title: Đức An (thị trấn)

text:
Đức An là thị trấn huyện lỵ của huyện Đắk Song, tỉnh Đắk Nông, Việt Nam.

Địa lý
Thị trấn Đức An nằm ở trung tâm huyện Đắk Song, có vị trí địa lý:
Phía đông giáp các xã Nam Bình và Nâm N'Jang
Phía tây giáp các xã Nam Bình và Đắk N'Drung
Phía nam giáp xã Nâm N'Jang
Phía bắc giáp xã Nam Bình.

Thị trấn có diện tích 12,93 km², dân số năm 2007 là 4.323 người, mật độ dân số đạt 334 người/km².

Thị trấn Đức An nằm dọc theo quốc lộ 14, cách thành phố Gia Nghĩa 36 km về phía bắc và cách thành phố Buôn Ma Thuột 86 km về phía tây nam.

Hành chính
Thị trấn Đức An được chia thành 6 tổ dân phố: 1, 2, 3, 4, 6, 8.

Lịch sử
Thị trấn Đức An được thành lập vào ngày 18 tháng 10 năm 2007 trên cơ sở điều chỉnh 768 ha diện tích tự nhiên và 3.180 người của xã Đắk Song, 525 ha diện tích tự nhiên và 1.143 người của xã Nâm N'Jang.

Sau khi thành lập, thị trấn có 1.293 ha diện tích tự nhiên và 4.323 người.

Ngày 30 tháng 9 năm 2019, Hội đồng Nhân dân tỉnh Đắk Nông ban hành Nghị quyết 24/NQ-HĐND về việc:
Sáp nhập một phần của hai TDP 4 và 5 vào TDP 3
Sáp nhập phần còn lại TDP 5 vào phần còn lại TDP 4
Sáp nhập TDP 7 vào TDP 6 để thành lập TDP 6.

Xem thêm
Danh sách thị trấn tại Việt Nam

Chú thích

Tham khảo

Huyện lỵ Việt Nam


title: Neobrotica flavolimbata

text:
Neobrotica flavolimbata là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Blake miêu tả khoa học năm 1966.

Chú thích

Tham khảo

Neobrotica


title: Aholfing

text:
Aholfing là một đô thị ở huyện Straubing-Bogen bang Bayern, Đức.

Tham khảo


title: Via Sacra

text:
Via Sacra (tiếng latin: đường thánh) là một đường phố chính của thành phố Roma cổ đại. Đường này đi qua một số cảnh quan tôn giáo quan trọng nhất của Forum Romanum từ đông sang tây (nơi đường này rộng nhất), từ tòa nhà Regia, Comitium, Curia, Đấu trường La Mã (Coloseum), sau đó lên đền thờ thần Jupiter trên đồi Capitolinus.

Nguồn gốc của đường này rất lâu đời, dường như từ khi thành lập thành Rome. Sử gia người Pháp chuyên nghiên cứu về Văn minh La Mã cổ đại Pierre Grimal đã tìm thấy dấu vết của nó trong một decumanus (trục đông tây), một trong các trục truyền thống của việc thành lập mọi thành phố La Mã cổ đại.

Via Sacra là một phần của tuyến đường diễu hành truyền thống của các tướng lãnh và đội quân chiến thắng trở về ở thời La Mã cổ đại.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Đường phố La Mã cổ đại


title: Megachile navicularis

text:
Megachile navicularis là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1918.

Chú thích

Tham khảo

N
Động vật được mô tả năm 1918


title: Kawasaki Ki-102

text:
Chiếc Kawasaki Ki-102 là một kiểu máy bay tiêm kích hạng nặng hai động cơ hai chỗ ngồi của Nhật Bản trong Thế Chiến II. Nó được phát triển nhằm thay thế kiểu Ki-45 Toryu. Có ba phiên bản được dự trù: Kiểu Ki-102a tiêm kích bay ngày, Kiểu Ki-102b cường kích và Kiểu Ki-102c tiêm kích bay đêm. Phe Đồng Minh đặt tên mã cho nó là Randy.

Nó được đưa vào hoạt động từ năm 1944, nhưng chỉ có các hoạt động hạn chế. Phiên bản chính (102b) được giữ lại để phòng thủ Chính quốc Nhật Bản, cho dù chúng có tham gia một số nhiệm vụ hạn chế trong Chiến dịch Okinawa. Nó không được đưa ra phục vụ tại tiền phương vì chúng được kỳ vọng sẽ mang loại tên lửa điều khiển đất-đối-không Igo-1-B một khi việc Đồng Minh tấn công Chính quốc Nhật Bản xảy ra.

Các phiên bản
Ki-102 Chiếc nguyên mẫu. Có ba chiếc được chế tạo.
Ki-102a Tương tự như chiếc nguyên mẫu, nhưng được trang bị bộ turbo siêu tăng áp cho phép động cơ duy trì công suất ở tầm cao. Pháo 57 mm được thay bằng kiểu 37 mm, và súng máy đuôi 12.7 mm được tháo bỏ. Có 26 chiếc được chế tạo.
Ki-102b Phiên bản chủ yếu – Tương tự như chếc nguyên mẫu ngoại trừ cải tiến bánh đáp đuôi. Có 207 chiếc được chế tạo.
Ki-102c Phiên bản tiêm kích bay đêm có thân và sải cánh kéo dài, trang bị radar trong một vòm bằng Plexiglas, các khẩu pháo 20 mm bắn chéo, và các khẩu pháo 20 mm dưới bụng được thay bằng pháo 30 mm. Có hai chiếc được chế tạo.
Tổng cộng có 238 chiếc được chế tạo.

