title: USS Arkansas (BB-33)

text:
USS Arkansas (BB-33)  là một thiết giáp hạm của Hải quân Hoa Kỳ, là chiếc thứ hai trong lớp Wyoming vốn bao gồm hai chiếc. Nó là chiếc tàu chiến thứ ba của Hải quân Mỹ được đặt cái tên này nhằm tôn vinh tiểu bang thứ 25 của Hiệp chúng quốc Hoa Kỳ. Arkansas từng phục vụ trong cả hai cuộc Chiến tranh Thế giới thứ nhất lẫn thứ hai trước khi được cho ngừng hoạt động và bị đánh chìm như một mục tiêu nhằm thử nghiệm bom nguyên tử tại đảo san hô Bikini vào năm 1946.

Thiết kế và chế tạo
Arkansas được đặt lườn vào ngày 25 tháng 1 năm 1910 tại Camden, New Jersey bởi hãng New York Shipbuilding Corporation. Nó được hạ thủy vào ngày 14 tháng 1 năm 1911, được đỡ đầu bởi Cô Nancy Louise Macon ở Helena, Arkansas, con gái Hạ nghị sĩ bang Arkansas Robert B. Macon, và được đưa ra hoạt động tại Philadelphia Navy Yard vào ngày 17 tháng 9 năm 1912 dưới quyền chỉ huy của Thuyền trưởng, Đại tá Hải quân Roy C. Smith.

Lịch sử hoạt động

Các hoạt động ban đầu
Chiếc thiết giáp hạm mới tham gia một cuộc duyệt binh hạm đội bởi Tổng thống William Howard Taft trên sông Hudson thuộc New York vào ngày 14 tháng 10 năm 1912, rồi được vị Tổng tư lệnh quân đội viếng thăm cùng ngày hôm đó. Sau đó Arkansas đưa Tổng thống Taft đến khu vực kênh đào Panama để thị sát phần công việc của con kênh đào chưa hoàn thành. Sau khi đưa đoàn thị sát lên bờ, nó đi đến vùng biển Cuba để huấn luyện, rồi quay lại vùng kênh đào vào ngày 26 tháng 12 để đưa Tổng thống Taft đến Key West, Florida.

Sau khi hoàn thành nhiệm vụ này, Arkansas gia nhập Hạm đội Đại Tây Dương và cơ động tập trận dọc theo bờ Đông Hoa Kỳ. Chiếc thiết giáp hạm bắt đầu chuyến đi nước ngoài đầu tiên vào cuối tháng 10 năm 1913, và đã ghé thăm nhiều cảng tại biển Địa Trung Hải. Tại Naples, Ý vào ngày 11 tháng 11 năm 1913, chiếc tàu chiến đã ăn mừng sinh nhật của Vua Vittorio Emanuele III.

Trước đó, vào tháng 10 năm 1913, một cuộc đảo chính tại México đã đưa nhà độc tài Victoriano Huerta lên nắm quyền. Tổng thống Woodrow Wilson đã phản đối cách thức mà Huerta có được quyền lực, nhấn mạnh rằng nên có chính chính quyền dân cử hơn là một chính thể độc tài tại nước láng giềng phía Nam này. Mexico rơi vào tình hình rối loạn trong nhiều năm, và hải quân Hoa Kỳ buộc phải duy trì một lực lượng tàu chiến tại vùng biển ngoài khơi nước này để bảo vệ sự an toàn của công dân Mỹ.

Trong một hoàn cảnh có sự căng thẳng giữa các thế lực, sự khủng hoảng có xu hướng bùng nổ. Một sự kiện đã xảy ra tại Tampico vào mùa Xuân năm 1914, và mặc dù sự hiểu lầm đã được nhanh chóng thu xếp ngay tại chỗ, tình trạng căng thẳng đang phổ biến tạo ra một tình hhuống dễ bùng nổ. Biết được về một chuyến tàu vận chuyển vũ khí cho phe của Huerta sắp cặp cảng Veracruz, Tổng thống Wilson ra lệnh cho Hải quân ngăn chặn sự tiếp viện này bằng cách chiếm lấy trụ sở hải quan của cảng.

Trong khi một lực lượng hải quân dưới quyền Chuẩn Đô đốc Henry T. Mayo đã hiện diện tại vùng biển Mexico, Tổng thống chỉ thị cho Hạm đội Đại Tây Dương, dưới quyền Chuẩn Đô đốc Charles J. Badger, cùng hướng đến Veracruz. Arkansas tham gia vào cuộc đổ bộ lên Veracruz, đóng góp một tiểu đoàn bao gồm bốn đại đội lính thủy với tổng cộng 17 sĩ quan và 313 binh sĩ dưới quyền chỉ huy của Thiếu tá Hải quân Arthur B. Keating. Trong số các sĩ quan cấp dưới có Trung úy Hải quân Jonas H. Ingram, người sau đó được tặng thưởng Huân chương Danh Dự do các hành động anh dũng tại Veracruz, cũng như là Đại úy John Grady, người chỉ huy pháo binh của Trung đoàn Lính thủy số 2.

Được cho đổ bộ vào ngày 22 tháng 4, người của Arkansas đã tham gia vào cuộc chiến đấu chậm rãi, có phương pháp trong thành phố mà cuối cùng đã chiếm đóng được Veracruz. Hai thủy thủ của Arkansas, Louis O. Fried và William L. Watson, tử thương trong ngày 22 tháng 4. Tiểu đoàn của Arkansas quay trở lại tàu vào ngày 30 tháng 4, nhưng chiếc thiết giáp hạm tiếp tục ở lại vùng biển Mexico suốt mùa Hè trước khi lên đường vào ngày 30 tháng 9 quay về vùng bờ Đông Hoa Kỳ. Trong thời gian ở lại Veracruz, Arkansas được Đại tá Franz von Papen, Tùy viên Quân sự Đức tại Hoa Kỳ và Mexico, cùng Chuẩn Đô Đốc Christopher Cradock viếng thăm trong các ngày 10 tháng 5 và 30 tháng 5 năm 1914 tương ứng.

Chiếc thiết giáp hạm về đến Hampton Roads, Virginia vào ngày 7 tháng 10, và sau một tuần lễ tập luyện, nó đến Xưởng hải quân New York để sửa chữa và cải tiến. Sau đó nó quay lại khu vực Virginia Capes để thao dượt tại Khu vực Huấn luyện Phía Nam. Vào ngày 12 tháng 12, Arkansas quay lại Xưởng hải quân New York để được sửa chữa thêm.

Nó lại lên đường vào ngày 16 tháng 1 năm 1915, và quay lại Khu vực Huấn luyện Phía Nam để huấn luyện tại đây từ ngày 19 đến ngày 21 tháng 1. Sau khi hoàn tất, Arkansas lại lên đường hướng đến vịnh Guantánamo tại Cuba để tập trận hạm đội. Quay trở về Hampton Roads vào ngày 7 tháng 4, chiếc thiết giáp hạm bắt đầu một đợt huấn luyện mới tại Khu vực Huấn luyện Phía Nam. Vào ngày 23 tháng 4, nó lên đường đi đến Xưởng hải quân New York tiến hành một đợt sửa chữa kéo dài hai tháng. Arkansas rời thành phố New York vào ngày 25 tháng 6 hướng đến Newport, Rhode Island. Nó thực hiện một đợt thực tập ngư lôi và cơ động chiến thuật tại vịnh Narragansett cho đến cuối tháng 8.

Quay trở về Hampton Roads vào ngày 27 tháng 8, chiếc thiết giáp hạm tham gia các cuộc cơ động tại khu vực Norfolk cho đến ngày 4 tháng 10, rồi lại lên đường đi đến Newport. Tại đây, Arkansas tiến hành các cuộc thực tập chiến lược từ ngày 5 đến ngày 14 tháng 10. Ngày 15 tháng 10, chiếc thiết giáp hạm vào ụ tàu tại xưởng hải quân New York để sửa chữa. Lên đường vào ngày 8 tháng 11, nó quay trở lại Hampton Roads, và sau một giai đoạn hoạt động thường xuyên, Arkansas quay trở lại Brooklyn để sửa chữa vào ngày 19 tháng 10. Con tàu lên đường vào ngày 5 tháng 1 năm 1916 hướng đến Hampton Roads. Chỉ ghé lại đây trong thời gian ngắn, Arkansas tiếp tục lên đường đi đến khu vực biển Caribbe cho đợt thực tập cơ động mùa Đông.

Nó ghé thăm quần đảo Tây Ấn và vịnh Guantánamo trước khi quay trở về Hoa Kỳ vào ngày 12 tháng 3 để thực tập ngư lôi ngoài khơi vịnh Mobile. Chiếc thiết giáp hạm quay trở lại vịnh Guantánamo vào ngày 20 tháng 3 và ở lại đây cho đến giữa tháng 4. Vào ngày 15 tháng 4, Arkansas một lần nữa trở vào Xưởng hải quân New York để đại tu.

Chiến tranh Thế giới thứ nhất
Ngày 6 tháng 4 năm 1917, Hoa Kỳ chính thức tham gia Chiến tranh Thế giới thứ nhất bên phe Đồng Minh. Vào lúc tuyên chiến, Arkansas đang được bố trí cùng Hải đội Thiết giáp 7 và được phân công tuần tra sông York thuộc Virginia. Trong 14 tháng tiếp theo sau, Arkansas thực hiện tuần tra dọc theo bờ Đông Hoa Kỳ và tham gia huấn luyện các pháo thủ để hoạt động trên các tàu buôn vũ trang.

Vào tháng 7 năm 1918, Arkansas nhận được lệnh đi đến Rosyth, Scotland để thay phiên cho thiết giáp hạm Delaware. Arkansas khởi hành vào ngày 14 tháng 7. Trong đêm trước khi đến Scotland, chiếc thiết giáp hạm đã khai hỏa vào một vật thể mà họ tin là sóng tạo ra bởi kính tiềm vọng của một chiếc U-boat Đức. Các tàu khu trục theo hộ tống cũng tiến hành thả mìn sâu, nhưng không đánh trúng cú nào. Arkansas tiếp tục hành trình mà không gặp thêm sự cố nào và thả neo tại Rosyth vào ngày 28 tháng 7.

Trong suốt thời gian ba tháng rưỡi còn lại của cuộc chiến, Arkansas và các thiết giáp hạm Hoa Kỳ khác tại Rosyth hoạt động như một phần của Hạm đội Grand Anh Quốc như là Hải đội Thiết giáp 6. Thỏa thuận ngừng bắn kết thúc Thế Chiến I có hiệu lực vào ngày 11 tháng 11. Hải đội Thiết giáp 6 cùng các đơn vị khác của Hải quân Hoàng gia đi đến một điểm ở khoảng 40 dặm về phía Đông đảo May ở lối ra vào Firth of Forth. Arkansas đã có mặt trong nghi thức đầu hàng của Hạm đội Biển khơi Đức tại Firth of Forth vào ngày 21 tháng 11 năm 1918.

Những năm giữa hai cuộc thế chiến
Các thiết giáp hạm Hoa Kỳ được cho tách khỏi Hạm đội Grand vào ngày 1 tháng 12. Từ Firth of Forth, Arkansas khởi hành đi Isle of Portland, rồi từ đây ra khơi gặp gỡ USS George Washington, có Tổng thống Wilson trên tàu. Cùng với các thiết giáp hạm khác, Arkansas hộ tống con tàu của Tổng thống tiến vào Brest, Pháp vào ngày 13 tháng 12 năm 1918. Từ cảng Pháp này, Arkansas lên đường đi thành phố New York, đến nơi vào ngày 26 tháng 12 dưới sự chào mừng nhiệt liệt. Bộ trưởng Hải quân Josephus Daniels đã đi duyệt qua đội ngũ các thiết giáp hạm trên chiếc Mayflower.

Sau một đợt đại tu tại Xưởng Hải quân Norfolk, Arkansas tham gia các cuộc cơ động hạm đội mùa Đông tại vùng biển Cuba. Không lâu sau đó, nó lên đường vượt Đại Tây Dương, và vào ngày 12 tháng 5 năm 1919 đi đến Plymouth. Từ đây nó lên đường trở ra Đại Tây Dương tiến hành các cuộc khảo sát thời tiết trong ngày 19 tháng 5, và hoạt động như là tàu tham chiếu cho chuyến bay của các thủy phi cơ Hải quân từ vịnh Trepassey, Newfoundland đến châu Âu. Sau khi hoàn thành vai trò của mình trong cuộc thám hiểm này, chiếc thiết giáp hạm đi đến Brest, nơi nó đón Đô đốc William S. Benson, Trưởng phòng Hành quân Hải quân và phu nhân vào ngày 10 tháng 6, sau khi vị Đô đốc kết thúc cuộc họp Hội nghị Hoà bình tại Paris. Nó về đến New York vào ngày 20 tháng 6 năm 1919.

Arkansas khởi hành từ Hampton Roads vào ngày 19 tháng 7 năm 1919, và được phân về Hạm đội Thái Bình Dương. Đi ngang qua kênh đào Panama, chiếc thiết giáp hạm hướng đến San Francisco, California, nơi vào ngày 6 tháng 9 năm 1919, nó đón lên tàu Bộ trưởng Josephus Daniels và phu nhân. Tiễn những vị khách lên bờ tại Blakely Harbor, Washington vào ngày 12 tháng 9, sau đó Arkansas tham gia cuộc duyệt binh của Tổng thống Wilson trong ngày 13 tháng 9, vị Tổng tư lệnh lúc đó đang ở trên thiết giáp hạm Oregon. Vào ngày 19 tháng 9 năm 1919, Arkansas đi vào Xưởng hải quân Puget Sound để đại tu, và sau khi công việc này hoàn tất vào tháng 5 năm 1920, Arkansas tiếp nối các hoạt động cùng hạm đội ngoài khơi bờ biển California. Vào ngày 17 tháng 7 năm 1920, Arkansas nhận được ký hiệu lườn BB-33 khi những con tàu trong hạm đội bắt đầu mang ký hiệu bằng số. Tháng 9 năm đó, nó đi đến Hawaii lần đầu tiên. Đầu năm 1921, chiếc thiết giáp hạm viếng thăm Valparaíso, Chile; thủy thủ đoàn xếp hàng trên boong tàu để chào mừng Tổng thống Chile Arturo Alessandri Palma.

Hoạt động thường lệ của Arkansas trong thời bình bao gồm chu kỳ huấn luyện hàng năm xen kẻ với những giai đoạn đại tu hay bảo trì. Chiếc thiết giáp hạm còn tham gia các cuộc thi cạnh tranh về tác xạ hay cơ khí, và cuộc diễn tập vấn đề hạm đội hàng năm. Trở thành soái hạm của Tư lệnh Lực lượng Thiết giáp hạm thuộc Hạm đội Đại Tây Dương Hoa Kỳ vào mùa Hè năm 1921, Arkansas bắt đầu hoạt động tại vùng biển ngoài khơi bờ Đông từ tháng 8.

Trong vài năm liên tiếp, Arkansas được cắt cử đưa học viên mới của Học viện Hải quân Hoa Kỳ trong các chuyến đi thực tập mùa Hè. Vào năm 1923, chiếc thiết giáp hạm đi sang châu Âu, viếng thăm Copenhagen, Đan Mạch, nơi nó được Vua Christian X của Đan Mạch viếng thăm vào ngày 2 tháng 7 năm 1923; Lisbon, Bồ Đào Nha và Gibraltar. Arkansas thực hiện một chuyến đi huấn luyện học viên mới khác đến vùng biển châu Âu trong năm tiếp theo, 1924. Đến năm 1925, chuyến đi đưa học viên mới đến bờ Tây Hoa Kỳ. Trong thời gian này, vào ngày 30 tháng 6 năm 1925, Arkansas đi đến Santa Barbara, California đúng vào lúc xảy ra một trận động đất tại đây. Chiếc thiết giáp hạm, cùng với tàu khu trục McCawley và tàu tuần tra lớp Eagle PE-34, đã cho đổ bộ một lực lượng tuần tra thủy binh áo xanh để giữ trật tự tại Santa Barbara, và thiết lập một trạm phát sóng radio tạm thời trên bờ để chuyển nhận các thông điệp.

