title: Chủ nghĩa phúc âm

text:
Chủ nghĩa phúc âm (tiếng Anh: evangelicalism), cũng gọi là phái phúc âm hay phong trào Tin Lành phúc âm, là thuật từ thường được dùng để chỉ một trào lưu liên hệ phái thuộc Kháng Cách với các đặc điểm: tập chú vào nỗ lực truyền bá phúc âm, trải nghiệm quy đạo, làm chứng về đức tin cá nhân, và có quan điểm truyền thống về Kinh Thánh, duy trì quan điểm rằng trọng tâm của phúc âm chứa đựng trong giáo lý về sự cứu rỗi bởi đức tin vào sự đền tội của Chúa Giê-xu. Phong trào đạt được đà phát triển mạnh trong các thế kỷ 18 và 19 với sự xuất hiện của phong trào Giám lý và các cuộc Đại Tỉnh thức tại quần đảo Anh và Bắc Mỹ, cũng như chịu ảnh hưởng từ phong trào Sùng tín, Thanh giáo, Giáo hội Trưởng lão và Giáo hội Moravia.

Từ nguyên
Thuật từ phúc âm (tin lành) có nguồn gốc Hy văn εὐαγγελιον euangelion, nghĩa là "tin tức tốt lành" hay "vui mừng". Từ "phúc âm" ngụ ý bất cứ niềm xác tín nào xưng nhận Chúa Giê-xu là Cứu Chúa. Như vậy, tín hữu phái phúc âm nhận mình là những người tín hữu Cơ Đốc đặt niềm tin của mình trên, được thúc đẩy bởi, và sống theo sự dạy dỗ của thông điệp phúc âm được chép trong Tân Ước.

Thuật từ này cũng thể hiện các đặc trưng của niềm xác tín như nhấn mạnh vào thẩm quyền của Kinh Thánh, sự chết và sự sống lại của Chúa Giê-xu, trải nghiệm qui đạo (được xem là đồng nghĩa với kinh nghiệm được tái sinh trong tâm linh), và tích cực truyền bá phúc âm.

Theo cách dùng ở phương Tây, thuật từ Tin Lành thường được dùng như một từ đồng nghĩa với Kháng Cách (Protestantism), để phân biệt với Công giáo Rôma. Dù vậy, trong lịch sử lâu dài của mình, thuật ngữ này mang một số ý nghĩa cụ thể khác nhau phụ thuộc vào các biến động trong từng thời điểm:

Tại châu Âu, khi cuộc Cải cách Kháng nghị, còn gọi là Cải cách Tin Lành, diễn ra vào thế kỷ 16, phong trào Luther ban đầu tự gọi mình là "Tin Lành": Martin Luther gọi hội thánh theo khuynh hướng cải cách là evangelische Kirche (Giáo hội Tin Lành). Sau đó phong trào Calvin của Jean Calvin và Huldrych Zwingli cũng bắt đầu dùng thuật từ này. Để phân biệt hai nhóm Tin Lành này, người ta gọi họ là "Tin Lành Luther" (evangelisch-lutherischen) và "Tin Lành Cải cách" (evangelisch-reformierte). Theo thời gian, từ "Tin Lành" dần bị lược bỏ đi trong nhiều trường hợp.
Kể từ thế kỷ 17, bên trong Giáo hội Anh tồn tại một trào lưu muốn gắn kết Giáo hội với phong trào Cải cách, họ bị chế giễu gọi là Thanh giáo, còn gọi là phái Tin Lành (evangelical party).
Trong thế giới Anh ngữ, đây là thuật từ thông dụng để chỉ các cuộc phấn hưng tôn giáo (revivalism) như phong trào Giám lý và Đại Tỉnh thức diễn ra tại đảo Anh và Bắc Mỹ trong thế kỷ 18 và thế kỷ 19.
Vào cuối thế kỷ 20 và đầu thế kỷ 21, thuật từ này còn được dùng để phân biệt họ với một nhóm khác trong cộng đồng Kháng Cách, phong trào tự do (liberalism).

Trong cách sử dụng đương đại tại Bắc Mỹ, thuật từ chủ nghĩa phúc âm (trào lưu tin lành) phản ánh sự va chạm trong cuộc Tranh cãi Cơ yếu–Tân thời (hay Nền tảng–Tân phái) đầu thế kỷ 20. Nhiều người xem thần học phúc âm chủ nghĩa là sự chọn lựa dung hòa giữa một bên là khuynh hướng tân thời của các giáo hội chính lưu, bên kia là khuynh hướng cơ yếu theo đuổi các lập trường truyền thống. Do đó, chủ nghĩa phúc âm thường được miêu tả là "khuynh hướng chủ đạo trong cộng đồng Kháng Cách tại Mỹ, chọn lập trường trung dung giữa những người cơ yếu và các nhóm tự do."

Lịch sử
Từ cuối thế kỷ 18, những cuộc phục hưng khởi phát trong vòng các giáo phái khác nhau được gọi chung là trào lưu phúc âm.

John Wesley được xem là người có ảnh hưởng lớn trong việc hình thành và phát triển phong trào phúc âm. Khởi phát từ khi Wesley giong ruỗi trên lưng ngựa đi khắp nước Anh để thuyết giáo, phong trào lan truyền sang các khu định cư tại Mỹ, rồi từ đó phát triển đến nhiều nơi trên thế giới, mặc dù Wesley là một mục sư Anh giáo và ông không có ý định tách rời khỏi Anh giáo.

Ngay sau cuộc Cách mạng Mỹ, giáo hội Giám Lý đầu tiên được thành lập năm 1784, sau khi các chức sắc Anh giáo từ chối phong chức cho các mục sư Mỹ. Những nhà lãnh đạo ban đầu gồm có Francis Asbury, người được George Washington gọi là "Giám mục của nước Mỹ", và Thomas Coke, một nhà lãnh đạo trong công cuộc truyền giáo.

Đến thập niên 1820, đức tin phúc âm chủ nghĩa lan tỏa trên khắp nước Mỹ và tạo lập ảnh hưởng đáng kể trên tiến trình hình thành các định chế xã hội cho đất nước này. Các khái niệm về truyền bá phúc âm, phục hưng hội thánh, và các nguyên tắc chứng đạo đều mang dấu ấn của các nhà truyền bá phúc âm như Charles G. Finney. Tín hữu phúc âm cũng đóng góp tích cực cho nỗ lực cải thiện xã hội Mỹ qua các chương trình cải cách như quảng bá tính tiết độ, các giá trị gia đình, quyền phụ nữ, các hoạt động từ thiện, và phong trào bãi nô.

Đặc điểm của phong trào này là nhấn mạnh vào trải nghiệm qui đạo của mỗi cá nhân, lòng sùng tín và sự chuyên cần nghiên cứu Kinh Thánh. Họ cũng quan tâm đến các vấn đề đạo đức xã hội như sự tiết độ, các giá trị gia đình, và chống chủ trương sở hữu nô lệ. Họ bác bỏ tính hình thức trong thờ phụng và trong thần học, cung cấp cho tín hữu (lay people) và phụ nữ những vai trò quan trọng trong thờ phụng, truyền bá phúc âm, giảng dạy, và lãnh đạo. Họ thường sẵn lòng cộng tác với các giáo phái khác trong công cuộc truyền bá phúc âm.

Những nhân vật quan trọng khác của phong trào phúc âm là: Jonathan Edwards, nhà thần học và thuyết giảng người Mỹ; George Whitefield, nhà thuyết giáo Giám Lý người Anh, và Robert Raikes, người khởi xướng lớp học Trường Chúa Nhật đầu tiên với mục đích giúp ngăn ngừa trẻ em trong những khu phố nghèo sa chân vào cuộc sống tội phạm.

Giáo thuyết
Kinh Thánh được xem là thẩm quyền tối hậu và đáng tin cậy trong đức tin và sống đạo.
Những giáo thuyết của cuộc Cải cách Kháng nghị như Duy Kinh Thánh (sola scriptura) và Duy Đức Tin (sola fide) được xem là trọng tâm (xem Năm Tín lý Duy nhất). Tính lịch sử của các phép mầu, sự trinh thai, sự đóng đinh, sự phục sinh và sự tái lâm của Chúa Giê-xu được khẳng quyết mặc dù còn có đôi chút khác biệt khi giải thích về ngày tận thế.

Các sử gia và các nhà phê bình thường nêu ra bốn đặc điểm của chủ nghĩa phúc âm:
Tập chú vào trải nghiệm qui đạo, còn gọi là được cứu rỗi hoặc được tái sinh (Phúc âm Giăng 3: 3, "Nếu một người không được tái sanh, thì không thể thấy Vương quốc của Thiên Chúa"). Do đó, người phúc âm chủ nghĩa thường tự nhận mình là tín hữu được tái sinh.
Kinh Thánh là cội nguồn của thẩm quyền tôn giáo, là sự mặc khải từ Thiên Chúa.
Quan tâm đến việc truyền bá phúc âm, theo quan điểm của họ, là chia sẻ niềm tin của mình cho người khác - bằng nỗ lực truyền giáo hay bằng cá nhân chứng đạo.
Tâm điểm đức tin của tín hữu phúc âm là sự chết của Chúa Cơ Đốc trên thập tự giá để cứu chuộc và tha thứ tội lỗi cho loài người.

Giữa nhiều dị biệt, các tín hữu phúc âm tìm được sự đồng thuận về bốn xác tín:
Kinh Thánh là vô ngộ (không sai lầm).
Sự cứu rỗi đến bởi đức tin đặt vào Chúa Giê-xu, không bởi công đức.
Chỉ những người đủ hiểu biết (từ bảy tuổi trở lên) mới có thể chấp nhận Chúa Giê-xu và công khai xưng nhận đức tin của mình khi chịu lễ báp têm.
Mỗi tín hữu Cơ Đốc đều có bổn phận truyền bá phúc âm.

Phát triển

Thế kỷ 19
Có nhiều nhóm khác nhau trong phong trào phúc âm, một số là nhân tố tích cực trong những phong trào như bãi bỏ chế độ nô lệ, cải thiện lao tù, thiết lập trại mồ côi, xây dựng bệnh viện và thành lập các cơ sở giáo dục.

Năm 1846, tám trăm tín hữu Cơ Đốc đến từ mười quốc gia gặp nhau tại Luân Đôn và thành lập Liên hiệp Phúc âm (Evangelical Alliance). Họ xem đây là "một sự kiện mới trong lịch sử hội thánh, một tổ chức được thành lập nhằm bày tỏ sự hiệp nhất của các cá nhân đang sinh hoạt trong nhiều giáo hội khác nhau". Dù có đôi chút bất đồng về vấn đề nô lệ, tổ chức này là tác nhân tích cực trong việc hình thành nhiều hội đoàn phúc âm cấp quốc gia và khu vực.

Ngày 5 tháng 7 năm 1865, một mục sư Giám Lý, William Booth, thành lập Christian Mission tại Luân Đôn, đến năm 1878, tổ chức này trở thành Cứu Thế Quân (Salvation Army), một tổ chức từ thiện mô phỏng hình thức tổ chức của quân đội, với nhiều đề án xã hội đang được thực hiện tại nhiều nước trên thế giới.

Thế kỷ 20
Liên hiệp Phúc âm Thế giới (World Evangelical Alliance – WEA) được thành lập năm 1951 bởi các tín hữu từ 21 quốc gia, với mục tiêu kiến tạo sự hợp tác toàn cầu cho cộng đồng phúc âm.

Tham gia tích cực vào các hoạt động xã hội cũng là một đặc điểm của người phúc âm hiện đại, họ nhận ra rằng thái độ co cụm để bảo vệ sự tinh tuyền của đức tin và chủ trương thoả hiệp để hội nhập đều không thích hợp, và họ chọn con đường, theo quan điểm của họ, đã được soi sáng trong Kinh Thánh, "ở giữa thế gian nhưng không thuộc về thế gian". Sự lựa chọn này được thể hiện tích cực trong các đề án xoá nạn mù chữ, nhận con nuôi, ngân hàng thực phẩm, các trung tâm chăm sóc trẻ em cũng như các cuộc vận động chống phá thai và chống việc hợp pháp hoá hôn nhân đồng tính.

Nhiều tín hữu Kháng Cách thuộc những giáo phái chính lưu (mainline hay mainstream) tham gia vào các tổ chức đang nỗ lực đem giáo hội trở về với các giá trị căn bản của Cơ Đốc giáo, được thực hành trong thời kỳ hội thánh tiên khởi, được biết đến dưới tên Phong trào Xưng nhận (Confessing movement). Cùng lúc, Phong trào Cổ Chánh tín (Paleo-Orthodoxy), với mục tiêu tương tự, hoạt động tích cực trong các giáo hội chính lưu, đặc biệt trong các giáo phái Giám Lý, kêu gọi họ trở về với cội nguồn phúc âm của mình.

Phong trào phúc âm khuyến khích tín hữu chuyên cần nghiên cứu Kinh Thánh. Nghi thức thờ phụng của họ thường được tổ chức đơn giản lập nền trên nguyên tắc mọi người đều bình đẳng trước Thiên Chúa.

Bên trong phong trào phúc âm vẫn tồn tại những quan điểm khác nhau về Kinh Thánh, giáo nghi và truyền thống giáo hội - một số không quan tâm đến những truyền thống cổ xưa nhưng tập chú vào tính nghệ thuật và sự sáng tạo. Nhưng nhìn chung, tín hữu phúc âm không tin cậy những định nghĩa về đức tin, thường thay đổi theo những biến thiên của lịch sử, nếu chúng không phù hợp với sự dạy dỗ của Kinh Thánh. Trái với những người quan tâm đến tính hoành tráng của giáo nghi, tín hữu phúc âm chọn cho mình sự đơn sơ và giản tiện trong giáo nghi nhưng kêu gọi sự tham gia tích cực của tín hữu vào lễ thờ phượng. Trong thờ phượng, tín hữu phúc âm thường đặt trọng tâm vào sự luận giải Kinh Thánh và tham dự thánh lễ Tiệc Thánh hơn là những chi tiết cầu kỳ của giáo nghi.

Chủ nghĩa cơ yếu
Chủ nghĩa cơ yếu hay nền tảng (fundamentalism) hình thành vào đầu thế kỷ 20 như một phản ứng có tính bảo thủ bởi những tín hữu Kháng Cách theo truyền thống, nhằm đối kháng với các trào lưu tân thời (modernism) và tự do (liberalism) đang phát triển mạnh mẽ trong các giáo hội của họ. Những trào lưu này nỗ lực thay đổi các xác tín truyền thống của hội thánh sao cho phù hợp với các giá trị mới của một thế giới luôn luôn thay đổi. Vì vậy, dưới cái nhìn của người cơ yếu, thần học tự do kể trên là mối đe dọa cho đức tin và xã hội khi họ cố thoả hiệp với tư tưởng của Phong trào Khai sáng (Enlightenment) bằng cách bác bỏ những nguyên lý của cuộc Cải cách Kháng nghị.

Bắt đầu có sự tranh chấp trong vòng các giáo phái Kháng Cách, đặc biệt ở Hoa Kỳ và Canada, giữa các nhóm Cơ yếu và Tân thời. Nhiều người cơ yếu rút lui khỏi các giáo hội và định chế chịu ảnh hưởng của tư tưởng tân thời. Những người khác quyết định ở lại và hoạt động bên trong giáo phái của mình để duy trì và phát triển đức tin truyền thống. Những người này tự gọi mình theo "tân chủ nghĩa phúc âm".

Tân chủ nghĩa phúc âm

Trong thập niên 20 và 30 của thế kỷ 20, tân chủ nghĩa phúc âm (neo-evangelicalism) hay chủ nghĩa phúc âm hiện đại, đến phiên mình, là phản ứng của những người Kháng Cách truyền thống đối với chủ trương biệt lập của phong trào cơ yếu. Năm 1947, Harold Ockenga sử dụng thuật từ Tân chủ nghĩa phúc âm để phân biệt phong trào này với trào lưu cơ yếu. Lúc ấy có sự bất đồng bên trong phong trào Cơ yếu về lập trường cần có của hội thánh đối với một thế giới vô tín. Những người phúc âm khuyến khích tín hữu chọn thái độ tham gia tích cực để góp phần kiến tạo một xã hội tốt đẹp hơn, đồng thời bày tỏ sự quan ngại đối với chủ trương "co cụm để phòng thủ" của các nhóm cơ yếu. Theo cách miêu tả của Kenneth Kantzer vào lúc ấy, lập trường cơ yếu đã trở thành "một sự phiền toái thay vì là một niềm vinh dự".

Tín hữu phúc âm hiện đại xem trào lưu tân thời và tự do trong các giáo hội Kháng Cách là tự chối bỏ xác tín của mình để thoả hiệp với nhân sinh quan và các giá trị của thế gian. Mặt khác, họ cũng cho rằng việc những người cơ yếu chủ trương biệt lập và bác bỏ phong trào Phúc âm Xã hội là một thái độ cực đoan. Theo nhận xét của họ, người tân thời là người phúc âm đã đánh mất cội rễ của đức tin, và người cơ yếu là người phúc âm đã đánh mất lòng nhân ái của Chúa Cơ Đốc. Họ tin rằng phúc âm cần phải được tái khẳng định và tái công bố trong một cung cách mới. Vì vậy, xuất hiện thuật ngữ Neo – mới hoặc được làm cho mới.

