title: Dichrorampha

text:
Dichrorampha là một chi bướm đêm thuộc phân họ Olethreutinae, họ Tortricidae Tortricidae.

Các loài
Dichrorampha abhasica Danilevsky, in Danilevsky & Kuznetsov, 1968
Dichrorampha acuminatana (Lienig & Zeller, 1846)
Dichrorampha aeratana (Pierce & Metcalfe, 1915)
Dichrorampha agilana (Tengstrom, 1848)
Dichrorampha alaicana Rebel, 1910
Dichrorampha alatavica (Danilevsky, 1960)
Dichrorampha albicapitana (Walsingham, 1891)
Dichrorampha albimacula (Danilevsky, 1948)
Dichrorampha albistriana Komai, 1979
Dichrorampha alexandrae Passerin d'Entrves, 1972
Dichrorampha alpigenana Heinemann, 1863
Dichrorampha alpinana (Treitschke, in Ochsenheimer, 1830)
Dichrorampha altaica Danilevsky, in Danilevsky & Kuznetsov, 1968
Dichrorampha ambrosiana (Kennel, 1919)
Dichrorampha assumptana (Walker, 1863)
Dichrorampha aztecana Walsingham, 1914
Dichrorampha baixerasana Trematerra, 1991
Dichrorampha banana (Busck, 1906)
Dichrorampha bittana (Busck, 1906)
Dichrorampha broui Knudson, 1987
Dichrorampha bugnionana (Duponchel, in Godart, 1842)
Dichrorampha cacaleana (Herrich-Schffer, 1851)
Dichrorampha cancellatana Kennel, 1901
Dichrorampha canimaculana Komai, 1979
Dichrorampha caucasica (Danilevsky, 1948)
Dichrorampha chavanneana (Laharpe, 1858)
Dichrorampha cinerascens (Danilevsky, 1948)
Dichrorampha cinerosana (Herrich-Schffer, 1851)
Dichrorampha comptana (Walker, 1863)
Dichrorampha coniana Obraztsov, 1953
Dichrorampha consortana Stephens, 1852
Dichrorampha dana Kearfott, 1907
Dichrorampha danilevskyi Obraztsov, 1958
Dichrorampha dekanoidzei Esartiya, 1988
Dichrorampha dentivalva Huemer, 1996
Dichrorampha discedana (Danilevsky, 1960)
Dichrorampha distinctana (Herrich-Schffer, 1851)
Dichrorampha dzhungarica (Danilevsky, 1948)
Dichrorampha embolaea (Meyrick, 1918)
Dichrorampha euterpes Diakonoff, 1971
Dichrorampha eximia (Danilevsky, 1948)
Dichrorampha figurana (Zeller, 1877)
Dichrorampha filipjevi (Danilevsky, 1948)
Dichrorampha flavidorsana Knaggs, 1867
Dichrorampha forsteri Obraztsov, 1953
Dichrorampha gemellana (Zeller, 1847)
Dichrorampha gracilis (Danilevsky, 1948)
Dichrorampha gruneriana (Herrich-Schffer, 1851)
Dichrorampha hannemanni Kuznetzov, 1986
Dichrorampha harpeana Frey, 1870
Dichrorampha heegerana (Duponchel, in Godart, 1842)
Dichrorampha iberica Kuznetzov, 1972
Dichrorampha impuncta Komai, 1979
Dichrorampha incanana (Clemens, 1860)
Dichrorampha incognitana (Kremky & Mas owski, 1933)
Dichrorampha inconspiqua (Danilevsky, 1948)
Dichrorampha incursana (Herrich-Schffer, 1851)
Dichrorampha infuscata (Danilevsky, 1960)
Dichrorampha insperata (Danilevsky, 1960)
Dichrorampha interponana (Danilevsky, 1960)
Dichrorampha iranica Danilevsky, in Danilevsky & Kuznetsov, 1968
Dichrorampha iverica Esartiya, 1988
Dichrorampha klimeschiana Toll, 1955
Dichrorampha kuznetzovi Esartiya, 1988
Dichrorampha larsana (Danilevsky, 1960)
Dichrorampha lasithicana Rebel, 1916
Dichrorampha latiflavana Caradja, 1916
Dichrorampha leopardana (Busck, 1906)
Dichrorampha letarfensis Gibeaux, 1983
Dichrorampha ligulana (Herrich-Schffer, 1851)
Dichrorampha livens (Walsingham, 1891)
Dichrorampha manilkara Heppner, 1981
Dichrorampha marginestriana (Filipjev, 1925)
Dichrorampha marmarocyma (Meyrick, in Caradja, 1931)
Dichrorampha montanana (Duponchel, in Godart, 1842)
Dichrorampha niculescui (St noiu & Neme, 1974)
Dichrorampha nigrobrunneana (Toll, 1942)
Dichrorampha obscuratana (Wolff, 1955)
Dichrorampha okui Komai, 1979
Dichrorampha pastoralisi Razowski & Tokr, 2003
Dichrorampha pentheriana (Rebel, 1917)
Dichrorampha petiverella (Linnaeus, 1758)
Dichrorampha piperana (Busck, 1906)
Dichrorampha plumbana (Scopoli, 1763)
Dichrorampha podoliensis (Toll, 1942)
Dichrorampha proxima (Danilevsky, 1948)
Dichrorampha radicicolana Walsingham, 1879
Dichrorampha rejectana (Laharpe, 1858)
Dichrorampha rilana Drenovski, 1909
Dichrorampha rjabovi (Danilevsky, 1948)
Dichrorampha sapodilla Heppner, 1981
Dichrorampha sedatana (Busck, 1906)
Dichrorampha senectana Guenee, 1845
Dichrorampha sequana (Hubner, [1796-1799])
Dichrorampha sericana (Kennel, 1901)
Dichrorampha simpliciana (Haworth, [1811])
Dichrorampha simulana (Clemens, 1860)
Dichrorampha sinensis Kuznetzov, 1971
Dichrorampha striatimacula Kuznetzov, 1972
Dichrorampha sugii Kawabe, 1989
Dichrorampha sylvicolana Heinemann, 1863
Dichrorampha tayulingensis Kawabe, 1986
Dichrorampha teichiana ulcs & Kerppola, 1997
Dichrorampha testacea Komai, 1979
Dichrorampha thomanni Huemer, 1991
Dichrorampha tianshanica (Danilevsky, 1960)
Dichrorampha tshetverikovi (Danilevsky, 1960)
Dichrorampha typhlodes (Meyrick, 1931)
Dichrorampha unicolor (Danilevsky, 1948)
Dichrorampha uralensis (Danilevsky, 1948)
Dichrorampha vacivana (Chrtien, 1925)
Dichrorampha vancouverana McDunnough, 1935

Xem thêm
Danh sách các chi của Tortricidae

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

 tortricidae.com

Grapholitini


title: Cuộc chiến ở Moskva

text:
Cuộc chiến ở Moskva (tiếng Nga: Битва за Москву) là một bộ phim lịch sử của Yury Ozerov về cuộc chiến tranh Vệ quốc 1941 - 1945, với bối cảnh chính diễn ra trong khoảng thời gian từ mùa hè năm 1941 đến năm 1944. Bộ phim được thực hiện để chào mừng lễ kỷ niệm 40 năm ngày giải phóng Moskva và chiến thắng phát xít.

Nội dung

Diễn viên
 Yakov Tripolsky (Yosif Stalin)
 Mikhail Ulyanov (Georgy Zhukov)
 Aleksandr Goloborodko (Konstantin Rokossovsky)
 Bruno Frejndlikh (Boris Shaposhnikov)
 Nikolai Zasukhin (Vyacheslav Molotov)
 Anatoly Nikitin (Mikhail Kalinin)
 Vladimir Troshin (Kliment Voroshilov)
 Stepan Mikoyan (Anastas Mikoyan)
 Vyacheslav Yezepov (Aleksey Shcherbakov)
 Juozas Budraitis (Richard Sorge)
 Mikk Mikiver (Ivan Konev)
 Gennady Sayfulin (Dmitry Lelyushenko)
 Olegar Fedorov (Bộ trưởng)
 Lev Prygunov (Lev Dovator)
 Konstantin Stepankov (Ivan Panfilov)
 Nikolai Volkov Ml. (Mikhail Kirponos)
 Leonid Kulagin (Gurkayev)
 Irina Shmeleva (Zoya Kosmodemyanskaya)
 Irina Gubanova (mẹ Zoya)
 Achim Petri (Adolf Hitler)
 Ernst Heise (Fedor von Bock)
 Gerd Michael Henneberg (Karl-Heinz Keitel)
 Joachim Tomaschewsky (Kluge)
 Erik Veldre (Heinz Wilhelm Guderian)
 Ekkehard Becker (Klausen)
 Nikolai Kryuchkov
 Aleksandr Voyevodin (Klockov)
 Josef Barta
 Miroslav Bezdicek (Gorskov)
 Lena Birková
 Hana Brejchová
 Emma Cerná (vợ Konstantin Rokossovsky)
 Jaroslav Drbohlav (Đại tá Hồng quân)
 Karel Hábl
 Jirí Holý (Hopkins)
 Ervin Knausmyuller (sĩ quan Đức)
 Svatopluk Matyás (Vilkov)
 Martin Stropnický (Trung úy)
 Jana Viscaková
 Gabriela Wilhelmová (Stenotypist)...

Hậu trường

Xem thêm
 Thông tin trên Website Film.RU
 Thông tin trên Website KinoPoisk
 Thông tin trên Website Kino-Teatr

Phim do Yury Ozerov đạo diễn
Phim của Mosfilm
Phim của Barrandov Studios
Phim của DEFA
Phim của Fafilm
Phim truyền hình Liên Xô
Phim truyền hình Tiệp Khắc
Phim truyền hình Đức
Phim lịch sử
Phim về Chiến tranh Vệ quốc
Phim tuyên truyền Liên Xô
Phim tuyên truyền Tiệp Khắc
Phim tuyên truyền Đức
Phim tuyên truyền Việt Nam
Phim năm 1985
Phim Liên Xô
Phim Tiệp Khắc
Phim Việt Nam
Phim lấy bối cảnh năm 1941
Phim tiếng Nga
Phim tiếng Đức
Phim chiến tranh Liên Xô


title: Trung tâm Hội chợ Triển lãm Sarawak

text:
Trung tâm Hội nghị Triển lãm Sarawak là công trình đang xây tại Kuching, Sarawak, Đông Malaysia.
Chính phủ bang đang chọn công ty quản lý tạm thời trung tâm này. Phòng Hội nghị Sarawak sẽ đóng vai trò hàng đầu trong việc tiếp thị trung tâm này.

Xây dựng
Việc xây dựng chuẩn bị bắt đầu với kinh phí 200 triệu ringgit. Trung tâm được xây trên diện tích 6 hectarenhìn ra sông ở thủ phủ bang Kuching. Trung tâm này sẽ tạo thành một bộ phận của khu phát triển bến tàu và trung tâm mua sắm mới trong đó có Tháp Kuching cao 39 tầng - cao nhất ở Sarawak. Tháp này có tổng mức đầu tư 300 triệu ringgit được xây làm văn phòng và khách sạn 315 phòng sang trọng. Xung quanh trung tâm được bố trí rừng mưa nhiệt đới bao quanh tạo cảnh quan. Việc xây dựng bắt đầu tháng 6 năm 2006 và hoàn tất cuối năm 2008.

Tham khảo

Kuching


title: Plougoulm

text:
Plougoulm () là một xã của tỉnh Finistère, thuộc vùng Bretagne, miền tây bắc Pháp.

Dân số
Người dân ở Plougoulm được gọi là Plougoulmois.

Xem thêm
Xã của tỉnh Finistère

Tham khảo

Mayors of Finistère Association  ;
INSEE ;
IGN

Liên kết ngoài
French Ministry of Culture list for Plougoulm

Xã của Finistère


title: Erythroxylum socotranum

text:
Erythroxylum socotranum là một loài thực vật thuộc họ Erythroxylaceae. Đây là loài đặc hữu của Yemen. Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng nhiều đá. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 Miller, A. 2004. Erythroxylum socotranum. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 21 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Yemen
socotranum
Thực vật đặc hữu


title: Mühlbeck

text:
Mühlbeck là một đô thị thuộc huyện Anhalt-Bitterfeld, bang Saxony-Anhalt, Đức.

Tham khảo


title: Hydrobia scamandri

text:
Hydrobia scamandri là một loài ốc nước lợ cỡ nhỏ có mang và nắp, là động vật thân mềm chân bụng sống dưới nước thuộc họ Hydrobiidae.

Phân bố
Đây là loài đặc hữu của Pháp.

Chú thích

Tham khảo
 Bouchet, P. 1996. Hydrobia scamandri.
 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 7 tháng 8 năm 2007.

Hydrobia


title: Dichagyris constanti

text:
Dichagyris constanti là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó được tìm thấy ở Algérie, Maroc, tây nam châu Âu, miền nam Pháp và miền bắc Ý.

Ấu trùng ăn nhiều loại thực vật thân thảo.

Liên kết ngoài
Fauna Europaea
Image
Contribution to the knowledge of the Noctuidae from Spain. Observations và collecting trips từ tháng 9 năm 1986 till tháng 12 năm 2001 (Lepidoptera: Noctuidae)

Chú thích

Dichagyris
Côn trùng châu Âu


title: 8202 Gooley

text:
8202 Gooley (1994 CX2) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 11 tháng 2 năm 1994 bởi K. Endate và K. Watanabe ở Kitami.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 8202 Gooley

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1994


title: Lankaphthona micheli

text:
Lankaphthona micheli là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Medvedev miêu tả khoa học năm 2001.

Chú thích

Tham khảo

Lankaphthona


title: Valverde-Enrique

text:
Valverde-Enrique là một đô thị trong tỉnh León, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 208 người.

Tham khảo

Đô thị ở León


title: La Chapelle-devant-Bruyères

text:
La Chapelle-devant-Bruyères là một xã, nằm ở tỉnh Vosges trong vùng Grand Est của Pháp. Xã này có diện tích 20,23 kilômét vuông, dân số năm 1999 là 611 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 453 m trên mực nước biển.

Dân địa phương tiếng Pháp gọi là Chapellois.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 La Chapelle-devant-Bruyères trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia

Chapelle-devant-Bruyeres, La


title: Fiorano Canavese

text:
Fiorano Canavese là một đô thị ở tỉnh Torino trong vùng Piedmont, có vị trí cách khoảng 45 km về phía bắc của Torino, nước Ý. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 878 người và diện tích là 4,3 km².

Fiorano Canavese giáp các đô thị: Montalto Dora, Lessolo, Alice Superiore, Ivrea, Banchette, Banchette, Salerano Canavese, Samone, Lugnacco, và Loranzè.

Quá trình biến động dân số

Tham khảo

Đô thị tỉnh Torino
Thành phố và thị trấn ở Piemonte


title: Mesua stylosa

text:
Mesua stylosa là một loài thực vật có hoa thuộc họ Clusiaceae.
Loài này chỉ có ở Sri Lanka.