Sau khi hoàn tất chuyến đi huấn luyện học viên mới năm 1925, Arkansas đi vào Xưởng hải quân Philadelphia để được hiện đại hóa. Các nồi hơi đốt than của nó được thay thế bằng kiểu đốt dầu; lớp vỏ giáp sàn tàu bổ sung được trang bị; một ống khói duy nhất thay thế cho một cặp ống khói trước đây; và cột buồm dạng lồng phía sau được thay thế bằng cột ăn-ten ba chân thấp. Arkansas rời ụ tàu vào tháng 11 năm 1926, và sau chuyến đi chạy thử máy dọc theo bờ Đông Hoa Kỳ đến vùng biển Cuba, nó quay trở về Philadelphia để tiến hành chạy thử nghiệm thu. Quay trở lại phục vụ cùng hạm đội không lâu sau đó, nó hoạt động trong khu vực từ Maine cho đến biển Caribbe. Vào ngày 5 tháng 9 năm 1927, nó đã có mặt trong lễ hội khánh thành biển tưởng niệm vinh danh những binh sĩ và thủy thủ Pháp đã bỏ mình trong chiến dịch tại Yorktown, Virginia vào năm 1781.

Vào tháng 5 năm 1928, một lần nữa Arkansas nhận lên tàu học viên mới cho chuyến đi thực hành dọc theo bờ Đông và đến tận vùng biển Cuba. Trong những tháng đầu năm 1929, nó hoạt động gần vùng kênh đào và tại khu vực Caribbe, quay trở về Xưởng hải quân New York vào tháng 5 năm 1929 để đại tu. Đón lên tàu hoc viên sĩ quan tại Annapolis, Maryland, Arkansas tiến hành chuyến đi thực hành 1929 của nó đến các vùng biển Địa Trung Hải và Anh Quốc, rồi quay trở về vào tháng 8 để hoạt động cùng với Hạm đội Tuần tiễu ngoài khơi bờ Đông.

Đến năm 1930, Arkansas lại thực hiện chuyến đi thực tập cho học viên mới; viếng thăm Cherbourg, Pháp; Kiel, Đức; Oslo, Na Uy và Edinburgh, Scotland. Sang năm 1931, chuyến đi tương tự đưa nó đến Copenhagen, Đan Mạch; Greenock, Scotland và Cadiz, Tây Ban Nha cũng như là Gibraltar. Vào tháng 9 năm 1931, nó ghé thăm Halifax, Nova Scotia; và vào tháng 10 Arkansas tham dự các lễ hội kỷ niệm Một trăm năm mươi năm trận Yorktown, đón Tổng thống Herbert Hoover và những người cùng đi lên tàu vào ngày 17 tháng 10 để đưa đến địa điểm triển lãm. Sau đó nó đưa vị Tổng tư lệnh Tối cao cùng đoàn tùy tùng quay trở lại Annapolis vào ngày 19 và 20 tháng 10. Khi quay trở về, chiếc thiết giáp hạm đi vào Xưởng hải quân Philadelphia để sửa chữa, nơi nó ở lại cho đến tháng 1 năm 1932.

Sau khi rời xưởng tàu, Arkansas lên đường đi sang Bờ Tây Hoa Kỳ, ghé qua New Orleans, Louisiana trên đường đi để tham dự lễ hội New Orleans Mardi Gras. Arkansas tiếp tục hoạt động tại khu vực Bờ Tây Hoa Kỳ cho đến mùa Xuân năm 1934. Được giao vai trò soái hạm của Hải đội Huấn luyện thuộc Hạm đội Đại Tây Dương, nó quay trở lại khu vực Bờ Đông.

Vào mùa Hè năm 1934, chiếc thiết giáp hạm thực hiện chuyến đi thực hành cho học viên mới đến Plymouth; Nice, Pháp; Naples, Ý và Gibraltar trước khi quay trở về Annapolis vào tháng 8; rồi tiếp tục đi đến Newport, Rhode Island, nơi nó lập đội hình thủy thủ đoàn trên boong tàu chào mừng Tổng thống Franklin Delano Roosevelt khi ông duyệt ngang qua trên chiếc Nourmalhal, và đã có mặt trong Cuộc đua Thuyền buồm Quốc tế, nơi nó giành được Cúp Battenberg và Cúp Thành phố Newport.

Trong tháng 1 năm 1935, Arkansas chuyển Tiểu đoàn 1 của Lữ đoàn 5 Thủy quân Lục chiến đến Culebra cho một cuộc thực tập đổ bộ hạm đội, và vào tháng 6 tiến hành một chuyến đi thực hành học viên mới đến Châu Âu, ghé qua Edinburgh, Oslo (nơi Vua Haakon VII của Na Uy viếng thăm con tàu), Copenhagen, Gibraltar và Funchal trên đảo Madeira. Sau khi tiễn học viên Học viện Hải quân Hoa Kỳ lên bờ tại Annapolis vào tháng 8 năm 1935, Arkansas đi đến thành phố New York. Tại đây, nó nhận lên tàu quân nhân dự bị thuộc khu vực New York và thực hiện một chuyến đi huấn luyện Hải quân Dự bị đến Halifax, Nova Scotia trong tháng 9. Sau khi hoàn tất nhiệm vụ trên, nó trải qua các sửa chữa và cải biến tại Xưởng hải quân New York trong tháng 10.

Vào tháng 1 năm 1936, Arkansas tham gia cuộc thực tập đổ bộ hạm đội số 2 tại Culebra, rồi ghé thăm New Orleans trong dịp lễ hội Mardi Gras trước khi quay trở về Norfolk cho một đợt đại tu trong xưởng tàu kéo dài suốt mùa Xuân năm 1936. Mùa Hè năm đó nó thực hiện chuyến đi huấn luyện học viên sĩ quan đến Portsmouth, Anh Quốc; Goteborg, Thụy Điển và Cherbourg trước khi quay trở về Annapolis vào tháng 8. Khởi hành từ đây đi Boston, chiếc thiết giáp hạm thực hiện chuyến đi huấn luyện Hải quân Dự bị trước khi đi vào Xưởng hải quân Norfolk cho một đợt đại tu trong tháng 10.

Năm 1937, Arkansas thực hiện một chuyến đi thực hành học viên sĩ quan đến các vùng biển châu Âu, ghé thăm các cảng tại Đức và Anh trước khi quay trở về bờ Đông Hoa Kỳ cho các hoạt động tại chỗ ngoài khơi Norfolk. Từ đó cho đến năm 1938-1939, vai trò của nó trong Hải đội Huấn luyện đã giới hạn tầm hoạt động của nó ngoài khơi bờ Đông Hoa Kỳ, trải dài từ Philadelphia và Boston cho đến Saint Thomas, quần đảo Virgin và vùng biển Cuba.

Chiến tranh Thế giới thứ hai
Lúc chiến tranh bùng nổ tại châu Âu vào tháng 9 năm 1939, Arkansas đang ở tại Hampton Roads chuẩn bị cho một chuyến đi huấn luyện Hải quân Dự bị. Nó lên đường không lâu sau đó vận chuyển trụ neo thủy phi cơ và thiết bị hàng không từ Căn cứ Không lực Hải quân Norfolk đến vịnh Narragansett cho một căn cứ thủy phi cơ sẽ được xây dựng tại đây. Trong khi ở lại Newport, Arkansas nhận lên tàu đạn dược và vật liệu cho tàu khu trục để chuyển trở về Hampton Roads.

Arkansas khởi hành từ Norfolk vào ngày 11 tháng 1 năm 1940 cùng với các thiết giáp hạm Texas và New York đi đến vịnh Guantánamo để tập trận hạm đội. Sau đó nó tham gia thực tập đổ bộ tại Culebra trong tháng 2 trước khi quay về Norfolk. Tiếp theo sau một đợt đại tu tại Xưởng hải quân Norfolk từ ngày 18 tháng 3 đến ngày 24 tháng 5, Arkansas chuyển sang Căn cứ Hải quân Norfolk, nơi nó ở lại cho đến ngày 30 tháng 5. Lên đường vào ngày hôm đó hướng đến Annapolis, chiếc thiết giáp hạm cùng với Texas và New York tiến hành một chuyến đi huấn luyện học viên mới đến Panama và Venezuela trong mùa Hè năm đó. Cho đến cuối năm, Arkansas con thực hiện ba chuyến đi huấn luyện Hải quân Dự bị V-7 đưa nó đến vịnh Guantánamo, vùng kênh đào Panama và vịnh Chesapeake.

Trong những tháng tiếp theo, Hoa Kỳ dần dần nghiêng về phía chiến tranh tại Đại Tây Dương. Đến đầu mùa Hè, sau khi có quyết định chiếm đóng Iceland, Arkansas đi cùng nhóm Thủy quân Lục chiến ban đầu đi đến địa điểm này; nó cùng với thiết giáp hạm New York và tàu tuần dương Brooklyn đã hộ tống cho đoàn tàu vận tải. Sau nhiệm vụ này, Arkansas lên đường đi Argentia, Newfoundland cho cuộc hội nghị Hiến chương Đại Tây Dương giữa Tổng thống Roosevelt và Thủ tướng Winston Churchill, vốn diễn ra trên thiết giáp hạm Prince of Wales. Trong quá trình hội nghị, Arkansas cung cấp nơi nghỉ ngơi cho Thứ trưởng Ngoại giao Sumner Welles và ngài Averell Harriman từ ngày 8 đến ngày 14 tháng 8 năm 1941.

Khi chiến tranh bùng nổ lúc Đế quốc Nhật Bản tấn công Trân Châu Cảng, Arkansas đang thả neo tại vịnh Casco, Maine. Vào ngày 14 tháng 12, nó lên đường đi Hvalfjordur, Iceland. Quay trở lại Boston qua ngã Căn cứ Hải quân Argentia vào ngày 24 tháng 1 năm 1942, Arkansas Trải qua suốt tháng 2 tiến hành các cuộc thực tập tại vịnh Casco nhằm chuẩn bị cho vai trò hộ tống các tàu vận tải chuyển binh lính và hàng tiếp liệu. Vào ngày 6 tháng 3, nó đi đến Norfolk để được đại tu. Dàn pháo hạng hai được giảm xuống còn sáu khẩu pháo /51 caliber. Lên đường vào ngày 2 tháng 7, Arkansas tiến hành chạy thử máy tại vịnh Chesapeake, rồi hướng đến thành phố New York, đến nơi vào ngày 27 tháng 7.

Chiếc thiết giáp hạm khởi hành từ New York vào ngày 6 tháng 8 như là soái hạm của Lực lượng Đặc nhiệm 38, một đoàn tàu vận tải bao gồm mười hai tàu vận chuyển và mười bốn tàu khu trục hộ tống, hướng đến Greenock, Scotland. Hai ngày sau, các con tàu tạm dừng tại Halifax, Nova Scotia, rồi tiếp tục băng qua vùng biển Bắc Đại Tây Dương đầy bão tố. Chúng đi đến Greenock vào ngày 17 tháng 8, và Arkansas quay trở về vào New York ngày 4 tháng 9. Nó hộ tống một đoàn tàu vận tải khác vượt Đại Tây Dương hướng đến Greenock trước khi quay trở lại New York vào ngày 20 tháng 10. Cùng với việc phe Đồng Minh đổ bộ lên Bắc Phi, các đoàn tàu vận tải Hoa Kỳ cũng chuyển hướng đến Casablanca hỗ trợ các chiến dịch tại đây. Khởi hành từ New York vào ngày 3 tháng 11, Arkansas hộ tống một đoàn tàu vận tải hướng đến Maroc, và quay trở lại New York vào ngày 11 tháng 12 để đại tu.

Vào ngày 2 tháng 1 năm 1943, Arkansas khởi hành đi vịnh Chesapeake để thực hành tác xạ. Nó quay trở lại New York vào ngày 30 tháng 1, bắt đầu chất hàng tiếp liệu cho ột chuyến vượt đại dương khác. Chiếc thiết giáp hạm thực hiện hai chuyến đi giữa Casablanca và thành phố New York từ tháng 2 đến tháng 4. Sang đầu tháng 5, Arkansas vào ụ tàu tại Xưởng hải quân New York để sửa chữa, ra khỏi ụ tàu vào ngày 26 tháng 5 để tiếp tục đi đến Norfolk.

Arkansas đảm nhận vai trò mới như một tàu huấn luyện học viên mới, đặt căn cứ tại Norfolk. Sau bốn tháng hoạt động trong vịnh Chesapeake, chiếc thiết giáp hạm quay trở về New York tiếp nối vai trò hộ tống vận tải. Vào ngày 8 tháng 10, con tàu lên đường đi Bangor, Bắc Ireland, ở lại cảng này suốt tháng 11 và lên đường quay về New York vào ngày 1 tháng 12. Sau đó Arkansas trải qua một giai đoạn sửa chữa bắt đầu từ ngày 12 tháng 12, và rời New York đi Norfork hai ngày sau lễ Giáng sinh năm 1943. Chiếc thiết giáp hạm khởi hành từ Norfork vào ngày 19 tháng 1 năm 1944 cùng một đoàn tàu vận tải hướng sang Bắc Ireland; sau khi đoàn tàu vận tải đến nơi an toàn, nó quay ngược mũi vượt Đại tây Dương và về đến New York vào ngày 13 tháng 2. Nó tiếp tục đi đến vịnh Casco vào ngày 28 tháng 3 để thực tập tác xạ trước khi hướng đến Boston vào ngày 11 tháng 4 để sửa chữa.

Arkansas lên đường vào ngày 18 tháng 4 một lần nữa đi đến Bangor, Bắc Ireland. Khi đến nơi, chiếc tàu chiến bắt đầu một giai đoạn huấn luyện nhằm chuẩn bị cho một vai trò mới: một tàu bắn phá bờ biển. Vào ngày 3 tháng 6, Arkansas lên đường đi đến bờ biển nước Pháp hỗ trợ cho cuộc Đổ bộ Normandy. Con tàu đi vào vịnh sông Seine vào ngày 6 tháng 6, chiếm lấy vị trí cách  ngoài khơi bãi "Omaha". Lúc 05 giờ 52 phút, các khẩu pháo của Arkansas khai hỏa; suốt ngày hôm đó chiếc tàu chiến kỳ cựu chịu đựng hỏa lực pháo bờ biển cùng các cuộc không kích, và trong những ngày tiếp theo nó tiếp tục hỗ trợ hỏa lực cho cuộc đổ bộ. Đến ngày 13 tháng 6, Arkansas chuyển sang một vị trí ngoài khơi Grandcamp les Bains. Phi đội VCS-7, một đơn vị tuần tiễu của Hải quân Mỹ lái máy bay Supermarine Spitfire VB và Seafire III của Anh, là một trong những đơn vị phối hợp trinh sát mục tiêu và kiểm soát hỏa lực.

