title: Tàu bay Zeppelin

text:
Zeppelin đã từng là những khí cầu khung cứng thành công nhất. Zeppelin được đặt tên theo nhà chế tạo chúng là Ferdinand Graf von Zeppelin và được sử dụng từ 1900 đến 1940 vào việc chuyên chở hành khách cũng như trong quân sự. So sánh với những loại khí cầu khác khí cầu khung cứng của Zeppelin thành công lớn đến nỗi ngày nay khái niệm Zeppelin thường được dùng đồng nghĩa cho khí cầu khung cứng hay cho tất cả các loại khí cầu nói chung. Chiếc khí cầu khung cứng đầu tiên được cho là được làm bởi ông David Schwarz (1850 - 1897), một người Hungary ưa chuộng khí cầu.

Những khởi đầu khó khăn
Năm 1890, ở tuổi 52, Ferdinand Graf von Zeppelin rời bỏ quân đội trước thời hạn để tập trung thật sự vào dự án này. Những nỗ lực của ông đã thành công và ông được nhận bằng sáng chế vào ngày 13 tháng 8 năm 1898 cho một "Xe lửa bay có thể lái với nhiều khoang chở lắp sau nhau"  (Văn phòng Bằng sáng chế Hoàng gia Đức, Biên bản sáng chế số 98580).

Chiếc "Zeppelin" đầu tiên

Năm 1894, một ủy ban chuyên gia không quan tâm nhiều đến phác thảo do Zeppelin trình bày nên hầu như chỉ mỗi ông hiện thực hóa ý tưởng của mình. Năm 1898 ông đã thành lập "Hiệp đoàn đỡ đầu ngành Hàng không " (Gesellschaft zur Förderung der Luftschifffahrt), trong đó ông đã tự đóng góp hơn nửa vốn cổ phần của hiệp đoàn là 800.000 Mark. Việc thực hiện về mặt kĩ thuật, đầu tiên ông giao cho kĩ sư Theodor Kober rồi sau đó cho Ludwig Dürr.

Năm 1898 việc sản xuất nhiều bộ phận cho chiếc Zeppelin đầu tiên được bắt đầu trong nhà máy Commerzienrath của Carl Berg ở Lüdenscheid, là nhà máy cũng đã tham gia vào việc chế tạo chiếc tàu bay của David Schwarz. Việc lắp ráp chiếc Zeppelin đầu tiên được bắt đầu trong năm 1899 trong một nhà lắp ráp nổi tại vịnh Manzell gần thành phố Friedrichshafen ở Bodensee. Căn nhà lắp ráp này có thể quay theo chiều gió nhằm hỗ trợ cho việc khởi động khó khăn. Phiên bản thử nghiệm LZ 1 (LZ "Luftschiff Zeppelin": tàu bay Zeppelin) dài 128 m, có đường kính 11,65 m và được khởi động bằng 2 động cơ Daimler, mỗi động cơ có công suất 10,4 kW (14,2 PS). Để cân bằng chiếc Zeppelin nặng gần 13 tấn người ta đã dùng một khối lượng nặng 130 kg, có thể được đẩy di chuyển giữa giỏ khí cầu phía trước và sau. 11.300 mét khối khí hiđrô được dùng làm khí đẩy, thế nhưng trọng tải có thể mang theo chỉ vào khoảng 300 kg.

Vào lúc 20:03 ngày 2 tháng 7 năm 1900 chiếc tàu bay cất cánh lần đầu tiên dưới mắt của khoảng 12.000 khán giả bên bờ hồ và trên thuyền. Chuyến bay kéo dài chỉ 18 phút, sau đó ống cuộn dây thép của khối tạo cân bằng bị hư hỏng và LZ 1 phải đáp khẩn cấp trên mặt nước. Sau khi sửa chữa, kĩ thuật chiếc Zeppelin tuy có tiềm năng nhất định qua hai lần cất cánh kế tiếp trong các tuần sau đó và đặc biệt là đã vượt qua tốc độ kỉ lục 6 m/s của chiếc tàu bay Pháp "La France" đến 3 m/s, nhưng vẫn chưa thuyết phục được các nhà đầu tư. Vì cạn kiệt về tài chính, Graf đã lại phải tháo gỡ các phiên bản thử nghiệm của Zeppelin, bán các phần còn lại và tất cả dụng cụ, sau đó ông giải tán công ty.

Một vụ không may như là "giúp đỡ khởi đầu"

Cơ hội thứ hai (và thứ ba) của ý tưởng Zeppelin đã hàm ơn những người dân yêu chuộng tàu bay. Chính họ đã tạo khả năng cho Graf tiếp tục phát triển kĩ thuật đến mức đã trở thành hấp dẫn cho các mục đích sử dụng trong dân sự cũng như quân sự.

Tiền quyên tặng, nguồn thu từ xổ số đặc biệt cũng như 100.000 Mark từ tài sản cá nhân của Graf đã tạo nên cơ sở tài chính cho chiếc LZ 2 và LZ 3. Và cuối cùng thì Thủ tướng Đế chế von Bülow cũng đã đầu tư thêm 50.000 Mark vào quỹ này.

LZ 2 to khoảng như LZ 1, nhưng được cải tiến rõ rệt và cất cánh lần đầu tiên và cũng là lần duy nhất vào ngày 17 tháng 1 năm 1906. Chiếc tàu bay đã bị một cơn gió mạnh đẩy vào đất liền, sau đó các động cơ và bộ phận điều khiển gặp sự cố. Vì thế Zeppelin phải đáp khẩn cấp xuống Allgäu, nơi chiếc tàu bay đã bị một cơn bão vào ban đêm gây hư hại không thể hồi phục được.

Chiếc LZ 3 kế tiếp, trong đó tất cả những phần còn có thể dùng của LZ 2 đã được tái sử dụng, là chiếc Zeppelin thành công đầu tiên và cho đến năm 1908 đã bay được tổng cộng 4.398 km trong 45 chuyến bay. Đến thời điểm này kĩ thuật đã trở nên hấp dẫn cho giới quân sự Đức. Lục quân Đức đã mua chiếc LZ 3 và đổi tên thành Z I. Là tàu bay huấn luyện cho đến năm 1913, chiếc Z I đã trở thành lạc hậu này được giải trừ quân bị.

Quân đội cũng muốn tiếp nhận chiếc LZ 4, nhưng trước tiên đã yêu cầu là phải chứng minh chiếc Zeppelin có khả năng bay một chuyến bay kéo dài 24 giờ. Chiếc tàu bay đã khởi hành vào lúc 6:22 ngày 4 tháng 8 năm 1908 ở Friedrichshafen, để đến Mainz. Trong chuyến bay này chiếc tàu bay đã phải đáp khẩn cấp vào lúc 17:24 cùng ngày ở gần Kornsand vì hư hỏng nhẹ động cơ. Một bia đá tưởng niệm to, bia đá Zeppelin ở Rheinufer, nhắc đến sự tận tình giúp đỡ của nông dân địa phương, những người đã bỏ lại công việc của họ trên đồng để giúp đỡ đội bay lúc đáp khẩn. Sau khi có thể sửa chữa được động cơ, chiếc tàu bay lại cất cánh vào khoảng 22:00 giờ. Trên chuyến bay về, chiếc LZ 4 đã phải đáp xuống dọc đường ở Echterdingen gần Stuttgart hơn hai tiếng sau khi cất cánh vì lại có sự cố động cơ. Ở đây, một cơn bão đổ ập đến đã giật tàu khỏi neo vào ngày 5 tháng 8 năm 1908. Chiếc tàu va chạm vào một cây ăn trái, bốc cháy, và ngay sau đó toàn bộ kết cấu đáng tự hào này chỉ còn là những đống đổ nát bốc khói. Hai nhân viên kỹ thuật đang sửa chữa máy đã chỉ có thể tự cứu mình bằng một cú nhảy liều mạng.

Mặc dù không ai bị thương nghiêm trọng nhưng lẽ ra tai nạn đã kết thúc các chiếc Zeppelin về mặt kinh tế nếu như không có một trong số rất nhiều người đang đứng xem tự phát khởi động một cuộc quyên tặng. Cuộc quyên góp của quần chúng này đã mang lại khoản tiền 6.096.555 Mark đầy ấn tượng, tạo điều kiện cho Graf thành lập Công ty TNHH Luftschiffbau Zeppelin (Luftschiffbau Zeppelin GmbH) và Quỹ trợ cấp Zeppelin (Zeppelin-Stiftung). Vì thế chương trình Zeppelin không những đã sống lại như phượng hoàng từ đống tro tàn, mà còn cuối cùng cũng đứng trên một nền tài chính vững chắc.

Zeppelin trước chiến tranh thế giới lần thứ nhất

Trong những năm kế tiếp cho đến khi chiến tranh thế giới lần thứ nhất bùng nổ vào mùa hè 1914, 21 chiếc Zeppelin (LZ 5 đến LZ 25) đã được hoàn thành.

Chiếc LZ 6 là chiếc tàu bay đầu tiên được sử dụng để chuyên chở hành khách mang tính thương mại vào năm 1909, được tiếp nhận bởi công ty cổ phần mới được thành lập trong thởi gian đó là Công ty cổ phần tàu hàng không Đức (Deutschen Luftschiffahrts-AG DELAG), là công ty hàng không đầu tiên trên thế giới. Đến 1914 thêm 6 chiếc tàu bay giao thông được bán cho DELAG và ngoài số sản xuất các chiếc Zeppelin này đã có tên riêng, thí dụ như LZ 11 "Viktoria Luise" (1912) và LZ 17 "Sachsen" (1913). Bốn trong số những chiếc tàu bay này bị phá hủy bởi tai nạn, chủ yếu là trong lúc ngừng lại, không có thiệt hại về nhân mạng.

Vào ngày 28 tháng 6 năm 1910, LZ 7 "Deutschland" gặp tai nạn trong một trận bão tuyết ở rừng Teutoburger. Chiếc tàu khởi hành từ Düsseldorf, và vì có sự cố về kĩ thuật nên đã bị trôi giạt đi và đã rơi ở rừng Teutoburger, nói chính xác hơn là ở Freden cạnh hồ Bad Iburg. Không có thiệt hại về nhân mạng. Ngày nay bia đá tưởng niệm vẫn còn tại nơi rơi chiếc tàu bay, gần đường đi bộ "Hermannsweg" và "Ahornweg".

Mười bốn chiếc Zeppelin còn lại trước chiến tranh đã được Bộ binh và Hải quân Đức mua.

Khi chiến tranh bùng nổ, quân sự cũng đã tiếp nhận nốt những chiếc tàu bay còn lại của DELAG. Vào thời điểm này ba chiếc khác (kể cả LZ 3/"Z I") đã ngưng hoạt động và thêm năm chiếc khác đã mất trong các tai nạn. Hai trong số đó có thiệt hại nhân mạng: Chiếc Zeppelin LZ 14/"L 1" của Hải quân bị bão đẩy ra biển Bắc, 14 quân nhân đã chết đuối. LZ 18/"L 2" chìm vào trong lửa sau một cú nổ của động cơ, tất cả thành viên trong đội bay đã chết.

Mức độ kĩ thuật của Zeppelin vào năm 1914 là với chiều dài 150–160 m và thể tích 22.000 – 25.000 m³, Zeppelin có thể mang trọng tải đến 9 tấn. Thông thường các chiếc Zeppelin được khởi động bởi ba động cơ Maybach với công suất 147 kW (200 PS) cho mỗi động cơ và đạt vận tốc đến khoảng 80 km/h.

Zeppelin trong chiến tranh thế giới lần thứ nhất

Trong chiến tranh sự phát triển của Zeppelin được thúc đẩy mạnh. Bên cạnh đó cũng nhiều tàu bay có kết cấu cứng cùng loại Schütte-Lanz đi vào bố trí. Tuy chúng đã rất cách tân, cũng từ đó Zeppelin hưởng lợi, nhưng hiệu quả thì bị hạn chế trên nguyên nhân của thân gỗ của nó. Chỉ gần cuối chiến tranh nó cũng được dựng như Zeppeline một bộ thân từ nhôm Duraluminium.

Bước nhảy vọt kĩ thuật
Bộ chỉ huy quân sự của Đế quốc Đức lúc đầu đã đặt những hy vọng to lớn vào những chiếc tàu bay. Nó đã xuất hiện như một dạng vũ khí kinh ngạc: So sánh với những Máy bay cùng thời, những cái thì còn đứng ở giai đoạn đầu của sự phát triển, nó đã đạt được những độ cao lớn hơn, nhanh gần như thế, có thể vũ khí hóa mạnh hơn với trọng tải lớn của nó và được nhét với nhiều bom hơn, có thể ở trong không trung lâu hơn nhiều và đạt một quãng bay xa hơn rất nhiều.

Thực tế tính chiến đấu của nó không gây khó khăn cho đối thủ, trước tiên hơi Hydro thì rất dễ bốc cháy khi bị bắn; LZ 91/"L 42" thậm chí đã vượt qua 1917 hai cú sét đánh của không trung. Cũng như lúc đầu máy bay kẻ thù chưa sở hữu vũ khí phù hợp. Nhà phi công Anh Reginald A. J. Warneford đạt "Cú bắn trúng" đầu tiên vào ngày 6 tháng 6 1915, người đã bắn cháy chiếc tàu bay bộ binh LZ 37 tại Gent. Ông đã được nhận huân chương cao quý nhất của Anh quốc, huân chương Victoria Cross cho điều đó.

Quân đồng minh đã đạt mục tiêu những thành công đều đặn chỉ sau khi đưa vào sử dụng Thân bắn lửa trong đầu năm 1916. Chiếc Zeppelin đầu tiên bị bắn cháy bằng phương thức này, là LZ 47/"LZ77" vào ngày 21 tháng 2 năm 1916, ngày đầu tiên của trận đánh ở Verdun. "LZ 77" được khởi động dưới tổng tư lệnh Major Horn từ sân bay Namur và bị bắn cháy tại Epinal trong một trận đánh ở Paris. Vào ngày 29–30 tháng 1 dưới sự dẫn dắt của tổng tư lệnh Major Geissert của sân bay Namur chiếc Zeppelin "LZ 79" khởi hành tới Paris, đã ném bom tại đó và đã bị bắn trúng trên chuyến bay về ở Heck. Kết quả là mắc cạn vào những nóc nhà của một làng ở Nam của Bỉ (thuở trước là phần đất của Đê quốc Đức). Tất cả 12 thành viên trong đoàn thoát nạn trong sự giật mình.

Tàu bay cho việc bố trí chiến tranh
Một mặt những chiếc tàu bay được dùng do thám quân sự, mặt khác được bố trí vào không chiến bằng bom.

Mặc cho những bước tiến nhảy vọt kĩ thuật so với những chiếc máy bay thì nhiều chiếc tàu bay Đức đã bị mất đi ngay từ những ngày đầu của cuộc chiến. Đây đã không là lần cuối cùng, rằng nó bị giao phó cho những chiến lược quân sự không kinh nghiệm với kĩ thuật, cho những cái mà nó không phù hợp. Như những tàu bay đã tấn công các mục tiêu dược phòng thủ mạnh mẽ ở đường chiến biên vào ban ngày trời quang và bị kéo không ít lần xuống mặt đất bởi lửa của bộ binh, phần lớn là vì bị mất quá nhiều khí bay bởi các cú bắn màn nhện bọc đạn.

Ví dụ như hai ngày sau bắt đầu chiến tranh, chiếc Zeppelin LZ 21/"Z VI" đã phải đáp khẩn ở Bonn vì tổn thất mạnh hơi bay sau cuộc thả bom ở Lüttich. Hay trong cùng tháng hai chiếc Zeppelin tiếp theo cũng bị bắn cháy, và LZ 23/"Z VIII" đã rơi tạm thời vào tay Pháp.

Những tàu bay của bộ binh tìm được địa bàn làm việc của chúng ở Đông biên chiến cũng như Đông Nam cạnh biển Đen và cạnh Adria. Ở đó nó có thể mang lại đầy đủ giá trị cho những thế mạnh, những bố trí bom chiến lược và do thám. Ngược lại, bên biên chiến phía Tây những chiếc tàu bay chưa bao giờ là công cụ đúng đắn vì biên chiến tĩnh và những sự việc đặc biệt nổi lên tại đó. Tại đây nó làm việc gần như hoàn toàn phía sau những đường chiến thật sự và quăng bom các đường cung cấp và các lực lượng yểm trợ sau, để bố trí ném bom chiến lược thì nó đã hoàn toàn không xảy ra vì tình hình thời tiết không thuận lợi.

Đến đầu năm 1917 bộ binh và thủy binh cùng nhau ném bom trong một khu vực rộng lớn của Luân Đôn. Những đe dọa cho tàu bay tăng nhiều vào đầu năm 1916 vì máy bay săn hay các pháo binh phòng thủ không trận với thân bắn lửa.