Chú thích

Tham khảo
 World Conservation Monitoring Centre 1998. Mesua stylosa. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 20 tháng 7 năm 2007.
 Peradeniya garden at Sri Lanka.

Ảnh

Liên kết ngoài

Mesua
Thực vật Sri Lanka


title: Đèo Côn Lôn

text:
Ải Côn Lôn hay Côn Lôn quan () là một cửa ải nằm cách Nam Ninh, Quảng Tây, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa 59 km về phía đông bắc, cách trung tâm huyện Tân Dương 30,5 km về phía tây nam, là ranh giới giữa hai huyện Tân Dương và Ung Ninh. Tương truyền Úy Đồ Tuy (尉屠睢) của nhà Tần đã thành lập sau khi chinh phục Lĩnh Nam. Năm Nguyên Hòa thứ 11 thời Đường Hiến Tông (816) nhà Đường đã cho xây ải bằng đá, gọi là Nam Hùng quan (南雄关). Nhà Tống đã đổi tên thành Côn Lôn quan. Trên đèo có khắc ba chữ lớn Côn Lôn quan. Năm 1926 thì có tuyến đường mở qua đây.

Trong cuộc Chiến tranh Trung-Nhật, đây là nơi diễn ra cuộc chiến tranh giành quyền kiểm soát giữa Nhật Bản và Trung Quốc trong Trận chiến Côn Lôn quan.

Tham khảo

Đèo Trung Quốc
C


title: Hemipolygona bonnieae

text:
Hemipolygona bonnieae là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Fasciolariidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Hemipolygona


title: Sân bay quốc tế Krasnodar

text:
Sân bay quốc tế Krasnodar (), cũng gọi là Sân bay Pashkovsky () hay 'Aviagorodok 5' theo cách nói quân sự (IATA:KRR, ICAO:URKK) là sân bay chính ở thành phố Krasnodar, Nga. Đây là trung tâm hoạt động của hãng hàng không Kuban Airlines, hãng quản lý sân bay này. Sân bay quốc tế này nằm cách thành phố Knasnodar 15 km về phía đông.

Các hãng hàng không và các tuyến điểm
Aeroflot (Moscow-Sheremetyevo, Simferopol)
Aeroflot-Nord (Moscow-Sheremetyevo)
Aerounion (Novosibirsk)
Armavia (Yerevan)
Austrian Airlines (Vienna)
Dalavia (Yekaterinburg, Irkutsk, Khabarovsk, Yuzhno-Sakhalinsk)
Hamburg International (Munich) (starts June 2008)
Izhavia (Izhevsk, Samara)
Kogalymavia (Surgut)
KrasAir (Yekaterinburg)
Kuban Airlines (Frankfurt, Istanbul, Yerevan, Kaliningrad, Moscow-Domodedovo, Moscow-Vnukovo, Sochi, St. Petersburg, Ufa, Surgut, Kazan)
Mirninskoe AP (Mirny)
Samara Airlines (Nizhnevartovsk, Samara, Gyumri)
S7 Airlines (Moscow-Domodedovo)
UTair Aviation (Tyumen, Surgut)
Uzbekistan Airways (Vostochny)
Yakutia Airlines (Adler-Sochi, Simferopol)

Tham khảo

Liên kết ngoài
  Trang mạng chính thức của Sân bay quốc tế Krasnodar
  Sân bay thuộc South holding company
  Sân bay của South holding company
  World Aero Data information for URKK

Sân bay Krasnodar Krai


title: Sân bay quốc tế São Paulo-Guarulhos

text:
Sân bay quốc tế São Paulo/Guarulhos – Govenor André Franco Montoro, cũng gọi là Sân bay quốc tế Cumbica, là một sân bay lớn tại Brasil nằm ở khu Cumbica ở thành phố Guarulhos. Sân bay cách trung tâm thành phố São Paulo 25 km.

Bao gồm 3.425 mẫu Anh (14 km²), trong đó 5 km² là khu vực đô thị hóa, sân bay này có hệ thống đường cao tốc riêng: Rodovia Helio Smidt từ sân bay nối với Rodovia Presidente Dutra và Rodovia Ayrton Senna.

Là một trung tâm ở Nam Mỹ, Guarulhos là sân bay bận rộn nhất Brasil tính theo lượng khách, số chuyến bay và khối lượng hàng hóa thông qua trong năm 2012, là sân bay bận rộn nhất ở Mỹ Latin theo lưu lượng hành khách (39.573.000 lượt khách trong năm 2014). Tính theo lưu lượng hàng hóa, đây là sân bay bận rộn nhất châu Mỹ Latinh và là sân bay bận rộn thứ 34 thế giới.

Tất cả lượng khách ở sân bay này được phục vụ giữa hai nhà ga (TPS1 và TPS2). Với 260 quầy làm thủ tục, sân bay này hoạt động 24/24h. 37 hãng hàng không quốc gia và quốc tế bay từ São Paulo-Guarulhos đến 23 quốc gia khác nhau cũng như hơn 100 thành phố ở Brasil và trên thế giới. Korean Air sẽ là hãng hàng không mới nhất thiết lập hoạt động tại sân bay này, từ ngày 1 tháng 7 năm 2008, với các chuyến bay tới Los Angeles và Seoul (sân bay quốc tế Incheon). Air Minas lại là hãng hàng không mới nhất ngừng hoạt động tại sân bay, vào ngày 1 tháng 1 năm 2008 do khủng hoảng tài chính nghiêm trọng, lượng khách bay thấp trong các chuyến bay và gặp khó khăn do cạnh tranh. Qatar Airways từ Qatar đã hoãn lại việc thiết lập tuyến bay tới São Paulo từ nửa đầu năm 2007 sang nửa đầu năm 2008 do thiếu máy bay.

Đang có kế hoạch xây thêm 2 nhà ga (TPS3 và TPS4) và đường băng thứ ba đang được xây để đạt công suất mở rộng tối đa.

Vào ngày 28 tháng 11 năm 2001 một luật liên bang, đã đổi tên sân bay để vinh danh vị cựu thống đốc bang São Paulo, André Franco Montoro, qua đời năm 1999, dù tên chính thức không được dân địa phương sử dụng mà chỉ gọi đơn giản là sân bay Guarulhos hay đơn giản chỉ là Cumbica.

Tuyến bay

Hành khách

Hàng hóa

Tham khảo

Liên kết ngoài

São Paulo-Guarulhos
Giao thông São Paulo (thành phố)
Công trình tại São Paulo (thành phố)
Danh sách sân bay
Khởi đầu năm 1985 ở Brasil


title: Sainpuits

text:
Sainpuits là một xã của Pháp nằm ở tỉnh Yonne trong vùng Bourgogne-Franche-Comté, cự ly 200 km về phía nam của Paris.

Hành chính

Les habitants de Sainpuits sont appelés des Sanépuisiens.

Thông tin nhân khẩu

Xem thêm
 Xã của Yonne

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Sainpuits trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia

Xã của Yonne


title: Semousies

text:
Semousies là một xã ở tỉnh Nord ở miền bắc nước Pháp. Xã này có diện tích 3,08 kilômét vuông, dân số năm 1999 là 224 người. Xã nằm ở khu vực có độ cao trung bình 193 mét trên mực nước biển.

Xem thêm
Xã của tỉnh Nord

Tham khảo

 INSEE commune file

Xã của Nord


title: Hypena laceratalis

text:
Hypena laceratalis là một loài bướm đêm thuộc họ Erebidae. Nó là loài bản địa của Châu Phi (nhưng đã được du nhập một cách cố ý vào Úc năm 1965 để kiểm soát Lantana camara.

Ấu trùng ăn Lantana camara. Chúng ăn phía dưới lá, tạo thành lá thủng lốm đốm..

Hình ảnh

Liên kết ngoài
Insects of Hawaii. Volume 7, Macrolepidoptera
Australian Insects
Biological control species factsheet

Chú thích

Hypena


title: Ecnomina wirromandi

text:
Ecnomina wirromandi là một loài Trichoptera trong họ Ecnomidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Tham khảo

Ecnomina


title: Symplocos shilanensis

text:
Symplocos shilanensis là một loài thực vật thuộc họ Symplocaceae. Đây là loài đặc hữu của Đài Loan. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo

 Pan, F.J. 1998. Symplocos shilanensis. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Đài Loan
S


title: Nagata (thành phố Kobe)

text:
là một trong 9 khu của thành phố Kobe, tỉnh Hyōgo, Nhật Bản.

Tham khảo

Liên kết ngoài

nagata
Quận của Koke


title: Sermaise, Essonne

text:
Sermaise là một xã ở tỉnh Essonne thuộc vùng Île-de-France miền bắc nước Pháp.

Theo điều tra dân số năm 1999, dân số xã này là .

Danh xưng cư dân địa phương Sermaise trong tiếng Pháp là Sermaisiens.

Tham khảo

Mayors of Essonne Association
 INSEE commune file

Liên kết ngoài
Mérimée database - Cultural heritage
Land use (IAURIF)

Xã của Essonne


title: Schleusegrund

text:
Schleusegrund là một đô thị ở huyện Hildburghausen, ở bang Thüringen, Đức. Đô thị này có diện tích 58,87 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 3314 người.

Tham khảo


title: Nomia chalybeata

text:
Nomia chalybeata là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Smith mô tả khoa học năm 1875.

Chú thích

Tham khảo

Nomia
Động vật được mô tả năm 1875


title: 29910 Segre

text:
29910 Segre (1999 JV8) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 14 tháng 5 năm 1999 bởi P. G. Comba ở Prescott.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 29910 Segre

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1999


title: Maki Fumihiko

text:
(sinh ngày 6 tháng 9 năm 1928) sinh ra tại Tokyo, Nhật Bản. Ông là một kiến trúc sư Hiện đại nổi tiếng thế giới.

Là học trò của Tange Kenzo tại Đại học Tokyo, Maki tốt nghiệp năm 1952. Sau đó ông chuyển đến học tại Học viện Hàn lâm Nghệ thuật Cranbrook tại Bloomfield Hills, Michigan, Mĩ. Sau đó ông lấy bằng thạc sĩ kiến trúc tại Đại học Harvard. Sau khi ra trường, ông làm việc cho các hãng Skidmore, Owings & Merrill ở New York và Sert Jackson và cộng sự ở Cambridge. Năm 1956, ông làm trợ lý giáo sư tại Đại học Washington và thiết kế công trình đầu tiên trên đất Mĩ là Trung tâm nghệ thuật Steinberg. Trong suốt thời gian làm việc trên đất Mĩ, Maki đã trải nghiệm được những kinh nghiệm thẩm mĩ về cả phương Đông và phương Tây và tạo dựng được cho mình một khiếu thẩm mĩ đa dạng để đáp ứng mọi loại khách hàng.

Năm 1965, Maki quay lại Nhật Bản mở văn phòng thiết kế Maki và cộng sự tại Tokyo. Hầu hết những công trình của ông được xây dựng tại Nhật Bản. Vật liệu ưu thích của ông là các vật liệu truyền thống của kiến trúc Hiện đại như thép, bê tông, kính... nhưng được mở rộng ra các vật liệu mới như nhôm và thủ pháp mới như khảm, chạm... Ông rất quan tâm đến việc ứng dụng các kĩ thuật cao vào công trình của mình. Mặc dù tự nhận mình là người theo chủ nghĩa Hiện đại, nhưng kiến trúc của ông lại rất quan tâm đến truyền thống lịch sử Nhật.

Ông được tặng giải thưởng Pritzker năm 1993.

Công trình
 Nhà xoáy ốc, Tokyo, 1985
 Makuhari Messe, Trung Quốc, 1989
 Tòa nhà Tepia, Tokyo, Nhật Bản, 1989.
 Cung thể dục thể thao trung tâm Tokyo, Tokyo, Nhật Bản, 1990
 TV Asahi, Tokyo, 2003
 Trụ sở mới của Liên Hợp Quốc (đang xây dựng tại New York)

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Pritzker Prize Official Site - Fumiho Maki
 Maki và cộng sự

Kiến trúc sư Nhật Bản
Người đoạt giải Pritzker
Nhân vật còn sống
Cựu sinh viên Đại học Harvard
Thành viên Học viện Mỹ thuật và Khoa học Mỹ
Cựu sinh viên Đại học Tokyo


title: Morrovalle

text:
Morrovalle là một đô thị ở tỉnh Macerata ở vùng Marche, có vị trí cách khoảng 35 km về phía nam của Ancona và khoảng 11 km về phía đông của Macerata. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 9.534 người và diện tích là 42,6 km².

Đô thị Morrovalle có các frazioni (các đơn vị trực thuộc, chủ yếu là các làng) Trodica, Santa Lucia, Borgo Pintura, Cunicchio, và Frati San Gabriele.

Morrovalle giáp các đô thị: Corridonia, Macerata, Monte San Giusto, Montecosaro, Montegranaro, Montelupone.

Biến động dân số qua các năm

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.morrovalle.org

Đô thị tỉnh Macerata


title: 2563 Boyarchuk

text:
2563 Boyarchuk (1977 FZ) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 22 tháng 3 năm 1977 bởi Chernykh, N. ở Nauchnyj.

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser 2563 Boyarchuk

Tiểu hành tinh vành đai chính
Được phát hiện bởi Nikolai Chernykh
Thiên thể phát hiện năm 1977


title: Myristica schlechteri

text:
Myristica schlechteri là một loài thực vật thuộc họ Myristicaceae. Đây là loài đặc hữu của Papua New Guinea.

Chú thích

Tham khảo
 World Conservation Monitoring Centre 1998. Myristica schlechteri. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 8 năm 2007.

Thực vật Papua New Guinea
schlechteri
Thực vật dễ tổn thương


title: Pontpoint

text:
Pontpoint là một xã thuộc tỉnh Oise trong vùng Hauts-de-France phía bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 50 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

INSEE

Liên kết ngoàis
 Official Web site
 Association pour la Sauvegarde du Patrimoine Communal de Pontpoint
 Communauté de communes des Pays d'Oise et d'Halatte

Xã của Oise


title: Mòng biển bạc

text:
Mòng biển bạc (danh pháp hai phần: Chroicocephalus novaehollandiae) cũng được gọi đơn giản là "chim mòng biển" tại Úc, là mòng biển phổ biến nhất ở Úc. Nó đã được tìm thấy trên khắp lục địa Úc, đặc biệt là vùng ven biển. Mòng biển Hartlaub Nam Phi (C. hartlaubii) và mòng biển New Zealand (C. scopulinus) trước đây đôi khi coi là phân loài của mòng biển bạc. Như là trường hợp với nhiều loài mòng biển, nó có truyền thống được đặt trong chi Larus nhưng hiện nay được đặt trong chi Chroicocephalus.

