title: Karaoke

text:
Karaoke  là một hình thức giải trí bằng cách đệm nhạc theo lời bài hát trên màn hình. Từ karaoke có gốc từ 空 kara (không, cũng như trong môn võ karate - từ kara có nghĩa là không) và oke オーケストラ (ōkesutora có nghĩa là "dàn nhạc", có gốc từ tiếng Anh orchestra) trong tiếng Nhật. Thông thường một bài hát được ghi âm bao gồm người hát và nhạc đệm. Thay vì bài hát có cả nhạc đệm và xướng âm, các video karaoke có nhạc của bài hát. Phần xướng âm sẽ được người tham gia hát trực tiếp (và không phải là chuyên nghiệp), người sẽ cầm microphone hát theo những dòng chữ lời bài hát hiện trên màn hình trên nền nhạc giai điệu của bài hát.

Lịch sử

Nguồn gốc của karaoke ở Nhật Bản không thể tách rời khỏi các quán bar chơi piano và guitar truyền thống vốn là địa điểm giải trí chủ yếu của các doanh nhân Nhật từ nhiều năm về trước. Karaoke do ông Inoue Daisuke người Nhật phát minh vào năm 1971, khi ông 31 tuổi. Lúc ấy Inoue là một người chơi keyboard trong một câu lạc bộ.

Karaoke lần đầu tiên được biết đến tại một quầy bar ở thành phố Kobe của Nhật Bản. Tại Nhật Bản thời đó, hình thức giải trí âm nhạc đã khá phổ biến trong những buổi tiệc. Theo như một câu chuyện được kể lại rằng, tại một quán bar, trong một buổi biểu diễn, khi cây ghi ta không đến chơi được vì bị ốm, người chủ cửa hàng đã chuẩn bị những bǎng nhạc thu thanh sẵn và ca sĩ lại hát theo bǎng. Hình thức này đã được nhiều khách hưởng ứng và thậm chí họ cũng muốn thử hát. Nhận thấy đó là một thị trường đầy tiềm năng, chủ cửa hàng đã cho sản xuất những máy karaoke được đặt tại các cửa hàng, các khách sạn, và được ghi sẵn nhiều bài hát. Karaoke sẽ tiếp tục có những bước tiến xa hơn trong cả hai phát triển công nghệ và phổ biến. Ngày nay karaoke đã phổ biến hầu như khắp thế giới. Năm 2004, Inoue được trao giải Ig Nobel về hòa bình do phát minh của mình.
Người phát minh karaoke không đăng ký bản quyền.

Xu hướng mới đến từ Tây Nhật Bản
Có một câu nói ở Nhật Bản rằng "xu hướng mới đến từ phương Tây của Nhật Bản". Siêu thị và phòng tắm hơi đầu tiên của Nhật Bản đã được thành lập tại khu vực Kansai, và Kansai đã liên tục tạo ra các doanh nghiệp độc đáo và các sản phẩm như một mì ăn liền hoặc cửa bán vé tự động. Đặc biệt trong số các thành phố trong khu vực Kansai, Kobe có bầu không khí đô thị đầu tiên.

Có một câu nói rằng "thời trang đến từ Kobe". Người ta nói rằng thời trang của phụ nữ trẻ được công nhận đầu tiên tại Kobe và trở nên phổ biến ở Tokyo sau đó.

Kể từ cảng Kobe được mở cửa cho thương mại quốc tế trong năm 1868, vào đêm trước của Minh Trị Duy tân, Kobe đã dẫn đường hướng đến giao lưu quốc tế, và thu hút nhiều người nước ngoài đến đây sinh sống và làm việc. Khu dân cư kiểu phương Tây, trong đó người nước ngoài sử dụng để sống là nằm ở Kitano-cho, nơi một lễ hội nhạc jazz được tổ chức hàng năm, cho thấy Kobe là một thánh địa cho người hâm mộ nhạc jazz. Ngoài ra, nhiều người nước ngoài tham gia "Liên hoan Kobe", được biết đến với cuộc diễu hành của mình sinh động với nhịp điệu samba và khiêu vũ. như vậy khuynh hướng âm nhạc có thể nằm đằng sau sự ra đời của karaoke.

Công nghệ đổi mới sáng tạo và dàn karaoke
Mặc dù karaoke là lần đầu tiên một giải trí chủ yếu cho những người kinh doanh, nó đã phát triển được một giải trí trên toàn quốc, nhờ sự phát triển công nghệ và kinh doanh mới được gọi là "dàn karaoke".

Ban đầu trong hình thức của băng đệm một bài hát nổi tiếng, karaoke tiến hóa để các đĩa nhỏ gọn, có thể xác định vị trí bắt đầu của một bài hát ngay lập tức. Sự phát triển này cũng có thể tăng cường cảnh video để tạo ra một bầu không khí thích hợp cho mỗi bài hát được thực hiện, hiển thị trên một màn hình TV cùng với các từ.

Sử dụng đổi mới công nghệ như đĩa video, đĩa laser, và CD-G, karaoke đã phát triển được một ngành công nghiệp giải trí lớn. Bộ gia đình sử dụng karaoke cũng đã trở nên phổ biến, làm cho vui chơi giải trí trước đây là hạn chế đến tối các điểm có thể có trong nhà.

Tuy nhiên, có một trở ngại cho mục tiêu này của doanh nghiệp: vì hầu hết các ngôi nhà Nhật Bản đứng gần nhau và vẫn đang được xây dựng bằng gỗ, cách âm kém, nó sẽ rất khó chịu của những người hàng xóm hát vào micro vào ban đêm.

Nắm bắt khi cơ hội được tạo ra bởi vấn đề này, các nhà doanh nghiệp tạo ra các dàn karaoke, một cơ sở bên đường có chứa đóng cửa phòng cách nhiệt cho ca hát. Chúng được quảng cáo như là một nơi mà bạn có thể hát với nội dung trái tim của bạn. Dàn karaoke đầu tiên xuất hiện vào năm 1984 tại một cánh đồng lúa ở vùng nông thôn của tỉnh Okayama, phía Tây của khu vực Kansai (nay là Kinki). Nó được xây dựng từ một chiếc xe vận tải hàng hóa chuyển đổi.

Kể từ đó, các dàn karaoke được xây dựng trên cơ sở trống khắp Nhật Bản, và trong các khu vực đô thị, phòng karaoke, trong đó bao gồm các khoang được thực hiện bởi phòng phân vùng và cách âm trong một tòa nhà, đã được giới thiệu và thiết lập một.

Như các cơ sở này đã được thành lập chủ yếu để cung cấp chỗ để vui chơi ca hát, họ đã trở thành phổ biến rộng rãi trong tất cả các lĩnh vực dân số - lao động nữ văn phòng, bà nội trợ, sinh viên đại học, và thậm chí cả học sinh trung học.

Từ dàn karaoke được cơ sở đóng cửa, họ đã trở thành một đối tượng của công chúng quan tâm như nơi trú ẩn tiềm năng cho những hành động xấu trong giới trẻ. Mặt khác, tuy nhiên, vì không phải một vài gia đình thích hát với nhau trong dàn karaoke.

Dàn karaoke cũng đóng một vai trò như là một nơi để giao tiếp trong gia đình qua việc ca hát. Điều này là rất quan trọng tại một thời điểm khi khoảng cách thế hệ và sự tan vỡ gia đình là một mối quan tâm trên toàn quốc.

Làm thế nào, sự bùng nổ karaoke đã lan rộng ra nước ngoài, được hưởng không chỉ ở Hàn Quốc và Trung Quốc mà còn ở khu vực Đông Nam Á, Mỹ và châu Âu. Kể từ khi hát karaoke sẽ hiển thị những từ và những cảnh của một bài hát trên một màn hình, nó cũng đã được thu hút sự chú ý của các nước đang cố gắng để cải thiện tỷ lệ biết chữ của họ, như là một công cụ giáo dục tốt.

Với công nghệ ngày càng phát triển, để phục vụ tốt hơn cho nhu cầu của mọi người thì micro karaoke không dây ra đời. Micro không dây là loại micro karaoke không có dây cáp kết nối trực tiếp từ micro đến âm ly, mixer, thiết bị thu âm thanh. Loại mic này còn có tên gọi là micro vô tuyến. Với các tần số hoạt động UHF hoặc VHF, loại mic này hoạt động hoàn toàn dựa trên bộ phận truyền tải vô tuyến. Bộ phận này chạy bằng năng lượng pin và được gắn bên trong thân mic. Do đó, thiết bị này rất linh hoạt di chuyển trong một phạm vi nhất định mà vẫn có thể truyền tải âm thanh tốt.

Kỷ lục Karaoke
Phần Lan phá kỷ lục thế giới về số người cùng hát karaoke 1 lần với hơn 80 ngàn người cùng hát"Hard Rock Hallelujah"vào ngày 26 tháng 5 năm 2006 tại Helsinki sau khi ban nhạc Lordi thắng giải Eurovision Song Contest.
Hungary đã giữ kỷ lục về thời gian hát karaoke lâu nhất với thời gian 1011 giờ 1 phút, trong khoảng thời gian từ 20 tháng 7 năm 2011 đến 31 tháng 8 năm 2011. Mỗi bài hát có ít nhất 3 phút và ngăn cách giữa 2 bài không quá 30 giây. Không có bài nào lặp lại trong 2 giờ.

Chú thích

Liên kết ngoài

Phát minh của Nhật Bản
Âm nhạc
Ca hát
Khởi đầu thập niên 1970


title: Cirsonella extrema

text:
Cirsonella extrema là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Skeneidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Cirsonella


title: Quận Kit Carson, Colorado

text:
Quận Kit Carson là một quận thuộc tiểu bang Colorado, Hoa Kỳ.
Quận này được đặt tên theo Kit Carson. Theo điều tra dân số của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2000, quận có dân số 8011 người . Quận lỵ đóng ở Burlington.

Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có diện tích 5598 km2, trong đó có 2 km2 là diện tích mặt nước.

Các xa lộ chính

Quận giáp ranh
Quận Yuma, Colorado - bắc
Cheyenne, Kansas – đông bắc
Sherman, Kansas - đông
Wallace, Kansas – đông nam
Quận Cheyenne, Colorado - nam
Quận Lincoln, Colorado - tây
Quận Washington, Colorado – tây bắc

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Quận của Colorado

Colorado 1889
Khu dân cư thành lập năm 1889
Eastern Plains


title: Winschoten

text:
Winschoten (, Gronings: Winschoot) là một (đô thị) và thành phố nằm ở phía tây bắc đông của the Hà Lan.

Tại thời điểm ngày 1 tháng 1 năm 2003, đô thị này có dân số 18.497 người với diện tích 22,24 km2.

Người địa phương nổi tiếng
 Bas Jan Ader (1942-mất trên biển năm 1975), nghệ sĩ
 Piet Hamberg (1954), cầu thủ bóng đá, huấn luyện viên bóng đá
 Wiebbe Hayes, anh hùng dân tộc thập niên 1600.
 Marnix Kolder (1981), cầu thủ bóng đá
 Marcel Seip (1982), cầu thủ bóng đá
 Dirk Stikker (1897-1979), bộ trưởng ngoại giao Hà Lan (1948-1952), tổng thư ký NATO (1961-1964)
 Bernard D. H. Tellegen (1900-1990), nhà phát minh Hà Lan
 Henriëtte Weersing (1965), cầu thủ bóng chuyền
 Bert Zuurman (1973), cầu thủ bóng đá

Tham khảo

Liên kết ngoài

Trang mạng chính thức Gemeente Winschoten

Đô thị cũ tỉnh Groningen
Khu dân cư ở tỉnh Groningen


title: Niardo

text:
Niardo là một đô thị trong tỉnh Brescia thuộc vùng Lombardia, Ý. Đô thị này có 22 diện tích km², dân số 1835 người. Các đô thị giáp ranh gồm:
Braone, Breno, Brescia, Losine, Prestine

Biến động dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Brescia
Thành phố và thị trấn ở Lombardia
Vi quốc gia ở Ý


title: Krautheim, Weimarer Land

text:
Krautheim là một đô thị thuộc huyện Weimarer Land, bang Thüringen, Đức. Đô thị này có diện tích 10,23 km², dân số thời điểm 31 tháng 12 năm 2006 là 490 người.

Tham khảo


title: Sân bay Aba Segud

text:
Sân bay Aba Segud là một sân bay ở Jimma, Ethiopia . Sân bay này nằm ở độ cao 1703 mét trên mực nước biển, đường băng dài 2000 mét và rộng 50 mét.

Các hãng và tuyến bay thường lệ
Ethiopian Airlines (Addis Ababa, Asosa, Gambela, Tippi)

Tham khảo

Liên kết ngoài
Ethiopian Airlines Routes

Sân bay Ethiopia
Vùng Oromia


title: Macrocoma robusta

text:
Macrocoma robusta là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Lopatin miêu tả khoa học năm 1984.

Chú thích

Tham khảo

Macrocoma


title: Cổ Lận

text:
Cổ Lận (chữ Hán giản thể: 古蔺县, Hán Việt: Cổ Lận huyện) là một huyện thuộc địa cấp thị Lô Châu, tỉnh Tứ Xuyên, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Thời xưa có tên gọi là Vĩnh Ninh. Huyện Cổ Lận có diện tích 3184 km2, dân số năm 2002 740.000.

Phân chia hành chính
Huyện Cổ Lận được chia thành 3 nhai đạo, 17 trấn và và 3 hương dân tộc.
 Nhai đạo: Chương Đức, Kim Lan, Vĩnh Lạc.
 Trấn: Long Sơn, Thái Bình, Nhị Lang, Đại Thôn, Thạch Bảo, Đan Quế, Mao Khê, Quan Văn, Song Sa, Đức Diệu, Thạch Bình, Hoàng Hoa, Đông Tân, Tiêu Viên, Mã Đề, Hoàng Kinh, Bạch Nê.
 Hương dân tộc: hương dân tộc Miêu Mã Tê, hương dân tộc Miêu Tiễn Trúc, hương dân tộc Miêu Đại Trại.

Tham khảo

Lô Châu
Đơn vị cấp huyện Tứ Xuyên


title: Kỹ thuật sửa lỗi Reed–Solomon

text:
Trong lý thuyết mã hóa, mã Reed-Solomon (RS) là một mã vòng sửa lỗi tuyến tính phát minh bởi Irving S. Reed và Gustave Solomon. Bằng cách thêm vào t ký hiệu kiểm tra, mã RS có thể nhận ra không quá t ký hiệu lỗi và sửa không quá ⌊t/2⌋ ký hiệu lỗi. Dưới dạng mã xóa, nó có thể sửa không quá t ký hiệu bị xóa ở các vị trí đã biết, hoặc nhận dạng và sửa cả ký hiệu lỗi và ký hiệu bị xóa. Ngoài ra, mã RS còn hữu hiệu cho việc sửa nhiều bit lỗi liên tiếp, do một dãy b+1 bit bị lỗi liên tiếp chỉ có thể ảnh hưởng đến hai ký hiệu có kích thước b. Tham số t có thể được chọn tùy ý tùy theo người thiết kế mã trong một giới hạn khá rộng.

Trong mã hóa Reed-Solomon, các ký hiệu là các hệ số của một đa thức p(x) trên một trường hữu hạn. Ý tưởng ban đầu của mã RS là tạo ra n ký hiệu mã từ k ký hiệu nguồn bằng cách tính p(x) tại n>k điểm, truyền tải n giá trị này, và dùng kĩ thuật nội suy để xây dựng lại các ký hiệu nguồn. Thay vào đó, mã RS cũng có thể được xem là mã vòng BCH, trong đó các ký hiệu mã được xây dựng từ hệ số của đa thức tích của p(x) và một đa thức sinh. Cách nhìn này dẫn đến thuật toán giải mã hiệu quả do Elwyn Berlekamp và James Massey, được gọi là thuật toán giải mã Berlekamp-Massey.

Mã Reed-Solomon có rất nhiều ứng dụng quan trọng, từ liên lạc trong không gian tới đồ điện tử gia dụng. Chúng được sử dụng trong các thiết bị điện tử như CD, DVD, đĩa Blu-ray, trong Mã QR, trong công nghệ truyền dẫn dữ liệu như DSL, WiMAX, trong hệ thống phát thanh truyền hình như DVB và ATSC, và trong ứng dụng cho máy tính như hệ thống RAID 6.

