiến Lutzen đã cho danh tướng Wallenstein biết về sức mạnh đáng gờm của "chiến thuật tuyến" hoàn toàn mới, dù liên quân Tin Lành mất đi vị minh chủ của họ. Trong suốt binh nghiệp huy hoàng của Wallenstein, Lutzen là nơi vị tướng này bị đánh bại lần đầu tiên. Quân đội Đế quốc La Mã Thần thánh cũng phải chịu mất viên Thống chế Gottfried Heinrich Graf zu Pappenheim.

Phổ hệ
 Gia phả ba đời của Gustavus Adolphus

Xem thêm
 Gustav I Vasa
 Christina của Thụy Điển
 Lịch sử Thụy Điển Đế quốc Thụy Điển
 Axel Oxenstierna
 Gustav Gustavsson af Vasaborg
 Cao đẳng Gustavus Adolphus
 Trường Ngữ pháp Gustav Adolf
 Karl XII của Thụy Điển

Chú thích

Tham khảo
 Brzezinski, Richard; (illustrator: Hook, Richard)The Army of Gustavus Adolphus. Osprey Publishing (1993). ISBN 1-85532-350-8.
 Stanley Sandler, Ground warfare: an international encyclopedia, Volume 1, ABC-CLIO, 2002.
 Norman Davies, Europe: a history, Oxford University Press, 1996.
 Charles Knight, The English cyclopædia: a new dictionary of universal knowledge. Biography, Volume 3, Bradbury & Evans, 1856.
 Fred Singleton, Anthony F. Upton, A short history of Finland, Cambridge University Press, 1998.
 Cathal J. Nolan, "The age of wars of religion, 1000-1650: an encyclopedia of global warfare and civilization", Greenwood Publishing Group, 2006.
 Delice Gan, Leslie Jermyn, Sweden, Marshall Cavendish, 2003.
 J. P. Cooper, "The New Cambridge Modern History: Volume 4, The Decline of Spain and the Thirty Years War, 1609-48/49", CUP Archive, 1979.
 T. K. Derry, History of Scandinavia: Norway, Sweden, Denmark, Finland, and Iceland, U of Minnesota Press, 2000.
 Những nhân vật quân sự nổi tiếng thế giới, tác giả: Kha Xuân Kiều, Hà Nhân Học, biên dịch: Phan Quốc Bảo, Hà Kim Sinh, Nhà xuất bản Thanh niên, năm 2003 (In tại xưởng in giao thông, ĐKKHXB số 317/97/XB-QLXB, Cục Xuất bản cấp ngày 28 – 01 – 2002). Tài liệu này được dịch từ cuốn sách cùng tên do Nhà xuất bản Thiên Thanh – Bắc Kinh xuất bản năm 2000.

Liên kết ngoài

 The Great and Famous Battle of Lutzen..., transcription

Sinh năm 1594
Mất năm 1632
Quốc vương Thụy Điển
Hiệp sĩ Garter
Vua tử trận
Đại công tước Phần Lan


title: Plymouth, Minnesota

text:
Plymouth là thành phố lớn thứ 6 ở tiểu bang Minnesota. Thành phố có cự ly  về phía tây bắc trung tâm Minneapolis ở quận Hennepin, thành phố là ngoại ô lớn thứ nhì của Minneapolis-Saint Paul - một vùng đô thị có 3,2 triệu dân. Dân số thành phố năm 2009 là 72.878 người.

Theo xếp hạng của Money thì thành phố này là nơi tốt nhất để sinh sống trong năm 2008. Plymouth là quê của Amy Klobuchar.

Từng có tên gọi là Medicine Lake, tên gọi của thành phố đã được Hội đồng quận Hennepin chọn như hiện nay.

Tham khảo

Thành phố của Minnesota


title: Dacalana vidura

text:
Dacalana vidura là một loài bướm ngày thuộc họ Bướm xanh. Nó được tìm thấy ở Đông Nam Á.

Phân bố
Loài bướm này phân bố ở Ấn Độ từ Assam về phía đông và ngang qua Dawnas và miền nam Myanma. Dải phân bố kéo tới bán đảo Mã Lai, Sumatra và Java.

Phân loại
Loài này trước đây được xếp vào loài Pratapa vidura .

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo
 Beccaloni, G. W., Scoble, M. J., Robinson, G. S. & Pitkin, B. (Editors). 2003. The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). World Wide Web electronic publication. http://www.nhm.ac.uk/entomology/lepindex.
 Evans, W.H. (1932) The Identification of Indian Butterflies. (2nd Ed), Bombay Natural History Society, Mumbai, India
 Haribal, Meena (1994) Butterflies of Sikkim Himalaya và their Natural History.
 Marrku Savela's Website on Lepidoptera .
 Wynter-Blyth, M.A. (1957) Butterflies of the Indian Region, Bombay Natural History Society, Mumbai, India.

Dacalana
Bướm tại Ấn Độ


title: Taiwani albipuncta

text:
Taiwani albipuncta là một loài bướm đêm thuộc họ Erebidae. Nó được tìm thấy ở Đài Loan.

Con trưởng thành bay vào tháng 3, tháng 4, tháng 5 và tháng 6. Mỗi năm loài này có thể có vài thế hệ.

Sải cánh dài 14–17 mm. Cánh trước khá hẹp và nâu.

Tham khảo

  2008: Revision of the Micronoctuidae (Lepidoptera: Noctuoidea). Part 2, Taxonomy of the Belluliinae, Magninae và Parachrostiinae. Zootaxa, 1867: 1-136. Abstract & excerpt

Taiwani


title: Chất gây rối loạn nội tiết

text:
Chất gây rối loạn nội tiết (đôi khi được gọi là Chất hoạt tính hóc môn) là những chất có khả năng tác động tương tự tác động của các hóc-môn do hệ thống nội tiết trong đến cơ thể động vật và người sản sinh ra. Chính vì vậy chúng có thể can thiệp vào các chức năng sinh lý do các những hóc-môn của cơ thể thực hiện. Nhiều nghiên cứu cho thấy tác động của những chất này đến cơ thể động vật và cho rằng tác động có hại tương tự cũng có thể xảy ra với con người.

Chú thích

Tham khảo

Hệ nội tiết
Hóa học
Nội tiết học


title: Leptodactylus pustulatus

text:
Leptodactylus pustulatus là một loài ếch thuộc họ Leptodactylidae.
Đây là loài đặc hữu của Brasil.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là xavan ẩm, vùng cây bụi ẩm khu vực nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, đầm nước ngọt, vùng đồng cỏ, vườn nông thôn, các vùng đô thị, và ao.

Tham khảo

 Bastos, R., Heyer, R. & Silvano, D. 2004. Leptodactylus pustulatus . 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 7 năm 2007.

Leptodactylus
Động vật đặc hữu Brasil


title: Calliotropis zone

text:
Calliotropis zone là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Calliotropidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Calliotropis


title: Eloeophila martinovskyi

text:
Eloeophila martinovskyi là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Eloeophila
Limoniidae ở vùng Palearctic


title: Pheidole oculata

text:
Pheidole oculata là một loài côn trùng thuộc họ Formicidae. Đây là loài đặc hữu của Madagascar.

Chú thích

Tham khảo
 Social Insects Specialist Group 1996. Pheidole oculata. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 10 tháng 8 năm 2007.

Pheidole
Côn trùng Madagascar
Động vật đặc hữu Madagascar


title: Krymsk

text:
Krymsk (tiếng Nga:Крымск) là một thành phố Nga. Thành phố này thuộc chủ thể Krasnodar Krai. Dân số: 57.927 (2020),

Khí hậu
Krymsk có khí hậu cận nhiệt đới ẩm (phân loại khí hậu Köppen Cfa).

Tham khảo

Thành phố của Nga
Vùng Krasnodar
Krymsk


title: Anthophora tridentata

text:
Anthophora tridentata là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1899.

Chú thích

Tham khảo

Anthophora
Động vật được mô tả năm 1899


title: Obergröningen

text:
Obergröningen là một xã của Đức. Đô thị này thuộc huyện Ostalb, bang Baden-Württemberg. Đô thị này có diện tích 5,86 km2, dân số là 457 người (31/12/2006).

Tham khảo


title: FV438 Swingfire

text:
FV438 Swingfire là tên một loại xe bọc thép chống tăng của quân đội Anh.

Nó được phát triển từ dòng FV340 và thêm hệ thống phóng tên lửa Swingfire.

FV438 có tổng cộng hai ống phóng có thể phóng cùng một lúc 14 quả tên lửa.Số tên lửa này có thể nạp vào từ bên ngoài hoặc bên trong tuỳ theo tình huống.FV438 không dùng hệ thống định vị tên lửa thay vào đó vì kích thước nhỏ gọn của mình, nó có thể di chuyển rất gần mục tiêu và sau đó bắn xối xả 14 quả tên lửa khiến cho mục tiêu không kịp phản ứng.Sau khi bắn, FV480 có thể quay về phía sau(quay 90 độ) ngay lập tức.

Khi lần đầu được đưa vào sử dụng năm 1970, nó được phân vào các sư đoàn pháo binh.Vào giữa năm 1980, nó được phân vào lực lượng thiết giáp hoàng gia.Cuối cùng, nó được hoạt động riêng lẻ như các trung đoàn chống tăng, mỗi trung đoàn được trang bị 9 chiếc FV480.

Pháo tự hành chống tăng


title: Zeyheria

text:
Zeyheria là một chi thực vật thuộc họ Bignoniaceae.

Bao gồm các loài:

 Zeyheria tuberculosa, Burman

Hình ảnh

Tham khảo


title: 4922 Leshin

text:
4922 Leshin là một tiểu hành tinh vành đai chính với chu kỳ quỹ đạo là 1552.3558531 ngày (4.25 năm). Nó được phát hiện ngày 2 tháng 3 năm 1981. Nó được đặt tên cho Laurie Leshin.

Tham khảo

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1981


title: Chiến dịch Đăk Tô (1972)

text:
Chiến dịch Đăk Tô, thường được biết đến là trận trận Đăk Tô - Tân Cảnh là trận đánh mở màn cho Chiến dịch Bắc Tây Nguyên 1972 của Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam, diễn ra từ ngày 23 tháng 4 đến ngày 24 tháng 4 năm 1972 trên địa bàn Đăk Tô và Tân Cảnh thuộc tỉnh Kon Tum. Đặc biệt trong chiến dịch này, lần đầu tiên ở mặt trận Tây Nguyên, Quân giải phóng Miền Nam Việt Nam đã sử dụng xe tăng hạng trung T-54 và tên lửa chống tăng 9M14 Malyutka (AT-3 Sagger) của Liên Xô gây nhiều thiệt hại cho đối phương.

Bối cảnh
Đăk Tô - Tân Cảnh là căn cứ quân sự mạnh nhất của Quân lực Việt Nam Cộng hòa ở Bắc Tây Nguyên. Đầu năm 1972, ở đây có 28 tiểu đoàn bộ binh, 6 tiểu đoàn pháo binh và 4 tiểu đoàn thiết giáp. Phần lớn lực lượng được bố trí ở dãy cao điểm phía Tây sông Pôkô, hình thành tuyến phòng ngự lâm thời từ xa bao quanh thị xã Kon Tum. Trung tâm chỉ huy đặt ở căn cứ 42 Tân Cảnh, gồm các đơn vị: Sở chỉ huy Sư đoàn 22 và nhóm cố vấn Mỹ, sở chỉ huy trung đoàn 42, sở chỉ huy trung đoàn 14 thiết giáp, 3 tiểu đoàn, 1 đại đội bảo vệ, 1 đại đội trinh sát, 1 đại đội công binh cùng các chi đoàn xe tăng - xe thiết giáp (41 xe), 1 tiểu đoàn pháo binh (10 khẩu 105mm và 155mm), tổng cộng 1.500 quân, có không quân chiến thuật yểm trợ. Ngoài ra còn có sự yểm trợ bằng B-52 của Hoa Kỳ. Căn cứ Tân Cảnh là trung tâm chỉ huy của tuyến phòng ngự nên được xây dựng khá kiên cố. Căn cứ có hình lục lăng, diện tích 240.000m2 nằm ở nam Đường 18, cách thị trấn Tân Cảnh và Đường 14 khoảng 1 km về phía tây nam; bên trong chia làm 13 phân khu với hệ thống lô cốt, hầm ngầm, công sự chiến đấu vững chắc liên hoàn.