Nhà lãnh đạo của các tàu bay, Peter Strasser, một nhà lý thuyết thiên tài, hợp hóa thực tế đã nhận biết cái "Tốt trong Xấu": Những cản trở của các hoạt động tàu bay là một khả năng, quay đều công việc của vũ khí tàu bay, để thích nghi chính nó với địa bàn tiếp tế hạn chế. Thực tế thủy binh cũng đã giảm số lượng các cuộc tấn công gần phân nửa. Con số của các điệp vụ do thám gần như không đổi, vì Zeppelin đã không được thay thế ở đây bởi máy bay.

Thủy binh đã cất dùng những tàu chiến của họ đến lúc cuối trong bố trận. Trên biển Bắc và biển Đông Đức đã phơi bày đầy đủ lợi thế của nó trong rất nhiều điệp vụ do thám dài ngày và rất thành công một phần. Nó đã phục vụ đặc biệt tốt tại việc tìm kiếm thủy mìn và đánh dấu các vùng chứa mìn của kẻ thù bằng các phao Buoy được quẳng ra. Trong mùa Đông 1916 các tàu bay thủy quân cũng được bố trí, để trợ tiếp thực phẩm cho các đảo thuộc Đức bị cắt rời khỏi thế giới bên ngoài bởi băng. Một vai trò quyết định được nhắc lại cho các Zeppelin thủy binh tại trận Skagerrak. Trong trận này 10 chiếc Zeppelin đã tham gia, nhờ các thông tin do thám của nó các hạm đội tàu biển Đức đã được bảo vệ trước sự tàn phá.

Các chuyến bay tấn công, trên tất cả là chống Anh quốc, đã chỉ được thực hiện trong sự bảo vệ của màn đêm từ cuối năm 1914. Với điều đó nó đã ép đối phương phát triển sự phòng thủ không trung và bố trí các đèn phóng quang. Các cuộc tấn công không trung thì đã có từ trước chiến tranh thế giới lần thứ nhất (thí dụ Tripoli 1905). Những xung đột mạnh mẽ đã có trên các cuộc bố trí thả bom từ không trung. Như thế chỉ các mục tiêu quân sự được thu vào tầm ngắm (tốt và chuẩn xác như có thể), nhưng cuối cùng sự chính xác trong đêm tối chỉ đã được mong muốn. Tuy nhiên các bom được điều khiển thông minh bởi hệ thống định vị toàn cầu và điện tử công nghệ cao trong thời đại ngày nay phần lớn không tốt hơn, là các tàu bay của thuở trước, những cái đã chỉ làm việc với định vị la bàn và sextant để xác định vị trí.

Bắt đầu 1916 các Zeppelin mới đã có thể hành động trên những độ cao lớn hơn, những cái mà cao tới 7000 mét. Để định hướng việc thả bom từ trên các tầng mây, người ta đã thả nhà quan sát trong các giỏ treo nhẹ ra. Tuy nhiên sau đó người ta đã bỏ chiếc giỏ bay nhẹ đi, vì một lượng bom phù hợp hay các giỏ nước cân bằng hoặc là chất đốt thì các viên tổng chỉ huy thích mang theo cho mình hơn.

Vào ngày 5 tháng 8 năm 1918 chiếc LZ 112/"L 70" đã bị bắn cháy sau một cuộc tấn công. Trên khoang cũng có mặt (hoàn toàn trùng hợp) tổng chỉ huy của ban tàu bay thủy binh, thiếu tướng Peter Strasser. Sau khi hoàn thành nhiệm vụ thả bom chiếc L 70 đã bị theo đuổi và bắn cháy bởi một chiếc máy bay săn phía Anh quốc vì việc đàm thoại quá sâu với dụng cụ nhắn tin. Sau sự kiện này các tàu bay thủy binh chỉ được bố trí vào các cuộc do thám xa cho các hạm đội tàu biển.

Bảng tổng kết quân sự

Tổng cộng 88 chiếc Zeppelin đã được sản xuất trong chiến tranh. Các tàu bay này đã ném 197 t quả bom trong 51 lần đi tấn công, giết tại đó 557 người và làm bị thương 1358. Bên cạnh đó gần 1200 cuộc thám thính đã được thực hiện.

Khoảng đời của tàu chiến phần lớn rất ngắn. Khoảng hai phần ba tất cả tàu bay chiến bị phá hủy mất, gần hơn phân nửa do quân thù gây ra, phần còn lại do tai nạn. Những thiệt hại nhân mạng so với những hoạt động khác của đồng đội gần như nhỏ nhoi; tại bộ binh con số đó là mười một phần trăm (79 người) và tại thủy binh là 26,3 phần trăm (389 người).

Hiệu quả của việc bố trí tàu bay chiến đã được đánh giá tổng quát khả quan. Tuy các cuộc tấn công chỉ tạo ra theo so sánh ít thiệt hại, nhưng tạo ra rộng khắp sự sợ hãi và khủng khiếp to lớn cho đối thủ trong quân sự và quần chúng và đã nối kết những lượng lớn cho các nguồn dự trữ chiến tranh quan trọng. Phía Entente đã phải bố trí gần 15 000 quân và khoảng 25 tàu chiến, vũ khí, tài nguyên và con người để chống lại các cuộc tấn công quân sự của tàu bay Đức trong tỉ lệ gần 33 chọi 1. Mặc dù các lực lượng quân sự khác, như thủy lực, đã tận dụng những chiến lược nối kết đó, nhưng tính kinh tế của các tàu bay đã không đạt đủ, ngay cả các tàu ngầm Đức.

Bảng tổng kết công nghệ

Sản lượng sản xuất lớn và những đòi hỏi tăng lên của việc bố trí cuộc chiến đã dẫn đến một sự phát triển tiếp tục rõ ràng của các chiếc Zeppelin. Chống lại kết thúc chiến tranh liên đoàn Zeppelin ở Friedrichshafen và tại nhiều địa điểm khác nhau tiếp đã sản xuất các tàu bay với chiều dài gần 200 m và nhiều hơn. Với thể tích khoảng 56 000 – 69 000 mét khối nó đã có thể bốc lên 40–50 tấn tải hàng và nhờ năm hay sáu động cơ Maybach mỗi cái gần 191 kW (260 PS), đạt tốc độ lên tới 100-130 km/h.

Vào ngày 20 tháng 10 năm 1917 LZ 101/"L 55" đã đặt lên một kỉ lục độ cao của 7600 m, để chống lại lửa của kẻ thù trên biên chiến phía Tây. LZ 104/"L 59" lại lần nữa, cái được đặt tên "Tàu bay châu Phi", đã đặt lên một chiều dài kỉ lục. Vào ngày 21 tháng 11 năm 1917 chiếc tàu bay Đức L 59 đã khởi động từ Jamboli (Bungari) theo hướng Đông Phi. Tổng chỉ huy của chiếc tàu bay, thuyền trưởng Bockholdt, đã tải thuốc súng, vũ khí và vật dụng y tế. Chiếc tàu bay nên bị gỡ rời ra sau khi đạt được mục tiêu và được ứng dụng cho những chiếc lều và việc lắp ráp. Sau cuộc nói chuyện điện đài viên tổng chỉ huy đã quay về một nửa quãng đường (xem Đức – Đông Phi). Nó đã đặt lại một quãng đường 6757 km trong 95 giờ.

Chiếc LZ 90/"LZ 120" dưới nhà chỉ huy Ernst A. Lehmann đã đặt lại chuyến bay kéo dài lâu nhất từ ngày 26. đến 31. tháng 6 năm 1917. Chuyến bay đã kéo dài 101 tiếng và sau khi đáp chiếc LZ 90 đã còn xăng cho 33 tiếng bay tiếp theo. Chuyến bay dài này vượt qua biển Đông Đức được xem như là chuyến bay thử nghiệm một phần cho chuyến bay châu Phi của chiếc L 59.

Sự kết thúc của cuộc chiến tàu bay

Sự thất bại của Đức đồng nghĩa với kết thúc các chuyến bay của tàu bay chiến đấu Đức, bởi vì phía đồng minh giàu thắng lợi đã yêu cầu một cuộc tháo bỏ vũ khí hoàn toàn của không lực Đức. Bản hiệp định Versailles đã nêu ra rõ ràng các tàu bay và đòi hỏi trong trang 202 phía Đức giao nộp toàn bộ tàu bay còn sót lại, các xưởng tàu bay và các nhà máy, nơi phần khí đẩy đã được sản xuất, trong khuôn khổ của hiệp ước đền bù chiến tranh.

Một tuần trước khi ký kết hiệp định, vào ngày 23 tháng 6 năm 1919, rất nhiều nhân viên phi công tàu bay chiến đấu đã phá hủy các Zeppeline của họ trong các nhà xưởng, để không phải giao nộp chúng cho các cựu thù địch. Với điều đó, họ đã đi theo các thí dụ của hạm đội trên biển Đức, những người hai ngày trước đó ở Scapa Flow tự đắm mình vào biển. Các tàu bay Zeppelin sót lại đã được dắt đi vào năm 1920 tới Pháp, Ý, Anh và Bỉ.

Tàu bay Zeppelin sau chiến tranh thế giới lần thứ nhất

Bước đầu

Ông Graf von Zeppelin đã mất vào năm 1917, trước khi kết thúc cuộc chiến. Với Dr. Hugo Eckener việc dẫn dắt đầu tàu công ty đã được tiếp nhận, người khác với Graf từ rất lâu đã có trong mắt những việc sử dụng dân sự cho các tàu bay thay cho các mục đích quân sự.

Trong khi hiệp ước Versailles các tàu bay đã bị loại bỏ, các liên đoàn Zeppelin và công ty DELAG hi vọng, có thể nhanh chóng nối lại việc thực hiện các chuyến bay hành khách.

Trong thực tế điều đó đã đạ được hai chiếc Zeppelin nhỏ hơn, cũng dưới các khó khăn. LZ 120 „Bodensee" đã cất cánh vào tháng tám 1919 lần đầu tiên và mang đi trong cùng năm thực tế khoảng 2400 hành khách, những người phần lớn trong số đó phục vụ trong dịch vụ đường bay. LZ 121 „Nordstern", đã nên được bố trí vào một chuyến bay được kế hoạch đến Stockholm.

1921 các nước thắng trận nhưng đã yêu cầu, rằng cũng hai chiếc tàu bay này phải được giao nộp, và cụ thể là cho tất cả các chiếc Zeppelin, những chiếc đã bị phá hủy 1919 bởi các đội bay của chúng. Các chương trình tiếp theo trước tiên cũng đã không thể hiện thực hóa, một phần bởi lệnh cấm của quân đồng minh. Vì thế các chuyến bay của Zeppelin phần lớn đã đi vào đóng băng. Nhưng Eckener và các người làm việc cùng của ông ấy đã không từ bỏ và tiếp tục tìm đến các nhà đầu tư cũng như một giải pháp, thuyết phục sự dồng ý của quân đồng minh. Cuối cùng cơ hội của họ đã bắt đầu vào năm 1924.

Tham khảo

Phát minh của Đức
Đức thế kỷ 20
Hàng không trong Thế chiến thứ nhất
Giới thiệu năm 1900
Hàng không chở hàng


title: Nước Nga Thống nhất

text:
Đảng Nước Nga Thống nhất ( / Yedinaya Rossiya) là một chính đảng tại Liên bang Nga. Đây được xem là chính đảng lớn nhất và có ảnh hưởng nhất trong nền chính trị nước Nga và có thể được xem là đảng cầm quyền tại Nga liên tiếp kể từ khi nó được thành lập, hiện tại hậu thuẫn cho chính quyền của Vladimir Putin.

Lịch sử

Thành lập
Nước Nga Thống nhất được thành lập năm 2001 trên cơ sở các đoàn thể Duma Quốc gia có xu hướng ủng hộ tổng thống Boris Yeltsin, mà chủ yếu là cựu đảng viên cộng sản Liên Xô, Nga, Ukraina và Kazakhstan.

Đây là đảng chính hậu thuẫn tổng thống Vladimir Putin và được xem như phương tiện chính trị của ông ở Duma quốc gia Nga (Hạ viện Nga). Đảng với sự sáp nhập của Đảng Tổ quốc - Toàn Nga của Yury Mikhailovich Luzhkov, Yevgeny Primakov và Mintimer Shaeymiev, và Đảng Thống nhất của Nga (thành lập tháng 9 năm 1999), đứng đầu là Sergei Shoigu và Alexander Karelin. Cho đến thời điểm 2020 vẫn là chính đảng cầm quyền liên tục và duy nhất tại Nga.

Phát triển
Nước Nga Thống nhất là một đảng khá mới trong Nghị viện Nga nhưng đã chiếm được nhiều cảm tình trong những cuộc bỏ phiếu liên bang và địa phương gần đây nhờ vào sự yêu thích của người dân đối với ông Putin.

Trong những cuộc bầu cử nghị viện năm 2003 nó giành được 37% số phiếu. Vào tháng 1 năm 2005, Đảng này giữ được 305 ghế trong 450 ghế, tạo thành đa số theo Hiến pháp. Những đảng viên của Đảng giành được 88/178 ghế đại biểu tại Hội đồng Liên bang Nga (Thượng viện Nga). Trong bầu cử tổng thống năm 2004 Nước Nga Thống nhất ủng hộ Vladimir Putin và đã đóng góp vào chiến thắng của ông.

Một số Bộ trưởng trong Chính phủ của Putin cũng như nhiều Thị trưởng Khu vực và những công chức chính phủ cấp cao khắp nước Nga là đảng viên của đảng. Người đứng đầu đảng Nước Nga Thống nhất hiện nay là Phát ngôn viên Duma và là cựu Bộ trưởng Bộ nội vụ Boris Gryzlov, được bầu vào ghế chủ tịch đảng vào tháng 11 năm 2002. Ngày 15 tháng 4 năm 2008, Vladimir Putin nhận trách nhiệm trở thành chủ tịch đảng.

Alexander Sidyakin trở thành người đứng đầu Ban Chấp Hành Trung ương tại đại hội vào ngày 4 tháng 12 năm 2021.

Ảnh hưởng
Trên trang web chính thức của đảng cho rằng họ có 1.530.000 đảng viên (20 tháng 7 năm 2007). Theo bảng tự khai của Nước Nga Thống nhất vào ngày 20 tháng 9 năm 2005, đảng có 2.600 văn phòng ở địa phương vầ 29.856 cơ sở ở toàn nước Nga.

Nước Nga Thống nhất có thể xem là những người theo chủ nghĩa quốc gia trên một số vấn đề (quốc tế), kết hợp với xu hướng tự hào về những thành tựu của Liên bang Xô Viết (đặc biệt là chế độ tập trung và chủ nghĩa toàn trị của nó), nhưng không hẳn nhận mình là người cộng sản. Hệ tư tưởng chủ yếu của đảng hoàn toàn đi cùng với học thuyết chính trị của cá nhân của Vladimir Putin và theo ý nghĩa này, đã trải qua nhiều thay đổi.

Xem thêm
 Đảng Cộng sản Liên Xô
 Đảng Cộng sản Nga 1990-1

Tham khảo

 Trang web chính thức của đảng
 Trang web chính thức của một phần Duma
 Diễn đàn của những người ủng hộ đảng
 Hội thanh niên của đảng
 Nước Nga Thống nhất (Moscow)
 Nước Nga Thống nhất (Ural)

Đảng phái chính trị Nga
Khởi đầu năm 2001


title: Acrapex relicta

text:
Acrapex relicta là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó được tìm thấy ở South Carolina, North Carolina và tây nam Virginia.

Chiều dài cánh trước là 7.5–10 mm đối với con đực và 8.5–10 mm đối với con cái.

Liên kết ngoài
First Record Of The Chi Acrapex From The New World, With Description of a new Species from the Carolinas và Virginia (Noctuidae, Amphipyrinae)
Image

Chú thích

Acrapex


title: Hiến đế

text:
Hiến Đế (chữ Hán: 献帝 hoặc 憲帝) là thụy hiệu của một số vị quân chủ.