Họ tìm cách tham gia vào thế giới hiện đại với thái độ tích cực, không phải để thoả hiệp – vẫn giữ mình khỏi tinh thần thế tục nhưng không tách rời khỏi thế gian – họ chọn con đường trung dung giữa khuynh hướng tân thời và khuynh hướng cơ yếung.

Ngày nay, với ảnh hưởng rộng lớn trong cộng đồng Kháng Cách, tân chủ nghĩa phúc âm được gọi ngắn gọn là chủ nghĩa phúc âm, đại diện cho những tín hữu Cơ Đốc liên kết đức tin của mình với các giá trị truyền thống của hội thánh tiên khởi.

Các tổ chức xuyên giáo phái

Tín hữu phúc âm, từ các giáo phái khác nhau, thường tìm kiếm sự hợp tác vượt qua ranh giới giáo phái nhằm hỗ trợ cho các nỗ lực truyền giáo và truyền bá phúc âm, lại thường có thái độ e dè đối với các định chế mang tính giáo phái. Kết quả là xuất hiện nhiều tổ chức hoặc hội đoàn, dựa trên giáo hội nhưng không phụ thuộc vào giáo hội, được thành lập với các mục tiêu riêng biệt, được gọi là các tổ chức xuyên giáo phái (parachurch organizations).

Các nhóm này hoạt động đồng bộ (para-) với các giáo hội. Qua nhiều tổ chức khác nhau, một trong những chức năng của họ là đóng vai trò cầu nối giữa giáo hội và nền văn hoá bản địa. Hình mẫu này khởi nguồn từ cuộc Đại Tỉnh thức lần thứ hai trong thế kỷ 19, dần dần được hoàn chỉnh vào hạ bán thế kỷ 20.

Với mô hình các tổ chức không vụ lợi hoặc các hội đoàn tư nhân, hoạt động như một phần của phong trào phúc âm mà không nhận sự tài trợ của giáo hội, cũng không dẫm chân vào các lãnh vực truyền thống của giáo hội. Các tổ chức xuyên giáo phái chú trọng vào tính hiệu quả của công việc cũng như tinh thần cộng tác nhằm hoàn thành một số sứ mạng đặc biệt, trên quy mô quốc gia hoặc quốc tế, mà các nhà thờ riêng lẻ không có khả năng thực hiện.

Một số hội đoàn hoặc tổ chức được xem là hình mẫu cho các tổ chức xuyên giáo phái:
Hiệp hội truyền bá Phúc âm (theo khuôn mẫu của Hiệp hội Billy Graham).
Các tổ chức truyền bá phúc âm và bồi linh như The Navigators, Campus Crusade for Christ.
Những nhà xuất bản sách báo và âm nhạc, đài phát thanh, truyền hình, hãng phim và internet.
Các học viện, trung tâm nghiên cứu, trường trung học và đại học.
Các nhóm hoạt động chính trị và xã hội.
Các nhóm tương trợ.
Các nhóm nghiên cứu Kinh Thánh.

Theo một cuộc khảo sát (Green) thực hiện năm 1992, phong trào phúc âm là thành phần đông đảo nhất và năng động nhất trong cộng đồng Cơ Đốc giáo tại Hoa Kỳ và Canada (vượt qua Công giáo La Mã và các nhóm Kháng Cách khác không theo chủ nghĩa phúc âm).

Toàn cầu
Trên toàn cầu, cùng với phong trào Ngũ Tuần, phúc âm là phong trào phát triển mạnh nhất và có nhiều ảnh hưởng nhất trong cộng đồng Cơ Đốc giáo. Tốc độ phát triển là đặc biệt nhanh ở châu Phi và Mỹ Latinh. Tại những nơi này, phong trào phát triển theo hướng đa dạng vì không phụ thuộc vào các giáo hội tại châu Âu hoặc Bắc Mỹ.

Liên hiệp Phúc âm Thế giới
Liên hiệp Phúc âm Thế giới (World Evangelical Alliance) là
một mạng lưới các giáo hội có mặt trên 127 quốc gia, tại mỗi nước đều có liên hiệp phúc âm cấp quốc gia, với hơn 100 tổ chức quốc tế cùng nhau hội hiệp để lập nên một thiết chế toàn cầu, một tiếng nói và diễn đàn cho hơn 420 triệu tín hữu phúc âm.

Hoa Kỳ

Nhóm Nghiên cứu Barna chuyên thực hiện các cuộc khảo sát trong cộng đồng Cơ Đốc giáo tại Hoa Kỳ, trong năm 2004 đã phổ biến chín câu hỏi nhằm xác định xem người trả lời có thật sự chấp nhận quan điểm thần học của chủ nghĩa phúc âm hay không. Bảy trong số các câu hỏi này là:
Bạn có phải là tín hữu Cơ Đốc đã được tái sinh?
Đức tin là yếu tố rất quan trọng trong cuộc đời bạn?
Bạn có tin vào trách nhiệm của mỗi cá nhân phải chia sẻ niềm tin tôn giáo của mình vào Chúa Cơ Đốc với những người không phải tín hữu Cơ Đốc?
Bạn có tin vào sự hiện hữu của Satan?
Bạn có tin rằng sự cứu rỗi để được hưởng sự sống vĩnh cửu là chỉ có được bởi ân điển, không phải bởi công đức?
Bạn có tin Chúa Giê-xu Cơ Đốc không hề phạm tội trong những năm ngài sống trên thế gian?
Bạn có tin Thiên Chúa là đấng toàn tri, toàn năng, là thần, là đấng tạo dựng vũ trụ và ngài đang tể trị?

Nhiều người xem đây là những tiêu chí thẩm định đức tin của tín hữu Cơ Đốc thuộc trào lưu phúc âm.

Theo các cuộc khảo sát của Gallup, năm 1976 có 34% người Mỹ nhận mình là tín hữu Kháng Cách theo khuynh hướng phúc âm. Tỷ lệ này là 33% trong hai năm 1987 và 1988 (thời điểm bùng nổ những vụ tai tiếng liên quan đến các nhà thuyết giáo Ngũ Tuần). Đến năm 1998 tăng lên 47%. Con số này trong năm 2000 và 2001 lần lượt là 45% và 40%. Dựa trên những kết quả khảo sát kéo dài trong nhiều năm, Gallup ước tính có gần 39% dân số Hoa Kỳ nhận mình là tín hữu khuynh hướng phúc âm.

Chú thích

Tham khảo
Bebbington, David. Evangelicalism in Modern Britain: A History from the 1730s to the 1980s. Unwin Hyman (London), 1989.
Green, John, Guth, James, et.al. Akron Survey of Religion and Politics in America 1992. As quoted in Noll, Mark. Scandal of the Evangelical Mind. Eerdmans, 1994.

Liên kết ngoài
Thần học và Biện giáo
Apologetics.com -articles
Christian Thinktank
The Christian Apologetics and Research Ministry
Lion of Judah Christian Apologetics
Probe Ministries -Christian Apologetics
Reasons to Believe
Apologetics Information Ministry
Academy of Christian Apologetics
Stand to Reason
Christian Apologetic Journal
Eternal Ministries
Nghiên cứu
Barna Research Group
2004 American Religious Landscape Report PDF at ''The Pew Forum on Religion in American Life
Institute for the Study of American Evangelicalism , Wheaton College
Evangelicals in Methodism: Mainstream, Marginal or Misunderstood?  (British perspective)
Hiệp hội
National Association of Evangelicals (Hoa Kỳ)
World Evangelical Alliance

Kitô giáo
Thần học
Lịch sử tôn giáo Hoa Kỳ
Thuật ngữ Kitô giáo


title: Perdita repens

text:
Perdita repens là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Timberlake mô tả khoa học năm 1971.

Chú thích

Tham khảo

Perdita
Động vật được mô tả năm 1971


title: Cha con nhà Stephenson

text:
Cha con nhà Stephenson, George (9 tháng 6 năm 1781 - 12 tháng 8 năm 1848) và Robert (16 tháng 10 năm 1803 - 12 tháng 10 năm 1859) là những kỹ sư người Anh, đã chế tạo và thử nghiệm thành công đầu máy xe lửa tự lực đầu tiên trên thế giới, chấm dứt thời đại đường sắt ngựa kéo.

Liên kết ngoài
Portuguese written article about Robert Stephenson
The Robert Stephenson Trust
The Robert Stephenson Centre (with pictures)

Kỹ sư Anh
Hội viên Hội Hoàng gia
Nhà phát minh Anh
Kỹ sư động cơ hơi nước


title: Codemus carinatus

text:
Codemus carinatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Dolin in Dolin, Panfilov, Ponomarenko & Pritykina miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Codemus


title: Downesia javana

text:
Downesia javana là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Weise miêu tả khoa học năm 1922.

Chú thích

Tham khảo

Downesia


title: Sơn Tinh – Thủy Tinh

text:
Sơn Tinh – Thủy Tinh hay Sơn Thần – Thủy Quái là tên gọi của một truyền thuyết của văn hóa Việt Nam.

Câu chuyện kể về cuộc chiến giữa Sơn Tinh và Thủy Tinh khi tranh giành nàng Mỵ Nương, con gái của Vua Hùng thứ 18   (Hùng Duệ Vương). Thủy Tinh đem sính lễ muộn, Sơn Tinh dẫn Mỵ Nương theo trước, do đó Thủy Tinh nổi giận gây chiến tranh giành nàng Mỵ Nương. Câu chuyện mang yếu tố thần thoại và quỷ dị, nhưng vẫn thường là đề tài bất tận trong thi ca và nghệ thuật của Việt Nam.

Trong văn học trung đại Việt Nam, Sơn Tinh thường được gọi là Tản Viên Sơn Thánh, do Sơn Tinh ngự trị trên núi Tản Viên (nay gọi là núi Ba Vì).

Nội dung

Việt điện u linh tập
Sơn Tinh - Thủy Tinh được ghi chép trong Việt điện u linh tập với nhan đề Tản Viên Hựu Thánh Khuông Quốc Hiển Linh Ứng vương, gọn lại là Hựu Thánh Hiện Ứng vương (佑聖顯應王). Đây là một quyển sách ra đời khá sớm, ước tính vào thời nhà Trần, chuyên ghi chép những câu chuyện thần lịch quỷ dị của nước Đại Việt. Truyện lấy bối cảnh thời Hùng vương thứ mười tám

Lĩnh Nam chích quái
Bên cạnh Việt điện u linh tập, tác phẩm Lĩnh Nam chích quái cũng ghi lại truyền thuyết này với tựa đề là Tản Viên sơn truyện (傘圓山傳; tạm hiểu là Câu chuyện về thần núi Tản Viên).

Đại Việt Sử ký Toàn thư
Truyền thuyết này vốn không được ghi trong những cuốn sử biên niên như Đại Việt sử ký, Đại Việt sử lược, nhưng đến Đại Việt sử ký toàn thư thời Hậu Lê thì lại chép vào, phần ngoại kỷ thời Hồng Bàng Thị - Hùng vương.

{{WPːKHONG}}

Phiên bản Sách giáo khoa ngữ văn
Câu chuyện Sơn Tinh - Thủy Tinh phổ biến thì lại có một số chi tiết khác hẳn. Đặc biệt là phiên bản Sách giáo khoa (SGK) Ngữ Văn tập 2 lớp 6, Nhà Xuất bản Giáo dục.

Cảm hứng
Truyền thuyết này đã trở thành chất liệu để nhiều người khác sáng tác nhạc, truyện, thơ và kịch. Có thể kể đến:

Bài thơ "Sơn Tinh, Thủy Tinh" do Nguyễn Nhược Pháp sáng tác.
Truyện "Sự tích những ngày đẹp trời" do Hòa Vang sáng tác.
Bài hát "Chuyện tình Thủy Thần" do Trần Lập sáng tác, ban nhạc Bức Tường thể hiện.
Vở kịch "Truyền thuyết Sơn Tinh và Thủy Tinh" do Thanh Phương viết kịch bản.

Xem thêm
 Đại hồng thủy
 Hùng Vương
 Sơn Tinh
 Thủy Tinh

Chú thích

Liên kết ngoài
Bản đồ về sự ngập lụt vùng Đông Nam Á cổ (Sundaland)

Truyền thuyết Việt Nam


title: Vazeilles-Limandre

text:
Vazeilles-Limandre là một xã thuộc tỉnh Haute-Loire trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes ở nam trung bộ nước Pháp. Khu vực này có độ cao trung bình 1000 mét trên mực nước biển. Theo điều tra dân số năm 1999 của INSEE có dân số 249 người.

Lịch sử dân số

Tham khảo

Vazeilleslimandre


title: Acanthoscelides vianai

text:
Acanthoscelides vianai là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Pic miêu tả khoa học năm 1938.

Chú thích

Tham khảo

V


title: Agrypnus squamafraxineus

text:
Agrypnus squamafraxineus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Vats & Kashyap miêu tả khoa học năm 1992.

Chú thích

Tham khảo

Agrypnus


title: Triembach-au-Val

text:
Triembach-au-Val là một xã thuộc tỉnh Bas-Rhin trong vùng Grand Est đông bắc Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Bas-Rhin

Tham khảo
 INSEE commune file

Xã của Bas-Rhin


title: Bolma martinae

text:
Bolma martinae là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Turbinidae, họ ốc xà cừ.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Bolma


title: 12267 Denneau

text:
12267 Denneau là một tiểu hành tinh vành đai chính với chu kỳ quỹ đạo là 978.1902432 ngày (2.68 năm).

Nó được phát hiện ngày 31 tháng 5 năm 1990.

Tham khảo

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1990


title: Mittelhausen

text:
Mittelhausen là một đô thị thuộc huyện Mansfeld-Südharz, Sachsen-Anhalt, Đức. Đô thị Mittelhausen có diện tích 12,66 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 590 người.

Tham khảo


title: VoIP

text:
VoIP (viết tắt của Voice over Internet Protocol, nghĩa là Truyền giọng nói trên giao thức IP) là công nghệ truyền tiếng nói của con người (thoại) qua mạng máy tính sử dụng bộ giao thức TCP/IP. Nó sử dụng các gói dữ liệu IP (trên mạng LAN, WAN, Internet) với thông tin được truyền tải là mã hoá của âm thanh.

Công nghệ này bản chất là dựa trên chuyển mạch gói, nhằm thay thế công nghệ truyền thoại cũ dùng chuyển mạch kênh. Nó nén (ghép) nhiều kênh thoại trên một đường truyền tín hiệu, và những tín hiệu này được truyền qua mạng Internet, vì thế có thể giảm giá thành.

Để thực hiện việc này, điện thoại IP, thường được tích hợp sẵn các nghi thức báo hiệu chuẩn như SIP hay H.323, kết nối tới một tổng đài IP (IP PBX) của doanh nghiệp hay của nhà cung cấp dịch vụ. Điện thoại IP có thể là điện thoại thông thường (chỉ khác là thay vì nối với mạng điện thoại qua đường dây giao tiếp RJ11 thì điện thoại IP nối trực tiếp vào mạng LAN qua cáp Ethernet, giao tiếp RJ45) hoặc phần mềm thoại (soft-phone) cài trên máy tính.

VoIP tại Việt Nam
Các dịch vụ như gọi 171 (VNPT), 177 (SPT), 178 (Viettel), 175 (VISHIPEL) ở Việt Nam đều là các dịch vụ sử dụng phương thức này. Tuy nhiên VoIP cũng có những nhược điểm của nó. Đó là chất lượng âm thanh chưa được đảm bảo, vẫn còn tình trạng trễ tiếng. Một số công ty cung cấp VoIP tại Việt Nam đã cố gắng cung cấp cho khách hàng chất lượng thoại VoIP ngày càng tốt hơn.

Ngày 29/09/2010 Công ty Điện toán và Truyền số liệu VDC – Thành viên của Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam (VNPT) đã tổ chức buổi lễ khai trương dịch vụ thẻ gọi điện thoại trong nước, quốc tế mới với tính năng roaming tại nước ngoài – Fone1718.

Dịch vụ đáp ứng được nhiều tiện ích tối đa cho người dùng với nhiều tính năng vượt trội mà từ trước đến nay chưa từng có tại Việt Nam.

Các giao thức dùng trong VoIP: sip, mgcp, h323.

Giao thức H323 không chỉ được dùng trong truyền tiếng nói mà còn được dùng để truyền video trên nền mạng IP (giải pháp video conference)

Phần mềm ứng dụng VoIP
Ứng dụng VoIP sử dụng trên máy tính cá nhân đầu tiên được phát triển năm 1995 bởi một công ty của Israel có tên là VocalTel. Ứng dụng VoIP đầu tiên này nói chung còn gặp phải nhiều vấn đề như: trễ lớn, chất lượng thoại còn thấp và không tương thích với các mạng ngoài. Mặc dù vậy, sự ra đời của nó cũng là một bước đột phá quan trọng. Kể từ đó đến nay, cùng với sự phát triển của công nghệ cáp quang với các đường truyền băng rộng công nghệ VoIP có nhiều thuận lợi để phát triển trở thành phương thức thoại tốt, chi phí thấp hơn rất nhiều so với phương thức thoại truyền thống.