Mô tả

Định nghĩa ban đầu (truyền điểm)
Cách định nghĩa đầu tiên của mã Reed-Solomon là mã hóa k ký hiệu bằng cách xem chúng như hệ số của một đa thức p(x) bậc k-1 trên một trường hữu hạn kích thước N, và tính giá trị của đa thức đó tại n>k điểm. Tính giá trị của một đa thức bậc k-1 tại hơn k điểm tạo ra một hệ phương trình nhiều phương trình hơn số ẩn số, đo đó cho phép tìm lại k hệ số từ n giá trị thông qua nội suy. n có thể nhận mọi giá trị không quá N.

Giả sử (x1, x2,..., xn) là một danh sách gồm n phần tử khác nhau của trường F. Bộ mã C được tạo từ các dãy n phần tử nhận được từ việc tính giá trị một đa thức bậc nhỏ hơn k bất kì trên trường F tại các giá trị xi.

trong đó F[x] là vành đa thức trên F, và k, n được chọn sao cho 1≤ k ≤ n ≤ N.

Giả sử α là một phần tử sinh của nhóm nhân của F. Dãy (x1, x2,..., xn) với n=N có thể được chọn là
.

Khi loại bỏ 0 khỏi dãy trên, do αN−1 = 1, với mọi đa thức p(x), đa thức p(αx) cũng là một đa thức cùng bậc, và mã của nó chính là mã của p(x) xoay trái một vị trí. Do đó mã Reed-Solomon có thể được xem là một mã vòng.

Định nghĩa cổ điển dưới dạng mã BCH
Mỗi ký hiệu mã có thể được xem là một hệ số của đa thức tích s(x) bằng tích của đa thức nguồn p(x) với một đa thức sinh g(x) bậc t=N-k-1. Giả sử  là một phần tử sinh của nhóm nhân trong trường hữu hạn đã cho. Đa thức sinh g(x) được định nghĩa là đa thức có  là nghiệm.

Người gửi gửi đi N-1 hệ số của s(x)=p(x)g(x) và người nhận chia đa thức nhận được cho đa thức g(x) để xác định xem mã nhận được có lỗi hay không. Nếu phần dư khác không thì mã nhận được có lỗi. Đặt r(x) là đa thức dư của phép chia trên. Người nhận có thể tính giá trị của r(x) tại các nghiệm của g(x) và xây dựng một hệ phương trình để tìm ra các lỗi.

Mã Reed-Solomon là một trường hợp đặc biệt của một lớp rộng hơn, gọi là mã BCH. Thuật toán Berlekamp-Massey được thiết kế để giải mã cho mã BCH, và do đó cũng dùng được cho mã Reed-Solomon. Có thể thấy mã Reed-Solomon là một trường hợp đặc biệt của mã BCH dễ dàng hơn trong một định nghĩa khác của mã Reed-Solomon sau đây.

Cho trước một trường F kích thước q. Giả sử n = q-1 và α là một phần tử sinh của nhóm nhân của F. Cũng giả sử được cho trước 1≤ k ≤ n. Mã Reed-Solomon với các tham số trên có chứa mã tự  khi và chỉ khi  là nghiệm của đa thức

Với định nghĩa này, rõ ràng mã Reed-Solomon là một mã đa thức, và cụ thể hơn là một mã BCH. Đa thức sinh g(x) là đa thức nhỏ nhất với nghiệm α, α2,..., αn-k, và các mã tự chính là các đa thức chia hết cho g(x).

Sự tương đương của hai định nghĩa
Thoạt nhìn, hai định nghĩa của mã Reed-Solomon là rất khác nhau.

Sự tương đương của hai định nghĩa có thể chứng minh bằng biến đổi Fourier rời rạc. Phép biến đổi này cho thấy sự đối ngẫu giữa hệ số của một đa thức và giá trị của nó. Tính đối ngẫu này có thể được tóm tắt như sau: giả sử p(x) và q(x) là hai đa thức bậc không quá n. Nếu các giá trị của p(x) là các hệ số của q(x) thì với một tỉ lệ và hoán vị thích hợp, các giá trị của q(x) chính là các hệ số của p(x). Cụ thể hơn, giả sử α là một căn bậc n nguyên thủy của đơn vị. Các giá trị được tính tại x = αi, với i=0, 1,..., n-1. Giả sử

và giả sử p(x) và q(x) được liên hệ bởi phép biến đổi Fourier rời rạc. Khi đó, với mọi i=0, 1,..., n-1, ta có fi=p(αi) và .

Sử dụng các tính chất này ta nhận thấy (f0, f1,..., fn-1) là một mã tự của mã Reed-Solomon theo định nghĩa thứ nhất
 khi và chỉ khi p(x) có bậc nhỏ hơn k
 khi và chỉ khi vi=0 với i=k,..., n-1,
 khi và chỉ khi q(αi)=0 với i=1,..., n-k
 khi và chỉ khi (f0, f1,..., fn-1) là một mã tự của mã Reed-Solomon theo định nghĩa thứ hai.

Do đó, hai định nghĩa là tương đương.

Tính chất
Mã Reed-Solomon là một mã [n, k, n-k+1]. Cụ thể hơn, nó là một mã tuyến tính độ dài n (trên trường F) với k chiều, và khoảng cách Hamming nhỏ nhất là n-k+1. Mã Reed-Solomon là tối ưu theo nghĩa khoảng cách nhỏ nhất là lớn nhất có thể cho mọi mã tuyến tính kích thước (n, k); đây gọi là giới hạn Singleton. Những mã đạt tới giới hạn Singleton gọi là mã khoảng cách cực đại.

Các thuật toán giải mã

Thuật toán lý thuyết

 mô tả một thuật toán giải mã để tìm ra đa thức phù hợp nhất. Thuật toán cho mã RS  kiểm tra tất cả mọi bộ  ký hiệu trong số  ký hiệu nhận được. Nói chung, để có thể giải mã thì cần nhận được ít nhất  ký hiệu đúng, và đây cũng chính là số ký hiệu cần thiết để nội suy ra đa thức thông điệp. Thuật toán giải mã thử nội suy mọi bộ  ký hiệu và so sánh giá trị của đa thức thu được ở các vị trí khác với giá trị nhận được. Đa thức nào cho giá trị đúng ở nhiều vị trí nhất chính là đa thức thông điệp. Tuy nhiên số tập hợp con gồm  ký hiệu là rất lớn nên thuật toán này không có giá trị thực tiễn. Số tập hợp con là , quá lớn với ngay cả những mã khá nhỏ. Để sửa 3 lỗi của mã , thuật toán phải kiểm tra 359 tỉ tập hợp con.

Thuật toán giải mã Peterson

 đưa ra một thuật toán giải mã hiệu quả dựa trên giải mã hội chứng. Berlekamp sau đó đã cải tiến thuật toán này (mô tả dưới đây).

Giải mã hội chứng

Có thể xem thông điệp gửi đi là các hệ số của một đa thức s(x) chia hết cho đa thức sinh g(x).

trong đó α là một căn nguyên thủy của đơn vị.

Vì s(x) chia hết cho g(x), nên

Đa thức truyền đi được cộng thêm một đa thức lỗi e(x) để tạo thành đa thức nhận được r(x).

Trong đó ei là hệ số của lũy thừa bậc i của x. Hệ số ei bằng không nếu không có lỗi ở vị trí i và khác không nếu có lỗi. Nếu có lỗi ở ν lũy thừa khác nhau ik của x, thì

Mục tiêu của thuật toán là tìm ra ν, các vị trí ik, và giá trị lỗi ở các vị trí đó.

Định nghĩa các hội chứng Sj như sau

Lợi thế của việc xét các hội chứng là chúng chỉ phụ thuộc vào đa thức lỗi, không phụ thuộc thông điệp.

Định vị lỗi và giá trị lỗi

Định nghĩa định vị lỗi Xk và giá trị lỗi Yk như sau:

Khi đó có thể viết các hội chứng bằng định vị lỗi và giá trị lỗi như sau:

Các hội chứng cho ta n − k ≥ 2ν phương trình trên 2ν ẩn, nhưng các phương trình này không tuyến tính theo Xk và có thể khó giải. Tuy nhiên nếu đã biết Xk thì hệ các phương trình hội chứng là một hệ phương trình tuyến tính của các giá trị lỗi Yk và có thể giải dễ dàng.

Vì vậy vấn đề chính là tìm ra Xk.

Đa thức định vị lỗi

Peterson tìm ra một quan hệ truy toán tuyến tính dẫn đến một hệ phương trình tuyến tính.
Nếu giải hệ này thì có thể tìm ra các định vị lỗi.

Định nghĩa đa thức vị trí lỗi Λ(x) như sau

Các nghiệm của Λ(x) là các nghịch đảo của :

Nhân cả hai vế với  và giá trị nhận được vẫn là 0.

Cộng các đẳng thức trên cho k = 1 đến ν

Rút gọn đẳng thức trên, ta thu được

Đây là một hệ phương trình tuyến tính mà giải nó cho ta các hệ số Λi của đa thức định vị lỗi:

Tìm định vị lỗi từ đa thức định vị lỗi

Từ các hệ số Λi tìm được ở bước trên, ta thu được đa thức định vị lỗi. Có thể tìm các nghiệm của đa thức định vị lỗi bằng các thử tất cả mọi giá trị có thể. Có thể tính các định vị lỗi (và do đó các vị trí lỗi) từ các nghiệm. Tìm kiếm Chien là một thuật toán hiệu quả cho bước này.

Tính giá trị lỗi

Sau khi đã tìm ra các vị trí lỗi, có thể tìm ra các giá trị lỗi và sửa chúng. Có thể giải hệ phương trình ở trên để tính Yk, hoặc dùng thuật toán Forney.

Thuật toán Berlekamp–Massey
Thuật toán Berlekamp–Massey là một thuật toán lặp để tìm lỗi. Trong mỗi lần lặp, thuật toán tính một giá trị sai lệch dựa trên giá trị hiện thời của Λ(x) và số lượng lỗi giả định e:

sau đó điều chỉnh Λ(x) và e sao cho giá trị Δ bằng không. Xem mô tả chi tiết thủ tục lặp ở thuật toán Berlekamp–Massey. Trong ví dụ dưới đây, C(x) được dùng để biểu diễn Λ(x).

Ví dụ

Xét mã Reed–Solomon định nghĩa trên  với  và  (mã này thường dùng cho mã vạch PDF417). Đa thức sinh là

Nếu đa thức thông điệp là , thì mã tự nhận giá trị sau.

Lỗi trong quá trình truyền có thể khiến cho đa thức nhận được trở thành

Các hội chứng là các giá trị của r tại các lũy thừa của α.

Để sửa lỗi, dùng thuật toán Berlekamp–Massey để tính đa thức định vị lỗi.

Giá trị cuối cùng của C là đa thức định vị lỗi, Λ(x). Có thể tìm các nghiệm bằng cách thử mọi giá trị. Các nghiệm là x1 = 757 = 3−3 và x2 = 562 = 3−4, ứng với các vị trí lỗi. Để tìm ra giá trị lỗi, áp dụng thuật toán Forney.

Trừ e1x3 và e2x4 từ đa thức nhận được r để tìm ra mã tự ban đầu s.

Ghi chú

Tham khảo

Lý thuyết mã hóa


title: Enigmaticolus

text:
Enigmaticolus là một chi ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Buccinidae.

Các loài
Các loài trong chi Enigmaticolus gồm có:

 Enigmaticolus monnieri Fraussen, 2008

Chú thích

Tham khảo

Buccinidae


title: Danh sách trường đại học tại Thụy Điển

text:
Các Trường Đại Học

Đại học Uppsala ở Uppsala
Đại học Tartu ở Tartu
Đại học Lund ở Lund
Đại học Göteborg ở Göteborg
Đại học Stockholm ở Stockholm
Đại học Umeå ở Umeå
Đại học Linköping ở Linköping
Viện Karolinska ở Stockholm
Viện công nghệ hoàng gia ở Stockholm
Đại học công nghệ Luleå ở Luleå
Đại học Karlstad ở Karlstad
Đại học Växjö ở Växjö
Đại học Örebro ở Örebro
Đại học trung Thụy Điển ở Östersund, Sundsvall, Härnösand, Örnsköldsvik
Đại học nông nghiệp Thụy Điển ở Uppsala
Đại học công nghệ Chalmers ở Göteborg
Trường kinh tế Stockholm ở Stockholm

Tham khảo

Thụy Điển


title: Rezay

text:
Rezay là một xã thuộc tỉnh Cher trong vùng Centre-Val de Loire miền trung Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Cher

Liên kết ngoài
Annuaire Marie website
Rezay on the Quid website

Ghi chú

Xã của Cher


title: Oberwölz Umgebung

text:
Oberwölz Umgebung là một đô thị thuộc huyện Murau thuộc bang Steiermark, nước Áo. Đô thị  có diện tích 94,78 km², dân số thời điểm cuối năm 2005 là 855 người.

Tham khảo


title: Montgaillard, Tarn-et-Garonne

text:
Montgaillard là một xã của tỉnh Tarn-et-Garonne, thuộc vùng Occitanie, miền nam nước Pháp.

Tham khảo

Xã của Tarn-et-Garonne


title: Connerré

text:
Connerré là một xã thuộc tỉnh Sarthe trong vùng Pays-de-la-Loire tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 60-145 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
INSEE

Xã của Sarthe


title: Đặng Văn Quang (tướng)

text:
Đặng Văn Quang (1929-2011) nguyên là một tướng lĩnh Bộ binh của Quân lực Việt Nam Cộng hòa, cấp bậc Trung tướng. Ông xuất thân từ khóa đầu tiên của trường Võ bị Quốc gia được Chính phủ Quốc gia Việt Nam mở ra ở miền Trung Việt Nam để đào tạo sĩ quan người Việt. Ông từng là chỉ huy cấp Sư đoàn và Quân đoàn. Về sau, ông được đánh giá là người có quyền lực thứ tư, sau Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu, Thủ tướng Trần Thiện Khiêm và Đại tướng Tổng Tham mưu trưởng Cao Văn Viên tại Việt Nam Cộng hòa trong giai đoạn 1967-1975. Ông bị giới báo chí trong và ngoài nước coi là người đứng đầu về tham nhũng và buôn lậu tại Việt Nam thời Chiến tranh Việt Nam. Vì lý do này mà cả Hoa Kỳ và Canada từ chối cho ông định cư nhưng sau này ông được giải oan và được chính phủ Hoa Kỳ cho phép trở lại Hoa Kỳ định cư.

Tiểu sử & Binh nghiệp
Ông sinh ngày 21 tháng 6 năm 1929 trong một gia đình Công giáo khá giả tại Sóc Trăng, miền Nam Việt Nam. Thời niên thiếu, do gia đình khá giả nên ông theo học tiểu học ở trường Lasan Taberd Sóc Trăng. Khi lên trung học, ông được chuyển về Sài Gòn học nội trú cũng ở trường Lasan Taberd. Năm 1948, ông tốt nghiệp Phổ thông với văn bằng Tú tài I.

Quân đội Liên hiệp Pháp
Tháng 9 năm 1948, sau khi thi tốt nghiệp tú tài, ông tình nguyện nhập ngũ vào Quân đội Liên hiệp Pháp tại Đông Dương. Do có trình độ học vấn, nên ông được tuyển vào trường Võ bị của Quốc gia Việt Nam thành lập ở Huế, mang số quân: 49/118.624. Theo học khóa 1 Bảo Đại, khai giảng ngày 1 tháng 10 năm 1948. Ngày 1 tháng 6 năm 1949 mãn khóa tốt nghiệp với cấp bậc Thiếu úy hiện dịch. Ra trường, ông được phân bổ về đơn vị Bộ binh Việt Nam với chức vụ Trung đội trưởng.

Quân đội Quốc gia Việt Nam
Đầu năm 1950, ông có tên trong danh sách 10 sĩ quan tốt nghiệp và đỗ đầu khóa Phan Bội Châu được cử đi du học tại trường sĩ quan Bộ binh (École d'Application d'Infanterie Coetquidan) Bretagne, Pháp. Chính trong lớp này, ông với người bạn Nguyễn Văn Thiệu đã khởi đầu mối quan hệ thân thiết giữa 2 người sau này. Đầu năm 1951, mãn khóa về nước, ông được thăng cấp Trung úy, thuyên chuyển về đơn vị Vệ binh ở Cần Thơ.