Ngày 25 tháng 6, Arkansas đấu pháo tay đôi với các khẩu đội pháo bờ biển Đức ngoài khơi Cherbourg; đối phương liên tục nả đạn nhắm vào chiếc tàu chiến nhưng không bắn trúng phát nào. Các khẩu pháo hạng nặng của nó đã giúp lực lượng Đồng Minh tấn công cảng chiến lược này, và chiếm được nó vào ngày hôm sau. Rút lui về Weymouth, Anh, đến nơi lúc 22 giờ 20 phút, chiếc thiết giáp hạm chuyển đến Bangor vào ngày 30 tháng 6. Arkansas lại ra khơi vào ngày 4 tháng 7 hướng sang Địa Trung Hải; nó băng qua eo biển Gibraltar và thả neo tại Oran, Algeria vào ngày 10 tháng 7. Đến ngày 18 tháng 7, nó lại lên đường, đi đến Taranto, Ý vào ngày 21 tháng 7. Chiếc thiết giáp hạm ở lại đây cho đến ngày 6 tháng 8, trước khi chuyển sang Palermo, Sicily vào ngày 7 tháng 8.

Vào ngày 14 tháng 8, Chiến dịch "Anvil" – cuộc tấn công bờ biển miền Nam nước Pháo giữa Toulon và Cannes, bắt đầu. Arkansas đảm nhiệm việc bắn pháo hỗ trợ cho cuộc đổ bộ ban đầu vào ngày 15 tháng 8, và tiếp tục việc bắn phá cho đến ngày 17 tháng 8. Sau các chặng dừng tại Palermo và Oran, Arkansas lên đường quay về Hoa Kỳ; nó về đến Boston ngày 14 tháng 9, trải qua đợt sửa chữa và cải biến kéo dài cho đến đầu tháng 11. Rời xưởng tàu ngày 7 tháng 11, chiếc thiết giáp hạm lên đường đi vịnh Casco cho một đợt huấn luyện ôn tập kéo dài ba ngày. Đến ngày 10 tháng 11, nó thực hiện chuyến đi đến vùng kênh đào Panama, và sau khi băng qua kênh đào vào ngày 22 tháng 11, nó tiếp tục hướng đến San Pedro, California. Con tàu lại khởi hành vào ngày 29 tháng 11 cho một đợt tập trận tiến hành ngoài khơi San Diego, California. Nó quay trở về San Pedro vào ngày 10 tháng 12.

Sau thêm ba tuần chuẩn bị, Arkansas lên đường đi Trân Châu Cảng vào ngày 20 tháng 1 năm 1945; nhưng chỉ một ngày sau khi đến nơi nó lại tiếp tục đi đến Ulithi, khu vực tập trung chính của hạm đội tại quần đảo Caroline, rồi đi đến Tinian, đến nơi vào ngày 12 tháng 2. Trong hai ngày, chiếc tàu chiến thực hành bắn phá bờ biển trước khi tham gia vào cuộc tấn công Iwo Jima.

Lúc 06 giờ 00 ngày 16 tháng 2, Arkansas khai hỏa nhắm vào các vị trí cố thủ của quân Nhật trên đảo Iwo Jima khi nó cặp theo bờ phía Tây hòn đảo. Chiếc thiết giáp hạm bắn phá hòn đảo cho đến ngày 19 tháng 2, và tiếp tục ở lại khu vực bắn pháo hỗ trợ, nả pháo xuống nhiều vị trí đối phương để dập tắt sự kháng cự quyết liệt của đối thủ. Nó rời vùng biển Iwo Jima vào ngày 7 tháng 3 để quay trở về Ulithi; và sau khi trở về đến đảo san hô vào ngày 10 tháng 3, chiếc thiết giáp hạm được tiếp đạn dược, tiếp liệu và nhiên liệu nhằm chuẩn bị cho chiến dịch tiếp theo, cuộc chiếm đóng Okinawa.

Lên đường vào ngày 21 tháng 3, Arkansas bắt đầu các đợt bắn pháo chuẩn bị xuống các vị trí của quân Nhật trên Okinawa vào ngày 25 tháng 3, vài ngày trước các đợt đổ quân lên bờ vào ngày 1 tháng 4. Nhật Bản bắt đầu tung ra các cuộc không kích, và Arkansas đã phải chống đỡ nhiều đợt tấn công cảm tử kamikaze. Trong suốt 46 ngày, Arkansas đã hỗ trợ hỏa lực cho cuộc chiếm đóng Okinawa. Đến ngày 14 tháng 5, chiếc tàu chiến đi đến Apra Harbor, Guam, chờ đợi lượt phân công tiếp theo.

Sau một tháng tại cảng Apra với một phần thời gian trong ụ tàu, Arkansas lên đường vào ngày 12 tháng 6 đi đến vịnh Leyte. Nó thả neo tại đây vào ngày 16 tháng 6, và tiếp tục ở lại vùng biển Philippine cho đến khi xung đột kết thúc vào giữa tháng 8. Ngày 20 tháng 8, Arkansas rời Leyte quay trở lại Okinawa, đi đến vịnh Buckner vào ngày 23 tháng 8. Sau khi trải qua một tháng trong cảng, Arkansas đón lên tàu khoảng 800 để vận chuyển quay trở về Hoa Kỳ như một phần của Chiến dịch Magic Carpet để hồi hương binh sĩ Hoa Kỳ đang ở nước ngoài càng nhanh càng tốt. Khởi hành vào ngày 23 tháng 9, Arkansas dừng một chặng ngắn tại Trân Châu Cảng trên đường đi, và cuối cùng về đến Seattle, Washington vào ngày 15 tháng 10. Trong thời gian còn lại của năm, chiếc thiết giáp hạm còn thực hiện ba chuyến đi khác đến Trân Châu Cảng để hồi hương binh sĩ trở về Hoa Kỳ.

Kết thúc
Trong những tháng đầu năm 1946, Arkansas buông neo tại San Francisco, California. Đến cuối tháng 4, nó lên đường đi đến quần đảo Hawaii, đi đến Trân Châu Cảng vào ngày 8 tháng 5. Chiếc thiết giáp hạm rời Trân Châu Cảng vào ngày 20 tháng 5 hướng đến đảo san hô Bikini, nơi nó dự định được sử dụng như một mục tiêu cho việc thử nghiệm bom nguyên tử trong Chiến dịch Crossroads. Vào ngày 1 tháng 7 năm 1946, nó sống sót qua đợt thử nghiệm nổ bom đầu tiên trên không (thử nghiệm ABLE); nhưng đến ngày 25 tháng 7 năm 1946, nó không chịu đựng được thử nghiệm nổ bom tiếp theo ngầm dưới mặt nước (thử nghiệm BAKER). Được cho xuất biên chế vào ngày 29 tháng 7 năm 1946, tên của Arkansas được rút khỏi danh sách Đăng bạ Hải quân vào ngày 15 tháng 8 năm 1946.

Phần thưởng
Arkansas được tặng thưởng bốn Ngôi sao Chiến đấu do thành tích phục vụ trong Chiến tranh Thế giới thứ hai.

Tham khảo

Chú thích

Thư mục

 Bài này có các trích dẫn từ nguồn Dictionary of American Naval Fighting Ships thuộc phạm vi công cộng.

Liên kết ngoài
US Navy Historical Center - USS Arkansas gallery
US Navy Historical Center - List of ships sunk during test Baker
Maritimequest USS Arkansas BB-33 photo gallery
Our European Cruise. tháng 10 năm 25th, to tháng 12 năm 15th, 1913 , a contemporary album of photographs from the 1913 Mediterranean cruise of the Arkansas, with typed commentary by a crewmember.
USS Arkansas BB-33  Images, text and links about the American Battleship
NavSource Online: Battleship Photo Archive BB-33 USS ARKANSAS 1910 - 1926

Lớp thiết giáp hạm Wyoming
Thiết giáp hạm của Hải quân Hoa Kỳ
Thiết giáp hạm trong Thế Chiến I
Thiết giáp hạm trong Thế Chiến II


title: Vườn quốc gia Siberut

text:
Vườn quốc gia Siberut là một vườn quốc gia có diện tích 1.905 km² (47%) của đảo Siberut trong quần đảo Mentawai thuộc Tây Sumatra, Indonesia. Toàn bộ hòn đảo bao gồm cả vườn quốc gia là một phần của Khu dự trữ sinh quyển thế giới được UNESCO công nhận.

Vườn quốc gia này có các loài động thực vật đặc hữu cũng như cư dân bản địa, người Mentawai vẫn còn sinh sống bằng truyền thống hái lượm. Người ta cho rằng quần đảo Mentawai đã cô lập với đại lục Sumatra hơn 500.000 năm nên đã tạo ra một hệ sinh thái độc đáo.

Động thực vật
Kiểu hệ sinh thái chiếm ưu thế là rừng nhiệt đới họ Dầu nhưng vườn quốc gia này còn bao gồm 4 hệ sinh thái khác là rừng nguyên sinh hỗn hợp, rừng đầm lầy, rừng ven biển và rừng ngập mặn. Tại đây có tổng cộng 864 loài thực vật đã được ghi nhận.

Vườn bảo vệ bốn loài linh trưởng đặc hữu có nguy cơ tuyệt chủng gồm vượn Kloss, khỉ đuôi dài Siberut, voọc Mentawai và voọc đuôi lợn cực kỳ nguy cấp. Trong số 31 loài động vật có vú có mặt tại đây, có 4 loài sóc đặc hữu. Vườn quốc gia này cũng bảo vệ 134 loài chim trong đó có 19 loài đặc hữu, bao gồm cả cú mèo Mentawai.

Tài liệu tham khảo

Liên kết ngoài
 www.nature-conservation.or.id - Vườn quốc gia Siberut
 UNESCO Siberut Biosphere Reserve
 World Database on Protected Areas: Entry of Siberut National Park

Siberut
Quần đảo Mentawai
Địa lý Tây Sumatra


title: Austrolittorina

text:
Austrolittorina là một chi ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Littorinidae.

Các loài
Các loài thuộc chi Austrolittorina bao gồm:

 Austrolittorina antipodum (Philippi, 1847)
 Austrolittorina araucana (d'Orbigny, 1840)
 Austrolittorina cincta (Quoy & Gaimard, 1833)
 Austrolittorina fernandezensis (Rosewater, 1970)
 Austrolittorina unifasciata (Gray, 1826)

Chú thích

Tham khảo
 Reid, D.G. & Williams, S.T. (2004) The subfamily Littorininae (Gastropoda: Littorinidae) in the temperate Southern Hemisphere: the genera Nodilittorina, Austrolittorina and Afrolittorina. Records of the Australian Museum 56: 75-122

Liên kết ngoài

Littorinidae


title: Conoderus angustatus

text:
Conoderus angustatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Schwarz miêu tả khoa học năm 1906.

Chú thích

Tham khảo

Conoderus


title: Romanengo

text:
Romanengo là một đô thị ở tỉnh Cremona, vùng Lombardia của Italia, có vị trí cách khoảng 50 km về phía đông của Milan và khoảng 35 km về phía tây bắc của Cremona. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 2.716 người và diện tích là 14,9 km².

Romanengo giáp các đô thị: Casaletto di Sopra, Izano, Offanengo, Salvirola, Ticengo.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.comune.romanengo.cr.it/

Đô thị tỉnh Cremona
Thành phố và thị trấn ở Lombardia


title: Đoàn Giỏi

text:
Đoàn Giỏi (17 tháng 5 năm 1925 – 2 tháng 4 năm 1989), là một nhà văn Việt Nam, hội viên Hội Nhà văn Việt Nam từ năm 1957.

Các tác phẩm của Đoàn Giỏi thường viết về cuộc sống, thiên nhiên và con người ở Nam Bộ. Tác phẩm "Đất rừng phương Nam" là một trong những tác phẩm nổi tiếng của Đoàn Giỏi.Tác phẩm này được lấy một đoạn để cho vào sách giáo khoa lớp 6.

Ông được truy tặng Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật đợt 1 (2001).

Tiểu sử
Đoàn Giỏi, còn có tên Đoàn Văn Hòa, sinh ở quê tại xã Tân Hiệp, huyện Châu Thành, tỉnh Mỹ Tho (ngày nay là thị trấn Tân Hiệp, huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang). Ông xuất thân trong một gia đình địa chủ lớn, có hàng trăm mẫu ruộng màu mỡ ven sông Tiền. Nhà ông xưa tòa ngang dãy dọc, nơi mà bây giờ trở thành trụ sở Ủy ban nhân dân huyện Châu Thành. Gia đình Đoàn Giỏi đã hiến toàn bộ nhà cửa, ruộng đất cho chính phủ - trụ sở của Uỷ ban nhân dân huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang hiện nay trước chính là nhà của gia đình ông. Tất cả nhà và đất gia đình ông đã tự nguyện hiến cho kháng chiến ngay từ đầu.

Ông Đoàn Vàng, cha Đoàn Giỏi, còn gọi là Cò Vàng, có tới ba người vợ, tổng số 18 người con, trong đó mẹ Đoàn Giỏi là vợ cả. Ông là con thứ 4, nên được gọi là Anh Năm .

Ông từng theo học tại trường Mỹ thuật Gia Định trong những năm 1939-1940. Khi Cách mạng tháng Tám thành công và toàn quốc kháng chiến bùng nổ, gia đình ông đã tự nguyện hiến toàn bộ nhà cửa, ruộng đất cho chính quyền Việt Minh.

Trong những năm Việt Nam chống Pháp, Đoàn Giỏi công tác trong ngành an ninh, rồi làm công tác thông tin, văn nghệ, từng giữ chức Phó trưởng Ty thông tin Rạch Giá (1949). Tham gia cách mạng năm 1945, đến năm 1947 làm trưởng công an phụ trách 10 xã của huyện Châu Thành. Từ năm 1949 đến năm 1954, ông công tác tại Chi hội Văn nghệ Nam Bộ, viết bài cho tạp chí Lá Lúa, rồi tạp chí Văn nghệ Miền Nam

Sau 1954, ông tập kết ra Bắc, đến năm 1955 ông chuyển sang sáng tác và biên tập sách báo, công tác tại Đài Tiếng nói Việt Nam, rồi Hội Văn nghệ Việt Nam. Ông là viên Ban chấp hành Hội Nhà văn Việt Nam các khóa I, II, III. Ông là Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam. Đoàn Giỏi còn có các bút danh khác: Nguyễn Hoài, Nguyễn Phú Lễ, Huyền Tư.

Người vợ đầu qua đời (năm 1969), Đoàn Giỏi chắp nối với người có cùng hoàn cảnh ở Hà Nội, là bà Lục. Tại Hà Nội, ông ở khu nhà tập thể ở số 2 phố Cổ Tân, gần Nhà hát lớn Hà Nội (ở nhờ của NXB Tác Phẩm Mới). Con trai duy nhất của ông với vợ đầu là Đoàn Quang Viễn (đã mất) cũng có một con trai (Đoàn Quang Minh). Người vợ thứ hai có con gái riêng, tên Thái Hà, gọi ông là dượng. Con trai của ông mắc bệnh và qua đời sớm lúc hơn 40 tuổi. .

Sau  năm 1975, ông có lúc trở về miền Nam, công tác tại Hội Văn nghệ Thành phố Hồ Chí Minh và tiếp tục sáng tác với chủ đề về Nam bộ.

Sau khi Việt Nam thống nhất năm 1975 Đoàn Giỏi đi lại rất nhiều giữa hai miền Nam, Bắc nhưng không có nhà riêng, khi ở Hà Nội ông thường ở Hội nhà văn Việt Nam và khi vào Nam ở nhờ nhà bạn bè.

Ông mất ngày 2 tháng 4 năm 1989 tại Thành phố Hồ Chí Minh vì bệnh ung thư gan.