Danh sách
 Hán Hiến Đế (gọi tắt theo thụy hiệu thật là Hiếu Hiến Đế, có thụy hiệu khác Hiếu Mẫn Đế)
 Thành Hán Hiến Đế (truy tôn)
 Hán Triệu Hiến Đế (truy tôn)
 Đại Hiến Đế (truy tôn)
 Lương Trinh Hiến Đế Tiêu Kỷ (trước đó gọi là Vũ Lăng Trinh Hiến Vương)
 Hậu Lương Quang Hiến Đế (truy tôn)
 Hậu Hán Chiêu Hiến Đế (truy tôn)
 Hậu Chu Minh Hiến Đế (truy tôn)
 Liêu Giản Hiến Đế (truy tôn)
 Liêu Trang Hiến Đế (gọi tắt theo thụy hiệu Hiếu Hòa Trang Hiến Hoàng Đế, vì thế cũng có lúc gọi là Hiếu Hòa Đế)
 Kim Mục Hiến Đế (truy tôn)
 Hạ Khâm Hiến Đế (do Minh Ngọc Trân truy tôn)

Xem thêm
 Văn Hiến đế
 Hiến hoàng hậu
 Hiến thái tử
 Hiến Mẫn thái tử
 Hiến Vương
 Hiến thế tử
 Hiến công
 Hiến hầu
 Hiến bá
 Hiến tử
 Hiến nam
 Điệu Vương
 Chiêu tử
 Điệu Tử
 Hoàn tử
 Khang tử
 Vũ tử

Thụy hiệu


title: Đặc điểm tay thuận và thiên hướng tình dục

text:
Mối quan hệ giữa sự thuận tay và xu hướng tính dục đã xuất hiện trong một vài nghiên cứu khoa học, những nhà nghiên cứu đã chỉ ra rằng những người thuận tay phải có khả năng cao hơn là người dị tính so với người đồng tính.

Mối liên hệ giữa sự thuận tay và xu hướng tính dục đã được tìm thấy ở cả hai giới. Rất có thể, nó phản ánh căn nguyên của xu hướng tính dục; nghiên cứu bởi Ray Blanchard đã liên kết mối quan hệ này với cơ chế thứ tự sinh anh em. Nghiên cứu này cho rằng người nam có nhiều anh trai có khả năng là người đồng tính hơn.

Nghiên cứu

Nghiên cứu bởi Lalumière và cộng sự, phân tích tổng hợp 2002
Nghiên cứu bởi Lalumière và cộng sự đã nghiên cứu tổng hợp 20 nghiên cứu với tổng cộng 6,987 người đồng tính và 16,423 người dị tính tham gia. Họ đã phát hiện rằng tỉ lệ đàn ông đồng tính không thuận tay phải là hơn 34%, và ở phụ nữ đồng tính là hơn 91% (tổng cộng là 39% ở hai giới).

Nghiên cứu bởi Williams và cộng sự, 2000
Trong một nghiên cứu với sự tham gia của 382 nam giới (gồm 278 người đồng tính và 104 người dị tính), không có mối liên hệ nào đáng chú ý nào được tìm thấy giữa sự thuận tay và xu hướng tính dục.

Nghiên cứu của Mustanski và cộng sự, 2002
Mustanski và cộng sự đã nghiên cứu xu hướng tính dục và tay thuận trong một nhóm gồm 382 nam giới (205 dị tính; 177 đồng tính) và 354 nữ giới (149 dị tính; 205 đồng tính). Mặc dù tỷ lệ nữ giới đồng tính thuận tay trái cao hơn đáng kể so với nữ giới dị tính (18% so với 10%), không có sự khác biệt đáng kể nào được tìm thấy giữa nam giới dị tính và nam giới đồng tính luyến ái về tay thuận.

Nghiên cứu của Lippa, 2003
Lippa đã nghiên cứu xu hướng tính dục và tay thuận trong một nhóm gồm 812 nam giới (351 dị tính; 461 đồng tính) và 1.189 nữ giới (707 người dị tính; 472 người đồng tính). Nam giới đồng tính có khả năng không thuận tay phải cao hơn 82% so với nam giới dị tính, nhưng không có sự khác biệt đáng kể nào được tìm thấy giữa nữ giới dị tính và đồng tính về tay thuận. Khi kết hợp nam và nữ thành một mẫu nghiên cứu lớn, những người đồng tính luyến ái có khả năng không thuận tay phải cao hơn 50% so với những người dị tính luyến ái.

Nghiên cứu của Blanchard và cộng sự, 2006
Blanchard và những người khác chỉ ra rằng cơ chế thứ tự sinh anh em trai (xác suất một bé trai là đồng tính tăng lên cùng với số lượng anh trai cùng một mẹ ruột) dường như chỉ giới hạn ở nam giới thuận tay phải. Hơn nữa, một nghiên cứu khác cũng cho rằng đàn ông thuận tay trái không có anh trai có khả năng là đồng tính hơn so với đàn ông thuận tay phải có anh trai. Như Blanchard và cộng sự đã đề cập trong bài báo cáo,

Tỷ lệ đồng tính luyến ái cao hơn ở nam giới không thuận tay phải hay có anh trai, so với đàn ông không có cả hai đặc điểm này. Tuy nhiên, tỷ lệ đó ở nam giới có cả 2 đặc điểm trên lại tương đương với tỷ lệ của nhóm không có đặc điểm nào.

Khảo sát của BBC
Trong một cuộc khảo sát trực tuyến đa quốc gia, người đồng tính được cho là có khả năng thuận tay trái (12% ở nam và 11% ở nữ) hơn so với người dị tính (11% ở nam và 10% ở nữ). Người song tính ở cả 2 giới tính nam và nữ thường tự mô tả bản thân thuận cả 2 tay (ambidextrous) hơn những người đồng tính hay dị tính cùng giới (song tính nam: 12%, đồng tính/dị tính nam: 8%, song tính nữ: 16%, đồng tính nữ: 12%, dị tính nữ: 8%).

Nghiên cứu của Blanchard, 2008 từ Kho lưu trữ tài liệu về Hành vi Tình dục
Một nghiên cứu sau này của Blanchard rút ra được rằng, theo thống kê, cả những người đồng tính nam thuận tay phải và những người dị tính nam thuận tay trái đều có số lượng anh trai đáng kể, nhưng đối với những người dị tính nam thuận tay phải hoặc những người đồng tính nam thuận tay trái, số liệu đó lại không có ảnh hưởng rõ rệt nào.

Nghiên cứu của Blanchard, 2008 về Bán cầu não
Blanchard đã đề cập đến những cách mà giả thuyết miễn dịch từ người mẹ có thể giải thích cho cơ chế thứ tự sinh anh em và tay thuận. Trong trường hợp này, người mẹ được dự đoán là sẽ có nhiều sức đề kháng hơn đối với kháng nguyên nam sau mỗi thai kì, và vì thế mà sẽ sản sinh ra nhiều kháng thể “kháng nam” hơn. Ông đưa ra hai khả năng: Hoặc là những bào thai không thuận tay phải sẽ ít nhạy hơn đối với kháng thể nói trên, hoặc mẹ của những bào thai thuận tay trái, vì một lí do nào đó mà không sản sinh kháng thể đó.

Nghiên cứu về xoáy tóc của Schwartz và cộng sự
Với một mẫu gồm 694 nam giới đồng tính và 894 nam giới, nghiên cứu tìm thấy rằng 13.9% nam giới đồng tính và 15.9% nam giới dị tính không thuận tay phải - một sự khác biệt không đáng kể. Nghiên cứu mô phỏng lại ‘hiệu ứng anh trai’ đối với nam giới đồng tính, nhưng không giống như Blanchard (2006) (xem ở trên), nghiên cứu phát hiện rằng hiệu ứng có tác dụng với cả nam giới đồng tính thuận tay phải và thuận tay trái, có ảnh hưởng mạnh mẽ lên nam giới đồng tính thuận thay trái hơn là tay phải.

Nghiên cứu của Kishida và Rahman, 2015
Với một mẫu gồm 478 nam giới dị tính và 425 nam giới đồng tính, nghiên cứu tìm thấy nam giới đồng tính có khuynh hướng cực thuận tay phải và không thuận tay phải lớn hơn đáng kể so với nam giới dị tính.

Nghiên cứu của Lee Ellis và cộng sự, 2016
Với một mẫu gồm học sinh đại học ở Malaysia và Hoa Kỳ, nghiên cứu tìm thấy rằng ở nữ giới, hấp dẫn đồng giới có liên quan đến việc thuận tay trái. Nghiên cứu không tìm thấy sự tương quan này ở nam giới sau khi đối chứng yếu tố sắc tộc.

Vô tính luyến ái
Năm 2014, một cuộc nghiên cứu trên Internet đã cố gắng phân tích mối quan hệ giữa việc tự xác định là người vô tính, tay thuận, và những dấu ấn sinh học khác, so sánh với những cá nhân thuộc các nhóm xu hướng tính dục khác. Tổng cộng gồm 325 người vô tính (60 nam và 265 nữ), 690 người dị tính (190 nam và 500 nữ), và 268 người phi dị tính (64 nam và 204 nữ) đã hoàn thành bảng khảo sát qua mạng. Bài nghiên cứu khẳng định rằng so với nam và nữ dị tính, nam và nữ vô tính có xu hướng không thuận tay phải cao hơn 2.4 và 2.5 lần.

Xem thêm

 Đặc tính sinh học và xu hướng tính dục
 Tỉ lệ độ dài giữa các ngón tay
 Thứ tự sinh anh em trai và xu hướng tính dục ở nam
 Xu hướng tay thuận, mục Tính dục và bản dạng giới
 Đặc tính thiên về một bên cơ thể
 Những hormone tiền sản và xu hướng tính dục
 Người chuyển giới

Tham khảo

Thiên hướng tình dục
Thiên hướng tình dục và khoa học


title: Khủng hoảng dầu mỏ 1973

text:
Khủng hoảng dầu mỏ là thời kỳ giá dầu mỏ tăng cao gây áp lực lớn cho nền kinh tế. Cuộc khủng hoảng dầu mỏ năm 1973 bắt đầu từ tháng 10 năm 1973 khi các nước thuộc Tổ chức các quốc gia Ả Rập xuất khẩu dầu mỏ tuyên bố ban hành lệnh cấm vận hay nói cách khác là quyết định ngừng sản xuất dầu mỏ sang các nước ủng hộ Israel trong cuộc chiến tranh Yom Kippur, cụ thể ở đây là nước Mỹ. Trước khi lệnh cấm chấm dứt vào tháng ba 1974, giá dầu thế giới đang từ $3/thùng lên đến gần $12/thùng, trong khi đó ở nước Mỹ thì giá dầu cao hơn chút ít. Việc ngừng xuất khẩu dầu mỏ này đã gây ra cuộc Khủng hoàng dầu mỏ, hay còn được ví như một " cú sốc giá dầu",đã để lại nhiều hậu quả xấu nhất thời và dài dẵng đối với nền chính trị toàn cầu và nên kinh tế thế giới. Sự việc được ví như " cú sốc giá dầu đầu tiên trong lịch sử", kéo theo sau đó lại là một " cú sốc dầu mỏ lần thứ II " diễn ra vào năm 1979.

Tổng quan

Việc cắt đứt sự xuất khẩu dầu này là sự đáp trả cho sự can thiệp của nước Mỹ vào cuộc chiến tranh Yom Kippur năm 1973. Chỉ sáu ngày sau khi Ai Cập và Syria châm ngòi cho cuộc tấn công quân sự bất ngờ chống lại Israel thì nước Mỹ lại nhúng tay cung cấp vũ khí cho Israel. Để đáp trả lại việc làm của Mỹ, Tổ chức các quốc gia Ả Rập xuất khẩu dầu mỏ (viết tắt là OPEC, bao gồm các nước Ả Rập của khối OPEC cùng với Ai-Cập và Syria) tuyên bố ban hành lệnh cấm xuất khẩu dầu mỏ đối với Canada, Nhật Bản, Hà Lan, Anh Quốc và cả nước Mỹ.

Cuộc khủng hoảng trên tạo sự tác động không hề nhỏ đối với mối quan hệ ngoại giao và đồng thời tạo ra sự chia cắt trong nội bộ khối NATO. Những quốc gia châu Âu và Nhật Bản đều muốn hướng đến việc thay đổi chính sách ngoại giao đối với các nước Trung Đông của Mỹ để tránh trở thành mục tiêu cho sự tẩy chay hay cấm vận dầu mỏ trên. Các quốc gia sản xuất dầu mỏ Ả Rập muốn đạt được những thay đổi chính trị theo hướng hòa bình giữa các quốc gia tham chiến. Nhân sự kiện trên, chính phủ của Nixon bắt đầu mở nhiều cuộc đàm phán đa phương với các nước tham gia vào cuộc chiến Yom Kippur. Họ muốn dàn xếp cho quân Israel rút về từ Bán đảo Sinai và Cao nguyên Golan. Trước ngày 18 tháng 1 năm 1974, ngoại trưởng Mỹ Henry Kissinger đã đàm phán thương lượng để quân đội của Israel rút hẳn về từ nhiều nơi thuộc địa phận của bán đảo Sinai. Hiệp ước cho sự hòa giải sau đàm phán giữa Israel và Syria là điều kiện đủ để thuyết phục các quốc gia sản xuất dầu Ả Rập chấm dứt lệnh cấm xuất khẩu dầu vào tháng 3 năm 1974.

Một cách độc lập, các thành viên trong khối OPEC đều tranh thủ lợi dụng cơ cấu điều chỉnh giá dầu toàn cầu như một đòn bẩy để tăng cường thu nhập cho riêng mình bằng cách đẩy giá dầu thế giới lên sau nhiều lần đàm phán không thành với các công ty dầu khí phương Tây.

Lệnh cấm vận diễn ra cùng thời gian với việc nhu cầu tiêu thụ dầu khí tăng cao từ các quốc gia đang công nghiệp hóa và đồng thời với sự tăng trưởng mạnh mức tiêu thụ dầu của quốc gia nhập khẩu dầu lớn nhất thế giới tại thời điểm đấy, cụ thể là nước Mỹ. Sau khi lệnh cấm được dỡ bỏ, những quốc gia bị ảnh hưởng bởi lệnh cấm vận bắt đầu ban hành những chính sách mới để hạn chế sự lệ thuộc của mình vào các nước xuất khẩu dầu mỏ khác trong tương lai.

Cú sốc giá dầu năm 1973, đi cùng với sự sụp đổ của thị trường chứng khoán 1973–1974 được xem như các sự kiện tách biệt (không liên quan) vì thực chất thì sự kiện có tầm ảnh hưởng khủng khiếp hơn cả đổi với nước Mỹ là cuộc Suy thoái kinh tế toàn cầu.

Việc thành công trong việc tiến hành lệnh ngừng xuất khẩu cho thấy được quyền lực cả về mặt chính trị và kinh tế của Ả Rập Xê Út. Vì đây là quốc gia xuất khẩu lớn nhất, đồng thời cũng là một vương quốc mang bên mình khuynh hướng bảo vệ nền chính trị và tôn giáo,.

Những mốc sự kiện đáng chú ý

Sự đi xuống của ngành công nghiệp dầu khí ở nước Mỹ
Vào năm 1970, các hoạt động sản xuất sản phẩm dầu khí của Mỹ đi vào giai đoạn suy giảm vì sự ảnh hưởng của lệnh cấm vận. Theo sau đó, đại diện của Công ty Nixon là James E.Akins cùng với đại sự quán Mỹ ở Ả Rập Saudi đã tiến hành kiểm tra khả năng sản xuất các sản phẩm dầu khí ở Mỹ. Và kết quả rất đáng lo ngại vì trữ lượng dầu mỏ ở Mỹ hiện đã cạn kiệt và xu hướng chắc chắn sẽ là giảm sâu.

Theo Akins, lệnh ngưng xuất khẩu dầu mỏ tác động rất ít đến tổng lượng dầu cung cấp cho thế giới.

OPEC

OPEC – viết tắt của Organization of the Petroleum Exporting Countries hay nói cách khác là tổ chức các quốc gia chuyên về xuất khẩu dầu khí bao gồm 12 thanh viên bao gồm Iran, bảy nước Ả Rập (Iraq, Kuwait, Libya, Quatar, Ả Rập Xê Út và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất), cùng với Venezuela, Indonesia, Nigeria và Ecuador được thành lập tại hội nghị ở Baghdad vào ngày 14 tháng 9 năm 1960. Mục đích mà OPEC thành lập là để hạn chế sức ép đến từ "Seven Sisters" (7 công ty Dầu khí phương Tây lớn) để hạ thấp giá dầu.

Thoạt đầu, OPEC hoạt động như một bộ phận mặc cả giá dầu cho các nước giàu tài nguyên – ở đây là các nước đang phát triển. OPEC ước tính những hoạt động của mình để hưởng phần chia nhiều hơn của việc huy động lợi nhuận đến từ phía các công ty dầu khí và gia tăng quyền lực của mình trong việc kiểm soát tiến độ sản xuất sản phẩm dầu khí. Vào đầu những năm 1970, OPEC bắt đầu có tầm ảnh hưởng về mặt kinh tế và chính trị; các công ty dầu khí và các quốc gia xuất khẩu dầu khí đột nhiên phải đối mặt lượng dầu xuất khẩu không đồng nhất.