An toàn công cộng và phong tỏa của chính phủ
Vì con số điện thoại không còn bị ràng buộc vào địa điểm, mã quốc gia phụ thuộc hoàn toàn vào các nhà cung cấp SIP. Do đó dựa vào các mã quốc gia không tìm ra được (thí dụ 49 cho Đức), từ đâu điện thoại thực sự gọi đến. Theo các nguồn tin tình báo, vì vậy các nhóm khủng bố thường sử dụng VoIP để liên lạc với nhau. Từ những tài liệu rò rỉ của Edward Snowden cho thấy rằng, NSA và GCHQ theo dõi từ năm 2008, các kênh VoIP khác nhau của các trò chơi trực tuyến. Xung quanh các vụ tấn công Paris tháng 11 năm 2015 Bộ trưởng Bộ Nội vụ Bỉ Jan Jambon cho biết, ISIL ngày càng sử dụng các tính năng VoIP của PlayStation 4, Party Chat. Đặc biệt là ở các nước Ả Rập, ngày càng nhiều các ISP chặn điện thoại IP, chẳng hạn như Maroc Telecom của Maroc.

Các khái niệm liên quan
 Tổng đài điện thoại IP
 Asterisk (PBX)

Tham khảo

Viễn thông
Công nghệ điện thoại
Truyền giọng nói qua Internet
VoIP
Băng thông rộng


title: Penia elliptica

text:
Penia elliptica là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Fleutiaux miêu tả khoa học năm 1942.

Chú thích

Tham khảo

Penia


title: Exoneura turneri

text:
Exoneura turneri là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1914.

Chú thích

Tham khảo

Exoneura
Động vật được mô tả năm 1914


title: Nguyễn Thu Hà

text:
Nguyễn Thu Hà (sinh 1988 tại Hà Nội) là một người dẫn chương trình cho VTV, cô trở nên nổi tiếng khi lọt vào chung khảo cuộc thi Hoa hậu Việt Nam 2006 dù không đạt được danh hiệu nào.

Tiểu sử
Nguyễn Thu Hà sinh năm 1988, là cựu học sinh lớp Lý 2 khoá 03-06 trường Hà Nội - Amsterdam. Cô từng đoạt giải Miss Duyên dáng của cuộc thi học sinh thanh lịch thành phố vào năm 2005. Cô đăng ký thi hai trường đại học là Đại học Ngoại thương và Đại học Sân khấu Điện ảnh và đỗ cả hai với số điểm 24, trong đó cô là thủ khoa Khoa diễn viên của Đại học Sân khấu Điện ảnh. Cô theo học Đại học Ngoại thương vì gia đình đã cất giấy nhập học và hồ sơ của Đại học Sân khấu Điện ảnh đi.

Cuộc thi Hoa hậu Việt Nam 2006
Trong giai đoạn đăng ký dự thi, gia đình Thu Hà hoàn toàn không biết con mình đi thi hoa hậu, chỉ khi cô lọt được vào vòng chung khảo sau khi vượt qua các thí sinh nổi trội tại miền Bắc với số báo danh 784, cao 163 cm, nặng 50 kg, số đo 82-61-93.

Tuy không đạt được danh hiệu nào trong cuộc thi hoa hậu, nhưng với ngoại hình khá duyên dáng, ngay sau khi rời đêm chung kết về Hà Nội được ít ngày, Thu Hà đã liên tiếp nhận được những lời mời biểu diễn thời trang, đóng phim. Một công ty phía Nam đã có lời mời cô vào vai chính trong một bộ phim dài 15 tập với thù lao dao động từ 2 đến 3 triệu cho mỗi tập nhưng cô từ chối; đạo diễn, nghệ sĩ ưu tú Chiều Xuân gọi điện mời tham gia casting trong một bộ phim được hợp tác giữa Việt Nam và Mỹ, tuy nhiên cô đã không tham gia.

Hoạt động nghệ thuật - truyền thông
Nguyễn Thu Hà tham gia khá nhiều chương trình và bộ phim nổi tiếng:
 Hồi nhỏ từng là Đội phó Đội kịch của Cung Thiếu nhi
 Mùa thu không cô đơn - bộ phim tham gia đầu tiên, đem lại giải Diễn viên phụ xuất sắc nhất
Đóng phim Nhật ký Vàng Anh 2 vai Ly (thay vai của Vân Navy) đóng chung với Hoàng Thùy Linh
 Đóng phim Tình như chiếc bóng
Tiểu phẩm Chuyện của chúng mình của kênh VTV2
 Phim Ngôi nhà cũ của đạo diễn Bạch Diệp
 Phim Đoạn tuyệt của đạo diễn Chiều Xuân
Xuất hiện một vài tập trong Bộ tứ 10A8 vai cô giáo môn Sử
 MC của VTC với các chương trình: Chat với 8X, Dấu ấn Trung Hoa, Địa chỉ bỏ túi, Hoa Trạng nguyên (cùng với MC Anh Duy) trong đó, Thu Hà nổi bật với vai trò MC của talkshow Chat với 8X. Cô được khán giả đánh giá là một trong những MC trẻ dẫn talk tốt nhất hiện nay)
 MC của Đài truyền hình Việt Nam với các chương trình: Tiêu dùng thông minh, Bản tin Bất động sản trực thuộc kênh VTV1
 Từ năm 2011, Thu Hà là BTV Thời sự lúc 19h hàng ngày, trở thành BTV trẻ nhất trong lịch sử bản tin thời sự phát sóng toàn quốc lúc 19h hàng ngày trực thuộc Ban Thời sự VTV.

Hoạt động từ thiện
 Trong thời gian tham dự cuộc thi Hoa hậu, Nguyễn Thu Hà đã đi thăm làng trẻ em SOS Nha Trang vào ngày 17 tháng 8 năm 2006.
 Ngày 17 tháng 5 năm 2009, Thu Hà cùng Mai Phương Thuý đi thăm phòng tranh "Em vẽ niềm tin" tại Cung thiếu nhi Hà Nội do website vicongdong.vn đồng phối hợp tổ chức để muốn được chia sẻ nhiều hơn tình cảm của mình cho các em nhỏ thiệt thòi.

Giải thưởng
 Nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất (phim Mùa thu không cô đơn) tại Liên hoan phim Việt Nam lần thứ 15 tại Nam Định
 Miss Duyên dáng của năm 2005
 Giải học sinh thanh lịch thành phố

Phê bình
Trong một buổi truyền hình của chương trình Chat với 8X mà khách mời là người mẫu Doãn Tuấn, cô đã liên tiếp dồn khách mời vào chân tường khi hỏi về quan niệm giữa đại gia và chân dài:

Đời sống cá nhân
Năm 2009, người yêu của cô là người đã từng ngồi ở bàn phía trước cô khi đang theo học tại trường chuyên Lý Hà Nội - Amsterdam. Năm 2014, cô yêu một người làm nghiên cứu khoa học và cuộc tình này chỉ duy trì được 5 năm thì đã quyết định kết hôn ngay. Tiến trình khi kết hôn của họ như sau: Ngày 5/11/2019, 2 người đã làm lễ ăn hỏi. Ngày 17/11/2019, họ đã làm lễ rước dâu vào buổi sáng. Chiều cùng ngày cả hai làm đám cưới tại Hà Nội.

Đánh giá
 Hoa hậu Việt Nam năm 1990 Nguyễn Diệu Hoa:
.
 Ca sĩ Hoàng Hải - người đoạt giải Sao Mai điểm hẹn:
 Nhiếp ảnh gia Trần Thành Công:

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Minh Tiệp, Minh Quân, Thu Hà: Cần nhất là hoạt khẩu...
 Khi sinh viên đi thi Hoa hậu
 Trốn nhà đi thi Hoa hậu, được vào Chung khảo phía Bắc…
 Những MC là sinh viên không học báo chí

Người dẫn chương trình Việt Nam
Người đẹp Việt Nam
Cựu thành viên Ngoại thương (FTU)
Nữ diễn viên truyền hình Việt Nam


title: Gnophomyia angusticellula

text:
Gnophomyia angusticellula là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Gnophomyia
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Rofrano

text:
Rofrano là một đô thị (comune) thuộc tỉnh Salerno trong vùng Campania của Ý. Rofrano có diện tích km2, dân số là người (thời điểm ngày).

Tham khảo

Đô thị tỉnh Salerno
Thành phố và thị trấn ở Campania


title: Châtel-sur-Moselle (tổng)

text:
Tổng Châtel-sur-Moselle là một tổng của Pháp, tọa lạc tại tỉnh Vosges trong vùng Lorraine của Pháp.

Phân chia hành chính

Tổng Châtel-sur-Moselle được chia thành 23 xã:
Badménil-aux-Bois
Bayecourt
Châtel-sur-Moselle
Chavelot
Damas-aux-Bois
Domèvre-sur-Của rbion
Frizon
Gigney
Girmont
Hadigny-les-Verrières
Haillainville
Igney
Mazeley
Moriville
Nomexy
Oncourt
Pallegney
Rehaincourt
Sercœur
Thaon-les-Vosges
Vaxoncourt
Villoncourt
Zincourt

Hành chính

Tham khảo

Châtel-sur-Moselle, Canton de


title: Andropolia diversilineata

text:
Andropolia diversilineata là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó được tìm thấy ở miền tây Bắc Mỹ, từ British Columbia phía nam đến California.

Sải cánh dài khoảng 44 mm. Con trưởng thành bay vào cuối hè.

Ấu trùng ăn Purshia tridentata.

Liên kết ngoài
Macromoths of Northwest Forests và Woodlands

Chú thích

Andropolia
Động vật được mô tả năm 1877


title: Quận của tỉnh Manche

text:
4 quận của tỉnh Manche gồm:
 Quận Avranches, (quận lỵ: Avranches) với 16 tổng và 160 xã. Dân số của quận này là 117.460 người năm 1990, 117.431 người năm 1999, tăng trưởng dân số là 0.02%.
 Quận Cherbourg-Octeville, (quận lỵ: Cherbourg-Octeville) với 15 tổng và 189 xã. Dân số của quận này là 191.593 người năm 1990, và 190.973 người năm 1999, tăng trưởng dân số là 0.32%.
 Quận Coutances, (quận lỵ: Coutances) với 10 tổng và 130 xã. Dân số của quận này là 74.212 người năm 1990, và 76.861 người năm 1999, tăng trưởng dân số là 3.57%.
 Quận Saint-Lô, (tỉnh lỵ của tỉnh Manche: Saint-Lô) với 11 tổng và 123 xã. Dân số của quận này là 96.371 người năm 1990, và 96.206 người năm 1999, tăng trưởng dân số là 0.17%.

Tham khảo

Manche


title: Banjul

text:
Banjul (tên cũ là Bathurst), tên chính thức là thành phố Banjul, là thủ đô của Gambia, nằm bên trong đơn vị hành chính có cùng tên.

Dân số thành phố là 34.828 người, còn dân số của Vùng đại đô thị Banjul, bao gồm cả Thành phố Banjul và hội đồng thành phố Kanifing là 357.238 người (điều tra năm 2003).

Thành phố này nằm ở đảo St Mary (đảo Banjul) ven Đại Tây Dương.

Năm 1816, người Anh lập ra Banjul để làm tiền đồn thương mại và làm căn cứ để ngăn chặn buôn bán nô lệ. Ban đầu thành phố được đặt tên là Bathurst theo tên của Henry Bathurst, thư ký của văn phòng thuộc địa Anh nhưng lại được đổi tên thành Banjul năm 1973.

Ngày 22 tháng 7 năm 1994, Banjul là nơi diễn ra cuộc đảo chính quân sự không đổ máu và tổng thống Dawda Jawara bị lật đổ và thay bằng Yahya Jammeh, đương kim tổng thống hiện nay.

Khí hậu
Banjul có khí hậu xavan (phân loại khí hậu Köppen Aw).

Tham khảo

Thư mục

 Matthew James Park, Heart of Banjul: The History of Banjul, The Gambia, 1816-1965 . PhD dissertation, Michigan State University, 2016.

Liên kết ngoài

Khu dân cư ở Gambia

Thủ đô châu Phi


title: Hobart

text:
Hobart () là thủ phủ và thành phố lớn nhất bang Tasmania (Úc). Với dân số chừng 240.342, đây là thủ phủ ít dân thứ nhì đất nước. Được thiết lập năm 1804 như một thuộc địa hình sự, Hobart là thành phố cổ thứ hai của Úc sau Sydney (New South Wales). Lịch sử hiện đại của Hobart (trước đây tên "Hobart Town", và "Hobarton") cũng bắt đầu từ đó. Trước khi người Anh đến khai phá, khu vực này đã là nơi cư ngụ của bộ tộc Mouheneener (một phân nhóm người Nuennone) trong hơn 35.000 năm. Những hậu duệ của thổ dân Tasmania nay tự gọi mình là 'Palawa'.

Từ khi hình thành, thành phố đã phát triển theo hướng nam-bắc, từ Vũng Sullivans rồi dọc theo hai bờ sông Derwent (tức từ cửa sông ở Storm Bay đến Bridgewater) (kéo dài khoảng 22 km). Trong lịch sử của mình, Hobart đã trải qua cả sự tăng trưởng và suy thoái. Đầu thế kỷ 20 là thời kỳ phát triển dựa trên khai mỏ và nông nghiệp, và sự mất mát nam giới, những người đã tòng quân, được bù đắp bằng làn sóng người nhập cư sau Thế Chiến II. Nửa sau thế kỷ 20, người nhập cư từ châu Á đến Hobart ngày một đông. Mặc cho sự gia tăng người nhập cư từ ngoài quần đảo Anh, dân cư Hobart nhìn chung vẫn mang gốc Anglo-Celt là chính và có tỉ lệ người dân sinh ra trên chính nước Úc cao nhất trong số các thủ phủ của nước này.

Tính đến tháng 6 năm 2016, dân số ước tính của vùng đại đô thị là 224.462. Thành phố tọa lạc ở miền đông nam đảo Tasmania, bên cửa sông Derwent và do vậy là thủ phủ cực nam của Úc. Cảng biến thành phố là cảng tự nhiên sâu thứ hai trên thế giới. Cảnh quang Hobart nổi bật lên với kunanyi/núi Wellington cao . Nó là trung tâm tài chính và hành chính của Tasmania, đóng vai trò cảng chính cho những tổ chức Nam Cực của cả Úc và Pháp và là một điểm du lịch nổi tiếng, đón hơn 1,192 triệu người viếng thăm năm 2011/2012. Vùng đô thị thường được gọi là Đại Hobart, để phân biệt nó với City of Hobart, một trong năm chính quyền địa phương tại thành phố.

Địa lý

Địa hình

Hobart nằm bên cửa sông Derwent ở đông nam Tasmania. Về địa chất, Hobart chủ yếu được xây trên lớp đá dolerit kỷ Jura quanh những chân đồi rải rác bột kết kỷ Trias và đá bùn kỷ Permi. Hobart mở rộng ra hai bên sông Derwent; bên bờ tây từ thung lũng Derwent phía bắc qua những vùng bằng phẳng hơn thuộc Glenorchy và đến vùng đồi New Town, Lenah Valley. Những nơi này đều nằm trên lớp trầm tích dolerit Jura trẻ. Phía nam của cửa sông Derwent là Storm Bay và bán đảo Tasman.

Khí hậu
Hobart có khí hậu đại dương (Köppen Cfb). Nhiệt độ cao nhất từng ghi nhận là  vào ngày 4 tháng 1 năm 2013 và thấp nhất là  vào 25 tháng 6 năm 1972 và 11 tháng 7 năm 1981. Hàng năm, Hobart có trung bình 40,8 ngày trời trong. So với các thành phố lớn khác của Úc, Hobart có số giờ nắng trung bình hàng ngày thấp nhất (5,9 giờ/ngày). Tuy vậy, vào hè nơi đây có số giờ nắng rất lớn, đến 15,2 giờ vào hạ chí.

Chú thích

Liên kết ngoài

Hobart
Thành phố thủ phủ Úc
Tasmania


title: Amblycerus hespenheidei

text:
Amblycerus hespenheidei là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Romero, Johnson & Kingsolver miêu tả khoa học năm 1996.

Chú thích

Tham khảo

Amblycerus


title: Zerfaliu

text:
Villaurbana là một đô thị ở tỉnh Oristano trong vùng Sardinia, có khoảng cách khoảng 80 km về phía tây bắc của Cagliari và cách khoảng 15 km về phía đông của Oristano. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 1.783 người và diện tích là 58,4 km².

Villaurbana giáp các đô thị: Allai, Mogorella, Oristano, Palmas Arborea, Ruinas, Siamanna, Usellus, Villa Verde.

Quá trình thay đổi dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Oristano


title: Hát Klây duê

text:
Hát Klei duê là một làn điệu hay lối nói vần của người Êđê, người hát theo lối vần một mình. Thường được dùng khi người con trai muốn tỏ tình với người bạn gái, cô gái ngồi nghe; không có nhạc cụ đi kèm. Hát vần bằng tiếng Êđê chưa được dịch sang tiếng Việt nhiều. Hiện tại điệu hát này đang này càng mai một dần.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Người Ê Đê
Văn hóa Tây Nguyên


title: Homalernis

text:
Homalernis là một chi bướm đêm thuộc phân họ Tortricinae của họ Tortricidae.