Mòng biển bạc không nên nhầm lẫn với các loài mòng biển Herring, cũng được gọi là "mòng biển bạc" trong nhiều ngôn ngữ khác (tên khoa học Larus argentatus - nghĩa là mòng biển bạc, tiếng Đức silbermöwe, tiếng Pháp goéland Argente, tiếng Hà Lan zilvermeeuw, tiếng Nga: серебристая чайка, tiếng Trung: 银鸥 = ngân âu, tiếng Tây Ban Nha: gaviota argéntea, tiếng Bồ Đào Nha: gaivota-prateada) nhưng là một loài mòng biển to lớn và cường tráng hơn nhưng không có sự chồng chéo trong phạm vi phân bố.

Chú thích

Tham khảo

N
N
Động vật được mô tả năm 1826
Chim Nam Úc
Chim Tasmania
Chim Victoria (Úc)
Chim Tây Úc


title: Schmallenberg

text:
Schmallenberg là một thị xã ở huyện Hochsauerland, bang Nordrhein-Westfalen, nước Đức. Đô thị Schmallenberg có diện tích 303 km².

Schmallenberg nằm giữa Sauerland (Rothaargebirge). Đô thị này có cự ly khoảng 25 km về phía nam Meschede, và 120 km so với Köln.

Các khu vực dân cư

Đô thị kết nghĩa
  Burgess Hill (Anh quốc)
  Wimereux (Pháp)

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Trang mạng chính thức
 Schmallenberger-Sauerland

Thị trấn ở Nordrhein-Westfalen


title: Bougnounou

text:
Bougnounou là một tổng thuộc tỉnh Ziro ở phía nam Burkina Faso. Thủ phủ là Bougnounou (thị xã). Dân số năm 2006 là 21.209 người.

Các thị xã và làng xã
Bougnounou 4439
Bélinayou 107
Bablanayou	74
Zao	1187
Tiamien	245
Yalanayou	253
Tempouré	1045
Suné	595
Sapo	1248
Salo	1404
Sala	2138
Pebiou	652
Nessaguerou	178
Netiao	1170
Laré	762
Keulou	158
Ginsenayou	205
Guelou	650
Dana	1760
Bolo	1211

Tham khảo

Tổng của Burkina Faso
Tỉnh Ziro


title: Ayl

text:
Ayl là một xã thuộc trong huyện Trier-Saarburg thuộc bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức. Xã này có diện tích 7,58 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 1429 người.

Tham khảo

Xã của bang Rheinland-Pfalz
Xã và đô thị ở huyện Trier-Saarburg


title: Sevenans

text:
Sevenans là một làng và xã tại tỉnh Territoire de Belfort, vùng Franche-Comté.

Thông tin nhân khẩu
Theo điều tra nhân khẩu năm 1999, xã này có dân số 726.The estimation for 2005 was 794.

Xem thêm
Xã của tỉnh Territoire de Belfort

Tham khảo

INSEE
IGN

Xã của Territoire de Belfort


title: Rottenbach

text:
Rottenbach là một đô thị thuộc huyện Saalfeld-Rudolstadt, trong bang Thüringen, nước Đức. Đô thị Rottenbach có diện tích 52,26 km².

Tham khảo


title: Giáo hoàng Bônifaciô IV

text:
Bônifaciô IV (Tiếng Latinh: Bonifacius IV) là vị Giáo hoàng thứ 67 của Giáo hội công giáo. Ông là người kế nhiệm Giáo hoàng Boniface III và được giáo hội suy tôn là thánh sau khi qua đời. Niên giám tòa thánh năm 1806 cho rằng ông đắc cử Giáo hoàng vào năm 708 và cai trị giáo hội trong 6 năm 8 tháng 13 ngày.

Truyền thống cho rằng: Boniface IV được sinh tại Abruzzo, Ý vào khoảng năm 550. Là con trai của Johannes. Ông đã trở thành người kế vị của Giáo hoàng Boniface III sau một thời gian trống ngôi gần 9 tháng. Ông đắc cử vào ngày 25 tháng 8 (Duchesne) hoặc 15 tháng 9 (Jaffé) năm 608. Ông là tu sĩ Dòng Benedictine.

Gáo hoàng đã thánh hiến đền thờ ngoại giáo của Agrippa, còn gọi là đền Pantheon, để kính nhớ Đức Nữ Trinh và các thánh. Từ đó, ông đã lập ra lễ Các Thánh 1-11. Ông cũng ra chỉ thị nâng cao luân lý và vật chất cho hàng giáo sĩ cấp thấp.

Boniface IV qua đời vào ngày 8 hoặc 25 tháng 5 năm 615. Ngài được suy tôn như một vị thánh và được kính nhớ vào ngày 25 tháng 5. Trong thời gian cai trị của Boniface IV, Muhammad bắt đầu thuyết giáo tại Mecca, tạo nền tảng cho sự ra đời của một tôn giáo mới: Hồi giáo.

Chú thích

Tham khảo

 265 Đức Giáo hoàng, Thiên Hựu Nguyễn Thành Thống, Nhà xuất bản Văn hóa Thông tin, xuất bản tháng 5 năm 2009.
 Các vị Giáo hoàng của giáo hội toàn cầu, hội đồng giám mục Việt Nam
 Tóm lược tiểu sử các Đức Giáo hoàng, Đà Nẵng 2003,Jos. TVT chuyển ngữ từ Tiếng Anh.

B
Sinh năm 550
Mất năm 615
Giáo hoàng người Ý


title: Hội Kỹ sư Điện và Điện tử

text:
Hội Kỹ sư Điện và Điện tử (tiếng Anh: Institute of Electrical and Electronics Engineers, viết tắt: IEEE) là một tổ chức phi lợi nhuận, chuyên nghiệp nhằm nâng cao sự thịnh vượng qua sự phát huy các đổi mới công nghệ tạo cơ hội nghề nghiệp cho các thành viên và cổ vũ cộng đồng thế giới mở rộng. IEEE đề xướng quá trình kỹ nghệ cao của sáng tạo, phát triển, tích hợp, chia sẻ và ứng dụng hiểu biết về công nghệ điện tử và tin học, cũng như là các khoa học nhằm đem lại lợi ích cho con người và nghề nghiệp. Tổ chức này chính thức hoạt động đầu năm 1963. Thành viên hiện hơn 420 ngàn người khắp nơi trên thế giới bao gồm kỹ sư, khoa học gia và sinh viên. Một ảnh hưởng lớn của IEEE là việc phát triển tiêu chuẩn 802 cho LAN và được phổ dụng mọi nơi.

Xem thêm
 Glossary of electrical and electronics engineering
 Certified Software Development Professional (CSDP) Program of the IEEE Computer Society
 Eta Kappa Nu, the electrical and computer engineering honor society of the IEEE
 Institution of Engineering and Technology
 How many SCIgen papers in Computer Science?
 IEEE Cloud Computing

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Website chính thức IEEE
 Engineering and Technology History Wiki – a Mediawiki-based website containing information about the history of various engineering societies, including IEEE, its members, their professions, and their technologies.
 IEEE Xplore – the IEEE Xplore Digital Library, with over 2.6 million technical documents available online for purchase.
 IEEE.tv – a video content website operated by the IEEE.
 IEEE Fellows Directory  – A comprehensive online directory of IEEE Fellows.
 IEEE eLearning Library  – an online library of more than 200 self-study multimedia short courses and tutorials in technical fields of interest to the IEEE.

Tổ chức quốc tế
Hiệp hội chuyên môn
Tổ chức tiêu chuẩn
Piscataway, New Jersey
Tổ chức có trụ sở ở New York City
Thành lập năm 1963 ở New York


title: Giả trang không cảm giác

text:
Giả trang không cảm giác () là một bộ phim điện ảnh Trung Quốc được đạo diễn Bành Tiểu Liên sản xuất năm 2002, với sự tham gia diễn xuất của Lữ Lệ Bình và Tôn Hải Anh.

Nội dung

Bảng phân vai
Lữ Lệ Bình
Tôn Hải Anh
Trịnh Chấn Dao
Lưu Gia Chân
Hồ Ca

Tham khảo

Liên kết ngoài

Phim Trung Quốc
Phim năm 2002


title: Bulbophyllum peninsulare

text:
Bulbophyllum peninsulare là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

peninsulare]]

P


title: Quilen

text:
Quilen là một xã trong tỉnh Pas-de-Calais, vùng Hauts-de-France, Pháp.

Địa lý
Quilen lies 10 miles (16 km) về phía đông bắc Montreuil-sur-Mer trên đường D129E1.

Dân số

Địa điểm nổi bật
 Lâu đài thế kỷ 18.
 Nhà thờ St.Pierre, thế kỷ 17.

Xem thêm
Xã của tỉnh Pas-de-Calais

Tham khảo
INSEE
IGN

Liên kết ngoài
 Quilen on the Quid website

Xã của Pas-de-Calais


title: 4943 Lac d'Orient

text:
4943 Lac d'Orient (1987 OQ) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 27 tháng 7 năm 1987 bởi E. W. Elst ở Đài thiên văn Haute-Provence.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 4943 Lac d'Orient

Thiên thể phát hiện năm 1987
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: 2789 Foshan

text:
2789 Foshan (1956 XA) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 6 tháng 12 năm 1956 bởi Đài thiên văn Tử Kim Sơn ở Nanking.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 2789 Foshan

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1956


title: Phú Xuyên (định hướng)

text:
Phú Xuyên có thể là:

Địa danh

Việt Nam
Huyện Phú Xuyên, thành phố Hà Nội
Thị trấn Phú Xuyên, huyện lỵ huyện Phú Xuyên
Xã Phú Xuyên, huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên

Trung Quốc
Huyện Phú Xuyên thuộc địa cấp thị Hạ Châu, tỉnh Quảng Tây

Khác
Phú Xuyên bá, tước hiệu của Đào Sùng Nhạc, một quan thời Lê sơ


title: Động cơ tuốc bin khí

text:
Động cơ tua bin khí (tiếng Anh - Gas turbine engine) là loại động cơ nhiệt dạng rotor, trong đó chất giãn nở sinh công là không khí. Động cơ này gồm ba bộ phận chính, đó là máy nén khí (tiếng Anh: compressor); buồng đốt (loại hở); và turbine. Turbine quay máy nén thông qua trục động cơ.

So với một loại động cơ nhiệt khác rất thông dụng là động cơ piston (điển hình là động cơ diesel hay động cơ xăng) thì động cơ tuốc bin khí có nhiều nhược điểm hơn như: chi phí chế tạo đắt do những đòi hỏi về vật liệu cũng như công nghệ chế tạo rất khắt khe và cần độ chính xác cao (chỉ có các nước phát triển có công nghệ tiên tiến như Mỹ, Nga, Đức, Anh, Pháp, Nhật Bản, Trung Quốc, Hàn Quốc mới chế tạo được loại động cơ này), có hiệu suất nhiệt động lực học thấp hơn (chỉ bằng khoảng 2/3 so với động cơ diesel) dẫn đến tính kinh tế kém hơn do tiêu tốn lượng nhiên liệu lớn, hiệu suất giảm sút nhanh khi chạy ở tốc độ thấp và tiêu hao một lượng nhiên liệu rất lơn. Nhưng ưu điểm nổi bật của động cơ tua bin khí là cho công suất cực mạnh với một khối lượng và kích thước nhỏ gọn: chỉ số công suất riêng (mã lực/kg) của loại động cơ này lớn gấp hàng chục lần so với động cơ piston, qua đó cho phép máy bay trang bị động cơ loại này bay nhanh hơn nhiều so với động cơ piston. Do vậy, loại động cơ này nhanh chóng có vị trí quan trọng trong ngành hàng không kể từ nửa sau của thế kỷ XX cho đến nay. Ngoài ra thì nó cũng được sử dụng cho mục đích sản xuất điện năng (các nhà máy điện khí sử dụng động cơ tua bin khí với nhiên liệu là khí hoá lỏng để quay máy phát điện và tạo ra điện năng).

Nguyên tắc hoạt động

Máy nén khí quay làm không khí từ cửa hút của máy nén được nén lại để tăng áp suất, trong quá trình đó không chỉ áp suất mà nhiệt độ cũng tăng (ngoài ý muốn). Đây là quá trình tăng nội năng của không khí trong máy nén. Sau đó không khí chảy qua buồng đốt. Tại đây, nhiên liệu được đưa vào để trộn và đốt một phần không khí, quá trình cháy là quá trình gia nhiệt đẳng áp trong đó không khí bị gia nhiệt tăng nhiệt độ và thể tích mà không tăng áp suất. Thể tích không khí được tăng lên rất nhiều và có nhiệt độ cao được thổi về phía tuốc bin với vận tốc rất cao. Tua bin là khối sinh công. Tại đây, không khí tiến hành giãn nở để sinh công: nội năng được biến đổi thành cơ năng; áp suất, nhiệt độ và vận tốc không khí giảm xuống, biến thành động năng (dưới dạng mô men xoắn) tại cánh tua bin, tạo ra chuyển động quay cho trục động cơ và quay máy nén cùng với quạt (với các động cơ turbofan, turbopropeller và turboshaft) để cho động cơ tiếp tục làm việc. Phần năng lượng còn lại của dòng khí nóng chuyển động với vận tốc cao tiếp tục sinh công có ích tuỳ thuộc theo thiết kế đầu ra của từng dạng động cơ: có thể phụt thẳng ra phía sau, thông qua phễu phụt, tạo ra phản lực (nếu là động cơ phản lực); hoặc quay tua bin tự do (tiếng Anh: 'Power Turbine', viết tắt 'PT') để sinh công năng hữu dụng đối với các loại động cơ tuốc bin khí khác ngoài động cơ phản lực.

Các đặc điểm của động cơ tuốc bin khí:
Động cơ dạng rotor: trong động cơ này, bộ phận sinh công chính là tua bin. Nó tạo ra momen xoắn bằng cách quay theo một chiều nhất định (hoặc có thể đảo chiều quay) và dẫn động trục động cơ (vừa đóng vai trò là trục đỡ cũng như trục dẫn động) được nối liền với nó (tương tự như động cơ điện), trong khi với động cơ piston thì khối công năng chính là piston. Nó chuyển động tịnh tiến bên trong xi lanh. Để có thể biến chuyển động tịnh tiến của piston bên trong xi lanh thành chuyển động quay thì động cơ piston cần phải có trục khuỷu. Trục khuỷu được nối với piston thông qua thanh truyền. Bên cạnh vai trò vừa là trục đỡ (nó đỡ piston thông qua thanh truyền và các chi tiết khác), vừa là trục dẫn động (tương tự như trục động cơ ở các động cơ tuốc bin khí) ra thì trục khuỷu cũng đóng một vai trò khác là trục biến đổi chuyển động. Trục khuỷu dẫn xuất momen xoắn tới các trục dẫn động khác thông qua các bộ truyền (như bộ truyền xích, bộ truyền bánh răng (hay còn được gọi là hộp số), bộ truyền đai,...). Điểm giống nhau là cả 2 loại động cơ này đều hoạt động nhờ sự giãn nở của dòng không khí sau khi được đốt nóng.