Về phía Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam, để thực hiện Chiến dịch Bắc Tây Nguyên, Thiếu tướng Hoàng Minh Thảo, Tư lệnh Mặt trận B3, đã điều động binh lực của 2 sư đoàn là Sư đoàn 320 (gồm 3 Trung đoàn 52, 64 và 48) và Sư đoàn 2 (gồm 2 Trung đoàn 1 và 141), 4 trung đoàn bộ binh độc lập (66, 95, 28 và 24), Trung đoàn đặc công 400, 2 trung đoàn pháo binh (40, 675), 1 tiểu đoàn tăng thiết giáp (tiểu đoàn 297 gồm 28 xe tăng T-54, 3 xe tăng PT-76, 3 pháo cao xạ tự hành ZSU-57-2 và 3 xe mang pháo phòng không 37mm), 2 trung đoàn công binh và 4 tiểu đoàn phòng không. Ngoài ra còn có sự tham gia của các lực lượng vũ trang tại địa phương. Tổng binh lực khoảng 47.647 người, 423 xe các loại (gồm 216 xe quân sự, 207 xe vận tải). Riêng tại trận Đăk Tô - Tân Cảnh, lực lượng gồm các đơn vị: Trung đoàn 28, Trung đoàn 66, Trung đoàn 95, Trung đoàn 24B (Sư đoàn 10 sau này), 1 đại đội tăng thiết giáp (gồm 9 xe tăng T-54 và 3 pháo cao xạ tự hành ZSU-57-2), phối hợp với bộ đội địa phương tỉnh Kon Tum. do Phó Tư lệnh mặt trận Tây Nguyên Nguyễn Mạnh Quân trực tiếp chỉ huy.

Diễn biến
Đúng 15 giờ ngày 23 tháng 4 năm 1972, pháo binh Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam nã đạn dồn dập vào căn cứ Tân Cảnh, cứ điểm mạnh nhất của QLVNCH.

QLVNCH điều 10 xe tăng chạy ra tấn công, bị quân Giải phóng dùng tên lửa AT-3 Sagger (B-72) phá hủy 8 chiếc, bắn đứt xích 2 chiếc còn lại. Đây là lần đầu tiên B-72 được sử dụng ở mặt trận Tây Nguyên. Trong trận đánh này, AT-3 đã được sử dụng để tiêu diệt hàng chục lô cốt và ụ súng. Chiến sĩ trắc thủ điều khiển Đào Văn Tiến đã trực tiếp bắn 33 tên lửa B-72 thì 32 quả trúng mục tiêu, diệt 4 xe tăng, 2 khẩu pháo, 6 lô cốt và 7 mục tiêu khác như kho đạn dược, xăng dầu... trong căn cứ Tân Cảnh. Với chiến thắng này, đơn vị AT-3 đã được tặng thưởng Huân chương Chiến công Giải phóng hạng Nhì, riêng Đào Văn Tiến được tặng thưởng Huân chương Chiến công Giải phóng hạng Ba.

Vào lúc 1 giờ sáng ngày 24 tháng 4 năm 1972, 9 xe tăng T-54 của Đại đội 7 (Tiểu đoàn Xe tăng 297) xông thẳng qua thị trấn Tân Cảnh, lao lên mở cửa phía Đông căn cứ Tân Cảnh. Chớp thời cơ đối phương hoảng loạn, Tiểu đoàn 9 của Quân Giải phóng cùng đội công tác tỉnh Kon Tum kêu gọi nhân dân nổi dậy. Cho đến 5 giờ 55 phút ngày 24 tháng 4 năm 1972, Quân Giải phóng đã chiếm được thị trấn Tân Cảnh.

Lúc này cuộc chiến đấu ở căn cứ E42 Tân Cảnh diễn ra dữ dội. Một mình chiếc xe tăng Type 59 mang số hiệu 377 của Quân Giải phóng đã tiêu diệt 7 xe tăng M41 của địch trước khi bị QLVNCH bắn cháy bằng súng chống tăng. Quân Giải phóng dần dần làm chủ tình hình. Đến 11 giờ trưa ngày 24 tháng 4 năm 1972, Trung đoàn 66 đã chiếm xong căn cứ Tân Cảnh. Theo quân Giải phóng, họ bắn rơi 8 máy bay, thu giữ 4 xe tăng M41 và 5 xe thiết giáp M113. 30 đại bác trong căn cứ (23 khẩu 105 mm và 7 khẩu 155 mm) thì 10 bị phá huỷ, 20 bị thu giữ. Quán Giải phóng cũng thu giữ hoặc phá huỷ gần 100 xe quân sự, hàng vạn quả đạn pháo và toàn bộ phương tiện chiến tranh trong căn cứ, diệt hơn 1.000 lính và bắt được 429 tù binh.

Ngay khi Tân Cảnh sắp bị tiêu diệt, Bộ Tư lệnh Quân Giải phóng tại mặt trận cánh Đông đã cho pháo binh bắn phá căn cứ Đăk Tô 2 (sân bay Phượng Hoàng). Vào lúc 8 giờ sáng ngày 24 tháng 4 năm 1972, Trung đoàn 1 Sư đoàn 2 đánh thẳng vào sở chỉ huy E47 ngay ở sân bay Phượng Hoàng, 4 xe tăng T-54 và một pháo tự hành ZSU-57-2 cấp tốc rời căn cứ Tân Cảnh chi viện cho mũi tấn công tại căn cứ Đăk Tô 2. Sức kháng cự của E47 nhanh chóng bị đè bẹp, Quân Giải phóng làm chủ căn cứ Đăk Tô 2.

Cụm phòng ngự mạnh của QLVNCH ở căn cứ Tân Cảnh - Đăk Tô 2 bị tiêu diệt. Đại tá Lê Đức Đạt, Tư lệnh Sư đoàn 22 QLVNCH tử trận, Sư đoàn phó Vi Văn Bình bị bắt, chỉ một ít tàn quân của sư đoàn rút được vào rừng tìm đường về Kon Tum. QLVNCH đóng ở các căn cứ Ngok Blêng, Ngok Rinh Rua, Tri Lễ, quận Đăk Tô cũng bắt đầu rút chạy trong hoảng loạn. Một vùng đất từ Diên Bình, qua Tân Cảnh đến Đăk Tô, về Đăk Mốt đã hoàn toàn nằm trong tay Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam. Tuy nhiên, sau trận đánh thì quân Giải phóng cũng chịu thiệt hại, một số xe tăng bị cháy, hậu cần bị thiếu, đặc biệt là đạn pháo nên 20 ngày sau mới tổ chức tấn công tiếp vào Kon Tum.

Kết quả
Sau khi tiêu diệt cụm phòng ngự Đăk Tô - Tân Cảnh, một căn cứ phòng ngự quy mô sư đoàn của VNCH, Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam đã làm chủ một vùng tương đối rộng, đồng thời gây ra bầu không khí hoảng loạn cho QLVNCH ở thị xã Kon Tum. Lúc này, lực lượng QLVNCH ở thị xã Kon Tum rất mỏng và yếu, trong thị xã chỉ có hai tiểu đoàn chủ lực và một số đơn vị Địa phương quân, điều kiện rất thuận lợi cho cuộc tiến công quyết định vào thị xã. Nhưng lúc đó Bộ Tư lệnh chiến dịch [Tướng Hoàng Minh Thảo?] lại nhận định:

Do sự trì hoãn này mà Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam đã mất thời cơ để đánh chiếm thị xã Kon Tum, tạo điều kiện để QLVNCH có thời gian để bố trí lại lực lượng phòng ngự. Cuộc tiến công của Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam vào thị xã Kon Tum sau đó rốt cuộc không thành công.

Xem thêm
Trận Kon Tum
Chiến dịch Bắc Tây Nguyên 1972

Chú thích

Tham khảo

Đăk Tô
Lịch sử Kon Tum
Đăk Tô


title: Calotrophon

text:
Calotrophon là một chi ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Muricidae, họ ốc gai.

Các loài
Các loài thuộc chi Calotrophon bao gồm:

 Calotrophon andrewsi Vokes, 1976
 Calotrophon hystrix Garcia, 2006
 Calotrophon ostrearum (Conrad, 1846)
 Calotrophon turritus (Dall, 1919)

Chú thích

Tham khảo

Muricidae


title: Móra d'Ebre

text:
Móra d'Ebre là một đô thị thuộc tỉnh Tarragona trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với Tarragona.

Tham khảo

Đô thị ở Tarragona
Khu dân cư ở Ribera d'Ebre


title: Tập đoàn

text:
Conglomerate () là một hệ thống liên kết của hai hay nhiều công ty có lĩnh vực kinh doanh khác nhau tạo thành một cấu trúc công ty có quy mô quản lý lớn và phức tạp. Ý nghĩa tập đoàn có thể hình dung như một công ty mẹ và một số (hay nhiều) công ty con không cạnh tranh lẫn nhau. Conglomerate là một công ty đa ngành, có quy mô rất lớn và thường kinh doanh đa quốc gia, chẳng hạn như General Electric.

Lịch sử
Khi Chiến tranh thế giới thứ nhất kết thúc thì một hậu quả tai hại là khủng hoảng kinh tế ở Cộng hòa Weimar. Chính phủ đối phó bằng cách cho phép các doanh nghiệp mua lại những doanh nghiệp khác với giá sàn; Hugo Stinnes bước vào để thành lập Tập đoàn kinh tế tư nhân Stinnes, một doanh hiệu hùng mạnh nhất trong những năm 1920 ở châu Âu. Tập đoàn của ông bao trùm các lĩnh vực kinh doanh khác nhau như sản xuất, khai thác mỏ, đóng tàu, quản lý khách sạn, ra báo cùng với nhiều ngành kinh doanh khác.

Châu Á
Tại Nhật Bản, thuật ngữ keiretsu là một mô hình quản lý của các tập đoàn phát triển. Trong khi mô hình phương Tây của tập đoàn bao gồm một công ty lớn với nhiều công ty con bị kiểm soát bởi công ty chính thì keiretsu của Nhật đặt phần liên kết qua các cổ phần lồng do một ngân hàng đứng trung gian. Về mặt quản lý, keiretsu ở Nhật khá giống tập đoàn (conglomerate) ở Mỹ, chỉ khác là conglomerate được giao cho đội chuyên môn quản lý, nhưng về mặt sở hữu chúng là công ty có tư cách pháp nhân độc lập, nhưng hoạt động ăn khớp và hỗ trợ lẫn nhau, dựa vào chữ tín. Mỗi đơn vị được cung cấp hàng hóa sản xuất và cho vay dài hạn mà không cần phải trả ngay. Mitsubishi là một trong những keiretsu của Nhật Bản được biết đến nhất, bao gồm nhiều ngành như sản xuất ô tô, lắp ráp thiết bị điện tử, kinh doanh bán lẻ, và quản lý khách sạn...

Tại Hàn Quốc, các Chaebol là một mô hình khác của tập đoàn thuộc sở hữu và điều hành bởi một gia đình. Các Chaebol của Hàn Quốc thường mang hình thức của một công ty mẹ, và có nhiều công ty con hoạt động để đáp ứng yêu cầu vật tư và dịch vụ của công ty mẹ. Chaebol cũng thường thuộc sở hữu và do đó đặt dưới quyền quản lý của một gia đình. Do đó hầu hết các giám đốc chaebol hiện hữu là cha truyền con nối.