Các nước sử dụng

Lục quân Đế quốc Nhật Bản

Đặc điểm kỹ thuật (Ki-102b)
Nguồn: Japanese Aircraft of the Pacific War

Đặc tính chung
 Đội bay: 02 người
 Chiều dài: 11,45 m (37 ft 7 in)
 Sải cánh: 15,57 m (51 ft 1 in)
 Chiều cao: 3,70 m (12 ft 2 in)
 Diện tích bề mặt cánh: 34 m² (366 ft²)
 Trọng lượng không tải: 4.950 kg (10.900 lb)
 Trọng lượng có tải: 7.300 kg (16.000 lb)
 Động cơ: 2 x động cơ Mitsubishi Ha-112-II Ru 14 xy lanh bố trí hình tròn, công suất 1.500 mã lực (1.100 kW) mỗi động cơ

Đặc tính bay
 Tốc độ lớn nhất: 580 km/h (310 knot, 360 mph)
 Tầm bay tối đa: 2.000 km (1.100 nm, 1.200 mi)
 Trần bay: 10.000 m (33.000 ft)
 Tốc độ lên cao: 11,9 m/s (2.340 ft/min)
 Tỉ lệ công suất/khối lượng: 0,30 kW/kg (0,185 hp/lb)

Vũ khí
 1 x pháo Ho-401 57 mm (2,24 inch), thay bằng pháo 37 mm trên phiên bản 102a, được gỡ bỏ trên phiên bản 102c
 2 x pháo Ho-5 Hispano-Suiza 20 mm (0,787 inch), thay bằng pháo 30 mm trên phiên bản 102c
 1 x súng máy Ho-103 12,7 mm (0,50 inch), được gỡ bỏ trên phiên bản 102a và 102c
 2 x 250 kg (551 lb) bom hoặc
 2 x thùng nhiên liệu phụ vứt được 200 L

Tham khảo

Nội dung liên quan

Ki-102
Ki-102, Kawasaki
Máy bay tiêm kích Nhật Bản
Máy bay cường kích
Máy bay hai động cơ cánh quạt
Máy bay cánh dưới


title: Quần đảo Bắc Mariana

text:
Quần đảo Bắc Mariana, tên chính thức là Thịnh vượng chung Quần đảo Bắc Mariana (Commonwealth of the Northern Mariana Islands), là một lãnh thổ chưa hợp nhất và thịnh vượng chung của Hoa Kỳ bao gồm 14 đảo nằm trong tây bắc Thái Bình Dương. Quần đảo Bắc Mariana chiếm 14 đảo phía bắc của Quần đảo Mariana. Đảo xa nhất ở phía nam Quần đảo Mariana là Guam cũng là một lãnh thổ khác riêng biệt của Hoa Kỳ. Cả Quần đảo Bắc Mariana và Guam là hai lãnh thổ cực đông nhất của Hoa Kỳ (nằm ở phía tây đường đổi ngày). Cục Điều tra Dân số Hoa Kỳ báo cáo tổng diện tích đất của quần đảo là 463,63 km² (179,01 dặm vuông).

Dân số của quần đảo là 80.362 (ước tính vào năm 2005). Điều tra dân số chính thức năm 2000 của Hoa Kỳ cho biết con số là 69.221. Cũng lưu ý rằng Quần đảo Mariana có tỉ lệ giới tính nữ so với nam cao nhất thế giới, trung bình cứ 77 nam thì có 100 nữ.

Địa lý và khí hậu
Quần đảo Bắc Mariana cùng với Guam ở phía nam, hợp thành Quần đảo Mariana.

Các đảo phía nam là đảo đá vôi với nền đất bằng phẳng và có các dãy đá san hô viền quanh. Các đảo phía tây là đảo núi lửa, có núi lửa vẫn còn hoạt động như trên Anatahan, Pagan và Agrihan. Núi lửa trên Agrihan là điểm cao nhất trong quần đảo (965 mét). Khoảng một phần năm đất đai trồng trọt được, một phần mười là các đồng cỏ thiên nhiên. Nguồn lợi thiên nhiên chủ yếu là cá nhưng cũng là điều gây nên mâu thuẫn với việc bảo vệ các loài vật thú hiếm. Những phát triển trước đây tạo ra các vùng chứa rác mà cần phải dọn dẹp và nó cũng gây ra ô nhiễm nguồn nước ngầm tại Saipan, có thể đã mang đến bệnh tật.

Anatahan là một đảo núi lửa nhỏ, 120 km (80 dặm) về phía bắc của Đảo Saipan và 320 km (200 dặm) về phía bắc Guam. Đảo dài khoảng 9 km (5.6 dặm) và rộng khoảng 3 km (2 dặm). Anatahan bỗng nhiên phun lửa từ miệng núi lửa phía đông vào ngày 10 tháng 5 năm 2003 lúc 5:00 p.m. (17:00h). Từ lúc đó đến nay nó tiếp tục thay đổi giữa giai đoạn phun và bình lặng. Vào ngày 6 tháng 4 năm 2005, khoảng 50.000 mét khối tro bụi và đá bị tung lên, tạo thành một đám mây lớn và đen trôi về phía nam trên Saipan và Tinian. Những lần phun vừa qua khiến nhiều chuyến bay thương mại phải đổi đường bay.

Quần đảo có khí hậu nhiệt đới biển trung hòa bởi gió mùa đông bắc hay còn gọi là gió mậu dịch. Có ít thay đổi nhiệt độ giữa các mùa; mùa khô từ tháng 12 đến tháng 6, và mùa mưa từ tháng 7 đến tháng 10 có thể có bão. Sách ghi Kỷ lục Thế giới Guinness (Guinness Book of World Records) nói rằng Saipan có nhiệt độ đều hòa nhất thế giới.