Sự kết thúc của thỏa hiệp tiền tệ Bretton Woods

Vào ngày 15 tháng 8 năm 1971, Mỹ độc lập rút khỏi thỏa hiệp tiền tệ Bretton Woods. Mỹ đồng thời cũng bỏ qua Chuẩn mực quy đổi Vàng (Gold Exchange Standard) trong khi giá của đồng đô-la đã được bình ổn theo giá vàng và giá cả của các ngoại tệ khác cũng phải chịu sự ảnh hưởng của đồng USD – giá đô-la tăng giảm liên tục phụ thuộc vào nhu cầu của thị trường. Không lâu sau đó, Anh quốc lại tiếp tục nâng cao sự ảnh hưởng của đồng Bảng Anh của mình. Trong khi các quốc giá khác hướng đến giá cả đồng tiền phụ hợp với đồng tiền của mình nhất. Góp phần vào giá cả ngoại tệ như trên sẽ tạo ra sự lên xuống không ngờ đến trong một khoản thời gian, các nước công nghiệp gia tăng lượng vàng tích trữ của mình bằng cách nâng giá nguồn hỗ trợ tiền tệ lên mức lớn nhất từ trước đến giờ. Kết quả là, một sự hạ giá đồng đô la và các ngoại tệ của các quốc gia khác. Cũng bởi vì giá dầu tính theo đô-la, thu nhập của các quốc gia sản xuất dầu giảm. Tháng 9, 1971, OPEC đề cập một hội nghị đề xuất từ ngày này trở đi, họ sẽ niêm yết giá dầu theo giá vàng.

Điều này có ảnh hưởng đến "cuộc khủng hoảng dầu mỏ". Sau 1971, OPEC lại chậm trễ trong việc điều chỉnh lại sự tụt giá trị tiền tệ này. Từ 1947 đến 1967, giá đồng đô-la lại tăng trở lại tầm khoảng 2%/năm. Cho đến khi khủng hoảng dầu mỏ diễn ra thì giá trị đồng đô-la vẫn giữ vững ổn định so với các ngoại tệ khác. Sự gia tăng giá cả trong giai đoạn 1973–1974 đánh trả giá dầu trở về quy ước theo giá vàng như những gì đã đề cập ở Bretton Woods.

Cuộc chiến tranh Yom Kippur

Tháng 10, 1973, Syria và Ai Cập, với sự ủng hộ của các quốc gia Ả Rập khác, khơi mào cuộc tấn công quân sự vào Isarael, ở Yom Kippur. Điều này dẫn đến mâu thuẫn lớn với các nước Ả Rập – Israel về mặt kinh tế và tôn giáo. Vào thời điểm trên, Iran là quốc gia xuất khẩu dầu lớn nhất thế giới và là đồng minh thân cận của Mỹ. Vài tuần sau đó, đại diện bên Iran phát ngôn: "Tất nhiên là giá dầu sẽ tăng... Chắc chắn! Và như thế nào? Các nước khác đã tăng giá dầu lên tận 300%, và điều tương tự cũng xảy ra với giá đường và xi măng. Các người mua dầu thô của nước tôi rồi bán lại cho chúng tôi, lọc dầu, rồi bán với giá gấp tram lần giá mà các người đã trả chúng tôi,… Điều đáng nói là, kể từ nay trở đi, các người phải trả nhiều hơn để mua dầu từ chúng tôi. Hay là như thế này, trả hơn 10 lần vậy "

Vào tháng 10 năm 1973, tổng thống Mỹ Richard Nixon cấp phép cho chiến dịch Nickle Grass, cho phép Không quân Mỹ cung cấp vũ khí quân sự, hỗ trợ quân sự cho Israel, sau khi Liên Xô bắt đầu điều quân tới Syria và Ai Cập.

Cấm vận

Để đáp trả việc Mỹ cung cấp vũ khí quân sự cho Israel, tháng 10 năm 1973, OPEC nâng giá dầu lên 70% đến mức giá $5.11/thùng. Sau ngày hôm đó, lãnh đạo dầu mỏ nhất trí ban hành lệnh cấm vận, cắt giảm 5% trong việc sản xuất dầu mỏ trong tháng 9 và tiếp tục cắt giảm tiếp thêm 5% nữa cho đến khi nào đạt được mục đích chung và mục đích chính trị. Ngày 19, tháng 10 năm 1974, thổng thống Nixon yêu cầu Quốc hội hỗ trợ $2.2 tỷ  từ nguồn cứu trợ khẩn cấp đến Israel, bao gồm cả $1.5 triệu ngay lập tức. George Lenczowki nói "Hỗ trợ và viện trợ quân sự khẩn cấp của tổng thống Nixon sẽ không cứu Israel khỏi sự sụp đổ". Quyết định đề xuất hỗ trợ $2,2 tỷ đô này dẫn đến đến sự đáp trả của OPEC. Lybia ngay lập tức tuyên bố sẽ dừng luôn nguồn dầu cung cấp vận chuyển đên đất Mỹ. Các quốc gia Ả Rập, các quốc gia sản xuất dầu mỏ hùa nhau tham gia vào việc cấm vận, ngưng hẳn việc xuất khẩu với Mỹ vào ngày 20 tháng 10 năm 1973. Ở hội nghị Kuwait, OPEC tuyên bố việc ngưng cung cấp dầu đến nhiều quốc gia và cắt hẳn luôn giao thiệp với nước Mỹ - được coi là quốc gia thù địch chính từ thời điểm này.

Giá dầu tăng lại được gánh thuế rất nặng. Bởi vì nguồn cầu trong thời gian ngắn không tăng giảm nhất thời, nguồn cung nhất thời vẫn còn rất ít khi giá dầu bị đẩy lên cao. Do đó, giá dầu thị trường tăng từ $3/thùng lên tận $12/thùng để giảm đáng kể nhu cầu. Kể từ khi hiệp định giá cả Bretton Woods bị chấm dứt kết hợp với sự lạm phát vào đầu những năm 1980, giá dầu vẫn tiếp túc leo thang cho đến năm 1986.

Qua nhiều đợt biến đổi giá dầu, lệnh cấm vận dầu thay đổi cả tình hình chính trị ở Trung Đông đến cả các công tác thăm dò, tìm kiếm dầu mỏ. Ngay cả việc tìm kiếm nguồn tài nguyên khác thay thế cho dầu cũng bị làm khó vì tỉ lệ lạm phát ngày một leo thang.

Các mốc sự kiện cụ thể

Tháng 1 năm 1973 – 1974, Thị trường chứng khoán thoái trào vì áp lực đến từ lạm phát cao và sự suy sụp của thị trường ngoại tệ
Ngày 23 tháng 8 năn 1973, để lên kế hoạch cho cuộc chiến tranh Yom Kippur, quốc vương Ả Rập Xê Út Faisal và tổng thống Ai Cập Anwar Sadat hội đàm tại Riyadh và bí mật thương thuyết với nhau, trong đó Ả Rập muốn sử dụng giá dầu như một "loại vũ khí" cho cuộc xung đột quân sự giữa hai bên.
Ngày 6 tháng 10, Ai Cập và Syria mở cuộc tấn công nhằm vào Israel trên Sinai và cao nguyên Golan ở Yom Kippur, châm ngòi cho cuộc chiến tranh Ả Rập – Israel năm 1973.
Đêm ngày 8 tháng 10, OPEC thương lượng với nhiều công ty Dầu khí lớn để hạ nhiệt giá dầu, tuy nhiên việc này thất bại năm 1971.
Tháng 10, quân đội Mỹ tiến hành chiến dịch Nickle Grass, một chiến dịch không vận trên không trung để cung cấp vũ khí và lương thực cho Israel chống lại Ả Rập. Cũng ngay lúc này, quân đội Liên Xô lại ủng hộ và hỗ trợ cho bên Ả Rập.
Ngày 16 tháng 10, bảy cường quốc Dầu mỏ quyết định tăng giá dầu lên 17% đến $3,65/thùng và tuyên bố sẽ ngưng việc sản xuất và cung cấp dầu mỏ.
Ngày 19 tháng 10, tổng thống Mỹ Nixon lại căn thiệp sâu hơn vào cuộc chiến, đưa ra hỗ trợ quân sự $2,2 tỷ cho Israel, việc này đã làm cho Ả Rập vô cùng phẫn nộ.
Ngày 26 tháng 10, chiến tranh Yom Kippur đi vào hồi kết.
Ngày 5 tháng 11, Ả Rập tuyên bố cắt 25% lượng dầu xuất khẩu cho Mỹ, và cắt ngay lập tức 5% để đe dọa sự can thiệp của Mỹ.
Ngày 23 tháng 11, Lệnh cấm của Ả Rập chính thức có hiệu lực ở các quốc gia khác.
Ngày 9 tháng 12, ban quản trị Dầu khí Ả Rập, cắt giảm tiếp 5% cho những quốc gia không đồng minh vào tháng 1 năm 1974
Ngày 25 tháng 12, Ả Rập tuyên bố sẽ tăng 10% sản lượng dầu xuất khẩu cho OPEC
Ngày 7–9, tháng 1 năm 1974 OPEC quyết định đóng băng giá dầu cho đến ngày 1 tháng 4 năm 1974
Ngày 11 tháng 2, Kissinger buộc phải đệ trình chính sách " Độc lập nguồn năng lượng dầu mỏ " cho nước Mỹ.
Ngày 5 tháng 3, Israel rút binh sĩ cuối cùng ra khỏi phía đông của Kênh Suez.
Ngày 17 tháng 3, hội nghị OPEC ở Ả Rập, không có mặt của đại diện của Libya, công bố dừng lệnh trừng phạt, cấm vận dầu khí đối với nước Mỹ.
Đến tận tháng 12 năm 1974, sự suy thoái thị trường dầu mỏ mới đi vào thời kết.

Tầm ảnh hưởng

Lệnh cấm vận, ngưng hẳn xuất khẩu dầu mỏ tạo ra một tầm ảnh hưởng rộng lớn và dường như ngay lập tức. OPEC hối thúc các công ty dầu mỏ phải đẩy giá dầu lên thật cao. Điều này khiến cho giá dầu toàn cầu từ $3/thùng tăng gần như gấp 4 lần lên đến $12/thùng.

Sự leo thang trên ảnh hưởng rất nặng nề, khiến cho các quốc gia đang phát triển phụ thuộc vào năng lượng dẫu mỏ dẫn tới kinh doanh sản xuất rơi vào trì trệ, bế tắc hoặc chịu thua lỗ lớn. Trong khi đó thì các quốc gia xuất khẩu dầu sau khi đã đẩy giá dầu lên cao trở nên vô cùng giàu có.

Nguồn lợi nhuận thu được từ các quốc gia đang phát triển, công nghiệp hóa khiến các quốc gia xuất khẩu dầu trở nên giàu có, vì thế các quốc gia đang phát triển muốn giảm sự lệ thuộc của mình nên đã chủ động cắt giảm nguồn cung cầu dầu mỏ. Không những vậy, các quốc gia phương Tây còn trang bị nhiều thêm các vũ khí quân sự nhằm gây ra sức ép chính trị, đẩy sức ép này lên vai của các nước Trung Đông. Các quốc gia Ả Rập đã tiêu hơn 100 tỷ đô-la để truyền bá tư tưởng đạo hồi giáo của mình thay vì đầu tư vào Dầu mỏ, điều này tưởng chừng như vô hại cho đến khi sự ra đời của phiến quân Al-Qaeda và Taliban.

Vài tháng sau đó, cuộc khủng hoảng cũng đi đến hồi kết. Lệnh ngưng xuất khẩu dầu mỏ được chấm dứt vào tháng 3, năm 1974 sau khi hội thảo tối cao ở Washington Oil Summit, nhưng hậu quả mà cuộc khủng để lại thực sự nặng nề và dai dẳng, nó kéo dài cho đến hết những năm 70. Đồng đô-la cũng dần lấy lại giá trị và vị thế của mình và trở nên bớt cạnh tranh hơn nhiều so với các ngoại tệ khác trên thị trường chứng khoán.

Ngành công nghiệp xe ô tô

Khủng hoảng dầu khí đưa đến tín hiệu cho công nghiệp tự động toàn cầu, điều này dẫn đến nhiều thay đổi xuất hiện ở những thập kỉ sau.

Tây Âu

Sau Thế Chiến thứ 2, hầu hết các nước Tây Âu đánh thuế nhiên liệu động cơ để hạn chế nhập khẩu, dẫn đến việc hầu hết xe hơi châu Âu trở nên nhỏ hơn và tiết kiệm hơn so với Mỹ. Vào cuối những năm 1960, thu nhập tăng khiến cho kích thước xe tăng lên.

Khủng hoảng dầu đẩy người mua xe ở Tây Âu không tiếp cận những chiếc xe to và lãng phí nhiên liệu hơn. Kết quả đáng kể nhất của quá trình này là sự phổ biến của loại xe có cốp nhỏ gọn (compact/hatchbacks). Xe có cốp nhỏ duy nhất được làm ở Tây Âu trước khủng hoảng dầu là Peugeot 104, Renault 5 và Fiat 127. Vào cuối thập kỷ 70, thị trường đã được mở rộng với sự xuất hiện của Ford Fiesta, Opel Kadelt, (được bán dưới tên Vauxhall Astra ở Anh), Chrysler Sunbeam và Citroen Visa.

Người mua tìm kiếm những mẫu xe lớn hơn dần bị thu hút bởi những mẫu xe có cốp cỡ trung. Hầu như không được biết đến ở châu Âu năm 1973, vào cuối thập kỷ, chúng đã thay thế xe chở khách (saloons) trở thành trụ cột chính của phân khúc này. Vào giữa những năm 1973 đến 1980, xe có cốp cỡ trung (medium-sized hatchbacks) đã được mở bán tại khắp châu Âu: Chrysler/Simca Horizon, Fiat Ritmo (còn gọi là Strada), Ford Escort MK3, Renault 14, Volvo 340 / 360, Opel Kadett, and Volkswagen Golf.

Những chiếc xe này được đánh giá là tiết kiệm hơn xe khách truyền thống mà chúng thay thế, và thu hút những người vốn dĩ muốn mua những chiếc xe lớn hơn. Khoảng 15 năm sau cuộc khủng hoảng, xe cốp nhỏ/trung đã thống trị hầu hết các thị trường xe nhỏ và trung ở Châu Âu và đã chiếm 1 lượng đáng kể trong gia đình thị trường xe.

Hoa Kỳ

Trước khủng hoảng năng lượng, các xe to, nặng và mạnh từng rất phổ biến. Đến năm 1971, động cơ tiêu chuẩn trong 1 xe Chevrolet Caprice là động cơ V8 400 cc,tương đương 6.5 lít (400-cubic inch (6.5 liter) V8). Chiều dài khoảng cách bánh xe trước sau là 121.5 inch (3090 milimét), và thử nghiệm chạy mẫu Chervolet Impala năm 1972 của Motor Trend cũng đạt không thể vượt qua mức 15 dặm đường cao tốc một gallon.

Cuộc khủng hoảng làm giảm nhu cầu xe lớn. Xe nhập khẩu từ Nhật Bản, tiêu biểu như Toyota Corona, Toyota Corolla, Datsun B210, Datsun 510, Honda Civic, Mitsubishi Galant (một sản phẩm nhập khập khẩu từ Chryler dưới tên gọi Dodge Colt), Subaru DL và sau này là Honda Accord đều có động cơ 4 máy tiết kiệm nhiên liệu hơn so với động cơ V8 thông thường của Mỹ và các động cơ 6 máy. Các sản phẩm nhập khẩu từ Nhật trở thành sản phẩm dẫn đầu thị trường đại chúng với cấu trúc đồng nhất (unibody) và dẫn động cầu trước (FWD), thứ đã trở thành tiêu chuẩn của ngành.

Ở châu Âu, Volkswagen Beetle, Volkswagen Fastback, Renault 8, Renault LeCar, và Fiat Brava đều rất thành công. Các nhà sản xuất Mỹ đáp trả lại bằng các mẫu Ford Pinto, Ford Maverick, Chevrolet Vega, Chevrolet Nova, Plymouth Valiant và Plymouth Volaré.

Một vài người mua than vãn về kích thước nhỏ của những mẫu xe của Nhật, và cả Toyota lẫn Nissan (sau này được biết là Datsun) đã giới thiệu những mẫu xe lớn hơn như Toyota Corona Mark II, Toyota Cressida, Mazda 616 và Datsun 810, những mẫu xe này đã thêm không gian cho hành khách và các tiện nghi như máy lạnh, tay lái trợ lực, đài AM – FM và cả cửa kính cường lực lẫn khóa trung tâm mà không tăng giá thành của phương tiện. Một thập kỷ sau cuộc khủng hoảng năm 1973, Honda, Toyota và Nissan, bị ảnh hưởng bởi những hạn chế xuất khẩu, mở rộng các khu công nghiệp nhà máy và thành lập những đơn vị xa xỉ của họ (Acura, Lexus và Infiniti) để phân biệt chúng khỏi những nhãn hiệu đại trà.