Cả hai loại chaebol hay keiretsu đều bị cấm sở hữu ngân hàng. Ở Hàn Quốc, chính phủ muốn kiểm soát những công ty này qua việc kiểm soát tín dụng. Còn ở Nhật, keiretsu không được làm chủ ngân hàng nhưng thường hoạt động rất chặt chẽ với ngân hàng và thường được ngân hàng đáp ứng tín dụng dễ dàng.

Ưu điểm

Lợi điểm
 Nhiều lĩnh vực giảm đi nguy hiểm về đầu tư, rủi ro vì một công ty gặp khó khăn, lỗ đã có thể bồi đắp bởi các công ty khác gặp thời thế thuận lợi.

Tham khảo

Hệ sinh thái cộng đồng
Dạng thực thể kinh doanh


title: Nannotrigona minuta

text:
Nannotrigona minuta là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Lepeletier mô tả khoa học năm 1836.

Chú thích

Tham khảo

Nannotrigona
Động vật được mô tả năm 1836


title: Shannonomyia aenigmatica

text:
Shannonomyia aenigmatica là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Shannonomyia
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Melanoxanthus partitus

text:
Melanoxanthus partitus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1878.

Chú thích

Tham khảo

biologie|2011|11|13}}

Melanoxanthus


title: Apeiba intermedia

text:
Apeiba intermedia là một loài thực vật có hoa thuộc họ Malvaceae theo nghĩa rộng (sensu lato) hoặc thuộc Tiliaceae hoặc Sparrmanniaceae .
Loài này chỉ có ở Suriname.

Chú thích

Tham khảo
 World Conservation Monitoring Centre 1998. Apeiba intermedia. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 19 tháng 7 năm 2007.

I
Thực vật Suriname


title: Bạch Mi đạo nhân

text:
Bạch Mi đạo nhân (chữ Hán: 白眉道人, phiên âm Latin: Bai Mei Dao Ren) là người sáng tạo ra môn phái Bạch Mi quyền vào thời kỳ vua Càn Long đầu triều nhà Thanh.

Trong hệ Nam quyền của Nam Thiếu Lâm Phúc Kiến, ngoài Bạch Mi quyền còn có Hồng quyền và Vịnh Xuân quyền.

Cuộc đời và sự nghiệp võ thuật của Bạch Mi Đạo Nhân có nhiều tồn nghi trong giới học giả ở Trung Hoa, nhất là trong giới võ thuật miền Nam Trung Hoa.

Có rất nhiều câu chuyện ly kỳ, thậm chí mang tính thêu dệt và bịa đặt ở Trung Hoa về tiểu sử của Bạch Mi Đạo Nhân và môn võ cũng mang tên ông do chính ông sáng tạo cũng giống hệt như câu chuyện Trương Tam Phong Đạo Nhân sáng tạo ra Võ Đang quyền.

Trong giới võ thuật ở miền Nam Trung Hoa, Bạch Mi Đạo Nhân được xem như là một kẻ ‘’Phản đồ" của Nam Thiếu Lâm và là người chủ mưu hoặc ít nhất là có tham gia hai lần vào vụ hỏa thiêu chùa Nam Thiếu Lâm Toàn Châu Phúc Kiến lần thứ nhất vào năm 1723 (tức năm Ung Chính thứ 2) dưới bàn tay của vua Ung Chính và vụ hỏa thiêu chùa Nam Thiếu Lâm Toàn Châu Phúc Kiến vào năm 1763 (tức năm Càn Long thứ 28) dưới bàn tay của vua Càn Long.

Bạch Mi có phải là một "Phản đồ"?
Bạch Mi Đạo Nhân có phải là một "Phản đồ" của Nam Thiếu Lâm?

Không có một tài liệu nào đề cập vấn đề này mà chỉ là những câu chuyện truyền khẩu trong giới võ thuật và được Càn Long viết trong bộ tiểu thuyết Càn Long Tuần Hạ Giang Nam Ký và bộ tiểu thuyết Lã Mai Nương Truyện của Tề Phong Quân được các hãng phim Hong Kong dựng thành bộ phim Nam Thiếu Lâm là một câu chuyện mang tính tiểu thuyết hư cấu nhiều hơn là sự thật.

Câu chuyện này phải nói rõ ra rằng là một sự bịa đặt, dù vậy câu chuyện này vẫn cứ được lưu truyền trong giới võ thuật ở miền Nam Trung Hoa và thường được các hãng phim Hồng Kông chuyển thể thành phim Kungfu (phim võ thuật) với các câu chuyện về sự giao chiến giữa Hồng Hy Quan, Phương Thế Ngọc và Bạch Mi Đạo Nhân … cho đến các câu chuyện ly kỳ hơn là sự hận thù giữa các võ phái Nam Thiếu Lâm mà chủ đạo là mối thâm thù huyết hải giữa hai phái Thiếu Lâm Hồng gia và Thiếu Lâm Bạch Mi.

Tại sao có câu chuyện này?

Thuyết thứ nhất
Mọi chuyện bắt đầu từ vị vua Càn Long nhà Thanh sáng tác bộ tiểu thuyết võ hiệp Càn Long Du Giang Nam gán cho Bạch Mi Đạo Nhân và các môn đồ của ông cùng Phùng Đạo Đức, Ngũ Mai Lão Ni Sư Thái âm mưu ngấm ngầm dẫn dắt quan quân nhà Thanh đi phóng hỏa đốt chùa Nam Thiếu Lâm ở thành phố Toàn Châu tỉnh Phúc Kiến vào năm 1723 (tức năm Ung Chính thứ 2), làm cho người đời sau cứ ngỡ ngôi chùa bị đốt là chùa Thiếu Lâm Tung Sơn ở huyện Đăng Phong tỉnh Hà Nam mà ngôi chùa này mới thật sự là chùa Thiếu Lâm chính là nơi xuất phát võ Thiếu Lâm. Sau đó Chí Thiện Thiền Sư xây ngôi chùa Nam Thiếu Lâm thứ hai cũng tại thành phố Toàn Châu tỉnh Phúc Kiến rồi sau này cũng bị Bạch Mi Đạo Nhân chính thức ra mặt tham gia thiêu hủy y như lần trước luôn vào năm 1763 (tức năm Càn Long thứ 28). Sau khi tham gia thiêu hủy lần thứ hai này, Bạch Mi đã bỏ đi theo Đạo gia trong núi Nga Mi ở tỉnh Tứ Xuyên và biến mất bặt tăm, mãi cho đến sau này cuối thời nhà Thanh, các môn đồ của Bạch Mi phái ở Phật Sơn tỉnh Quảng Đông và ở Lĩnh Nam (phía nam Quảng Đông giáp ranh Việt Nam) là Trương Lễ Tuyền (Cheung Lai Cheun, 1880 - 1964), còn gọi là Trương Sư, xuất hiện thì giới võ thuật miền Nam Trung Hoa mới biết Bạch Mi phái vẫn còn tồn tại.

Trong các dòng phái của Bạch Mi quyền sau này, các môn đồ của Bạch Mi phái đều phủ nhận câu chuyện trên là bịa đặt và không hề có mối thù nào giữa hai phái Hồng Gia quyền và Bạch Mi quyền cả. Có một số môn đồ Bạch Mi phái lại phủ quanh Bạch Mi Đạo Nhân những câu chuyện truyền kỳ về sự tích tiêu diệt chùa Nam Thiếu Lâm của Bạch Mi Đạo Nhân như là một bằng chứng để đề cao tính siêu việt của kỹ pháp Bạch Mi quyền hơn hẳn võ thuật trong chùa Nam Thiếu Lâm. Đây cũng là câu chuyện không có một sử gia võ thuật Trung Hoa nào ghi nhận là có thật cả.

Có ai biết đâu rằng các môn đồ của Bạch Mi Đạo Nhân cũng bị quan quân nhà Thanh truy lùng và hành hình tội chết vì cũng tham gia phong trào phản Thanh phục Minh lúc đó. Thế là từ đây, Bạch Mi Đạo Nhân lại bị gán cho tội danh "phản đồ" đi theo nhà Thanh để cứu các đồ đệ của mình khỏi tội chết.

Thuyết thứ hai
Lại có thuyết kể rằng Bạch Mi Đạo Nhân, tên thật là Chu Long Tuyền, là một võ tăng trong chùa Nam Thiếu Lâm Toàn Châu Phúc Kiến, do bất mãn với sư phụ là Hồng Mi đã truyền lại tâm ấn và giáo pháp Phật giáo cùng võ công chân truyền cho Chí Thiện Thiền sư để kế nghiệp trụ trì chùa Nam Thiếu Lâm, nên trong bụng từ lâu đã có ý mưu phản và sáng tác ra một môn võ đối nghịch lại với Thiếu Lâm. Sau khi chùa Nam Thiếu Lâm Toàn Châu Phúc Kiến bị hỏa thiêu, sư trưởng chùa Thiếu Lâm là Hồng Mi đã đặt pháp danh cho Chu Long Tuyền là Bạch Mi để giấu tung tích. Bạch Mi sau đó tham gia huấn luyện đoàn binh tăng chùa Nam Thiếu Lâm thứ hai cũng tại tỉnh Phúc Kiến và đã âm mưu tiết lộ kế hoạch phản Thanh phục Minh của chùa cho Càn Long để đổi lấy thông tin về kế hoạch tấn công Nam Thiếu Lâm Phúc Kiến lần hai với ý đồ tiêu diệt võ Thiếu Lâm hoàn toàn để Bạch Mi phái xưng vương đứng đầu trong giới võ thuật Trung Hoa.

Nếu ai đã nghiên cứu lịch sử võ thuật thì không thể tưởng tượng ra nổi câu chuyện trên lại nhằm ý xuyên tạc Bạch Mi Đạo Nhân một cách độc ác và nham hiểm như vậy.

Nếu câu chuyện trên có thật thì, Thiếu Lâm Tung Sơn Hà Nam và Bắc Thiếu Lâm ở Bàn Sơn tỉnh Hà Bắc (Trung Quốc) chắc là hư danh và không có thật trong lịch sử võ thuật Trung Hoa mà chỉ có Nam Thiếu Lâm mới là võ Thiếu Lâm chính tông xưa nay ở Trung Hoa nên mới trở thành mục tiêu của nhà Thanh. Hoặc là, vậy tại sao nhà Thanh không tiêu diệt nốt luôn chùa Thiếu Lâm Tung Sơn Hà Nam và Bắc Thiếu Lâm để diệt cỏ tận gốc và xóa sổ tên phái Thiếu Lâm hoàn toàn ra khỏi danh sách các võ phái Trung Hoa.

Sở dĩ Càn Long tiêu diệt Nam Thiếu Lâm vì các đệ tử tục gia của họ đã tham gia phong trào phản Thanh phục Minh. Nguyên nhân này được giải thích rất rõ trong các lưu thuyết về nguồn gốc của các võ phái thuộc hệ Nam quyền Thiếu Lâm rằng: trong cách chào bái tổ của các võ phái hệ Nam quyền tức Nam Thiếu Lâm thì tay phải nắm thành quyền, tay trái xoè thủ chưởng (lòng bàn tay) và hai tay áp vào nhau được đặt ngay trước ngực (trong khi Thiếu Lâm Tung Sơn Hà Nam đặt thế chào này ngang chân mày trước mặt) mà trong chữ Hán đó là hai chữ Nhật (Dương) 日 và Nguyệt (Âm) 月 ghép lại thành chữ Minh 明 nghĩa là Minh triều cho nên cách chào này có tên là Minh tự Cung thủ lễ có nghĩa là vòng tay bái tổ nhà Minh quyết tâm khôi phục giang sơn nhà Minh.