Các loài
Homalernis arystis Meyrick, 1918
Homalernis semaphora Meyrick, 1908

Xem thêm
Danh sách các chi của Tortricidae

Chú thích

Tham khảo

 tortricidae.com

Schoenotenini


title: Ashmeadiella foxiella

text:
Ashmeadiella foxiella là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Michener mô tả khoa học năm 1939.

Chú thích

Tham khảo

Ashmeadiella
Động vật được mô tả năm 1939


title: Hoài An (nhạc sĩ, sinh 1977)

text:
Hoài An (tên đầy đủ Võ Đại Hoài An, sinh ngày 16 tháng 1 năm 1977) là một nhạc sĩ người Việt Nam. Anh có nhiều ca khúc nổi tiếng như Tình thơ, Nếu phôi pha ngày mai, Tình khúc vàng, Nếu mai rời xa...

Hoài An là con của nhà giáo Võ Đại Mau, người viết nhiều sách trong lĩnh vực toán học. Gia đình anh có 7 anh chị em. Anh có em trai là nhạc sĩ Võ Hoài Phúc (tên đầy đủ Võ Đại Hoài Phúc) - tác giả bài hát nổi tiếng Hoang mang. Đến nay Hoài An đã và đang cộng tác với Trung tâm Thúy Nga được hơn 15 năm.

Quá trình hoạt động
Nhạc sĩ Hoài An là Giám đốc Âm nhạc của các chương trình:
 Gương Mặt Thân Quen Nhí 2015 - VTV3
 Gương Mặt Thân Quen 2016 - VTV3
 Gương Mặt Thân Quen Nhí 2016 - VTV3
 Thần Tượng Âm nhạc Nhí (Vietnam Idol Kids) 2016 - VTV3
 Ca Sĩ Giấu Mặt mùa 2 (Hidden Singer, season 2) - THVL
 Mặt Nạ Ngôi Sao (King of Mask Singer) - HTV7
Anh đồng sở hữu Công ty Nghệ sĩ Việt, chuyên cung cấp bản quyền nhạc số, sáng tác nhạc cho quảng cáo TV, chương trình truyền hình, phim, game..., tổ chức sự kiện và chương trình biểu diễn, quản lý nghệ sĩ và trung tâm đào tạo nghệ thuật và kỹ năng sống.

Hoài An còn là biên tập viên báo tin học Echip từ năm 2003-2007 và Sóng Nhạc.

Hoạt động khác - Nhạc quảng cáo
Nhạc sĩ Hoài An còn tham gia sáng tác nhạc nền, ca khúc cho phim truyện, phim truyền hình nhiều tập, quảng cáo TV (30s, 45s, 60s), chương trình truyền hình, phim tài liệu doanh nghiệp (3m, 5m, 10m) và các dự án truyền thông, game, web.

Anh cũng tham gia huấn luyện các khóa bồi dưỡng trình diễn, sáng tác âm nhạc, quản lý nghệ sĩ, sản xuất truyền thông, bản quyền nội dung số và quảng cáo.

Một trong những cuốn sách do Hoài An biên soạn là quyển Kỹ thuật thực hành và tự học guitar (Nhà xuất bản Trẻ - First News).
 Đại sứ thương hiệu Coca - Cola Vietnam 2009-2010
 Đại sứ Hàng Việt Nam chất lượng cao
 Coca - Cola TVC (Không thử sao biết 2009 [2][3][3][2][2][2][2][2], 2010)
 Neptune TVC (2011 - 2013 - 2015)
 Comfort Bung Tỏa Hương Xuân 2015
 Ca khúc cho chiến dịch Vinamilk Sure Prevent - Lời con muốn nói (2014)
 Green Tea TVC (2009)
 Ca khúc thiếu nhi Safewat và Bé ngoan rửa tay (2014) cho Tổ chức Dịch vụ Dân số Quốc tế PSI
 Nhạc chủ đề "Chí anh hùng" cho game Thuận Thiên Kiếm
 Nhạc phim truyền hình "Những ngày hè xanh", "Lối rẽ"

Hoạt động Hội Đoàn
 Hội viên Hội Âm nhạc TP. Hồ Chí Minh (từ năm 2001)
 Hội viên Hội Nhạc sĩ Việt Nam (từ năm 2003)
 Đại biểu đơn vị TP. Hồ Chí Minh tại Liên hoan Thanh niên tiên tiến làm theo lời Bác  - Miền Đông Nam Bộ lần IX/2009
 Bằng khen Thành đoàn TP. Hồ Chí Minh năm 2001, là nhạc sĩ có thành tích xuất sắc trong chiến dịch tình nguyện Mùa hè xanh.
 Danh hiệu Thanh niên Tiên tiến năm 2003 do Thành đoàn TP. Hồ Chí Minh trao tặng.
 Bằng khen của Chủ tịch Ủy ban Nhân dân TP. Hồ Chí Minh năm 2016
 Bằng khen của Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Bạc Liêu năm 2016

Tác phẩm
Nhạc sĩ Hoài An đã phát hành hơn 500 ca khúc, nổi bật là những bài hát:
 Tình thơ
 Tình khúc vàng
 Chuyến Bay Hạnh Phúc
 Đã không yêu thì thôi
 Đành thôi quên lãng
 Đừng giấu trong lòng
 Nếu chỉ còn một ngày để sống
 Feel the lights
 Hãy cho tôi ngày mai
 Angel
 Mysterious night
 Nếu phôi pha ngày mai
 Khung trời ngày xưa
 Ở nơi đó em cười
 Phố hoa
 Phút giây giao thừa
 Tình hồng
 Tình yêu diệu kỳ
 Trương Chi - Mị Nương
 Vai chính - vai phụ
 Xin lỗi anh
 Xin bình yên về qua đây
 Dòng sông băng
 Mãi mãi một tình yêu
 Người đến sau
 Tình ngăn cách
 Kiều ca
Và nhiều bài hát khác

Giải thưởng
 Làn Sóng Xanh 2000, 2001, 2002
 Giải Ấn Tượng - báo Mực Tím năm 2000
 Giải Mai Vàng - báo Người Lao động năm 2001
 Nghệ sĩ được yêu thích nhất - Nhà văn hóa Thanh Niên 2003
 VTV - Bài hát tôi yêu 2003, 2004, 2005
 Giải Ngôi sao Bạch Kim - báo Màn ảnh Sân khấu năm 2007
 10 năm Làn Sóng Xanh 1998-2008

Tham khảo

Liên kết ngoài

Nhạc sĩ Việt Nam
Nhạc sĩ nhạc trẻ
Nhạc sĩ thế kỷ 20
Nhạc sĩ thế kỷ 21
Người Thừa Thiên Huế
Sinh tại Thừa Thiên Huế
Người họ Võ tại Việt Nam
Người giành giải Mai vàng


title: Afrophthalma nigricapitis

text:
Afrophthalma nigricapitis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Medvedev & Kantner miêu tả khoa học năm 2004.

Chú thích

Tham khảo

Afrophthalma


title: Cạo đầu

text:
Cạo đầu là hình thức cắt tóc triệt để, phơi toàn bộ da đầu trọc ra ngoài. Khác với hói đầu và một số bệnh lý khác, cạo đầu là hình thức chủ động từ bỏ mái tóc.
phải|nhỏ|200x200px|Nhà sư Phật giáo cạo đầu của một người đàn ông chuẩn bị cũng trở thành một nhà sư Phật giáo; điều này được gọi là tonsure

Lịch sử ban đầu
Các ghi chép lịch sử sớm nhất mô tả việc cạo đầu là từ các nền văn hóa Địa Trung Hải cổ đại như Ai Cập, Hy Lạp và Rome. Tầng lớp tu sĩ Ai Cập theo nghi thức loại bỏ tất cả lông từ đầu đến chân bằng cách nhổ nó.

Là một biểu tượng của sự phục tùng

Các dân tộc bị bắt làm nô lệ
thế=photograph|phải|nhỏ|250x250px|Những phụ nữ Pháp bị buộc tội cộng tác với Đức quốc xã bị diễu hành qua đường bằng chân trần, cạo trọc đầu, và với chữ vạn bị đốt cháy trên khuôn mặt của họ vào năm 1944
Trong nhiều nền văn hóa trong suốt lịch sử, việc cắt hoặc cạo tóc của nam giới được coi là dấu hiệu của sự phục tùng. Ở Hy Lạp cổ đại và phần lớn Babylon, tóc dài là biểu tượng của quyền lực kinh tế và xã hội, trong khi cạo trọc đầu là dấu hiệu của nô lệ. Đây là cách chủ nô thiết lập cơ thể của nô lệ thành tài sản của họ bằng cách loại bỏ một phần tư cách con người và cá tính của họ theo đúng nghĩa đen.

Quân sự
Thực hành cạo đầu đã được sử dụng rộng rãi trong quân đội. Mặc dù đôi khi được giải thích là vì lý do vệ sinh, hình ảnh về sự tuân thủ nghiêm ngặt và kỷ luật cũng được chấp nhận như một yếu tố. Sau Đồng minh xâm lược Normandy trong Chiến tranh thế giới thứ hai, nhiều binh sĩ đã chọn cạo trọc đầu trong để từ chối bất kỳ Đức Quốc xã cơ hội nào để giành lấy nó nếu họ tham gia chiến đấu tay đôi. Đối với tân binh, nó có thể là nghi thức thông qua, và các biến thể của nó đã trở thành huy hiệu danh dự.

Nhà tù và hình phạt
Các tù nhân thường cạo đầu để ngăn chặn sự lây lan của chí, nhưng nó cũng có thể được sử dụng như một biện pháp hạ thấp phẩm giá. Cạo trọc đầu có thể là một hình phạt được pháp luật quy định. Đức quốc xã trừng phạt những người bị buộc tội pha trộn chủng tộc bằng cách diễu hành họ qua các đường phố với đầu cạo trọc và những tấm bảng quanh cổ có ghi chi tiết " tội ác".

Trong và sau Chiến tranh thế giới thứ hai, hàng ngàn phụ nữ Pháp đã cạo đầu trước đám đông cổ vũ như một hình phạt vì tội hợp tác với Đức quốc xã hoặc có quan hệ tình dục với binh lính Đức quốc xã trong chiến tranh. Một số phụ nữ Phần Lan cũng bị cạo đầu vì bị cáo buộc có quan hệ với Tù binh chiến tranh Liên Xô trong chiến tranh.

Ý nghĩa tôn giáo
Nhiều Phật tử và Vaisnavas, đặc biệt là Hare Krishnas, cạo đầu. Một số Hindu và hầu hết Phật giáo tăng ni cạo đầu khi nhập hội, và tăng ni Phật giáo ở Hàn Quốc cạo đầu 15 ngày một lần. Người Hồi giáo đàn ông có lựa chọn cạo đầu sau khi thực hiện Umrah và Hajj, theo truyền thống cam kết với Allah, nhưng không bắt buộc phải cạo trọc đầu vĩnh viễn.

Người Do Thái Hasidicnhững người đàn ông thỉnh thoảng sẽ cạo hết đầu trừ hai bên để nhấn mạnh payot (kiểu khóa bên hông) của họ. Trong một số giáo phái Hasidic, nổi tiếng nhất là Satmar, phụ nữ đã kết hôn cạo đầu hàng tháng trước khi ngâm mình trong mikveh (tắm theo nghi lễ).

Khi một người ở Ấn Độ qua đời, bạn bè và gia đình Ấn Độ giáo theo phong tục cạo đầu như một dấu hiệu để tang. Có một vài lý do khác nhau khiến truyền thống này tồn tại, nhưng tất cả đều bắt nguồn từ niềm tin rằng việc cạo đầu là một cách thể hiện sự tôn trọng đối với người đã khuất. Một lý do tại sao Người Ấn Độ cạo đầu sau khi ai đó chết là vì nó được coi là một cách để tẩy sạch tâm hồn một cách tượng trưng. Cạo đầu được cho là để loại bỏ mọi dấu vết cuối cùng của người đã khuất và đó là một cách để loại bỏ mọi năng lượng tiêu cực có thể còn sót lại. Một lý do khác khiến người Ấn Độ cạo đầu sau khi ai đó qua đời là một cách để thể hiện sự ủng hộ đối với tang quyến. Cạo đầu là một dấu hiệu của sự đoàn kết, và nó cho thấy tang quyến không đơn độc trong nỗi đau của họ. Cuối cùng, cạo đầu được coi là một cách để tỏ lòng thành kính với người đã khuất. Cạo đầu là một dấu hiệu của sự tôn trọng và nó cho thấy rằng người quá cố không còn ở bên chúng ta nữa.

Thực tế

Thể thao
nhỏ|236x236px|Vận động viên khúc côn cầu David Perron tự chọn cạo trọc đầu
Cạnh tranh vận động viên bơi lội, vận động viên chạy nước rút, và vận động viên chạy bộ đôi khi tìm cách giành lợi thế bằng cách loại bỏ hoàn toàn lông trên toàn bộ cơ thể để giảm kéo trong khi thi đấu.

Hói đầu
Những người bị rụng tóc có thể cạo đầu để trông đoan trang hơn, để thuận tiện hoặc tuân theo một phong cách hoặc trào lưu thời trang nhất định. Những người bị rụng tóc từng vùng hoặc rụng tóc do nội tiết tố nam thường chọn cạo râu, điều này đã nhanh chóng trở thành một lựa chọn phổ biến kể từ những năm 1990. Việc những người đàn ông hói đầu kết hợp phụ kiện với những chiếc vòng nhỏ hoặc khuyên tai hoa tai trở nên phổ biến hơn, một phong cách nổi tiếng được các nhân vật như cầu thủ bóng rổ  Michael Jordan và đô vật chuyên nghiệp "Stone Cold" Steve Austin khi cạo đầu vào những năm 1990.

Những người đáng chú ý

Real
Danh sách này chỉ bao gồm những người đáng chú ý mà việc cạo trọc đầu là một phần quan trọng và dễ nhận biết trong hình ảnh công khai của họ; nó không phải là danh sách tất cả những người nổi tiếng đã cạo đầu vào một thời điểm nào đó trong cuộc đời của họ.

 Andre Agassi, vận động viên quần vợt người Mỹ
 Kurt Angle, đô vật chuyên nghiệp người Mỹ và vận động viên Olympic
 "Stone Cold" Steve Austin, đô vật chuyên nghiệp người Mỹ
 Charles Barkley, cầu thủ bóng rổ người Mỹ
 David Bateson, diễn viên người Anh
 Jeff Bezos, doanh nhân người Mỹ
 Kobe Bryant, cầu thủ bóng rổ người Mỹ
 Yul Brynner, diễn viên người Mỹ gốc Nga<ref></ giới thiệu>

 Bill Burr, diễn viên hài người Mỹ<ref></ref>
 Dave Chappelle, diễn viên hài người Mỹ
 Michael Chiklis, diễn viên người Mỹ
 Chung, rapper người Mỹ
 Billy Corgan, nhạc sĩ người Mỹ
 Terry Crews, diễn viên người Mỹ
 Chris Daughtry, nhạc sĩ người Mỹ

 Vin Diesel, diễn viên người Mỹ
 Taye Diggs, diễn viên người Mỹ
 Domenico Dolce, nhà thiết kế thời trang người Ý
 Anthony Fantano, nhà phê bình âm nhạc người Mỹ
 George Foreman, võ sĩ người Mỹ
 Tyson Fury, võ sĩ người Anh
 Peter Gabriel, nhạc sĩ người Anh
 Tirese Gibson, diễn viên người Mỹ
 Bill Goldberg, đô vật chuyên nghiệp người Mỹ và cựu cầu thủ bóng đá.
 Pep Guardiola, huấn luyện viên bóng đá người Tây Ban Nha
 Rob Halford, nhạc sĩ người Anh
 Steve Harvey, người dẫn chương trình truyền hình và diễn viên người Mỹ
 Phil Heath, vận động viên thể hình người Mỹ
 Evander Holyfield, võ sĩ người Mỹ
 LL Cool J, rapper kiêm diễn viên người Mỹ
 Samuel L. Jackson, diễn viên người Mỹ
 Dwayne Johnson, diễn viên người Mỹ và đô vật chuyên nghiệp

 Magic Johnson, cầu thủ bóng rổ người Mỹ
 Michael Jordan, cầu thủ bóng rổ người Mỹ
 Keegan-Michael Key, diễn viên hài người Mỹ
 Ben Kingsley, diễn viên người Anh
 Anton LaVey, tác giả người Mỹ và người sáng lập Nhà thờ Satan
 Kyle Macy, bình luận viên bóng rổ người Mỹ
 John Malkovich, diễn viên người Mỹ
 Floyd Mayweather, võ sĩ người Mỹ
 Moby, nhạc sĩ người Mỹ
 Dean Norris, diễn viên người Mỹ
 Shaquille O'Neal, cầu thủ bóng rổ người Mỹ
 Pitbull, rapper người Mỹ
 Ving Rhames, diễn viên người Mỹ
 Flo Rida, rapper người Mỹ
 Joe Rogan, người dẫn chương trình podcast

 Rick Ross, rapper người Mỹ
 Telly Savalas, diễn viên người Mỹ
 Big Show, đô vật chuyên nghiệp người Mỹ
 Johnny Sins, diễn viên phim khiêu dâm người Mỹ
 Chris Slade, tay trống xứ Wales được biết đến với nhiệm kỳ của anh ấy trong ban nhạc rock AC/DC.
 Kelly Slater, vận động viên lướt sóng người Mỹ
 Jason Statham, diễn viên người Anh
 Patrick Stewart, diễn viên người Anh
 Michael Stipe, nhạc sĩ người Mỹ
 Corey Stoll, diễn viên người Mỹ
 Mark Strong, diễn viên người Anh
 Stanley Tucci, diễn viên người Mỹ
 Matthew West, Cảnh sát Mỹ và Chuyên gia về mối quan hệ
 Dana White, doanh nhân người Mỹ và chủ tịch UFC
 Bruce Willis, diễn viên người Mỹ
 Zinedine Zidane, cầu thủ bóng đá người Pháp

Hư cấu
Trong tiểu thuyết hiện đại, đầu cạo trọc thường được gắn với những nhân vật thể hiện thái độ nghiêm khắc và kỷ luật hoặc khó tính. Ví dụ bao gồm các nhân vật do Yul Brynner, Vin Diesel, Samuel L. Jackson, Telly Savalas, Sigourney Weaver, và Bruce Willis, Sigourney Weaver, cũng như các nhân vật như Đặc vụ 47 (có ngoại hình dựa trên diễn viên của anh ấy, David Bateson đã nói ở trên), Mr. Clean, Kratos, Saitama, và Walter White. Chứng hói đầu đôi khi là một phần quan trọng trong tiểu sử của những nhân vật này; ví dụ, Saitama muốn trở thành siêu anh hùng và mất hết tóc để đổi lấy siêu năng lực. Đầu cạo trọc cũng thường gắn liền với các nhân vật phản diện trong tiểu thuyết, chẳng hạn như Ernst Stavro Blofeld, Đại tá Kurtz, Lex Luthor, và Alex Macqueen phiên bản của the Master. Một ngoại lệ đáng chú ý là Daddy Warbucks.