 Động cơ loại hở (tuyến khí hở): không khí từ lối vào của máy nén qua buồng đốt và ra khỏi tuốc bin đều chảy qua khoảng không gian hở không có vùng không gian bị đóng kín (ví dụ như ở động cơ piston: không khí sinh công trong xi lanh là vùng không gian kín ngăn cách với bên ngoài bằng các van xu páp). Vì tính chất hở như vậy đảm bảo cho quá trình cháy trong buồng đốt là quá trình cháy đẳng áp (áp suất giữ nguyên) nếu cháy trong không gian kín quá trình cháy sẽ làm tăng áp suất không khí, điều này làm cho áp suất trong buồng đốt cao hơn áp suất tại máy nén, không khí bị gia nhiệt có thể bị thổi ngược lại, gây hư hại máy nén.

Động cơ quá trình liên tục: chu trình nhiệt động lực học của động cơ tuốc bin khí là chu trình Brayton. Về cơ bản, động cơ tuốc bin khí cũng có 4 giai đoạn (hay còn gọi là 4 kỳ) là nạp, nén, cháy-giãn nở sinh công và thải, tương tự động cơ piston. Nhưng điểm khác biệt ở chỗ: với các động cơ piston, thì tất cả 4 kỳ trên cùng diễn ra tại cùng một bộ phận (cụ thể hơn là tại xi lanh của động cơ) nhưng ở các thời điểm khác nhau, luân phiên theo thứ tự nhưng bị gián đoạn bởi piston cần phải có một khoảng thời gian để đi từ điểm chết dưới lên điểm chết trên (kỳ 2, nén) hay đi từ điểm chết trên xuống điểm chết dưới (nửa sau kỳ 3, giãn nở sinh công). Chính khoảng thời gian đó khiến cho quá trình 4 kỳ này diễn ra ở động cơ piston bị gián đoạn. Còn với các động cơ tuốc bin khí thì 4 kỳ này diễn ra liên tục nhưng tại các "khối" khác nhau: tại máy nén là giai đoạn nạp (kỳ 1) và nén không khí (kỳ 2); tại buồng đốt là giai đoạn đốt cháy nhiên liệu (nửa đầu kỳ 3); tại tua bin là giai đoạn giãn nở sinh công của dòng khí nóng (nửa cuối kỳ 3). Sau khi đi hết tuốc bin thì dòng khí này được thải ra bên ngoài (kỳ 4). Chính nhờ sự "liên tục" này mà công suất của các động cơ tua bin khí luôn vượt xa so với các loại động cơ nhiệt khác.

Máy nén khí
Máy nén khí là một trong các bộ phận chính của động cơ tua bin khí có chức năng làm tăng nội năng (áp suất) không khí tạo áp suất cho đỉnh trên (đỉnh 3 hình đồ thị P-v của chu trình Brayton) cho quá trình giãn nở sinh công (giai đoạn 3-4 trong đồ thị P-v Brayton) áp suất sau máy nén càng cao thì hiệu suất nhiệt động lực học càng lớn, do đó máy nén khí quyết định hiệu suất của động cơ. Tại các động cơ tuốc bin khí hiện đại đòi hỏi tỷ số nén (Áp suất sau máy nén/áp suất trước máy nén) phải đạt từ 10-20. Tất cả các loại máy nén khí trong động cơ tuốc bin khí đều sử dụng rãnh có thiết diện nở ra (diffuser) để biến động năng (vận tốc) của dòng không khí thành nội năng (áp suất).

Máy nén khí của các động cơ tua bin khí gồm các loại sau:

Máy nén ly tâm (tiếng Anh: Centrifugal compressor): không khí từ cửa hút, dưới tác dụng của lực ly tâm mà chạy theo các rãnh khí giữa các cánh ly tâm trên bề mặt máy nén chạy ra bán kính lớn hơn. Máy nén quay tạo cho không khí có vận tốc tuyệt đối ngày càng cao. Và khi chuyển động ly tâm theo chiều bán kính, các rãnh khí trên bề mặt của máy nén ly tâm có dạng thiết diện nở ra (diffuser) làm giảm vận tốc tương đối và đồng thời làm tăng áp suất của không khí sau khi nén (động năng giảm, nội năng tăng – định luật bảo toàn và chuyển hoá năng lượng). Ưu điểm lớn nhất mà loại máy nén này mang lại là cấu tạo đơn giản và độ bền cao, giúp tiết kiệm được đáng kể chi phí chế tạo, bảo dưỡng. Tuy nhiên, với các động cơ cần công suất lớn thì máy nén ly tâm cần phải có kích thước (theo bán kính) rất lớn nên chúng không được phù hợp và được thay thế bằng máy nén dọc trục.

Máy nén dọc trục (tiếng Anh: Axial-flow compressor), hay còn được gọi là máy nén hướng trục: đây là loại máy nén được sử dụng phổ biến nhất trong các động cơ tua bin khí hiện nay bởi hiệu suất và công suất mà loại máy nén này mang lại cho các động cơ tua bin khí vượt xa máy nén ly tâm. Đồng thời, nhờ có hình dạng thon dài (dạng điếu xì gà) nên chúng vẫn đảm bảo kích thước của các động cơ tua bin khí là thon gọn nhất. Trong loại máy nén này thì không khí bị các đĩa cánh quạt gia tăng vận tốc tuyệt đối và lùa không khí chảy dọc trục trong các rãnh khí giữa các cánh quạt. Tương tự như các rãnh khí trên bề mặt của máy nén ly tâm, thì các rãnh khí giữa các cánh quạt của máy nén dọc trục cũng có dạng thiết diện nở ra (diffuser), làm giảm vận tốc tương đối và đồng thời làm tăng áp suất của không khí sau khi nén. Không khí bị nén tại một tầng được dẫn hướng và nén tiếp trong các tầng tiếp theo. Các máy nén dọc trục đều cần phải có nhiều tầng cánh bởi hiệu suất cũng như công suất nén khí của một tầng cánh máy nén đơn lẻ rất kém, kém hơn nhiều so với máy nén ly tâm. Các động cơ tua bin khí hiện đại thường có từ 6 đến 20 tầng máy nén, giữa các tầng cánh máy nén quay là các tầng cánh dẫn hướng trung gian được gắn cố định vào stator.

Máy nén ly tâm kết hợp máy nén dọc trục: loại máy nén hỗn hợp này cho phép kết hợp ưu điểm của cả hai loại máy nén cơ bản trên. Loại này được sử dụng chủ yếu trong động cơ tua bin trục (Turboshaft) của máy bay trực thăng.

Buồng đốt

Buồng đốt là bộ phận sinh nhiệt chính của các động cơ tua bin khí. Ống lửa của chúng là loại ống lửa hở. Chúng thường có khoảng từ 7 đến 20 ống, được bố trí thành vòng tròn xung quanh trục động cơ, phía sau khối máy nén và phía trước khối tua bin. Mỗi ống lửa có một vòi phun nhiên liệu được đặt ở mặt phía trước.

Các ống lửa thường có dạng hình côn, chúng được đặt so le gối đầu và được hàn với nhau. Tại các đường hàn đó có rất nhiều các lỗ nhỏ (đường kính lỗ 0,5-1mm): không khí của dòng thứ cấp chảy từ bên ngoài chảy qua các lỗ này sẽ tạo thành các lớp khí làm mát sát mặt ống lửa bên trong để bảo vệ ống lửa. Ngoài ra trên các đốt của ống lửa còn có các lỗ to để dòng không khí thứ cấp từ bên ngoài đi vào để làm chất giãn nở sinh công và để làm nguội dòng lửa nóng trước khi đi vào tuốc bin.

Không khí từ máy nén gặp các ống lửa sẽ bị chia thành hai dòng khí dòng khí sơ cấp &ndash để đốt cháy nhiên liệu, dòng khí này chiếm khoảng 30% khối lượng khí và 70% còn lại là dòng khí thứ cấp để làm mát, bảo vệ ống lửa không bị quá nhiệt và làm chất giãn nở sinh công.

Dòng khí sơ cấp đi thẳng vào ống lửa qua các khe xoáy tại mặt trước ống lửa sẽ tạo thành dòng xoáy trộn với sương nhiên liệu được phun ra từ vòi phun nhiên liệu và được đốt mồi bằng bugi (nến điện) lúc khởi động. Sau đó, quá trình cháy là liên tục và không cần đến nến điện nữa.

Dòng khí thứ cấp chảy bao bọc bên ngoài ống lửa, một phần dòng khí này đi vào các lỗ nhỏ trên mối hàn tiếp giáp các đốt ống để đi vào bên trong ống lửa, tạo thành lớp khí làm mát trên mặt trong để bảo vệ ống lửa không bị hỏng do quá nhiệt. Phần còn lại đi vào các lỗ lớn trên các đốt ống để hòa vào dòng lửa phụt phần khí này để làm chất giãn nở sinh công và để giảm bớt nhiệt độ của dòng lửa phụt trước khi đi vào tuốc bin. Tại trung tâm, dòng lửa phụt có nhiệt độ lên tới khoảng 1500-1600 °C nhưng đến khi đi vào tuốc bin thì nhiệt độ chỉ còn lại khoảng từ 800-1000 °C

Mặt sau của ống lửa để hở hướng thẳng vuông góc vào đĩa cánh tuốc bin. Cơ cấu buồng đốt hở cho phép quá trình cháy, gia nhiệt trong buồng đốt là quá trình đẳng áp: không khí tăng nhiệt độ lên rất cao, sinh thể tích rất lớn, sinh vận tốc phụt rất cao nhưng áp suất tại điểm vào và ra khỏi buồng đốt là như nhau (điểm 2 và điểm 3 trên đồ thị P-v của chu trình Brayton). Điều này cho phép luồng khí nóng trong buồng đốt chỉ phụt mạnh về khối tuốc bin mà không bị thổi ngược về khối máy nén.

Tuabin

Tuabin chính là khối sinh công của động cơ tuabin khí. Nó biến đổi nội năng của của dòng khí nóng có áp suất và vận tốc cao thành động năng (dưới dạng mô men xoắn). Dòng khí nóng giãn nở và sinh công tại cánh tuabin (các tài liệu kỹ thuật của phương Tây gọi là "cánh tua bin", còn các tài liệu kỹ thuật của Nga lại gọi là "lá tua bin"). Sở dĩ tua bin có thể làm được điều này bởi thiết diện rãnh khí giữa các cánh tuốc bin là dạng thiết diện hội tụ (converge), trong khi thiết diện rãnh khí giữa các cánh máy nén (với máy nén dọc trục) hay trên bề mặt máy nén (máy nén ly tâm) là dạng thiết diện nở ra (diffuser). Dạng thiết diện này làm cho vận tốc tương đối trong các rãnh khí giữa các cánh tua bin tăng lên và làm giảm áp suất cũng như nhiệt độ của dòng khí.

Tua bin yêu cầu việc làm mát cần phải diễn ra liên tục (cả ở cánh và đĩa tuabin) trong suốt cả quá trình hoạt động chúng bởi vì chúng là bộ phận chịu nhiệt lớn nhất của cả động cơ. Nếu việc làm mát không diễn ra liên tục thì rất dễ dẫn đến việc chúng bị hỏng, hoặc thậm chí bị phá hủy hoàn toàn, dẫn đến tai nạn, do bị quá nhiệt. Chính vì lý do này mà các tua bin (chủ yếu là cánh tua bin) được chế tạo rỗng để cho phép dòng chất làm mát (có thể là chất lỏng hoặc chất khí, tuỳ thuộc vào khu vực hoạt động của động cơ) đi vào và làm mát chúng từ bên trong. Ngoài ra, tua bin cũng phải chịu ứng suất, áp suất rất lớn và quay với tốc độ rất cao trong môi trường có tính ăn mòn bởi nhiệt độ rất khủng khiếp.

Tua bin được nối với máy nén khí và các phụ tải khác thông qua trục động cơ. Trong các động cơ máy bay, thường chỉ có các tuốc bin nối với máy nén khí mà không có tuốc bin tự do (không nối với máy nén), còn tại các động cơ với những công năng khác thường bố trí tuốc bin tự do để nâng cao hiệu suất động cơ nâng cao tính năng vận hành của động cơ.

Hệ thống thấp áp – cao áp
Về mặt hiệu suất, sẽ là tốt nhất nếu như với mỗi tầng máy nén khác nhau thì sẽ tương ứng với một tầng tuốc bin quay theo các vận tốc quay khác nhau (tầng máy nén phía ngoài quay chậm hơn, tầng máy nén phía trong quay nhanh hơn) nhưng như vậy sẽ rất phức tạp về mặt thiết kế cũng như chế tạo. Do đó, để đảm bảo hợp lý về chế tạo và hiệu suất, người ta đã chia khối máy nén thành hai khối nhỏ: máy nén thấp áp (các tầng phía trước) và máy nén cao áp (các tầng phía sau). Khối tuốc bin cũng được chia tương tự thành hai khối nhỏ: tuốc bin cao áp (các tầng phía trước) và tuốc bin thấp áp (các tầng phía sau). Tuốc bin thấp áp lai máy nén thấp áp, tuốc bin cao áp lai máy nén cao áp. Như vậy, hai khối máy nén - tuốc bin này quay theo các vận tốc góc khác nhau. Chúng là hai hệ trục đồng trục: trục cao áp bên ngoài và trục thấp áp bên trong.

Phân loại
Động cơ tuốc bin khí là động cơ có số lượng nhiều nhất và là động cơ chính của ngành hàng không (chúng được trang bị với số lượng áp đảo động cơ piston), ngoài ra nó còn được lắp cho các mục đích khác như cho các trạm phát điện tuốc bin khí hay cho các tàu chiến tốc độ cao, tàu hoả, thậm chí một số loại xe tăng (như xe tăng M1 Abrams của Mỹ).

Động cơ hàng không
Động cơ tuốc bin khí cho ngành hàng không vì tính năng khối lượng – kích thước có tầm quan trọng rất lớn nên đa số là loại động cơ có máy nén dọc trục và có hai khối cao áp, thấp áp. Đối với động cơ phản lực thì động cơ có thêm các bộ phận cực kỳ quan trọng là phễu phụt (propelling nozzle) và buồng đốt tăng lực.