Ngày 7 tháng 4 năm 2000, Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh ra quyết định đặt tên ông cho một phố thuộc Quận Tân Phú.

Tác phẩm

Truyện dài
Đường về gia hương (1948)
Cá bống mú (1956)
Đất rừng phương Nam (1957)
Cuộc truy tầm kho vũ khí (1962)

Đất rừng phương Nam là truyện viết cho lứa tuổi thiếu nhi rất thành công và nổi tiếng của ông. Truyện đã được dịch ra nhiều tiếng nước ngoài, tái bản nhiều lần, được dựng thành phim và in trong Tủ Sách Vàng của Nhà xuất bản Kim Đồng. Tháng 2 năm 1957, Đoàn Giỏi nhận được đặt hàng của Hội văn nghệ Việt Nam viết một tác phẩm về thiếu nhi Nam Bộ, thời gian viết trong 4 tháng. Tuy nhiên, mãi đến tháng 5, khi nhà văn Nguyễn Huy Tưởng nhắc lại yêu cầu này và nhấn mạnh thời điểm ra đời của Nhà xuất bản Kim Đồng, Đoàn Giỏi mới bắt đầu viết. Chỉ trong một tháng, ông đã kịp hoàn tất tác phẩm đúng thời gian dự kiến. Tác phẩm được xuất bản ngay thời điểm ra đời của Nhà xuất bản Kim Đồng và đã thành công vượt mức mong đợi. Đất rừng phương Nam được tái bản rất nhiều lần và được dịch và xuất bản ở Liên Xô, Hungary, Trung Quốc, Đức, Cuba...

Truyện ngắn
Hoa hướng dương (1960)

Tác phẩm truyện ngắn đầu tay “Nhớ cố hương” (1943) là một trong những thành công của nhà văn Đoàn Giỏi. Tác phẩm được đăng trên số Xuân của tờ Nam Kỳ Tuần Báo qua sự xét duyệt và chọn lọc của nhà văn Hồ Biểu Chánh

Truyện ký
Ngọn tầm vông (1956)
Trần Văn Ơn (1955)
Từ đất Tiền Giang
Người thủy thủ già trên hòn đảo lưu đày
Đèn tôi bay về Lục Hồ Chí Minh
 Sông nước Cà Mau

Ký
Khí hùng đất nước (1948)
Những dòng chữ máu Nam Kỳ 1976 (1975)
Trong cuộc khởi nghĩa Nam Kỳ
Cây đước Cà Mau
Tết Nguyên Đán ở Nam Bộ

Kịch thơ
Người Nam thà chết không hàng (1947)
Chiến sĩ Tháp Mười (1949)

Thơ
Bến nước mười hai
Truyện thằng Cồi
Giữ vững niềm tin (1954)

Biên khảo
Những chuyện lạ về cá (1981)
Tê giác giữa ngàn xanh (1982)

Thành tựu nghệ thuật
Đoàn Giỏi là nhà văn đã biến đất rừng phương Nam trở thành thân thuộc, đáng yêu đối với độc giả, không chỉ là độc giả nhỏ tuổi. Những trang văn của ông thấm đượm hơi thở của sông nước, rừng cây, những câu chuyện cả thực cả kỳ bí của thiên nhiên Nam bộ hoang sơ và truyền được hơi thở ấy cho độc giả. Có được điều đó không những là nhờ tình yêu của ông đối với miền đất Nam bộ quê hương mà còn ở óc quan sát tỉ mỉ, tinh tế, lối văn kể chuyện hấp dẫn trong tác phẩm của mình.

Câu đối Tào Ngu - Đoàn Giỏi
Đoàn Giỏi cộng tác với buổi phát thanh Hướng theo ngọn cờ cứu nước của Đài Tiếng nói Việt Nam. Sau chiến thắng đường 9 - Nam Lào, Đoàn Giỏi viết một bài cho đài, đúng hơn là một câu chuyện tâm tình giữa Đoàn Giỏi với một người bạn cũ, thời học chung với nhau ở trường trung học Mỹ Tho, được thể hiện dưới dạng một lá thư dài, chia ra nhiều đoạn và phát thanh liên tiếp nhiều lần... Người bạn ấy lúc bấy giờ là đại tá, tư lệnh một sư đoàn của quân lực Việt Nam Cộng Hòa. Sau đó, vị đại tá này cũng "đáp trả" bằng câu đối

Trung Quốc có Tào Ngu mà giỏi, Việt Nam có Đoàn Giỏi mà
ngu.

Chú thích

Sinh năm 1925
Mất năm 1989
Người Mỹ Tho
Nhà văn Việt Nam thời kỳ 1945–1975
Nhà văn Việt Nam


title: Anthophila abhasica

text:
Anthophila abhasica là một loài bướm đêm thuộc họ Choreutidae. Loài này có ở Đức, Cộng hòa Séc, Áo, Slovakia, Serbia và Montenegro, România, Ukraina, Gruzia và Azerbaijan.

Chú thích

Tham khảo

Anthophila
Động vật được mô tả năm 1970


title: Kurenai no Buta

text:
Kurenai no Buta (紅の豚, くれないのぶた) còn được biết với tên Porco Rosso là bộ phim anime thứ sáu do Miyazaki Hayao đạo diễn và sản xuất bởi Studio Ghibli, bộ phim công chiếu lần đầu tiên năm 1992. Cốt truyện lấy bối cảnh chiến tranh thế giới thứ nhất, một phi công lái máy bay chiến đấu đã trở thành một người săn tiền thưởng luôn nhằm vào những tên "Cướp biển lái máy bay" tại vùng biển Adriatic. Người phi công này bị một lời nguyền khuôn mặt của ông bị biến thành mặt heo. Ồng từng có tên là Marco Pagot nhưng từ khi bị lời nguyền ông có một tên khác được mọi người biết đến là Porco Rosso theo tiếng Ý có nghĩa là Lợn Đỏ (vì ông luôn lái máy bay màu đỏ).

Bộ phim hoạt hình này thực hiện dựa trên loạt manga của Miyazaki Hayao là Hikōtei Jidai.

Tổng quan

Bối cảnh
Kurenai no Buta là một trong ít phim anime mà Miyazaki Hayao đạo diễn lấy bối cảnh lịch sử và địa lý có thật trên thực tế. Marco là một anh hùng trong chiến tranh thế giới thứ nhất chống lại các phi đội của đế quốc Áo-Hung xuất hiện trong một số đoạn hồi tưởng của phim. Cốt truyện lấy bối cảnh tại vùng biển Adriatic có thể là vùng Rijeka có thật tại Croatia được bao bọc bởi quần đảo Croatian.

Thời gian mà phim sử dụng là thời điểm khoảng giữa hai cuộc đại chiến thế giới. Phong cảnh thị trấn Adriatic trong phim tương đồng với thị trấn tại Fiume (nay là Rijeka). Câu chuyện diễn ra trong thời đại phát xít, các vệ binh của Ý diễu hành trong đồng phục đặc trưng của phát xít mặc dù màu hơi khác nhau (đen, xanh dương và xanh lá). Khi Porco là mua đạn từ cửa hàng mà ông yêu thích của mình, chủ cửa hàng đã nói rằng "Chính quyền đang thay đổi một lần nữa". Có thể phỏng đoán câu chuyện là khoảng năm 1924 khi Fiume bị sáp nhập vào Ý qua hiệp ước Rome. Ý cũng giống như nhiều nước châu Âu khác bị khủng hoảng kinh tế trầm trọng sau chiến tranh thế giới thứ nhất, cuộc khủng hoảng mà phim đề cập đến giống như cuộc khủng hoảng kinh tế tại châu Âu thời hậu chiến vào những năm 1920 hơn là khủng hoảng kinh tế thế giới năm 1930. Tuy nhiên cốt truyện của loạt manga mà bộ phim dựa vào đã nói rằng đó là năm 1929.

Chủ đề
Bộ phim kể về câu chuyện của Porco Rosso và mối tình lãng mạn với Gina, người sở hữu và điều hành các câu lạc bộ cùng khách sạn biển dành cho phi công lái thủy phi cơ tại vùng biển Adriatic. Cốt truyện xoay quanh tình bạn giữa Porco và cô gái kỹ sư máy bay tập sự tài năng tên Fio, cùng cuộc cạnh tranh với một phi công người Mỹ nóng tính tên Curtis. Porco bị một lời nguyền khiến mặt của ông bị biến thành heo nhưng nguồn gốc của lời nguyền này không được giải thích đầy đủ trên phim. Cho dù lời nguyền biến ông thành heo không bao giờ được giải thích đầy đủ trên phim nhưng nó có một gợi ý liên quan đến việc ông rời bỏ lực lượng không quân cũng như ý chí vượt qua cái chết khi nó đã gần kề vì người mình yêu.

Từng là một phi công chiến đấu của lực lượng không quân Ý trong chiến tranh thế giới lần thứ nhất Porco ngày càng trở nên thất vọng và sau đó chuyển thành nghề săn tiền thưởng bảo vệ các con tàu khỏi bọn cướp biển với các máy bay của chúng tại vùng biển Adriatic. Mặc dù là đối thủ của nhau nhưng Porco cùng bọn hải tặc đã học cách cùng tồn tại với nhau và cố làm cho mọi trận không chiến trở nên ít đổ máu hay thiệt hại nhất. Và cho quãng thời gian nghỉ ngơi mọi người cùng uống với nhau tại một quán rượu được điều hành bởi Gina trong một khu vực trung lập. Porco đã thể hiện thái độ chống phát xít của mình. Trong phim ông cũng đã nói trong một đoạn là "Tôi thà làm heo hơn là một tên phát xít".

Sơ lược cốt truyện
Bối cảnh bộ phim được đặt vào giai đoạn giữa hai cuộc chiến tranh tại biển Adriatic với nhân vật chính là Porco Rosso, một cựu phi công xuất sắc từ Chiến tranh thế giới thứ nhất làm thợ săn tiền thưởng tự do, chống trả lại một vụ tấn công bởi băng cướp sử dụng máy bay. Sau khi đánh bại băng cướp mang tên Mamma Aiuto (tiếng Ý nghĩa là "Mẹ ơi giúp con!"), Porco đến khách sạn Adriano, thuộc
sở hữu của người bạn lâu năm Gina của ông.

Tại nhà hàng của khách sạn, nơi những phi công trong vùng Adriatic thường ghé qua, thủ lĩnh của nhóm cướp giới thiệu Curtis, một phi công
Mỹ kiêu ngạo và đầy tham vọng nhận hợp đồng hỗ trợ toán cướp. Curtis khi ấy yêu Gina nhưng cảm thấy thất vọng khi cô có cảm tình với Porco. Sau một phi vụ cướp bóc thành công, Curtis theo đuôi Porco khi ông bay tới Milan để nâng cấp máy bay của mình và bắn rơi máy bay ông, rồi tuyên bố Porco đã bị giết chết. Thực tế thì Porco vẫn còn sống, nhưng thân máy bay của ông bị phá hủy. Porco tiếp tục sứ
mệnh đến Milan của mình, trong khi ở Ý ông bị truy nã vì tội đào ngũ khỏi lực lượng không quân.

Porco bí mật đến Milan để gặp Piccolo, người thợ máy của mình. Ông ngạc nhiên khi thấy con trai của Piccolo đã đến nơi khác để tìm việc
làm, và hầu hết công việc kỹ thuật được cháu gái Fio của Piccolo đảm nhiệm. Porco hoài nghi về khả năng của Fio, nhưng sau khi thấy cô bắt tay vào dự án sửa chữa và phục hồi máy bay của mình, Porco nhận ra cô là một thiên tài và chấp nhận cho cô làm kỹ sư phụ trách. Không có một người đàn ông nào tham gia giúp đỡ dự án, Piccolo lập một đội sửa chữa toàn phụ nữ để sửa chữa chiếc máy bay. Khi máy bay của Porco được sửa xong, ông được đề nghị bay trở về nhà mình cùng với Fio, để trong trường hợp cảnh sát mật (đã kín đáo quan sát họ) bắt giữ đội sửa chữa, họ có thể nói rằng Porco ép họ phải sửa máy bay và giữ Fio làm con tin. Porco miễn cường đồng ý và cả hai vội vã rời khỏi Milan. Khi dừng lại để tiếp nhiên liệu, Porco phát hiện ra chính phủ Phát xít mới đang bắt đầu thuê băng cướp sử dụng máy bay cho mục đích riêng của mình và loại Porco khỏi công việc của mình.

Khi trở về nhà, Porco và Fio bị băng cướp phục kích, chúng dọa giết Porco và phá hủy máy bay của ông. Fio đàm phán thành công và băng cướp bỏ đi, nhưng Curtis xuất hiện và thách đấu trận cuối cùng với Porco. Fio nhanh chóng lập thỏa thuận với Cutis với điều kiện nếu Porco thắng, Curtis phải trả khoản nợ của Porco cho công ty của Piccolo, và nếu Curtis thắng, hắn sẽ được cưới cô. Porco giận dữ khi Fio lập thỏa thuận như vậy, nhưng ông tha thứ cho cô và tỏ ra tự tin về chiến thắng.

Đêm ấy, Fio đòi Porco kể câu chuyện về sự kiện trong Chiến tranh thế giới thứ nhất, khi ông vẫn là con người, toàn bộ phi đội của ông, trừ ông, bị bắn
rơi trong trận không chiến với không quân Áo-Hung. Ông nhớ lại mình thấy một màn đen, rồi tỉnh lại tại một nơi tĩnh lặng trắng xóa mênh mông. Máy bay đồng minh và máy bay địch, lơ lửng với những người chết trong trận không chiến, bay vút qua để lại ông một mình. Ông nhìn thấy người bạn Berlini, chồng của Gina khi ấy, ông cất tiếng gọi nhưng anh ta không trả lời. Porco nhận ra thực ra phi đội ấy gồm hàng ngàn chiếc máy bay bay cùng nhau. Ông lại thấy màn đen và thấy mình đang lướt trên mặt biển. Khi tỉnh dậy, ông thấy mình bị biến thành lợn và tin rằng đây là sự trừng phạt của thần thánh vì tội chạy trốn khỏi trận chiến.

Ngày hôm sau, trận đấu tay đôi diễn ra và đám đông lớn tập trung trên đảo để quan sát. Những người tham dự đặt cược rất nhiều. Khi trận không chiến giữa Porco và Curtis đang diễn ra, Gina đến để ngăn cuộc chiến và thông báo với đám đông rằng không quân Ý đã được thông báo về trận đấu và đang trên đường tấn công. Porco nhờ Gina chăm sóc cho Fio. Trước khi máy bay cất cánh, Fio hôn Porco. Khi đám đông đã tản đi, Curtis và Porco đồng ý cùng nhau cản đường lực lượng không quân. Curtis ngạc nhiên khi thấy gương mặt của Porco biến đổi, ngụ ý rằng ông đã trở lại thành người sau nụ hôn của Fio.

Fio trở thành giám đốc của Piccolo, lúc này đã trở thành hãng sản xuất máy bay. Curtis trở thành diễn viên nối tiếng, những tên cướp vẫn
đến khách sạn Adriano và dường như Porco đã cầu hôn Gina.

Thực hiện và trình chiếu
Bộ phim được dự định ban đầu như là một bộ phim ngắn dùng để chiếu trên các chuyến bay ngắn cho Japan Airlines dựa trên loạt manga Hikōtei Jidai của Miyazaki Hayao, nhưng sau đó phát triển dần ra thành một bộ phim anime dài. Cuộc chiến Nam Tư bùng nổ đã phủ bóng đen lên việc sản xuất bộ phim vì nó lấy bối cảnh tại Nam Tư nên bộ phim phải được thực hiện một cách nghiêm túc hơn. Các chuyến bay đã trình chiếu bộ phim này trước nó xuất hiện tại các rạp chiếu phim nên phần mở đầu giới thiệu của bộ phim có đoạn giới thiệu bằng nhiều thứ tiếng như tiếng Nhật, Ý, Hàn Quốc, Anh, Trung Quốc, Tây Ban Nha, Ả Rập, Nga, Pháp và tiếng Đức.