Một goatee, thường thuộc loại Van Dyke, thường được đeo để bổ sung cho vẻ ngoài hoặc thêm phần tinh tế; diện mạo này đã được phổ biến rộng rãi vào giữa đến cuối những năm 1990 bởi đô vật chuyên nghiệp "Stone Cold" Steve Austin. Đối với phần lớn loạt phim truyền hình tội phạm Breaking Bad, thường được coi là một trong những phim truyền hình dài tập hay nhất mọi thời đại, Walter White đã nói ở trên (do Bryan Cranston thủ vai) đã mặc một chiếc Van Dyke cạo trọc đầu, góp phần tạo nên địa vị mang tính biểu tượng của nhân vật.

Trong bối cảnh tương lai, đầu cạo trọc thường đi kèm với sự đồng nhất nhạt nhẽo, đặc biệt là trong bối cảnh vô trùng như  V for Vendetta và THX 1138. Trong bộ phim khoa học viễn tưởng năm 1927 Metropolis, hàng trăm phần phụ] ] đã cạo đầu để đại diện cho quần chúng bị áp bức của một tương lai dystopia.

Các nhân vật nữ ít cạo đầu hơn, mặc dù một số nữ diễn viên đã cạo đầu hoặc sử dụng mũ hói cho các vai trò.

 Các tiểu văn hóa hiện đại

 Đầu trọc
Vào những năm 1960, một số thanh niên thuộc tầng lớp lao động Anh đã phát triển tiểu văn hóa đầu trọc, các thành viên của họ được phân biệt bằng mái tóc cắt ngắn (mặc dù họ không cạo sát da đầu vào thời điểm đó). Phong cách này một phần bị ảnh hưởng bởi phong cách chàng trai thô lỗ của người Jamaica. Mãi cho đến khi sự hồi sinh của đầu trọc vào cuối những năm 1970—với sự xuất hiện của punk-chịu ảnh hưởng của Oi! đầu trọc—thì nhiều người đầu trọc bắt đầu cạo râu tóc của họ xuống tận da đầu. Cạo đầu cũng đã xuất hiện trong tiểu văn hóa hướng đến giới trẻ khác như hardcore, black metal, metalcore, nu metal,  hip hop, techno, và neo-nazi.

 Giới tính và giới tính
Một sự tôn sùng tình dục liên quan đến việc cạo đầu được gọi là trichophilia. Trong khi đàn ông cạo trọc đầu thường được coi là dấu hiệu của quyền lực và sự nam tính, thì đầu cạo trọc ở phụ nữ thường bao hàm androgyny, đặc biệt khi kết hợp với dấu hiệu nữ tính truyền thống. Drag queenđôi khi cạo trọc đầu để thể hiện hình ảnh genderqueer. Trong cộng đồng BDSM, việc cạo đầu một nô lệ hoặc nô lệ thường được sử dụng để thể hiện sự bất lực hoặc phục tùng ý chí của kẻ thống trị.

 Gây quỹ và hỗ trợ

 Ung thư
nhỏ|Phụ nữ cạo đầu tại sự kiện 46 Mommas, một chương trình nâng cao nhận thức và gây quỹ liên quan đến ung thư
Hói đầu có lẽ là tác dụng phụ nổi tiếng nhất của hóa trị điều trị ung thư, và một số người cạo đầu trước khi trải qua điều trị như vậy hoặc sau khi rụng tóc bắt đầu rõ ràng; một số người đã chọn cạo đầu để thể hiện tình đoàn kết với những người mắc bệnh ung thư, đặc biệt là một phần của nỗ lực gây quỹ.

 Thử thách Covhead-19
Trong những ngày đầu của đại dịch COVID-19 vào năm 2020, nhiều quốc gia đã áp đặt nghiêm ngặt quy trình khóa máy và tích cực khuyến khích người dân tự cách ly. Nhiều người, đặc biệt là nam giới, ban đầu bắt đầu cạo đầu trong thời gian phong tỏa vì buồn chán và không thể cắt tóc vì các tiệm hớt tóc buộc phải đóng cửa. Tại Vương quốc Anh, một nỗ lực gây quỹ đã bắt đầu để hỗ trợ [[Quốc gia] Dịch vụ Y tế, nơi chịu áp lực rất lớn của đại dịch. Nỗ lực đã được bắt đầu vào Just Giving với mục tiêu là 100.000 bảng Anh; nó khuyến khích mọi người cạo đầu đồng thời quyên góp tiền cho NHS và được mệnh danh là "Thử thách Covhead-19". Nhiều người nổi tiếng cũng tham gia.

Xem thêm

 Thợ hớt tóc
 Hói đầu
 Cắt bob
 Cắt buzz
 Rụng lông
 Tóc
 Kiểu tóc
 Tẩy lông
 Danh sách các kiểu tóc
 Kiểu tóc Mohawk
 Dao cạo
 Cạo râu
 Đầu lâu
 Vai trò xã hội của tóc
 Rắn tóc

Tham khảo

Catholic traditionalism
Monasticism
Chính thống giáo Đông phương
Kiểu tóc


title: Java servlet

text:
Java Servlet API cho phép nhà phát triển phần mềm thêm những nội dung động vào Web server sử dụng nền tảng Java. Nó phát sinh nội dung thông thường là HTML, đôi khi cũng có thể là các ngôn ngữ khác như XML. Servlets là bản sao Java của các kỹ thuật trình bày nội dung Web động khác như là PHP, CGI và ASP.NET. Servlets có thể duy trì tình trạng thông qua các giao dịch của máy chủ bằng việc sử dụng HTTP cookies, các giá trị session hoặc URL rewriting.

Servlet API, được chứa trong gói Java kế thừa từ , định nghĩa những tương tác cần thiết giữa một Web container và một servlet. A Web container là một thành phần cơ bản và cần thiết của Web Server để tương tác với các Servlet. The Web container chịu trách nhiệm quản lý vòng đời của các Servlet, ánh xạ đường dẫn đến một Servlet cụ thể và đảm bảo rằng có thể truy cập vào.

Tham khảo


title: Caenohalictus dolator

text:
Caenohalictus dolator là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Vachal mô tả khoa học năm 1903.

Chú thích

Tham khảo

Caenohalictus
Động vật được mô tả năm 1903


title: Phổ Nhĩ

text:
Phổ Nhĩ (tiếng Trung: 普洱市), Hán Việt: Phổ Nhĩ thị), là một địa cấp thị của tỉnh Vân Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Trong phạm vi tỉnh Vân Nam, nó tiếp giáp với châu Đại Lý ở phía bắc, châu Sở Hùng và địa cấp thị Ngọc Khê ở phía đông bắc, châu Hồng Hà ở phía đông, châu Tây Song Bản Nạp ở phía nam, địa cấp thị Lâm Thương ở phía tây bắc. Nó cũng có đường biên giới với hai tỉnh Lai Châu và Điện Biên của Việt Nam ở phía đông nam, tỉnh Phôngsali của Lào ở phía nam và bang Shan của Myanmar ở phía tây.

Lịch sử
Thời Nam Chiếu vùng đất Phổ Nhĩ ngày nay là kiểm Bộ Nhật (步日睑) thuộc tiết độ Ngân Sinh (银生节度). Sau khi nhà Nguyên tiêu diệt vương quốc Đại Lý, tại Phổ Nhĩ thiết lập chế độ điện, gọi là Phổ Nhật tư yêu điện (普日思么甸) . Năm Hồng Vũ thứ 6 (1384), nhà Minh đổi tên thành Phổ Nhĩ (普耳). Đến niên hiệu Vạn Lịch (1572-1620) chữ Nhĩ (耳) đổi thành Nhĩ (洱).

Địa cấp thị Phổ Nhĩ từ năm 1970 đến năm 2003 gọi là địa khu Tư Mao, từ tháng 10 năm 2003 đến tháng 1 năm 2007 gọi là địa cấp thị Tư Mao. Ngày 21 tháng 1 năm 2007, Quốc vụ viện Trung Quốc đã phê chuẩn và tới ngày 8 tháng 4 năm 2007 đổi tên địa cấp thị Tư Mao (思茅市) thành địa cấp thị Phổ Nhĩ (普洱), theo tên loại trà Phổ Nhĩ nổi tiếng của Vân Nam được sản xuất nhiều ở đây. Quận Thúy Vân (cũ) được đổi tên thành quận Tư Mao.

Các đơn vị hành chính
Địa cấp thị Phổ Nhĩ quản lý 10 đơn vị cấp huyện như sau:

 Quận Tư Mao (思茅)
 Huyện tự trị dân tộc Di-Hà Nhì Ninh Nhĩ 宁洱哈尼族彝族自治县
 Huyện tự trị dân tộc Hà Nhì Mặc Giang 墨江哈尼族自治县
 Huyện tự trị dân tộc Di Cảnh Đông 景东彝族自治县
 Huyện tự trị dân tộc Thái-Di Cảnh Cốc 景谷傣族彝族自治县
 Huyện tự trị dân tộc Di-Hà Nhì-La Hủ Trấn Nguyên 镇沅彝族哈尼族拉祜族自治县
 Huyện tự trị dân tộc Hà Nhì-Di Giang Thành 江城哈尼族彝族自治县
 Huyện tự trị dân tộc Thái-La Hủ-Ngõa Mạnh Liên 孟连傣族拉祜族佤族自治县
 Huyện tự trị dân tộc La Hủ Lan Thương 澜沧拉祜族自治县
 Huyện tự trị dân tộc Ngõa Tây Minh 西盟佤族自治县

Bản đồ

Tham khảo

Thành phố tỉnh Vân Nam
Biên giới Việt Nam-Trung Quốc


title: Antocha retracta

text:
Antocha retracta là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Antocha
Limoniidae ở vùng Indomalaya


title: Tebenna chingana

text:
Tebenna chingana là một loài bướm đêm thuộc họ Choreutidae. Nó được tìm thấy ở Cộng hòa Séc, Ukraina và the Khingan Range in Nga.

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài
lepiforum.de

Tebenna


title: Chivy-lès-Étouvelles

text:
Chivy-lès-Étouvelles  là một xã ở tỉnh Aisne, vùng Hauts-de-France thuộc miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Aisne

Tham khảo

Chivylesetouvelles


title: Rhyacophila tungpa

text:
Rhyacophila tungpa là một loài Trichoptera trong họ Rhyacophilidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Động vật khu vực sinh thái Indomalaya
Rhyacophila


title: 2249 Yamamoto

text:
2249 Yamamoto (1942 GA) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 6 tháng 4 năm 1942 bởi K. Reinmuth ở Heidelberg.

Liên kết ngoài
 JPL Small-Body Database Browser ngày 2249 Yamamoto

Được phát hiện bởi Karl Wilhelm Reinmuth
Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1942


title: Đức Hạnh, Bảo Lâm (Cao Bằng)

text:
Đức Hạnh là một xã thuộc huyện Bảo Lâm, tỉnh Cao Bằng, Việt Nam.

Địa lý
Xã Đức Hạnh nằm ở cực bắc của huyện Bảo Lâm, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp Trung Quốc và huyện Bảo Lạc
Phía tây và phía bắc giáp tỉnh Hà Giang
Phía nam giáp huyện Bảo Lạc và xã Lý Bôn.

Xã Đức Hạnh có diện tích 89,23 km², dân số năm 2019 là 5.822 người, mật độ dân số đạt 65 người/km².

Trên địa bàn xã có dãy núi Long Diên cùng một số đỉnh núi như Cốc Càng, Há Tư, Lũng Mần, Lũng Pịa, Ngàm Trái và lũng Già Phình, lũng Tru. Các dòng nước chảy trên địa bàn gồm sông Nho Quế, suối Cốc Pàng, suối Cốc Nhung, suối Ngàm Trái, suối Vác.

Hành chính
Xã Đức Hạnh được chia thành 16 xóm: Cà Đổng, Cà Mèn, Cà Pẻn A, Cà Pẻn B, Chẻ Lỳ A, Chẻ Lỳ B, Cốc Lỳ, Cốc Nhung, Dình Phà, Hát Han, Khuổi Sang, Lũng Mần, Nà Hu, Nà Sa, Nà Sích, Nà Và.

Lịch sử
Sau năm 1975, Đức Hạnh là một xã thuộc huyện Bảo Lạc.

Ngày 25 tháng 9 năm 2000, Chính phủ ban hành Nghị định số 52/2000/NĐ-CP về việc điều chỉnh xã Đức Hạnh thuộc huyện Bảo Lạc chuyển sang trực thuộc huyện Bảo Lâm mới thành lập.

Đến năm 2019, xã Đức Hạnh được chia thành 18 xóm: Cà Đổng, Cà Lung, Cà Pẻn A, Cà Pẻn B, Cốc phung, Đội Lỳ, Dình Phà, Ngàm Trái, Khuổi Sang, Khuổi Vác, Lũng Mần, Nà Sa, Nà Hu, Nà Và, Chẻ Lỳ A, Chẻ Lỳ B, Cà Mèng, Hát Han.

Cà Đổng, Cà Pẻn A, Cà Pẻn B, Cốc phung, Dình Phà, Khuổi Sang, Lũng Mần, Nà Sa, Nà Hu, Nà Và, Chẻ Lỳ A, Chẻ Lỳ B, Cà Mèng, Hát Han.

Ngày 9 tháng 9 năm 2019, Hội đồng Nhân dân tỉnh Cao Bằng ban hành Nghị quyết số 27/NQ-HĐND về việc:
Giữ nguyên 14 xóm: Cà Đổng, Cà Pẻn A, Cà Pẻn B, Cốc phung, Dình Phà, Khuổi Sang, Lũng Mần, Nà Sa, Nà Hu, Nà Và, Chẻ Lỳ A, Chẻ Lỳ B, Cà Mèng, Hát Han
Sáp nhập hai xóm Ngàm Trái và Đội Lỳ thành xóm Cốc Lỳ
Sáp nhập hai xóm Khuổi Vác và Cà Lung thành xóm Nà Sích.

Chú thích

Tham khảo

Xã, phường, thị trấn biên giới Việt Nam - Trung Quốc


title: Sura xylocopiformis

text:
Sura xylocopiformis là một loài bướm đêm thuộc họ Sesiidae. Nó được biết đến ở Nam Phi.

Chú thích

Tham khảo

Sura


title: 9503 Agrawain

text:
9503 Agrawain (2180 T-2) là một tiểu hành tinh vành đai chính.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 9503 Agrawain

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1973


title: Perdita boltoniae

text:
Perdita boltoniae là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Robertson mô tả khoa học năm 1902.

Chú thích

Tham khảo

Perdita
Động vật được mô tả năm 1902


title: Pseudagrion draconis

text:
Pseudagrion draconis là một loài chuồn chuồn kim trong họ Coenagrionidae.

Loài này được xếp vào nhóm loài không bị đe dọa trong sách Đỏ của IUCN năm 2006, de trend van de populatie is volgens de IUCN stabiel.