Đầu năm 1953, ông được thăng cấp Đại úy, chuyển ra miền Bắc làm Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 55 Việt Nam ở Phủ Lý, Hà Nam. Đơn vị ông có nhiệm vụ an ninh trục lộ từ Phủ Lý đến Nam Định. Cuối năm 1953, ông được cử theo học lớp Tham mưu cao cấp tại trường Tham mưu Hà Nội, đến tháng 6 năm 1954 mãn khóa và tháng 7 cùng năm cùng đơn vị di chuyển vào Nam theo Hiệp định Genève.

Quân đội Việt Nam Cộng hòa
Tháng 11 năm 1955, ông được sáp nhập vào Quân đội Việt Nam Cộng hòa. Đầu năm 1956, do là người Công giáo, lại là sĩ quan được đào tạo căn bản và có kinh nghiệm chỉ huy, ông được Tổng thống Ngô Đình Diệm thăng cấp Thiếu tá, cử làm Tham mưu trưởng Đệ nhị Quân khu do Đại tá Lê Văn Nghiêm làm Tư lệnh. Giữa năm 1957 ông được thắng cấp Trung tá, hai tháng sau ông được cử đi du học lớp Tham mưu cao cấp tại Học viện Chỉ huy và Tham mưu Fort Leavenworth thuộc Tiểu bang Kansas, Hoa Kỳ. Giữa năm 1958 mãn khóa học về nước tiếp tục phục vụ Đệ nhị Quân khu. Giữa năm 1959, ông được giao đảm trách chức vụ Tổng giám đốc Tổng nha Bảo An. Ngày Quốc khánh Đệ Nhất Cộng hòa 26 tháng 10 cùng năm ông được thăng cấp Đại tá tại nhiệm. Đầu năm 1960, ông được cử giữ chức vụ Tham mưu trưởng Quân đoàn I do Thiếu tướng Lê Văn Nghiêm làm Tư lệnh. Giữa năm 1961, ông được cử đi du học và tốt nghiệp khóa Điều hành Tiếp vận Lục quân tại Fort Lee, thuộc Tiểu bang Virginia, Hoa Kỳ. Đầu năm 1962, mãn khóa học về nước, ông được giữ chức vụ Tham mưu phó Tiếp vận Bộ Tổng Tham mưu.

Lên tướng thời "Loạn tướng"
Trong cuộc đảo chính lật đổ Tổng thống Diệm ngày 1 tháng 11 năm 1963, ông không nằm trong nhóm tham gia đảo chính, vì vậy ông không được xét thăng cấp như hai người bạn cũ là Nguyễn Văn Thiệu và Nguyễn Hữu Có (được thăng cấp Thiếu tướng). Tuy nhiên, sau đảo chính nhờ mối quan hệ thân tình với 2 người bạn này, đầu năm 1964 ông được cử giữ chức Trưởng phòng 4 Bộ Tổng tham mưu, tháng 6 cùng năm được bổ nhiệm làm Tư lệnh Sư đoàn 21 Bộ binh thay thế Đại tá Cao Hảo Hớn.

Không hài lòng với quyền lãnh đạo của "Nhóm tướng già" do các tướng Dương Văn Minh, Trần Văn Đôn, Lê Văn Kim và Mai Hữu Xuân cầm đầu, ông gia nhập nhóm sĩ quan ủng hộ tướng Nguyễn Khánh thực hiện cuộc "Chỉnh lý" vào cuối tháng 1 năm 1964. Chính vì vậy tại Bạch Dinh ở Vũng Tàu năm 1964 quy chế thêm cấp Chuẩn tướng được đặt ra. Ngày 11 tháng 8 năm 1964, ông được thăng cấp Chuẩn tướng tại nhiệm. Ngày 1 tháng 11 cùng năm, ông được thăng Thiếu tướng tại nhiệm.

Ngày 20 tháng 1 năm 1965, ông được lệnh bàn giao Sư đoàn 21 Bộ binh lại cho Đại tá Nguyễn Văn Phước  để đi nhậm chức Tư lệnh Quân đoàn IV và Vùng 4 Chiến thuật kiêm Đại biểu Chính phủ Miền Tây thay thế Thiếu tướng Nguyễn Văn Thiệu

Nhận thấy uy tín của tướng Khánh trong dân chúng và Quân đội xuống thấp, ông tham gia "Nhóm tướng trẻ" do tướng Nguyễn Cao Kỳ và người bạn cũ Nguyễn Văn Thiệu cầm đầu. Ngày 19 tháng 2 năm 1965, đã nổ ra cuộc đảo chính do tướng Lâm Văn Phát và Đại tá Phạm Ngọc Thảo cầm đầu. "Nhóm tướng trẻ" nhanh chóng tập hợp lực lượng ngăn chặn đảo chính nhưng cũng đồng thời phế truất quyền lực của tướng Khánh chỉ 2 ngày sau đó. Ngày 25 tháng 2 năm 1965, tướng Nguyễn Khánh phải nhận chức vụ Đại sứ lưu động ở nước ngoài. Nhờ công trạng này, ngày Quốc khánh đầu tiên của Đệ Nhị Cộng hòa 1 tháng 11 năm 1965, ông được thăng cấp Trung tướng. Tuy nhiên, sau khi tướng Nguyễn Cao Kỳ đã lên nắm quyền, nhân xảy ra vụ "Biến động Miền Trung" tháng 3 năm 1966, tướng Kỳ đã nhân cơ hội gạt các tướng lĩnh không thuộc nhóm mình ra khỏi những vị trí chủ chốt. Ngày 14 tháng 7 năm 1966, các tướng Tôn Thất Đính và Nguyễn Chánh Thi bị Hội đồng Tướng lãnh đưa ra xét xử. Tháng 11 năm 1966, đến phiên tướng Đặng Văn Quang bị hất khỏi chức vụ chỉ huy trong quân đội. Theo tướng Nguyễn Cao Kỳ thì tướng Quang bị cách chức vì các cáo buộc tội buôn lậu. Một số tài liệu cho rằng nguyên do là tướng Quang thường xuyên không thực hiện mệnh lệnh của Chính phủ tướng Kỳ. Đầu năm sau, nhân vật thứ ba của chính quyền là tướng Nguyễn Hữu Có cũng bị đẩy đi làm Đại sứ lưu động.

Ngày 19 tháng 11 năm 1966, bàn giao Quân đoàn IV lại cho Thiếu tướng Nguyễn Văn Mạnh, ông được triệu hồi về Trung ương.

Nhân vật quyền lực của Đệ nhị Cộng hòa
Tuy bị tướng Kỳ gạt ra khỏi quân đội, nhưng nhờ sự bảo lãnh của người bạn cũ Nguyễn Văn Thiệu, ông vẫn không bị đẩy ra nước ngoài mà còn được giữ chức vụ Tổng ủy viên Kế hoạch trong Ủy ban Hành pháp Trung ương (Nội các Chính phủ của tướng Kỳ). Sau khi tướng Nguyễn Văn Thiệu nhậm chức Tổng thống. Giữa năm 1968, ông được cử vào chức vụ Phụ tá Đặc biệt An ninh Tình báo Quốc gia kiêm Tổng thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia. Đầu năm 1973, ông là Cố vấn An ninh Quốc gia. Với những chức vụ này, ông trở thành người có quyền lực thứ tư trong Chính quyền Việt Nam Cộng hòa cho đến ngày Tổng thống Thiệu từ chức.

Bị tai tiếng và được giải oan
Trong thời Chiến tranh Việt Nam có nhiều lời đồn đại rằng ông là người tham nhũng và buôn lậu bạch phiến. Các cáo buộc như thế cũng được nhà báo Mỹ Alfred W. McCoy kể trong tác phẩm của mình, "The Politics of Heroin in Southeast Asia". Sau này, báo chí Việt Nam cũng nêu danh ông là một người tham nhũng nhất Chính quyền miền Nam trước năm 1975..

Sau khi di tản khỏi Việt Nam, ông được đưa vào trại tập trung người tỵ nạn ở Tiểu bang Arkansas, Hoa Kỳ. Vì lo sợ cho số mạng của mình trong trại nên ông rời trại này và sang Canada. Ở đây, ông lại bị Chính phủ Canada ra lệnh trục xuất ông với lý do dựa vào những lời đồn xấu về ông. Cả Hoa Kỳ và Canada cũng như các nước khác đều từ chối cho ông định cư, ngoại trừ Chính phủ Việt Nam chấp thuận nhận lại ông nhưng không bảo đảm với Chính phủ Canada rằng ông sẽ không bị xử tử nếu bị cưỡng bách hồi hương.

Mãi cho đến năm 1988, cựu Trung tá lực lượng đặc biệt Hoa Kỳ là Dan Marvin, từng phục vụ tại Quân đoàn mà tướng Quang làm Tư lệnh, biết được việc Chính phủ Hoa Kỳ không cho phép ông vào Mỹ nên đã vận động để trả lại công bằng và danh dự cho ông.

Trong "Drugs, Corruption, and Justice in Vietnam and Afghanistan... A Cautionary Tale", được đăng trên Hệ thống Tin tức Lịch sử của Đại học George Mason, Merle L. Pribbenow cho rằng:

Cũng theo tác giả ở trên, tướng Quang sống trong nghèo túng tại Canada và Hoa Kỳ, làm những công việc tay chân như quét dọn, rửa chén và sắp xếp hành lý ở phi trường, ngược hẳn lại những gì đã được đồn thổi rằng ông có trương mục ngân hàng ở Thụy Sĩ để cất giấu tiền tham nhũng và buôn lậu. Điều này chứng tỏ rằng những lời cáo buộc trước kia là hoàn toàn sai sự thật. Ngoài ra, các báo cáo của CIA được giải mật sau này cũng đã giúp chính phủ Hoa Kỳ loại ông ra khỏi danh sách những nhân vật bị tình nghi có liên quan đến bạch phiến. Sau cùng Chính phủ Hoa Kỳ cấp visa cho ông trở về Hoa Kỳ.

Ngày 15 tháng 7 năm 2011, ông từ trần tại Thành phố Sacramento, Thủ phủ Tiểu bang California, Hoa Kỳ. Hưởng thọ 82 tuổi.

Huy chương
-Bảo quốc Huân chương đệ nhị đẳng (ân thưởng)-Nhiều Huy chương quân sự, dân sự và đồng minh.

Gia đình
Thân phụ: Làm công chức tại tỉnh Sóc Trăng, mất sớm (nguyên quán: xã Phú Lâm, Tân Châu, Châu Đốc. Tổ phụ là quan lại triều Nguyễn từ miền Trung được bổ nhậm về Châu Đốc).
Phu nhân: Bà Đỗ Thị Năm (sinh năm 1927 tại Cần Thơ)
Ông bà có 7 người con (3 trai, 4 gái)Đặng Thị Thu, Đặng Văn Sang, Đặng Thị Thủy, Đặng Văn Cang, Đặng Thị Thúy, Đặng Văn Thông, Đặng Thị Thảo.

Chú thích

Tham khảo
Trần Ngọc Thống, Hồ Đắc Huân. Lê Đình Thụy (2011). ''Lược sử Quân lực Việt Nam Cộng hòa.

Thư mục
The Politics of Heroin in Southeast Asia. Alfred W. McCoy
The Hidden History of the Vietnam War. John Prados
The Trial of General Dang – From Saigon to Sacramento, a South Vietnamese General’s Journey Proves Old Soldiers Don’t Fade Away, They Stick Together. R.V. Scheide
Expendable Elite – One Soldier’s Journey Into Covert Warfare, 2003. Daniel Marvin.
Drugs, Corruption, and Justice in Vietnam and Afghanistan: A Cautionary Tale, 2009. Merle L. Pribbenow
Việt Nam Nhân Chứng, 1989. Trần Văn Đôn
Bí ẩn về Trung tướng Đặng Văn Quang, 2008. Trần Văn Ngà.

Liên kết ngoài
Đời bi kịch của một vị tướng VNCH

Sinh năm 1929
Mất năm 2011
Trung tướng Quân lực Việt Nam Cộng hòa
Người Sóc Trăng
Người Mỹ gốc Việt
Tín hữu Công giáo Việt Nam


title: Pheidole symbiotica

text:
Pheidole symbiotica là một loài côn trùng thuộc họ Formicidae. Đây là loài đặc hữu của Argentina.

Chú thích

Tham khảo
 Social Insects Specialist Group 1996. Pheidole symbiotica. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 10 tháng 8 năm 2007.

Pheidole
Động vật đặc hữu Argentina
Động vật Argentina
Côn trùng Nam Mỹ


title: Lê Văn Tưởng (định hướng)

text:
Lê Văn Tưởng là tên riêng trong tiếng Việt, người đó có thể là:
Lê Văn Tưởng (tướng)
Lê Văn Tưởng (cầu thủ)


title: HMS Indefatigable (R10)

text:
HMS Indefatigable (R10) là một tàu sân bay hạm đội thuộc lớp Implacable được Hải quân Hoàng gia Anh đưa ra hoạt động trong Chiến tranh Thế giới thứ hai. Nó đã cùng chiếc tàu chị em Implacable hoạt động một thời gian ngắn tại Châu Âu trước khi được chuyển sang Hạm đội Thái Bình Dương Anh Quốc, và hoạt động trong giai đoạn cuối cùng của chiến tranh tại mặt trận Thái Bình Dương. Sau chiến tranh, nó đảm nhận vai trò huấn luyện cho đến khi bị tháo dỡ vào năm 1955.

Thiết kế và chế tạo
Thiết kế của Indefatigable được cải tiến dựa trên lớp Illustrious và được xem là tương đương với lớp Essex của Hoa Kỳ, với đặc tính thiết kế gần hơn với chiếc HMS Ark Royal, với những vách sàn chứa máy bay được thu gọn để có được sự phân bố trọng lượng tốt hơn, và một sàn chứa máy bay thứ hai bên dưới. Nó cũng có một bộ động cơ thứ tư cho phép đạt được tốc độ tương đương với lớp Essex. Bằng cách sử dụng các chỗ đậu máy bay cố định ngay trên sàn đáp, chiếc tàu sân bay có thể hoạt động cho đến 81 máy bay khi phục vụ cùng Hạm đội Thái Bình Dương Anh Quốc trong những năm 1944 và 1945. Hệ thống hỏa lực phòng không sử dụng kíp nổ định thời gian và có 4 tháp điều khiển góc cao Mk V. Tám tháp pháo 113 mm (4,5 inch) nòng đôi trên tàu cũng sử dụng hệ thống điều khiển từ xa.

Indefatigable được đặt lườn vào ngày 3 tháng 11 năm 1939 tại xưởng đóng tàu nổi tiếng John Brown trên sông Clyde tại Clydebank thuộc Scotland. Nó được hạ thủy vào ngày 8 tháng 12 năm 1942 và hoàn tất vào ngày 3 tháng 5 năm 1944. Thời gian chế tạo bị trì hoãn là do thay đổi độ ưu tiên của các xưởng đóng tàu.

Lịch sử hoạt động
Sau khi hoàn tất, Indefatigable gia nhập Hạm đội Nhà Anh Quốc, và vị chỉ huy đầu tiên của con tàu là Thuyền trưởng Đại tá Hải quân Q. D. Graham. Nhiệm vụ đầu tiên của nó, hay nói đúng hơn là một cuộc thực tập, là một loạt các cuộc không kích nhắm vào chiếc thiết giáp hạm Đức Tirpitz trong các vũng biển tại Na Uy. Các cuộc không kích này không mấy thành công do hàng loạt các trục trặc về thiết bị.

Sau một giai đoạn vào ụ tàu nhằm sửa chữa các trục trặc, chiếc tàu sân bay mới lên đường vào ngày 19 tháng 11 năm 1944 hướng sang Viễn Đông để gia nhập Hạm đội Thái Bình Dương Anh Quốc như là soái hạm của Chuẩn Đô đốc Philip Vian (nguyên là thuyền trưởng của chiếc Cossack) đang chỉ huy đội tàu sân bay của Hạm đội này. Ông chuyển cờ hiệu của mình sang chiếc tàu sân bay Indomitable khi đi đến Colombo vào ngày 10 tháng 12 năm 1944.