Các mẫu xe tải nhỏ gọn được giới thiệu, như là Toyota Hilux và Datsun Truck, nối tiếp là Mazda Truck (được bán dưới tên gọi Ford Courier), và mẫu Chervolet LUV chế tạo bởi Isuzu. Mitsubishi đổi thương hiệu Forte thành Dodge D 50 vài năm sau cuộc khủng hoảng. Mazda, Mitsubishi, và Isuzu hợp tác với Ford, Chrysler và GM. Sau này những nhà sản xuất Hoa Kỳ giới thiệu những mẫu xe dành riêng cho thị trường trong nước (Ford Ranger, Dodge Dakota và Chervolet S10/GMC S-15), kết thúc chính sách nhập khẩu phân phối.

Sự gia tăng của xe nhập khẩu vào Bắc Mỹ buộc General Motors, Ford và Chrysler phải giới thiệu những mô hình nhỏ và tiết kiệm nhiên liệu hơn cho thị trường trong nước. Mẫu Dodge Omni/ Plymouth Horizon từ Chrysler, Ford Fiesta và Chervolet Chevette đều có động cơ bốn máy và đủ chỗ cho ít nhất 4 người ngồi. Đến năm 1985, phương tiện giao thông tại Mỹ đi được 17.4 dặm/gallon, so với 13.5 dặm/gallon vào đầu những năm 1970. Sự cải thiện này được giữ nguyên ngay cả khi giá một thùng dầu giữ nguyên ở mức 12$ từ năm 1974 đến 1979.

Doanh thu xe khách của hầu hết các hãng (ngoại trừ sản phẩm của Chrysler) đã được phục hồi trong 2 năm triển khai từ khủng hoàng năm 1973. Mẫu Cadillac DeVille và Fleetwood, Buick Electra, Oldsmobile 98, Lincoln Continental, Mercury Marquis và vô số các mẫu xe khách cao cấp trở nên phổ biến trở lại vào giữa những năm 1970. Những sản phẩm duy nhất không được phục hồi là những mẫu giá mềm hơn như Chevrolet Bel Air và Ford Galaxie 500. Nhỏ hơn một chút, những mẫu cỡ trung như Oldsmobile Cutlass, Chevrolet Monte Carlo, Ford Thunderbird đều được bán ổn định.

Xe nhập đã thành công cùng với những mẫu hạng nặng, đắt tiền. Năm 1976, Toyota bán được 346.920 xe (trung bình nặng khoảng 2100 lb) trong khi Cadillac bán được 309.139 xe (trung bình nặng khoảng 5000lb). Những tiêu chuẩn an toàn của liên đoàn như NHTSA Federal Motor Vehicle Safety Standard 215 (liên quan đến két an toàn { pertaining to safety bumpers} và mẫu gọn nhẹ như 1974 Mustang I là tiên phong cho tổ hợp "giảm khối lượng" của thể loại xe cộ. Năm 1977, sự thay đổi của các mẫu xe đầy đủ kích cỡ của GM đã phản ánh được cuộc khủng hoảng. Năm 1979, hầu như tất cả những mẫu đầy đủ kích cỡ ở Mỹ đều bị thu nhỏ, giới thiệu những động cơ nhỏ và kích thước nhỏ. Chrysler chấm dứt những mẫu xe khách cao cấp vào năm 1981, chuyển sang động cơ dẫn động cầu trước vào năm 1982 (trừ hai mẫu xe khách Dodge Diplomat/Plymouth Gran Fury và Chrysler New Yorker Fifth Avenue).

Sự suy thoái của OPEC

OPEC sớm mất đi vị trí tiên phong và vào năm 1981, bị vượt mặt bởi những quốc gia khác. Hơn nữa, các nước thành viên đều bị chia rẽ, Ả Rập Xê Út, đang cố gắng khôi phục thị phần, gia tăng sản xuất, hạ giá thành, thu nhỏ hoặc xóa bỏ lợi nhuận của những nhà sản xuất tốn kém. Giá dầu thế giới, đạt đến đỉnh trong thời kỳ khủng hoảng năng lượng năm 1979 đạt gần 40$ một thùng, giảm trong thời kì 1980 đến dưới 10$ 1 thùng. Điều chỉnh theo lạm phát, giá dầu giảm xuống dưới mức trước năm 1973. Sự giảm giá này là thời cơ chín muồi cho các nước nhập khẩu dầu, cả các nước đã và đang phát triển.

Cấm vận đã khuyến khích những địa điểm khai thác năng lượng mới bao gồm Alaska, Biển Bắc, Biển Caspi và Kavkaz (Caucasus). Quá trình khám phá ra dầu mỏ ở lưu vực biển Caspi và Siberia đem lại lợi nhuận lớn. Sự hợp tác với OPEC chuyển thành một mối quan hệ chống đối khi Liên Xô tăng sản xuất. Vào năm 1980, Liên Xô trở thành nhà sản xuất lớn nhất thế giới.

Một phần của sự sụt giảm giá thành và địa vị kinh tế chính trị của OPEC đến từ sự di chuyển của các nguồn năng lượng thay thế. OPEC đã dựa dẫm vào sự bất co giãn của giá cả (Price Inelasticity) để duy trì nhu cầu tiêu hao cao, nhưng đã coi thường sự mở rộng, dẫn đến bảo toàn và các nguồn năng lượng sẽ tự nhiên giảm sút nhu cầu. Công nghiệp sản xuất điện hạt nhân và khí tự nhiên, nhiệt điện từ khí tự nhiên và gas lẫn ehanol đều làm giảm nhu cầu dầu.

Sự sụt giảm giá cả đã tạo ra một vấn đề nghiêm trọng trong việc xuất khẩu dầu ở các nước Bắc Âu và Vịnh Ba Tư. Những nước dân cư phân bố dày đặc, chưa phát triển, nơi nền kinh tế còn phụ thuộc mạnh vào dầu như México, Nigeria, Algérie và Libya, chưa chuẩn bị cho một sự thay đổi thị trường khiến cho các nước này rơi vào tình trạng khó khăn.

Khi nhu cầu giảm và sản xuất tăng, dầu mỏ đã ngập tràn thị trường thế giới vào giữa những năm 1980, giá dầu sụt giảm và những quy ước mất đi tính thống nhất của nó, México (1 nước ngoài thành viên), Nigeria, Venezuela, những nước mà nền kinh tế phát triển nhanh chóng vào những năm 70, phải đối mặt với tình trạng gần phá sản, và kể cả sức mạnh kinh tế của Ả Rập Xê Út cũng bị giảm đi đáng kể. Những chia rẻ của OPEC khiến những việc phối hợp trở nên khó khăn hơn. Đến năm 2015, OPEC vẫn chưa thể đạt đến sự thống trị như trong thời gian đầu của nó.

Tham khảo

Đọc thêm

 Blinder, Alan S. (1979). Economic Policy and the Great Stagflation. New York: Academic Press.
 Eckstein, Otto (1979). The Great Recession. Amsterdam: North-Holland.

 Rupert, Mark E.; Rapkin, David P. (1985). "The Erosion of U.S. Leadership Capabilities", in Johnson, Paul M.; Thompson, William R., eds. Rhythms in Politics and Economics. New York: Praeger.

Liên kết ngoài

 Hakes, Jay (2008). 35 Years After the Arab Oil Embargo, Journal of Energy Security.
 Morgan, Oliver; Islam, Faisal (2001). Saudi dove in the oil slick, The Guardian.
 Oppenheim, V.H. (1976). Why Oil Prices Go Up: The Past: We Pushed Them, Foreign Policy.
 US Energy Information Administration (1998). 25th Anniversary of the 1973 Oil Embargo

Chính sách dầu mỏ
Khủng hoảng kinh tế
Kinh tế năm 1973
Khủng hoảng năng lượng
Tiêu chuẩn vàng
Lạm phát
Quan hệ quốc tế năm 1973
Xung đột Ả Rập-Israel


title: Zepherina acanthonychina

text:
Zepherina acanthonychina là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Bechyne miêu tả khoa học năm 1956.

Chú thích

Tham khảo

Zepherina


title: Hydropsyche angkangensis

text:
Hydropsyche angkangensis là một loài Trichoptera thuộc họ Hydropsychidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Hydropsyche


title: Helbedündorf

text:
Helbedündorf là một đô thị ở huyện Kyffhäuser, thuộc bang Thüringen, Đức. Đô thị này có diện tích 96,3 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 2766 người.

Tham khảo


title: Trémouille

text:
Trémouille là một xã ở tỉnh Cantal, thuộc vùng Auvergne-Rhône-Alpes ở miền trung nước Pháp.

Dân số

Tham khảo

Xem thêm

 Xã của tỉnh Cantal

Liên kết ngoài
 Trémouille sur le site de l'Institut géographique national
 Trémouille sur le site de l'Insee
 Trémouille sur le site du Quid
 Localisation de Trémouille sur une carte de France et communes limitrophes
 Plan de Trémouille sur Mapquest

Tremouille


title: Lanzo Torinese

text:
Lanzo Torinese là một đô thị ở tỉnh Torino trong vùng Piedmont, có vị trí cách khoảng 30 km về phía tây bắc của Torino. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 5.296 người và diện tích là 10,4 km².

Lanzo Torinese giáp các đô thị: Monastero di Lanzo, Coassolo Torinese, Pessinetto, Balangero, Germagnano, và Cafasse.

Quá trình biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.comune.lanzotorinese.to.it/

Đô thị tỉnh Torino
Canavese
Thành phố và thị trấn ở Piemonte


title: Sân bay quốc tế Zamboanga

text:
Sân bay quốc tế Zamboanga (tiếng Filipin: Paliparang Pandaigdig ng Zamboanga, tiếng Chavacano và tiếng Tây Ban Nha: Aeropuerto Internacional de Zamboanga)  là sân bay chính phục vụ Thành phố Zamboanga ở Philippines. Đây là sân bay bận rộn thứ 2 ở Mindanao sau Sân bay quốc tế Francisco Bangoy ở Thành phố Davao. Sân bay có tổng diện tích 270 ha.

Quân đội Mỹ đã xây sân bay này sau khi đến đây vào ngày 15 tháng 3 năm 1945.

Các hãng hàng không và các tuyến điểm

Các hãng hàng không sau đang hoạt động tại sân bay này:

Nội địa
Cebu Pacific (Cebu, Davao, Manila)
Philippine Airlines (Manila)
PAL Express (Cebu, Davao)
South East Asian Airlines (Bongao, Cotabato, Jolo)

Quốc tế
South East Asian Airlines (Sandakan) [theo mùa]

Các hãng vận tải hàng hóa
Pacific East Asia Cargo Airlines
2GO

Các hãng đã từng hoạt động ở đây
Air Philippines
Asian Spirit
Malaysia Airlines
Mindanao Express
Mosphil Aero
South Phoenix Airways
Swift Air

Tham khảo

Liên kết ngoài
Thông tin về sân bay quốc tế Zamboanga

Sân bay Philippines


title: Tàn tích siêu tân tinh

text:
Một tàn tích siêu tân tinh (SNR-Supernova remnant ) là những kết cấu vật chất còn lại từ kết quả của một vụ nổ của một ngôi sao trong một siêu tân tinh. Tàn tích siêu tân tinh bị bao bọc bởi một làn sóng dao động thoát ra từ vụ nổ, nó chứa những vật chất của sao bị đẩy ra xung quanh, những vật chất này lan ra tạo thành một làn sóng trên đường đi của nó.

Có hai khả năng tạo thành một siêu tân tinh: khả năng thứ nhất là khi một ngôi sao khổng lồ đốt cháy hết nguồn nhiên liệu nhiệt hạch, nhân của nó không còn năng lượng, và sụp đổ vào tâm dưới trọng trường của chính nó, hình thành nên sao neutron hoặc một lỗ đen; hay hình thành một sao lùn trắng, hút vật chất từ những ngôi sao gần nó, tới khi đạt được khối lượng Chandrasekhar và rồi bùng nổ nhiệt hạch.

Trong khả năng thứ hai, sau kết quả của vụ nổ siêu tân tinh, một lượng lớn hay tất cả vật chất của sao bị đẩy ra xung quanh với tốc độ khoảng bằng 1% vận tốc ánh sáng, tức là khoảng 3000 km/s. Khi những vật chất này bị va chạm với khí ga bao quanh các sao hay giữa các sao, nó tạo nên một làn sóng chấn động và có thể nung nóng khí ga tới nhiệt độ hàng chục triệu độ C, là dạng plasma.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Galactic SNR Catalogue (D. A. Green, University of Cambridge)
 Chandra observations of supernova remnants: catalog, photo album, selected picks
 2MASS images of Supernova Remnants
 NASA: Introduction to Supernova Remnants
 NASA's Imagine: Supernova Remnants
 Afterlife of a Supernova on UniverseToday.com
 Supernova remnant on arxiv.org
 Supernova Remnants, SEDS

Tiến hóa sao
Siêu tân tinh
Tinh vân

ja:超新星#超新星残骸


title: Neutraubling

text:
Neutraubling là một thị xã ở state of Bayern ở southern Đức, ở huyện Regensburg.

Tham khảo


title: Villosanges

text:
Villosanges  là một xã ở tỉnh Puy-de-Dôme trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes miền trung nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Puy-de-Dôme

Tham khảo
INSEE

Xã của Puy-de-Dôme


title: Hydropsyche bacchus

text:
Hydropsyche bacchus là một loài Trichoptera trong họ Hydropsychidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Hydropsyche


title: Lê Hồ (xã)

text:
Lê Hồ là một xã nằm ở phía tây bắc của huyện Kim Bảng, tỉnh Hà Nam, Việt Nam.

Địa lý
Xã Lê Hồ nằm ở phía tây bắc huyện Kim Bảng, cách Hà Nội khoảng 60 km, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp xã Đại Cương và xã Đồng Hóa
Phía tây giáp xã Tượng Lĩnh
Phía nam giáp xã Tân Sơn
Phía bắc giáp thành phố Hà Nội.

Xã có diện tích 7,46 km², dân số năm 1999 là 7.851 người, mật độ dân số đạt 1.052 người/km².

Xã có diện tích 7,35 km², chiều dài 3,5 km, chiều rộng 2,5 km. Trước Cách mạng Tháng Tám năm 1945, toàn xã có hơn 3.000 người. Đến tháng 12/2005 xã có 8.182 người. Đến năm 2010, có 8.276 người. Diện tích canh tác của xã là 521,95 ha.

Hành chính
Xã Lê Hồ được chia thành 5 thôn: Phương Thượng, Phương Đàn, An Đông, Đồng Thái, Đại Phú.

Lịch sử
Cùng với dòng chảy của lịch sử, tên đất, tên làng của Lê Hồ cũng có sự thay đổi.

Từ thời vua Hùng, các địa danh thuộc xã Lê Hồ ngày nay nằm trong quận Vũ Bình, thuộc bộ Giao Chỉ. Thời thuộc huyện Cổ Bảng.

Thời nhà Đinh nơi đây là một căn cứ dẹp loạn 12 sứ quân của Đinh Bộ Lĩnh.

Đến thời Hậu Lê (1420-1527) thuộc huyện Kim Bảng. Đến năm 1466, thuộc Sơn Nam Thừa Tuyên. Xa xưa, các địa danh thuộc xã Lê Hồ lúc đầu chỉ là một xóm nhỏ có tên là Đường Giang, sau bao thế kỷ phát triển thành những làng quê trù phú, đông đúc. Năm 1472, dưới triều vua Lê Thánh Tông, tên Đường Giang đổi thành Hương Đàn xã.

Thời Tây Sơn, xã thuộc Sơn Nam Thượng.

Năm 1831, xã thuộc Kim Bảng, tỉnh Hà Nội.

Từ năm 1890, là một trong các địa danh thuộc tỉnh Hà Nam.

Khi Pháp sang xâm lược Việt Nam, chúng sáp nhập Hương Đàn với một số làng khác gọi là tổng Phương Đàn gồm các xã: Phương Đàn, Phương Thượng, An Đông, Cao Mật, Khang Thái, Tùng Quang, Dương Cương, Thịnh Đại, Nông Vụ, Lạc Nhuế.

Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thành công, để tưởng nhớ và tỏ lòng biết ơn đồng chí Lê Hồ - người con ưu tú có nhiều cống hiến đóng góp cho phong trào cách mạng của quê hương, các xã nhỏ thuộc tổng Phương Đàn vinh dự mang tên xã Lê Hồ.

Năm 1951, các thôn Tùng Quang, Dương Cương, Thịnh Đại, Nông Vụ cắt về xã Đồng Hoá.

Năm 1956, sáp nhập thôn Đaị Phú (xã Thụy Lôi) về xã Lê Hồ năm 1960.