Vinh danh những nhà tiên phong
Công ty máy bay hư cấu "Piccolo" được mô tả trong bộ phim có thể lấy ý tưởng từ công ty sản xuất máy bay Caproni và Piaggio của Ý.

Máy bay phản lực ở cảnh cuối phim gần giống Caproni C-22J, mẫu máy bay được nhà thiết kế của Caproni Carlo Ferrarin thiết kế. Tên của nhà thiết kế này cũng được dùng để đặt cho nhân vật bạn đồng ngũ ở lực lượng không quân của Marco trong phim. Mẫu máy bay phản lực lưỡng cư gợi nhắc đến mẫu tàu lượn Fouga Zéphyr sử dụng động cơ Mabore Turbofan của mẫu máy bay phản lực huấn luyện Magister, cũng như có đuôi chữ V giống hai mẫu máy bay này.

Thêm nữa, mẫu máy bay trinh sát hạng nhẹ Caproni Ca.309 còn được biết đến với cái tên "Ghibli", cùng tên với xưởng phim hoạt hình của Miyazaki và Takahata.

Đầu những năm 1930, những nhà thiết kế thủy phi cơ của Ý thiết lập kỷ lục tốc độ thế giới, ví dụ như Macchi M.C.72 được thiết kế bởi Mario Castoldi, một trong những phi công thử nghiệm đã thiệt mạng khi nỗ lực thiết lập kỷ lục mới mang tên Bellini, cái tên này được đặt cho một người bạn phi công của Porco.

Tên của nhân vật chính Marco Pagot được đặt để tỏ lòng kính trọng đến anh em nhà Pagot, những người tiên phong của nền hoạt hình Ý (Nino
Pagot là tác giả của bộ phim The Dynamite Brothers, và con trai Marco của ông cùng Gi Pagot là cộng tác viên của Miyazaki khi thực hiện bộ phim Sherlock Hound).

Nhân vật Curtis được đặt tên theo nhà tiên phong về lĩnh vực hàng không người Mỹ Glenn Hammond Curtiss, người cùng anh em nhà Wright sáng lập Tập đoàn Curtiss-Wright. Mẫu máy bay Curtiss R3C được chế tạo để tham dự cuộc đua Schneider Cup năm 1925 (Porco nhắc đến khi gặp Curtis lần đầu tiên). Nhân vật này cũng gợi nhắc đến Ronald Reagan, khi nói về tham vọng của mình sẽ không chỉ dừng lại ở Hollywood mà còn vươn tới chức Tổng thống. Vào những năm 1930 thì điều này khá là vô lý (vì thế Gina cười vào ý định này), nhưng những khán giả hiện tại sẽ hài lòng về Curtis ở điểm này.

Đội ngũ làm phim
 Kịch bản gốc, chỉnh sửa kịch bản và đạo diễn: Miyazaki Hayao
 Đạo diễn âm nhạc: Joe Hisaishi
 Giám sát hình ảnh động: Kagawa Megumi, Kawaguchi Toshio
 Đạo diễn nghệ thuật: Hisamura Katsu
 Thiết kế và phối màu: Yasuda Michiyo
 Giám sát góc nhìn: Okui Atsushi
 Trình bày nhạc chủ đề: Kato Tokiko
 Biên tập: Seyama Takeshi
 Đồng sản xuất "Porco Rosso": Tokuma Shoten, Japan Airlines, Nippon Television Network, Studio Ghibli
 Điều hành sản xuất: Tokuma Yasuyoshi, Toshimitsu Matsuo, Sasaki Yoshio
 Phó giám đốc điều hành sản xuất (lập kế hoạch): Yamashita Tatsumi, Ogata Hideo
 Quyết định sản xuất: Suzuki Toshio
 Phân phối: Toho
 Nhà sản xuất: Studio Ghibli

Âm nhạc
Phim có bài hát chủ đề là bài hát kết thúc Toki ni wa Mukashi no Hanashi o (時には昔の話を) do Kato Tokiko trình bày, đĩa đơn chứa bài hát đã phát hành vào ngày 01 tháng 7 năm 1992. Album chứa các bài hát do các nhân vật trình bày cùng album chứa các bản nhạc dùng trong phim đã phát hành vào ngày 25 tháng 5 năm 1992. Album chọn lọc các bản nhạc hay nhất của phim đã phát hành vào ngày 21 tháng 12 năm 1992.

Đón nhận

Porco Rosso là bộ phim số 1 ở thị trường Nhật Bản năm
1992, thu được 2.8 tỷ yen lợi nhuận phát hành. Bộ phim này nhận được giải "Phim nhựa xuất sắc" tại Liên hoan Phim hoạt hình Quốc tế Annecy năm 1993. Nó cũng lọt vào danh sách 50 bộ phim hoạt hình hàng đầu của Time Out. Trên Anime News Network (ANN), cho đến tháng 12 năm 2010, Porco Rosso nhận được hơn 2600 bình chọn với điểm số trung bình 8.212 trên 10.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Porco Rosso page at Nausicaa.net
 Porco Rosso Russian page with historic approach

 Review at THEM Anime
 Miyazaki talks the future at AintItCool.com

Phim anime
Anime năm 1992
Anime và manga kỳ ảo
Phim của Walt Disney Pictures
Phim lấy bối cảnh ở thập niên 1920
Phim lấy bối cảnh ở thập niên 1930
Phim kỳ ảo thập niên 1990
Phim năm 1992
Nhạc phim năm 1992
Anime và manga phiêu lưu
Phim Nhật Bản
Phim hoạt hình phiêu lưu
Phim phiêu lưu kỳ ảo
Phim về Thế chiến I
Phim do Miyazaki Hayao đạo diễn
Phim của Studio Ghibli
Phim hoạt hình Toho


title: Hispoleptis

text:
Hispoleptis là một chi bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae.
Chi này được miêu tả khoa học năm 1864 bởi Baly.

Các loài
Các loài trong chi này gồm:
 Hispoleptis diluta (Guérin-Méneville, 1840)
 Hispoleptis elaeidis Aslam, 1965
 Hispoleptis ollagnieri Berti & Chenon, 1973
 Hispoleptis subfasciata (Pic, 1938)

Chú thích

Tham khảo

Hispoleptini


title: Cytinaceae

text:
Cytinaceae là danh pháp của một họ trong thực vật có hoa. Họ này chứa khoảng 10 loài cây không có diệp lục và ký sinh rễ. Hoa mọc thành chùm, đôi khi hình đầu. Bao hoa là vòng đơn, hợp sinh từ phần đế, các nhị hướng ngoại (hoa đực) còn vòi nhụy dài và trải ra như một chiếc đĩa tròn ở phần đỉnh (hoa cái). Lớp vỏ bọc ngoài (nếu có) bị suy giảm nhiều. Harms (1935) thông báo ở chi Cytinus có tuyến mật hoa ở phần đế của nhụy và ống nhị.

Họ này được chia thành 2 chi Bdallophytum và Cytinus, phân bố trong các khu vực như México, ven Địa Trung Hải, Nam Phi và Madagascar. Các loài trong họ Cytinaceae thông thường hay ký sinh trên các loài trong họ Nham mân khôi (Cistaceae) cùng bộ.

Họ này có quan hệ chị em với họ Trứng cá (Muntingiaceae)

Hình ảnh

Ghi chú

Họ thực vật


title: Pyrgocythara densestriata

text:
Pyrgocythara densestriata là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae, họ ốc cối.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Pyrgocythara
Động vật được mô tả năm 1850


title: 15412 Schaefer

text:
15412 Schaefer (1998 AU3) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 2 tháng 1 năm 1998 bởi Spacewatch ở Kitt Peak.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 15412 Schaefer

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1998


title: Kim hài

text:
Danh pháp: Paphiopedium villosum (Lindl.) Pfitzer 1895

Đồng danh: Paphiopedium densissimum Liu & Chen 2002; Paphiopedium macranthum Z.J.Liu & S.C.Chen 2002

Tên Việt: Kim hài (PHH), Lan hài vàng (TH).

Mô tả: lá 4-5 chiếc, dò hoa cao 20–30 cm phân hoa 1 chiếc to 12–15 cm, nở vào mùa thu.

Nơi mọc: Chu Pao, Gia Lai, núi Bì Đúp, Lạc Dương

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo
Hội Hoa Lan Việt (VOG)

V


title: Auchel

text:
Auchel là một xã trong vùng Hauts-de-France, thuộc tỉnh Pas-de-Calais, quận Béthune, tổng Auchel. Tọa độ địa lý của xã là 50° 30' vĩ độ bắc, 02° 28' kinh độ đông. Auchel nằm trên độ cao trung bình là 99 mét trên mực nước biển, có điểm thấp nhất là 68 mét và điểm cao nhất là 157 mét. Xã có diện tích 6 km², dân số vào thời điểm 1999 là 11.392 người; mật độ dân số là 1899 người/km².

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Xã của Pas-de-Calais


title: Mông Kha

text:
Đại hãn Mông Kha (tiếng Mông Cổ:  Мөнх хаан (Mönkh khaan), còn gọi là Mông Ca (theo tiếng Trung: 蒙哥); sinh khoảng năm 1208 và mất năm 1259). Ông là đại hãn thứ tư của đế quốc Mông Cổ từ năm 1251 tới năm 1259. Là con trai trưởng của Đà Lôi và Sorghaghtani Beki, anh trai của Hốt Tất Liệt và Húc Liệt Ngột, cháu nội của Thành Cát Tư Hãn và là con nuôi của Oa Khoát Đài. Sau được nhà Nguyên truy phong là Nguyên Hiến Tông (元憲宗).

Triều đại của Mông Kha đáng chú ý vì các chiến dịch ở Châu Âu giai đoạn 1236-1242, tiêu diệt Kypchak và Maghas, phá hủy Kiev và tấn công Hungary. Mùa hè năm 1241, trước khi kết thúc chiến dịch này thì Mông Kha trở về Mông Cổ.

Sau khi đại hãn thứ ba là Quý Do chết, Mông Kha là người đứng đầu trong số các vây cánh của các hậu duệ của Thành Cát Tư Hãn muốn thay thế nhánh đang cầm quyền là hậu duệ của Oa Khoát Đài. Hãn Bạt Đô, thuộc dòng trưởng của gia đình này, gần như đã gây chiến với Quý Do năm 1248, nhưng cái chết sớm của vị đại hãn đã ngăn không cho chuyện này xảy ra. Bạt Đô tham gia cùng lực lượng của người vợ góa của Đà Lôi nhằm loại bỏ vị nhiếp chính Oghul Ghaimish, vợ góa của Quý Do. Bạt Đô kêu gọi tổ chức kurultai (hội nghị các hãn) tại Siberi năm 1250 nhưng bị phản đối do nó không được coi là Mông Cổ đích thực. Tuy nhiên, Bạt Đô đã lờ đi sự phản đối và gửi người em là Berke tới hội nghị kurultai tại Mông Cổ, và bầu Mông Kha làm đại hãn năm 1251.

Nhận ra rằng đã bị loại bỏ, phe cánh của Oa Khoát Đài có ý định lật đổ Mông Kha với cớ vào triều để bày tỏ lòng trung thành, thần phục ông, nhưng âm mưu của họ bị lật tẩy và dễ dàng bị loại bỏ. Oghul Ghaimish bị buộc phải tự tử.

Mông Kha, trong vai trò của một đại hãn, dường như quan tâm nhiều hơn tới việc mở rộng vùng lãnh thổ mà ông đã được thừa hưởng bằng các cuộc chiến hơn là Quý Do đã làm. Năm 1253, ông cử em trai mình là Húc Liệt Ngột tới tây nam, một hành động nhằm mở rộng lãnh thổ của đế quốc Mông Cổ tới sát Ai Cập. Ông cũng quan tâm nhiều hơn tới cuộc chiến tại Trung Quốc, đánh vào sườn nhà Nam Tống thông qua việc xâm lăng Đại Lý năm 1254 và xâm lược Đại Việt năm 1257, nhằm mở đường tấn công nhà Tống từ cả ba phía bắc, tây và nam. Năm 1258, cùng Hốt Tất Liệt và đại tướng Ngột Lương Hợp Thai chia quân thành ba mũi tấn công Nam Tống. Trực tiếp chỉ huy trên mặt trận phía bắc trong những năm cuối thập niên đó, ông đã vây hãm và hạ nhiều thành trì dọc theo chiến tuyến này, khiến  công cuộc thôn tính toàn bộ Trung Quốc chỉ còn là vấn đề của thời gian. Cuộc xâm lăng tới châu Âu bị bỏ qua do các vùng phía tây này khi đó thực sự nằm dưới quyền chỉ huy của các hậu duệ của Truật Xích và Sát Hợp Đài, nhưng tình hữu nghị giữa Mông Kha với Bạt Đô đảm bảo cho sự thống nhất của đế quốc.

Tuy nhiên, trong khi tiến hành cuộc chiến ở Trung Quốc tại thành Điếu Ngư (釣魚城, ngày nay thuộc quận Hợp Xuyên, Trùng Khánh) thì Mông Kha lại chết gần khu vực đang vây hãm đó vào ngày 11 tháng 8 năm 1259 (27 tháng 7 âm lịch). Có một vài giả thuyết về cái chết của ông. Một trong số đó cho rằng ông chết do trúng tên của đối phương khi đang vây hãm. Các giả thuyết khác cho rằng ông chết vì bệnh lỵ hoặc bệnh tả. Trong bất kỳ trường hợp nào thì cái chết của ông đều buộc Húc Liệt Ngột phải bỏ dở chiến dịch của mình tại Syria và Ai Cập, cũng như đã gây ra cuộc nội chiến dẫn tới sự phá hủy khối thống nhất và sự vô địch của đế quốc Mông Cổ.

Trong kế hoạch đánh Nam Tống, mũi quân thứ tư của Mông Kha do Uriyangqatai chỉ huy đánh vào Đại Việt vào trong khoảng thời gian nửa tháng cuối tháng 1 năm 1258 (hay năm Nguyên Phong thứ 7). Cuộc chiến mở đầu với thất bại của quân Đại Việt trong trận Bình Lệ Nguyên, nhưng cuối cùng Đại Việt đã đại phá quân Mông Cổ trong trận Đông Bộ Đầu. Cuộc chiến này đã kết thúc với chiến thắng của nước Đại Việt, ghi dấu công lao của vua Trần Thái Tông trong việc lãnh đạo nhà Trần chiến đấu chống quân xâm lược.

Trong một số tài liệu, người ta cho rằng Mông Kha bị chết do một tảng đá rơi trúng đầu trong khi đang vây hãm thành Điếu Ngư, trong khi những tài liệu khác lại cho rằng Mông Kha chết là do bệnh tật hay bị tử thương. Nhà văn Trung Quốc nổi tiếng Kim Dung đã tiểu thuyết hóa cái chết của Mông Kha trong loạt truyện Xạ điêu tam bộ khúc (cuốn Thần điêu hiệp lữ năm 1959), trong đó miêu tả nhân vật chính là chàng trai sầu muộn vì tình tên là Dương Quá (楊過). Mông Kha cũng là vị đại hãn duy nhất của đế quốc Mông Cổ bị chết trong chiến trận.