Ngày 1 tháng 4 năm 1945, trong khi đang hoạt động hỗ trợ cho chiến dịch Okinawa, Indefatigable bị một máy bay tấn công cảm tử kamikaze đánh trúng đáy cấu trúc thượng tầng, khiến mười bốn người thiệt mạng. Nhờ lớp sàn đáp được bọc thép, Indefatigable đã có thể tiếp tục cất cánh và hạ cánh máy bay chỉ sau 5 giờ.

Indefatigable đã hiện diện trong buổi lễ ký kết chính thức việc Nhật Bản đầu hàng vô điều kiện trên thiết giáp hạm USS Missouri vào ngày 2 tháng 9 trong vịnh Tokyo. Sau đó nó tham gia vào việc hồi hương các tù binh chiến tranh Đồng Minh, và được sử dụng như một tàu quan sát trong các cuộc thử nghiệm bom nguyên tử tại Thái Bình Dương.

Nó được cho ngừng hoạt động sau chiến tranh, nhưng được cho tái hoạt động vào năm 1950 như một tàu huấn luyện. Sau khi được cho ngừng hoạt động lần cuối cùng vào tháng 9 năm 1954, Indefatigable bị tháo dỡ vào năm 1956.

Tham khảo

Chú thích

Thư mục
 Brown,D K. Nelson to Vanguard, 2000, Chatham Publishing
 Bishop, Chris & Chant, Chris. Aircraft Carriers, The World's Greatest Naval Vessels And Their Aircraft.

Ireland, Bernard. The Illustrated Guide to Aircraft Carriers of the World. Hermes House, London, 2005. ISBN 1-84477-747-2

Liên kết ngoài
Maritimeques HMS Indefatigable photo galley
 Darrell V. Bumby RN Collection on MaritimeQuest

Lớp tàu sân bay Implacable
Tàu sân bay của Hải quân Hoàng gia Anh
Tàu sân bay trong Thế Chiến II
Tàu sân bay trong chiến tranh lạnh


title: Mitra margaritatus

text:
Mitra margaritatus là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Mitridae, họ ốc méo miệng.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Mitra
Động vật được mô tả năm 2009


title: Touch

text:
Touch (タッチ, Tacchi, xuất bản ở Việt Nam với tên Tầm với) là một bộ manga về bóng chày trung học của Adachi Mitsuru. Nó nguyên được xuất bản trong tạp chí manga Shonen Sunday xuất bản hàng tuần từ 1981–1986. Truyện này đã được chuyển thể thành loạt phim anime 101 tập phát trên truyền hình, ba phim anime mang tính sân khấu tóm tắt lại những tập truyện TV, hai tập anime TV đặc biệt được chiếu sau những sự kiện trong những tập TV, một phim TV người đóng đặc biệt, và một phim người đóng phát hành vào năm 2005. Touch là một trong những bộ truyện giành được Giải Manga Shogakukan lần thứ 28 vào năm 1982, cùng với Miyuki của Adachi.

Cốt truyện
Touch nói về câu chuyện của ba người: Uesugi Kazuya và Tatsuya (anh em song sinh) và Asakura Minami. Họ sống bên nhau từ khi còn nhỏ, và cha mẹ thậm chí đã dựng lên căn nhà ở khoảng sân ở giữa hai nhà để có chỗ cho những đứa trẻ chơi mà không phá phách trong nhà. Khi lớn lên, họ đột nhiên nhận ra rằng một người trong bọn là nữ, và Kazuya và Minami gần gũi với nhau hơn. Kazuya, cậu em song sinh, là một học sinh xuất sắc (cũng như Minami).

Tatsuya thật sự rất tài năng và sâu sắc nhưng cũng khá lười biếng. Từ cấp 2, Kazuya đã nhận được nhiều giải thưởng vì khả năng chơi bóng chày giỏi ở vị trí ném bóng. Còn Tatsuya luôn có xu hướng nhường sự hào quang cho cậu em, khi cậu không bao giờ muốn đối đầu trực tiếp với Kazuya. Sự nhường nhịn này bao gồm cả chuyện về Minami; tuy phần lớn mọi người (kể cả cha mẹ hai bên) đều cho rằng Minami và Kazuya là một cặp lý tưởng, Minami lại có vẻ thích Tatsuya hơn.

Tuy nhiên, trong năm đầu tiên ở trường cấp 3, Kazuya bị một chiếc xe tải tông chết khi đang cứu một đứa trẻ mà cậu thấy trên đường đi đến trận chung kết vòng loại bóng chày khu vực. Do cái chết của Kazuya, Tatsuya cuối cùng cũng bị Minami thuyết phục phải đứng vào vị trí mà người em để lại và giúp đưa đội bóng đến Kōshien, nơi diễn ra giải vô địch bóng chày các trường trung học toàn quốc.

Đầu tiên, Tatsuya không muốn liên quan đến chuyện này, nhưng sau khi nói chuyện với bạn bè và suy nghĩ kỹ, cậu quyết định tập trung và giúp đỡ đội bóng chày. Cùng lúc đó, Minami cũng tham dự vào Giải Thể dục dụng cụ toàn Nhật Bản. Touch kể về câu chuyện về sự thương nhớ về Kazuya đã đưa họ đến với nhau ra sao.

Truyền thông

Manga
Có tổng cộng 26 tập. Tại Nhật, truyện được phát hành lại thành 12 tập truyện khổ lớn, và phát hành lại lần nữa thành 17 tập "Ấn bản hoàn hảo" giống với kích thước gốc của tạp chí mà nó xuất bản kèm và có kèm các tranh màu.

Bộ truyện Touch đã được xuất bản ở Việt Nam hai lần, lần đầu với tên Anh em sinh đôi và lần thứ hai do Nhà xuất bản Trẻ mua bản quyền từ Shogakukan và xuất bản với tên tiếng Việt là Tầm với.

Anime
Loạt phim anime Touch ra mắt vào 24 tháng 3 năm 1985, và chiếu đến ngày 22 tháng 3 năm 1987, bao gồm 101 tập.

Lồng tiếng
Uesugi Tatsuya: Mitsuya Yūji
Asakura Minami: Hidaka Noriko
Uesugi Kazuya: Nanba Keiichi
Matsudaira Kōtarō: Hayashiya Shōzō
Nitta Akio: Inoue Kazuhiko
Nitta Yuka: Tominaga Miina
Harada Shōhei: Ginga Banjō
Sakata: Inaba Minoru
Kuroki: Shiozawa Kaneto
Nishimura Isamu: Nakao Ryūsei
Yoshida Takeshi: Shioya Yoku→ Horikawa Ryō
Coach Nishio: Kitamura Kōichi
Nishio Sachiko: Tsuru Hiromi
Uesugi Shingo, Punch: Chiba Shigeru
Uesugi Haruko: Komiya Kazue
Asakura Toshio: Masuoka Hiroshi
Kashiwaba Eijirō: Tanaka Hideyuki
Kashiwaba Eiichirō: Utsumi Kenji

Đoàn làm phim
Kế hoạch: Oka Tadashi (Fuji TV) & Kataoka Yoshirō (ADK), phối hợp với Usami Kiyoshi (OB Planning)
Điều hành sản xuất: Nakao Yoshinobu (Fuji TV), Kameyama Chihiro (Fuji TV), Fujihara Masashi, Tsuiki Shigetsugu
Giám đốc nghệ thuật: Kobayashi Shichirō
Backgrounds: Kobayashi Production
Quay phim: Studio Gallop
Giám đốc âm nhạc: Fujiyama Fusanobu
Music Work: Zack Promotion
Âm nhạc: Serizawa Hiroaki
Trợ lý Giám đốc hoạt hình: Maeda Minoru
Series Bungei Organization: Takaboshi Yumiko, Namiki Satoshi
Title Animation: Sugii Gisaburō, Maeda Minoru, Nagaoka Akinori
Giám đốc hình ảnh: Maeda Tsuneo
Series Director: Tokita Hiroko
Trợ lý giám đốc: Sugii Gisaburō
Hỗ trợ sản xuất: Studio Junio, Studio Gallop, Kitty Films
Sản xuất bởi: Toho, Group TAC, ADK

Nhạc chính

Mở đầu
Tập 1-27: Tầm với, bởi Iwasaki Yoshimi
Tập 28-56: Ai ga Hitoribocchi, bởi Iwasaki Yoshimi
Tập 57-79: Che! Che! Che!, bởi Iwasaki Yoshimi
Tập 80-93: Hitoribocchi no Duet, bởi Yumekojo
Tập 94-101: Jōnetsu Monogatari, bởi Iwasaki Yoshimi

Kết thúc
Tập 1-27: Kimi ga Inakereba, bởi Iwasaki Yoshimi
Tập 28-62: Seishun, bởi Iwasaki Yoshimi
Tập 63-79: Yakusoku, bởi Iwasaki Yoshimi
Tập 80-101: Kimi wo Tobashita Gogo, bởi Yumekojo

Live Action
Touch được chuyển thể thành phim điện ảnh, khởi chiếu tại Nhật vào 09/10/2005.

Diễn viên
Keita Saito trong vai Kazuya Uesugi
Masami Nagasawa trong vai Minami Asakura
Syota Saito trong vai Tatsuya Uesugi

Xem thêm
Captain
H2
Nine
Play Ball
Princess Nine

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Touch anime movie
 Touch 2 anime movie
 Touch 3 anime movie
 Live action Touch movie   - official site
 Not Forgotten  - a site dedicated to Touch

Anime và manga hài
Anime và manga chính kịch
Anime và manga chủ đề học đường
Manga Shogakukan
Shōnen manga
Manga dài tập
Phim năm 1987
Phim năm 2005
Phim Nhật Bản
Anime và manga lãng mạn
Anime và manga thể thao
Anime và manga tuổi mới lớn
Manga phát hành bởi Nhà xuất bản Trẻ


title: Maikaze (tàu khu trục Nhật)

text:
Maikaze (tiếng Nhật: 舞風) là một tàu khu trục hạng nhất của Hải quân Đế quốc Nhật Bản thuộc lớp Kagerō đã phục vụ tại Mặt trận Thái Bình Dương trong Chiến tranh Thế giới thứ hai.

Vào ngày 17 tháng 2 năm 1944, khi lực lượng Đồng Minh tung ra Chiến dịch Hailstone, cuộc tấn công nhắm vào Truk, Maikaze bị đánh chìm cùng với tàu tuần dương Katori và tàu tuần dương phụ trợ  Akagi Maru bởi hải pháo của các tàu tuần dương Mỹ Minneapolis và New Orleans ở cách 75 km (40 hải lý) về phía Tây Bắc Truk, ở tọa độ . Con tàu chìm xuống biển với tổn thất nhân mạng toàn bộ thủy thủ đoàn.

Maikaze được rút khỏi danh sách Đăng bạ Hải quân vào ngày 31 tháng 3 năm 1944

Tham khảo

Liên kết ngoài
 CombinedFleet.com: Kagero-class destroyers
 CombinedFleet.com: Maikaze history

Lớp tàu khu trục Kagerō
Tàu khu trục của Hải quân Đế quốc Nhật Bản
Tàu khu trục trong Thế Chiến II của Nhật Bản
Xác tàu đắm trong Thế Chiến II tại Thái Bình Dương
Sự cố hàng hải năm 1944


title: Bretó

text:
Bretó là một đô thị trong tỉnh Zamora, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số năm 2004 (INE), đô thị này có dân số là 236 người.

Tham khảo

Đô thị ở Zamora


title: Groß Roge

text:
Groß Roge là một đô thị thuộc huyện Rostock (trước thuộc huyện huyện Güstrow), bang Mecklenburg-Vorpommern, Đức. Đô thị này có diện tích 24,34 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 725 người.

Tham khảo

Xã của bang Mecklenburg-Vorpommern
Xã và đô thị ở huyện Rostock


title: Berlin

text:
Berlin ( phiên âm là Be-lin hay Béc-lin theo tiếng Đức và Béc-lanh theo tiếng Pháp), hoặc Bá Linh (phiên âm theo Hán Việt, mặc dù tên thành phố theo tiếng Trung Quốc hiện nay là 柏林, Bá Lâm) là thủ đô và cũng là một trong 16 bang của Cộng hòa Liên bang Đức. Với dân số hơn 3,7 triệu người, đây là thành phố lớn nhất của Đức và Liên minh châu Âu. Nằm ở miền Đông Bắc nước Đức, Berlin là trung tâm của khu vực đô thị Berlin-Brandenburg, trong đó có khoảng 6 triệu người đến từ hơn 180 quốc gia trên thế giới. Nằm trong vùng Đồng bằng châu Âu, Berlin bị ảnh hưởng bởi khí hậu ôn đới theo mùa. Khoảng 1/3 diện tích của thành phố là rừng, công viên, vườn, sông và hồ, do đó thành phố này luôn có bầu không khí trong lành.

Được ghi nhận lần đầu tiên vào thế kỷ 13, Berlin từng là thủ đô của Vương quốc Phổ (1701–1918), Đế chế Đức (1871–1918), Cộng hòa Weimar (1919–1933) và Đức Quốc Xã (1933–1945). Vào những năm 1920, Berlin là thành phố lớn thứ ba trên thế giới. Sau khi chiến tranh thế giới thứ hai kết thúc, thành phố đã bị liên quân bốn nước chiếm đóng, sau đó các khu vực do Anh, Pháp, Hoa Kỳ chiếm đóng được hợp nhất và trở thành Tây Berlin (thuộc Tây Đức), được bao quanh bởi Bức tường Berlin và phần còn lại do Liên Xô chiếm đóng trở thành Đông Berlin (thủ đô của Cộng hòa Dân chủ Đức). Sau khi nước Đức tái thống nhất ngày 3 tháng 10 năm 1990, Berlin trở thành thủ đô của liên bang Đức, nơi đặt trụ sở của 147 đại sứ quán nước ngoài. Sau Quyết nghị Thủ đô của Quốc hội Liên bang Đức (Deutsche Bundestag) vào năm 1991 thành phố cũng thực thi chức năng của mình là trụ sở của chính phủ và quốc hội từ năm 1999.

Berlin là một trung tâm chính trị, văn hóa, khoa học quan trọng của châu Âu. Đô thị lớn này là một điểm nút giao thông và một trong những thành phố thu hút được nhiều khách du lịch nhất của lục địa già này. Nhiều trường đại học, viện nghiên cứu, nhà hát và viện bảo tàng tại Berlin có danh tiếng quốc tế.

Địa lý

Vị trí địa lý
Berlin nằm ở phía Đông Bắc nước Đức và được bao quanh bởi tiểu bang Brandenburg. Berlin cách biên giới với Ba Lan 70 km và là một trong những khu vực đông dân cư nhất nước Đức.

Khu vực Berlin ngày nay nằm giữa hai vùng cao Barnim và Teltow. Trung tâm lịch sử của Berlin trước đây bé hơn rất nhiều và được hình thành trong một thung lũng, ở bên bờ sông Spree tại nơi hẹp nhất của sông này. Sông Spree chảy từ hướng Đông sang Tây và đổ vào sông Havel ở tận cùng phía tây của quận Spandau. Sông Havel chảy theo hướng Bắc-Nam này tạo nên các hồ lớn ở Berlin như hồ Tegeler hay hồ Wannsee.

Phần lớn khu vực Berlin ngày nay nằm ở trên hai vùng cao này: phần lớn các quận Reinickendorf và Pankow nằm trên Barnim, trong khi phần chính của các quận như Charlottenburg-Wilmersdorf, Steglitz-Zehlendorf, Tempelhof-Schöneberg và Neukölln thì nằm trên Teltow.

Điểm cao nhất của Berlin là điểm cao nhân tạo Teufelsberg (114,7 m trên mực nước biển) được đắp lên từ những đống đổ nát sau Chiến tranh thế giới thứ hai và điểm cao tự nhiên Müggelberge (115,4 m) trong quận Treptow-Köpenick. Chiều dài nhất từ Đông sang Tây vào khoảng 45 km, theo hướng Bắc-Nam khoảng 38 km

Khí hậu
Thành phố nằm trong vùng khí hậu ôn hòa. Nhiệt độ trung bình cả năm ở Berlin-Dalem là 9,2 °C và lượng mưa trung bình hằng năm là 579 mm.

Các tháng nóng nhất trong năm là tháng 7 và tháng 8 với nhiệt độ bình quân là 18,4 hay 17,8 °C, tháng lạnh nhất trong năm: tháng 1 và tháng 2, nhiệt độ trung bình là 0,5 và 1,2 độ Celsius.