Ngày nay, xã Lê Hồ gồm 5 thôn: Phương Đàn, Phương Thượng, An Đông, Đồng Thái (năm 1960 Khang Thái và Cao Mật sáp nhập thành thôn Đồng Thái) và Đại Phú.

Tên xã được lấy từ tên chiến sĩ cộng sản Lê Hồ - một người được sinh ra tại đây.

Kinh tế - xã hội
Đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế, phát triển văn hoá, xã hội theo hướng công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp nông thôn (2006 – 2010). Năm 2014 xã Lê Hồ được công nhận là xã đã đạt" Xã đạt chuẩn nông thôn mới".

Văn hóa
Lê Hồ là là cơ sở vững mạnh trong kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ; Lê Hồ - người đảng viên cộng sản đầu tiên của quê hương đã hy sinh vì sự nghiệp giải phóng dân tộc.

Theo ghi chép tại gia phả của một số dòng họ, thần phả còn lưu giữ được ở đình Phương Thượng; đặc bịêt là những hiện vật tìm được tại ngôi mộ cổ ở gò Nấm giữa địa giới giữa 2 xã Lê Hồ và xã Đồng Hoá năm 1987, thì các địa danh thuộc xã Lê Hồ ngày nay đã có trước đây 2000 năm lịch sử.

Từ xa xưa, nơi đây có sông Đường Giang bắt nguồn từ vực chùa Ông (nay thuộc xã Tượng Lĩnh) chảy dọc qua địa bàn xã xuống tận Vân Chu (xã Phù Vân) rồi đổ ra sông Đáy. Hai bên triền sông, cỏ cây rậm rạp, um tùm, mọc thành những vệt rừng hoang vu.

Phong tặng
 Anh hùng lực lượng vũ trang thời kì kháng chiến chống Pháp ngày 21/08/2005.

Giao thông
Xã Lê Hồ cách Quốc lộ 1 khoảng 7 km về phía Tây. Có 4 km quốc lộ 38 chạy qua địa bàn xã, đường làng, đường xóm đều được bê tông hoá, đường ra đồng đều được mở rộng và rải đá cấp phối.

Xã nằm trên quốc lộ 60B nên xã có vị trí giao thông rất quan trọng.

Chú thích

Tham khảo
 Nguồn

Đơn vị hành chính Việt Nam đặt tên theo tên người


title: Halinella kirschi

text:
Halinella kirschi là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Harold miêu tả khoa học năm 1875.

Chú thích

Tham khảo

Halinella


title: Tổng đại lý

text:
Tổng đại lý mua bán hàng hóa được xem "là hình thức đại lý mà bên đại lý tổ chức một hệ thống đại lý trực thuộc để thực hiện việc mua bán hàng hóa cho bên giao đại lý."

Tổng đại lý thường là các doanh nghiệp có đủ nguồn lực cần thiết về vốn, nhân lực, kinh nghiệm, mạng lưới... để phân phối sản phẩm cho đối tác.

Hình thức tổng đại lý là hình thức khá phổ biến trong các hệ thống thương mại Việt Nam và quốc tế.

Để được giao quyền, Tổng đại lý thường phải cam kết nhiều nghĩa vụ khác nhau, đặc biệt về doanh thu, phát triển mạng lưới, tốc độ phát triển...

Có 2 hình thức Tổng đại lý phổ biến:

1. Tổng đại lý độc quyền: Được giao toàn quyền để phân phối một loại hàng hóa, dịch vụ trên một địa bàn nhất định.

2. Tổng đại lý không độc quyền: Được giao quyền để phân phối một loại hàng hóa, dịch vụ trên một địa bàn nhất định nhưng không độc quyền. Điểm khác của tổng đại lý này so với các đại lý là họ được ưu đãi về nguồn hàng, hoa hồng, hỗ trợ nguồn lực... Tổng đại lý không độc quyền phải cạnh tranh với tổng đại lý khác trên cơ sở bình đẳng. Tuy nhiên, hình thức này có những bất lợi nhất định như việc có thể nảy sinh mâu thuẫn với các tổng đại lý ngang cấp.

Bên dưới Tổng đại lý có thể có một hệ thống nhiều đại lý các cấp nhằm phủ kín địa bàn cần phân phối hàng hóa, dịch vụ và tối ưu hóa lợi nhuận.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Kinh doanh
Thương mại


title: Tho bọ

text:
Tho bọ hay còn gọi là lạc tiên thái hay nhãn lồng Thái Lan (tên Latin: Passiflora octandra Gagnep hay Passiflora siamica Craib) là một loại cây dây leo thuộc họ Lạc tiên thường phân bố ở nhiều nơi, xuất hiện nhiều ở những vùng rừng xanh tốt, có quả của cây tho bọ có lớp vỏ ngoài màu tím quả tròn mọng, chín đỏ như quả nho, ăn vào thấy thơm ngon, trong quả tho bọ có chứa chất độc cyanur, hàm lượng khoảng 450–500 mg/kg khi ăn vào có thể bị ngộ độc dẫn đến tử vong.

Ở Việt Nam đã có trường hợp phải nhập viện hàng loạt vì ăn loại quả của câu Tho bọ với các triệu chứng như các triệu chứng: nôn mửa, đau bụng quằn quại, đau đầu, chóng mặt, sốt, co giật, hôn mê… thậm chí hôn mê sâu, ngừng thở và tử vong. Các cơ quan chức năng nước này đã có khuyến cáo không nên ăn loại quả này.

Chú thích

Tham khảo

O


title: 606 Brangäne

text:
606 Brangäne

606 Brangäne là một tiểu hành tinh ở vành đai chính. Nó được August Kopff phát hiện ngày 18.9.1906 ở Heidelberg, và được đặt theo tên Brangäne, nhân vật trong vở opera Tristan und Isolde của Richard Wagner, cô hầu gái của Isolda

Tham khảo

Liên kết ngoài
Orbital simulation from JPL (Java) / Ephemeris
 Phát hiện Circumstances: Numbered Minor Planets

Tiểu hành tinh được đặt tên
606
Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1906


title: Sân bay Francisco Reyes

text:
Sân bay Francisco Reyes (tiếng Filipin: Paliparang Francisco Reyes)  là một sân bay phục vụ vùng Busuanga, nằm ở tỉnh Palawan ở Philippines. Sân bay này cũng phục vụ đô thị giáp ranh Coron.

Các hãng hàng không và các tuyến điểm
Các hãng hàng không sau đây hoạt động tại sân bay Francisco Reyes:

Asian Spirit (Manila)
Philippine Airlines
PAL Express (Manila)
South East Asian Airlines (El Nido, Malay, Manila, Manila-Clark, Puerto Princesa)

Các hãng trước đây
Aerolift Philippines
Air Ads
Pacific Airways

Ghi chú

Xem thêm
Danh sách sân bay Philippines

Liên kết ngoài
World Aero Data - Busuanga Airport (USU) chi tiết

Sân bay Philippines
Palawan


title: Kim cương thừa

text:
Kim cương thừa (zh. 金剛乘, sa. vajrayāna) là một trường phái Phật giáo xuất hiện trong khoảng thế kỉ thứ 5, 6 tại Bắc Ấn Độ. Kim cương thừa bắt nguồn từ Đại thừa (sa. mahāyāna) và được truyền qua Tây Tạng, Trung Quốc, Nhật Bản (riêng bộ Vô thượng du-già không được truyền sang Trung Quốc và Nhật), Mông Cổ và Nga. Đây là một trong ba bộ phái Phật giáo chính hiện nay, hai bộ phái còn lại là Phát triển (còn gọi là Bắc tông, Đại thừa, Đại chúng) và Nguyên thủy (còn gọi là Nam tông, Tiểu thừa, Thượng tọa)

Xuất phát từ Phật giáo Đại thừa, nhưng trường phái này lấy thêm những phương pháp tu học huyền bí, có tính chất mật truyền. Thường thường các phái này được hướng dẫn bằng một vị Đạo sư, kinh sách của họ trình bày nhiều phép tu luyện được gọi là Đát-đặc-la (sa. tantra). Kim cương thừa hay sử dụng Chân ngôn (sa. mantra) và có ảnh hưởng mạnh nhất tại Tây Tạng. Vì hay sử dụng Chân ngôn, Phật giáo Tây Tạng cũng gọi Kim cương thừa là Chân ngôn thừa (sa. mantrayāna).

Giáo pháp của Kim cương thừa mang tính chất Mật giáo, bao gồm các yếu tố của phép Du-già (sa. yoga) và các tôn giáo thiên nhiên của Ấn Độ trộn lẫn với tư tưởng Phật giáo. Quan trọng nhất là ảnh hưởng từ Tây Bắc Ấn Độ với nhiều biểu tượng về Tịnh quang (sa. ābhāsvara, cũng được dịch là Cực quang, ánh sáng rực rỡ) cũng như ảnh hưởng của Bắc Ấn về việc tôn thờ tính dục.

Trong thời gian đầu, giáo pháp này chỉ được khẩu truyền, và đến giữa thế kỉ thứ 6 và thế kỉ thứ 10 mới được hệ thống hóa và kết tập hoàn chỉnh. Các tác phẩm quan trọng nhất của Kim cương thừa là Bí mật tập hội (sa. guhyasamājatantra) và Thời luân đát-đặc-la (sa. kālacakratantra) cũng sinh ra trong thời gian này. Các kinh sách quan trọng nhất của Kim cương thừa được gồm trong các Đát-đặc-la cũng như các bài Chứng đạo ca của các Thành tựu giả (sa. siddha, cũng gọi là Tất-đạt), là các bài diễn tả kinh nghiệm của phép tu Đại thủ ấn (sa. mahāmudrā).

Lúc Kim cương thừa truyền qua Tây Tạng thì cũng là lúc giáo pháp này đã có một chỗ đứng vững chắc trong Phật giáo nói chung. Muốn lĩnh hội Kim cương thừa, hành giả phải có một kiến giải sâu xa về giáo pháp của các bộ kinh Bát-nhã-ba-la-mật-đa, giáo pháp theo cách luận giải của Long Thụ (sa. nāgārjuna) và Vô Trước (sa. asaṅga). Vì vậy Bát-nhã-ba-la-mật-đa cũng được gọi là "Nhân thừa" (zh. 因乘, sa. hetuyāna) và Kim cương thừa được gọi là "Quả thừa" (zh. 果乘, sa. phalayāna). Trong Kim cương thừa, có một yếu tố quan trọng khác là vai trò của một vị Đạo sư, vị này Quán đỉnh và truyền lực, hướng dẫn đệ tử thiền quán, chú tâm vào một Thành tựu pháp (sa. sādhana) nhất định. Trong các phép này, sử dụng Chân ngôn, quán Mạn-đồ-la và bắt Ấn (Phật giáo) là những phương tiện quan trọng. Trong Kim cương thừa, Kim cương chử (sa. vajra), tức là chùy kim cương, biểu hiện sự Giác ngộ, ngộ được sự nhất thể của vũ trụ, vượt trên mọi nhị nguyên thông thường.

Tại Việt Nam

Hòa thượng Thích Viên Thành (1950-2002) trụ trì Chùa Hương đời thứ 11 là Thầy Tổ Phật giáo Kim Cương Thừa của Việt Nam, Ngài đã khai sáng phục hưng, phát triển Phật giáo Kim Cương Thừa ở nước ta, đưa Truyền thừa Drukpa từ đất nước Bhutan Vương quốc Phật giáo ở miền đông Dãy Himalaya hoằng truyền vào nước ta từ năm 1992 với tâm nguyện đem sự thực hành của truyền thống Kim Cương Thừa góp phần vào sự phát triển của Phật giáo Việt Nam vì lợi ích người dân và hữu tình trong nước.

Xem thêm
Mật tông

Chú thích

Tham khảo
Fo Guang Ta-tz'u-tien 佛光大辭典. Fo Guang Ta-tz'u-tien pien-hsiu wei-yuan-hui 佛光大辭典編修委員會. Taipei: Fo-kuang ch'u-pan-she, 1988. (Phật Quang Đại Từ điển. Phật Quang Đại Từ điển biên tu uỷ viên hội. Đài Bắc: Phật Quang xuất bản xã, 1988.)
Das Lexikon der Östlichen Weisheitslehren, Bern 1986.

Thuật ngữ và khái niệm Phật giáo
Newar
Khái niệm triết học Phật giáo
Đát-đặc-la


title: Maxillaria praetexta

text:
Maxillaria praetexta là một loài lan đặc hữu của Venezuela (Carabobo).

Chú thích

Tham khảo

P|praetexta


title: Cerithidea valida

text:
Cerithidea valida là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Potamididae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Cerithidea


title: Fresendelf

text:
Fresendelf là một đô thị tại huyện Nordfriesland, trong bang Schleswig-Holstein, nước Đức. Đô thị này có diện tích 2,6 km², dân số thời điểm 31 tháng 12 năm 2006 là 94 người.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Nordfriesland


title: Apophylia nobilitata

text:
Apophylia nobilitata là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Gerstacker miêu tả khoa học năm 1871.

Chú thích

Tham khảo

Apophylia


title: Perdita blaisdelli

text:
Perdita blaisdelli là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Timberlake mô tả khoa học năm 1954.

Chú thích

Tham khảo

Perdita
Động vật được mô tả năm 1954


title: Dactylispa pungens

text:
Dactylispa pungens là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Boheman miêu tả khoa học năm 1859.

Chú thích

Tham khảo

Dactylispa


title: Murg, Waldshut

text:
Murg là một xã ở huyện Waldshut trong bang Baden-Württemberg thuộc nước Đức.

Tham khảo


title: Vriesea itatiaiae

text:
Vriesea itatiaiae là một loài thuộc chi Vriesea. Đây là loài đặc hữu của Brasil.

Chú thích

Tham khảo

BROMELIACEAE DA MATA ATLÂNTICA BRASILEIRA  truy cập 22 tháng 10 năm 2009

Thực vật Brasil
itatiaiae


title: Họ Sơn liễu

text:
Họ Sơn liễu hay họ Liệt tra (danh pháp khoa học: Clethraceae) là một họ nhỏ trong bộ Thạch nam (Ericales), bản địa của khu vực ôn đới ấm tới nhiệt đới thuộc châu Á và châu Mỹ, với một loài có ở quần đảo Madeira (Bồ Đào Nha). Họ này bao gồm 2 chi, Clethra (65 loài sơn liễu, liệt tra hay xạ hương) và Purdiaea (10 loài). Ở Việt Nam có 6 loài thuộc chi Clethra.

Trong quá khứ, phần lớn các nhà thực vật học chỉ đưa chi Clethra vào trong họ này, nhưng nghiên cứu gần đây đã chỉ ra rằng chi Purdiaea, trước đây đặt trong họ có quan hệ họ hàng gần Cyrillaceae, lại có quan hệ gần với Clethra (Anderberg & Zhang 2002) nhiều hơn.

Ghi chú
Clethraceae  trong L. Watson and M.J. Dallwitz (1992 onwards). The families of flowering plants.
Germplasm Resources Information Network: Clethraceae
Anderberg A. A. & Zhang Z. (2002). Phylogenetic relationships of Cyrillaceae and Clethraceae (Ericales) with special emphasis on the genus Purdiaea. Organisms, Div. & Evol. 2: 127–137.

Tham khảo


title: Giải đua ô tô Công thức 1 Hungary 2006

text:
Giải đua ô tô Công thức 1 Hungary năm 2006 là chặng đua thứ mười ba của giải vô địch thế giới Công thức 1 năm 2006. Giải được tổ chức vào ngày 6 tháng 8 năm 2006.

Ở vòng phân hạng, Fernando Alonso và Michael Schumacher đều bị phạt trừ 10 bậc xuống các vị trí thứ 15 và 11. Còn người giành vị trí xuất phát đầu tiên là Kimi Raikkonen của đội Mc Laren.

Trời mưa trước khi diễn ra cuộc đua đã làm nhiều tay đua khác gặp trục trặc. Mặc dù xếp vị trí xuất phát đầu tiên, Kimi Raikkonen đã bị loại khỏi cuộc đua sau khi va chạm mạnh với Vitantonio Liuzzi ở vòng thứ 26. Còn Fernando Alonso, xuất phát thứ 15 nhưng nhanh chóng vươn lên dẫn đầu đoàn đua, có lúc nhanh hơn Michael Schumacher đến 1 vòng. Tuy nhiên ngay sau khi nạp nhiên liệu, ở vòng thứ 52, một bánh xe của Alonso không hoạt động và làm xe trượt khỏi đường đua rồi đâm vào rào chắn. Tận dụng việc nhiều tay đua khác gặp trục trặc kỹ thuật, Jenson Button (cũng bị trừ 10 bậc xuống vị trí thứ 14 khi xuất phát vì thay động cơ) và Michael Schumacher chiếm 2 vị trí đầu tiên. Nhưng đến vòng thứ 67/70, xe của Michael Schumacher chạy chậm dần, lần lượt bị nhiều xe khác vượt qua rồi tự bỏ cuộc, đưa xe vào khu kỹ thuật của đội Ferrari. Nhờ đó, Jenson Button lần đầu tiên giành chức vô địch một chặng đua Công thức một trong sự nghiệp. Xếp 2 vị trí sau là Pedro de la Rosa và Nick Heidfeld.