Pseudagrion draconis được miêu tả khoa học năm 1937 bởi Barnard.

Chú thích

Tham khảo

Pseudagrion


title: Sosxetra

text:
Sosxetra là một chi bướm đêm thuộc họ Erebidae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Sosxetra
Erebidae


title: Tipula berteii

text:
Tipula berteii là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Palearctic.

Chú thích

Tham khảo

Chi Ruồi hạc


title: Quarona

text:
Quarona là một đô thị ở tỉnh Vercelli trong vùng Piedmont thuộc Ý, có cự ly khoảng 90 km về phía đông bắc của Torino và khoảng 50 km về phia bắc của Vercelli, along Sesia River. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 4.297 người và diện tích là 16 km².

Đô thị Quarona có các frazioni (đơn vị cấp dưới, chủ yếu là các làng) Doccio và Valmaggiore.

Quarona giáp các đô thị: Borgosesia, Breia, Cellio, và Varallo Sesia.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.quaronasesia.it

Đô thị tỉnh Vercelli
Thành phố và thị trấn ở Piemonte


title: Murex kerslakae

text:
Murex kerslakae là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Muricidae, họ ốc gai.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Murex


title: Iranomolpus badius

text:
Iranomolpus badius là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Lopatin miêu tả khoa học năm 1979.

Chú thích

Tham khảo

Iranomolpus


title: Sông Bàn Thạch

text:
Sông Bàn Thạch có thể là tên gọi của một trong số các con sông sau đây:

Sông Bàn Thạch (Phú Yên): con sông bắt nguồn từ vùng núi phía nam tỉnh Phú Yên, chạy qua huyện Tây Hòa và thị xã Đông Hòa rồi đổ ra Biển Đông tại cửa biển Đà Nông
Sông Bàn Thạch (Quảng Nam): con sông tại thành phố Tam Kỳ, thuộc hệ thống sông Thu Bồn.

Xem thêm
Bàn Thạch (định hướng)


title: Gamepenthes catei

text:
Gamepenthes catei là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Schimmel miêu tả khoa học năm 2003.

Chú thích

Tham khảo

Gamepenthes


title: Anostirus boeberi

text:
Anostirus boeberi là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Germar miêu tả khoa học năm 1824.

Chú thích

Tham khảo

Anostirus


title: Metachroma

text:
Metachroma là một chi bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae.
Chi này được miêu tả khoa học năm 1837 bởi Chevrolat.

Các loài
Chi này gồm các loài:
 Metachroma gundlachi Fernandez Garcia, 1998

Chú thích

Tham khảo

Typophorini


title: Heteroderes omanensis

text:
Heteroderes omanensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Platia & Schimmel miêu tả khoa học năm 1997.

Chú thích

Tham khảo

Heteroderes


title: Secinaro

text:
Secinaro là một đô thị thuộc tỉnh L'Aquila trong vùng Abruzzo của Ý. Ý. Đô thị này có diện tích 31 km², dân số 476 người. Các đô thị giáp ranh gồm: Acciano, Castelvecchio Subequo, Celano, Gagliano Aterno, Molina Aterno, Ovindoli, Rocca di Mezzo, Tione degli Abruzzi

Biến động dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh L'Aquila


title: Schmalenberg

text:
Schmalenberg là một đô thị thuộc huyện Südwestpfalz, trong bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức. Đô thị này có diện tích 10,39 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 784 người.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Südwestpfalz


title: Sông Bưởi

text:
Sông Bưởi hay còn gọi là sông Sòi, phụ lưu của sông Mã .

Địa lý
Nói về nơi bắt nguồn Sông Bưởi có điều rất đặc biệt. Sông này có hai nhánh, gần như không phân biệt được nhánh chính, phụ. Từ nơi bắt nguồn đến nơi hợp lưu với hướng cơ bản tây bắc - đông nam và gần như chảy song song với nhau, gần dài như nhau, lưu vực và lưu lượng nước cũng gần nhau. Một nhánh (coi là nhánh chính) bắt nguồn từ xã Phú Cường huyện Tân Lạc, sau khi thu nhận nước từ các con suối từ vùng núi Chu, cao 450 m thuộc xã Ba Khan huyện Mai Châu, của xã Phú Vinh, xã  Phú Cường huyện Tân Lạc thành đầu nguồn của sông. (xem thêm Sông bưởi bắt nguồn từ đâu).Nhánh kia bắt nguồn từ vùng núi cao xã Trung Hòa, huyện Tân Lạc (ngang với xã Phú Cường về phía đông Bắc). Cả hai nhánh này, đều nằm ở phía nam hồ Hòa Bình, nơi bắt nguồn cách hồ này khoảng 7–10 km. Hai nhánh này chảy theo hướng tây bắc-đông nam qua địa phận huyện Tân Lạc, vào địa phận huyện Lạc Sơn, hợp lưu tại khu vực giáp ranh giữa xã Định Cư và Hương Nhượng, phía tây nam thị trấn Vụ Bản, huyện Lạc Sơn thành một dòng .

Sau đó sông hợp lưu với nhánh thứ ba bên tả ngạn cách đó khoảng 2 km, tại trung tâm thị trấn Vụ Bản, rồi tiếp tục chảy qua huyện Lạc Sơn, vượt qua phía tây Vườn quốc gia Cúc Phương. Nhánh bên tả ngạn ngắn hơn hai nhánh nói trên, cũng với 2 nhánh khá lớn là (Sông Vó, Sông Yên Phú) nhưng có nguồn nước dồi dào từ vùng núi đất cao của vùng Núi Cốt Ca cao trên 1000m và vùng núi phía đông nam của huyện Lạc Sơn, tăng nguồn nguồn thủy lực cho con sông lên gấp bội. Khi Đến gần Dốc Lào trong địa phận xã Thạch Lâm huyện Thạch Thành tỉnh Thanh Hóa, nó hợp lưu với một nhánh nhỏ phía hữu ngạn rồi chảy tiếp qua địa phận huyện Thạch Thành. Tới địa phận các xã Thạch Định, Kim Tân, nó đổi hướng thành bắc-nam và chảy ngoằn ngoèo qua địa phận huyện Vĩnh Lộc để sau cùng đổ vào bờ trái sông Mã, nơi giáp ranh các xã Vĩnh Hòa, Ninh Khang (huyện Vĩnh Lộc) và Yên Thái (huyện Yên Định), tỉnh Thanh Hóa. Tổng chiều dài 130 km. Diện tích lưu vực 1.790 km², độ cao trung bình 247 m, độ dốc trung bình 12,2%, mật độ sông suối 0,59 km/km². Tổng lượng nước 1,65 km³, tương ứng với lưu lượng bình quân 52,2 m³/s và môđun dòng chảy năm 27,7 l/s.km². Mùa lũ từ tháng 6 đến tháng 10, chiếm 80,4% lượng nước cả năm, lớn nhất vào tháng 9-10 (chiếm 27,9% lượng dòng chảy cả năm).

Môi trường

Ô nhiễm 2013
Ngày 20-12-2013, Sở Tài nguyên- môi trường Thanh Hóa cho biết, liên quan đến thông tin cá chết trắng trên sông Bưởi những ngày qua, giám đốc nhà máy chế biến tinh bột sắn xuất khẩu của Công ty TNHH một thành viên Tân Hiếu Hưng (đóng tại xã Tân Mỹ, huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình) thừa nhận đã có sự cố vỡ cống thu gom nước thải không qua hệ thống xử lý, thải trực tiếp vào môi trường, chảy ra sông Bưởi vào đêm 6- 12 và sáng 7- 12.

Ô nhiễm 2016
Sáng ngày 5-5, ông Lê Duy Dương, Chủ tịch UBND xã Thạch Lâm, huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa, cho biết mấy ngày qua, đoạn sông Bưởi chảy qua địa bàn xã xuất hiện tình trạng cá chết hàng loạt không rõ nguyên nhân. Theo báo cáo của UBND xã Thạch Lâm, vào ngày 4-5, chính quyền xã này nhận được tin báo từ thôn Biện, thôn Đồi cho biết dọc sông Bưởi đoạn chảy từ tỉnh Hòa Bình về xuất hiện tình trạng cá chết nổi trắng sông, nước sông có màu xanh đục, bốc mùi hôi thối và nhiều bọt trắng xóa. Người dân nơi đây khẳng định nguyên nhân làm cho nguồn nước bị ô nhiễm gây ra hiện tượng cá chết hàng loạt là do 2 nhà máy chế biến nông sản tại xã Tân Mỹ, huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình xả thải ra sông gây nên.

Sáng 7/5, Chi cục trưởng Bảo vệ môi trường (Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Thanh Hóa) cho biết, lãnh đạo Công ty CP mía đường Hòa Bình (trụ sở tại xã Tân Mỹ, Lạc Sơn, Hòa Bình) thừa nhận đã xả nước thải chưa qua xử lý ra thượng nguồn sông Bưởi. Việc xả thải bẩn diễn ra nhiều ngày liên tiếp trong khoảng nửa cuối tháng 4 đến đầu tháng 5. Đây là nguyên nhân khiến cá trên sông chết hàng loạt. Đến chiều 6/5, ngoài cá sinh sống trong môi trường tự nhiên, đã có gần 7 tấn cá nuôi tại các lồng bè trên sông Bưởi của người dân các xã Thạch Lâm, Thạch Quảng, Thạch Cẩm, Thành Mỹ (huyện Thạch Thành) bị chết. Tính đến 10h ngày 7/5, tổng số lượng cá lồng bị chết là 17.385 kg, gồm 73/109 lồng và 32/49 hộ nuôi cá lồng bị chết hoàn toàn.

Theo báo Dân trí, Bộ TN&MT vừa chỉ đạo Tổng cục Môi trường thành lập Đoàn công tác làm việc với UBND tỉnh Thanh Hóa. Đoàn công tác của Bộ TN&MT sẽ có nhiệm vụ hỗ trợ tỉnh Thanh Hóa xác định rõ nguyên nhân gây ô nhiễm, mức độ ô nhiễm và có các giải pháp khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường nước sông Bưởi. Đồng thời có biện pháp xử lý vi phạm đối với Công ty cổ phần Mía đường Hòa Bình để làm cơ sở yêu cầu công ty đền bù thiệt hại về kinh tế cho nhân dân.

Ngày 14-5 thêm cá lồng nuôi trên sông Bưởi của các hộ dân ở xã Thạch Cẩm, Thạch Định bị chết. Đến chiều 15-5, tại xã Thạch Cẩm có 7 hộ, xã Thạch Định có 3 hộ nuôi cá lồng có cá chết, với tổng trọng lượng hơn 1,1 tấn. Phần lớn số cá bị chết là cá trắm, đã đến kỳ thu hoạch, trọng lượng 2 – 4 kg/con.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Sông tại Thanh Hóa
Sông tại Hòa Bình
Hệ thống sông Mã
Ô nhiễm môi trường Việt Nam


title: Hymenia

text:
Hymenia là một chi bướm đêm thuộc họ Crambidae.

Các loài
Hymenia lophoceralis (Hampson, 1912)
Hymenia nigerrimalis (Hampson, 1900)
Hymenia perspectalis (Hübner, 1796)

Chú thích

Tham khảo

Hymeniini


title: Trường Thi, thành phố Thanh Hóa

text:
Trường Thi là một phường thuộc thành phố Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam.

Địa lý
Phường Trường Thi nằm ở trung tâm thành phố Thanh Hóa, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp phường Đông Hương
Phía tây giáp phường Đông Thọ
Phía nam giáp phường Điện Biên và phường Lam Sơn
Phía bắc giáp phường Đông Thọ và phường Nam Ngạn.

Phường Trường Thi có diện tích 0,86 km², dân số năm 1999 là 11.926 người, mật độ dân số đạt 13.867 người/km².

Lịch sử
Trước đây, địa bàn phường Trường Thi thuộc phường Nam Ngạn.

Ngày 20 tháng 8 năm 1994, phường Trường Thi được thành lập trên cơ sở một phần diện tích và dân số của phường Nam Ngạn.

Văn hóa
Bảo tàng Thanh Hóa hiện đang trưng bày 2.600 hiện vật. Bảo tàng nằm ở khu vực ngã ba Bia là một quần thể kiến trúc gồm 3 tòa nhà xây dựng từ thời thuộc Pháp. Nổi tiếng nhất trong bảo tàng là các loại trống đồng cổ.
Khu vực ngã ba Bia là trung tâm của phường. Ở đây có một khuôn viên nhỏ và ở giữa có tấm bia Trường Thi.
Chùa Thanh Hà là ngôi chùa nổi tiếng trong tỉnh, nằm ở phố Bến Ngự. Vào dịp lễ, tết Nguyên Đán, chùa đón một lượng đông đảo khách viếng.
Nhà thờ chính tòa Thanh Hóa là nhà thờ chính tòa của Giáo phận Thanh Hóa, nằm ở phố Nguyễn Trường Tộ.

Chú thích

Xem thêm


title: 431 Nephele

text:
431 Nephele là một tiểu hành tinh lớn ở vành đai chính. Nó thuộc nhóm tiểu hành tinh Themis, được xếp loại tiểu hành tinh kiểu C, và có lẽ có thành phần cấu tạo bằng vật liệu cacbonat.

Tiểu hành tinh này do Auguste Charlois phát hiện ngày 18.12.1897 ở Nice và được đặt theo tên nữ thần Nephele trong thần thoại Hy Lạp.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Orbital simulation from JPL (Java) / Ephemeris

Tiểu hành tinh vành đai chính
Tiểu hành tinh kiểu C
Thiên thể phát hiện năm 1897


title: Molophilus bipenniger

text:
Molophilus bipenniger là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Molophilus
Limoniidae ở vùng Indomalaya


title: Chu Thông (định hướng)

text:
Chu Thông có thể chỉ đến các mục sau:
 Tiểu bá vương Chu Thông, nhân vật trong Thủy hử của Thi Nại Am, một trong 108 anh hùng Lương Sơn Bạc.
 Diệu thủ thư sinh Chu Thông (朱聰), nhân vật trong Anh hùng xạ điêu của Kim Dung, một trong Giang Nam thất quái.


title: Jean-Henri Fabre

text:
Jean Henri Casimir Fabre (22 tháng 12 năm 1823- 11 tháng 10 năm 1915) là một nhà tự nhiên học, nhà côn trùng học và tác giả người Pháp được biết đến qua những cuốn sách nổi tiếng với phong cách sống động về đời sống các loài côn trùng. Tác phẩm nổi tiếng nhất của ông là cuốn Côn trùng ký.

Cuộc đời
Fabre sinh tại Saint-Léons thuộc Aveyron, Pháp tại một gia đình nghèo. Kiến thức Fabre thu được phần lớn là nhờ tự học, do hoàn cảnh gia đình ông khó khăn. Tuy nhiên, ông có được chứng chỉ giáo viên khi còn rất trẻ (19 tuổi) và bắt đầu đi dạy tại các trường học ở Ajaccio, Corse. Năm 1852, ông dạy tại trường trung học ở Avignon.

Nhà côn trùng học Jean Henri Fabre đã quan sát côn trùng bằng con mắt của một triết gia. Ông đã khám phá ra rất nhiều tập tính kì bí của côn trùng và ông là một người rất yêu côn trùng. Fabre là một tấm gương yêu quý côn trùng cao đẹp.Ông đã dành 30 năm cuộc đời của mình để viết hết toàn bộ cuốn Côn trùng ký.Ngày xưa ông vẫn là một người nghèo nhưng được mọi người biết đến nhờ một nhà văn đến và đã thấy cảnh nghèo nàn của ông nên quyết định tập hợp những người nổi tiếng lại để quyên góp tiền và trao giải thưởng cho ông.Các học trò và những người bạn của ông biết tin liền quyết định sẽ tới để quyên góp cho ông người ta gọi đó là ngày Fabre

Chú thích

 Những gì quan trọng trong học tập không phải là để được dạy, mà là để thức dậy.
 Tâm trí là một hoạt động, không phải là một kho lưu trữ.