Lịch sử

Các nước châu Âu chiếm đóng
Cuộc thám hiểm khu vực này lần đầu tiên của người châu Âu là do Ferdinand Magellan thực hiện năm 1521. Ông đổ bộ lên Đảo Guam cạnh đó và tuyên bố chủ quyền quần đảo cho Tây Ban Nha. Sau khi ông gặp mặt người bản thổ và được cho tỉnh dưỡng nghỉ ngơi ăn uống, để đổi lại người bản thổ Chamorros tự ý lấy một chiếc xuồng nhỏ thuộc đội thuyền của Magellan. Chuyện này đã dẫn đến sự xung đột văn hóa vì đối với văn hóa cổ của người Chamorro, có rất ít nếu không nói là không có gì là của riêng và chuyện lấy đồ mà mình cần giống như xuồng để đi câu cá thì không thể xem đó là ăn cắp trong mắt người dân địa phương.

Vì hiểu lầm văn hóa, khoảng sáu người dân địa phương bị hạ sát và một làng với 40 căn nhà bị đốt cháy trước khi chiếc xuồng được lấy lại và cả dãy quần đảo sau này có một cái tên đầu kinh bỉ là Islas de los Ladrones ("Quần đảo của những kẻ trộm").

Quần đảo sau đó bị Tây Ban Nha thôn tính và quản lý từ Philippines như là một phần của Đông Ấn thuộc Tây Ban Nha. Người Tây Ban Nha xây một Cung điện Hoàng gia tại Guam cho Thống đốc Quần đảo (dấu vết của nó vẫn còn thấy vào năm 2006).

Guam là một trạm dừng chân quan trọng từ México cho các đội thuyền buồm mang vàng và nhiều đồ quý giá khác giữa Philippines và Tây Ban Nha. Có nhiều thuyền buồm Tây Ban Nha bị chìm mà không tìm lại được ngoài khơi Guam.

Năm1668 quần đảo được Padre Diego Luis de Sanvitores đặt tên lại là Las Marianas là tên của Mariana nước Áo, hóa phụ của vua Tây Ban Nha Philip IV.

Gần như toàn bộ thổ dân trên quần đảo chết dần mòn dưới sự cai trị của Tây Ban Nha, nhưng những người dân định cư mới, chủ yếu là người từ Philippines và Quần đảo Caroline, được đưa vào để tăng dân số cho quần đảo. Mặc dù vậy, dân số người Chamorro dần dần tăng lên và tiếng Chamorro, tiếng Filipino và tiếng Caroline trên căn bản vẩn khác biệt trên quần đảo cho đến ngày nay.

Quần đảo Mariana bị Đức kiểm soát một thời kỳ ngắn ngủi khi Tây Ban Nha bán quần đảo cho Đức, ngoại trừ Guam. Năm 1919 Nhật Bản xâm lược và chiếm đóng quần đảo và Hội Quốc Liên, tiền thân của Liên Hợp Quốc trao ủy thác quần đảo cho Nhật Bản.

Thuộc địa của Nhật Bản
Đế quốc Nhật Bản chiếm Đảo Guam trong Chiến tranh thế giới thứ hai và dời chính quyền cai trị Nhật Bản về Guam. Nhật Bản sáp nhập Quần đảo Mariana mà không có sự ủng hộ của người cư dân của quần đảo và quân đội Nhật Bản bị tố cáo là đã thực hiện tội diệt chủng trong thời gian chiếm đóng quần đảo, bao gồm việc tra tấn và tàn sát cư dân trên cả Đảo Guam và quần đảo Bắc Mariana.

Hoa Kỳ chiếm hữu
Năm 1944, Thủy quân Lục chiến Hoa Kỳ chiếm Guam với một giá rất đắt về sinh mạng. Từ ngoài biển nhìn vào thì không thấy các pháo đài phòng thủ của Nhật Bản. Thủy quân Lục chiến Hoa Kỳ phần lớn bị quét ngã như rạ bởi lực lượng phòng thủ của Nhật Bản khi họ tiến đến gần. Tuy nhiên Thủy quân Lục chiến thành công và lấy được cả Saipan và các đảo xa hơn về phía bắc. Tư lệnh Nhật Bản viết thư cho Thiên hoàng Hirohito xin lỗi vì để mất quần đảo và rồi tự sát.

Ngày 15 tháng 6 năm 1944, Thủy quân Lục chiến Hoa Kỳ đổ bộ lên quần đảo và cuối cùng đánh thắng Trận Saipan trong ba tuần giao tranh ác liệt. Quần đảo Mariana là phần cực điểm trong trang cuối cùng của cuộc chiến khi Tinian cung cấp điểm xuất phát cho việc dội bom Hiroshima.

Và đây là ghi chú bên lề bất thường, với việc ký hiệp ước đình chiến, cuộc chiến chưa hẳn là chấm dứt đối với tất cả mọi người. Vào năm 1972, Shoichi Yokoi, một người lính Nhật Bản đã sống ẩn núp gần ngôi làng Talofofo từ thời Chiến tranh thế giới thứ hai. Ông ta là người lính cuối cùng còn đang thi hành nhiệm vụ khi người Nhật Bản rời bỏ Guam, và gia đình ông nghĩ rằng ông đã chết trong lúc chiến đấu.