Động cơ tuốc bin cánh quạt
Đây là loại động cơ tuốc bin khí kết hợp với cánh quạt quay ngoài tạo lực đẩy cho máy bay (tiếng Anh - Turbopropeller engine, viết tắt TurboProp; tiếng Nga - Турбовинтовый двигатель, viết tắt ТВД). Động cơ loại này có hiệu suất cao nhất nên tính kinh tế cũng là cao nhất trong các loại động cơ tuốc bin của hàng không, nhưng vì đặc điểm sử dụng cánh quạt quay ngoài nên loại động cơ này cho vận tốc thấp nhất. Do đó, loại động cơ này thường được trang bị trên các máy bay cỡ lớn cần các động cơ có công suất lớn cũng như tính kinh tế và độ ổn định cao, nhưng không cần vận tốc lớn của quân đội, điển hình như loại máy bay vận tải Lockheed C-130 Hercules (và biến thể gunship Lockheed AC-130 của nó) của Mỹ hoặc máy bay ném bom hạng nặng Tupolev Tu-95 của Liên Xô/Nga

Cánh quạt được nối vào trục động cơ qua hộp số giảm tốc. Đặc điểm của loại động cơ này là tuốc bin của động cơ vừa lai máy nén vừa lai tải chính là cánh quạt nên phải thiết kế tuốc bin sao cho sử dụng được hết năng lượng của dòng khí nóng sau buồng đốt. Với loại động cơ này, dòng khí sau khi ra khỏi tuốc bin có vận tốc còn rất thấp, nhiệt độ, áp suất gần cân bằng với môi trường.

Vì cánh quạt được nối với trục động cơ nên khi thay đổi tốc độ sẽ ảnh hưởng nhiều đến chế độ làm việc của toàn bộ động cơ nên tính linh hoạt của loại động cơ này không được tốt (hiệu suất giảm rất nhanh khi giảm công suất, tốc độ).

Loại này cũng được trang bị cho trực thăng, mô men quay từ trục động cơ được truyền qua hộp số và chuyển hướng để quay cánh quạt nâng nằm ngang trên nóc chiếc trực thăng (tiếng Anh: Turboshaft). Điểm khác biệt giữa động cơ turboshaft và turbopropeller đó chính là động cơ turboshaft sử dụng kết hợp cả 2 loại máy nén là dọc trục và hướng tâm, trong khi động cơ turbopropeller chỉ sử dụng một trong hai loại máy nén trên (thường là máy nén dọc trục bởi kích thước nhỏ gọn và hiệu suất rất cao mà nó đem lại).

Động cơ tuốc bin phản lực
Động cơ tuốc bin phản lực (tiếng Anh - Turbojet engine, viết tắt TurboJet; tiếng Nga - Турбореактивный двигатель, viết tắt - ТРД), là động cơ tuốc bin khí dùng động năng của dòng khí nóng phụt thẳng về phía sau tạo phản lực đẩy máy bay về phía trước. Đây là loại động cơ trang bị chủ yếu cho các máy bay tiêm kích thuộc thế hệ thứ nhất và thế hệ thứ hai. Loại động cơ này cho vận tốc cao nhất trong số các loại động cơ tuốc bin của hàng không, điều này đặc biệt quan trọng với các máy bay tiêm kích, nhưng tính kinh tế của chúng lại thấp nhất bởi chúng tiêu tốn lượng nhiên liệu lớn nhất.

Tuốc bin của loại động cơ này chỉ khai thác một phần năng lượng dòng khí nóng sau buồng đốt chỉ đủ để quay máy nén khí, phần năng lượng còn lại dùng để phụt thẳng vào môi trường tạo phản lực qua phễu phụt (chính vì vậy hiệu suất của loại động cơ này thấp).

Các loại động cơ phản lực phải có thêm một thiết bị là "phễu phụt" (propelling nozzle) lắp phía sau tuốc bin để tăng tốc độ dòng khí phụt ra ngoài nhằm tạo ra phản lực đẩy lớn nhất. Nếu là động cơ cho máy bay dưới tốc độ âm thanh thì phễu phụt có hình hội tụ (converge) còn đối với máy bay siêu âm thì áp dụng phễu phụt siêu âm (hội tụ – nở rộng hay còn gọi là phễu phụt De Laval theo tên nhà kỹ thuật người Hà Lan).

Động cơ tuốc bin phản lực có buồng đốt tăng lực
Là một loại của động cơ tuốc bin phản lực dùng cho các máy bay chiến đấu cao tốc, nhất là các máy bay tiêm kích, chúng vốn rất cần sự phát triển tốc độ chiến đấu nhất thời thật cao. Về cấu tạo động cơ này rất giống các động cơ tuốc bin phản lực thông thường nhưng có thêm buồng đốt thứ cấp phía sau tuốc bin và phía trước phễu phụt. Buồng đốt này được gọi là buồng đốt tăng lực, hay còn có tên khác là "buồng đốt sau" (afterburner). Các máy bay trang bị động cơ này chỉ có máy bay tiêm kích. Chúng chỉ sử dụng buồng đốt tăng lực để tăng tốc độ trong thời gian ngắn (tính theo giây) như khi bổ nhào để tấn công mục tiêu mặt đất, tránh tên lửa hay máy bay địch hoặc khi cất cánh.

Động cơ tuốc bin hai viền khí
Có tài liệu tiếng Anh gọi loại này là turbofan. Đây là loại động cơ mà các cánh quạt tầng ngoài cùng của máy nén áp thấp có cấu tạo và kích thước đặc biệt để lùa và chia không khí ra thành hai dòng: một dòng chảy vào bên trong động cơ và dòng còn lại chảy vòng qua bên ngoài và song song với dòng không khí bên trong động cơ, tạo thành lực đẩy trực tiếp. Hai dòng khí này hòa vào nhau tại phễu phụt, chính vì vậy mà loại động cơ này được được gọi là động cơ hai viền khí (tiếng Anh: two-contour turbojet, tiếng Nga: двухконтурный турбо-двигатель). Đây là phương án trung gian giữa động cơ tuốc bin cánh quạt và động cơ tuốc bin phản lực. Đối với loại động cơ này có một chỉ số rất quan trọng đó là hệ số hai viền khí (tiếng Anh: Bypass ratio) m là tỷ lệ thể tích của khối khí chạy bên ngoài so với khối khí chạy bên trong động cơ, (đối với động tuốc bin phản lực thuần túy m = 0) chỉ số càng lớn thì động cơ có hiệu suất càng tốt và càng giống động cơ tuốc bin cánh quạt và vận tốc càng thấp, hệ số này lớn hơn 2 thì không thể phát triển được vận tốc siêu âm. Còn các động cơ siêu âm có hệ số m thấp hơn hoặc bằng 2.

Động cơ tuốc bin phản lực cánh quạt

Có tài liệu tiếng Anh gọi loại động cơ này là động cơ turbofan nhưng có tài liệu lại gọi turbofan là động cơ hai viền khí nói chung. Trong trường hợp chung nhất, Động cơ tuốc bin phản lực cánh quạt trong tiếng Anh - Turbopropeller jet, viết tắt PropJet hay TurboFan; tiếng Nga - Турбовентиляторный реактивный двигатель, viết tắt - ТВРД.

Động cơ phản lực cánh quạt là một phiên bản nhánh của động cơ hai viền khí trong đó cánh quạt ngoài nằm hẳn ra ngoài được bao bằng vỏ capote ngoài, vỏ này ngắn nên hai dòng khí bên ngoài và bên trong động cơ không hòa vào nhau. Nhìn bên ngoài rất dễ nhận ra loại động cơ này vì vỏ capote ngoài này ngắn tạo thành 2 lớp vỏ giật cấp.

Đây là động cơ có hệ số m cao thường từ 6-10 và nghiêng về tính chất động cơ cánh quạt. Loại động cơ này được trang bị rộng rãi trên hầu hết các máy bay hiện nay, từ các máy bay chở khách và vận tải dân dụng (Các máy bay hành khách dân dụng nổi tiếng của Boeing và Airbus đều trang bị loại động cơ này) cho đến các mẫu máy bay ném bom hạng nặng nhiều động cơ (như Boeing B-52 Stratofortress, Rockwell B1 Lancer và Nothrop Grumman B-2 Spirit của quân đội Mỹ hay Tupolev Tu-160 của Nga) và các dòng máy bay tiêm kích từ thế hệ thứ ba cho đến nay. Không chỉ các mẫu máy bay ném bom hạng nặng và máy bay tiêm kích mà các máy bay trinh sát (như Lockheed U-2) và máy bay vận tải Boeing C-17 Globemaster III) cũng sử dụng loại động cơ này. Lý do khiến cho các động cơ tuốc bin phản lực cánh quạt được trang bị rộng rãi như vậy bởi vì chúng không chỉ có hiệu suất cao và công suất lớn, gần như không thua kém gì các động cơ tuốc bin phản lực thuần, mà các động cơ này còn có tính kinh tế tốt, chúng tiêu hao ít nhiên liệu hơn, cũng như việc bảo dưỡng chúng cũng không khác biệt quá nhiều so với các động cơ phản lực thuần.

Động cơ cố định
Ngoài ngành Hàng không, động cơ tuốc bin khí còn được trang bị cho một số mục đích khác. Ví dụ: cho hệ động lực của tàu biển cao tốc hoặc cho một số trạm phát điện giờ cao điểm.

Vì động cơ tuốc bin khí có hiệu suất thấp hơn động cơ diesel nhưng có công suất rất cao nên người ta chỉ dùng loại động cơ này cho các hoạt động không kéo dài lâu: các trạm phát điện tuốc bin khí chỉ phát điện vào giờ cao điểm sử dụng điện (từ 18h đến 22h), khi yêu cầu lượng điện của các giờ này cao hơn mức trung bình vài lần nhưng thời gian không lâu. Các tàu cao tốc trang bị động cơ tuốc bin khí cũng chỉ dùng động cơ này hết công suất khi cần triển khai tốc độ tối đa trong thời gian ngắn.

Vì được bố trí tại những vị trí không đòi hỏi cao về yêu cầu kích thước và khối lượng nên để tăng hiệu suất của cụm động cơ tuốc bin khí người ta còn kết hợp với các chu trình phụ như "tái tạo" (regeneration), làm lạnh khí nén (intercooling), tận dụng nhiệt khí thải. Các cụm động cơ này thường được trang bị máy nén khí ly tâm bởi hiệu suất cao nhưng cấu tạo lại đơn giản nên việc sửa chữa cũng tốn ít thời gian và chi phí hơn nhiều so với máy nén dọc trục.

Và một đặc điểm rất nổi bật của động cơ tuốc bin khí ngoài ngành hàng không là nó có tuốc bin tự do (không nối với máy nén) để lai phụ tải chính. Đối với loại động cơ này các tuốc bin cao áp, thấp áp không sử dụng hết tiềm năng năng lượng của dòng khí nóng sau buồng đốt nó chỉ lấy đủ nhu cầu quay hai máy nén cao áp và thấp áp, còn phần năng lượng còn lại sẽ tiếp tục được giãn nở sinh công trong các tầng tuốc bin tự do để sinh công có ích cho phụ tải chính.

Xem thêm
Động cơ phản lực không khí (jet engine)
Động cơ tuốc bin phản lực cánh quạt (turbofan engine)
Động cơ tuốc bin cánh quạt (turboprop engine)
Động cơ tuốc bin phản lực (turbojet engine)
Máy bay phản lực (jet aircraft)
Chu trình Brayton
Nhiệt động lực học

Tham khảo

Liên kết ngoài

http://www.gasturbineworld.co.uk/rovergasturbine.html
https://netl.doe.gov/sites/default/files/gas-turbine-handbook/1-1.pdf
https://publik.tuwien.ac.at/files/PubDat_240372.pdf
https://freikolben.ch/en/gas-turbines
https://www.energy.gov/fecm/how-gas-turbine-power-plants-work
https://www.monografias.com/trabajos108/estudio-del-efecto-del-aislamiento-termico-turbina-gas/estudio-del-efecto-del-aislamiento-termico-turbina-gas
https://chemicalengineeringworld.com/gas-turbine-working-and-types/
https://raigap.livejournal.com/1044444.html

Động cơ phản lực không khí
Động cơ phản lực
Động cơ máy bay
Phát minh của Na Uy


title: Protosmia tiflensis

text:
Protosmia tiflensis là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Morawitz mô tả khoa học năm 1876.

Chú thích

Tham khảo

Protosmia
Động vật được mô tả năm 1876


title: Lan tím

text:
Màu lan tím (orchid) là màu tía từ nhạt đến sáng; (từ màu hồng ánh xám đến tía cho tới màu tía ánh đỏ mạnh. Có tên gọi này là do nó rất gần với màu hoa của một số cây lan (họ Orchidaceae), chẳng hạn như Laelia furfuracea và Ascocentrum pusillum, là những loại có cánh hoa có sắc màu tím nhạt.

Tọa độ màu
 Số Hex = #DA70D6
 RGB (r, g, b) = (218, 112, 214)
 CMYK (c, m, y, k) = (0, 49, 2, 15)
 HSV (h, s, v) = (302, 49, 85)

Xem thêm
Danh sách màu
Hoa lan

Tham khảo

Màu sắc
Chất màu


title: Cameraria tubiferella

text:
Cameraria tubiferella là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Hoa Kỳ (bao gồm Kentucky, Maine, New York, Maryland và Pennsylvania).

Sải cánh dài khoảng 8 mm.

Ấu trùng ăn Quercus species, bao gồm Quercus alba, Quercus michauxii và Quercus virginiana. Chúng ăn lá nơi chúng làm tổ.

Chú thích

Tham khảo

Cameraria


title: Ichtershausen

text:
Ichtershausen là một đô thị ở huyện Ilm, bang Thüringen, Đức. Đô thị này có diện tích 20,35 km², dân số thời điểm 31 tháng 12 năm 2006 là 3924 người.

Tham khảo


title: Thần điêu đại hiệp (phim truyền hình 1995)

text:
Thần điêu đại hiệp(Tên tiếng Anh của bộ phim: Return of the Condor Heroes) là bộ phim truyền hình HongKong do Đài truyền hình TVB sản xuất và phát hành vào năm 1995 dựa theo Thần điêu hiệp lữ của Nhà văn Kim Dung.

Đây là lần thứ 2 đài TVB chuyển thể tác phẩm này, sau bản thành công và trở thành kinh điển của bộ phim được phát hành trước đó vào năm 1983 do Lưu Đức Hoa trong vai Dương Quá và Trần Ngọc Liên trong vai Tiểu Long Nữ.