Các tác phẩm
 Scène de la vie des insectes
 Chimie agricole (textbook) (1862)
 La Terre (Jean Henri Fabre)|La Terre (1865)
 Le Ciel (textbook) (1867) - Scanned text on Gallica
 Catalogue des « Insectes Coléoptères observés aux environs d'Avignon » (1870)
 Les Ravageurs (1870)
 Les Auxiliaires (1873)
 Aurore (textbook) (1874) Scanned text on Gallica
 Botanique (Thực vật học) (textbook) (1874)
 L'Industrie (textbook) (1875)
 Les Serviteurs (textbook) (1875)
 Sphériacées du Vaucluse (1878)
 Souvenirs entomologiques - 1st serie (1891) - (1879) - Scanned text on Gallica
 Étude sur les moeurs des Halictes (1879)
 Le Livre des Champs (1879)
 Lectures sur la Botanique (Các bài giảng về thực vật học) (1881)
 Nouveaux souvenirs entomologiques - 2th serie (1882) - Scanned text on Gallica
 Lectures sur la Zoologie (Các bài giảng về động vật học) (1882)
 Zoologie (Jean Henri Fabre)|Zoologie (Động vật học) (textbook) (1884)
 Souvenirs entomologiques - 3th serie (1886) - Scanned text on Gallica
 Histoire naturelles (textbook) (1889)
 Souvenirs entomologiques - 4th serie (1891) - Scanned text on Gallica
 La plante: leçons à mon fils sur la botanique (Cây trồng: những bài học cho con trai tôi về thực vật) (livre scolaire) (1892) - Scanned text on Gallica
 Souvenirs entomologiques - 5th serie (1897) - Scanned text on Gallica
 Souvenirs entomologiques - 6th serie (1900) - Scanned text on Gallica
 Souvenirs entomologiques - 7th serie (1901) - Scanned text on Gallica
 Souvenirs entomologiques - 8th serie (1903)
 Souvenirs entomologiques - 9th serie (1905)
 Souvenirs entomologiques - 10th serie (1909)
 Fabre's book of insects retold from Alexander Teixeira de Mattos' translation of Fabre's Souvenirs entomologiques Scanned book
 Oubreto Provençalo dou Felibre di Tavan (1909)
 La Vie des insectes (Cuộc sống của côn trùng) (1910)
 Mœurs des insectes (Cái chết của côn trùng) (1911)
 Les Merveilles de l'instinct chez les insectes (Sự kì diệu của bản năng ở côn trùng) (1913)
 Le monde merveilleux des insectes (Thế giới kì diệu của côn trùng) (1921)
 Poésie françaises et provençales (1925) (bản cuối cùng)
 La Vie des araignées (Cuộc sống loài nhện) (1928)
 Bramble-Bees and Others Scanned book, Project Gutenberg Full Text
 The Life of the Grasshopper. Dodd, Mead, and company, 1917. ASIN B00085HYR4
 The Life of the Caterpillar. Dodd, Mead, 1919. ASIN B00089FB2A
 Field, Forest, and Farm: Things interesting to young nature lovers, including some matters of moment to gardeners and fruit-growers. The Century Company, 1919. ASIN B00085PDU4
 This Earth is Ours: Talks about Mountains and Rivers, Volcanoes, Earthquakes, and Geysers & Other Things. Albert & Charles Boni, 1923. ASIN B000EHLE22
 The Glow-Worm and Other Beetles. Dodd, Mead, 1924. ASIN B000882F2K
 The Mason Bees (Translated) Garden City, 1925. ASIN B00086XXU0; Reprinted in 2004 by Kessinger Publishing; ISBN 1-4179-1676-1; ISBN 978-1-4179-1676-4 Scanned book, Project Gutenberg Full Text
 Curiosities of Science. The Century Company, 1927. ASIN B00086KVBE
 The Insect World of J. Henri Fabre. Introduction and Interpretive Comments by Edwin Way Teale; Foreword to 1991 edition by Gerald Durrell. Published by Dodd, Mead in 1949; Reprinted by Beacon Press in 1991; ISBN 0-8070-8513-8
 The Life of the Spider (Translated) Preface by Maurice Maeterlinck; Introduction by John K. Terres. Published by Horizon Press, 1971; ISBN 0-8180-1705-8 (First published by Dodd, Mead, and company in 1913, ASIN B00085D6P8) Scanned book, Project Gutenberg Full Text
 The Life of the Fly. (Translated) Fredonia Books, 2001. ISBN 1-58963-026-2; ISBN 978-1-58963-026-0 Scanned book
 The Hunting Wasps. University Press of the Pacific, 2002. ISBN 1-4102-0007-8; ISBN 978-1-4102-0007-5
 More Hunting Wasps Scanned book Project Gutenberg Full Text
 The Wonders of Instinct: Chapters in the Psychology of Insects. University Press of the Pacific, 2002. ISBN 0-89875-768-1; ISBN 978-0-89875-768-2 Scanned book, Project Gutenberg Full Text
 Social Life in the Insect World Scanned book, Project Gutenberg Full Text
 Insect life Scanned book
 Côn trùng ký 10 tập (trong vòng 30 năm)

Chú thích

Liên kết ngoài

 Câu nói hay của Fabre

Nhà côn trùng học Pháp
Người Aveyron
Sinh năm 1823
Mất năm 1915


title: Paralimnophila conspersa

text:
Paralimnophila conspersa là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Paralimnophila
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Tinodes annulatus

text:
Tinodes annulatus là một loài Trichoptera trong họ Psychomyiidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Chú thích

Tham khảo

Trichoptera ở vùng nhiệt đới châu Phi
Tinodes


title: Langoiran

text:
Langoiran là một xã trong tỉnh Gironde, thuộc vùng Nouvelle-Aquitaine của nước Pháp, có dân số là 1997 người (thời điểm 1999). Xã nằm trong vùng đô thị của thành phố Bordeaux, khoảng 25 km về phía nam. Trong khi Langoiran trong năm 1962 còn có trên 1.571 dân cư thì năm 1999 đã có dân số là 1.997 người. Langoiran là một nơi trồng nho thuộc vùng trồng nho Premières Côtes de Bordeaux và Cadillac.

Những người con của thành phố
 Alain Giresse, vận động viên bóng đá
 Arnaud Berquin, nhà văn

Tham khảo

Xã của Gironde


title: Sư đoàn 1 Bộ binh Quân lực Việt Nam Cộng hòa

text:
Sư đoàn 1 Bộ Binh, là một trong 3 đơn vị chủ lực thuộc Quân đoàn I và Quân khu 1 của Quân Lực Việt Nam Cộng hòa, được thành lập năm 1955 và tan hàng vào tháng 3 năm 1975. Đây là một đơn vị quân đội lớn, từng tham dự nhiều trận đánh quan trọng trong Chiến tranh Việt Nam, cũng là Sư đoàn bộ binh hàng đầu trong Quân Lực Việt Nam Cộng hòa. Ngoài ra Đại đội Hắc Báo (với chức năng Trinh sát và Viễn thám) nổi tiếng thiện chiến với quân số 260 tay súng cũng trực thuộc Sư đoàn. Do lập được nhiều thành tích nên đây là Sư đoàn Bộ binh đầu tiên mà tất cả quân nhân được mang dây biểu chương ba màu Tam Hợp Bảo quốc Huân chương. Đặc biệt, Tiểu đoàn 2 Trung đoàn 1 của Sư đoàn là đơn vị duy nhất của Quân Lực Việt Nam Cộng hòa nhận Presdential Unit Citation của Hoa Kỳ vì thành tích chiến đấu dũng cảm.  Trong Chiến tranh Việt Nam sư đoàn đã nhiều lần mở các cuộc hành quân, giao chiến ác liệt ở vùng hỏa tuyến vĩ tuyến 17 dọc theo sông Bến Hải với những địa danh như Quốc lộ 9, Cồn Thiên, Khe Sanh, Tchépone, Lao Bảo, Cam Lộ, Ba Lòng, Tà Bạt, Làng Vây, A Shầu, A Lưới, Đông Hà.

Bộ Tư lệnh Sư đoàn đặt tại Căn cứ Giạ Lê.
Bộ Tư lệnh Tiền phương đặt tại Mang Cá.
Bài ca chính thức: Sư đoàn 1 Bộ binh hành khúc.

Lịch sử hình thành
Sư đoàn 1 Bộ Binh được thành lập vào ngày 1 tháng 1 năm 1955 tại Huế, với danh xưng ban đầu là Sư đoàn 21 Bộ binh (Nghị định số 012-QP/NĐ ngày 17 tháng 1 năm 1955 và Sự vụ văn thư số 474/TTM/1/1/SC ngày 27 tháng 1 năm 1955) do Trung tá Lê Văn Nghiêm làm Tư lệnh đầu tiên.

Ngày 1 tháng 8 năm 1955, Sư đoàn 21 Bộ binh đổi tên là Sư đoàn 21 Dã Chiến, ngày 1 tháng 10 năm 1955 lại đổi thành Sư đoàn 1 Dã chiến (Sự vụ văn thư số 3975/TTM/1/1/SC ngày 17 tháng 9 năm 1955)

Cuối năm 1958, Bộ Tổng tham mưu Quân Lực Việt Nam Cộng hòa tái tổ chức các Sư đoàn Dã chiến 1, 2, 3, 4 và 6, các Sư đoàn Khinh chiến 11, 12, 13, 14, 15, 16 thuộc Quân đội Quốc gia thành 7 Sư đoàn Bộ binh, gồm Sư đoàn 1, Sư đoàn 2, Sư đoàn 5, Sư đoàn 7, Sư đoàn 21, Sư đoàn 22 và Sư đoàn 23. Mỗi sư đoàn với quân số 10.500 quân nhân.

Ngày 1/12/1958, Sư đoàn 1 Dã chiến chính thức với tên gọi Sư đoàn 1 Bộ binh gồm các Trung đoàn trực thuôc: 1, 2 và 3.

Ngày 16 tháng 7 năm 1966, sau khi xác nhận các đơn vị và quân số của đối phương, Liên quân Việt-Mỹ mở cuộc hành quân Lam Sơn 289 hay chiến dịch Hastings gồm 5 Tiểu đoàn Bộ binh thuộc Sư đoàn 1 Quân Lực Việt Nam Cộng hòa, 5 Tiểu đoàn thuộc Sư đoàn 3 Thủy quân Lục chiến Hoa Kỳ, 1 Tiểu đoàn đổ bộ Đặc biệt thuộc Thủy quân Lục chiến Hoa Kỳ tại khu vực tây nam sông Bến Hải. Tổng lực lượng có quân số lên đến 16.000 quân tham chiến trên mặt đất, cùng hàng trăm trực thăng và máy bay hỗ trợ. Tất cả lực lượng Quân Lực Việt Nam Cộng hòa tham chiến lẫn yểm trợ đều đặt dưới sự điều động của Quân đoàn I Việt Nam Cộng hòa do Thiếu tướng Hoàng Xuân Lãm chỉ huy. Đại tướng Westmoreland chỉ huy quân Mỹ cung cấp toàn bộ hỏa lực pháo binh, hỏa lực hải quân và không quân tại Quảng Trị cho chiến dịch này. Đây là cuộc hành quân quy mô lớn đầu tiên tại chiến trường Quảng Trị.

Ngày 21/7/1966, Quân đội Nhân dân Việt Nam điều động Sư đoàn 324B cùng với Lữ đoàn Giới Tuyến vượt sông Bến Hải tăng viện cho các đơn vị đang tham chiến chống lại cuộc hành quân của QLViệt Nam Cộng hòa và Quân lực Hoa Kỳ đang tấn công các Tiểu đoàn Quân đội Nhân dân Việt Nam cố thủ tại các vị trí. Ngày 30/6/1966, 30 phi tuần B-52 xuất phát từ đảo Guam ném bom dọc khu Phi Quân sự (DMZ), liên tục ném hàng trăm tấn bom vào đội hình phòng ngự của quân đối phương, gây thương vong lớn. Sau 19 ngày chiến đấu từ 16/7 đến 3/8/1966, cuộc hành quân kết thúc. Phía Hoa Kỳ tuyên bố có khoảng 700 quân đối phương tử trận, 17 bị bắt, 142 vũ khí cá nhân và vũ khí cộng đồng bị tịch thu, phía Liên quân Mỹ-Quân Lực Việt Nam Cộng hòa tổn thất 147 tử trận và khoảng 600 bị thương.

Ngày 14/9/1966, TQLC Hoa Kỳ phối hợp với Sư đoàn 1 Bộ binh mở chiến dịch Prairie nhằm thanh tảo toàn bộ khu vực Phi Quân sự, 1 ngày sau, Bộ Tư lệnh Đặc nhiệm số 3 Hoa Kỳ huy động 12.000 lính Thủy quân lục chiến khởi động chiến dịch Deck House Quage phối hợp với 11.000 quân Mỹ-Việt Nam Cộng hòa đang thực hiện chiến dịch Prairie, truy quét các lực lượng đối phương từ Cửa Việt đến tây nam sông Bến Hải, buộc các đơn vị đối phương phải rút qua phía bên kia khu vực vĩ tuyến 17. Phía nam sông Bến Hải, toàn tuyến phòng thủ trước ngày 16/7 được khôi phục hoàn toàn.

Từ tháng 9 đến tháng 11 năm 1967, Trung đoàn 2 Bộ binh cùng với TQLC Hoa Kỳ tham gia một loạt các trận đánh lớn ở vùng Phi Quân sự (DMZ) phản công lại cuộc tiến quân vượt qua vĩ tuyến 17 của Sư đoàn 304 và Sư đoàn 325 của Quân đội Nhân dân Việt Nam được sự yểm trợ của pháo tầm xa đặt ở Vĩnh Linh, phía Bắc vĩ tuyến 17. Tại các khu vực Gio Linh, Cồn Thiện, Cồn Tiên, Trung Lương chứng kiến những trận chiến ác liệt giữa 2 phe tham chiến. Các đơn vị tham chiến đã gây thiệt hại lớn cho quân tấn công nhờ sự yểm trợ hùng hậu của pháo binh mặt đất trong đó có các pháo đội 175 ly đặt ở Cam Lộ và Đông Hà, hải pháo và máy bay ném bom chiến lược B-52 của Mỹ.

Tết Mậu Thân năm 1968, Trung đoàn 3 cùng với các Tiểu đoàn 1/1, 2/1, 2/2, 4/2, Đại đội Hắc Báo và các Chi đoàn 2 và 3 của Thiết đoàn 7 Thiết giáp trực thuộc Sư đoàn và Chiến đoàn 1 Nhảy Dù gồm các Tiểu đoàn 2, 7 và 9 giữ vững Bộ Tư lệnh Sư đoàn 1 Bộ binh tại đồn Mang Cá và các khu vực lân cận xung quanh. Sau đó Trung đoàn 3 cùng với Chiến đoàn A Thủy quân Lục chiến Việt Nam Cộng hòa, 2 Tiểu đoàn Biệt động quân 21 và 39, Thủy quân Lục chiến Hoa Kỳ giải tỏa thành công Cố đô Huế và truy quét quân của đối phương. Tháng 4/1968, Sư đoàn cùng với Sư đoàn 101 Không vận Hoa Kỳ mở một loạt chiến dịch truy quét phía tây Thừa Thiên, vùng thung lũng A Shầu.

Ngày 7/2/1969, Tiểu đoàn 2 phối hợp với Tiểu đoàn 3 của Trung đoàn 3 chạm súng nặng với một Trung đoàn chủ lực của Quân đội Nhân dân Việt Nam không rõ phiên hiệu tại tây bắc Thừa Thiên. Trung đoàn 3 tuyên bố đã gây tổn thất nặng cho trung đoàn đối phương với 247 tử trận và 11 tù binh, tịch thu được 109 vũ khí trong đó có 18 vũ khí cộng đồng, phía Việt Nam Cộng hòa thương vong 57 tử trận và khoảng 200 bị thương.

Ngày 6/4/1969, Tiểu đoàn 1 thuộc Trung đoàn 2 phục kích một Tiểu đoàn thuộc Sư đoàn 304 Quân đội Nhân dân Việt Nam đang tìm cách xâm nhập vào Gio Linh, gây thiệt hại cho đơn vị này với 55 chết và 7 tù binh, tịch thu 23 vũ khí cá nhân. Phía QLViệt Nam Cộng hòa có 18 tử trận và 41 bị thương.

Tháng 5 năm 1969, Trung đoàn 3 cùng với Tiểu đoàn 2 và 4 của Trung đoàn 1 tham gia chiến dịch Apache Snow nằm trong 1 loạt các trận đánh ở các Cao điểm 900, 916, 935, 937, 991, đỉnh núi A Bia tại vùng thung lũng mắt xích A Shầu cùng với Sư đoàn 101 Không vận Hoa Kỳ. Tiểu đoàn 2 và 4 tham gia hỗ trợ bảo vệ 2 căn cứ hỏa lực yểm trợ trực tiếp cho chiến dịch của Lữ đoàn 3 Nhảy dù Hoa Kỳ, còn Tiểu đoàn 2 của Trung đoàn 3 Bộ binh Việt Nam Cộng hòa tham gia cuộc đột kích cuối cùng để chiếm ở Cao điểm 937 hay còn gọi là "Đồi thịt băm". Tiểu đoàn đã cùng lính dù Mỹ chiếm thành công đỉnh đồi 937 và cắm cờ lúc 10 giờ sáng ngày 20 tháng 5 năm 1969 trước khi bàn giao cho Tiểu đoàn 3 của Lữ đoàn 3 Nhảy dù Hoa Kỳ lúc 17 giờ chiều cùng ngày sau khi đánh bật đối phương khỏi ngọn đồi này.

Ngày 11/10/1969, Tiểu đoàn 4 thuộc Trung đoàn 3 Bộ binh Việt Nam Cộng hòa tham gia giải vây 1 trại Lực lượng Đặc biệt tại tây bắc Thừa Thiên.

Ngày 24/11/1969, Tiểu đoàn 3 của Trung đoàn 1 mở cuộc đột kích binh trạm 92, tuy nhiên lại chạm súng nặng nề với lực lượng bảo vệ binh trạm này, buộc phải rút lui mà không đạt được mục tiêu là phá hủy binh trạm này. Tuy nhiên tiểu đoàn 3 tuyên bố đã gây thương vong cho đối phương là 38 chết và 18 bị thương còn phía Việt Nam Cộng hòa thương vong 8 chết và 11 bị thương.