Thịnh vượng chung
Sau khi Nhật Bản bại trận, quần đảo được quản lý bởi Hoa Kỳ như là một phần của Lãnh thổ Ủy thác Quần đảo Thái Bình Dương của Liên Hợp Quốc; như thế về quốc phòng và đối ngoại là trách nhiệm của Hoa Kỳ. Cư dân Quần đảo Bắc Mariana quyết định vào năm 1970 là không giành độc lập nhưng thay vì vậy mở một nối liên kết gần gũi với Hoa Kỳ. Thương lượng để tìm một tình trạng chính trị lãnh thổ bắt đầu vào năm 1972. Một hiệp ước thành lập khu thịnh vượng chung liên hiệp chính trị với Hoa Kỳ được chấp thuận vào năm 1975. Một chính quyền mới và hiến pháp mới bắt đầu có hiệu lực vào năm 1978.

Chính trị
Quần đảo Bắc Mariana là một vùng thịnh vượng chung liên hiệp chính trị với Hoa Kỳ. Ngân quỹ liên bang dành cho vùng thịnh vượng chung do Phòng Quốc hải vụ Hoa Kỳ thuộc Bộ Nội vụ Hoa Kỳ điều hành.

Như các lãnh thổ khác và các chính phủ của các tiểu bang, quyền hành pháp được thực hiện bởi Thống đốc Quần đảo Bắc Mariana. Quyền lập pháp nằm trong tay Lập Pháp Lưỡng viện Quần đảo Bắc Mariana. Tư pháp đứng độc lập khỏi ngành hành pháp và lập pháp.

Tuy nhiên, nền chính trị tại quần đảo thường mang tính chất quan hệ gia đình và trung thành với cá nhân. Một gia đình lớn gồm nhiều thế hệ thì quan trọng hơn là phẩm chất cá nhân của người ra ứng cử. Nhiều người chỉ trích, bao gồm tác giả trang mạng [saipansucks.com] tố cáo đây chính là chủ nghĩa gia đình trị mang vỏ bọc dân chủ bên ngoài.

Quần đảo Bắc Mariana là nơi của một sự việc gây tranh cãi có liên quan đến Dân biểu John Doolittle (Cộng hoà, California), Jack Abramoff, và Dân biểu Richard Pombo (Cộng hoà, California) vì mối quan hệ bị tố cáo là liên quan đến Hội Sản xuất Hàng dệt may Saipan và Quần đảo Bắc Mariana trong vai trò ngăn cản ngành lập pháp truy cứu các xưởng làm thuê như nô lệ và ổ chứa mại dâm tại quần đảo trong năm 2001.

Quần đảo Bắc Mariana bị tố cáo là chứa chấp các hình thức lạm dụng lao động nhất không nơi nào bằng tại Hoa Kỳ. Theo Quỹ Hành động vì Tiến bộ Mỹ (American Progress Action Fund), "Những kẻ buôn người đem hàng ngàn người đến đó làm việc như các nô lệ tình dục và trong các xưởng may làm việc nặng nhọc trong điều kiện tù túng. Nơi đây quần áo may xong được gắn nhãn hiệu "Chế tạo tại Hoa Kỳ" và giao hàng cho các thương hiệu chính."

Tình trạng chính trị
Năm 1947, Quần đảo Bắc Mariana trở thành một phần trong "Lãnh thổ Ủy thác Quần đảo Thái Bình Dương" của Liên Hợp Quốc sau Chiến tranh thế giới thứ hai (Trust Territory of the Pacific Islands - TTPI). Hoa Kỳ trở thành thẩm quyền quản lý Lãnh thổ Ủy thác Quần đảo Thái Bình Dương theo các điều khoản của một thỏa hiệp ủy thác. Năm 1976, Quốc hội chấp thuận một Hiệp ước có thương thảo hai bên để thiết lập một Thịnh vượng chung Quần đảo Bắc Mariana (CNMI) liên hiệp chính trị với Hoa Kỳ. Chính quyền Thịnh vượng chung Quần đảo Bắc Mariana ban hành hiến pháp riêng của mình vào năm 1977, và chính quyền hiến pháp nhậm chức vào tháng 1 năm 1978. Hiệp ước được áp dụng triệt để vào ngày 3 tháng 11 năm 1986, theo đúng Tuyên cáo Tổng thống số. 5564, ban quyền công dân Hoa Kỳ cho các cư dân hội đủ tiêu chuẩn là cư dân hợp pháp của vùng Thịnh vượng chung Quần đảo Bắc Mariana.

Ngày 22 tháng 12 năm 1990, Hội đồng Bảo an Liên hiệp Quốc chấm dứt Lãnh thổ Ủy thác Quần đảo Thái Bình Dương như được áp dụng cho Thịnh vượng chung Quần đảo Bắc Mariana và năm đảo khác của Quần đảo Marshall và Liên bang Micronesia (Chuuk, Kosrae, Pohnpei và Yap). Tất cả là 7 khu ban đầu của Lãnh thổ Ủy thác Quần đảo Thái Bình Dương.

Theo hiệp ước, tổng quát, luật liên bang áp dụng cho Thịnh vượng chung Quần đảo Bắc Mariana. Tuy nhiên, Thịnh vượng chung Quần đảo Bắc Mariana ở bên ngoài lãnh thổ hải quan của Hoa Kỳ. Mặc dù những luật lệ về nội thu áp dụng trong hình thức là một thứ thuế thu nhập địa phương, hệ thống thuế thu nhập phần nhiều là quyết định bởi địa phương. Theo Hiệp ước, mức lương tối thiểu và luật di trú liên bang sẽ không áp dụng với Quần đảo Bắc Mariana.