Tham khảo

Đại hãn Đế quốc Mông Cổ
Sinh năm 1208
Mất năm 1259
Vua tử trận
Đế quốc Mông Cổ
Người Đế quốc Mông Cổ
Hoàng đế truy tôn Trung Quốc


title: 2966 Korsunia

text:
2966 Korsunia (1977 EB2) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 13 tháng 3 năm 1977 bởi N. Chernykh ở Nauchnyj.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 2966 Korsunia

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1977


title: Asiophrida philippinensis

text:
Asiophrida philippinensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Chen miêu tả khoa học năm 1934.

Chú thích

Tham khảo

Asiophrida


title: Hứa Tuấn

text:
Hứa Tuấn (Hangul: 허준; phiên tự La -tinh: Heojun, Heojoon, Hurjoon, hay Hurjun) (1546 – 1615) là một danh y lỗi lạc, một vị thầy thuốc huyền thoại bậc nhất của đất nước Triều Tiên trong thế kỷ 16 – thế kỷ 17. Ông là người có rất nhiều đóng góp to lớn cho sự nghiệp phát triển nền y học Triều Tiên. Cuộc đời ông đã được dựng thành phim truyền hình Thần y Hur Jun.

Tiểu sử
Hứa Tuấn tự là Thanh Nguyên, hiệu là Quy Nham. Ông là danh y dưới thời vua Tuyên Tổ và Quang Hải Quân nhà Triều Tiên, và cũng là tác giả của tác phẩm nổi tiếng Đông y bảo giám, ra đời muộn hơn so với cuốn Bản thảo cương mục của Lý Thời Trân Trung Quốc, nhưng vì là viết về những vị thuốc được trồng ở Triều Tiên nên được sử dụng rộng rãi ở Triều Tiên hơn. Đông y bửu giám được hoàn thành vào năm Quang Hải Quân thứ 2 (1610). Tác phẩm này đã trình bày lại một cách có hệ thống nền y học cổ truyền của Triều Tiên, góp phần cho sự phát triển nền y học Triều Tiên, ngoài ra nó còn bổ sung những quan điểm mới vào nền y học phương Đông. Hiện nay tác phẩm này vẫn là một y thư nổi tiếng và được dịch ra nhiều thứ tiếng trên thế giới. Ngoài ra ông còn viết nhiều tác phẩm khác bằng tiếng Triều Tiên.

Thời kỳ vua Tuyên Tổ, Hứa Tuấn thi vào viện Nội y, đồng thời lập công lớn trong việc chữa bệnh trong vương thất bằng y thuật nội khoa. Hứa Tuấn đã tạo được niềm tin từ vua Tuyên Tổ và vương tử Lý Hồn (sau này là vua Quang Hải Quân)

Năm 1604, ông được phong làm hộ thánh công thần tam vị. Năm 1606 ông lại được gia phong Dương Bình Quân. Nhưng về sau ông bị bãi chức và lưu đày bởi các đại thần khác do mục đích chính trị. Ông qua đời năm 1615, làm ngự y 39 năm. Sau khi mất ông được truy phong Bổ Quốc Sùng Lộc Đại Phu

Hứa Tuấn trong phim truyền hình
Thần y Huh Joon là bộ phim truyền hình nhiều tập kể về cuộc đời của Hứa Tuấn. Theo bộ phim này, vì thầy của ông là Liễu Nghĩa Thái 柳義泰 cuối đời mắc phải bệnh Phiên vị (bây giờ gọi là ung thư dạ dày), chưa có cách nào tìm ra nguyên nhân của bệnh, nên mới giao cho Hứa Tuấn làm cuộc giải phẫu toàn thân của mình, để hoàn thành ước nguyện cả đời là tìm được căn nguyên của tất cả các loại bệnh tật trên đời.

Ngoài phim Thần y Huh Joon còn có một bộ phim nữa do Hàn Quốc sản xuất năm 1976 cũng khai thác từ chủ đề cuộc đời của ông

Năm 2013, đã làm lại bộ phim Thần y Huh Joon với tựa Hur Jun chính truyện

Tham khảo

Liên kết ngoài
Trang Thông tin về Ngành Y khoa Hàn Quốc

Thầy thuốc Triều Tiên
Sinh thập niên 1530
Người Seoul
Mất năm 1615


title: Đại học Chaopraya

text:
Đại học Chaopraya là một trường đại học tại tỉnh Nakhon Sawan, Thái Lan. Trường được thành lập năm 1988, hiện có chương trình đại học các chuyên ngành: quản trị kinh doanh, khoa học, nghệ thuật giao tiếp, luật, giáo dục và hành chính. Trường đang có kế hoạch mở thêm các chuyên ngành khác vào năm 2007 như: quản trị khách sạn, nghệ thuật sân khấu và trò chơi điện tử đa phương tiện.

Xem thêm
 Danh sách các trường đại học tại Thái Lan

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Official website

Chaopraya
Tỉnh Nakhon Sawan


title: 13582 Tominari

text:
13582 Tominari (tên chỉ định: 1993 TN2) là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Kin Endate và Kazuro Watanabe ở Đài thiên văn Kitami ở Hokkaidō, Nhật Bản, ngày 15 tháng 10 năm 1993. Nó được đặt theo tên Ichiro Tominari, một nhà thiên văn học nghiệp dư.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 13001–14000

Tham khảo

Liên kết ngoài

Thiên thể phát hiện năm 1993
Được phát hiện bởi Kin Endate
Được phát hiện bởi Kazuro Watanabe


title: Pseudotropheus tursiops

text:
Pseudotropheus tursiops là một loài cá thuộc họ Cichlidae. Nó là loài đặc hữu của Malawi. Môi trường sống tự nhiên của chúng là hồ nước ngọt.

Nguồn
 Kasembe, J. 2005. Pseudotropheus tursiops. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập ngày 5 tháng 8 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Động vật Malawi
Pseudotropheus


title: Madurai

text:
Madurai  (, ) là một thành phố và là một hội đồng thành phố với dân số ít hơn 900.000 dân. Thành phố tọa lạc bên bờ của sông Vaigai ở quận Madurai của bang Tamil Nadu.

Madurai có di sản văn hóa có niên đại 2500 năm và đã là một trung tâm thương mại quan trọng năm 550 Công nguyên. Madurai là kinh đô của các vua Pandya của Nam Ấn Độ. Ngày nay, thành phố Madurai là thủ phủ hành chính của quận Madurai.

Nguồn gốc tên gọi

Lịch sử

Kiến trúc

Địa lý và khí hậu

Giao thông

Giáo dục

Kinh tế

Văn hóa và du lịch

Các danh thắng nổi tiếng

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Tamil Nadu
Madurai
Thành phố Ấn Độ cổ đại


title: Hirtella pauciflora

text:
Hirtella pauciflora là một loài thực vật thuộc họ Chrysobalanaceae. Đây là loài đặc hữu của Ecuador. Môi trường sống tự nhiên của chúng là rừng ẩm vùng đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới.

Chú thích

Tham khảo
 Romero-Saltos, H. & Pitman, N. 2004. Hirtella pauciflora. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 8 năm 2007.

p
Thực vật đặc hữu Ecuador


title: Alidaunia

text:
Alidaunia, tên đầy đủ là Alidaunia Servizio Helibus (mã IATA = D4, mã ICAO = LID) là hãng hàng không của Ý, trụ sở ở Foggia. Hãng có tuyến đường chở khách thường xuyên, dịch vụ máy bay cứu thương, máy bay taxi, chở khách thuê bao, bảo trì máy bay và chụp hình trên không. Căn cứ chính của hãng ở Sân bay Gino Lisa, Foggia.

Lịch sử

Alidaunia được thành lập trong tháng 3/1976 và năm 1978 được cấp giấy phép làm dịch vụ chụp hình, quay phim từ trên không. Năm 1984 hãng được cấp giấy phép vận chuyển công cộng. Được sự trợ giúp của chính phủ, năm 1985 hãng bắt đầu mở tuyến đường chở khách từ Foggia tới Quần đảo Tremiti. Năm 1992 và 1993 hãng mở tuyến đường từ Foggia tới Milano và từ 1993 tới 1995, tuyến đường từ Foggia tới Parma, dùng 1 máy bay Mitsubishi MU 300 cho cả hai tuyến đường trên.

Hãng do Roberto Pucillo (Tổng giám đốc) sở hữu 55%, Roberto Manzo Rocco 20%, Paulo Giangrossi 15%, và Michele Perrieone 5%.

Các nơi đến
(Tháng 12/2006):

Ý
Foggia
Isole Tremiti (dùng các máy bay trực thăng).

Đội máy bay
(Tháng 3/2007):

4 Agusta A109
1 Sikorsky S-76A
1 Eurocopter BK 117 C1
2 AgustaWestland AW139 (đang đặt mua)

Tham khảo

Liên kết ngoài
Alidaunia

Hãng hàng không Ý


title: Fontaine-lès-Luxeuil

text:
Fontaine-lès-Luxeuil là một xã thuộc tỉnh Haute-Saône trong vùng Bourgogne-Franche-Comté phía đông nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Haute-Saône

Tham khảo
INSEE

Xã của Haute-Saône


title: Garuda schereri

text:
Garuda schereri là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Doeberl miêu tả khoa học năm 1997.

Chú thích

Tham khảo

Garuda (Chrysomelidae)


title: 29203 Schnitger

text:
29203 Schnitger (1991 GS10) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 9 tháng 4 năm 1991 bởi F. Borngen ở Tautenburg.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 29203 Schnitger

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1991


title: Charlotte Brontë

text:
Charlotte Brontë () (21 tháng 4 năm 1816 – 31 tháng 3 năm 1855) là một tiểu thuyết gia Anh, là chị cả trong 3 chị em nổi tiếng Brontë, tác giả của những tiểu thuyết xếp vào hàng kinh điển của văn học Anh. Charlotte Brontë, người dùng bút danh Currer Bell, được biết đến với Jane Eyre, một trong những tiểu thuyết tiếng Anh nổi tiếng nhất mọi thời đại.

Cuộc đời

Thời thơ ấu
Charlotte sinh tại Thornton, Bắc Yorkshire, Anh năm 1816, con thứ ba trong 6 anh chị em, bố Patrick Brontë (hay "Patrick Brunty"), một mục sư gốc Ireland và mẹ Maria Branwell. Tháng 4 năm 1821, gia đình Brontë chuyển đi cách vài dặm đến Haworth, nơi Patrick được bổ nhiệm làm phó Giám mục. Maria Branwell Brontë mất vì ung thư ngày 15 tháng 9 năm 1821, để lại năm con gái và một bé trai cho người chị em Elizabeth Branwell chăm sóc. Tháng 8 năm 1824, Charlotte cùng ba chị em; Emily, Maria và Elizabeth, được gửi đến trường nữ sinh Clergy ở Cowan Bridge, Lancashire (nơi bà miêu tả như trường Lowood trong Jane Eyre). Sống chật vật, sức khoẻ của bà suy giảm và không lâu sau hai chị cả, Maria (sinh 1814) và Elizabeth (sinh 1815), mất vì bệnh lao tháng 5 năm 1826 ngay khi rời khỏi trường.

Tại tư dinh cha xứ Haworth, Charlotte và các em; Branwell, Emily và Anne — bắt đầu ghi nhật ký về cuộc sống hàng ngày và những cuộc chiến đấu giữa các vương quốc tưởng tượng. Charlotte và Branwell viết truyện ngắn về đất nước Angria của họ; Emily và Anne viết phóng sự và làm thơ về vương quốc Gondal. Loạt truyện được trau chuốt tỉ mỉ và góp chung (vẫn còn sót lại bản thảo) tạo cho lũ trẻ những kỉ niệm thú vị thời niên thiếu, chuẩn bị cho thiên hướng văn học nảy nở khi trưởng thành.

Trưởng thành
Charlotte tiếp tục học tại Roe Head, Mirfield từ năm 1831 đến 1832, nơi bà gặp những người bạn suốt đời, Ellen Nussey và Mary Taylor. Năm 1833 bà viết tiểu thuyết vừa Chú lùn xanh dưới bút danh Wellesley. Charlotte trở thành cô giáo từ năm 1835 đến 1838. Năm 1839 bà có địa vị như giáo viên của nhiều gia đình tại Yorkshire, duy trì cho đến năm 1841. Năm 1842 bà và Emily tới Brussels để nhận một học bổng thành lập bởi Constantin Heger (1809 – 1896) và vợ ông Claire Zoé Parent Heger (1814 – 1891). Ở ngoại quốc, Charlotte dạy Anh văn và Emily dạy nhạc. Thời gian học bị cắt ngắn bởi cái chết của dì Elizabeth Branwell tháng 10 năm 1842. Charlotte một mình trở lại Brussels tháng 1 năm 1843 để hoàn thành học phần. Năm thứ hai trong học bổng là một năm không suôn sẻ; bà cô độc, đau yếu và bám chặt lấy Constantin Heger. Cuối cùng bà quay về Haworth tháng 1 năm 1844. Về sau bà dùng thời gian du học làm bối cảnh cho Giáo sư và Villette.

Tháng 5 năm 1846, Charlotte, Emily và Anne xuất bản một tập thơ chung lấy bút danh Currer, Ellis và Acton Bell. Mặc dù cuốn sách thất bại (chỉ bán được hai bản), bà chị em vẫn kiên trì viết và bắt đầu với thể loại tiểu thuyết. Charlotte tiếp tục sử dụng tên "Currer Bell" khi xuất bản quyển thứ nhất và thứ hai.

Tiểu thuyết của bà gây ấn tượng mạnh với giới phê bình. Nhiều nhà nghiên cứu bắt đầu quan tâm đến việc tìm ra Currer Bell, và liệu Bell là phụ nữ hay đàn ông.

Em trai của Charlotte - Branwell - con trai độc nhất của gia đình, chết vì viêm phế quản mãn tính và suy nhược trầm trọng do nghiện rượu tháng 9 năm 1848, mặc dù Charlotte vẫn tin em mình chết vì bệnh lao. Branwell còn nghiện cả thuốc phiện. Emily và Anne cũng lần lượt chết vì lao tháng 12 năm 1848 và tháng 5 năm 1849.

Charlotte và bố sống cô độc. Do thành công vang dội của Jane Eyre, bà bị nhà xuất bản thuyết phục đến London tiết lộ danh tính và được đẩy lên địa vị xã hội cao quý, làm bạn bè của Harriet Martineau, Elizabeth Gaskell, William Makepeace Thackeray và G. H. Lewes. Tác phẩm của bà châm ngòi cho phong trào bình đẳng giới trong văn học. Nhân vật chính, Jane Eyre trong cuốn tiểu thuyết cùng tên có mối tương đồng với chính bà, một phụ nữ kiên cường. Tuy nhiên, bà không bao giờ rời khỏi Haworth quá vài tuần vì không muốn để bố lại một mình.

Kết hôn và qua đời
Tháng 6 năm 1854, Charlotte cưới Arthur Bell Nicholls, phó Giám mục của cha mình, và có thai ngay sau đó. Sức khỏe bà xuống dốc trầm trọng, và theo Elizabeth Gaskell, bà bị hành hạ bởi "cảm giác buồn nôn không dứt và thường xuyên bị choáng"  Charlotte mất cùng với đứa bé chưa ra đời ngày 31 tháng 3 năm 1855 khi mới 38 tuổi. Cái chết có thể do bệnh lao, nhưng nhiều nhà tiểu sử suy đoán do mất nước và suy dinh dưỡng do hay nôn mửa vì ốm nghén. Cũng có ý kiến cho rằng Charlotte chết do virut nhiễm phải từ Tabitha Ackroyd, người hầu già nhất trong nhà Brontë đã chết trước bà không lâu. Charlotte được an táng trong hầm mộ gia đình tại nhà thờ "St. Michael và các thánh thần", Haworth, Tây Yorkshire, Anh.