Mặc dù bỏ cuộc ở vòng 67 và xếp thứ 9 chung cuộc nhưng Michael Schumacher vận nhận được 1 điểm vì người xếp thứ 7 là Robert Kubica (đội BMW Sauber; thay Jacques Villeneuve bị ốm) chạy trên chiếc xe nhẹ hơn quy định 2 kg (không được xếp hạng).

Xếp hạng chi tiết

Tham khảo

Liên kết ngoài
Kết quả giải đua ô tô Công thức 1 Hungary năm 2006

Hungary
2006


title: Long, Somme

text:
Long là một xã ở tỉnh Somme, vùng Hauts-de-France, Pháp.

Địa lý
Thị trấn này tọa lạc trên đường D32 and the D112, khoảng 10 dặm Anh về phía đồng nam của Abbeville trong thung lũng sông Somme.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Somme

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Long trên trang mạng của INSEE
 Long trên trang mạng của Quid

Xã của Somme


title: Friedrich Wilhelm IV của Phổ

text:
Friedrich Wilhelm IV (15 tháng 10 năm 1795 – 2 tháng 1 năm 1861) là vua nước Phổ từ ngày 4 tháng 6 năm 1840 cho đến khi băng hà vào ngày 2 tháng 1 năm 1861. Friedrich Wilhelm IV "có lẽ là nhà quân chủ người Đức quan trọng nhất giữa Friedrich Đại đế và Wilhelm II". Phần lớn các nhà sử học Đức thế kỷ 19 và 20, dựa trên quan điểm của thời kỳ thống nhất nước Đức thường phê phán ông như một người tài hoa nhưng không có tính cứng rắn của một nhà chính trị, cũng như là một "Nhà lãng mạn trên ngai vàng" ảo tưởng, lạc hậu. Các sử gia ngày nay đã nhìn nhận lại hình ảnh của Friedrich Wilhelm IV cho phù hợp với thời đại của ông, và khẳng định ông là một quân vương thành công hơn những gì mà lịch sử thường công nhận. Bên cạnh tính cách dễ đổi ý và thất bại chính trị của mình, Friedrich Wilhelm IV đã giữ được ngôi báu trong cơn bão cách mạng năm 1848, đồng thời bảo tồn những cấu trúc căn bản của chế độ quân chủ và định hình cho thể chế "nửa chuyên chế, nửa lập hiến" của nhà nước Phổ cho đến khi sụp đổ năm 1918.

Là con trưởng của vua Friedrich Wilhelm III, Friedrich Wilhelm đã thể hiện tính đa cảm quá lố, cùng với niềm đam mê kiến trúc, văn học lãng mạn và tôn giáo của mình ngay từ khi còn niên thiếu. Các cuộc chiến tranh giữa Phổ với Pháp thời Napoléon, đặc biệt là cuộc chiến năm 1813, đã khơi dậy tinh thần dân tộc của ông với mộng tưởng chủ nghĩa lãng mạn về sự hồi phục niềm vinh quang của đế quốc Đức thời Trung Cổ. Thậm chí ông còn muốn thành lập một tổ chức phòng ngự chung của người Đức và sẵn sàng chấp nhận cho Hoàng đế Áo phục ngôi Hoàng đế La Mã Thần thánh, trong khi các vua Phổ làm Tổng chỉ huy quân đội đế chế. Về chính trị, là người tin vào thần quyền của nhà vua, Friedrich Wilhelm kiên quyết chống đối chủ nghĩa tự do, dân chủ và hiến pháp. Thay vì đó, ông chủ trương xây dựng một "nhà nước Ki-tô giáo" đoàn kết chặt chẽ. Để đáp ứng những yêu cầu thay đổi xã hội Phổ thời bấy giờ, sau khi lên nối đại thống vào tháng 6 năm 1840, Friedrich Wilhelm IV đã thực hiện hàng loạt cải tổ nhằm biến đổi nhà nước và nhà thờ dựa trên ý tưởng về "nhà nước Ki-tô giáo" của ông (thành hiệp các Ủy ban Liên hiệp năm 1842, Cộng đồng chung Phúc Âm năm 1846 và Nghi viện Liên hiệp năm 1847).

Chú thích

Tham khảo
Frederick William IV and the Prussian Monarchy 1840-1862, by David E. Barclay, (Oxford, 1995).
Iron Kingdom: The Rise and Downfall of Prussia, 1600-1947, by Christopher Clark, (Harvard University Press, 2006).

Quốc vương Phổ
Vương tộc Hohenzollern
Người Berlin
Vương công xứ Neuchâtel
Người được nhận Huân chương lông cừu vàng Tây Ban Nha


title: Agabus fuscipennis

text:
Agabus fuscipennis là một loài bọ cánh cứng bản địa của miền Cổ bắc (bao gồm châu Âu) và miền Tân bắc. Ở châu Âu, nó chỉ được tìm thấy ở Áo, Belarus, Cộng hòa Séc, Đan Mạch lục địa, Estonia, Phần Lan, Đức, Chính quốc Ý, Kaliningrad, Latvia, Litva, Na Uy lục địa, Ba Lan, Nga, Sardegna, Sicilia, Slovakia, Thụy Điển, và Ukraina.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài
Agabus fuscipennis at Fauna Europaea

Bọ nước
Agabus


title: Exoneura pictifrons

text:
Exoneura pictifrons là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Alfken mô tả khoa học năm 1907.

Chú thích

Tham khảo

Exoneura
Động vật được mô tả năm 1907


title: Palicourea holmgrenii

text:
Palicourea holmgrenii là một loài thực vật thuộc họ Rubiaceae. Đây là loài đặc hữu của Ecuador.

Chú thích

Tham khảo
 Jaramillo, T., Cornejo, X. & Pitman, N. 2004. Palicourea holmgrenii. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Ecuador
Palicourea


title: Surberg

text:
Surberg là một đô thị tại huyện Traunstein bang Bayern, Đức.

Tham khảo


title: Tropidophoxinellus spartiaticus

text:
Tropidophoxinellus spartiaticus là một loài cá vây tia thuộc họ Cyprinidae.
Loài này chỉ có ở Hy Lạp.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là sông ngòi và sông có nước theo mùa.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 Crivelli, A.J. 2005. Tropidophoxinellus spartiaticus. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 19 tháng 7 năm 2007.

S
Động vật được mô tả năm 1943


title: Quân ủy Trung ương Trung Quốc (định hướng)

text:
Ủy ban Quân sự Trung ương Trung Quốc có thể là:
 Ủy ban Quân sự Trung ương của nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa
 Quân ủy Trung ương của Đảng Cộng sản Trung Quốc


title: (28032) 1998 DZ23

text:
{{DISPLAYTITLE:(28032) 1998 DZ23}}

(28032) 1998 DZ23 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Yoshisada Shimizu và Takeshi Urata ở Đài thiên văn Nachi-Katsuura ở Nachikatsuura, Wakayama, Nhật Bản, ngày 17 tháng 2 năm 1998.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 28001–29000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1998
Được phát hiện bởi Takeshi Urata
Được phát hiện bởi Yoshisada Shimizu
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Deronectes platynotus

text:
Deronectes platynotus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Lacordaire miêu tả khoa học năm 1835.

Chú thích

Tham khảo

Bọ nước
Deronectes


title: Oulema melanoventris

text:
Oulema melanoventris là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được White miêu tả khoa học năm 1993.

Chú thích

Tham khảo

Oulema


title: Nguyễn Khang

text:
Nguyễn Khang (1919-1976) là một cựu chính trị gia Việt Nam. Ông từng là Thường vụ Xứ ủy Bắc Kỳ Đảng Cộng sản Đông Dương năm 1945, người đầu tiên quyết định và trực tiếp lãnh đạo thành công cuộc Tổng khởi nghĩa Hà Nội trong Cách mạng tháng Tám, Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa II, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa III, Bí thư Thành ủy Hà Nội, Bộ trưởng Văn phòng Thủ tướng phủ, Đại sứ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa tại Trung Quốc, Chánh Văn phòng Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam.

Thân thế vào bắt đầu hoạt động cách mạng

Ông sinh năm 1919 trong một gia đình nghèo tại thôn Nguyên Kinh, tổng Cao Mại, phủ Kiến Xương (nay thuộc xã Minh Hưng, huyện Kiến Xương), tỉnh Thái Bình.

Do gia cảnh nghèo túng, ông từ nhỏ đã bắt đầu đi làm kiếm sống. Năm 16 tuổi, ông rời gia đình đi làm nghề in ấn ở phủ lị. Nơi ông làm thuê chính là một cơ sở ấn loát của Xứ ủy Bắc Kỳ tại Thái Bình, vì vậy, ông sớm có sự tiếp xúc và tuyên truyền từ những người Cộng sản, bắt đầu hoạt động.

Năm 1939, ông chuyển lên Hà Nội hoạt động từ năm 1939, phụ trách Đoàn Thanh niên Phản đế liên tỉnh, tham gia Thường vụ Thành ủy Hà Nội.

Năm 1941, ông bị chính quyền thực dân Pháp bắt và đày đi Sơn La. Năm 1944, ông vượt ngục, trở về Hà Nội, tham gia Thường vụ Xứ ủy Bắc Kỳ. Từ tháng 2 năm 1945, ông kiêm Bí thư Thành ủy Hà Nội, phụ trách khu an toàn của Đảng trong vùng Hà Nội - Hà Đông - Sơn Tây. Ông còn làm biên tập báo Cứu quốc, phụ trách báo Hồn nước.

Giành chính quyền và Kháng chiến chống Pháp

Đầu tháng 8 năm 1945, ông dẫn đầu một đoàn Việt Minh trong đó có ông Trần Đình Long làm cố vấn, đã đến tiếp xúc với khâm sai Bắc Bộ của chính phủ Trần Trọng Kim là ông Phan Kế Toại, để yêu cầu giao chính quyền lại cho Việt Minh. Ngày 18 tháng 8, ông với vai trò là Chủ tịch Ủy ban Khởi nghĩa và ông Trần Tử Bình, Ủy viên Thường vụ Xứ ủy phụ trách quân sự, đã quyết định khởi nghĩa giành chính quyền ở Hà Nội. Ngày 19 tháng 8, Nguyễn Khang và Trần Tử Bình lãnh đạo dân chúng kéo đến Phủ Khâm sai ở 12 phố Ngô Quyền (Hà Nội). Sau đó, Nguyễn Khang và Trần Tử Bình đã dùng điện thoại trong Phủ Khâm sai ra lệnh cho chính quyền nhà Nguyễn ở các cấp địa phương tại Bắc Bộ: "Phải trao quyền ngay cho Việt Minh".

Đêm 19 rạng sáng 20 tháng 9 năm 1945, Xứ ủy Bắc Kỳ quyết định thành lập chính quyền cách mạng lâm thời ở Bắc Bộ tức là Ủy ban nhân dân Cách mạng Bắc Bộ, đóng trụ sở ở Phủ Khâm sai (tức Bắc Bộ phủ) và cử Nguyễn Khang làm Chủ tịch Ủy ban này.

Năm 1948, Chủ tịch Hồ Chí Minh ra sắc lệnh số 175 ngày 14 tháng 4, cử ông làm Chủ tịch Ủy ban kháng chiến hành chính Liên khu I, kiêm Bí thư Liên khu.

Ông được bầu là Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng tại Đại hội II của Đảng Cộng sản Việt Nam năm 1951.

Trong chiến dịch giải phóng Thượng Lào năm 1953 ông được Tổng quân ủy cử tham gia Bộ chỉ huy chiến dịch.

Từ nhà ngoại giao đến chính khách

Các năm 1957-1959, Nguyễn Khang được cử làm Đại sứ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa tại Trung Quốc kiêm nhiệm Đại sứ tại Mông Cổ. Lúc đó, Việt Nam Dân chủ Cộng hòa thiết lập quan hệ ngoại giao với một số ít nước trên thế giới, mà quan hệ với Liên Xô và Trung Quốc là quan trọng nhất nên đảm nhận cương vị đại sứ thường là các Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam. Năm 1959, Thiếu tướng Trần Tử Bình sang làm đại sứ thay ông.

Ông được bầu làm Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam tại Đại hội Đảng Cộng sản Việt Nam III và được bổ nhiệm làm Bộ trưởng Chủ nhiệm Văn phòng Phủ Thủ tướng (5.1959 - 4.1965) kiêm Trưởng ban Việt kiều Trung ương và sau đó là Chánh Văn phòng Trung ương Đảng cho đến khi qua đời năm 1976.

Gia đình

Vợ ông là bà Tạ Thị Thọ, nguyên chiến sĩ thành Hoàng Diệu.

Vinh danh

Ông được Nhà nước truy tặng Huân chương Hồ Chí Minh cho những đóng góp cho sự nghiệp cách mạng.

Năm 2009 ông được Nhà nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào truy tặng Huân chương Tự do hạng nhất

Tên ông được Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội đặt cho một đường phố thuộc quận Cầu Giấy, chạy dọc theo bờ sông Tô Lịch, song song với đường Láng .

Tham khảo
 Hai đại sứ và Cách mạng tháng Tám

Chú thích

Người Thái Bình
Cách mạng tháng Tám
Bí thư Thành ủy Hà Nội
Nhà ngoại giao Việt Nam
Hàm Đại sứ (Việt Nam)
Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Việt Nam
Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa III
Chánh Văn phòng Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam
Huân chương Hồ Chí Minh
Mất năm 1976
Người họ Nguyễn tại Việt Nam
Đại sứ Việt Nam tại Trung Quốc


title: Định Thành, Thoại Sơn

text:
Định Thành là một xã thuộc huyện Thoại Sơn, tỉnh An Giang, Việt Nam.

Địa lý
Xã Định Thành nằm ở trung tâm huyện Thoại Sơn, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp xã Vĩnh Khánh
Phía tây giáp xã Định Mỹ và thị trấn Núi Sập
Phía nam giáp xã Vĩnh Khánh và thành phố Cần Thơ
Phía bắc giáp xã Vĩnh Trạch.

Xã Định Thành có diện tích 35,41 km², dân số năm 2019 là 10.644 người, mật độ dân số đạt 301 người/km².

Điều kiện tự nhiên
Thuộc khu vực khí hậu nhiệt đới hai mùa rõ rệt

Mùa mưa: khoảng từ tháng 5 đến tháng 11 âl hàng năm
Mùa khô: khoảng từ tháng 12 đến tháng 4 âl năm sau

Hành chính
Địa phân gồm 5 ấp:
- ấp Hòa Long,
- ấp Hòa Thành,
- ấp Hòa Tân,
- ấp Hòa Thới,
- ấp Hòa Phú.
Mỗi ấp có khoảng 10-15 tổ

Y tế
Trong xã có 1 cơ sỡ y tế cấp xã là Trạm y tế xã Định Thành ngoài ra còn có các tổ y tế theo từng ấp

Giao thông
Tuyến đường trọng yếu là tuyến đường tỉnh Bắc Nam ĐT943 ngoài ra còn các tuyến khác như:
-tuyến đường liên xã Định Thành
-tuyến ven kênh T14
-tuyến ven rạch Sông Quanh
-tuyến ven kênh F,G,H...

Lịch sử
Quyết định 56-CP ngày 11 tháng 03 năm 1977 của Hội đồng Chính phủ, hợp nhất huyện Huệ Đức và huyện Châu Thành thành một huyện lấy tên là huyện Châu Thành, xã Định Mỹ thuộc huyện Châu Thành
Quyết định 181-CP ngày 25 tháng 04 năm 1979 của Hội đồng Chính phủ, tách ấp Mỹ Thành, 1/4 ấp Mỹ Thới và ấp Phú Hữu của xã Định Mỹ lập thành một xã lấy tên là xã Định Thành.
Quyết định 300-CP ngày 23 tháng 08 năm 1979 của Hội đồng Bộ trưởng, chia huyện Châu Thành thành hai huyện lấy tên là huyện Châu Thành và huyện Thoại Sơn, xã Định Thành thuộc huyện Thoại Sơn

Xem thêm

Chú thích

Tham khảo


title: Taeniolethrinops

text:
Taeniolethrinops là một small chi của haplochromine cichlids là đặc hữu của Đông Phi.
Hiện tại chỉ có 4 loài được mô tả có hiệu lực trong chi này:
 Taeniolethrinops cyrtonotus
 Taeniolethrinops furcicauda
 Taeniolethrinops laticeps
 Taeniolethrinops praeorbitalis

Ghi chú

Tham khảo
  [2009]: Taeniolethrinops species. Truy cập 2009-OCT-03.