Kinh tế
Quần đảo Bắc Mariana hưởng lợi từ các trợ cấp đáng kể và tài trợ phát triển từ Chính phủ liên bang Hoa Kỳ. Nền kinh tế phụ thuộc nặng về du lịch, đặc biệt là từ Nhật Bản, và lĩnh vực sản xuất hàng dệt may đang suy thoái nhanh. Kỹ nghệ du lịch cũng suy thoái. Từ cuối năm 2006, du lịch giảm 15,23 phần trăm.

Quần đảo Bắc Mariana đã thành công trong việc sử dụng vị trí của nó thành vùng tự do mậu dịch với Hoa Kỳ trong lúc đó lại không bị chi phối bởi luật lao động của Hoa Kỳ. Thí dụ, tiền lương tối thiểu 3,05 USD một giờ tại quần đảo thấp hơn nhiều so với tại Hoa Kỳ và những bảo hộ lao động khác còn yếu kém nên chi phí sản xuất thấp hơn. Điều này cho phép hàng dệt may có nhãn hiệu "Chế tạo tại Hoa Kỳ" mà không tuân theo hết những luật lệ lao động của Hoa Kỳ. Một dự luật được thông qua tại Hạ viện Hoa Kỳ sẽ nới rộng luật lương tối thiểu trung bình của liên bang bao gồm cả Quần đảo Bắc Mariana và nâng mức lương tối thiểu lên 7,00 USD một giờ nếu nó được ký thành luật.

Việc miễn áp dụng luật lao động Hoa Kỳ đối với quần đảo đã đưa đến nhiều tình trạng bóc lột bị phanh khui bao gồm những cáo buộc gần đây về sự hiện hữu của các xưởng làm việc nặng nhọc và môi trường tồi túng, lao động trẻ em, mại dâm trẻ em, và thậm chí cưỡng bức phá thai.

Một hệ thống di dân riêng lẻ ngoài tầm kiểm soát của chính phủ Hoa Kỳ đưa đến kết quả là một số lượng lớn công nhân di cư từ Trung Hoa đến làm việc trong ngành dệt may của quần đảo. Tuy nhiên, việc bãi bỏ hạn chế hàng nhập cảng từ Trung Hoa vào Hoa Kỳ của Tổ chức Thương mại Thế giới đã đặt thương mại của quần đảo dưới áp lực nặng nề, đưa đến một số xưởng gần đây phải đóng cửa.

Sản xuất nông nghiệp, chủ yếu là bột sắn hột, bò, dừa, sa kê, cà, và dưa hiện hữu nhưng rất có tầm quan trọng kinh tế rất nhỏ.

Sự miễn thi hành các quy định của liên bang
Mặc dù Thịnh vượng chung Quần đảo Bắc Mariana là một phần của Hoa Kỳ. Có một số thành viên Quốc hội Hoa Kỳ thuộc Đảng Cộng hòa đã chống đối mạnh mẽ để giữ Quần đảo Bắc Mariana khỏi các quy định của liên bang, bảo tồn nó theo hình thức chủ nghĩa tư bản nguyên vẹn hơn mà không bị ràng buột bởi những luật lệ quy định lao động. Năm 1998, Dân biểu Cộng hòa Tom Delay gọi Thịnh vượng chung Quần đảo Bắc Mariana là "a perfect Petri dish of capitalism" (một cái đỉa "nuôi tế bào" hoàn hảo của chủ nghĩa tư bản). Và hai năm sau, khi nói chuyện với Thống đốc Quần đảo Bắc Mariana, Delay nổi tiếng qua lời nói:

You are a shining light for what is happening in the Republican Party, and you represent everything that is good about what we’re trying to do in America in leading the world in the free-market system.

(Các bạn là một ánh hào quang cho những gì đang xảy ra trong Đảng Cộng hoà, và các bạn đại diện cho mọi thứ tốt đẹp về những gì chúng ta đang nỗ lực để làm tại Mỹ trong việc dẫn dắt thế giới vào hệ thống thị trường tự do.)

Tuy nhiên, sự thiếu những quy định về lao động không phải là không có vấn đề gây tranh cãi. Chuyện không áp dụng các quy định về lao động của liên bang đã tạo ra nhiều hành vi lao động cực đoan, chưa từng thấy khắp nơi tại Hoa Kỳ. Những hành vi cực đoan này bao gồm: cưỡng bức công nhân phá thai (như đã được phơi bày trong tiết mục 20/20 ngày 18 tháng 3 năm 1998 của đài truyền hình ABC), cầm giữ phụ nữ như nô lệ và ép họ hành nghề mại dâm (như việc Bộ tư Pháp Hoa Kỳ đã truy tố những kẻ buôn người của Quần đảo Bắc Mariana vào năm 1999 đã chứng minh điều này). Từ 2005-2006, vấn đề miễn giảm quy định đối với Quần đảo Bắc Mariana bị phanh khui trong những vụ tai tiếng chính trị ở Hoa Kỳ của Dân biểu Tom DeLay và người vận động hành lang Jack Abramoff.

Giao thông

Quần đảo có trên 350 km đường xa lộ, ba phi trường có phi đạo rải nhựa (một có chiều dài 3000 mét hay 9840 ft; hai có chiều dài 2000 mét hay 6560 ft), ba phi trường không rải nhựa (một dài 3000 mét; hai dưới 1000 mét), và một sân trực thăng.

Các đảo, nhóm đảo và các khu tự quản
Quần đảo có tổng diện tích 463,63 km². Tổng thể được trình bày tiếp theo sau với thứ tự các đảo đi từ bắc xuống nam.