Trong cách chào Minh tự Cung thủ lễ của Nam quyền, tư thế tấn khi chào là chảo mã tấn, chân phải trụ bộ chịu sức nặng cơ thể 100% và rùn thấp xuống, chân trái chấm nhẹ mũi chân ra phía trước và không chịu sức nặng cơ thể một chút nào. Tư thế chào này trong Nam quyền chỉ có Vịnh Xuân quyền và Bạch Mi quyền là ngược lại: tay phải xòe thủ chưởng, tay trái nắm thành quyền, thế tấn khi chào của Vịnh Xuân quyền là nhị tự kiềm dương bộ, thế tấn khi chào của Bạch Mi quyền là đứng chập hai chân tư thế như đứng nghiêm nhưng rùn thấp đầu gối hai chân xuống gọi là trụ tấn trong Thiếu Lâm quyền.

Trong khi nghiên cứu các bộ quyền thuật Thiếu Lâm Tung Sơn Hà Nam thì trước khi vào quyền hai bàn tay xoè thủ chưởng chắp lại phía trước ngực để bái Phật trước, rồi sau đó mới bái tổ các bậc tiên sư bằng tay phải nắm thành quyền và tay trái xoè thành thủ chưởng áp vào nhau nằm ngang chân mày trước mặt chứ không đặt trước ngực như Nam Thiếu Lâm, ý nghĩa của động tác bái tổ này nhằm biểu trưng cho hai lực lượng đối nghịch nhau - hỗ tương nhau là âm dương hoặc cương nhu trong quyền thuật. Sau khi kết thúc bài quyền cũng phải chắp hai tay lại làm lễ bái Phật, chứ không bái tổ bằng tay phải nắm thành quyền và tay trái xòe thủ chưởng để kết thúc bài quyền như các võ phái Nam quyền, cứ xem bài La Hán Thập bát thủ và La Hán quyền, Ngũ Lộ Mai Hoa quyền, Liên Hoa quyền,... của Thiếu Lâm Tung Sơn Hà Nam là rõ sự khác biệt này. Cả hai cách chào này: hai tay xòe thủ chưởng chắp trước ngực hoặc tay phải nắm quyền áp vào lòng bàn tay trái xòe chưởng đặt ngang chân mày trước mặt đều được gọi cùng tên là Đồng tử bái Quan Âm, nghĩa là chắp tay lễ Phật trước và sau khi luyện quyền.

Thế tấn khi chào Đồng tử bái Quan Âm của Thiếu Lâm Tung Sơn Hà Nam là tư thế đứng chập hai chân lại như đứng nghiêm và giữ đầu gối thẳng gọi là lập tấn trong Thiếu Lâm quyền.

Thuyết thứ ba
Còn một thuyết nữa ly kỳ hơn kể rằng vào thời vua Khang Hy (cha của vua Ung Chính và là ông nội vua Càn Long), có 128 nhà sư chùa Thiếu Lâm đã giúp vị vua này bình định dẹp loạn Ngô Tam Quế, trong cuộc bình loạn này, 128 nhà sư Thiếu Lâm đã đánh bại các binh đoàn nổi loạn và không có một ai bị thương vong cả. Do sự việc này mà phát sinh hận thù giữa các nhà sư Thiếu Lâm và quân đội nhà Thanh nổi loạn sau này qui hồi. Chính các quan quân phiến loạn qui hồi này đã rắp tâm trả thù chùa Thiếu Lâm trong khi vua Khang Hy vẫn còn mang ơn nhà chùa và nhiều lần viếng thăm chùa để lại bút tích tại cổng chùa do chính ngài thủ bút.

Sự thật là vua Khang Hy rất mến mộ võ Thiếu Lâm và có để lại bút tích tại cổng chùa Thiếu Lâm Tung Sơn Hà Nam. Còn câu chuyện 128 nhà sư Thiếu Lâm kia thì không hiểu là chùa Thiếu Lâm nào? chùa Nam Thiếu Lâm Toàn Châu Phúc Kiến hay chùa Thiếu Lâm Tung Sơn Hà Nam? Vì sau này nhà Thanh phóng hỏa đốt chùa Nam Thiếu Lâm. Người đầu tiên phát lệnh cho quan quân nhà Thanh tiêu diệt chùa (Nam) Thiếu Lâm chính là vua Ung Chính rồi sau mới tới Càn Long. Câu chuyện này còn cho biết, sau vụ hỏa thiêu chùa, chỉ còn 5 cao đồ xuất sắc của Nam Thiếu Lâm sống sót và trốn thoát, 5 vị đó là:
 Chí Thiện thiền sư (chữ Hán: , phiên âm Latin: Jee Sin Sim See)
 Ngũ Mai lão ni sư thái (chữ Hán: , phiên âm Latin: Ng Mui Si Tai hay Wu Mei Shitai)
 Bạch Mi Đạo Nhân (chữ Hán: , phiên âm Latin: Bai Mei Dao Ren)
 Phùng Đạo Đức (chữ Hán: , phiên âm Latin: Fung Do Duk hay Fung To Tak)
 Miêu Hiển (chữ Hán: , phiên âm Latin: Miu Hin hay Mew Hing) là cha của Miêu Thúy Hoa (chữ Hán: , phiên âm Latin: Miu Tsui Fa), ông ngoại của Phương Thế Ngọc (chữ Hán: , phiên âm Latin: Fong Sei Yuk)

Vua Càn Long cũng đã từng bỏ công trùng tu chùa Thiếu Lâm Tung Sơn Hà Nam sau khi lên thăm chùa và nằm ngủ dưới mái hiên chùa làm thơ khi nghe tiếng mưa rơi giữa đêm khuya thanh vắng suy ngẫm về thế thái nhân tình. Cho nên câu chuyện vua Càn Long thiêu hủy chùa Thiếu Lâm Tung Sơn Hà Nam là một sự ngộ nhận lầm lẫn.

Tại mục bài Hồng Gia quyền trong tài liệu Nam quyền Toàn thư - nguyên tác Trung văn của quyền sư (Tiến sĩ) Trương Tuấn Mẫn (dịch giả Việt ngữ Thiên Tường) có nhắc đến Ngũ Tổ là năm vị sư tổ của Nam Thiếu Lâm chính là 5 vị trên mà sau này được các phái võ miền Nam Trung Hoa tôn vinh là 5 vị sư tổ của Nam quyền.

Ảnh

Xem thêm
Bạch Mi quyền
Hồng Gia quyền
Vịnh Xuân quyền
Nam Thiếu Lâm
Ngũ Mai
Phương Thế Ngọc

Tham khảo

Bằng tiếng Việt:
 Nam quyền Toàn thư, nguyên tác Trung văn của quyền sư Trương Tuấn Mẫn (Tiến sĩ), dịch giả Thiên Tường, Nhà Xuất Bản Mũi Cà Mau.
Bằng tiếng Anh:
Lịch sử Bạch Mi Phái Quảng Châu, bản tiếng Anh
Lịch sử Bạch Mi Phái.
Lịch sử Bạch Mi Phái và Trương Lễ Tuyền .
Lịch sử Bạch Mi Phái Quảng Đông .
Website liên kết với các Website khác của các dòng Bạch Mi phái
Website Bạch Mi phái của võ đường Việt Anh Môn  (Click chuột trái vào Styles (các phái võ) bên lề trái để vào web giới thiệu các võ phái, sau đó click vào Bạch Mi'' cuối trang.)
Karate và Nam Thiếu Lâm Phúc Kiến .
Chương trình phục chế chùa Nam Thiếu Lâm Phúc Kiến ,
Sự tích chùa Nam Thiếu Lâm Phúc Kiến.
Chùa Thiếu Lâm Tung Sơn và Chùa Thiếu Lâm Phúc Kiến .

Võ sư Trung Quốc


title: Staiti

text:
Staiti là một đô thị ở tỉnh Reggio Calabria trong vùng Calabria, Ý, có cự ly khoảng 110 km về phía tây nam của Catanzaro và khoảng 35 km về phía đông nam của Reggio Calabria. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 335 người và diện tích là 15,9 km².

Staiti giáp các đô thị: Africo, Bova, Brancaleone, Bruzzano Zeffirio, Palizzi.

Biến động dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Reggio Calabria
Đô thị Thành phố trung tâm Reggio Calabria


title: Du lịch Hà Nội

text:
Du lịch Hà Nội là một ngành kinh tế quan trọng, với vai trò là trung tâm phát triển du lịch Việt Nam, đầu mối phân phối khách cho các tỉnh khu vực phía Bắc.

Tổng quan
Hà Nội là thủ đô hơn 1000 năm tuổi, có lịch sử lâu đời, truyền thống văn hóa đa dạng và giàu bản sắc, Hà Nội thực sự là một trung tâm du lịch lớn của Việt Nam. Hà Nội luôn là một trong những địa điểm thu hút nhiều khách du lịch nội địa và quốc tế. Hà Nội đứng đầu về số lượng di tích Việt Nam với 3840 di tích trên tổng số gần 40.000 di tích Việt Nam (trong đó có 1164 di tích cấp quốc gia); Hà Nội hiện là địa phương sở hữu nhiều danh hiệu UNESCO ở Việt Nam nhất. Chính vì vậy mà Hà Nội có thế mạnh và đủ điều kiện để phát triển du lịch văn hóa, tâm linh và hội thảo.

Trung tâm du lịch Hà Nội có vai trò hội tụ giao thông, nằm ở trọng tâm của tam giác du lịch Ninh Bình - Quảng Ninh - Lào Cai, có vai trò phân phối khách du lịch cho những vùng du lịch trọng điểm này và toàn miền Bắc Việt Nam.

Các loại hình du lịch

Du lịch lịch sử, tâm linh
Nhiều di tích lịch sử nổi tiếng như: Thành cổ Hà Nội, Tháp Rùa nằm giữa Hồ Hoàn Kiếm, Khu phố cổ Hà Nội, Ô Quan Chưởng, Thành Cổ Loa, Thăng long tứ trấn, Văn Miếu-Quốc Tử Giám, Làng gốm cổ truyền Bát Tràng, Chợ Gốm làng cổ Bát Tràng, Hỏa Lò, Nhà 48 Hàng Ngang, Nhà 5D Hàm Long.

Hà Nội có nhiều đền, chùa như: Chùa Một Cột, Chùa Quán Sứ, Chùa Trấn Quốc, chùa Non Nước, chùa Hương, Chùa Hoè Nhai, Chùa Láng, Chùa Liên Phái, Đền Ngọc Sơn, Đền Voi Phục, Đền Quán Thánh, Đình Bát Tràng, Đình Kim Liên, Chùa Tĩnh Lâu, Phủ Tây Hồ, Đền Bạch Mã,...

Hà Nội cũng có nhiều Nhà thờ: Nhà thờ Lớn Hà Nội, Nhà thờ Cửa Bắc, Nhà thờ Hàm Long, Nhà thờ Giáp Bát, Nhà thờ Tin lành (Ngõ Trạm), Nhà thờ Hồi Giáo Thánh đường Jamia Al Noor (Thánh đường Ánh Sáng), Thánh thất Cao Đài Thủ Đô.

Du lịch văn hóa, lễ hội

Về ẩm thực, Người Hà Nội có truyền thống ẩm thực lâu đời, tổng hợp những tinh túy từ quê hương những người lên Hà Nội lập nghiệp mà mang theo cái hồn quê trong món ăn, đồ uống. Sống qua nhiều thế hệ ở Hà Nội, họ góp phần hình thành một nền ẩm thực Hà Nội phong phú.

Một số món ăn đặc trưng của người Hà Nội: Bánh cốm, Bánh cuốn Thanh Trì, Bánh tôm Hồ Tây, Bia hơi Hà Nội, Bún chả, Bún ốc, Bún thang, Chả cá Lã Vọng, Cốm làng Vòng, Phở Hà Nội.