Tháng 7 là tháng có mưa nhiều nhất, trung bình là 67 mm, tháng có mưa ít nhất là tháng 2, trung bình 36 mm.

Lịch sử

Cölln, phần của thành phố đôi Berlin-Cölln được nhắc đến lần đầu tiên vào năm 1237, tiếp theo đó là Berlin vào năm 1244. Hai thành phố nằm hai bên bờ của sông Spree được nối liền bởi chiếc cầu bắc qua sông Spree đó là điểm hẹp nhất của sông. Vào năm 1307, hai thành phố có tòa thị chính chung.

Từ năm 1415 Friedrich I lên làm Tuyển hầu tước (Kürfürst) của xứ Brandenburg, trị vì lãnh địa cho đến năm 1440. Dòng dõi nhà Hohenzollern đóng đô tại thành Berlin cho đến năm 1918, đầu tiên là Tuyển hầu tước của xứ Brandenbrg, rồi là Vua của Vương quốc Phổ và cuối cùng là Hoàng đế của Đế chế Đức.

Cuộc Chiến tranh Ba mươi năm từ năm 1618 đến năm 1648 đã mang lại hậu quả nặng nề cho Berlin: 1/3 nhà cửa bị hư hỏng, dân số giảm chỉ còn một nửa. Friedrich Wilhelm (Brandenburg), được biết dưới danh hiệu đại tuyển hầu (Großer Kurfürst), kế tục sự nghiệp của cha vào năm 1640. Ông bắt đầu một chính sách nhập cư và khoan dung về tôn giáo. Từ năm sau đó các thành phố vùng ngoại ô Friedrichswerder, Dorotheenstadt và Friedrichstadt được thành lập.

Ở thế kỷ 17, Berlin được mở rộng thêm ra các khu vực ngoại thành. Năm 1701, Friedrich I được tấn phong làm vua Phổ và đóng đô tại Berlin. Ông ta xây dựng một số cung điện lớn như Oranienburg, Charlottenburg và Vương cung (Stadtschloss) Đồng thời Friedrich I cho lập đại lộ Unter den Linden trên hướng tây thành phố Từ năm 1710 các thành phố Cölln, Friedrichswerder, Dorotheenstadt và Friedrichstadt được sáp nhập vào kinh đô Berlin. Môi trường văn hóa của Berlin cũng được mở rộng với việc Viện Hàn lâm Nghệ thuật Berlin và Viện Hàn lâm Khoa học Berlin lần lượt được thành lập vào các năm 1696 và 1700. Sang thời vua Friedrich II, Berlin đã trở thành một trong những trung tâm của trào lưu triết học Khai sáng châu Âu, nhưng thành phố cũng từng bị quân đội Nga và Áo chiếm đóng trong Chiến tranh Bảy năm. Sau khi người Pháp đánh bại Phổ trong Chiến tranh Liên minh thứ tư năm 1806, hoàng đế Pháp Napoléon Bonaparte đã diễu binh tại Berlin nhưng không chiếm đóng thành phố. Đến năm 1815 Berlin trở thành thủ phủ tỉnh Brandenburg tân lập.

Cuộc cách mạng Công nghiệp đã thay đổi bộ mặt thành phố vào thế kỷ 19; kinh tế và dân số Berlin được mở rộng đáng kể và thành phố trở thành trọng điểm kinh tế và trung tâm đường sắt của Đức. Các vùng ngoại ô mới đã được hình thành làm gia tăng diện tích và dân số Berlin. Vào năm 1861, các khu vực ngoại ô Wedding, Moabit, Tempelhofer và Schöneberger được sáp nhập thêm vào Berlin. Vào năm 1871 Berlin trở thành thủ đô của đế chế Đức mới được hình thành. Đến năm 1881 thành phố được tách khỏi tỉnh Brandenburg. Sau Đại chiến thế giới lần thứ nhất, vào năm 1918 nước Cộng hòa Weimar được thành lập tại Berlin. Với Luật Berlin Lớn năm 1920, thành phố này được mở rộng thêm các thành phố lân cận, cũng như các quận, huyện xung quanh Berlin. Khi đó dân số Berlin vào khoảng 4 triệu người.

Sau khi đảng Quốc xã lên nắm quyền năm 1933, Berlin trở thành thủ đô của Đế chế thứ ba. Thế vận hội mùa hè năm 1936 được tổ chức tại Berlin. Đảng Quốc xã có lập nên các kế hoạch xây dựng Berlin thành thủ đô Germania của toàn thế giới. Tuy nhiên ý định này bị thất bại do thua trong Đại chiến thế giới lần thứ hai.

Bom đạn chiến tranh đã phá hủy phần lớn các khu vực ở Berlin. Vào ngày 16 tháng 4 năm 1945, khi Hồng quân Liên Xô phát động chiến dịch Berlin. Quốc trưởng Adolf Hitler tự sát vào ngày 30 tháng 4, và thủ đô thất thủ vào ngày 2 tháng 5 năm 1945. Sau khi Đức Quốc xã đầu hàng, Berlin bị chia giống như toàn thể nước Đức thành 4 phần. Các khu vực đóng chiếm của quân liên minh phương tây: Mỹ, Anh và Pháp tạo thành Tây Berlin, còn khu vực đóng chiếm của Liên Xô tạo thành Đông Berlin. Tuy nhiên một bộ lãnh đạo cho cả Berlin được thành lập bởi 4 quân liên minh này. Sự khác biệt về đường lối chính trị giữa quân đội đồng minh phương tây và Liên Xô dẫn đến việc phong tỏa Tây Berlin vào năm 1948/1949. Quân đội đồng minh phương tây đã trả lời hành động này bằng cách tiếp tế Berlin bằng đường không.

Sau khi nước Cộng hòa Liên bang Đức được thành lập ở Tây Đức với nền kinh tế thị trường, và nước Cộng hòa Dân chủ Đức được thành lập ở Đông Đức với nền kinh tế kế hoạch tập trung, cuộc Chiến tranh lạnh trở nên sâu sắc hơn ngay cả ở Berlin. Trong khi nước Cộng hòa Liên bang Đức dời thủ đô về Bonn, lúc đầu được xem như là một giải pháp tạm thời, thì Đông Berlin thành thủ đô của nước Cộng hòa Dân chủ Đức. Cao điểm của cuộc phân tranh Đông-Tây được đạt tới với việc nước Cộng hòa Dân chủ Đức dựng lên Bức tường Berlin vào ngày 13 tháng 8 năm 1961 chia cách Đông và Tây Berlin. Sự đi lại giữa hai khu vực này chỉ có thể xảy ra ở một số điểm kiểm tra nhất định.

Mãi đến năm 1989, dưới áp lực đấu tranh của nhân dân Đông Đức bức tường thành ngăn cách mới bị phá bỏ. Vào năm 1990, hai nước Đức tái thống nhất thành nước Cộng hòa Liên bang Đức, và theo Hiệp ước Thống nhất Berlin trở thành thủ đô của nước Đức. Năm 1991 quốc hội Đức quyết định Berlin cũng là trụ sở chính phủ của Đức. Bắt đầu từ ngày 1 tháng 9 năm 1999 quốc hội và chính phủ bắt đầu làm việc tại Berlin.

Dân số
Theo thống kê, Berlin có tất cả 3.402.312 nhân khẩu vào tháng 9 năm 2006. Trong số đó có 327.870 người được báo cáo là thất nghiệp vào tháng 1 năm 2005, chiếm tỉ lệ 19,4%.

Vào tháng 11 năm 2006 có 463.723 (13.9%) người nước ngoài từ 185 nước sống tại Berlin. Độ tuổi trung bình của người Berlin trong năm 2004 là 41,7 tuổi. Điều này tương ứng với một sự gia tăng ở mức 2,5 tuổi trong vòng 12 năm.

Sự phát triển dân số

 Những số liệu trước năm 1860 đều là dự đoán. Các số liệu sau này do thống kê ghi lại.

Chính trị

Sau khi nước Đức tái thống nhất vào ngày 3 tháng 10 năm 1990, Berlin trở thành một tiểu bang thành phố độc lập của Đức. Berlin được chia ra thành 12 quận. Bên cạnh đó, Berlin còn là thủ đô và trụ sở chính phủ của nước Cộng hòa Liên bang Đức từ ngày 20 tháng 6 năm 1991.

Thủ đô

Nghị quyết Thủ đô của Quốc hội Liên bang Đức lần thứ nhất sau tái thống nhất vào năm 1991 quyết định Berlin, thủ đô của liên bang, sẽ là trụ sở của Quốc hội Liên bang, của chính phủ liên bang và của Hội đồng Liên bang. Từ năm 1994, trụ sở của tổng thống liên bang cũng ở tại Berlin. Trong năm 1999 một phần lớn chính phủ liên bang đã chuyển từ Bonn về Berlin. Nhưng Berlin không phải là thủ đô tập trung vì phần lớn các cơ quan liên bang nằm ở thành phố Bonn trực thuộc liên bang hay là trong các thành phố khác.

Tiểu bang Berlin

Từ khi tái thống nhất hai quốc gia Đức vào ngày 3 tháng 10 năm 1990, Berlin là một tiểu bang của nước Cộng hòa Liên bang Đức. Số quận trực thuộc Berlin được giảm từ 23 xuống còn 12. Trong quốc hội tiểu bang Berlin, theo Hiến pháp của Berlin là quyền lực lập pháp, hiện nay bao gồm nghị sĩ của các đảng SPD, CDU, Đảng Cánh tả (tiếng Đức: Linkspartei), Đảng Xanh (Büdnis 90/Die Grüne) và FDP. Chính phủ tiểu bang, quyền lực hành pháp, bao gồm thị trưởng và đến 8 nghị sĩ. Thị trưởng đương nhiệm đồng thời cũng là người đại diện cho tiểu bang và thành phố.

Các quận

Sau cuộc cải cách vào ngày 10 tháng 5 năm 1998 23 quận lẻ của Berlin trước đây được gộp lại thành 12 quận chính như hiện tại, bao gồm: Mitte, Friedrichshain-Kreuzberg, Pankow, Charlottenburg-Wilmersdorf, Spandau, Steglitz-Zehlendorf, Tempelhof-Schöneberg, Neukölln, Treptow-Köpenick, Marzahn-Hellersdorf, Lichtenberg và Reinickendorf.

Hành chính
Vì Berlin là một đơn vị hành chính thống nhất nên các quận không phải là một đơn vị hành chính độc lập và vì thế mà phụ thuộc nhiều vào quốc hội tiểu bang và các cơ quan hành chính dưới quyền của quốc hội tiểu bang giám sát các quận trên bình diện hành chính. Mặc dù vậy, mỗi quận đều có đại diện nhân dân riêng, hội đồng nhân dân quận (Bezirksverordnetenversammlung) bầu ra ủy ban quận (Bezirksamt) bao gồm quận trưởng và 5 thành viên. Các quận trưởng họp thành Hội đồng quận trưởng, có chủ tịch là người thị trưởng đương nhiệm, cố vấn cho quốc hội tiểu bang.

Huy hiệu và cờ

Biểu tượng của Berlin là một con gấu màu đen đang đứng với lưỡi màu đỏ và móng vuốt màu đỏ, còn được gọi là Con gấu Berlin. Nguồn gốc của con gấu biểu tượng không được biết rõ. Người ta phỏng đoán rằng biểu tượng này có thể xuất phát từ người thành lập hầu quốc Brandenburg: Albrecht Gấu hay xuất phát từ diễn đạt cách phát âm của tên thành phố. Con gấu được nhìn thấy lần đầu tiên trên con dấu vào năm 1280. Tuy vậy, mãi đến thế kỷ 19 Con gấu Berlin mới vượt qua được chim đại bàng Brandenburg trở thành huy hiệu của thành phố. Cờ tiểu bang Berlin có hình con gấu trên nền trắng và 2 vạch đỏ ờ phía trên và phía dưới. Huy hiệu tiểu bang là con gấu trên khiên bạc phía trên có một vương miện vàng.

Thành phố kết nghĩa
Berlin kết nghĩa với:

Los Angeles, Hoa Kỳ (1967)
Madrid, Tây Ban Nha (1988)
Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ (1989)
Warsaw, Ba Lan (1991)
Moskva, Nga (1991)
Brussels, Bỉ (1992)
Budapest, Hungary (1992)
Tashkent, Uzbekistan (1993)
Thành phố México, México (1993)
Jakarta, Indonesia (1993)
Bắc Kinh, Trung Quốc (1994)
Tokyo, Nhật Bản (1994)
Buenos Aires, Argentina (1994)
Prague, Cộng hòa Séc (1995)
Windhoek, Namibia (2000)
London, Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland (2000)

Kinh tế

Tổng sản phẩm nội địa của Berlin trong năm 2006 là 80,3 tỉ Euro. Để so sánh: thành phố Hamburg đạt 73,7 tỉ Euro tổng sản phẩm quốc nội với dân số chỉ vào khoảng gần một nửa, tiểu bang Brandenburg đạt 42,3 tỉ Euro với khoảng 2/3 dân số (Nguồn: Báo cáo của IHK 2000/2001).

Trên 80% doanh nghiệp thuộc vào khu vực thứ ba. Động cơ kinh tế chính hiện nay là khu vực dịch vụ với 591.000 lao động chiếm 41% trong tổng số lao động ở Berlin.

Truyền thông

Berlin là trụ sở của rất nhiều đài phát thanh và truyền thông địa phương cũng như toàn liên bang. Bên cạnh các đài truyền hình như MTV, Nick, VIVA, VIVA Plus, Sat.1, N24, TV.Berlin hay FAB tại Berlin còn có nhiều đài phát thanh tư nhân. Các đài phát thanh và truyền hình thuộc nhà nước như RBB, Deutsche Welle TV và DeutschlandRadio cũng có trụ sở tại Berlin. Góp phần vào tầm quan trọng chính trị của thủ đô là các "studio thủ đô" của các đài phát sóng trên toàn liên bang như ARD, ZDF hay RTL.

Đa số nhật báo được phát hành tại Berlin. Các báo lớn nhất là Berliner Zeitung, Berliner Morgenpost cũng như là Tagesspiegel, cả ba đều có một phần lớn chuyên về Berlin. Có tầm quan trọng trên toàn liên bang là tờ taz tự do cánh tả, tờ Welt bảo thủ, tuần báo bảo thủ cánh tả Junge Freiheit, tờ Neues Deutschland thiên về Đảng Cánh tả và tờ Neue Welt xã hội chủ nghĩa. Ngoài ra ở Berlin còn có các tờ báo khổ nhỏ B.Z., Bild Berlin và Berliner Kurier.

Bên cạnh đó là có nhiều báo chuyên đăng quảng cáo như Berliner Woche, Berliner Abendblatt hay Zweite Hand; ngoài ra còn có nhiều tạp chí thành phố như der Tip, 030 hay Zitty.

Berlin cũng là trụ sở của nhà xuất bản Walter de Gruyter và Stringer.

Tôn giáo

Hơn 60% dân cư Berlin không đăng ký tôn giáo. Hệ phái tôn giáo lớn nhất là Giáo hội Tin Lành tại Đức (EKD) chiếm 18,7% dân số năm 2010, theo sau là Công giáo chiếm 9,2%. Khoảng 2,7% dân số theo các hệ phái Kitô giáo khác (chủ yếu là Chính thống giáo và các nhóm Tin Lành).

Năm 2009 Berlin có khoảng 249.000 người Hồi giáo có đăng ký thành viên. Giữa năm 1992 và 2011, dân số Hồi giáo tăng gần gấp đôi. Có hơn 80 thánh đường Hồi giáo, 10 hội đường Do Thái giáo, và 2 ngôi chùa Phật giáo tọa lạc tại Berlin.

Văn hóa và danh lam thắng cảnh

Nhà hát, hòa nhạc và hợp xướng

Berlin nổi tiếng với rất nhiều sân khấu. Nổi tiếng nhất là Berliner Ensemble, Volksbühne (Sân khấu Nhân dân) ở Rosa-Luxemburg-Platz (Quảng trường Rosa Luxembourg), Friedrichstadt-Palast, Schaubühne am Lehniner Platz, Theater des Westens (Nhà hát Phương Tây), Renaissance-Theater (Nhà hát Phục Hưng) và Deutsches Theater Berlin (Nhà hát Đức Berlin). Ngoài ra Berlin còn có 3 nhà hát opera: Staatsoper Unter den Linden (Nhà hát opera quốc gia Unter den Linden), Deutsche Oper Berlin (Nhà hát opera Đức ở Berlin) và Komische Oper Berlin (Nhà hát opera hài Berlin). Được tổ chức hằng năm ở Berlin là Liên hoan phim quốc tế Berlin Berlinade với giải thưởng Con Gấu Vàng.