Về hành chánh, Thịnh vượng chung Quần đảo Bắc Mariana được chia ra thành bốn khu tự quản:

Các đảo từ số 1 đến số 10 được gọi chung là Quần đảo Bắc, cùng hợp thành Khu Tự quản Quần đảo Bắc.
Các đảo 11 đến 14 được gọi chung là Quần đảo Nam là các Khu Tự quản Saipan, Tinian, và  Rota (Aguijan không người là một phần của Khu Tự quản Tinian).

Vì mối đe dọa của núi lửa, các đảo miền bắc dường như đã di tản hết. Hiện tại nơi dân cư ở chỉ hạn chế trên Agrihan, Pagan, và Alamagan, nhưng dân số luôn thay đổi vì các yếu tố kinh tế thay đổi bao gồm giáo dục trẻ em. Thống kê tháng 4 năm 2000 cho thấy chỉ có sáu người trên cả Khu tự quản Quần đảo Bắc (lúc đó sống trên Alamagan), và văn phòng thị trưởng Quần đảo Bắc bị "lưu vong" về Saipan.

Saipan, Tinian, và Rota chỉ có cảng và bến tàu, và là các đảo có người sinh sống thường trực.

Xem thêm
 Aguijan
 Trận Saipan
 Trận Tinian
 Micronesia
 Các lãnh thổ Ủy thác Liên hiệp Quốc
 Phi trường quốc tế Saipan

Tham khảo và ghi chú

Liên kết ngoài

 Các quan hệ giữa Hoa Kỳ và Thịnh vượng chung Quần đảo Bắc Mariana
 Full Committee Hearing: Conditions in the Commonwealth of the Northern Mariana Islands, Thứ năm, 8 tháng 2 năm 2007, Ủy ban Thượng viện Hoa Kỳ đặc trách Năng lượng và Tài nguyên Thiên nhiên (tiếng Anh)
View complete webcast of above hearings  Phim phát qua mạng về cuộc điều trần trên. Dài khoảng 2,5 tiếng đồng hồ.
 "Cohen Warns of Imminent CNMI 'Federalization'" Pacific Daily News, Jan. 7, 2007. Cohen cảnh báo việc Liên bang hóa Quần đảo Bắc Mariana là đến lúc cần thiết. (tiếng Anh)

 Chính quyền
 Northern Mariana Islands  Official government site
 The CNMI Covenant
 The CNMI Constitution
 CNMI Office of Resident Representative Pedro A. Tenorio
 H.R. 873 - the Northern Mariana Islands Delegate Act
 H.R. 5550 - The United States-Commonwealth of the Northern Marianas Human Dignity Act

 Tin tức
 Saipan Tribune
 Marianas Variety
 Bruce Lloyd Media Services CNMI News
 The Pacific Times
 Food for Thought - Weekly commentary on CNMI society by KZMI and KCNM manager Harry Blalock

 Tổng quan
 Open Directory Project - Northern Mariana Islands  directory category
 Moon Handbooks Micronesia
 myMicronesia/Northern Marianas section
 Digital Micronesia
 Trust Territory of the Pacific Islands Archives

 Những trang mạng liên quan khác
 www.lonelyplanet.com
 Micronesian Journal of the Humanities and Social Sciences
 Northern Mariana Islands Online Encyclopedia
 Micronesian Seminar
 "Paradise Lost: Greed, Sex Slavery, Forced Abortions and Right-Wing Moralists" by Rebecca Clarren
 Fresh Air (NPR): "Sweatshops in U.S. Territory"
 "Neo-Colonialism & Contract Labor Under The U.S. Flag" by Phil Kaplan
 "Solving Worker Abuse Problems in the Northern Mariana Islands" by Karen M. Smith
 "About Saipan" - A strongly critical take on the CNMI, Saipan Sucks
 Satellite Image of Anatahan Ash Plume
 Ocean Dots pictures
 Thinkprogress' information on sex and labor slavery
 Saipan and Tinian locator map
 Pascal Horst Lehne and Christoph Gäbler: Über die Marianen. Lehne-Verlag, Wohldorf in Germany 1972.
 Ms. magazine Spring 2006 article "Paradise Lost: Greed, Sex Slavery, Forced Abortions and Right-Wing Moralists" Article about the plight of garment workers, the Abramoff scandal, and other abuses

Địa lý Micronesia
Vùng quốc hải Hoa Kỳ
Các đảo ở châu Đại Dương
Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Anh
Quốc gia Micronesia
Cựu thuộc địa Nhật Bản
Cựu thuộc địa Đức
Cựu thuộc địa Tây Ban Nha
Cựu thuộc địa ở châu Đại Dương
Đông Ấn Tây Ban Nha
Lãnh thổ Ủy trị Nam Dương
New Guinea thuộc Đức
Địa điểm trong Thế chiến thứ hai
Lãnh thổ Ủy thác Quần đảo Thái Bình Dương
Quần đảo châu Đại Dương
Đảo quốc


title: Symplecta denali

text:
Symplecta denali là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Symplecta
Limoniidae ở vùng Nearctic


title: 10198 Pinelli

text:
10198 Pinelli (1996 XN26) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 6 tháng 12 năm 1996 bởi M. Tombelli và U. Munari ở Cima Ekar.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 JPL Small-Body Database Browser ngày 10198 Pinelli

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1996


title: San Martín del Río

text:
San Martín del Río là một đô thị trong tỉnh Teruel, Aragon, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 255 người.