Năm 1970, Sư đoàn tiếp nhận thêm Trung đoàn 54 Bộ binh biệt lập và trở thành trung đoàn thứ tư của Sư đoàn.

Năm 1971, Sư đoàn tham gia chiến dịch Lam Sơn 719 với 3 Trung đoàn 1, 2 và 3 (Trung đoàn 54 không tham gia trận này mà ở lại bảo vệ vùng hậu cứ Thừa Thiên) với mục tiêu là phá hủy đường mòn Hồ Chí Minh nhằm triệt tiêu con đường tiếp vận khổng lồ của Quân đội Nhân dân Việt Nam vào chiến trường miền Nam với nhiều vũ khí tối tân đủ loại. Cùng tham gia chiến dịch còn có các Sư đoàn Nhảy dù, Thủy Quân Lục Chiến và Liên đoàn 1 Biệt động quân thuộc Quân đoàn I. Tiểu đoàn 2/2 do Trung tá Trần Ngọc Huế, sỹ quan có nhiều thành tích trong Tết Mậu Thân 1968 cùng với tiểu đoàn 4/2 được 120 trực thăng UH-1 Huey mang 1.200 quân không vận nhảy vào thị xã Tchépone để phá hủy các kho tàng chứa lương thực và vũ khí đủ loại của đối phương. Sau đó Sư đoàn chạm súng nặng nề với các Sư đoàn 2, 304, 308, 324B và các đơn vị tăng cường của đối phương với quân số lên đến hơn 40.000 quân đang tiến hành bao vây Sư đoàn. Trung đoàn 1 Bộ binh do Đại tá Nguyễn Văn Điềm chỉ huy bị vây khốn ở bãi đáp Lolo. Sau 10 ngày chiến đấu ác liệt trong điều kiện bị vây hãm và dưới dàn hỏa lực pháo binh khủng khiếp của phía quân đối phương, Trung đoàn 1 được di tản khẩn cấp bằng trực thăng UH-1 Huey và CH-47 Chinook. Tiểu đoàn 4/1 do Trung tá Lê Huấn chỉ huy nhận lãnh trách nhiệm đoạn hậu cho Trung đoàn rút lui, Tiểu đoàn 4/1 chịu tổn thất nặng nề khi chỉ còn 63/600 tay súng về tới Việt Nam, nhiều trực thăng của Lục quân Hoa Kỳ cũng bị bắn hạ do lưới lửa từ các dàn pháo phòng không đủ tầm bao vây xung quanh khu vực. Cũng trong trận chiến này, Trung tá Huấn, viên tiểu đoàn trưởng của Trung đoàn 1 Bộ binh đã tử trận bên cạnh Tiểu đoàn phó và các sĩ quan, binh sĩ dưới quyền khác.

Sau khi về Việt Nam, Sư đoàn đã tham gia ngay hai cuộc hành quân Lam Sơn 720 và 810 cùng với Thủy quân Lục chiến Việt Nam giải tỏa Động A Tây do Trung đoàn 6 Quân đội Nhân dân Việt Nam chiếm đóng trước đó. Cuộc tái chiếm diễn ra ác liệt, sau 5 ngày chiến đấu, Động A Tây hoàn toàn được giải tỏa, phía Việt Nam Cộng hòa thu hồi được hơn 100 thi hài quân đồng đội, tổn thất 116 tử trận và khoảng 300 bị thương, và tuyên bố phía đối phương có 402 tử trận (đếm xác) và 22 bị bắt làm tù binh, tịch thu 293 vũ khí cá nhân và 47 vũ khí cộng đồng. Ngày 26/6/1971, Đại đội Hắc Báo trực thuộc Sư đoàn tiến hành tấn công chớp nhoáng Binh trạm 106 tại thung lũng A Shầu, phá hủy các kho tàng chứa vũ khí và lương thực, tiêu diệt nhóm bảo vệ binh trạm này và rút ra thành công mà không phải chịu tổn thất nào. Cũng trong năm này, các đơn vị thuộc Sư đoàn 1 Bộ binh liên tiếp thực hiện các cuộc tấn công khác ở vùng hỏa tuyến.

Ngày 1/10/1971, Sư đoàn 3 Bộ Binh Việt Nam Cộng hòa được thành lập, nhận lãnh trách nhiệm trấn đóng vùng địa đầu giới tuyến Quảng Trị thay thế cho Sư đoàn 1 Bộ binh lui về phòng thủ tiểu khu Thừa Thiên, Sư đoàn 1 nhận lệnh chuyển Trung đoàn 2 Bộ Binh đang trấn đóng ở giới tuyến làm nòng cốt của Sư đoàn 3 Bộ Binh.

Năm 1972, Sư đoàn tham gia Chiến dịch Mùa Hè Đỏ Lửa, lúc này Trung đoàn 51 Bộ binh biệt lập đang hoạt động ở vùng Quảng Đà (Quảng Nam-Đà Nẵng) được lệnh sáp nhập vào Sư đoàn, Sư đoàn chính thức có 4 trung đoàn trực thuộc gồm trung đoàn 1, 3, 51, 54 cho đến khi tan hàng năm 1975. Sư đoàn tham gia các chiến dịch tái chiếm một loạt cứ điểm, các điểm cao và thung lũng có thể quan sát toàn bộ tuyến chuyển vận huyết mạch của Quân đội Nhân dân Việt Nam vào miền Nam, những trận đánh đẫm máu không kém hai Sư đoàn đang hoạt động ở phía bắc là Nhảy dù và Thủy quân Lục chiến đang tiến lên tái chiếm Cổ thành Quảng Trị.

Đơn vị trực thuộc và phối thuộc

Bộ Tư lệnh Sư đoàn và Chỉ huy Trung đoàn tháng 3/1975
{|class= "wikitable"
|-
!width= "1%" |Stt
!width= "22%" |Họ và Tên
!width= "18%" |Cấp bậc
!width= "20%" |Chức vụ
!Chú thích
|-
|<center> 1
|<center> Nguyễn Văn ĐiềmVõ khoa Thủ Đức K4
|<center> Chuẩn tướng
|<center> Tư lệnh
|Ngày 29-3-1975, di tản từ Non Nước, Đà Nẵng bằng trực thăng để về Quy Nhơn, tới vùng biển Bình sơn, Quảng Ngãi. Bị tử nạn vì máy bay chở nặng rớt xuống biển
|-
|<center> 2
|<center> Trương Tấn ThụcVõ bị Đà Lạt K9
|rowspan= "4"|<center> Đại tá
|<center> Tư lệnh phó
|
|-
|<center> 3
|<center> Ngô Văn LợiVõ khoa Thủ Đức K4p(Khóa 10B trừ bị Đà Lạt)
|<center> Tham mưu trưởng
|
|-
|<center> 4
|<center> Võ ToànVõ bị Đà Lạt K17
|<center> Chỉ huyTrung đoàn 1
|Tử nạn cùng Tướng Điềm
|-
|<center> 5
|<center> Nguyễn Bùi QuangVõ bị Đà Lạt K10
|<center> Chỉ huyTrung đoàn 51
|
|-
|<center> 6
|<center> Huỳnh Như XuânVõ bị Đà Lạt K19
|rowspan= "2"|<center> Trung tá
|<center> Chỉ huyTrung đoàn 3
|
|-
|<center> 7
|<center> Nguyễn Văn BìnhVõ bị Đà Lạt K19
|<center> Chỉ huyTrung đoàn 54
|
|-
|}

Pháo binh

Tư lệnh Sư đoàn qua các thời kỳ
{|class= "wikitable"
|-
! width= "1%" |Stt
! width= "22%" |Họ và Tên
! width= "14%" |Cấp bậctại nhiệm
! width= "16%" |Thời giantại chức
! Chú thích
|-
|<center> 1
|<center> Lê Văn NghiêmSĩ quan Đặc biệt Pháp
|<center> Trung tá(1953)Đại tá(1/1955)Thiếu tướng(11/1955)
|<center> 1/1955-1/1956
|Giải ngũ năm 1965 ở cấp Trung tướng
|-
|<center> 2
|<center> Nguyễn KhánhVõ bị Liên quânViễn Đông Đà Lạt
|<center> Đại tá(1955)
|<center> 1/1956-6/1957
|Giải ngũ năm 1965 ở cấp Đại tướng và bị lưu vong cùng năm
|-
|<center> 3
|<center> Tôn Thất ĐínhVõ bị Huế K1
|<center> Đại tá(1955)
|<center> 6/1957-8/1958
|Giải ngũ năm 1966 ở cấp Trung tướng, vì liên quan đến sự kiện Biến động Miền Trung
|-
|<center> 4
|<center> Nguyễn Văn ChuânVõ bị Huế K1
|<center> Đại tá(7/1958)
|<center> 8/1958-2/1959
|Tư lệnh lần thứ nhất
|-
|<center> 5
|<center> Tôn Thất XứngVõ bị Huế K1
|<center> Đại tá(1958)
|<center> 2/1959-1/1961
|Giải ngũ năm 1967 ở cấp Thiếu tướng
|-
|<center> 6
|<center> Nguyễn Đức ThắngVõ khoa Nam Định
|<center> Trung tá(1958)Đại tá(2/1961)
|<center> 1/1961-10/1961
|Giải ngũ năm 1973 ở cấp Trung tướng
|-
|<center> 7
|<center> Nguyễn Văn ThiệuVõ bị Huế K1
|<center> Đại tá(1959)
|<center> 10/1961-12/1962
|Tổng thống Việt Nam Cộng hòa 2 nhiệm kỳ (1967-1975)
|-
|<center> 8
|<center> Đỗ Cao TríNước Ngọt Vũng Tàu
|<center> Đại tá(1956)Thiếu tướng(7/1963)
|<center> 12/1962-11/1963
|Tháng 8/1963 Thiếu tướng Trí kiêm nhiệm Tư lệnh Quân đoàn I thay Tướng Lê Văn Nghiêm. Năm 1971, khi đang là Trung tướng Tư lệnh Quân đoàn III bị tử nạn trực thăng. Được truy thăng Đại tướng
|-
|<center> 9
|<center> Nguyễn Văn HiếuVõ bị Đà Lạt K3
|<center> Trung tá(8/1963)Đại tá(11/1963)
|<center> 8/1963-11/1963(Quyền Tư lệnh)
|Ngày 11/11/1963, Đại tá Hiếu và Đại tá Phong hoán chuyển chức vụ Tham mưu Trưởng Sư đoàn 1. Ngày 8/4/1975 khi đang là Thiếu tướng Tư lệnh phó Quân đoàn III, bị ám sát tại văn phòng ở bản doanh Quân đoàn III. Ngày 10/4 được truy thăng Trung tướng
|-
|<center> 10
|<center> Trần Thanh PhongVõ bị Huế K2
|<center> Đại tá(1963)
|<center> 11/1963-2/1964
|Năm 1972 khi đang là Thiếu tướng bị tử nạn trực thăng. Được truy thăng Trung tướng
|-
|<center> 11
|<center> Nguyễn Chánh ThiVõ bị Địa phươngNam Việt Vũng Tàu
|<center> Đại tá(1959)Chuẩn tướng(5/1964)<center>Thiếu tướng(10/1964)
|<center> 2/1964-11/1964
|Giải ngũ và lưu vong năm 1966 ở cấp Trung tướng, vì liên quan đến sự kiện Biến động miền Trung
|-
|<center> 12
|<center> Nguyễn Văn Chuân
|<center> Chuẩn tướng(8/1964)Thiếu tướng(11/1965)
|<center> 11/1964-3/1966
|Tái nhiệm Tư lệnh lần thứ hai. Giải ngũ năm 1966 ở cấp Thiếu tướng
|-
|<center> 13
|<center> Phan Xuân NhuậnVõ bị Huế K1
|<center> Chuẩn tướng(1/1966)
|<center> 3/1966-6/1966
|Giải ngũ năm 1966 nguyên cấp
|-
|<center> 14
|<center> Ngô Quang TrưởngSĩ quan Thủ Đức K4
|<center> Đại tá(6/1966)Chuẩn tướng(2/1967)Thiếu tướng(6/1968)
|<center> 6/1966-8/1970
|Sau cùng là Trung tướng Tư lệnh Quân đoàn I
|-
|<center> 15
|<center> Phạm Văn PhúVõ bị Đà Lạt K8
|<center> Chuẩn tướng(4/1969)Thiếu tướng(4/1971)
|<center> 8/1970-11/1972
|Tự sát ngày 30/4/1975 ở cấp Thiếu tướng
|-
|<center> 16
|<center> Lê Văn ThânVõ bị Đà Lạt K7
|<center> Chuẩn tướng(11/1972)
|<center> 11/1972-11/1973
|Sau cùng là Chuẩn tướng Tư lệnh phó Lãnh thổ Quân đoàn II
|-
|<center> 17
|<center> Nguyễn Văn Điềm
|<center> Đại tá(10/1970)Chuẩn tướng(4/1974)
|<center> 11/1973-4/1975
|
|-
|}

Các trận đánh tiêu biểu
Chiến dịch Pegasus (1968)
Trận chiến bảo vệ Cố Đô Huế trong Tết Mậu Thân tại Huế và Quảng Trị (1968)
Cuộc hành quân Lam Sơn 719 (1971)
Các trận chiến lớn tại Tây Thừa Thiên trong Mùa Hè Đỏ Lửa (1972)
Chiến dịch Huế-Đà Nẵng (1975)

Năm 1975
Tháng 3 năm 1975, Sư đoàn 1 Bộ binh cùng Liên đoàn 15 Biệt động quân, chịu trách nhiệm bảo vệ hướng Tây và hướng nam tỉnh Thừa Thiên. Trong lúc hành quân, Sư đoàn được lệnh rút về cửa Tư Hiền để thực hiện lệnh tái phối trí Quân đoàn I. Theo kế hoạch rút quân, Sư đoàn 1 Bộ binh cùng các đơn vị trực thuộc tăng phái sẽ tập hợp tại cửa Tư Hiền, vượt đầm Cầu Hai, qua đèo Hải Vân rồi theo Quốc lộ 1 về Đà Nẵng.  Kế hoạch này không tiến hành như dự kiến, vì ngày 21 tháng 3 năm 1975, Sư đoàn 324B và Sư đoàn 325 cùng Trung đoàn Trị Thiên của Quân Giải phóng miền Nam đồng loạt tấn công dọc theo tuyến phòng thủ sông Bồ kéo dài đến Phú Lộc. Tại các trận tuyến Mõ Tàu, núi Bông và các cao điểm nơi có mặt Trung đoàn 1, 51, 54 thuộc Sư đoàn 1 Bộ binh, giao tranh xảy ra quyết liệt và Sư đoàn 1 đã gây nhiều thiệt hại cho các đơn vị tấn công.  Khi các đơn vị Sư đoàn 1 Bộ binh về đến cửa Tư Hiền, Duyên đoàn 13 Hải quân Việt Nam Cộng hòa chịu trách nhiệm đưa quân qua sông gặp khó khăn do biển động mạnh và sóng quá lớn khiến Duyên đoàn không thể làm tròn trọng trách đó. Sư đoàn 1 Bộ binh không thể rút quân và đã tan rã tại đây, và chỉ có khoảng 4.000 quân nhân về được đến Đà Nẵng. Đến ngày 1/4/1975, sau khi đánh 1 loạt trận chiến cuối cùng xung quanh và trong thành phố Đà Nẵng, Sư đoàn 1 Bộ binh đã tan hàng tại Đà Nẵng sau hơn 20 năm chiến đấu tại vùng địa đầu giới tuyến của miền Nam Việt Nam.

Chú thích

Tham khảo
Trần Ngọc Thống, Hồ Đắc Huân, Lê Đình Thụy (2011). Lược sử Quân lực Việt Nam Cộng hòa.

Liên kết
 The 1st ARVN Division, 1st Lt. Robert Gorman, Rendezvous With Destiny Magazine, L Company, 75th Ranger Group, U.S. Army, Winter 1969
 "Chiến tranh Việt Nam Toàn tập," TS Nguyễn Đức Phương, Nhà xuất bản Làng Văn, Toronto, 2001, trang 821.
 TS Nguyễn Đức Phương, sđd., trang 845
 "Airgram from American Embassy Saigon to Department of State, ngày 6 tháng 2 năm 1973, Subject: Command Histories and Historical Sketches of RVANF Divisions."
 TS Nguyễn Đức Phương, sđd., trang 755
 Vietnam from Cease-Fire to Capitulation, William E LeGro, GPO, Washington 1981, ch 16
 "Bắc hải Vân Xuân 1975", Xuân Thiều, Nhà xuất bản Quân đội Nhân dân, Hà Nội, 1977

1 bộ binh
Đơn vị quân sự thành lập năm 1955
Đơn vị quân sự giải thể năm 1975


title: Hydroporus kryshtali

text:
Hydroporus kryshtali là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Bilyashiwski miêu tả khoa học năm 1993.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Hydroporus


title: Anthophora microrhina

text:
Anthophora microrhina là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Wu mô tả khoa học năm 2000.

Chú thích

Tham khảo

Anthophora
Động vật được mô tả năm 2000