Cuộc đời Charlotte Brontë, cuốn tiểu sử Charlotte Brontë,tác giả Elizabeth Gaskell, xuất bản sau khi bà qua đời là cuốn đầu tiên trong nhiều tiểu sử về Charlotte đã xuất bản.

Tiểu thuyết
 Jane Eyre, 1847
 Shirley , 1849
 Villette, 1853
 Giáo sư, viết trước Jane Eyre và xuất bản sau khi chết năm 1857
 Emma, chưa hoàn thành; Charlotte Brontë mới viết 20 trang. Cuốn sách được viết tiếp bởi nhà văn Clare Boylan và phát hành năm 2003 dưới tiêu đề Emma Brown.

Chú thích
 Margaret Lane (1953) The Brontë Story: a reconsideration of Mrs. Gaskell's Life of Charlotte Brontë.

Xem thêm
 Những bức thư của Charlotte Brontë, 3 tập soạn bởi Margaret Smith
 Cuộc đời Charlotte Brontë, Elizabeth Gaskell
 Charlotte Brontë, Winifred Gérin
 Charlotte Brontë: một cuộc đời nồng nhiệt, Lyndal Gordon
 The Literary Protégées of the Lake Poets, Dennis Low (Chapter một contains a revisionist contextualization of Robert Southey's infamous letter to Charlotte Brontë)
 Charlotte Brontë: Tâm hồn độc nhất vô nhị, Margot Peters
 Bước chân của chị em Brontës, Ellis Chadwick
 Charlotte Brontë, Rebecca Fraser
 Nhà Brontës, Juliet Barker
 Charlotte Brontë và chú chim hải âu, Barbara Whitehead
 Truyền thuyết Brontë, Lucasta Miller
 Cuộc đời qua những trang thư, selected by Juliet Barker
 Charlotte Brontë và gia đình, Rebecca Fraser
 The Oxford Reader's Companion to the Brontës, Christine Alexander & Margaret Smith
 Biên niên sử gia đình Brontës, Edward Chitham

Xem thêm
 Emily Brontë
 Anne Brontë

Chú thích

Liên kết ngoài

 Website of the Brontë Parsonage Museum in Haworth, Yorkshire
 Brontë Parsonage Blog
 Online editions of Charlotte Brontë's works

 Charlotte Brontë — Drawing by George Richmond (National Portrait Gallery)
 Charlotte Brontë and Her Circle, by Clement K. Shorter, from Project Gutenberg

 More Information about Charlotte Bronte
 Charlotte's Web : A Hypertext on Charlotte Brontë's Jane Eyre
 Memorial Page for Charlotte Bronte on FindaGrave
 Dutch website on the Brontës

Chị em nhà Brontë
Sinh năm 1816
Mất năm 1855
Tiểu thuyết gia Anh
Nhà văn Kitô giáo
Tử vong bệnh truyền nhiễm ở Anh


title: Sorbus maderensis

text:
Sorbus maderensis là một loài thực vật thuộc họ Rosaceae. Đây là loài đặc hữu của Bồ Đào Nha. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Chú thích

Tham khảo

 World Conservation Monitoring Centre 1998. Sorbus maderensis. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Bồ Đào Nha
M


title: Danh sách thành viên của Hội Nữ Hướng đạo Thế giới

text:
Bảng danh sách thành viên của Hội Nữ Hướng đạo Thế giới
Hội Nữ Hướng đạo Thế giới công nhận nhiều nhất là một tổ chức Nữ Hướng đạo cho mỗi quốc gia. Một số quốc gia có vài tổ chức kết hợp thành liên hội, với các bộ phận khác nhau được phân chia trên cơ sở tôn giáo (Pháp, Đan Mạch), dân tộc (Israel) hay ngôn ngữ (Bỉ).

Các lãnh thổ không có chủ quyền nhưng có các tổ chức độc lập là thành viên của Hội Nữ Hướng đạo Thế giới
 Aruba - Het Arubaanse Padvindsters Gilde: Thành viên liên hiệp của Hội Nữ Hướng đạo Thế giới
 Quần đảo Cook - Hội Nữ Hướng đạo Quần đảo Cook: Thành viên liên hiệp của Hội Nữ Hướng đạo Thế giới
 Hồng Kông - Hội Nữ Hướng đạo ồng Kông: Thành viên đầy đủ của Hội Nữ Hướng đạo Thế giới
 Antille thuộc Hà Lan - Padvindstersvereniging van de Nederlandse Antillen: Thành viên đầy đủ của Hội Nữ Hướng đạo Thế giới

Các quốc gia chủ quyền có Nữ Hướng đạo được một quốc gia chủ quyền khác điều hành

Nữ Hướng đạo Hoa Kỳ
 Liên bang Micronesia - Hướng đạo tại Liên bang Micronesia - Nữ Hướng đạo Hoa Kỳ
 Marshall - Hướng đạo tại Quần đảo Marshall - Nữ Hướng đạo Hoa Kỳ
 Palau - Hướng đạo tại Palau - Nữ Hướng đạo Hoa Kỳ

Các lãnh thổ không chủ quyền có Nữ Hướng đạo được một quốc gia có chủ quyền điều hành

Đan Mạch
 Quần đảo Faroe - Føroya Skótaráð
 Greenland - Grønlands Spejderkorps

Pháp
Nữ Hướng đạo trong các vùng sau đây được các hội Hướng đạo Pháp khác nhau điều hành:
 Guiana thuộc Pháp - Hướng đạo tại Guiana thuộc Pháp
 Guadeloupe và Saint Martin - Hướng đạo tại Guadeloupe et Saint Martin
 Martinique - Scouts de Martinique
 Mayotte - Hướng đạo tại Mayotte
 New Caledonia - Hướng đạo tại New Caledonia
 Réunion - Hướng đạo trên Réunion
 Saint Pierre and Miquelon - Hướng đạo tại Saint Pierre và Miquelon
 Wallis and Futuna - Hướng đạo tại Wallis and Futuna

Vương quốc Anh
 Anguilla - Nhánh Anguilla của Nữ Hướng đạo Vương quốc Anh
 Bermuda - Nữ Hướng đạo Bermuda
 Quần đảo Virgin thuộc Anh - Nhánh Quần đảo Virgin thuộc Anh của Nữ Hướng đạo Vương quốc Anh
 Quần đảo Cayman - Nhánh Quần đảo Cayman của Nữ Hướng đạo Vương quốc Anh
 Quần đảo Falkland - Nhánh Quần đảo Falkland của Nữ Hướng đạo Vương quốc Anh
 Gibraltar - Nhánh Gibraltar của Nữ Hướng đạo Vương quốc Anh
 Montserrat - Nhánh Montserrat của Nữ Hướng đạo Vương quốc Anh
 Saint Helena - Nhánh Saint Helena của Nữ Hướng đạo Vương quốc Anh
 Quần đảo Turks và Caicos - Nhánh Quần đảo Turks và Caicos của Nữ Hướng đạo Vương quốc Anh

Hoa Kỳ
Các vùng sau đây được Hội Nữ Hướng đạo Hoa Kỳ điều hành:
 Samoa thuộc Mỹ - Hướng đạo tại Samoa thuộc Mỹ
 Guam - Hướng đạo tại Guam
 Quần đảo Bắc Mariana - Hướng đạo tại Quần đảo Bắc Mariana
 Puerto Rico - Hướng đạo tại Puerto Rico
 Quần đảo Virgin thuộc Mỹ - Hướng đạo tại Quần đảo Virgin thuộc Mỹ

Các quốc gia đang hành động để là thành viên của WAGGGS
"Hành động tiến đến tư cách thành viên của WAGGGS" là một tình trạng chính thức mà Hội Nữ Hướng đạo Thế giới nhìn nhận sự phát triển của một hội. Cho đến thời điểm 2005, sáu quốc gia có được tình trạng này:
 Albania - Shoqata e Guidave dhe Scoutëve në Shqipëri
 Cộng hòa Dân chủ Congo - Association des Guides du Congo
 Iraq - Hội đồng Nam và Nữ Hướng đạo Iraq
 Litva - Lietuvos skaučių seserija
 Niger
 Thẩm quyền Quốc gia Palestine - Nữ Hướng đạo Palestine

Các quốc gia có tổ chức Nữ Hướng đạo, đang tìm sự công nhận nhưng chưa rõ
 Afghanistan - Hội Hướng đạo Afghanistan (có thể là hội đồng giáo dục hoặc trong một cơ chế đơn lập)
 Algérie - Hướng đạo tại Algeria
 Azerbaijan - Hội Nữ Hướng đạo Azerbaijan
 Kazakhstan - Hội Nữ Hướng đạo Kazakhstan
 Maroc - Hướng đạo tại Morocco
 Nauru - Hướng đạo tại Nauru
 Syria - Hướng đạo tại Syria

Cựu thành viên của Hội Nữ Hướng đạo Thế giới
 Cuba - Asociación de Guías de Cuba, lần cuối được nhắc đến là năm 1969
 Ethiopia - lần cuối được nhắc đến là năm 1984, hiện tại là một phần trong Hội Hướng đạo Ethiopia
 Indonesia - Gerakan Pramuka rời WAGGGS và gia nhập WOSM năm 2002
 Iran - Hướng đạo Iran, Ngành Nữ Hướng đạo, lần cuối được nhắc đến là năm 1979
 Miến Điện - Liên hội Hướng đạo Miến Điện, last mentioned in 1969
 Tuvalu - Hội Nữ Hướng đạo Tuvalu, rút khỏi tư cách thành viên 2005
 Việt Nam - Hội Nữ Hướng đạo Việt Nam, lần cuối được nhắc đến là năm 1973

Xem thêm

 Danh sách thành viên của Tổ chức Phong trào Hướng đạo Thế giới

Tham khảo

 World Association of Girl Guides and Girl Scouts, World Bureau (1997), Trefoil Round the World. Eleventh Edition 1997. ISBN 0-900827-75-0

Liên kết ngoài
 wagggs.org: Member organizations

Hội Nữ Hướng đạo Thế giới
Danh sách các tổ chức


title: Anthidium flavorufum

text:
Anthidium flavorufum là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Pasteels mô tả khoa học năm 1981.

Chú thích

Tham khảo

Anthidium
Động vật được mô tả năm 1981


title: Orthospila

text:
Orthospila là một chi bướm đêm thuộc họ Crambidae.

Các loài
Orthospila orissusalis (Walker, 1859)
Orthospila plutusalis (Walker, 1859)

Chú thích

Tham khảo

 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Spilomelinae


title: Huổi Luông

text:
Huổi Luông  là xã thuộc huyện Phong Thổ, tỉnh Lai Châu, Việt Nam.

Địa lý
Xã Huổi Luông có vị trí địa lý:
Phía đông giáp xã Hoang Thèn và thị trấn Phong Thổ
Phía tây giáp Trung Quốc
Phía tây nam và nam huyện Sìn Hồ
Phía bắc giáp xã Ma Li Pho.

Xã Huổi Luông có diện tích 126,49 km², dân số năm 2006 là 4.978 người, mật độ dân số đạt 39 người/km².

Hành chính
Xã được chia thành 21 bản.

Lịch sử
Tháng 12 năm 2006, xã Huổi Luông được chuyển từ huyện Sìn Hồ về huyện Phong Thổ, đồng thời 500 ha diện tích tự nhiên và 140 người của xã Huổi Luông được chuyển về thị trấn Phong Thổ.

Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính, xã Huổi Luông có 12.649 ha diện tích tự nhiên và 4.978 nhân khẩu.

Chú thích

Tham khảo

Xã, phường, thị trấn biên giới Việt Nam - Trung Quốc


title: Neuhaus an der Pegnitz

text:
Neuhaus an der Pegnitz là một đô thị ở Nürnberger Land bang Bayern thuộc nước Đức.

Tham khảo


title: Biên giới

text:
Biên giới hay biên giới quốc gia là đường phân định giới hạn lãnh thổ hay lãnh hải của 1 nước với 1 nước tiếp giáp khác, hoặc với hải phận quốc tế.

Biên giới
1 biên giới có thể là:

 Có sự đồng ý của các quốc gia trên cả hai mặt.
 Bị áp đặt bởi quốc gia ở 1 bên.
 Bị áp đặt bởi các bên thứ ba, ví dụ như hội nghị quốc tế.
 Thừa kế từ 1 cựu nhà nước, quyền lực thuộc địa hoặc lãnh thổ quý tộc.
 Được kế thừa từ 1 biên giới nội bộ cũ, chẳng hạn như trong Liên Xô cũ.
 Không bao giờ được định nghĩa chính thức.

Ngoài ra, biên giới có thể là 1 đường ngừng bắn quân sự thực tế.

Phân loại

Biên giới tự nhiên
Biên giới tự nhiên là các đặc điểm địa lý thể hiện những trở ngại tự nhiên đối với giao lưu và vận chuyển. Các đường biên giới chính trị hiện tại thường là sự chính thức hóa các trở ngại lịch sử, tự nhiên như vậy.

Một số khả năng địa lý thường cấu thành các biên giới tự nhiên là:

 Đại dương: đại dương tạo ra biên giới tự nhiên rất tốn kém. Rất ít quốc gia trải rộng trên 1 lục địa. Chỉ có các quốc gia rất lớn và giàu tài nguyên mới có thể duy trì chi phí quản trị trên khắp đại dương trong thời gian dài hơn.
 Sông: một số biên giới quốc gia dọc theo biên giới tự nhiên được hình thành bởi các con sông. Một số ví dụ là: Sông Niagara (Canada - Mỹ), Rio Grande (México - Mỹ), sông Rhine (Pháp - Đức), sông Amur (Nga - Trung Quốc), sông Áp Lục (Trung Quốc - Triều Tiên) và sông Mekong (Thái Lan - Lào).
 Hồ: các hồ lớn tạo ra biên giới tự nhiên. Một ví dụ về biên giới tự nhiên được tạo ra bởi hồ là hồ Tanganyika giữa Cộng hòa Dân chủ Congo và Zambia trên bờ phía Tây của nó và Tanzania và Burundi ở phía Đông.
 Rừng: rừng rậm có thể tạo ra biên giới tự nhiên mạnh mẽ. Một ví dụ về biên giới rừng tự nhiên là rừng mưa Amazon, tách Brazil và Bolivia với Peru, Colombia, Venezuela và Guyana.
 Dãy núi: nghiên cứu về biên giới cho thấy núi có tác động đặc biệt mạnh mẽ như biên giới tự nhiên. Nhiều quốc gia ở châu Âu và châu Á đã có biên giới chính trị của họ được xác định dọc theo dãy núi, thường dọc theo 1 đường phân thủy.

Trong lịch sử, những tiến bộ công nghệ đã làm giảm chi phí vận chuyển và giao lưu xuyên biên giới tự nhiên. Điều đó đã làm giảm tầm quan trọng của biên giới tự nhiên theo thời gian. Kết quả là, các biên giới chính trị đã được chính thức hóa gần đây, chẳng hạn như ở châu Phi hay châu Mỹ, thường ít tuân theo biên giới tự nhiên hơn các biên giới rất cũ, chẳng hạn như biên giới ở châu Âu hay châu Á.