Tham khảo

Đô thị ở Teruel


title: ATP Tour 500

text:
ATP Tour 500 (trước đây được biệt đến là ATP World Tour 500, ATP International Series Gold và ATP Championship Series) là cấp độ cao thứ tư của các giải quần vợt nam hằng năm sau bốn giải Grand Slam, ATP Finals và ATP Tour Masters 1000. Loạt giải đấu bao gồm 13 giải, với nhà vô địch đơn của sự kiện được nhận 500 điểm xếp hạng. Các giải đấu có số lượng tay vợt khác nhau gồm 32 hoặc 48 tay vợt cho nội dung đơn và 16 hoặc 24 cặp cho nội dung đôi. Các tay vợt hàng đầu bắt buộc phải tham dự ít nhất bốn sự kiện 500, bao gồm ít nhất một giải sau Mỹ Mở rộng; nếu họ thi đấu ít hơn bốn giải hoặc không thi đấu ở một giải sau Mỹ Mở rộng, họ không nhận được điểm nào khi tính vào bảng xếp hạng thế giới với mỗi giải không tham dự.

Roger Federer giữ kỷ lục nhiều danh hiệu đơn nhất với 24 danh hiệu, trong khi Daniel Nestor giữ kỷ lục nhiều danh hiệu đôi nhất với 20 danh hiệu.

Các giải đấu

{| class="sortable wikitable" style="font-size:90%"
|- bgcolor="efefef"
| Giải đấu
| Tên chính thức
| Địa điểm
| Quốc gia
| Mặt sân
| Số tay vợt tranh tài
|-
| Rotterdam
| ABN AMRO World Tennis Tournament
| Rotterdam
|
| Cứng (i)
| 32
|-
| Rio de Janeiro
| Rio Open| Rio
|
| Đất nện
| 32
|-
| Acapulco
| Abierto Mexicano Telcel
| Acapulco
|
| Đất nện
| 32
|-
| Dubai
| Dubai Duty Free Tennis Championships
| Dubai
|
| Cứng
| 32
|-
| Barcelona
| Open Sabadell Atlántico
| Barcelona
|
| Đất nện
| 56
|-
| Halle
| Gerry Weber Open
| Halle
|
| Cỏ
| 32
|-
| Luân Đôn
| AEGON Championships
| Luân Đôn
|
| Cỏ
| 32
|-
| Hamburg
| German Open Hamburg
| Hamburg
|
| Đất nện
| 56
|-
| Washington
| Legg Mason Tennis Classic
| Washington
|
| Cứng
| 48
|-
| Bắc Kinh| China Open
| Bắc Kinh
|
| Cứng
| 32
|-
| Tokyo
| Japan Open
| Tokyo
|
| Cứng
| 32
|-
| '''Basel
| Davidoff Swiss Indoors
| Basel
|
| Cứng (i)
| 32
|-
| Valencia
| Open de Tenis Comunidad Valenciana
| Valencia
|
| Cứng (i)
| 32
|}

Chú thích: (i) Giải diễn ra ở sân trong nhà, có mái che.

 Vô địch (từ 2009) ĐơnĐôiĐôi nam' Active players in bold.''

Điểm ATP

Kết quả

2017

2016

2015

2014

2013

2012

2011

2010

2009

Xem thêm
 ATP World Tour Masters 1000
 ATP World Tour Finals
 Grand Slam

Tham khảo

Hiệp hội quần vợt nhà nghề
Giải quần vợt


title: Cobitis puncticulata

text:
Cobitis puncticulata là một loài cá vây tia thuộc họ Cobitidae.
Loài này chỉ có ở Thổ Nhĩ Kỳ.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là sông ngòi.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Nguồn
 Crivelli, A.J. 2005. Cobitis puncticulata. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 19 tháng 7 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Cobitis
Động vật đặc hữu Thổ Nhĩ Kỳ
Động vật được mô tả năm 1998


title: 18669 Lalitpatel

text:
18669 Lalitpatel (1998 FP63) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 20 tháng 3 năm 1998 bởi nhóm nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất phòng thí nghiệm Lincoln ở Socorro.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 18669 Lalitpatel

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1998


title: Natri nitrit

text:
Natri nitrit, với công thức NaNO2, được dùng như một chất hãm màu và chất bảo quản trong thịt và cá. Ở dạng tinh khiết, nó có dạng bột tinh thể màu trắng hơi ngả vàng. Nó tan rất tốt trong nước và là chất hút ẩm. Nó bị oxy hóa chậm trong không khí thành natri nitrat, NaNO3.

Sodium nitrit còn được dùng trong việc sản xuất thuốc nhuộm điazo, các hợp chất nitroso, và các hợp chất hữu cơ khác; trong việc nhuộm và in lên vải, tẩy trắng vải; trong nhiếp ảnh; là chất phản ứng và chất ức chế trong phòng thí nghiệm; loại bỏ thiếc và phosphat hoá kim loại; và trong sản xuất cao su. Nó có thể được dùng như một chất điện phân trong quy trình mài điện, tiêu biểu là dung dịch 10%. Natri nitrit còn đang được dùng trong thuốc chữa bệnh cho người và cho thú y như thuốc giãn mạch, thuốc giãn phế quản, và là thuốc giải độc cho ngộ độc xyanua.