Diễn viên

Đảo Đào Hoa
 Bạch Bưu vai Quách Tĩnh
 Ngụy Thu Hoa vai Hoàng Dung
 Phó Minh Hiến vai Quách Phù
 Lý Ỷ Hồng vai Quách Tương
 Ngô Gia Lạc vai Quách Phá Lỗ
 Giang Nghị vai Kha Trấn Ác
 Ngô Gia Huy vai Võ Đôn Nho (Đại Võ)
 Lý Gia Cường vai Võ Tu Văn (Tiểu Võ)
 Lưu Giang vai Võ Tam Thông
 Lý Lệ Lệ vai Tam Nương

Cái bang
 Ngô Thiên Vỹ vai Lỗ Hữu Cước
 Lương Khâm Kỳ vai Hà Sư Ngả

Phái Cổ Mộ
 Lý Nhược Đồng vai Tiểu Long Nữ (Cô cô)
 Cổ Thiên Lạc vai Dương Quá (Quá nhi)
 Tuyết Lê vai Xích lụy tiên tử Lý Mạc Sầu
 Lý Giai Anh vai Hồng Lăng Ba (Đệ tử Lý Mạc Sầu)
 Phùng Hiểu Văn vai Lâm Triều Anh
 Phùng Tố Ba vai Tôn bà bà

Toàn Chân giáo

Toàn Chân thất tử
 Đới Chí Vỹ vai Triệu Chí Kính
 Trần Khải Thái vai Doãn Chí Bình
 La Quân Tả vai Lộc Thanh Đốc
 Lý Diệu Kính vai Vương Trùng Dương
 Quách Đức Tín vai Khâu Xứ Cơ (Nhị đệ tử Vương Trùng Dương)

Tuyệt Tình cốc
 La Lan vai Cầu Thiên Xích
 Trương Dực vai Công Tôn Chỉ
 Tô Ngọc Hoa vai Công Tôn Lục Ngạc
 Trịnh Gia Sinh vai Phàm Nhất Ông
 Lương Tuyết My vai Nhu Nhi
 Trịnh Lôi vai Cầu Thiên Nhẫn / Từ Ân

Thiên hạ Ngũ Tuyệt
 Lạc Ứng Quân vai Hoàng Dược Sư (Đông tà)
 Chu Thiết Lâm vai Âu Dương Phong (Tây độc)
 Lê Hán Trì vai Nhất Đăng Đại sư / Đoàn Trí Hưng (Nam đế)
 Lưu Đơn vai Hồng Thất Công (Bắc cái)
 Lê Diệu Tường vai Chu Bá Thông (Lão ngoan đồng)

Mông Cổ
 Lưu Gia Huy vai Kim Luân Pháp Vương
 Huỳnh Trọng Khuôn vai Đạt Nhĩ Ba
 Lỗ Chấn Thuận vai Hoắc Đô
 Huỳnh Trí Hiền vai Hốt Tất Liệt
 Tuấn Hùng vai Mã Quang Tá
 Lý Tử Kỳ vai Ni Ma Tinh
 Trương Hồng Xương vai Doãn Khắc Tây
 Quan Tinh vai Tiêu Tương Tử
 Trần Địch Khắc vai Sa Thông Thiên

Diễn viên khác
 Lý Tử Hùng vai Lục Triển Nguyên
 Trương Diên vai Hà Nguyên Quân
 Giản Bội Quân vai Lục Vô Song
 Trương Khả Di vai Trình Anh
 Lý Quốc Lân vai Phùng Mạc Phong
 Trần An Oánh vai Cô khùng
 Trần Trung Kiên vai Gia Luật Sở Tài
 Chiêm Bỉnh Hy vai Gia Luật Tề
 Thái Vân Hà vai Gia Luật Yến
 Hà Khiết San vai Hoàn Nhan Bình
 Lương Kiện Bình vai Lục Quán Anh
 Lương Thiếu Địch vai Hà Phát Bạch
 Mã Hải Luân vai Anh cô
 Lý Hải Sinh vai Khô Mục Đại sư
 Bác Quân vai Hàn khất cái
 Du Biểu vai Trần khất cái
 Đặng Dục Vinh vai Đại đầu quỷ
 Chu Lạc Huy vai Dục thần quỷ
 Lưu Quế Phương vai Tiếu ngạo quỷ
 Hứa Thực Hiền vai Vô thường quỷ
 Lương Minh Hoa vai Sử Uy
 Trần Vĩnh Hân vai Sử Mãnh
 Đới Diệu Minh vai Sử Kiếm
 Lục Hi Dương vai Sử Tiệp
 Hà Chưởng Quân vai Sử Cường
 Mạch Gia Luân vai Bách Thảo Tiên
 Vu Phong vai Thánh Nhân Sư thái
 Thạch Vân vai Cẩu nhục đầu đà
 Hoàng Thiên Đạc vai Nhân trù tử
 Lã Kiếm Quang vai Lương Trưởng lão

Nhạc phim
Ca khúc chính của bộ phim là: San Wa Ching Wa (Thần thoại Tình thoại), nhạc của Châu Hoa Kiện, lời của Tề Dự, do Châu Hoa Kiện và Tề Dự trình bày
 Nội dung ca khúc:

神話情話 - 周華健/齊豫

合：愛是愉快是難過是陶醉是情緒

或在日後視作傳奇

愛是盟約是習慣是時間是白髮

也叫你我乍驚乍喜

完全遺忘自己

竟可相許生與死

來日誰來問起

天高風急雙雙遠飛

愛是微笑是狂笑是傻笑是玩笑

或是為著害怕寂寥

愛是何價是何故在何世又何以

對這世界雪中送火

誰還祈求什麼

可歌可泣的結果

誰能承受後果

翻天覆海不枉最初

呀呀……
A a...
有你有我雪中送火

男：愛在迷迷糊糊 磐古初開便開始

這浪浪漫漫舊故事

愛在朦朦朧朧前生今生和他生

怕錯過了也不會知

男：跌落茫茫紅塵南北西東亦相依

怕獨自活著沒意義

女：愛是來來回回情絲一絲又一絲

合：至你與我至生永不闊別時.

Vai diễn
 Cổ Thiên Lạc - vai Dương Quá:chính nhờ sự trẻ trung, tinh nghịch và diễn xuất khá tốt, Dương Quá của Cổ Thiên Lạc trở nên nổi tiếng. Chính nhờ vai diễn này, Cổ Thiên Lạc được khán giả biết đến và nổi tiếng.
 Lý Nhược Đồng - vai Tiểu Long Nữ: Diễn cặp với Cổ Thiên Lạc trong Thần điêu đại hiệp năm 1995. Vai diễn giúp Lý Nhược Đồng trở nên nổi tiếng hơn với công chúng trong và ngoài nước.
 Ngụy Thu Hoa - Hoàng Dung: Có thể nói, Ngụy Thu Hoa xuất hiện trong các phim truyền hình khá ít nhưng vai diễn này để lại ấn tượng trong lòng khán giả với một Hoàng Dung trung niên vẫn thông minh xuất chúng. Rất tiếc, sau vai diễn, Ngụy Thu Hoa rất ít xuất hiện trong các phim sau của TVB.
 Tuyết Lê - Lý Mạc Sầu: Tuyết Lê trong vai diễn này đã thể hiện thành công vai diễn này, nhiều khán giả đã nhận xét, có lẽ Lý Mạc Sầu là vai diễn tiêu biểu của Tuyết Lê. Tuyết Lê đã thể hiện thế giới nội tâm của Lý Mạc Sầu khá ấn tượng hơn cả Lữ Hữu Huệ vai Lý Mạc Sầu trong phiên bản Thần điêu đại hiệp 1983.

Chú thích

Liên kết ngoài

Phim truyền hình dựa trên tác phẩm của Kim Dung
Phim truyền hình TVB
Phim làm lại
Phim cổ trang
Chương trình truyền hình của TVB
Xạ điêu tam bộ khúc
Phim truyền hình ra mắt năm 1995


title: Rehsen

text:
Rehsen là một đô thị thuộc huyện Wittenberg, bang Saxony-Anhalt, Đức.

Tham khảo


title: Secugnago

text:
Secugnago là một đô thị ở tỉnh Lodi trong vùng Lombardia của Italia, cách khoảng 45 km về phía đông nam của Milano và khoảng 13 km về phía đông nam của Lodi. Tại thời điểm 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 1.801 người và diện tích là 6,7 km².

Secugnago giáp các đô thị: Turano Lodigiano, Mairago, Brembio, Casalpusterlengo.

Quá trình biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.comune.secugnago.lo.it/

Thành phố và thị trấn ở Lombardia
Đô thị tỉnh Lodi


title: Coptocercus rubripes

text:
Coptocercus rubripes là một loài Cerambycidae thấy ở Úc.

Hình ảnh

Chú thích

Liên kết ngoài

Coptocercus


title: Cryptassiminea

text:
Cryptassiminea là một chi ốc có mài nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Assimineidae.

Các loài
Các loài trong chi Cryptassiminea gồm có:

 Cryptassiminea adelaidensis Fukuda & Ponder, 2005
 Cryptassiminea glenelgensis Fukuda & Ponder, 2005
 Cryptassiminea insolata Fukuda & Ponder, 2005
 Cryptassiminea kershawi Fukuda & Ponder, 2005
 Cryptassiminea surryensis Fukuda & Ponder, 2005

Chú thích

Tham khảo

Assimineidae


title: Hoplitis daniana

text:
Hoplitis daniana là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Mavromoustakis mô tả khoa học năm 1949.

Chú thích

Tham khảo

Hoplitis
Động vật được mô tả năm 1949


title: Squalius torgalensis

text:
Squalius torgalensis là một loài cá nước ngọt thuộc họ Cyprinidae. Loài này chỉ có ở Bồ Đào Nha.

Môi trường sống tự nhiên của chúng là sông ngòi và sông có nước theo mùa. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Tham khảo

 Crivelli, A.J. 2005. Squalius torgalensis. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 19 tháng 7 năm 2007.

Squalius
Động vật đặc hữu Bồ Đào Nha
Cá nước ngọt châu Âu


title: Chamaesphecia

text:
Chamaesphecia là một chi bướm đêm thuộc họ Sesiidae.

Các loài
subgenus Chamaesphecia Spuler, 1910
Chamaesphecia adelpha  Le Cerf, 1938
Chamaesphecia amygdaloidis  Schleppnik, 1933
Chamaesphecia anthracias  Le Cerf, 1937
Chamaesphecia anthraciformis (Rambur, 1832)
Chamaesphecia astatiformis (Herrich-Schäffer, 1846)
Chamaesphecia bibioniformis (Esper, 1800)
Chamaesphecia crassicornis  Bartel, 1912
Chamaesphecia cyanopasta (Hampson, 1910)
Chamaesphecia darvazica  Gorbunov, 2001
Chamaesphecia emba  Gorbunov, 2001
Chamaesphecia empiformis (Esper, 1783)
Chamaesphecia euceraeformis (Ochsenheimer, 1816
Chamaesphecia guriensis (Emich von Emöke, 1872)
Chamaesphecia hungarica (Tomala, 1901)
Chamaesphecia iranica  Le Cerf, 1937
Chamaesphecia kautti  Špatenka, 1997
Chamaesphecia keili  Kallies & Špatenka, 2003
Chamaesphecia kistenjovi  Gorbunov, 1991a
Chamaesphecia leucocnemis  Le Cerf, 1938
Chamaesphecia leucopsiformis (Esper, 1800)
Chamaesphecia mezentzevi  Gorbunov, 1989
Chamaesphecia murzini  Gorbunov, 2001
Chamaesphecia mutilata (Staudinger, 1887)
Chamaesphecia nigrifrons (Le Cerf, 1911)
Chamaesphecia palustris  Kautz, 1927
Chamaesphecia schizoceriformis (Kolenati, 1846)
Chamaesphecia schroederi  Toševski, 1993b
Chamaesphecia sogdianica  Špatenka, 1987
Chamaesphecia taurica  Špatenka, 1997
Chamaesphecia tenthrediniformis ([Denis & Schiffermüller], 1775)
Chamaesphecia thomyris  Le Cerf, 1938
Chamaesphecia turbida  Le Cerf, 1937
Chamaesphecia uilica  Gorbunov, 2001
subgenus Scopulosphecia Laštuvka, [1990]
Chamaesphecia aerifrons (Zeller, 1847b:415)
Chamaesphecia aerifrons aerifrons (Zeller, 1847)
Chamaesphecia aerifrons sardoa (Staudinger, 1856:281)
Chamaesphecia albida  Špatenka, 1999:365
Chamaesphecia albiventris (Lederer, 1853)
Chamaesphecia alysoniformis (Herrich-Schäffer, 1846)
Chamaesphecia anatolica  Schwingenschuss, 1938
Chamaesphecia annellata (Zeller, 1847)
Chamaesphecia aurifera (Romanoff, 1885)
Chamaesphecia azonos (Lederer, 1855)
Chamaesphecia blandita  Gorbunov & Špatenka, 2001
Chamaesphecia chalciformis (Esper, [1804])
Chamaesphecia christophi  Gorbunov & Špatenka, 2001
Chamaesphecia chrysoneura  Püngeler, 1912
Chamaesphecia chrysoneura chrysoneura Püngeler, 1912
Chamaesphecia chrysoneura melanophleps Zukowsky, 1935
Chamaesphecia diabarensis  Gorbunov, 1987b:14
Chamaesphecia doleriformis (Herrich-Schäffer, 1846)
Chamaesphecia doleriformis doleriformis (Herrich-Schäffer, 1846)
Chamaesphecia doleriformis colpiformis (Staudinger, 1856)
Chamaesphecia doryceraeformis (Lederer, 1853)
Chamaesphecia dumonti  Le Cerf, 1922
Chamaesphecia elampiformis (Herrich-Schäffer, 1851)
Chamaesphecia elampiformis elampiformis (Herrich-Schäffer, 1851)
Chamaesphecia elampiformis mandana (Le Cerf, 1938)
Chamaesphecia ferganae  Sheljuzhko, 1924
Chamaesphecia festai  Turati, 1925
Chamaesphecia fredi  Le Cerf, 1938
Chamaesphecia gorbunovi  Špatenka, 1992
Chamaesphecia guenter  Herrmann & Hofmann, 1997
Chamaesphecia haberhaueri (Staudinger, 1879)
Chamaesphecia inexpectata (Le Cerf, 1938)
Chamaesphecia infernalis  Sheljuzhko, 1935
Chamaesphecia jitkae  Špatenka, 1987
Chamaesphecia leucoparea (Lederer, 1872)
Chamaesphecia margiana  Püngeler, 1912
Chamaesphecia masariformis (Ochsenheimer, 1808)
Chamaesphecia masariformis masariformis (Ochsenheimer, 1808)
Chamaesphecia masariformis odyneriformis (Herrich-Schäffer, 1846)
Chamaesphecia maurusia  Püngeler, 1912
Chamaesphecia minoica Bartsch & Pühringer, 2005
Chamaesphecia minor (Staudinger, 1856)
Chamaesphecia mirza  Le Cerf, 1938
Chamaesphecia morosa  Le Cerf, 1937
Chamaesphecia mudjahida  Špatenka, 1997
Chamaesphecia mysiniformis (Boisduval, 1840)
Chamaesphecia obraztsovi Sheljuzhko, 1943
Chamaesphecia obraztsovi obraztsovi Sheljuzhko, 1943
Chamaesphecia obraztsovi obermajeri Špatenka, 1992
Chamaesphecia ophimontana  Gorbunov, 1991
Chamaesphecia osmiaeformis (Herrich-Schäffer, 1848
Chamaesphecia oxybeliformis (Herrich-Schäffer, 1846)
Chamaesphecia pechi (Staudinger, 1887)
Chamaesphecia proximata (Staudinger, 1891)
Chamaesphecia purpurea  Spatenka & Kallies, 2006
Chamaesphecia ramburi (Staudinger, 1866)
Chamaesphecia regula (Staudinger, 1891)
Chamaesphecia ruficoronata  Kallies, Petersen & Riefenstahl, 1998
Chamaesphecia schmidtiiformis (Freyer, 1836)
Chamaesphecia schwingenschussi (Le Cerf, 1937)
Chamaesphecia sefid Le Cerf, 1938
Chamaesphecia sertavulensis  Gorbunov & Špatenka, 2001
Chamaesphecia staudingeri (Failla-Tedaldi, 1890)
Chamaesphecia tahira  Kallies & Petersen, 1995
Chamaesphecia thracica  Laštuvka, 1983
Chamaesphecia weidenhofferi  Špatenka, 1997
Chamaesphecia xantho  Le Cerf, 1937
Chamaesphecia xanthosticta (Hampson, [1893])
Chamaesphecia xanthotrigona  Bartsch & Kallies, 2008
Chamaesphecia zarathustra  Gorbunov & Špatenka, 1992
Chamaesphecia zimmermannii (Lederer, 1872)
incertae sedis
Chamaesphecia atramentaria  Zukowsky, 1950
Chamaesphecia aurata (Edwards, 1881)
Chamaesphecia borsanii  Köhler, 1953
Chamaesphecia breyeri  Köhler, 1941
Chamaesphecia penthetria  Zukowsky, 1936
Chamaesphecia pluto  Zukowsky, 1936
Chamaesphecia andrianony  Viette, 1982
Chamaesphecia clathrata  Le Cerf, 1917
Chamaesphecia lemur  Le Cerf, 1957
Chamaesphecia seyrigi  Le Cerf, 1957
Chamaesphecia tritonias  Hampson, 1919