Bên cạnh đó Berlin cũng có nhiều đoàn hòa nhạc và hợp xướng. Ngoài Berliner Philharmoniker, Staatskapelle Berlin và Berliner Sinfonie Orchester, ở Berlin còn có nhiều đoàn hòa nhạc và hợp xướng của công ty Rundfunk Orchester und Chöre GmbH.

Viện bảo tàng
Berlin có nhiều viện bảo tàng. Ngay từ năm 1841, hòn đảo viện bảo tàng (Museuminsel) được bao bọc bởi sông Spree và kênh đào Kupfergraben đã được quy định trở thành "một quận cống hiến cho nghệ thuật và khoa học nghiên cứu thời Cổ đại" qua một sắc lệnh của vua. Trong thời gian sau đó nhiều viện bảo tàng đã được thành lập như Altes Museum (Viện bảo tàng Cũ) trong Lustgarten, Neues Museum (Viện bảo tàng Mới), Alte Nationalgalerie (Phòng trưng bày tranh Quốc gia Cũ), Bodenmuseum và Pergamonmuseum. Các viện bảo tàng này chủ yếu trưng bày hiện vật của thời Cổ đại. Đảo viện bảo tàng đã được đưa vào danh sách di sản văn hóa thế giới của UNESCO năm 1999.

Ngoài hòn đảo viện bảo tàng này Berlin còn có nhiều viện bảo tàng khác với nhiều chủ đề đa dạng. Gemäldegalerie (Phòng trưng bày tranh), Neue Nationalgalerie (Phòng trưng bày tranh Quốc gia Mới) là các viện bảo tàng nghệ thuật, Bauhaus-Archiv là một viện bảo tàng kiến trúc. Viện bảo tàng Lịch sử Đức (Deutsches Historisches Museum) trong Zeughaus trên đường Unter den Linden minh họa 2000 năm lịch sử Đức. Viện Bảo tàng Do Thái (Jüdisches Museum) trưng bày trong một phòng triển lãm cố định lịch sử Do Thái-Đức trong khoảng thời gian tương tự. Lâu đài đi săn Grunewald chứa đựng một bộ sưu tập tranh được lựa chọn của thời gian từ thế kỷ 15 đến thế kỷ 19. Tập trung trong Berlin-Dahlem là nhiều viện bảo tàng về dân tộc học. Viện bảo tàng về Bộ An ninh Quốc gia ngày xưa của nước Cộng hòa Dân chủ Đức được thành lập trong khu Lichtenberg, trên khu đất của Bộ An ninh Quốc gia ngày xưa. Viện bảo tàng tại Checkpoint Charlie trưng bày các khoảng khắc từ lịch sử chia cắt nước Đức. Từ năm 2005, ở gần Potsdamer Platz (Quảng trường Potsdam) là tượng đài kỷ niệm những người Do Thái ở châu Âu đã bị giết chết của tác giả Peter Eisenman.

Quỹ về Nghệ thuật Phổ do liên bang và tất cả các tiểu bang cùng tài trợ có trụ sở chính tại Berlin. Quỹ ủng hộ cho Lâu đài và Vườn hoa Phổ Berlin-Brandenburg cũng có nhiều trụ sở quan trọng ở Berlin. Cả hai quỹ quản lý, gìn giữ, chăm sóc và bổ sung hiện vật văn hóa của vương quốc Phổ ngày xưa trong các cơ sở có tầm quan trọng quốc tế.

Quỹ bảo tàng thành phố Berlin hợp nhất các viện bảo tàng có nhiều truyền thống khác của Berlin. Quỹ được thành lập vào ngày 23 tháng 6 năm 1995 này là viện bảo tàng thành phố lớn nhất Đức. Là Viện bảo tàng Tiểu bang về Nghệ thuật và Lịch sử Berlin, viện bảo tàng này hình thành chủ yếu là từ việc sáp nhập Märkisches Museum – thành lập năm 1974 – và Berlin Museum (Viện bảo tàng Berlin) – thành lập năm 1962. Nhiều bộ sưu tập, một phần đã thành hình ngay từ thế kỷ 19, là tư liệu cho tất cả các lĩnh vực phát triển của Berlin một cách rất đa dạng, từ những dấu vết định cư đầu tiên của con người trong Thời kỳ Đồ đá cho đến hiện nay.

Kiến trúc

Cổng Brandenburg (Brandenburger Tor) được xây dựng trong khoảng thời gian từ 1788 đến 1791 là biểu trưng của Berlin và cũng là tượng trưng của sự chia cắt nước Đức trong quá khứ. Cổng này dựa theo cổng Propylaea của Acropolis ở Athena, phía trên có một cỗ xe tứ mã với nữ thần chiến thắng Victoria. Thật ra người sáng tạo ra cổng Brandenburg Johann Gottfried Schadow đã nghĩ đến nữ thần hòa bình Eirene khi xây dựng công trình này. Cổng nằm ở cuối đường Unter den Linden về phía tây, con đường chạy dài cho đến đảo viện bảo tàng trên sông Spree và Nhà thờ chính tòa Berlin. Ranh giới giữa hai nước Đức chạy qua đây cho đến khi tái thống nhất Đức vào ngày 3 tháng 10 năm 1990.

Nằm trong khu vực này là Nhà hát Quốc gia Unter den Linden (Staatsoper Unter den Linden) được xây dựng năm 1743 theo phong cách Rococo, Thư viện Quốc gia Berlin (Staatsbibliothek zu Berlin) được kiến tạo trong khoảng từ 1774 đến 1780, Zeughaus Berlin kiểu Baroque được xây dựng từ 1695 cho đến 1706 theo bản vẽ của Andreas Schlüter và Nhà thờ thánh Hedwig, nhà thờ chính của giáo khu công giáo Berlin. Nhà thờ Pháp (Französicher Dom) trên Gendarmenmarkt đã là trung tâm của Khu phố Pháp trong thế kỷ 17. Trường Đại học Humboldt Berlin khánh thành năm 1809, nơi nhà triết học Wilhelm Friedrich Hegel đã từng giảng dạy và là nơi đã đào tạo 27 người nhận giải thưởng Nobel.

Tại đường Unter der Linden, kiến trúc sư Christian Daniel Rauch đã dựng nên một bức tượng tuyệt hảo, cho thấy vua Friedrich II Đại Đế (trị vì: 1740–1786) trên lưng ngựa. Một con đường mua sắm được ưa chuộng ở Berlin là Kürfürstendam với rất nhiều khách sạn, cửa hàng và nhà hàng. Nhà thờ Tưởng niệm Hoàng đế Wilhelm (Kaiser-Wilhelm-Gedächtniskirche) được xây dựng từ 1891 đến 1895, bị phá hủy trong Chiến tranh thế giới thứ hai. Nhà thờ này nằm ở cuối đại lộ về hướng đông. Phần tháp đổ nát còn lại được giữ nguyên như đài kỷ niệm. Ngay bên cạnh đó là một nhà thờ mới được xây dựng theo thiết kế của Egon Eiermann từ 1959 đến 1961, nằm trên một mặt bằng hình bát giác với một tháp nhà thờ hình lục giác đứng riêng lẻ.

Đường nối dài Kurfürstendamm về phía đông là Tauentzienstraße, nơi có Trung tâm mua sắm phương Tây (Kaufhaus des Westens – KaDeWe), trung tâm mua sắm lớn nhất trên lục địa châu Âu, và Europa-Center được xây dựng từ 1963 cho đến 1965. Trong ngôi nhà 22 tầng này là rất nhiều cửa hàng, nhà hàng, văn phòng, một rạp chiếu phim và một tầng để ngắm cảnh quang. Trải dài về hướng đông bắc với chiều dài 3 km là công viên lớn nhất Berlin: Vườn thú Lớn (Großer Tiergarten).

Gần Cổng Brandenburg là hội trường Kongresshalle (Berlin) được kiến tạo năm 1957 và Nhà Quốc hội Đế chế (Reichtagsgebäude) được xây trong khoảng thời gian từ 1884 cho đến 1894. Tòa nhà này bị hư hại nặng trong cuộc hỏa hoạn vào ngày 27 tháng 2 năm 1933 và cũng bị hư hại nhiều trong Chiến tranh thế giới thứ hai. Từ năm 1999 tòa nhà này là trụ sở của Quốc hội Liên bang Đức. Cũng đáng đến thăm là Lâu đài Bellevue được xây dựng năm 1785, nơi ở mùa hè của hoàng tử August Ferdinand, em trai của vua Friedrich II Đại đế (Friedrich der Großen), ngày nay là dinh tổng thống liên bang Đức.

Orianienburger Straße (Đường Orianienburg) trước Chiến tranh thế giới lần thứ hai là trung tâm của Khu phố Do Thái. Nằm trong những nỗ lực tái kiến thiết là việc tái tạo Hội Đường Do Thái Mới (Neue Synagoge) đã bị hư hại nặng do bom trong Chiến tranh thế giới thứ hai. Tái khánh thành vào năm 1995, Hội Đường Do Thái này là trung tâm của nghiên cứu và gìn giữ văn hóa Do Thái. Nằm về hướng bắc là nghĩa trang Do Thái lâu đời nhất của thành phố: Nghĩa trang Do Thái Berlin-Mitte. Nghĩa trang được biết đến nhiều hơn rất nhiều là Nghĩa trang Do Thái Berlin-Weißensee, là nghĩa trang Do Thái lớn nhất châu Âu.

Nằm về phía đông của hai nhánh sông Spree bao bọc lấy đảo Spree là Quảng trường Alexander (Alexanderplatz) với nhiều cửa hàng và nhà hàng, ngay gần đấy là Tháp truyền hình Berlin cao 368 m, công trình kiến trúc cao nhất Berlin, Nhà thờ Đức bà (Berlin) (Marienkirche (Berlin)) và Tòa thị chính Berlin (Rotes Rathaus). Đáng đến tham quan trong trung tâm phía đông Berlin là khu phố cổ Prenzlauer Berg và các con đường mua sắm Schönhauser Alle và Kastanienalle. Từ năm 2006 Cung điện Cộng hòa (Palast der Republik) bị đập bỏ. Theo kế hoạch, Cung điện Thành phố Berllin (Berlliner Stadtschloss) sẽ được tái xây dựng tại đây cho đến năm 2015. Thời điểm này cũng không chắc chắn vì hiện nay đang thiếu tiền.

Quảng trường Potsdam (Potsdamer Platz) là một trọng điểm giao thông trong trung tâm Berlin với nhiều đường lớn tỏa ra từ đây. Quảng trường được xây dựng theo lệnh chiếu chỉ của vua Phổ Friedrich Wilhelm I vào năm 1741. Vào năm 1923, lịch sử truyền thanh ở Đức bắt đầu trong Nhà Vox (Vox-Haus) ở ngay gần đấy. Cho đến năm 1940, Quảng trường Potsdam là quảng trường có mật độ giao thông cao nhất châu Âu. Sau nhiều cuộc bỏ bom của quân đội Đồng minh trong Chiến tranh thế giới thứ hai quảng trường chỉ còn là đống gạch vụn.

Năm 1961 Quảng trường Potsdam bị chia cắt bởi Bức tường Berlin và vì thế khu vực này suy sụp. Từ vài năm nay, nơi Bức tường Berlin trước kia được xây cắt ngang qua quảng trường được đánh dấu bằng cách lót đá. Việc

xây dựng các nhà cao tầng ở Quảng trường Potsdam sau ngày tái thống nhất với rất nhiều cửa hàng và quán ăn đã phát triển nơi đây trở thành chiếc cầu nối giữa 2 nửa thành phố đã từng bị chia cắt.

Trong khu Berlin-Charlottenburg là Sân vận động Olympia Berlin được xây dựng cho Thế vận hội mùa hè năm 1936 cũng như là Tháp truyền thanh Berlin cao 150 m, được xây dựng trong khoảng thời gian 1924-1925 nhân dịp Triển lãm Truyền thanh Quốc tế (Internationale Funkausstellung Berlin - IFA) lần thứ ba và đã nhanh chóng trở thành biểu tượng cho Berlin. Các thắng cảnh khác của thành phố là Lâu đài Charlottenburg (Schloss Charlottenburg) được bắt đầu xây dựng năm 1695, một công trình xây dựng tiêu biểu theo kiểu Baroque của dòng họ Hohenzollern với bộ sưu tập tranh có tầm quan trọng lớn, Thành Spandau và Lâu dài Tegel (cũng được gọi là Lâu đài Humbolt) được xây dựng theo phong cách cổ điển, đã từng là cơi cư ngụ của nhà nghiên cứu tự nhiên và địa lý Alexander von Humbolt.

Công viên

Berlin là một thành phố xanh: Bên cạnh nhiều khu rừng rộng trong vùng phía tây và đông nam thuộc thành phố, Berlin còn có một loạt công viên lớn và hầu như toàn bộ đường phố đều có cây trồng dọc theo. Hơn 2.500 vườn hoa, khu nghỉ ngơi và công viên xanh có diện tích tổng cộng trên 5.500 hecta tạo nên nhiều khả năng nghỉ ngơi và sử dụng thời gian rảnh rỗi đa dạng.

Ngay trong trung tâm thành phố là Vườn thú Lớn (Großer Tiergarten). Công viên này là công viên lâu đời nhất và với 210 hecta cũng là công viên lớn nhất và quan trọng nhất của Berlin, đã được tạo dáng trong tiến trình của hơn 500 năm qua. Nguyên thủy ngày xưa là một khu rừng rộng trước thành phố, được giới quý tộc vương quốc Phổ dùng để săn bắn và cưỡi ngựa, công viên dần dần bị bao bọc bởi thành phố liên tục phát triển. Ngày nay công viên trải dài từ Nhà ga Vườn thú Berlin cho đến Cổng Brandenburg và nằm ngay cạnh khu vực của quốc hội và chính phủ. Một vài đường lớn cắt xuyên qua Vườn thú Lớn, trong đó là Đường ngày 17 tháng 6 là trục đông-tây. Các đường này gặp nhau tại Ngôi sao Lớn (Großer Stern), ở chính giữa là Đài Chiến thắng (Siegessäule) được xây dựng từ năm 1939. Vườn thú Lớn được tạo dáng theo quang cảnh công viên tự nhiên: Đặc trưng của công viên này là các bãi cỏ rộng lớn có nhiều cụm cây và nhiều đường nước xuyên qua cũng như là hồ với đảo nhỏ và nhiều cầu cũng như đại lộ. Nhiều vườn hoa như Vườn Anh, đảo Luisen và Vườn Hồng tạo thành các điểm nhấn về mặt vườn cây cảnh.

Công viên Treptow (Treptower Park) trong vùng đông nam Berlin, bên cạnh Vườn Thú, là một trong những công viên quan trọng nhất của thành phố. Công viên được kiến tạo từ 1876 đến 1882 bởi giám đốc xây dựng công viên đầu tiên của Berlin Gustav Mayer và là địa điểm trưng bày của Triển lãm Nghề nghiệp Berlin Lớn năm 1896. Công viên nằm cạnh sông Spree này là một trong những địa điểm dạo chơi được người dân Berlin ưa thích nhất, không những chỉ vì Nhà hàng Zenner được Carl Ferdinand Langhans xây năm 1821/1822, thời đấy có tên là Quán ăn cạnh sông Spree (Gasthaus an der Spree).

Một điểm đặc biệt trong các công viên là Vườn Thực vật Berlin (Botanischer Garten Berlin). Nằm trong khu vực tây nam của thành phố, bên cạnh mục đích chính là phục vụ khoa học (vườn thuộc về trường Đại học Tự do Berlin), vườn cũng được sử dụng như công viên nghỉ ngơi. Tiền thân của vườn trước đây đã có từ năm 1697 trên khu đất của Kleinstpark ngày nay trong Schöneberg. Việc xây dựng công viên mới tại Dahlem bắt đầu từ năm 1897. Với một diện tích trên 43 hecta và vào khoảng 22.000 loại cây khác nhau, vườn thực vật này thuộc vào trong số các vườn thực vật lớn nhất và quan trọng nhất trên toàn thế giới và lớn nhất châu Âu. Nhà Nhiệt đới cao 25 m, rộng 30 m và dài 60 m là nhà kính trồng cây lớn nhất thế giới.