Hà Nội có nhiều lễ hội, tiêu biểu như: Lễ hội tiến xuân ngưu ở cửa ô Đông Hà
Phụ chú hội Làng Dàn, Hội Phú Xá (đêm 14.8), Hội Chèm (chính hội ngày 15.5), Hội Gióng đền Sóc (chính hội ngày 6.1), Hội Gióng đền Phù Đổng (chính hội ngày 9.4), Hội đền Đồng Cổ (chính hội ngày 4.4), Hội Đăm (chính hội ngày 10.3), Hội Láng (chính hội ngày 7.3), Hội Phú Thị (chính hội ngày 3.3), Hội Hồ Khẩu (chính hội ngày 13.2), Hội Nành (chính hội ngày 6.2), Hội đồng Nhân (chính hội ngày 5.2), Hội Nhội - Rước vua sống (chính hội ngày 12.1), Hội Triều Khúc (chính hội ngày 10.1), Hội thổi cơm thi Thị Cấm (chính hội ngày 8.1), Hội Cổ Loa (chính hội ngày 6.1), Lễ hội Chùa Láng, Lễ hội Ngãi Cầu (Chính hội ngày 8.1 âm lịch), Hội Chùa Hương (chính hội từ rằm tháng riêng cho tới 18.2 âm lịch).

Năm 2015, Hà Nội có 1.350 làng nghề và làng có nghề chiếm gần 59% tổng số làng, trong đó 244 làng có nghề truyền thống. Số làng có nghề phân bố không đều đa số tập trung chủ yếu ở các huyện: Phú Xuyên 124 làng, Thường Tín 125 làng, Chương Mỹ 174 làng, Ứng Hoà 113 làng, Thanh Oai 101 làng, Ba Vì 91 làng..., trong đó có 198 làng nghề truyền thống được công nhận. Hà Nội có nhiều làng nghề nổi tiếng như: Gốm Bát Tràng, Làng lụa Hà Đông, Tranh Hàng Trống, Làng hoa Ngọc Hà, Đúc đồng Ngũ Xã, Rắn Lệ Mật, rèn Đa Sĩ, Miến Cự Đà

Du lịch giải trí, nghỉ dưỡng
Đây là loại hình du lịch phát triển khá mạnh sau khi Hà Nội mở rộng. Những lợi thế phát triển du lịch của hệ thống núi Ba Vì và nhiều hồ nước nhân tạo có diện tích mặt nước lớn như hồ Suối Hai, hồ Đồng Mô, hồ Quan Sơn… trong những năm qua nhiều khu, điểm du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng cuối tuần được hình thành và phát triển như: Khu du lịch Thác Đa; Đầm Long - Bằng Tạ; suối khoáng Tản Đà; Asean; Ao Vua; Khoang Xanh - Suối Tiên; Thiên Sơn - Suối Ngà... góp phần đáp ứng nhu cầu nghỉ dưỡng cuối tuần, vui chơi giải trí, hoạt động thể thao cho khách du lịch.

Hà Nội có nhiều không gian công cộng như: Hồ Hoàn Kiếm, Khu phố cổ Hà Nội, Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Thành cổ Sơn Tây, Gò Đống Đa, Phủ Chủ tịch và khu di tích, Lăng Hồ Chí Minh, Nhà hát Lớn, Vườn quốc gia Ba Vì, Công viên Thống Nhất, Công viên Thủ Lệ, Vườn bách thảo, Ao Vua, Đồng Mô, Hồ Tây, Công viên Hồ Tây, Khoang Xanh, Hồ Thiền Quang, Hồ Trúc Bạch, Sông Hồng, Công viên Thiên Đường Bảo Sơn. Nhiều bảo tàng lớn như: Bảo tàng Hà Nội, Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam, Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, Bảo tàng Dân tộc học, Bảo tàng Cách mạng Việt Nam, Bảo tàng Hồ Chí Minh, Bảo tàng Lịch sử Việt Nam, Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam

Nhiều công trình lớn của quốc gia như: Sân bay quốc tế Nội Bài, Ga Hà Nội, Cầu Long Biên, Cầu Chương Dương, Cầu Thăng Long, Sân vận động Quốc gia Mỹ Đình, Trung tâm Hội nghị Quốc gia Việt Nam, Khách sạn Sofitel Metropole, Hanoi Hilton Opera, Quảng trường Ba Đình, Quảng trường Cách mạng tháng Tám, Quảng trường Lao động, Quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục, Tràng Tiền Plaza, Vincom Center Bà Triệu

Du lịch hội thảo, mice
Với cơ sở vật chất hiện có, với kinh nghiệm tổ chức các hội nghị quốc tế lớn như Hội nghị Thượng đỉnh các nước nói tiếng Pháp, Hội nghị Thượng đỉnh các nước ASEAN, Hội nghị ASEM 5, Hội nghị APEC…, Hà Nội là thành phố hàng đầu Việt Nam để tổ chức các hội nghị, hội thảo quốc tế lớn. Các tiện nghi hội nghị, hội thảo của Hà Nội hiện nay có sức chứa tổng cộng khoảng trên 14.000 chỗ ngồi, có khả năng phục vụ các sự kiện từ vài trăm đến cả ngàn người/địa điểm. Tổng số phòng họp hội nghị trong các khách sạn là 97 phòng/6939 chỗ ngồi. Việc tổ chức các hội nghị với phòng họp có trang bị kỹ thuật, máy móc hiện đại, đồng bộ kết hợp với các tour du lịch ngắn ngày giúp khách dự hội nghị có thời gian thư giãn đang được các khách sạn từ 3 sao trở lên, các hãng lữ hành quốc tế và Tổng công ty hàng không Việt Nam phối hợp xây dựng và quảng bá.

Khách du lịch quốc tế đến Thủ đô với nhiều mục đích, trong đó với mục đích du lịch chiếm khoảng 70%, khách công vụ, thương mại, hội nghị hội thảo, thực hiện các nhiệm vụ của Chính phủ chiếm tương ứng 15,9; 4,0 và 2,9%; thăm thân 5,1%.

Ngành Du lịch Hà Nội đã tổ chức thành công nhiều sự kiện như: Hội nghị lần thứ 7 của Hội đồng xúc tiến du lịch châu Á (CPTA) trong khuôn khổ mạng lưới các Thành phố lớn châu Á Thế kỷ 21 (ANMC21) do Hà Nội đăng cai là nước chủ nhà vào tháng 10/2008; Tham gia Diễn đàn Du lịch ASEAN (ATF 2009) và Hội chợ du lịch Travex tại Hà Nội từ ngày 10 -12/01/2009; Tổ chức thành công năm Du lịch quốc gia 2010 tại Hà Nội với 2 sự kiện lớn là: Liên hoan Du lịch Quốc tế Thăng Long - Hà Nội 2010 và Liên hoan ẩm thực Hà Thành; Tổ chức lễ khai hội chùa Hương vào ngày mùng 6 tết; Tổ chức thành công Liên hoan du lịch làng nghề truyền thống Hà Nội và các tỉnh đồng bằng sông Hồng diễn ra từ ngày 8/10 - 12/10/2013 tại Cung Thể thao tổng hợp Quần Ngựa Hà Nội…

Quy hoạch phát triển

Mục tiêu
Đến năm 2020, du lịch Hà Nội trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, hệ thống cơ sở vật chất kỹ thuật đồng bộ, hiện đại; sản phẩm du lịch chất lượng cao, đa dạng, có thương hiệu, có sức cạnh tranh; mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc, thân thiện với môi trường; xây dựng Hà Nội trở thành điểm đến hấp dẫn, có đẳng cấp và xứng đáng là trung tâm du lịch của khu vực và cả nước.

Dự kiến Năm 2020 đón 3,2 triệu khách quốc tế và 20,0 triệu khách nội địa; năm 2030 đón 4,5 triệu khách quốc tế và 26,8 triệu khách nội địa. Tổng thu từ khách du lịch năm 2020 đạt 3.794,0 triệu USD tương đương 79.674 tỷ VNĐ; năm 2030 thu nhập đạt 8.865,0 triệu USD tương đương 186.165 tỷ VNĐ. Tỷ trọng GRDP du lịch trong tổng GRDP thành phố năm 2020 đạt chiếm 8,7%; năm 2030, chiếm 9,3%. Nhu cầu cơ sở lưu trú du lịch năm 2020 là 58.100 phòng; năm 2030 là 98.600 phòng. Năm 2020 tạo việc làm cho gần 383 nghìn lao động, trong đó 127,8 nghìn lao động trực tiếp; năm 2030 tạo việc làm cho khoảng 750 nghìn lao động, trong đó 250 nghìn lao động trực tiếp.

Các sản phẩm du lịch
Du lịch văn hóa: Phát triển các loại hình tham quan di tích lịch sử văn hóa, làng nghề, tham quan phố cổ, du lịch lễ hội, du lịch cộng đồng.
Du lịch sinh thái: Tập trung vào các sản phẩm tham quan, nghiên cứu tìm hiểu các giá trị cảnh quan, sinh thái tại khu vực Vườn quốc gia Ba Vì; khu danh thắng Hương Sơn; khu vực núi Sóc - hồ Đồng Quan.
Du lịch vui chơi giải trí: Hình thành các khu vui chơi giải trí gồm tổng hợp ở Sóc Sơn; Khu vui chơi giải trí mang tính khám phá thiên nhiên tại Ba Vì; Khu vui chơi giải trí thể thao ở khu vực Ba Vì hoặc Sóc Sơn; Khu vui chơi giải trí thế giới nước Hồ Tây; Khu Thiên đường Bảo Sơn.
Du lịch MICE khai thác các sự kiện chính trị quốc tế; các sự kiện văn hóa thể thao lớn được tổ chức thường xuyên; các sự kiện du lịch: hội chợ du lịch, festival du lịch...
Du lịch nghỉ dưỡng: Tập trung phát triển ở Ba Vì, Sóc Sơn.
Du lịch mua sắm: Phát triển tại các trung tâm thương mại, trung tâm mua sắm hiện đại; các điểm du lịch làng nghề truyền thống nổi tiếng.
Du lịch nông nghiệp: Phát triển ở các vùng ngoại thành bổ sung cho các chương trình du lịch nội đô.

Các tuyến du lịch

Tuyến du lịch mang tính quốc tế: Liên kết Hà Nội với các điểm đến quốc tế theo đường hàng không; Đường sắt liên vận quốc tế: Hà Nội - Trung Quốc, Hà Nội - Lào; Đường bộ xuyên Á.
Tuyến du lịch quốc gia: Các tuyến du lịch quốc gia phát triển trên cơ sở các tuyến quốc lộ từ Hà Nội gồm: Quốc lộ 1; Quốc lộ 2; Quốc lộ 3; Quốc lộ 5; Quốc lộ 6; Quốc lộ 32.
Tuyến du lịch nội vùng gồm: City tour nội thành; Tuyến Hồ Tây - Cổ Loa - Đền Sóc; Tuyến Trung tâm Hà Nội - Vân Trì - Đền Sóc - Bắc Ninh; Tuyến Hà Nội - Sơn Tây - Ba Vì; Tuyến sông Đáy; Tuyến sông Hồng: Chương Dương - Đền Lộ - Bát Tràng; Trung tâm Hà Nội - Chùa Hương.