Chú thích

Tham khảo

Sesiidae


title: Richelieu (tàu chiến Pháp)

text:
Ba tàu chiến của Hải quân Pháp từng được đặt cái tên Richelieu nhằm tôn vinh Armand-Jean du Plessis, Hồng y và Công tước Richelieu, được xem là một trong những người sáng lập Hải quân Pháp:
 Tàu bọc sắt Richelieu (1873)
 Thiết giáp hạm Richelieu (1939)
 Tàu sân bay chạy năng lượng hạt nhân Charles de Gaulle, nguyên ban đầu từng được đặt tên là Richelieu
 Một tàu sân bay Pháp được đặt kế hoạch trong tương lai, nếu như được chế tạo, có thể được đặt tên là Richelieu

Tham khảo

Tên gọi tàu chiến Pháp


title: Lipotriches acaciae

text:
Lipotriches acaciae là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1935.

Chú thích

Tham khảo

Lipotriches
Động vật được mô tả năm 1935


title: Squamispa ballapurana

text:
Squamispa ballapurana là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Maulik miêu tả khoa học năm 1928.

Chú thích

Tham khảo

Squamispa


title: Aristobrotica bowditchi

text:
Aristobrotica bowditchi là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Bechyne miêu tả khoa học năm 1958.

Chú thích

Tham khảo

Aristobrotica


title: Benthonellania acuticostata

text:
Benthonellania acuticostata là một loài ốc biển nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Rissoidae.

Phân bố

Miêu tả
Độ dài vỏ lớn nhất ghi nhận được là 3.7 mm.

Môi trường sống
Độ sâu nhỏ nhất ghi nhận được là 59 m. Độ sâu lớn nhất ghi nhận được là 1249 m.

Chú thích

Tham khảo

Benthonellania


title: Schluchsee, Breisgau-Hochschwarzwald

text:
Schluchsee là một thị xã thuộc huyện Breisgau-Hochschwarzwald, Baden-Württemberg, thuộc nước Đức. Đô thị Schluchsee, Breisgau-Hochschwarzwald có diện tích 69,44 km², dân số thời điểm 31 tháng 12 năm 2020 là 2489 người. Đô thị này nằm gần hồ chứa nước Schluchsee.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Schluchsee: pictures


title: 6467 Prilepina

text:
6467 Prilepina (1979 TS2) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 14 tháng 10 năm 1979 bởi N. S. Chernykh ở Nauchnyj.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 JPL Small-Body Database Browser 6467 Prilepina

Thiên thể phát hiện năm 1979
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Anklav

text:
Anklav là một thành phố và khu đô thị của quận Anand thuộc bang Gujarat, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Anklav có dân số 19.805 người. Phái nam chiếm 53% tổng số dân và phái nữ chiếm 47%. Anklav có tỷ lệ 62% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 71%, và tỷ lệ cho phái nữ là 52%. Tại Anklav, 14% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Gujarat


title: Mirabel, Ardèche

text:
Mirabel là một xã ở tỉnh Ardèche, vùng Auvergne-Rhône-Alpes ở đông nam nước Pháp.

Tham khảo

Xã của Ardèche


title: Cosmopterix xuthogastra

text:
Cosmopterix xuthogastra là một loài bướm đêm thuộc họ Cosmopterigidae. Loài này có ở Kalimantan.

Chú thích

Tham khảo

Cosmopterix


title: Savigny, Vosges

text:
Savigny là một xã ở tỉnh Vosges, vùng Grand Est, Pháp. Xã này có diện tích 6,17 km² dân số năm 1999 là 188 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 302 m trên mực nước biển.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Savigny trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia
 Savigny trên trang mạng của INSEE
 Savigny trên trang mạng của Quid
 Localisation de Savigny trên bản đồ Pháp với các xã giáp ranh
 Plan de Savigny sur Mapquest

Xã của Vosges


title: Saint-Jean-d'Angély

text:
Saint-Jean-d'Angély là một xã trong tỉnh Charente-Maritime trong vùng Nouvelle-Aquitaine, tây nam nước Pháp. Xã Saint-Jean-d'Angély nằm ở khu vực có độ cao trung bình 4 mét trên mực nước biển.

Thị trấn có nguồn gốc lịch sử từ nhà thờ Saint-Jean-d'Angély, được khởi xây thế kỷ 14.

Sông Boutonne chảy theo hướng tây bắc qua thị trấn.

Tham khảo
 INSEE commune file

Liên kết ngoài
 The Centre of European Culture

Xã của Charente-Maritime
Di sản thế giới tại Pháp
Quận lỵ của Pháp


title: Dãy núi Kavkaz

text:
Dãy núi Kavkaz, hoặc gọi mạch núi Cáp-ca (chữ Anh: Caucasus Mountains) là mạch núi phân chia giới hạn hai châu lục. Đỉnh núi cao nhất của nó là En-bơ-rút, chiều cao so với mức mặt biển của nó là 5.642 mét (18.510 dặm Anh), đồng thời cũng là đỉnh núi cao nhất ở châu Âu.

Đường phân thủy của trục chính mạch núi Cáp-ca là đường phân giới Nam Âu và Tây Á, ở vào khoảng giữa biển Đen và biển Cát-xpi, có hướng tây bắc - đông nam thông ngang ba nước Gruzia, Armenia và Azerbaijan. Nó thuộc hệ núi nếp gấp do vận động tạo núi Anpơ hình thành. Dài chừng 1.200 kilômét, rộng 160 kilômét, thế núi dốc gần như thẳng đứng, chiều cao so với mức mặt biển phần lớn từ 3.000 đến 4.000 mét. Mạch núi Cáp-ca bao gồm mạch núi Đại Cáp-ca và mạch núi Tiểu Cáp-ca. Mạch núi Đại Cáp-ca là đường phân giới địa lí châu Á và châu Âu, từ bờ đông bắc biển Đen, tức là từ bán đảo Taman, Nga cho đến sát gần Sochi bắt đầu đi hướng đông nam rồi kéo dài lệch về đông, mãi cho đến Baku sát gần biển Cát-xpi là dừng lại. Mạch núi Tiểu Cáp-ca thì gần như sắp đặt song song với mạch núi Đại Cáp-ca, hai dãy núi này nối liền lẫn nhau bởi mạch núi Likhi - đã ngăn chia hai bên Colchis và đất thấp Kura-Aras. Ở phía đông nam mạch núi Tiểu Cáp-ca đã vọt thẳng lên mạch núi Ta-li-sơ (Talysh), phần phía tây bắc là mạch núi En-bớc-gi. Mạch núi Tiểu Cáp-ca và cao nguyên Armenia đã hình thành đất cao Ngoại Cáp-ca.

Bên phía bắc mạch núi Cáp-ca gọi là Nội Cáp-ca hoặc gọi Bắc Cáp-ca, thuộc khí hậu ôn đới tính lục địa, nhiệt độ không khí mùa đông có thể xuống đến －30℃, mùa hè lại cao đến 20 - 25℃, lượng giáng thủy hằng năm từ 200 đến 600 milimét, phía trung và tây nhiều hơn phía đông. Bên phía nam mạch núi gọi là Ngoại Cáp-ca hoặc Nam Cáp-ca, thuộc khí hậu á nhiệt đới, lượng giáng thủy phía tây nhiều hơn phía đông, chừng 1.200 milimét đến 1.800 milimét. Khoáng sản chủ yếu có mangan, chì, kẽm, dầu thô và khí thiên nhiên hoàn toàn là phong phú. Có nhiều suối khoáng ở chân núi phía bắc, nhiều nơi xa xôi hẻo lánh là thắng cảnh hưu dưỡng. Bắc Cáp-ca thuộc Liên bang Nga; Nam Cáp-ca chia ra thuộc ba nước Gruzia, Armenia và Azerbaijan. Dòng sông chủ yếu có sông Kura, sông Kuban, v.v

Địa chất
Mạch núi Cáp-ca là đường phân giới hai châu lục, ở vào khoảng giữa biển Đen, biển Azov và biển Cát-xpi. Phía bắc tiếp giáp đồng bằng Đông Âu, phía nam chắn biên giới Iran và Thổ Nhĩ Kì. Là một hệ núi to lớn do mạch núi Đại và Tiểu Cáp-ca và do đất thấp Kura-Aras hợp thành. Về phương diện kiến tạo thuộc đai nếp gấp do vận động tạo núi Anpơ hình thành vào Đại Tân sinh. Từ bắc đến nam chia thành mấy thế hệ đai nếp gấp Anpơ Địa hình lấy núi cao và cao nguyên là chính. Từ bắc đến nam chia thành mấy dãy địa hình song song: đất thấp Kura-Aras, đất cao Stavropol và đất thấp ven bờ biển Đen; mạch núi Đại Cáp-ca; đất thấp Colchis và đất thấp Lankaran; mạch núi Tiểu Cáp-ca. Mạch núi Đại Cáp-ca là vùng núi nếp gấp trẻ tuổi, tất cả dài hơn 1.200 kilômét, chia làm ba khúc đông, trung và tây. Vùng núi ở hai khúc đông nam khá thấp, thông thường cao dưới 4.000 mét so với mức mặt biển; khúc trung chật nhưng mà cao chót vót, rất nhiều đỉnh núi cao trên 5.000 mét so với mức mặt biển, phát triển địa mạo sông băng.

Dãy núi Kavkaz hình thành khoảng 28,49-23,8 triệu năm trước do kết quả của va chạm mảng kiến tạo giữa mảng Ả Rập di chuyển về phía bắc với mảng Á-Âu. Hệ thống núi Kavkaz là sự nối dài của Himalaya, hệ thống núi là kết quả va chạm tương tự của mảng Ấn Độ với mảng Á-Âu. Toàn bộ khu vực này thường xuyên chịu các trận động đất mạnh từ hoạt động kiến tạo này, đặc biệt là cấu trúc phay địa chất rất phức tạp với các khối Anatolia/Thổ Nhĩ Kỳ và Iran trượt ở hai bên. Cấu trúc phức tạp này khiến rìa mảng địa chất không chìm xuống nữa, dẫn tới việc các núi lửa ít xuất hiện trên dãy Đại Kavkaz (mặc dù vẫn tồn tại các núi lửa tầng như Elbrus, Kazbek và một số đỉnh). Ngược lại, dãy Tiểu Kavkaz lại chủ yếu có nguồn gốc núi lửa. Cao nguyên núi lửa Javakheti tại Gruzia và các rặng núi lửa xung quanh trải dài tới miền trung Armenia là các khu vực địa chất không ổn định nhất và trẻ bậc nhất của khu vực này.

Khu vực này có nhiều trầm tích đá như đá hoa cương, đá phiến ma, trầm tích dầu mỏ (trữ lượng ước tính tới 200 tỷ thùng) và nhiều trầm tích hơi đốt.

Xác định vị trí địa lý
Không có định nghĩa hay sự thống nhất rõ ràng về việc dãy núi Kavkaz là một phần của châu Âu hay một phần của châu Á. Phụ thuộc vào các cách nhìn nhận khác nhau mà đỉnh núi cao nhất châu Âu hoặc là Elbrus (5.642 m) hoặc là Mont Blanc tại dãy núi Alps, trên biên giới Pháp-Italia, với độ cao 4.810 m.

Dãy núi Kavkaz nằm ở phần giữa của mảng Á-Âu giữa châu Âu và châu Á. Do ở khu vực này, đây là mảng ổn định về mặt địa chất, nên rất khó xác định đường đi chính xác của ranh giới châu lục. Vì thế, trong lịch sử, đường ranh giới này đã thay đổi từ vị trí nhiều lần. Người Hy Lạp cổ đại coi Bosphorus và dãy núi Kavkaz là ranh giới của châu Âu. Sau này, quan điểm như vậy đã thay đổi một vài lần vì các lý do chính trị. Trong thời kỳ Di cư (giai đoạn từ khoảng năm 300 tới khoảng năm 700) và thời kỳ Trung cổ, Bosphorus và sông Đông là đường phân chia hai châu lục.

Ranh giới giữa hai châu lục được sĩ quan quân đội và nhà địa lý người Thụy Điển, Philip Johan von Strahlenberg, định nghĩa dựa trên lịch sử. Theo đó, ông cho rằng ranh giới này chạy theo các đỉnh của dãy núi Ural, sau đó chạy theo sông Emba và bờ biển Caspi, trước khi chạy qua vùng trũng Kuma-Manych, nằm cách dãy núi Kavkaz 300 km về phía bắc. Năm 1730, đường ranh giới này đã được Nga hoàng chấp thuận và kể từ đó được nhiều nhà khoa học công nhận. Theo định nghĩa này, dãy núi Kavkaz là một phần của châu Á và như thế thì đỉnh núi cao nhất châu Âu sẽ là Mont Blanc.

Ngược lại, La Grande Encyclopédie vẽ ranh giới giữa châu Âu và châu Á ở phía nam của cả hai dãy Đại và Tiểu Kavkaz. Như thế thì các đỉnh Elbrus và Kazbek đều là các đỉnh núi thuộc châu Âu.