Ngoài ra Berlin có hai vườn bách thú: Vườn Bách thú Berlin (Zoologischer Garten Berlin) và Vườn Thú Berlin (Tierpark Berlin). Vườn bách thú Berlin ở Charlottenburg được khánh thành ngay từ năm 1844 là vườn bách thú lâu đời nhất của Đức và đồng thời cũng là vườn có nhiều loài thú nhất trên thế giới (khoảng 14.000 con thú của 1.500 loài). Vườn Thú Berlin trẻ tuổi hơn rất nhiều và việc thành lập vườn bách thú này hàm ơn sự chia cắt nước Đức sau Chiến tranh thế giới thứ hai: Vì Vườn Bách thú Berlin nằm trong khu vực của quân đội Anh nên thủ đô của nước Cộng hòa Dân chủ Đức không có một cơ sở bách thú riêng. Vì thế mà Vườn thú Berlin được thành lập năm 1954 ở Friedrichsfelde. Với diện tích 160 hecta, vườn bách thú này là vườn bách thú lớn nhất châu Âu.

Nhiều vườn hoa khác có ảnh hưởng lớn đến gương mặt xanh của Berlin: bên cạnh các vườn hoa trong lâu đài Charlottenburg, lâu đài Glienicke và trên Đảo Công (Pfaueninsel) (hai địa điểm cuối là di sản văn hóa của UNESCO) là các vườn hoa lịch sử Lustgarten, Công viên Viktoria (Viktoriapark), Công viên Rudolph Wilde (Rudolph-Wilde-Park) và Công viên Schiller (Schillerpark) cũng như nhiều công viên nhân dân lớn khác. Ngoài ra ở phía nam của thành phố là Vườn Britz (Britzer Garten), đã là nơi Triển lãm Vườn Liên bang năm 1985. Đối trọng về phía đông là Công viên Marzahn (Erholungspark Marzahn) rộng 20 hecta, được khánh thành năm 1987 cho Triển lãm Vườn Berlin. Mới được kiến tạo là Công viên Bức tường (Mauerpark) trên dãi đất tử thần ngày xưa dọc theo Bức tường Berlin, Công viên Tự nhiên Südgelände (Natur-Park Südgelände), Công viên Ga Görlitz và Công viên Vòng cung Spree (Spreebogenpark) gần Nhà ga Chính và khu vực các cơ quan của chính phủ.

Thời gian nhàn rỗi và nghỉ ngơi

Vào khoảng 18% diện tích của thành phố Berlin là rừng. Phòng lâm nghiệp của thành phố quản lý diện tích rừng trong thành phố lớn nhất Đức (khoảng 29.000 hecta). Được biết đến nhiều nhất chính là Grunewald chạy dài từ chuỗi hồ Grunewald cho đến sông Havel về phía tây.

Hồ Wann Lớn (Große Wannsee) có sông Havel chảy xuyên qua chiếm một diện tích 260 hecta. Với hồ này, khu Zehlendorf, một khu dân cư được ưa chuộng, có khu nghỉ ngơi được yêu thích nhất Berlin bao gồm các loại thể thao trên mặt nước, đi thuyền du ngoạn và bãi tắm Warnsee.

Hồ Müggel (Müggelsee) và đồi Müggel nằm trong vùng đông nam của Berlin là điểm du ngoạn được yêu thích trong suốt cả năm. Bãi tắm Rahnsdorf là điểm thu hút khách trong mấy tháng mùa hè. Hồ Müggel là hồ lớn nhất của Berlin. Hồ chiếm diện tích 7,4 km² (dài nhất 4,3 km, rộng nhất 2,6 km) và sâu đến 8 m. Hồ thường được gọi là Hồ Mügel Lớn và nó có người anh em là Hồ Müggel Nhỏ chỉ có diện tích 0,16 km². Hồ này và các ngọn đồi Müggel nằm ở rìa phía nam, với độ cao 115,4 m là điểm cao nhất Berlin, thành hình trong kỷ Pleistocene. Tháp Müggel trên sườn đồi phía nam của đồi Müggel Nhỏ được xây mới từ 1959 đến 1961 sau khi tháp cũ đã bị cháy trong năm 1958. Đứng trên tháp này có thể nhìn thấy bao quát từ các hồ và các khu rừng trong vùng phụ cận cho đến hình dáng thành phố Berlin ở chân trời.

Thể thao

Ở Berlin có rất nhiều đội thể thao, nhưng phần lớn đều mang tính nghiệp dư. Tuy nhiên cũng có các đội thể thao chuyên nghiệp như đội bóng đá Hertha BSC và Union Berlin, đội khúc côn cầu trên băng Eisbären Berlin (dịch: "Bầy gấu trắng Berlin"), và đội bóng rổ Alba Berlin hay đội bóng bầu dục Berlin Thunder. Có đến ba đội bóng đại diện cho Berlin trong Giải vô địch bóng chuyền liên bang. Nổi tiếng nhất có lẽ là SCC Charlotteburg. Các vận động viên bóng nước của đội Wasserfreunde Spandau 04 thường xuyên là vô địch bóng nước Đức từ 1979 cho đến 2005, chỉ với một ngoại lệ duy nhất trong năm 1993.

Hàng năm, ở Berlin được tổ chức giải Ma-ra-tông nổi tiếng thế giới Berlin-Marathon. Trận chung kết của Giải vô địch bóng đá thế giới 2006 đã diễn ra tại đây vào ngày 9 tháng 7 năm 2006. Sân vận động Olympia đã được sửa chữa lại toàn bộ nhân dịp này. Trong năm 2009 Giải vô địch điền kinh thế giới 2009 sẽ được tổ chức tại đấy.

Cơ sở hạ tầng

Giao thông công cộng

Phục vụ cho giao thông công cộng nội thành là 15 đường S-Bahn (do Công ty TNHH S-Bahn Berlin vận hành) cũng như là 9 đường tàu điện ngầm, 22 đường tàu điện, 150 tuyến xe buýt và 6 tuyến phà (tất cả đều được vận hành bởi Công ty Các Xí nghiệp Giao thông Berlin Berliner Verkehrsbetriebe – BGV).

Nội thành được cắt xuyên theo hướng đông – tây bởi đường tàu điện được xây dựng trên cao, chạy song song với S-Bahn cũng như với giao thông khu vực và xa giao thông xa. Đường tàu điện này nối Nhà ga Berlin Wetskreuz với Nhà ga Berlin Ostkreuz, chạy qua các nhà ga Berlin-Charlottenburg, Berlin Zoologischer Garten, Nhà ga Chính Berlin, Friedrichstraße, Quảng trường Alexander và Nhà ga Đông (Ostbahnhof). Tuyến tàu điện ngầm số 9 đảm nhận phần lớn nhất của lượng hành khách giao thông trên trục bắc – nam, được bổ sung bởi tuyến S-Bahn bắc – nam một phần chạy ngầm dưới đất. Tuyến S-Bahn cắt tuyến tàu điện nói trên tại Nhà ga Friedrichstraße. Bao bọc nội thành là tuyến tàu điện vòng đai. Tất cả các tuyến khác đều cắt ngang tuyến này.

Vào ngày 28 tháng 5 năm 2006, Nhà ga Chính Berlin được đưa vào sử dụng. Với nhà ga này, giao thông tàu hỏa vùng và xa lần đầu tiên có một nhà ga trung tâm ở Berlin theo cái gọi là Phương án Nấm. Từ thời điểm đấy, giao thông xa phần lớn được dẫn từ Nhà ga Südkreuz Berlin dưới Đường hầm Vườn thú qua Nhà ga Chính berin cho đến Nhà ga Gesundbrunnen Berlin. Nhà ga nối toa tàu Seddin ở phía nam gần Potsdam cũng là một giao điểm đường tàu hỏa. Các tuyến đường tàu hỏa của Công ty Tàu hỏa Đức (Deutsche Bahn) và 2 tuyến đường của InterConnex phục vụ cho giao thông vùng.

Đường cao tốc

Nội thành được bao bọc từ phía tây bởi một vòng cung xa lộ (A 100 – vòng đai thành phố Berlin), trong tương lai sẽ được bổ sung thành một vòng tròn vành đai và sẽ là một vành đai xa lộ thành phố.

Từ A 100 có các đường cao tốc sau đây trong phạm vi thành phố di về hướng Vòng đai Berlin:
 A 111 đi hướng tây-bắc (hướng Hamburg và Rostock).
 A 113 đi hướng đông-nam (hướng Dresden và Cottbus). Đường cao tốc này hiện nay chỉ mới bắt đầu ở Ngã ba Treptow, ở phía cực đông-nam của thành phố. Cho đến năm 2007 khoảng đường từ giao lộ với A 100 (bắt đầu từ Ngã ba Neuköln) cho đến ranh giới thành phố Berlin sẽ được xây dựng xong).
 A 115 đi hướng tây-nam (hướng đi Hanover và Leipzig).

Thêm vào đó còn có đường cao tốc A 114 từ phía bắc thành phố đi hướng ra đường cao tốc A 10 (đi Stettin).

Cảng hàng không

Thuộc về Berlin là ba sân bay Tegel, Tempelhof và Schönefeld, mặc dù sân bay Schönefeld nằm trên lãnh thổ của bang Brandenburg. Hiện tại Berlin và Brandenburg đang mở rộng sân bay Schönefeld, xây dựng Sân bay quốc tế Berlin-Brandenburg để trở thành sân bay lớn nhất nước Đức, (sân bay lớn nhất nước Đức hiện nay là Cảng hàng không Frankfurt-Main), một mặt để giảm tải cho sân bay Tegel và Tempelhof nằm trong trung tâm thành phố và cũng như đóng cửa hai sân bay này, mặt khác để tăng thêm sức cạnh trạnh nội địa và quốc tế của sân bay Schönefeld và đem lại lợi nhuận cho Berlin và Brandenburg, sân bay này đã khởi công xạy dựng từ cuối năm 2006 với tổng diện tích là 1470 ha.

Với Phi trường Johannisthal khánh thành vào năm 1909, Berlin đã có phi trường đầu tiên của nước Đức (đóng cửa vào năm 1995).

Giao thông đường thủy nội địa
Berlin nằm trong trung tâm của khu vực đường nước liên bang phía Đông. Giao thông thủy có ba đường thủy đến Berlin, trong đó quan trọng nhất là đường liên kết thông qua sông Havel, kênh đào Elbe-Havel và kênh đào Mittelland đi đến sông Elbe và Biển Bắc hay sông Weser và sông Rhein. Chỉ được mở rộng có giới hạn và có mật độ giao thông ít hơn là đường thủy Spree-Oder như là đường liên kết qua sông Spree đến sông Oder và đến Schlesien.

Bốn cảng có thể sử dụng để chuyển tải: Cảng Đông (Osthafen), Cảng Kölln Mới (Neukölln), Cảng Nam cũng như Cảng Tây. Cảng cuối cùng nằm trong vùng Berlin-Moabit, vùng ranh của nội thành Berlin và là cảng lớn và quan trọng nhất trong số bốn cảng. Cảng bao gồm một trung tâm hàng hóa và tiếp vận (logistics) tạo khả năng chuyển tải giữa tàu thủy nội địa, tàu hỏa và xe tải.

Điện lực
Việc cung cấp điện ở Berlin có một vài tính đặc biệt. Trong Chiến tranh thế giới thứ hai đã có kế hoạch cung cấp điện cho Berlin từ nhà máy điện Dessau thông qua một đường dây điện cao thế một chiều ngầm dưới đất. Công việc xây dựng được bắt đầu vào năm 1943 nhưng không còn có thể đưa vào sử dụng.

Trong thời gian chia cắt, Tây-Berlin bị cắt khỏi mạng lưới điện của vùng chung quanh. Thực hiện việc cung cấp điện là các nhà máy nhiệt điện nằm trong khu vực của thành phố như nhà máy điện Rueter-West, Wilmersdorf và các nhà máy phát điện khác. Để làm đệm cho những lúc cao tải, nhiều ắc quy đã được lắp đặt trong một số nhà máy điện từ những năm 1980. Thông qua máy đổi chiều chúng được nối với mạng lưới điện và trong thời gian thấp tải được nạp điện, trong thời gian cao tải sẽ phát điện.

Mãi đến 1993 đường dây điện kết nối với vùng chung quang bị cắt vào năm 1952 mới được tái kết nối. Trong các quận phía tây của Berlin gần như tất cả các đường dây điện đều được chôn ngần dưới đất,chỉ có một đường dây 380 kV và một đường dây 110 kV là đường dây trên cao, dẫn từ nhà máy điện Rueter ra đến đường cao tốc thành phố. Xuyên qua Berlin là đường dây điện xoay chiều 380 kV dài nhất Đức và có nhiều khả năng là đường dây điện đắt tiền nhất Đức.

Nghiên cứu và đào tạo

Đại học và nghiên cứu

Berlin là nơi tập trung các cơ sở khoa học và nghiên cứu đông nhất châu Âu. Trong thành phố tròn 140.000 sinh viên học tại tổng cộng 4 trường đại học tổng hợp (Universität), 3 trường đại học nghệ thuật, 7 trường đại học thực hành (Fachhochschule) và 10 trường đại học tư nhân.

Chỉ riêng 4 trường đại học tổng hợp Berlin đã có 112.000 sinh viên. Đó là các trường:

Đại học Tự do Berlin (Freie Universität Berlin) với 40.840 sinh viên;
Đại học Humboldt Berlin (Humboldt-Universität zu Berlin) với 36.423 sinh viên;
Đại học Kỹ thuật Berlin (Technische Universität Berlin) với 31.547 sinh viên và;
Đại học Nghệ thuật Berlin (Universität der Künste Berlin) với 3.800 sinh viên.

Khoa Y của trường Đại học Tổng hợp Tự do và của trường Đại học Humbolt được sáp nhập vào năm 2003 trở thành Charité – Universitätsmedizin Berlin, là khoa Y lớn nhất châu Âu với 4 cơ sở.

Hơn 50.000 nhân viên giảng dạy, nghiên cứu và làm việc tại hơn 70 cơ sở nghiên cứu độc lập với các trường đại học và do nhà nước tài trợ. Các tổ chức nghiên cứu lớn trên bình diện quốc gia cũng có nhiều viện tại Berlin như Viện Fraunhofer, Helmholtz, Leibnitz và Max Plack cũng như là nhiều bộ liên bang khác nhau với tổng cộng 8 viện nghiên cứu. Phần lớn các cơ sở nghiên cứu đều tập trung ở Berlin-Buch, Berlin-Charlottenburg, Berlin-Dahlem, Berlin-Mitte cũng như là ở địa điểm tập trung dành cho khoa học và kinh tế ở Adlershof: WISTA.

Hằng năm có tròn 1,8 tỉ Euro tiền nhà nước được đầu tư hỗ trợ, hơn 13% trong số các đăng ký bằng phát minh ở Đức đến từ Berlin.

Hệ thống trường phổ thông
Trường phổ thông cơ sở ở Berlin bao gồm 6 lớp, tiếp theo đó là hệ thống trường phổ thông trung học được chia làm ba loại: Hauptschule (hết lớp 9), Realschule (hết lớp 10) và Gymnasium (hết 12). Trong tháng 2 năm 2004 một đạo luật giáo dục mới được thông qua. Một số cải cách chính bao gồm:
 rút ngắn thời gian học hết phổ thông từ 13 năm xuống còn 12 năm;
 giảm tuổi nhập học xuống còn năm tuổi rưỡi;
 thi tốt nghiệp phổ thông (Zentralabitur) bao gồm tiếng Đức (văn), toán và ngoại ngữ thứ nhất;
 tự do báo chí cho các loại báo của học sinh.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Trang chính thức của tiểu bang Berlin
 Berlin City Panoramas - Hình ảnh từ Berlin

Bài Đức chọn lọc
Thủ đô châu Âu
Thành bang
Thành viên Liên minh Hanse
Khởi đầu năm 1237
Châu Âu năm 1237
Khởi đầu thập niên 1230 ở Đế quốc La Mã Thần thánh
Thủ phủ bang Đức


title: Cosmesus flavovittatus

text:
Cosmesus flavovittatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Schwarz miêu tả khoa học năm 1900.