Xem thêm
Du lịch sinh thái
Du lịch Việt Nam
Khu du lịch Văn hóa Suối Tiên
Du lịch Caravan
Du lịch Bình Thuận
Du lịch Đắk Lắk
Du lịch Ninh Bình
Du lịch Quảng Ngãi
Du lịch Quảng Trị
Du lịch Paris

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Cổng thông tin Sở Văn Hóa Thể Thao Hà Nội
 Trang Chủ - Sở du lịch Hà Nội
Giới thiệu du lịch Hà Nội
Bản đồ chi tiết Hà Nội trên trang mạng du lịch Việt Nam

Du lịch Việt Nam
Du lịch Việt Nam theo địa phương


title: Vịnh Xuân Đài

text:
Vịnh Xuân Đài là một vịnh nhỏ nằm dưới chân dốc Găng thuộc địa phận của các phường Xuân Đài, Xuân Thành, Xuân Phú, Xuân Yên và xã Xuân Phương, thị xã Sông Cầu, tỉnh Phú Yên, Việt Nam.

Địa lý
Vịnh Xuân Đài có diện tích mặt nước 130,45 km², được tạo thành nhờ dãy núi Cổ Ngựa chạy dài ra biển độ 15 km tạo thành bán đảo Xuân Thịnh bao bọc lấy vịnh Xuân Đài và đầm Cù Mông trông giống hình đầu con kỳ lân. Khi đi đường bộ lên đến đỉnh dốc Găng nằm trên Quốc lộ 1, người ta có thể nhìn thấy quang cảnh của vịnh này với rừng dừa bao bọc khu vực bờ của vịnh và vòng cung núi bao bọc khu vực vịnh Xuân Đài. Tất cả tạo nên một bức tranh sơn thủy hài hòa và thơ mộng. Trong vịnh có nhiều vùng biển và bãi tắm đẹp như: Vũng La, Vũng Sứ, Vũng Chào... và nhiều đảo, bán đảo như cù lao Ông Xá, hòn Nhất Tự Sơn, Mũi Đá Mài, mũi Tai Mã....

Lịch sử
Trong thời kì mở đất, bản doanh của các tướng trấn thủ đất Phú Yên như Văn Phong, Nguyễn Phúc Vinh đều đóng ở đây. Bởi địa thế hiểm trở và lại là cửa khẩu mở ra biển nên nơi này là đầu mối giao lưu ra bên ngoài của Phú Yên, là tiền đồn ngăn chặn các cuộc quấy nhiễu của quân Chămpa.

Chính vì vị trí chiến lược quan trọng nên vịnh là nơi đã xảy ra cuộc quyết chiến chiến lược giữa quân Tây Sơn và nhà Nguyễn. Đó là sự kiện năm 1775 khi tướng Tống Phước Hiệp huy động toàn quân chúa Nguyễn tấn công quân Tây Sơn đóng tại đây.

Trong Chiến tranh thế giới thứ hai, vào tháng 4 năm 1945, hải quân Đế quốc Nhật Bản tiến vào vịnh để đánh chiếm hòng làm bàn đạp tiến sâu vào đất liền nhưng bị máy bay của quân Đồng Minh bắn cháy.

Du lịch
Ngày nay, Xuân Đài là một trong những vịnh được các chuyên gia đánh giá là có tiềm năng du lịch lớn nhất nhì miền Trung với cảnh sắc hữu tình, có nhiều đảo, bãi tắm rất đẹp và hoang sơ. Nơi đây đang được quy hoạch để phát triển các loại hình du lịch nghỉ dưỡng,du lịch thể thao nước, du lịch sinh thái biển.

Xuân Đài còn nổi tiếng vì có nhiều loại hải sản ngon, quý như ghẹ Sông Cầu, tôm hùm, cá mú,...

Năm 2011, Vịnh Xuân Đài được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xếp hạng di tích quốc gia.

Phố Xuân Đài
Từ việc kết nghĩa giữa Phú Yên với Hải Dương, tại thành phố Hải Dương, một đường phố tại trung tâm được đặt tên Xuân Đài.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Du lịch Phú Yên

Xuân Đài
Địa lý Phú Yên
Sông Cầu (thị xã)


title: Spialia colotes

text:
The Bushveld Sandman (Spialia colotes) là một loài bướm ngày thuộc họ Hesperiidae. Nó được tìm thấy ở Angola, Botswana và from Nam Phi to Ethiopia và tây nam Arabia.

These skippers are dark brown with white spots on both sides of the wings.

Wingspan is from 21–28 mm.

Flight period is từ tháng 12 đến tháng 5, with a single brood.

Ấu trùng ăn Hibiscus fuscus.

Phụ loài
Spialia colotes colotes
Spialia colotes semiconfluens de Jong, 1978 (Ethiopia, tây nam Arabia)
Spialia colotes transvaaliae (Trimen, 1889) -Transvaal Grizzled Skipper (South West Africa, Botswana, Transvaal, from Zimbabwe to Kenya)

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài
Image

Spialia


title: Archaeotinodes uncinatus

text:
Archaeotinodes uncinatus là một loài Trichoptera hóa thạch trong họ Ecnomidae.

Tham khảo

Hóa thạch Bộ Cánh lông
Archaeotinodes


title: Metriopepla

text:
Metriopepla là một chi bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae.
Chi này được miêu tả khoa học năm 1882 bởi Fairmaire.

Các loài
Chi này gồm các loài:
 Metriopepla inornata (Waterhouse, 1877)

Chú thích

Tham khảo

Basiprionotini


title: Anchastomorphus apicalis

text:
Anchastomorphus apicalis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Steinheil miêu tả khoa học năm 1877.

Chú thích

Tham khảo

Anchastomorphus


title: 8761 Crane

text:
8761 Crane (1163 T-1) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 25 tháng 3 năm 1971 bởi Cornelis Johannes van Houten, Ingrid van Houten-Groeneveld và Tom Gehrels ở Đài thiên văn Palomar.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 8761 Crane

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Cornelis Johannes van Houten
Được phát hiện bởi Ingrid van Houten-Groeneveld
Được phát hiện bởi Tom Gehrels
Thiên thể phát hiện năm 1971


title: Dictenidia stalactitica

text:
Dictenidia stalactitica là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Loài này được phát hiện ở het Palearctisch en Oriëntaals gebied.

Tham khảo

Dictenidia


title: Apolepis philippina

text:
Apolepis philippina là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Medvedev miêu tả khoa học năm 2002.

Chú thích

Tham khảo

Apolepis


title: Adrada de Pirón

text:
Adrada de Pirón là một đô thị ở tỉnh Segovia, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số năm 2004 của Viện thống kê quốc gia Tây Ban Nha, đô thị này có dân số 47 người.

Tham khảo

Đô thị ở Segovia


title: Bulbophyllum sinapis

text:
Bulbophyllum sinapis là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

sinapis]]

S


title: Lens (quận)

text:
Quận Lens là một quận ở miền bắc nước Pháp, nằm ở tỉnh Pas-de-Calais, ở vùng Nord-Pas de Calais. Quận này có 17 tổng và 43 xã.

Các đơn vị hành chính

Các tổng
Các tổng của quận Lens là:
 Avion
 Bully-les-Mines
 Carvin
 Courrières
 Harnes
 Hénin-Beaumont
 Leforest
 Lens-Est
 Lens-Nord-Est
 Lens-Nord-Ouest
 Liévin-Nord
 Liévin-Sud
 Montigny-en-Gohelle
 Noyelles-sous-Lens
 Rouvroy
 Sains-en-Gohelle
 Wingles

Các xã
Các xã của quận Lens, và mã INSEE là:

Tham khảo

Liên kết ngoài
Lens trên trang Viện quốc gia Pháp và Nghiên cứu kinh tế (INSEE, tiếng Pháp)

Lens


title: Nyctiophylax meridionalis

text:
Nyctiophylax meridionalis là một loài Trichoptera trong họ Polycentropodidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Tham khảo

Trichoptera ở vùng nhiệt đới châu Phi
Nyctiophylax


title: Drasteria inepta

text:
Drasteria inepta (tên tiếng Anh: Inept Drasteria) là một loài bướm đêm thuộc họ Erebidae. Nó được tìm thấy ở Arizona tới Texas, phía bắc đến Colorado và Utah.

Sải cánh dài 35–43 mm. Con trưởng thành bay từ tháng 4 đến tháng 8.

Liên kết ngoài
Bug Guide
Images

Chú thích

Drasteria


title: Nomada subrutila

text:
Nomada subrutila là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Lovell & Cockerell mô tả khoa học năm 1905.

Chú thích

Tham khảo

Nomada
Động vật được mô tả năm 1905


title: Hylaeus guamensis

text:
Hylaeus guamensis là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1914.

Chú thích

Tham khảo

G
Động vật được mô tả năm 1914


title: Odontolabis femoralis

text:
Odontolabis femoralis là một loài bọ cánh cứng trong họ Lucanidae. Nó sống ở Indonesia.

Phân loài
 Odontolabis femoralis femoralis Waterhouse, 1887
 Odontolabis femoralis kinabaluensis Möllenkamp, 1904

Tài liệu
 Lacroix, J.-P., 1984 - The Beetles of the World, volume 4, Odontolabini I (Lucanidae) - Genera Chalcodes, Odontolabis, Heterochtes.

Chú thích

Tham khảo

Odontolabis


title: Penia erberi

text:
Penia erberi là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Schimmel miêu tả khoa học năm 2006.

Chú thích

Tham khảo

Penia


title: Alvania discors

text:
Alvania discors là một loài ốc biển nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Rissoidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Alvania


title: Sân bay El Portillo

text:
Sân bay El Portillo là một sân bay phục vụ tỉnh Samana của Cộng hòa Dominicana. Sân bay này nằm ở phía bắc tỉnh này. Sân bay El Portillo có 1 đường băng dài 472 m bề mặt nhựa đường. Đây là sân bay dành cho các máy bay tư nhân và bay thuê bao.

Các hãng hàng không và các tuyến bay
Hiện có các hãng hàng không sau đang hoạt động tại sân bay El Portillo:

Caribair (Santo domingo)
Aeronaves Dominicanas (Santo Domingo)
Air Santo Domingo (Santo Domingo)
VolAir (Santo Domingo)

Tham khảo

băng video về một máy bay rời SDQ

Sân bay Cộng hòa Dominica


title: Nguyễn Trọng Trì

text:
Nguyễn Trọng Trì (1854 -1922), hiệu Tả Am; là nhà thơ và là một nghĩa quân trong phong trào Cần Vương ở Bình Định, Việt Nam.

Thân thế
Gần cuối thế kỷ 19 ở Bình Định, có tú tài Nguyễn Khuê là một ông thầy đồ có đức độ và tiết tháo. Ông có bốn người con trai là Nguyễn Bá Huân, Nguyễn Trọng Trì, Nguyễn Thúc Mân , Nguyễn Quý Luân , trong đó có ông Huân và ông Trì là người nổi bật hơn cả.

Nguyễn Trọng Trì, quê ở làng Vân Sơn, xã Nhơn Hậu, huyện An Nhơn, tỉnh Bình Định.

Tại trường thi Bình Định khoa Bính Tý, Tự Đức thứ 29 (1876), ông trúng cử nhân thứ 8. Nhưng trước cảnh nước nhà loạn lạc, nền nho học suy vi, ông không đi thi nữa.

Năm Mậu Dần (1878), triều đình Huế chọn những cử nhân đỗ cao bổ làm quan, trong đó có Nguyễn Trọng Trì. Thấy ông không muốn đi, bạn bè xúm lại khuyên, bất đắc dĩ ông phải đi nhậm chức Tư vụ tại triều.

Năm Quý Mùi (1883), vua Tự Đức mất, Nguyễn Văn Tường, Tôn Thất Thuyết chuyên quyền phế lập (bốn tháng ba vua). Triều đình Huế ký Hoà Quý Mùi nhận quyền bảo hộ của Pháp trên toàn lãnh thổ...Làm quan giữa lúc vận nước ngửa nghiêng, giận mình tài hèn sức mọn không gíúp được gì cho cuộc cải biến, ông trốn về làng.