Trong thuật ngữ chính trị, phân chia ngày nay hoặc được coi là đường biên giới giữa Nga (châu Âu) ở một bên và Gruzia, Armenia cùng Azerbaijan (châu Á) ở bên kia, hoặc là đưa Gruzia và Azerbaijan vào trong châu Âu nhưng không đưa Armenia vào châu lục này, hoặc là đưa cả ba quốc gia này vào châu Âu.

Các đỉnh núi đáng chú ý
Bảng dưới đây liệt kê một số đỉnh núi cao nhất tại dãy núi Kavkaz. Ngoại trừ đỉnh Shkhara, độ cao của các đỉnh còn lại đều lấy theo bản đồ tỷ lệ xích 1:50.000 của Liên Xô. Có thể có các đỉnh núi cao hơn và nổi bật hơn (nhưng chưa có tên) so với các đỉnh núi liệt kê tại đây.

Xem thêm Danh sách các đỉnh núi cao nhất tại Kavkaz

Khí hậu

Khí hậu của dãy núi Kavkaz dao động theo cả chiều thẳng đứng (theo độ cao) và theo chiều nằm ngang (theo tọa độ địa lý của các điểm). Nhiệt độ nói chung giảm khi độ cao tăng lên. Nhiệt độ trung bình hàng năm tại Sukhumi, Abkhazia tại mực nước biển là 15 độ C trong khi trên sườn của đỉnh Kazbek ở cao độ 3.700 m thì nhiệt độ trung bình hàng năm là -6,1 độ C. Các sườn núi phía bắc của dãy Đại Kavkaz có nhiệt độ trung bình thấp hơn so với nhiệt độ trung bình tại các sườn núi phía nam khoảng 3 độ C. Vùng cao nguyên của dãy Tiểu Kavkaz tại Armenia, Azerbaijan và Gruzia có sự tương phản sắc nét về nhiệt độ giữa các tháng mùa hè và các tháng mùa đông do có tính chất khí hậu lục địa nhiều hơn.

Lượng mưa tăng theo chiều từ đông sang tây trong phần lớn các khu vực. Độ cao đóng một vai trò quan trọng trong khu vực Kavkaz và các rặng núi nói chung có lượng mưa lớn hơn so với các vùng thấp. Khu vực phía đông bắc (Dagestan) và phần phía nam của Tiểu Kavkaz là khô cằn nhất. Lượng mưa hàng năm tối thiểu đạt 250 mm (8,4 inch) tại vùng trũng Caspi ở phía đông bắc. Phần phía tây của dãy núi Kavkaz có lượng mưa cao. Các sườn phía nam của dãy Đại Kavkaz nhận được nhiều mưa hơn so với các sườn phía bắc. Lượng mưa hàng năm tại khu vực Tây Kavkaz nằm trong khoảng 1.000-4.000 mm, trong khi khu vực Đông và Bắc Kavkaz (Chechnya, Ingushetia, Kabardino-Balkaria, Ossetia, Kakheti, Kartli…), lượng mưa hàng năm chỉ đạt 600-1.800 mm (23,6-70,9 inch). Lượng mưa hàng năm cao nhất là 4.100 mm tại khu vực xung quanh đỉnh Mtirala thuộc dãy núi Meskheti tại Ajaria. Lượng mưa của dãy Tiểu Kavkaz (miền nam Gruzia, Armenia, miền tây Azerbaijan), không bao gồm dãy núi Meskheti, nằm trong khoảng 300–800 mm mỗi năm.

Dãy núi Kavkaz được biết đến vì có lượng tuyết rơi nhiều, mặc dù nhiều khu vực sườn núi không nằm dọc theo hướng gió lại không nhận được nhiều tuyết. Điều này đặc biệt đúng cho dãy Tiểu Kavkaz, vốn bị cô lập một cách tương đối với các ảnh hưởng của khí hậu ẩm ướt từ biển Đen và nhận được lượng mưa tương đối ít hơn (trong dạng tuyết) so với dãy Đại Kavkaz. Độ dày che phủ tuyết trong mùa đông tại Tiểu Kavkaz nằm trong khoảng 10–30 cm. Dãy Đại Kavkaz (đặc biệt là các sườn núi tây nam) có lượng tuyết rơi nhiều. Các trận tuyết lở khá phổ biến trong giai đoạn từ tháng 11 năm trước tới tháng 4 năm sau.

Tuyết che phủ tại một số khu vực (Svanetia, miền bắc Abkhazia) có thể dày tới 5 m. Khu vực đỉnh Achishkho là nơi có nhiều tuyết nhất tại Kavkaz, thường ghi nhận có tuyết dày tới 7 m.

Cảnh quan
Khu vực dãy núi Kavkaz có cảnh quan biến đổi chủ yếu theo độ cao và tương ứng với khoảng cách tới các nguồn chứa nước lớn. Khu vực này chứa các quần xã sinh vật nằm trong phạm vi từ các cánh rừng/đầm lầy, các vùng đất thấp cận nhiệt đới tới các sông băng (ở tây và trung Kavkaz) cũng như các thảo nguyên/bán sa mạc cao nguyên và các đồng cỏ núi cao ở miền nam (chủ yếu là Armenia và Azerbaijan).

Các sườn núi phía bắc của dãy Đại Kavkaz được các cánh rừng sồi, trăn, phong và tần bì che phủ ở các cao độ nhỏ trong khi rừng bạch dương và thông che phủ tại các cao độ lớn hơn. Một số nơi và vùng sườn núi trong khu vực này che phủ bởi các dạng đồng cỏ kiểu thảo nguyên Á-Âu. Các khu vực sườn núi thuộc tây bắc Đại Kavkaz (Kabardino-Balkaria, Cherkessia…) còn có cả các cánh rừng vân sam và linh sam. Đới núi cao thay thế các cánh rừng từ khoảng 2.000 m trên mực nước biển. Đường băng giá vĩnh cửu/sông băng nói chung bắt đầu từ khoảng cao độ 2.800-3.000 m. Các sườn núi đông-nam của Đại Kavkaz được các cánh rừng bạch dương, sồi, phong, trăn và tần bì che phủ. Rừng bạch dương chiếm ưu thế chủ yếu tại các khu vực cao. Sườn núi tây-nam của Đại Kavkaz che phủ bởi các cánh rừng kiểu Colchis (sồi, hoàng dương, bạch dương, dẻ, trăn, du) tại các cao độ nhỏ với rừng cây lá kim và hỗn hợp (vân sam, linh sam và bạch dương) chiếm ưu thế ở các độ cao lớn hơn. Đới núi cao tại các sườn núi phía nam có thể xuất hiện từ cao độ tới 2.800 m trên mực nước biển trong khi đường sông băng/tuyết bắt đầu từ cao độ khoảng 3.000-3.500 m.

Rừng kiểu Colchis và rừng cây lá rụng sớm ở các độ cao nhỏ và rừng hỗn hợp cùng rừng cây lá kim (chủ yếu là vân sam và linh sam) chiếm ưu thế ở các độ cao lớn là đặc trưng của các sườn núi phía bắc và tây dãy Tiểu Kavkaz. Các rừng bạch dương cũng phổ biến tại các cao độ lớn. Các sườn núi phía nam của Tiểu Kavkaz chủ yếu che phủ bởi các dạng đồng cỏ tới cao độ khoảng 2.500 m. Các khu vực cao nhất của vùng này có các đồng cỏ núi cao. Cấu trúc núi lửa và đá phổ biến trong toàn khu vực. Đới núi lửa trải rộng trên một diện tích lớn, từ miền nam Gruzia tới Armenia và tây nam Azerbaijan. Một số đỉnh núi cao trong khu vực như các đỉnh Aragats, Didi Abuli, Samsari… Các cao nguyên núi lửa, các dòng dung nham, hồ núi lửa, nón núi lửa và những dạng địa chất hỗn hợp khác là đặc trưng cho khu vực này. Dãy Tiểu Kavkaz không có các đặc trưng sông băng hay các kiểu sông băng như của Đại Kavkaz.

Một số phần trong bài lấy từ NASA Earth Observatory

Ghi chú

Xem thêm

Small Nations and Great Powers: A Study of Ethnopolitical Conflict in the Caucasus By Svante E. Cornell

Liên kết ngoài

 Hình ảnh từ NASA Earth Observatory về dãy núi Kavkaz:
Các đỉnh núi cao nhất tại dãy núi Kavkaz từ peakbagger.com

Kavkaz
01
01
Đông Âu
Tây Á
Dãy núi châu Á
Dãy núi châu Âu
Dãy núi Armenia
Dãy núi Azerbaijan
Dãy núi Gruzia
Dãy núi Iran
Dãy núi Nga
Dãy núi Thổ Nhĩ Kỳ
 01
 01
Tỉnh địa lý tự nhiên
Địa mạo Kabardino-Balkaria
Địa mạo Karachay-Cherkessia


title: Semaeopus

text:
Semaeopus là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Các loài
 Semaeopus absconditaria
 Semaeopus albidiscata
 Semaeopus albipunctulata
 Semaeopus alicia
 Semaeopus ambagifera
 Semaeopus anfractata
 Semaeopus anomala
 Semaeopus argocosma
 Semaeopus ascia
 Semaeopus asymphora
 Semaeopus atridiscata
 Semaeopus atrisignata
 Semaeopus aurantirufa
 Semaeopus bimacula
 Semaeopus bobaria
 Semaeopus boweri
 Semaeopus böttgeri
 Semaeopus calavera
 Semaeopus callichroa
 Semaeopus canidiscata
 Semaeopus cantona
 Semaeopus caparonensis
 Semaeopus carnearia
 Semaeopus castaria
 Semaeopus catamompha
 Semaeopus cervina
 Semaeopus ciliata
 Semaeopus citrina
 Semaeopus clotho
 Semaeopus commaculata
 Semaeopus concatenans
 Semaeopus concinnata
 Semaeopus concomitans
 Semaeopus concomitata
 Semaeopus consobrinata
 Semaeopus crassidiscaria
 Semaeopus crinita
 Semaeopus curta
 Semaeopus decalvaria
 Semaeopus decorata
 Semaeopus deflexa
 Semaeopus dentilinea
 Semaeopus didymitoca
 Semaeopus directilinea
 Semaeopus discopunctaria
 Semaeopus discors
 Semaeopus discosa
 Semaeopus distans
 Semaeopus dominicana
 Semaeopus dorsiornata
 Semaeopus dudisca
 Semaeopus duplicata
 Semaeopus ella
 Semaeopus ellatina
 Semaeopus emaculata
 Semaeopus enodiflexa
 Semaeopus ephippiata
 Semaeopus erastus
 Semaeopus errabunda
 Semaeopus eublemmaria
 Semaeopus euthyoria
 Semaeopus exquisitata
 Semaeopus exypna
 Semaeopus fassli
 Semaeopus filiferata
 Semaeopus fissaria
 Semaeopus flavicans
 Semaeopus flavida
 Semaeopus florera
 Semaeopus fulvescens
 Semaeopus fuscicosta
 Semaeopus fuscidiscaria
 Semaeopus fuscifrons
 Semaeopus fusilinea
 Semaeopus geminilinea
 Semaeopus gracilata
 Semaeopus griseomaculata
 Semaeopus hepaticata
 Semaeopus hircaria
 Semaeopus hoffmannsi
 Semaeopus hypoderis
 Semaeopus illimitata
 Semaeopus incolorata
 Semaeopus incurvaria
 Semaeopus indignaria
 Semaeopus inficeta
 Semaeopus irmata
 Semaeopus isotherma
 Semaeopus johannis
 Semaeopus justata
 Semaeopus ladrilla
 Semaeopus lienharti
 Semaeopus luciae
 Semaeopus lunifera
 Semaeopus luridata
 Semaeopus lutea
 Semaeopus maculimargo
 Semaeopus malefidaria
 Semaeopus maleformata
 Semaeopus marginata
 Semaeopus masinissa
 Semaeopus mesembrina
 Semaeopus mesoturbata
 Semaeopus micipsa
 Semaeopus micropis
 Semaeopus miniata
 Semaeopus mira
 Semaeopus mitranaria
 Semaeopus mizteca
 Semaeopus munata
 Semaeopus munda
 Semaeopus naltona
 Semaeopus neximargo
 Semaeopus nigridiscata
 Semaeopus nisa
 Semaeopus nossis
 Semaeopus noverca
 Semaeopus oaxacana
 Semaeopus ochratipennis
 Semaeopus oenopodiata
 Semaeopus offlexa
 Semaeopus olivaceonotata
 Semaeopus orbifera
 Semaeopus orbistigma
 Semaeopus orbona
 Semaeopus osteria
 Semaeopus palliata
 Semaeopus pallida
 Semaeopus parvidiscata
 Semaeopus paulena
 Semaeopus peplumaria
 Semaeopus perfusaria
 Semaeopus perinquinata
 Semaeopus perletaria
 Semaeopus permanata
 Semaeopus perpolitaria
 Semaeopus perspectaria
 Semaeopus perstrigata
 Semaeopus pertumna
 Semaeopus plenorbis
 Semaeopus plerta
 Semaeopus plumbeostrota
 Semaeopus potens
 Semaeopus prasinotribes
 Semaeopus preptocycla
 Semaeopus punctigera
 Semaeopus punctulifera
 Semaeopus purpurea
 Semaeopus purpureoplaga
 Semaeopus pustulata
 Semaeopus redundata
 Semaeopus retributa
 Semaeopus roseigera
 Semaeopus rubella
 Semaeopus rubellula
 Semaeopus rubida
 Semaeopus rubripuncta
 Semaeopus rufimedia
 Semaeopus sabuloides
 Semaeopus scriptilinea
 Semaeopus scripturata
 Semaeopus semibrunnea
 Semaeopus semicaeca
 Semaeopus serrilinearia
 Semaeopus sigillata
 Semaeopus signifer
 Semaeopus simplex
 Semaeopus simplicilinea
 Semaeopus smithi
 Semaeopus solitaria
 Semaeopus sticticata
 Semaeopus subfuscata
 Semaeopus subrosea
 Semaeopus subrubra
 Semaeopus subrugosa
 Semaeopus subtincta
 Semaeopus subtranslucens
 Semaeopus syssema
 Semaeopus tepidata
 Semaeopus tergilinea
 Semaeopus tertullus
 Semaeopus testacea
 Semaeopus tetrasticta
 Semaeopus todillaria
 Semaeopus tropaea
 Semaeopus trophinus
 Semaeopus trygodata
 Semaeopus vacuata
 Semaeopus varia
 Semaeopus watkinsi
 Semaeopus verbena
 Semaeopus vestita
 Semaeopus vigoraria
 Semaeopus vincentii
 Semaeopus vinodiscata
 Semaeopus viridiplaga
 Semaeopus viridipunctata
 Semaeopus vivata
 Semaeopus vizaria
 Semaeopus zova

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Cosymbiini


title: Argenton-Notre-Dame

text:
Argenton-Notre-Dame là một xã thuộc tỉnh Mayenne trong vùng Pays de la Loire tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 60 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Argentonnotredame