Chú thích

Tham khảo

Cosmesus


title: Danh sách đơn vị hành chính Trung Quốc theo GDP bình quân đầu người

text:
Bài này liệt kê các đơn vị hành chính cấp một của Trung Quốc theo tổng sản phẩm quốc nội bình quân của đơn vị đó trong một số năm nhất định. Tỷ giá hối đoái bình quân của Nhân dân tệ so với Đô la Mỹ được lấy từ Cục thống kê quốc gia Trung Quốc. còn tỷ giá hối đoái NDT PPP là ước tính của Quỹ tiền tệ Quốc tế (IMF).

Bảng số liệu năm 2018
Năm 2018, kinh tế Trung Quốc có sự phát triển khi GDP danh nghĩa đạt 83,03 nghìn tỉ NDT (tương ứng với 12,96 nghìn tỉ USD), xếp hạng thứ hai thế giới. Chỉ số GDP bình quân đầu người của Trung Quốc là 64.643 NDT (tương ứng với 9.769 USD).

Bảng số liệu năm 2014

Dữ liệu 2012

GDP danh nghĩa bình quân so với các nền kinh tế khác

So sánh GDP PPP bình quân ($qt) với các nền kinh tế khác

Số liệu GDP bình quân đầu người trong lịch sử

Xếp hạng

Tỷ lệ

GDP bình quân (CNY)

GDP bình quân danh nghĩa lịch sử

GDP bình quân (PPP) trong lịch sử

GDP bình quân của Hồng Kông và Ma Cao

Tham khảo

Kinh tế Trung Quốc
Tổng sản phẩm nội địa


title: Callambulyx tatarinovii

text:
Callambulyx tatarinovii hoặc  là một loài bướm đêm bản địa của Nhật Bản.

Phụ loài
Callambulyx tatarinovii tatarinovii
Callambulyx tatarinovii formosana - Clark, 1935
Callambulyx tatarinovii gabyae - Bryk, 1946

Tham khảo

Liên kết ngoài

Callambulyx


title: Brieulles-sur-Bar

text:
Brieulles-sur-Bar  là một xã ở tỉnh Ardennes, thuộc vùng Grand Est ở phía bắc nước Pháp.

Xem thêm
 Xã của tỉnh Ardennes

Tham khảo

Brieullessurbar


title: Laufenburg (huyện)

text:
Laufenburg là một huyện thuộc tổng Aargau, Thụy Sĩ, gồm vùng thượng thung lũng Fricktal ở Aargau Jura phía nam Rhine. Thủ phủ là thị xã Laufenburg.

Tham khảo

Aargau
Huyện của Thụy Sĩ


title: Quận Wheeler, Georgia

text:
Quận Wheeler là một quận trong tiểu bang Georgia, Hoa Kỳ. Quận lỵ đóng ở thành phố , Georgia . Theo điều tra dân số năm 2000 của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có dân số người .

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Quận của Georgia


title: Stelis maroccana

text:
Stelis maroccana là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Warncke mô tả khoa học năm 1992.

Chú thích

Tham khảo

Stelis (chi ong)
Động vật được mô tả năm 1992


title: (7234) 1986 QV3

text:
{{DISPLAYTITLE:(7234) 1986 QV3}}

(7234) 1986 QV3 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Henri Debehogne ở Đài thiên văn La Silla ở Chile ngày 29 tháng 8 năm 1986.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 7001–8000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1986
Được phát hiện bởi Henri Debehogne
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Chùa Bồ Đề (Hà Nội)

text:
Chùa Bồ Đề nằm ở phố Phú Viên, phường Bồ Đề, quận Long Biên, Hà Nội (trước kia thuộc huyện Gia Lâm, Hà Nội), cách bờ bắc cầu Chương Dương khoảng 500m về phía Nam. Nơi chùa chính thờ Phật pháp, vương triều nhà Trần, tam toà thánh Mẫu. Năm 2014, Chùa Bồ Đề dính dáng đến nghi án mua bán trẻ em làm rung động dư luận Việt Nam. Chùa Bồ Đề từng được gọi là "nơi bình yên" hay nơi cứu rỗi những mảnh đời bị bỏ rơi giữa chốn nhân gian.

Nơi đây là bến Bồ Đề, nơi Lê Lợi đóng quân đánh thành Đông Quan, đánh đuổi quân Minh xâm lược.

Chùa Bồ Đề có tên chữ là Thiên Sơn. Tấm bia cổ dựng năm Hoằng Định thứ 15 (1614) đời Lê Kính Tông có chép lại việc dựng lại chùa và ghi rõ "đại công đức Bồ Đề" của vua Lê Thái Tổ. Chùa chỉ còn tòa thượng 5 gian xây trên nền cao, dáng bề thế, cổ kính. Bồ Đề hiện nay là một phường thuộc quận Long Biên, thành phố Hà Nội, Việt Nam. Sở dĩ gọi là "Bồ Đề" vì xa xưa trong làng có hai cây bồ đề cao, nổi bật giữa những làng quê ven sông Hồng, ngang đỉnh tháp chùa Báo Thiên ở trong Kinh thành Thăng Long ở bên kia sông.

Chùa Bồ Đề còn có tên gọi là Thiên Sơn tự. Chùa toạ lạc tại thôn Phú Yên, xã Bồ Đề, huyện Gia Lâm, cách bờ Bắc cầu Chương Dương khoảng 500m về hướng Nam, nay thuộc quận Long Biên, thành phố Hà Nội. Đây là một ngôi chùa nữ và cũng là mái ấm tình thương đùm bọc, cưu mang trẻ mồ côi. Tương truyền chùa được xây trên đất dinh Bồ Đề của Lê Lợi khi vua bao vây thành Đông Quan năm 1472. Các tài liệu lịch sử còn ghi lại là: "Vua làm lầu nhiều tầng ở dinh Bồ Đề trên bờ sông Lô, cao bằng tháp Báo Thiên, hàng ngày ngự trên lầu quan sát vào trong thành xem giặc làm gì". Dinh được gọi tên là dinh Bồ Đề vì lúc ấy trong khuôn viên có hai cây bồ đề to. Tấm bia cổ dựng năm Hoằng Định thứ 15 (1614) đời Lê Kính Tông có chép lại việc dựng lại chùa và ghi rõ "Đại công đức Bồ Đề" của vua Lê Thái Tổ. Thế nhưng, cũng có nhiều ý kiến cho rằng chùa được xây từ cuối đời nhà Trần, trên một gò đất cao gọi là Núi Trời (nên còn có tên gọi là Thiên Sơn). Sau này, do bị chiến tranh tàn phá nên năm 1614, chùa được trùng tu tôn tạo trên nền chùa cũ và công đức khắc in vào hai quyển Pháp Hoa kinh để lưu hành. Đến giữa thế kỉ XVIII, chùa lại tiếp tục bị chiến tranh huỷ hoại. Năm Giáp Tuất đời Tự Đức 27 (1874), đại sư Thích Nguyên Biểu, tự hiệu Nhất Thiết đại sư (1835 - 1906) đến trụ trì và ngài đã trùng tu, tôn tạo trên nền chùa cũ gồm thượng điện rộng 5 gian, cho thỉnh thêm tượng Phật mới, chùa Hộ, nhà Thiêu hương, nhà Pháp bảo và cửa Tam quan.
Đầu thế kỉ XX, chùa Bồ Đề trở thành trung tâm đào tạo tăng ni của thành phố Hà Nội, trực thuộc Giáo hội Phật giáo Việt Nam do Hoà thượng Thích Trí Hải đảm trách. Năm 1946, Pháp trở lại gây chiến, trung tâm đã dời đi nơi khác.
Năm 1951, thành phố bị lũ lụt lớn, chùa bị sạt lở, chỉ còn lại toà thượng điện. Năm 1971, chùa một lần nữa được trùng tu như kê kích lại toàn bộ thượng điện và xây dựng lại hậu cung phía sau, nâng cao nền chùa. Năm 1986, chùa được trùng tu nhà Tổ, hậu liêu, nhà khách, nhà Tăng, nhà bếp cũng như khu vực nhà ở của hơn 50 cô nhi đang được nuôi dạy tại chùa. Năm 1999, chùa tiếp tục xây lầu bát giác và tôn trí tượng Bồ Tát Quan Thế Âm cao 3,2m.
Hiện nay, chùa là mái ấm tình thương dành cho các em bé mồ côi, cơ nhỡ, đồng thời cũng là điểm tham quan thu hút nhiều du khách trong và ngoài nước

Các Thế Hệ Truyền Thừa Tại Tổ Đình Bồ Đề

 Thế hệ thứ nhất: Tổ Nguyên Biểu Thiền Sư, pháp húy Thích Nhất Thiết (1836 - 1906), thế danh Phạm Đình Vợi.
 Thế hệ thứ 2: Thích Quảng Trí, Thích Quảng Chấn, Thích Quảng Tựu, Thích Quảng Ích, Thích Quảng Gia.
 Thế hệ thứ 3: Thích Tục Kiên, Thích Tục Thức, Thích Tục Đương, Thích Tục Khê, Thích Tục Đoan (tổ Cao Đà Thích Thông Đoan).
 Thế hệ thứ 4: Thích Tâm Tịch.
 Thế hệ thứ 5: Thích Bảo Nghiêm (1956), Thích Nguyên Hạnh (1957), Thích Nguyên Huân (1967, giám viện tổ đình).

Ngoài ra Hòa thượng Thích Thanh Nhiễu phó chủ tịch thường trực hội đồng trị sự cũng thuộc sơn môn Bồ Đề.

Các đời trụ trì
 Tổ Bồ Đề Thích Nguyên Biểu (1836 - 1906)
 Hoà Thượng Thích Trí Hải (1906 -1979)
 Hoà Thượng Thích Tâm Tịch (1915 -2005), đệ nhị pháp chủ GHPGVN
 Ni sư Thích Đàm Lan (1956)

Liên kết ngoài
Công bố kết quả ban đầu vụ mua bán trẻ em ở chùa Bồ Đề

Chú thích

Bồ
Long Biên


title: Attur

text:
Attur là một thành phố và khu đô thị của quận Salem thuộc bang Tamil Nadu, Ấn Độ.

Địa lý
Attur có vị trí  Nó có độ cao trung bình là 212 mét (695 foot).

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Attur có dân số 58.150 người. Phái nam chiếm 50% tổng số dân và phái nữ chiếm 50%. Attur có tỷ lệ 68% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 74%, và tỷ lệ cho phái nữ là 61%. Tại Attur, 10% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Tamil Nadu


title: Sabatinca heighwayi

text:
Sabatinca heighwayi là một loài bướm đêm thuộc họ Micropterigidae. Nó được Philpott miêu tả năm 1927. Loài này có ở New Zealand.

Adults were được tìm thấy ở tháng 11.

Chú thích

Tham khảo

Sabatinca
Động vật đặc hữu New Zealand


title: Phyllonorycter robiniella

text:
Macrosaccus robiniella là một loài loài bướm thuộc họ Gracillariidae. Đây là loài đặc hữu của Bắc Mỹ, nhưng là một loài di thực ở châu Âu, nơi nó được công bố lần đầu ở địa điểm gần Basel, Thụy Sĩ vào năm 1983. Sau đó, nó cũng được thông báo có ở Pháp, Đức, phía bắc Ý (1988), Áo (1989), và Slovakia (1992). Nó phân bố dần tới Áo, đến tận Hungary vào giữa những năm 1990.

Sải cánh từ 5,5 đến 6,5 mm. Mỗi năm có từ hai đến ba thế hệ.

Ấu trùng ăn các loài Robinia pseudoacacia. Chúng ăn phần dưới lá thành các vết hình ô van.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Greencard
 Leaf mines và leaf miners
 Fauna Europaea

Phyllonorycter
Côn trùng châu Âu


title: Tề Trang công

text:
Tề Trang công (chữ Hán:齊莊公) có thể là một trong những nhân vật sau:

Danh sách
Tề Trang công Khương Cấu, vị vua thứ 12 nước Tề thời Xuân Thu trong lịch sử Trung Quốc, cai trị từ năm 794 TCN đến năm 731 TCN.
Tề Trang công Khương Quang, vị vua thứ 25 nước Tề thời Xuân Thu trong lịch sử Trung Quốc, cai trị từ năm 553 TCN đến năm 548 TCN.

Xem thêm
Trang công
Vũ Trang công
Vệ Trang công
Tề Kính Vương
Tề Dạng Vương
Tề Ai Vương
Tề Lệ Vương
Tề Thái công
Tề Hoàn công
Tề Huệ Công
Tề Hiến Công
Tề Vũ Công

Thụy hiệu


title: Kernouës

text:
Kernouës () là một xã của tỉnh Finistère, thuộc vùng Bretagne, miền tây bắc Pháp.

Dân số
Người dân ở Kernouës được gọi là Kernouésiens.

Xem thêm
Xã của tỉnh Finistère

Tham khảo

Mayors of Finistère Association  ;
INSEE ;
IGN

Xã của Finistère


title: Liên đoàn bóng đá Cộng hòa Trung Phi

text:
Liên đoàn bóng đá Cộng hòa Trung Phi (RCA) () là tổ chức quản lý, điều hành các hoạt động bóng đá ở Cộng hòa Trung Phi. Liên đoàn quản lý đội tuyển bóng đá quốc gia Cộng hòa Trung Phi, tổ chức các giải bóng đá như vô địch quốc gia và cúp quốc gia. Liên đoàn bóng đá Cộng hòa Trung Phi gia nhập FIFA năm 1963 và CAF năm 1965.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Cộng hòa Trung Phi  trên trang chủ của FIFA.

Cộng hòa Trung Phi
Bóng đá Cộng hòa Trung Phi


title: Santiago del Estero (tỉnh)

text:
Santiago del Estero (phát âm tiếng Tây Ban Nha: [santjaɣo Del esteɾo]) là một tỉnh của Argentina, tọa lạc ở phía bắc của đất nước.Các tỉnh giáp ranh tỉnh này từ phía bắc theo chiều kim đồng hồ gồm: Salta, Chaco, Santa Fe, Córdoba, Catamarca và Tucuman.

Chú thích

Liên kết

Historia de Santiago del Estero
 Official site: Santiago del Estero Province (in Spanish)
Santiago del Estero  Culture, art, myths: năm Spanish.

Tỉnh của Argentina


title: Heliocheilus paradoxus

text:
Heliocheilus paradoxus là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó được tìm thấy ở Ontario và British Columbia, phía nam đến at lĐông California, Arizona, Texas và Florida.

Sải cánh dài 24–26 mm.

Liên kết ngoài
 Images
 Bug Guide
 Moths of Brackenridge Field Laboratory, Texas
 California moth species list

Chú thích

Heliocheilus


title: 6538 Muraviov

text:
6538 Muraviov (1981 SA5) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 25 tháng 9 năm 1981 bởi L. I. Chernykh ở Đài vật lý thiên văn Crimean.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 6538 Muraviov

Thiên thể phát hiện năm 1981
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Saint-Félix, Oise

text:
Saint-Félix, Oise là một xã ở tỉnh Oise Hauts-de-France phía bắc Pháp. Xã Saint-Félix, Oise nằm ở khu vực có độ cao trung bình 100 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
 INSEE commune file

Saintfelix


title: Rouffach

text:
Rouffach (tiếng Đức và and Alsatia: Rufach) là một xã ở tỉnh Haut-Rhin trong vùng Grand Est ở đông bắc Pháp. Xã này có diện tích 40,05 km², dân số năm 1999 là 4865 người. Khu vực này có độ cao 210 mét trên mực nước biển.

Xem thêm
Thị trấn của tỉnh Haut-Rhin

Tham khảo
INSEE

Liên kết ngoài
The city in pictures

Xã của Haut-Rhin


title: Lecumberry

text:
Lecumberry là một commune tỉnh Pyrénées-Atlantiques, thuộc vùng Nouvelle-Aquitaine, tây nam nước Pháp.

Xem thêm
Commune của tỉnh Pyrénées-Atlantiques

Tham khảo
INSEE
IGN

Xã của Pyrénées-Atlantiques
Nafarroa Beherea