Cá châu Phi


title: Gellainville

text:
Gellainville  là một xã thuộc tỉnh Eure-et-Loir trong vùng Centre-Val de Loire ở bắc trung bộ nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 148 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Eure-et-Loir


title: Hydropsyche januha

text:
Hydropsyche januha là một loài Trichoptera trong họ Hydropsychidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Hydropsyche


title: Brasilaphthona lineolata

text:
Brasilaphthona lineolata là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Harold miêu tả khoa học năm 1876.

Chú thích

Tham khảo

Brasilaphthona


title: Chémery

text:
Chémery là một xã thuộc tỉnh Loir-et-Cher trong vùng Centre-Val de Loire miền trung nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Loir-et-Cher

Tham khảo

Xã của Loir-et-Cher


title: Libas Pur

text:
Libas Pur là một thị trấn thống kê (census town) của quận North West thuộc bang Delhi, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Libas Pur có dân số 27.935 người. Phái nam chiếm 56% tổng số dân và phái nữ chiếm 44%. Libas Pur có tỷ lệ 64% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 71%, và tỷ lệ cho phái nữ là 54%. Tại Libas Pur, 17% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc lãnh thổ Delhi


title: Notalina cipo

text:
Notalina cipo là một loài Trichoptera trong họ Leptoceridae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Chú thích

Tham khảo

Trichoptera vùng Tân nhiệt đới
Notalina


title: Andrena kirgisica

text:
Andrena kirgisica là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Osytshnjuk mô tả khoa học năm 1994.

Chú thích

Tham khảo

K
Động vật được mô tả năm 1994


title: Athericidae

text:
Athericidae là một họ ruồi nhỏ. Chúng từng được xếp vào họ Rhagionidae. Con trưởng thành chỉ ăn mật hoa nhưng một số loài hút máu đông vật có vú.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Liên kết ngoài

Họ côn trùng


title: Niozelles

text:
Niozelles là một xã ở tỉnh Alpes-de-Haute-Provence, vùng Provence-Alpes-Côte d’Azur ở đông nam nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Alpes-de-Haute-Provence

Tham khảo

Xã của Alpes-de-Haute-Provence


title: Mongausy

text:
Mongausy  là một xã thuộc tỉnh Gers trong vùng Occitanie tây nam nước Pháp. Xã này có độ cao trung bình 297 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Gers


title: Anchastus testaceus

text:
Anchastus testaceus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Fleutiaux miêu tả khoa học năm 1932.

Chú thích

Tham khảo

Anchastus


title: Phú Đức (định hướng)

text:
Phú Đức có thể là một trong số các địa danh Việt Nam sau:

 Phường Phú Đức, thị xã Bình Long, Bình Phước.
 Xã Phú Đức, huyện Châu Thành, Bến Tre.
 Xã Phú Đức, huyện Tam Nông, Đồng Tháp.
 Xã Phú Đức, huyện Long Hồ, Vĩnh Long.


title: Amblycerus vegai

text:
Amblycerus vegai là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Kingsolver miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Amblycerus


title: 1194

text:
Năm 1194 là một năm trong lịch Julius.

Sự kiện

Sinh

Mất

Tham khảo

Năm 1194


title: Urânia

text:
Urânia là một đô thị ở bang São Paulo của Brasil. Urânia nằm ở vĩ độ 20º14'46" độ vĩ nam và kinh độ 50º38'35" độ vĩ tây, trên khu vực có độ cao 458 m. Dân số năm 2004 ước tính là 8.865 người.
Xa lộ SP-320 chạy qua đô thị này.

Liên kết ngoài
 Trang mạng của đô thị
 Urânia trên WikiMapia

Tham khảo

Urania


title: Einville-au-Jard

text:
Einville-au-Jard  là một xã của tỉnh Meurthe-et-Moselle, thuộc vùng Grand Est, đông bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 225 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Einvilleaujard


title: Dichagyris

text:
Dichagyris là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Các chi trước đây Loxagrotis, Pseudorichia, Pseudorthosia và Mesembragrotis nay được coi là phân chi của Dichagyris.

Loài
 Dichagyris acclivis (Morrison, 1875)
 Dichagyris adelfi Nilsson & Svendsen, 1999
 Dichagyris amoena Staudinger, 1892
 Dichagyris anastasia (Draudt, 1936)
 Dichagyris arabella (Dyar, 1901)
 Dichagyris broui Lafontaine, 2004
 Dichagyris candelisequa (Denis & Schiffermüller, 1775)
 Dichagyris capota (Smith, 1908) (đồng nghĩa: Dichagyris capnota (Smith, 1908), misspelling)
 Dichagyris cataclivis (Dyar, 1910)
 Dichagyris celsicola (Bellier, 1859)
 Dichagyris celebrata (Alphéraky, 1897)
 Dichagyris celsicola (Bellier, 1859)
 Dichagyris constanti (Millière, 1860)
 Dichagyris cyminopristes (Dyar, 1912)
 Dichagyris devota (Christoph, 1884)
 Dichagyris dubitata McDunnough, 1933
 Dichagyris duskei Moberg & Fibiger, 1990
 Dichagyris elbursica (Draudt, 1937)
 Dichagyris endemica Svendsen & Nilsson, 1999
 Dichagyris eremicola (Standfuss, 1888)
 Dichagyris erubescens (Staudinger, 1891)
 Dichagyris exacta (Staudinger, 1888)
 Dichagyris fidelis (Joannis, 1903)
 Dichagyris flammatra (Schiffermüller, 1775)
 Dichagyris flavina (Herrich-Schäffer, 1852)
 Dichagyris forcipula (Denis & Schiffermüller, 1775)
 Dichagyris forficula (Eversmann, 1851)
 Dichagyris gracilis (Wagner, 1929)
 Dichagyris grandipennis (Grote, 1883)
 Dichagyris grotei (Franclemont & Todd, 1983)
 Dichagyris herculea (Corti & Draudt, 1933)
 Dichagyris himalayensis Turati, 1933
 Dichagyris imperator (A. Bang-Haas, 1912)
 Dichagyris insula Fibiger, 1997
 Dichagyris iranicola Koçak, 1980
 Dichagyris kyune (Barnes, 1904)
 Dichagyris larga (Smith, 1908)
 Dichagyris leucomelas Brandt, 1941
 Dichagyris libanicola (Corti & Draudt, 1933)
 Dichagyris lobato (Barnes, 1904)
 Dichagyris longidens (Smith, 1890) (trước đây gọi là Proragrotis longidens và Proagrotis longidens)
 Dichagyris lutescens (Eversmann, 1844)
 Dichagyris lux Nupponen & Fibiger, 2002
 Dichagyris madida (Guenée, 1852) (đồng nghĩa: Dichagyris hahama (Dyar, 1919)
 Dichagyris mansoura (Chrétien, 1911)
 Dichagyris melanura (Kollar, 1846)
 Dichagyris melanuroides Kozhantshikov, 1930
 Dichagyris mizteca (Schaus, 1894)
 Dichagyris multicuspis (Eversmann, 1852)
 Dichagyris musiva (Hübner, 1803)
 Dichagyris nachadira (Brandt, 1941)
 Dichagyris neoclivis (Barnes & Benjamin, 1924)
 Dichagyris nigrescens (Höfner, 1888)
 Dichagyris orientis (Alphéraky, 1882)
 Dichagyris pfeifferi (Corti & Draudt, 1933)
 Dichagyris cây mậnbea (Alpheraky, 1887)
 Dichagyris polycala Lafontaine, 2004
 Dichagyris proclivis (Smith, [1888])
 Dichagyris pyrsogramma (Dyar, 1916)
 Dichagyris reliqua Lafontaine & Schweitzer, 2004
 Dichagyris renigera (Hübner, [1808])
 Dichagyris rhadamanthys (Reisser, 1958)
 Dichagyris romanovi (Christoph, 1885)
 Dichagyris rubidior (Corti, 1933)
 Dichagyris ruckesi Barnes & Benjamin, 1927
 Dichagyris salina (Barnes, 1904)
 Dichagyris serraticornis (Staudinger, 1897)
 Dichagyris signifera (Denis & Schiffermüller, 1775)
 Dichagyris singularis (Staudinger, 1892)
 Dichagyris socorro (Barnes, 1904) (đồng nghĩa: Dichagyris pampolycala (Dyar, 1912))
 Dichagyris soror Fibiger, 1997
 Dichagyris spissilinea (Staudinger, 1896)
 Dichagyris squalidior (Staudinger, 1901)
 Dichagyris squalorum (Eversmann, 1856)
 Dichagyris stellans (Corti & Draudt, 1933)
 Dichagyris sureyae (Draudt, 1938)
 Dichagyris terminicincta (Corti, 1933)
 Dichagyris timbor (Dyar, 1919)
 Dichagyris triphaenoides (Dyar, 1912)
 Dichagyris truculenta (Lederer, 1853)
 Dichagyris tyrannus (A. Bang-Haas, 1912)
 Dichagyris vallesiaca (Boisduval, [1837])
 Dichagyris variabilis (Grote, 1874)
 Dichagyris verecunda (Püngeler, 1898)
 Dichagyris wilsoni

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

 Dichagyris at funet.fi
 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Liên kết ngoài

Noctuinae


title: Andrena regularis

text:
Andrena regularis là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Malloch mô tả khoa học năm 1917.

Chú thích

Tham khảo

R
Động vật được mô tả năm 1917


title: Trấn (Trung Quốc)

text:
Trấn hay thị trấn (tiếng Trung giản thể: 镇/市镇, bính âm: zhèn) là cấp đơn vị hành chính địa phương nhỏ nhất ở Trung Quốc, cùng cấp hương.

Trấn vốn là một đơn vị quân sự. Đứng đầu một trấn là trấn tướng. Từ thời Nam-Bắc triều đã có các trấn ở khu vực biên giới. Đến cuối thời Đường thì trấn xuất hiện ngay cả trong nội địa. Thời Nhà Thanh, thì trấn và thành trở nên phổ biến. Tháng 1 năm 1909, Nhà Thanh ban bố "chương trình tự trị địa phương thành trấn hương", quy định các vùng nông thôn với dân cư tập trung trên 50.000 người thì dồn lại cho lập các trấn.

Thời Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa
Khi Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa thành lập thì có đơn vị hành chính trấn, nhưng không có quy định thống nhất về trấn, nên quy mô dân số của trấn mỗi nơi một khác. Năm 1954, toàn Trung Quốc có 5.400 trấn, trong đó 920 trấn có dân số dưới 2.000 người, 2.302 trấn có dân số 2.000-5.000 người, 1.373 trấn với dân số 5.000-10.000 người, 784 trấn với dân số 10.000-50.000 người và 21 trấn có dân số trên 50.000 người. Tháng 6 năm 1955, chính phủ Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa ra quyết định về thiết lập thành thị và trấn trong đó có các tiêu chí rõ ràng để xác định trấn. Từ năm 1975 tới năm 1978, hai Hiến pháp của nước này đều quyết định bãi bỏ đơn vị hành chính hương nhưng vẫn bảo lưu đơn vị hành chính trấn. Sau khi công xã nhân dân bị bãi bỏ vào cuối thập niên 1970, trấn trở nên quan trọng hơn. Ngày 29 tháng 11 năm 1984, Quốc vụ viện Trung Quốc đưa ra tiêu chuẩn về trấn như sau:

 Tại khu vực cơ quan chính quyền nhà nước cấp huyện đóng trụ sở có thể lập trấn.
 Tổng dân số không quá 20.000 người thì là hương, nếu dân không làm nông nghiệp trên 2 nghìn người thì có thể lập trấn.
 Tổng dân số trên 20.000 người thì là hương, nếu dân không làm nông nghiệp chiếm 10% trở lên cũng có thể lập trấn.
 Các khu vực sinh sống của dân tộc thiểu số, các khu vực biên giới dân thưa thớt, khu vực miền núi hoặc khu vực tập trung xí nghiệp công nghiệp nhỏ, khu vực ven cảng nhỏ, các khu du lịch, khu vực cửa khẩu biên giới, mặc dù dân phi nông nghiệp không quá 2.000 người nhưng vẫn có thể lập trấn.

Niên biểu

Hương của Trung Quốc
Đơn vị hành chính Trung Quốc


title: Gigondas

text:
Gigondas là một xã trong tỉnh Vaucluse thuộc vùng Provence-Alpes-Côte d’Azur ở đông nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 400 mét trên mực nước biển.

Gigondas nằm giữa Vacqueyras và Sablet tại chân dãy núi Dentelles de Montmirail. Xã này nổi tiếng với lâu đài Trignon, 'Domaine du Grand Bourjassot' và 'Domaine de la Longue Tocque'.

Tham khảo
 INSEE

Xã của Vaucluse


title: Lyria (chi ốc biển)

text:
Lyria là một chi ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Volutidae.

Các loài
Các loài thuộc chi Lyria bao gồm:

 Lyria anna (Lesson,1835)
 Lyria bondarevi Bail, 2004
 Lyria brianoi Poppe, 1999
 Lyria cloveriana Weaver,1963
 Lyria delessertiana (Petit de La Saussaye,1842)
 Lyria doutei Bouchet & Bail,1992
 Lyria leslieboschae Emerson & Sage,1986
 Lyria lyraeformis (Swainson,1821)
 Lyria patbaili Bouchet, 1999
 Lyria pauljohnsoni Poppe & Terryn, 2002
 Lyria surinamensis (Okutani,1982)
 Lyria tulearensis Cosel & Blöcher,1977
 Lyria cassidula (Reeve, 1849)
 Lyria cordis Bayer, 1971
 Lyria deliciosa (Montrouzier,1859)
 Lyria insignata Iredale,1940
 Lyria laseroni (Iredale,1937)
 Lyria leonardi Emerson,1985
 Lyria mallicki Ladd, 1975
 Lyria pattersonia (Perry,1811)
 Lyria russjenseni Emerson,1985
 Lyria vegai Clench & Turner,1967
 Lyria mikoi Kosuge, 1985
 Lyria beauii (Fischer & Bernardi,1857)
 Lyria cleaveri Morrison, 2008
 Lyria grangei Cernohorsky, 1980
 Lyria mitraeformis (Lamarck, 1811)
 Lyria sabaensis Bail, 1993
 Lyria boholensis Poppe, 1897
 Lyria boucheti Bail & Poppe, 2004
 Lyria exorata Bouchet & Poppe, 1988
 Lyria grandidieri Bail, 2002
 Lyria guionneti Poppe & Conde, 2001
 Lyria kuniene Bouchet, 1979
 Lyria planicostata (Sowerby III, 1903)
 Lyria poppei Bail, 2002
 Lyria aphrodite Bondarev, 1999
 Lyria bondarevi Bail & Poppe, 2004
 Lyria boucheti Bail & Poppe, 2004
 Lyria delessertiana (Petit de la Saussaye, 1842)
 Lyria grandidieri Bail, 2002
 Lyria lyraeformis (Swainson, 1821)
 Lyria michardi Bail, 2009
 Lyria pauljohnsoni Poppe & Terryn, 2002
 Lyria poppei Bail, 2002
 Lyria solangeae Bozzetti, 2008

Chú thích

Tham khảo

Lyria
Volutidae


title: Oides dimidiata

text:
Oides dimidiata là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Blanchard miêu tả khoa học năm 1853.

Chú thích

Tham khảo

Oides


title: 19149 Boccaccio

text:
19149 Boccaccio (1990 EZ2) là một tiểu hành tinh nằm phía ngoài của vành đai chính được phát hiện ngày 2 tháng 3 năm 1990 bởi E. W. Elst ở Đài thiên văn Nam Âu.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 19149 Boccaccio

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Eric Walter Elst
Thiên thể phát hiện năm 1990


title: Duplex sumbawensis

text:
Duplex sumbawensis là một loài bướm đêm thuộc họ Erebidae. Nó được tìm thấy ở Sumbawa.

Sải cánh dài khoảng 8.5 mm. Cánh trước màu nâu hơi xám

Tham khảo

  2008: Revision of the Micronoctuidae (Lepidoptera: Noctuoidea). Part 2, Taxonomy of the Belluliinae, Magninae và Parachrostiinae. Zootaxa, 1867: 1-136. Abstract & excerpt

Duplex (Erebidae)


title: Vietomartyria nanlingana

text:
Vietomartyria nanlingana là một loài bướm đêm thuộc họ Micropterigidae. Nó được Hashimoto & Hirowatari miêu tả năm 2009. Loài này có ở Nanling, Quảng Đông ở miền nam Trung Quốc.

Chú thích

Tham khảo

Vietomartyria


title: Ellipteroides flaveolus

text:
Ellipteroides flaveolus là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Ellipteroides
Limoniidae ở vùng Afrotropic