Biên giới hình học
Biên giới hình học được hình thành bởi các đường thẳng (chẳng hạn như các đường vĩ độ hoặc kinh độ), hoặc thỉnh thoảng là cung, bất kể tính chất vật lý và văn hóa của khu vực. Các ranh giới chính trị như vậy thường được thấy xung quanh các nước hình thành từ các tổ chức thuộc địa, chẳng hạn như ở Bắc Mỹ, Châu Phi và Trung Đông.

Các loại biên giới:
 Biên giới đối địch - là biên giới giữa 2 quốc gia đang ở trong tình trạng đối địch, có khả năng xảy ra xung đột vũ trang.
 Biên giới hòa bình hữu nghị - là biên giới chung giữa 2 quốc gia có quan hệ thân thiện, đường biên được hoạch định trên cơ sở thương lượng, bình đẳng.

Biên giới Việt Nam

Biên giới Việt Nam phân định lãnh thổ, lãnh hải Việt Nam với các nước khu vực chung quanh: Trung Quốc ở phía Bắc, Lào và Campuchia phía Tây, vịnh Thái Lan ở phía Nam, vịnh Bắc Bộ và Biển Đông ở phía Đông với tổng chiều dài 4.639 km trên bộ và 3.444 km bờ biển; trên biển là vùng còn tranh cãi với các nước Indonesia, Malaysia, Brunei, Philippines, Đài Loan và Trung Quốc.

Xem thêm
 Danh sách các quốc gia và vùng lãnh thổ theo đường biên giới trên bộ

 http://www.viet-studies.org/hiepuoc.htm


title: Phyllomacromia congolica

text:
Phyllomacromia congolica là một loài chuồn chuồn ngô thuộc họ Corduliidae. Nó được tìm thấy ở Cộng hòa Dân chủ Congo, Malawi, Zambia, Zimbabwe, và có thể cả Guinea.

Tham khảo

 Clausnitzer, V. 2005. Phyllomacromia congolica. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 10 tháng 8 năm 2007.

Phyllomacromia


title: Google App Engine

text:
Google App Engine (gọi tắt là GAE hay App Engine) là một môi trường phát triển ứng dụng dựa trên công nghệ điện toán đám mây. Ở đó Google cung cấp một hệ thống gồm: ngôn ngữ lập trình, hệ cơ sở dữ liệu, các thư viện lập trình, người lập trình sẽ viết ứng dụng và ứng dụng này sẽ chạy trên các máy chủ của Google.

Google App Engine được cung cấp miến phí cho mỗi ứng dụng trong một giới hạn, khi các ứng dụng vượt qua mức quá hạn mức thì phải trả thêm khoản phí cho mức vượt quá này.

Các nền tảng được hỗ trợ
Hiện App Engine hỗ trợ hai loại ngôn ngữ chính là: Python và Java hiện tại thêm ngôn ngữ Go (đang ở mức thử nghiệm). Một số ngôn ngữ khác như PHP cũng có thể chạy được nếu cài cùng với bộ chuyển từ PHP sang Java.

Danh sách các thư viện dịch vụ
App Identity (Python, Java, Go)
Blobstore (Python, Java, Go)
Capabilities (Python, Java, Go)
Channel (Python, Java, Go)
Google Cloud Endpoints (Python, Java, Go)
Images (Python, Java, Go): xử lý hình ảnh
Logs (Python, Java, Go): ghi nhật ký
Mail (Python, Java, Go): dịch vụ gửi thư điện tử
Memcache (Python, Java, Go): cache
Multitenancy (Python, Java, Go)
OAuth (Python, Java, Go): đăng nhập sử dụng OAth
Prospective Search (Python, Java, Go)
Search (Python, Java, Go): tìm kiếm
Task Queues (Python, Java, Go): lập lịch công việc cho máy chủ
Sockets (Python, Java, Go)
URL Fetch (Python, Java, Go)
Users (Python, Java, Go): thông tin người dùng đang đăng nhập
XMPP (Python, Java, Go)

Giới hạn
Các tệp tin khi lưu trữ lên App Engine chỉ có thể đọc-xóa (không sửa chữa).
App Engine chỉ có thể chạy qua các yêu cầu HTTP (các dịch vụ khác có thể chạy lệnh qua Console terminal) (Các task queue cũng chạy thông qua yêu cầu HTTP).
Các ứng dụng dùng python có thể sử dụng các thư viện python ngoài các thư viện được cung cấp bởi App Engine nhưng phải là các thư viện viết bằng python C và Pyrex không được hỗ trợ.
Các ứng dụng java chỉ sử dụng được tập các (The JRE Class White List) các lớp viết từ JRE tiêu chuẩn.
Không hỗ trợ tên miền 'naked' (không có tiền tố www) ví dụ http://example.com sẽ không chạy trên Appengine mà phải là http://www.example.com
Datastore không lọc (filter) được hai thuộc tính cùng một lúc ví dụ age > 4 and age < 10.

Sự khác biệt với các dịch vụ khác
So với các dịch vụ điện toán đám mây khác như Amazon EC2, hoặc với các hình thức viết trên máy chủ dịch vụ truyền thống App Engine cung cấp một môi trường thuận lợi hơn để viết đặc biệt cho các ứng dụng có nhu cầu mở rộng cho nhiều người dùng đồng thời. Nhưng điểm giới hạn là phải viết trên các dịch vụ mà App Engine cung cấp. App Engine giải quyết các khó khăn trong việc phát triển và quản trị hệ thống khi xây dựng một ứng dụng lớn (hàng trăm yêu cầu trên giây).

Khi các mô hình khác yêu cầu người dùng cài đặt và thiết lập cấu hình thì App Engine chỉ cần một màn hình quản trị để quản trị cũng như mở rộng hay thu nhỏ mức cung ứng dịch vụ.

Các dịch vụ tương tự
 Amazon Web Services
 Engine Yard
 Heroku
 Force.com
 Skytap
 VMware
 Rackspace Cloud
 GoGrid
 Windows Azure
 OpenShift
 Jelastic

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Google App Engine - Run your web applications on Google's infrastructure - a technical talk by Google engineer Guido van Rossum at Stanford University. (online video archive )
 Java Frameworks and libraries supported
 Web2py book -- online documentation -- Google App Engine deployment recipe
 Google Cloud SQL Sample Projects

Cloud platforms
App Engine
Dịch vụ Google


title: Saint-Aoustrille

text:
Saint-Aoustrille là một xã ở tỉnh Indre khu vực trung bộ Pháp. Xã này có diện tích 19,47 km², dân số thời điểm năm 1999 là 159 người. Khu vực này có độ cao trung bình 152 mét trên mực nước biển.

It is named after the 7th century Saint Austregisilus.

Xem thêm
Xã của tỉnh Indre

Tham khảo
 INSEE commune file

Saintaoustrille


title: Damerow

text:
Damerow là một đô thị ở huyện Vorpommern-Greifswald (trước thuộc huyện Uecker-Randow), bang Mecklenburg-Vorpommern, Đức. Đô thị này có diện tích 7,82 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 153 người.

Tham khảo

Xã của bang Mecklenburg-Vorpommern
Xã và đô thị ở huyện Vorpommern-Greifswald


title: Ishikawa

text:
là một tỉnh thuộc vùng Chubu của Nhật Bản. Tỉnh lỵ là thành phố Kanazawa.

Địa lý

Ishikawa nằm ở bờ biển Nhật Bản. Phần phía Bắc tỉnh bao gồm bán đảo nhỏ Noto, trong khi phần phía nam thì rộng hơn và có phần lớn là núi. Tỉnh lỵ Kanazawa đặt ở vùng đồng bằng duyên hải. Tỉnh này cũng có một số hòn đảo bao gồm Notojima, Mitsukejima, Hegurajima.

Lịch sử

Ishikawa được thành lập từ vụ sáp nhập của 2 tỉnh cũ là Kaga và Noto

Hành chính

Thành phố
Có 10 thành phố đặt ở tỉnh Ishikawa:

Thị trấn và làng mạc

Thị trấn và làng mạc tại mỗi quận:

Tách - Sáp nhập

Kinh tế
Kinh tế chính của tỉnh là công nghiệp dệt, đặc biệt là vải nhân tạo, và công nghiệp máy móc, đặc biệt là máy móc xây dựng.

Văn hóa
 Nghi thức uống trà xuất hiện ở đây năm 1666 khi Maeda Toshitsune mời Senbiki Soshitsu của urasenke tới Kanazawa.
 Đồ sứ Kutani (Kutani yaki), với nước men sáng khác với đồ sứ Trung Quốc.
 Ohi teaware (Ōhi yaki), một phong cách làm đồ gốm độc đáo của Kanazawa
 Lụa Kaga (Kaga yūzen), một loại lụa được in kĩ xảo của vùng.
 Đồ sơn mài Kanazawa (Kanazawa shikki), một loại hàng sơn mài chất lượng cao truyền thống được trang trí dát vàng.

Giáo dục

Thể thao

Du lịch
Thành phố Kanazawa là địa danh nổi tiếng nhất của tỉnh. Khách du lịch có thể đến Ishikawa bằng máy bay thông qua sân bay Komatsu.

Những vấn đề liên quan khác
Hideki Matsui, cầu thủ bóng rổ hiện chơi cho New York Yankees, sinh ra và lớn lên ở thị trấn Neagari (giờ là thành phố Nomi), Ishikawa. Anh là cầu thủ bóng chày nổi tiếng từ khi còn học trong trường trung học ở Kanazawa.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Website chính thức của tỉnh
 Tài sản Văn hóa Thạch Xuyên

Tỉnh của Nhật Bản
Chubu


title: Chhaeb

text:
Chhaeb là một huyện (srok) thuộc tỉnh Preah Vihear, phía bắc Campuchia. Theo thống kê năm 1998, dân số toàn huyện là 12.450 người.

Tham khảo

Huyện Campuchia


title: Cát Thủy

text:
Cát Thủy (chữ Hán giản thể: 吉水县, âm Hán Việt: Cát Thủy huyện) là một huyện thuộc địa cấp thị Cát An, tỉnh Giang Tây, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 2531,73 ki-lô-mét vuông, dân số 480.000 người. Huyện này được lập thời nhà Tùy. Huyện này nằm ở khu vực hợp lưu của sông Cám và sông Ân, cách Nam Xương về phía bắc 196 km, phía nam 640 km là Quảng Châu. Tuyến đường sắt Kinh Cửu chạy qua đây.

Hành chính
Cát Thủy được chia ra làm 18 đơn vị hành chính cấp hương, gồm 15 trấn và 3 hương. Ngoài ra huyện này còn quản lí 1 đơn vị tương đương cấp hương khác
Trấn: Văn Phong (文峰镇), Phụ Điền (阜田镇), Bàn Cốc (盘谷镇), Phong Giang (枫江镇), Hoàng Kiều (黄桥镇), Kim Than (金滩镇), Bát Đô (八都镇), Song Thôn (双村镇), Lao Kiều (醪桥镇), Loa Điền (螺田镇), Bạch Sa (白沙镇), Bạch Thủy (白水镇), Đinh Giang (丁江镇), Ô Giang (乌江镇), Thủy Nam (水南镇)
Hương: Thượng Hiền (尚贤乡), Thủy Điền (水田乡), Quan San (冠山乡)
Đơn vị ngang cấp hương khác
Khu công nghiệp huyện Cát Thủy (吉水县工业园区)

Tham khảo

Cát An
Đơn vị cấp huyện Giang Tây


title: Donzère

text:
Donzère là một xã thuộc tỉnh Drôme trong vùng Rhône-Alpes đông nam nước Pháp. Xã Donzère nằm ở khu vực có độ cao trung bình 64 mét trên mực nước biển.
Xã nằm ở tả ngạn sông Rhône, gần Montélimar.

Dân số

Nhân vật
 Félix Clement: họa sĩ thế kỷ 19, Khôi nguyên La Mã.
 Loys Prat: họa sĩ, Khôi nguyên La Mã.
 Maurice-René Simonnet, nhà chính trị.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Donzère town council website
 Donzère on the National geographical institute website
 Tourist office of Donzère

Xã của Drôme


title: Oberhausen-Rheinhausen

text:
Oberhausen-Rheinhausen là một thị trấn ở huyện Karlsruhe, bang Baden-Württemberg, Đức. Đô thị này có diện tích 18,95 km², dân số thời điểm 31 tháng 12 năm 2006 là 9551 người.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Konvoi der Hoffnung e. V. Hilfsorganisation


title: Saint-Poix

text:
Saint-Poix là một xã của tỉnh Mayenne, thuộc vùng Pays de la Loire, tây bắc nước Pháp.

Xem thêm
 Xã của tỉnh Mayenne

Tham khảo
 INSEE commune file

Saintpoix


title: 4579 Puccini

text:
4579 Puccini (1989 AT6) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 11 tháng 1 năm 1989 bởi Freimut Börngen ở Tautenburg. Tênd after the composer of the same name.

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 4579 Puccini

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Freimut Börngen
Thiên thể phát hiện năm 1989


title: Drambon

text:
Drambon  là một xã ở tỉnh Côte-d’Or trong vùng Bourgogne-Franche-Comté, phía đông nước Pháp. Xã Drambon nằm ở khu vực có độ cao trung bình 192 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Côte-d'Or


title: Acid chlorơ

text:
Acid chlorơ là một hợp chất vô cơ có công thức hóa học HClO2. Hợp chất này là một acid yếu. Trong acid này, chlor có trạng thái oxy hóa là +3. Acid chlorơ  nguyên chất không bền, phân ly thành acid hypochlorơ (trạng thái oxy hóa +1) và acid chloric (trạng thái oxy hóa +5).
2HClO2 (l) → HClO (l) + HClO3 (l)
Các muối chlorit như natri chlorit là những base liên hợp bền, được tạo thành từ acid chlorơ. Các muối này đôi khi được dùng để điều chế chlor dioxide.

Điều chế
HClO2 được điều chế bằng cách cho phản ứng bari chlorrit với dung dịch acid sulfuric loãng:
Ba(ClO2)2 + H2SO4 → BaSO4↓ + 2HClO2

Tính bền
Chlor là halogen duy nhất trong bốn halogen có khả năng tạo ra acid tách riêng được theo công thức HXO2. Fluor không có khả năng liên kết để làm được như vậy; còn acid bromơ và acid iodơ thì chưa bao giờ tách riêng được; một số ít muối của acid bromơ là bromit, được biết đến.

Đây là một chất oxy hóa mạnh, tuy nhiên xu hướng vừa oxy hóa vừa khử đã vô hiệu hóa khả năng oxy hóa mạnh của nó.

Tham khảo

Muối chlorit
Acid
Acid vô cơ
Acid oxy hóa
Chất oxy hóa
Hợp chất hydro


title: Quận Carroll, Mississippi

text:
Quận Caroll là một quận thuộc tiểu bang Mississippi, Hoa Kỳ.
Quận này được đặt tên theo Charles Carroll of Carrollton. Theo điều tra dân số của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2000, quận có dân số 10.769 người. Quận lỵ đóng ở Carrollton.

Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có diện tích , trong đó có  là diện tích mặt nước.

Các xa lộ chính
 Interstate 55
 U.S. Highway 51
 U.S. Highway 82
 Mississippi Highway 17
 Mississippi Highway 35

Quận giáp ranh
Quận Grenada (bắc)
Quận Montgomery (đông)
Quận Attala (đông nam)
Quận Holmes (nam)
Quận Leflore (tây)

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Quận của Mississippi


title: Tanque d'Arca

text:
Tanque d'Arca là một đô thị ở bang Alagoas, Brasil.
Dân số năm 2004 ước tính là 6.019 người.

Tham khảo

Đô thị bang Alagoas


title: Nomada vexator

text:
Nomada vexator là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1909.

Chú thích

Tham khảo

Nomada
Động vật được mô tả năm 1909