Cuối tháng 5 năm 1885, sau khi trận tập kích không thành, kinh thành Huế thất thủ, vua Hàm Nghi theo Tôn Thất Thuyết chạy ra phía Quảng Trị xuống dụ Cần Vương. Tổng đốc Đào Doãn Địch vốn người Bình Định đang làm quan tại Huế, mang chiếu về quê tụ nghĩa. Sau trận Cần Úc, Đào Doãn Địch lâm bệnh mất, binh quyền được trao cho Mai Xuân Thưởng.

Đến lúc ấy, cả ba anh em Nguyễn Bá Huân, Nguyễn Trọng Trì, Nguyễn Quý Luân cùng đến Bình Khê ứng nghĩa. Ba anh em ông và Nguyễn Duy Cung được Mai chủ tướng đặc biệt kính trọng, thường giữ ở bên, để cùng nhau bàn định kế sách và dự các trận đánh lớn ở Cẩm Văn, Thủ Thiện, Phú Phong...

Tháng 5 năm 1887, lực lượng Cần vương ở Bình Định bị liên quân Pháp-Trần Bá Lộc đánh tan rã hết. Mai Xuân Thưởng bị bắt rồi bị chém vào tháng sau. Nguyễn Trọng Trì và Nguyễn Phong Mậu chạy đến ẩn náu ở núi Thuận Ninh. Sau, Nguyễn Phong Mậu không chịu nổi gian khổ đã ra hàng. Sợ bị lộ, Nguyễn Trọng Trì phải đi trốn ở nơi khác.

Năm 1895, lãnh tụ Phan Đình Phùng qua đời, vua Thành Thái cho bãi lệnh truy tầm dư đảng Cần Vương. Lúc bấy giờ, Nguyễn Trọng Trì mới dám trở về làng.

Nguyễn Trọng Trì sum họp với gia đình chưa bao lâu thì em mất (Nguyễn Thúc Mân), cha mất. Nhà cửa sa sút, ông để cho anh cả là Nguyễn Bá Huân trông coi từ đường, còn mình thì dẫn vợ con về quê mẹ ở Bình Đức mở trường dạy học.

Năm Đinh Dậu (1897), khí thế của cuộc tụ nghĩa ở Phú Yên do Trần Cao Vân và Võ Trứ lãnh đạo lan tới Bình Định. Nguyễn Trọng Trì phấn chấn vui mừng. Nhiều học trò nghe lời khuyên của ông đã trốn vào Phú Yên ứng nghĩa. Biết được, nhà cầm quyền liền cho bắt ông nhốt vào nhà lao ở Bình Định để phòng ngừa.

Bị nhốt gần một năm, thì ông được tha. Sau khi ra tù, ông uống rượu nhiều, và thường đến xem hát bội.

Ông mất ngày 16 tháng 1 năm Nhâm Tuất (tức 12 tháng 2 năm 1922) thọ 68 tuổi. An táng ông tại thôn Tân Đức, nay thuộc xã Nhơn Mỹ, huyện An Nhơn. Bị triều Đồng Khánh tước mất học vị cử nhân vì tham gia kháng Pháp, nên trên mộ chí của ông chỉ thấy ghi hai chữ tú tài.

Tác phẩm
Hiện chỉ mới tìm được 4 tác phẩm bằng chữ Hán của ông, đó là:
Tả Am thi tập
Tây Sơn danh tướng chinh Nam
Tây Sơn lương tướng ngoại truyện
Vân Sơn tập bút
Ngoài ra, còn có tuồng hát Phụng Hoàng Anh và hai tập giai thoại của phường hát bội do ông và Nguyễn Bá Huân cùng soạn.

Như anh ông là Nguyễn Bá Huân, ngay trong thời buổi triều đình nhà Nguyễn còn thâm thù nhà Tây Sơn đến cùng cực, vậy mà hai ông dám viết và truyền bá đề tài này nhằm cổ vũ, nuôi dưỡng ý chí quật cường của nhân dân, thì rõ ràng là hành động quá dũng cảm. Cũng nhờ vậy mà người đời sau biết được ít nhiều về cuộc đời và sự nghiệp của 15 danh tướng nhà Tây Sơn.

Trích sáng tác
Trích Phu nhân ca đoạn viết về nữ tướng Bùi Thị Xuân lúc đánh thành Đâu Mâu (Trấn Ninh).

Chú thích

Tài liệu tham khảo và liên kết ngoài
Nguyễn Q. Thắng- Nguyễn Bá Thế, Từ điển nhân vật lịch sử Việt Nam. Nhà xuất bản KHXH, 1992
Trần Thị Huyền Trang, Nguyễn Trọng Trì, báo Bình Định, ra ngày 8 tháng 3 năm 2004
Đinh Văn Liên, Bình Định: Đất võ trời văn. Nhà xuất bản. Trẻ, 2008.
Quốc Thành, Trầm tích Tây Sơn Thượng. Nhà xuất bản VH-TT, 2012.
Từ đường họ Nguyễn ở Vân Sơn
Ông nghè ở Vân Sơn

Người Bình Định
Nghĩa quân chống Pháp
Thủ lĩnh quân sự phong trào Cần Vương


title: Atopsyche plancki

text:
Atopsyche plancki là một loài Trichoptera trong họ Hydrobiosidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Tham khảo

Chú thích

Trichoptera vùng Tân nhiệt đới
Atopsyche


title: Arachnographa micrastrella

text:
Arachnographa micrastrella là một loài bướm đêm thuộc họ Oecophoridae. Nó được tìm thấy ở New South Wales, Queensland và Victoria.

Con trưởng thành có cánh trước màu nâu rỉ sắt với đốm ở giữa và một dải chéo màu xám mỏng dọc theo rìa.

Ấu trùng ăn các loài Exocarpos cupressiformis, Hakea species (inclcuding Hakea sericea) and introduced Juniperus (bao gồm các loài Juniperus hybernica) and Pinus (bao gồm Pinus radiata, Pinus pinaster và Pinus elliottii).

Hình ảnh

Chú thích

Arachnographa


title: TOPIO

text:
TOPIO ("TOSY Ping Pong Playing Robot") là robot dáng người có khả năng chơi bóng bàn với con người. Được phát triển từ năm 2005 bởi công ty TOSY của Việt Nam. Lần đầu tiên TOPIO phiên bản 1.0 được đưa ra giới thiệu tại Triển lãm Robot quốc tế IREX vào tháng 11 năm 2007 tại thành phố Tokyo, Nhật Bản. Đến nay, TOPIO đã ra mắt phiên bản 3.0 có hình dáng giống người hơn.

Lịch sử phát triển

Chi tiết kỹ thuật

Công nghệ

 Ghi nhận quỹ đạo của các đối tượng di chuyển rất nhanh
 Trí tuệ nhân tạo
 Giảm quán tính hệ thống cơ khí
 Điều khiển di chuyển nhanh và chính xác
 Đi lại cân bằng trên hai chân

Chú thích

Tham khảo

Xem thêm
 Danh sách sản phẩm của TOSY
 Humanoid robot
 Actroid
 Android
 ASIMO
 Gynoid
 QRIO
 HUBO
 HRP-4C

Liên kết ngoài
 TOSY official website - TOSY
 TOPIO official website  - TOSY
 TOPIO video - YouTube
 "I, the Ping Pong Robot" - Softpedia
 "Ping Pong Playing Robots" - www.robots.net
 "TOPIO - The Ping Pong Playing Robot"  - www.robotliving.com
 "Play ping-pong or feed the baby at Tokyo robot fair" - Reuters

Robot
Robot hình người
Made in Vietnam


title: Procraerus pseudorufus

text:
Procraerus pseudorufus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Schimmel miêu tả khoa học năm 2003.

Chú thích

Tham khảo

Procraerus


title: Muffinbuccinum

text:
Muffinbuccinum là một chi ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Buccinulidae.

Các loài
Các loài thuộc chi Muffinbuccinum bao gồm:

 Muffinbuccinum catherinae Harasewych & Kantor, 2004

Chú thích

Tham khảo

Prosiphonini


title: Cypa

text:
Cypa là một chi bướm đêm thuộc họ Sphingidae.

Các loài
Cypa bouyeri - Cadiou 1998
Cypa claggi - Clark 1935
Cypa decolor - (Walker 1856)
Cypa duponti - Roepke 1941
Cypa enodis - Jordan 1931
Cypa ferruginea - Walker 1865
Cypa kitchingi - Cadiou 1997
Cypa latericia - Inoue 1991
Cypa luzonica - Brechlin, 2009
Cypa terranea - (Butler 1876)
Cypa uniformis - Mell 1922

Tham khảo

Liên kết ngoài

Smerinthini


title: Cancellaria cremata

text:
Cancellaria cremata là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Cancellariidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Cancellaria


title: Crinipus

text:
Crinipus là một chi bướm đêm thuộc họ Sesiidae.

Các loài
Crinipus leucozonipus  Hampson, 1896
Crinipus marisa (Druce, 1899)
Crinipus pictipes (Hampson, 1919)
Crinipus vassei (Le Cerf, 1917)

Chú thích

Tham khảo

Sesiidae


title: Chamaret

text:
Chamaret  là một xã thuộc tỉnh Drôme trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes đông nam nước Pháp. Xã Chamaret nằm ở khu vực có độ cao từ 135-264 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Drôme


title: Laneuveville-devant-Nancy

text:
Laneuveville-devant-Nancy  là một xã của tỉnh Meurthe-et-Moselle, thuộc vùng Grand Est, đông bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 215 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Laneuvevilledevantnancy


title: Chiến dịch Overland

text:
Chiến dịch Overland, hay còn có tên Chiến dịch Overland của Grant hoặc Chiến dịch Wilderness, là một chuỗi các trận đánh diễn ra tại Virginia trong tháng 5 và tháng 6 năm 1864, thời Nội chiến Hoa Kỳ. Trung tướng Ulysses S. Grant, tổng chỉ huy các đội quân Liên bang miền Bắc, đã trực tiếp điều động Binh đoàn Potomac do thiếu tướng George G. Meade làm tư lệnh, cùng nhiều lực lượng khác tấn công Binh đoàn Bắc Virginia của đại tướng Liên minh miền Nam Robert E. Lee. Mặc dù Grant đã chịu nhiều thiệt hại to lớn trong suốt chiến dịch, nhưng đây vẫn là một thắng lợi chiến lược của phe miền Bắc, nó đã giáng cho binh đoàn của Lee những tổn thất nặng nề hơn xét về tỉ lệ quân số và dẫn đến cuộc vây hãm hai thành phố Richmond và Petersburg của miền Nam, chỉ trong vòng hơn tám tuần lễ. Tổng quan, chiến dịch này chứng tỏ thành công của Grant trong việc tận dụng ưu thế về quân số của ông.

Vượt sông Rapidan vào ngày 4 tháng 5 năm 1864, Grant dự định đánh bại Lee bằng cách nhanh chóng tiến quân xen vào giữa tướng Lee và thủ đô Richmond nhằm dẫn dụ đối phương giao chiến. Lee đã khiến Grant phải bất ngờ khi tấn công dữ dội vào đội quân hùng mạnh hơn của miền Bắc trong trận Wilderness, gây thương vong lớn cho cả hai bên. Tuy nhiên, trận đánh này trở thành một thắng lợi chiến lược của Grant: không giống như những người chỉ huy tiền nhiệm tại Mặt trận miền Đông, ông không rút lui mà tiếp tục tiến về phía đông nam và lại cố gắng xen vào khoảng giữa Lee và Richmond. Quân đội của Lee liền vào vị trí sẵn sàng chặn đánh cuộc hành quân này. Trong trận Spotsylvania Court House, Grant liên tiếp tấn công vào các đoạn phòng tuyến miền Nam, hy vọng tạo được đột phá, nhưng một lần nữa chỉ gây ra tổn thất nặng nề cho cả hai phe.

Grant lại tiếp tục tiến quân, đụng độ với Lee tại sông Bắc Anna trong trận Bắc Anna. Tại đây, Lee đã tổ chức được một thế trận phòng thủ thông minh giúp tạo cơ hội đánh bại từng phần đội quân đối phương, nhưng một trận ốm đã khiến ông không thể tấn công đúng lúc để kịp giăng bẫy Grant. Trận đánh lớn cuối cùng của chiến dịch nổ ra tại Cold Harbor, tại đó Grant mạo hiểm cho rằng quân đội của Lee đã kiệt sức và ra lệnh mở cuộc tấn công quy mô lớn vào các vị trí phòng thủ vững chắc của miền Nam, gây nên tổn thất chênh lệch kinh khủng cho quân miền Bắc. Trong lần tiến quân cuối cùng, Grant qua mặt Lee bằng cách bí mật vượt sông James, đe dọa chiếm thành phố Petersburg, mà nếu mất nó thì thủ đô miền Nam Richmond cũng sẽ thất thủ. Cuộc vây hãm Petersburg sau đó cuối cùng đã khiến Lee phải đầu hàng vào tháng 5 năm 1865 và giúp kết thúc cuộc Nội chiến Hoa Kỳ.

Chiến dịch này còn bao gồm hai cuộc đột kích tầm xa của kỵ binh miền Bắc do thiếu tướng Philip Sheridan chỉ huy. Trong cuộc đột kích thứ nhất nhằm về phía Richmond, viên chỉ huy kỵ binh huyền thoại của miền Nam, thiếu tướng J.E.B. Stuart đã bị tử thương ở trận Yellow Tavern. Cuộc đột kích thứ hai nhằm phá hủy tuyến Đường sắt Trung tâm Virginia ở phía tây, Sheridan bị đánh bại bởi thiếu tướng Wade Hampton trong trận Trevilian Station, trận đánh hoàn toàn bằng kỵ binh lớn nhất của cuộc Nội chiến.

Bối cảnh và lực lượng hai bên

Trận Wilderness

Trận Spotsylvania Court House

Trận Yellow Tavern

Trận Meadow Bridge

Trận Bắc Anna

Trận Wilson's Wharf

Vượt sông Pamunkey

Trận Haw's Shop

Trận Totopotomoy Creek/Bethesda Church

Trận Old Church/rạch Matadequin

Trận Cold Harbor

Vượt sông James

Trận Trevilian Station

Trận Saint Mary's Church

Hậu quả

Chú thích

Thư mục
National Park Service battle descriptions
 Bonekemper, Edward H., III. A Victor, Not a Butcher: Ulysses S. Grant's Overlooked Military Genius. Washington, DC: Regnery, 2004. ISBN 0-89526-062-X.
 Cullen, Joseph P. "Battle of Spotsylvania." In Battle Chronicles of the Civil War: 1864, edited by James M. McPherson. Connecticut: Grey Castle Press, 1989. ISBN 1-55905-027-6. First published in 1989 by McMillan.
 Davis, William C., and the Editors of Time-Life Books. Death in the Trenches: Grant at Petersburg. Alexandria, VA: Time-Life Books, 1986. ISBN 0-8094-4776-2.
 Eicher, David J. The Longest Night: A Military History of the Civil War. New York: Simon & Schuster, 2001. ISBN 0-684-84944-5.
 Esposito, Vincent J. West Point Atlas of American Wars. New York: Frederick A. Praeger, 1959. . The collection of maps (without explanatory text) is available online at the West Point website .
 Foote, Shelby. The Civil War: A Narrative. Vol. 3, Red River to Appomattox. New York: Random House, 1974. ISBN 0-394-74913-8.
 Furgurson, Ernest B. Not War but Murder: Cold Harbor 1864. New York: Alfred A. Knopf, 2000. ISBN 0-879-45517-5.
 Grimsley, Mark. And Keep Moving On: The Virginia Campaign, May–June 1864. Lincoln: University of Nebraska Press, 2002. ISBN 0-8032-2162-2.
 Hattaway, Herman, and Archer Jones. How the North Won: A Military History of the Civil War. Urbana: University of Illinois Press, 1983. ISBN 0-252-00918-5.
 Jaynes, Gregory, and the Editors of Time-Life Books. The Killing Ground: Wilderness to Cold Harbor. Alexandria, VA: Time-Life Books, 1986. ISBN 0-8094-4768-1.
 Kennedy, Frances H., ed. The Civil War Battlefield Guide. 2nd ed. Boston: Houghton Mifflin Co., 1998. ISBN 0-395-74012-6.
 King, Curtis S., William G. Robertson, and Steven E. Clay. Staff Ride Handbook for the Overland Campaign, Virginia, 4 May to ngày 15 tháng 6 năm 1864: A Study on Operational-Level Command . Ft. Belvoir, VA: Defense Technical Information Center, 2005. .
 Longacre, Edward G. Lee's Cavalrymen: A History of the Mounted Forces of the Army of Northern Virginia. Mechanicsburg, PA: Stackpole Books, 2002. ISBN 0-8117-0898-5.
 Longacre, Edward G. Lincoln's Cavalrymen: A History of the Mounted Forces of the Army of the Potomac. Mechanicsburg, PA: Stackpole Books, 2000. ISBN 0-8117-1049-1.
 McPherson, James M. Battle Cry of Freedom: The Civil War Era. Oxford History of the United States. New York: Oxford University Press, 1988. ISBN 0-19-503863-0.
 Rhea, Gordon C. The Battle of Cold Harbor. Fort Washington, PA: U.S. National Park Service and Eastern National, 2001. ISBN 1-888213-70-1.
 Rhea, Gordon C. Cold Harbor: Grant and Lee, May 26 – ngày 3 tháng 6 năm 1864. Baton Rouge: Louisiana State University Press, 2002. ISBN 0-8071-2803-1.
 Rhea, Gordon C. The Battle of the Wilderness May 5–6, 1864. Baton Rouge: Louisiana State University Press, 1994. ISBN 0-8071-1873-7.
 Rhea, Gordon C. The Battles for Spotsylvania Court House and the Road to Yellow Tavern May 7–12, 1864. Baton Rouge: Louisiana State University Press, 1997. ISBN 0-8071-2136-3.
 Rhea, Gordon C. In the Footsteps of Grant and Lee: The Wilderness Through Cold Harbor. Baton Rouge: Louisiana State University Press, 2007. ISBN 978-0-8071-3269-2.
 Rhea, Gordon C. To the North Anna River: Grant and Lee, May 13–25, 1864. Baton Rouge: Louisiana State University Press, 2000. ISBN 0-8071-2535-0.
 Salmon, John S. The Official Virginia Civil War Battlefield Guide. Mechanicsburg, PA: Stackpole Books, 2001. ISBN 0-8117-2868-4.
 Simpson, Brooks D. Ulysses S. Grant: Triumph over Adversity, 1822–1865. New York: Houghton Mifflin, 2000. ISBN 0-395-65994-9.
 Smith, Jean Edward. Grant. New York: Simon & Shuster, 2001. ISBN 0-684-84927-5.
 Starr, Stephen Z. The Union Cavalry in the Civil War. Vol. 2, The War in the East from Gettysburg to Appomattox 1863–1865. Baton Rouge: Louisiana State University Press, 1981. ISBN 978-0-8071-3292-0.
 Trudeau, Noah Andre. Bloody Roads South: The Wilderness to Cold Harbor, May–June 1864. Boston: Little, Brown & Co., 1989. ISBN 978-0-316-85326-2.
 U.S. War Department. The War of the Rebellion: a Compilation of the Official Records of the Union and Confederate Armies. Washington, DC: U.S. Government Printing Office, 1880–1901.
 Welcher, Frank J. The Union Army, 1861–1865 Organization and Operations. Vol. 1, The Eastern Theater. Bloomington: Đại học Indiana Press, 1989. ISBN 0-253-36453-1.
 Wittenberg, Eric J. Glory Enough For All: Sheridan's Second Raid and the Battle of Trevilian Station. Washington, DC: Brassey's, Inc., 2001. ISBN 1-57488-468-9.
 Rodney Carlisle, Geoffrey Golson, Turning Points—Actual and Alternate Histories: A House Divided during the Civil War Era, ABC-CLIO, 14-02-2007. ISBN 1851098828.

Đọc thêm
 Alexander, Edward P. Fighting for the Confederacy: The Personal Recollections of General Edward Porter Alexander. Edited by Gary W. Gallagher. Chapel Hill: University of North Carolina Press, 1989. ISBN 0-8078-4722-4.
 Atkinson, Charles Francis. Grant's Campaigns of 1864 and 1865: The Wilderness and Cold Harbor (May 3 – ngày 3 tháng 6 năm 1864). The Pall Mall military series. London: H. Rees, 1908. .
 Bearss, Edwin C. Fields of Honor: Pivotal Battles of the Civil War. Washington, DC: National Geographic Society, 2006. ISBN 0-7922-7568-3.
 Carmichael, Peter S., ed. Audacity Personified: The Generalship of Robert E. Lee. Baton Rouge: Louisiana State University Press, 2004. ISBN 0-8071-2929-1.
 Catton, Bruce. Grant Takes Command. Boston: Little, Brown & Co., 1968. ISBN 0-316-13210-1.
 Catton, Bruce. A Stillness at Appomattox. Garden City, NY: Doubleday and Company, 1953. ISBN 0-385-04451-8.
 Frassanito, William A. Grant and Lee: The Virginia Campaigns 1864–1865. New York: Scribner, 1983. ISBN 0-684-17873-7.
 Fuller, Maj. Gen. J. F. C. The Generalship of Ulysses S. Grant. New York: Da Capo Press, 1929. ISBN 0-306-80450-6.
 Gallagher, Gary W., ed. The Wilderness Campaign. Chapel Hill: University of North Carolina Press, 1997. ISBN 0-8078-2334-1.
 Glatthaar, Joseph T. General Lee's Army: From Victory to Collapse. New York: Free Press, 2008. ISBN 978-0-684-82787-2.
 Grant, Ulysses S. Personal Memoirs of U. S. Grant. 2 vols. Charles L. Webster & Company, 1885–86. ISBN 0-914427-67-9.
 William O. Kellogg, American History the Easy Way, Barron's Educational Series, 01-02-2003. ISBN 0764119737.
 Humphreys, Andrew A. The Virginia Campaign of '64 and '65: The Army of The Potomac and the Army of The James. New York: C. Scribner's Sons, 1883. .
 Lyman, Theodore. With Grant and Meade: From the Wilderness to Appomattox. Edited by George R. Agassiz. Lincoln: University of Nebraska Press, 1994. ISBN 0-8032-7935-3.
 Matter, William D. If It Takes All Summer: The Battle of Spotsylvania. Chapel Hill: University of North Carolina Press, 1988. ISBN 978-0-8078-1781-0.
 Porter, Horace. Campaigning with Grant. New York: Century Co., 1897. .
 Power, J. Tracy. Lee's Miserables: Life in the Army of Northern Virginia from the Wilderness to Appomattox. Chapel Hill: University of North Carolina Press, 1998. ISBN 0-8078-2392-9.
 Wert, Jeffry D. The Sword of Lincoln: The Army of the Potomac. New York: Simon & Schuster, 2005. ISBN 0-7432-2506-6.

Liên kết ngoài
Animated history of the Overland Campaign

Các chiến dịch trong Nội chiến Hoa Kỳ


title: Augochlora bodkini

text:
Augochlora bodkini là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1923.

Chú thích

Tham khảo

Augochlora
Động vật được mô tả năm 1923


title: Plexiphleps

text:
Plexiphleps là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Loài
 Plexiphleps stellifera (Moore, 1882)

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database
Plexiphleps at funet

Liên kết ngoài

Hadeninae


title: Bulbophyllum tengchongense

text:
Bulbophyllum tengchongense là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

tengchongense]]

T