Sử dụng

Trong chế độ ăn thông thường của con người
Nitrit là một phần của thực đơn bình thường của người, được tìm thấy trong hầu hết các loại rau củ. Rau xà lách và rau diếp có thể chứa hàm lượng co đến 2500 mg/kg nitrat, cải xoăn (302 mg/kg) và súp lơ xanh (61 mg/kg), hoặc thấp như măng tây. Hàm lượng nitrit trong 34 mẫu rau củ, gồm các loại bắp cải, rau diếp, xà lách, ngò tây, củ cải trong khoảng 1,1 và 57 mg/kg, ví dụ như súp lơ trắng (3,49 mg/kg) và súp lơ xanh (1,47 mg/kg). Các loại rau củ chín làm mất đi nitrat nhưng nitrit thì không. Các loại thịt tươi chứa 0,4-0,5 mg/kg nitrit và 4–7 mg/kg nitrat (10–30 mg/kg nitrat trong thịt của động vật được chữa bệnh). Sự hiện diện của nitrit trong tế bào động vật là kết quả của sự trao đổi nitơ oxit (NO), một chất dẫn truyền thần kinh quan trọng. NO có thể được tạo mới từ enzim tổng hợp NO dùng arginin hay hấp thụ nitrat/nitrit qua đường ăn uống. Hầu hết các nghiên cứu về tác động tiêu cực của nitrit lên con người xảy ra sau khi khám phá ra tầm quan trọng của nitrit lên sự trao đổi chất của con người và sự trao đổi bên trong cơ thể của nitrit.

Phụ gia thực phẩm
Là một phụ gia thực phẩm, nó thoả mãn hai mục đích trong công nghiệp thực phẩm vì nó vừa thay đổi màu sắc của cá và thịt đã được bảo quản, vừa ngăn sự phát triển của Clostridium botulinum, vi khuẩn gây chứng ngộ độc thịt. Ở EU, nó chỉ được dùng trong hỗn hợp với muối ăn chứa tối đa 0,6% natri nitrit. Nó có số E E250. Kali nitrit (E249) cũng có công dụng tương tự.

Trong khi natri nitrit ngăn sự phát triển của vi khuẩn, nó lại là chất độc nếu ở hàm lượng cao đối với động vật kể cả người. LD50 của natri nitrit ở chuột là và LDLo ở người là 71 mg/kg, nghĩa là một người nặng 65 kg sẽ phải hấp thụ ít nhất 4,615 g thì sẽ bị ngộ độc. Để ngăn ngừa, natri nitrit (pha muối ăn) mà được bán như chất phụ gia được nhuộm màu hồng để tránh lầm lẫn với muối ăn hay đường.

Ứng dụng y khoa
Gần đây, natri nitrit được nhận thấy là một cách hiệu quả để tăng lưu lượng máu bằng cách giãn mạch máu, hoạt động như một chất làm giãn mạch. Nghiên cứu đang tiếp tục để kiểm tra tính khả dụng của nó cho việc điều trị thiếu tế bào hình liềm (máu), ngộ độc xyanua, nhồi máu cơ tim, phình mạch máu não, tăng huyết áp phổi ở trẻ nhỏ.

Một hỗn hợp tiêm tĩnh mạch chứa dung dịch natri nitrit được dùng như thuốc điều trị ngộ độc xyanua khẩn cấp.

Chất tham gia tổng hợp
Natri nitrit được dùng để biến đổi amin thành các hợp chất điazo. Tính hữu ích của phản ứng này là để đưa các nhóm amino không bền cho phản ứng thế nucleophin, vì nhóm N2 là nhóm thế tốt hơn.

Trong phòng thí nghiệm, natri nitrit còn được dùng để tiêu hủy natri azua thừa.

 NaNO2 + H2SO4 → HNO2 + NaHSO4

 2NaN3 + 2HNO2 → 3N2 + 2NO↑ + 2NaOH

Đun nóng lên nhiệt độ cao, natri nitrit phân hủy, giải phóng khí NO, oxi và tạo natri oxit. Điều này có lẽ đã không làm người tự mổ đầu tiên dưới biển chết bởi nồng độ cao CO2 vì natri oxit hấp thụ ít nhất.

Những quan tâm về y tế
Mối quan tâm chính về natri nitrit là sự tạo thành chất gây ung thư nitrosamin trong thịt chứa natri nitrit khi thịt đó bị cháy hay quá chín. Nitrosamin có thể hình thành từ phản ứng của natri nitrit với các amin bậc hai trong môi trường axit (như trong dạ dày) cũng như trong việc xử lý thịt được bảo quản, theo tài liệu về nitrosamin gồm của Mỹ về việc xử lý thịt đã bảo quản với natri nitrit cũng như ở Nhật về cách ướp muối. Trong thập niên 1920, một thay đổi quan trọng ở Mỹ về việc xử lý thịt đã gây ra sự sụt giảm đến 69% lương natri nitrit. Sự kiện này dẫn đến sự bắt đầu của một sự suy giảm đáng kể các ca mắc ung thư đường ruột. Trong khoảng năm 1970, người ta phát hiện ra rằng axít ascorbic (vitamin C) ức chế sự hình thành nitrosamin. Do đó, việc thêm vào tối thiểu 550 ppm axit ascorbic được yêu cầu đối với các sản phẩm thịt sản xuất ở Mỹ. Các nhà sản xuất thỉnh thoảng dùng axit erythorbic, một đồng phân rẻ hơn nhưng có công hiệu tương tự axit ascorbic. Thêm vào đó, các nhà sản xuất còn thêm vitamin E (Alpha-tocopherol) để tăng hiệu quả ức chế nitrosamin. Alpha-tocopherol, axit ascorbic, và axit erythorbic đều ức chế sản xuất nitrosamin do đặc tính oxi hoá-khử của nó. Ví dụ, axit ascorbic tạo ra axit đehiđroascorbic khi bị oxi hoá, mà khi có mặt N2O, một chất nitroso có đặc tính mạnh hình thành từ natri nitrat, chuyển N2) thành NO. Nhớ rằng NO không tồn tại trong ống nghiệm.

Sự tiêu thụ natri nitrit còn liên quan đến chứng đau nửa đầu của những người trải qua bệnh này.

Một nghiên cứu gần đây cho thấy sự tương quan giữa việc ăn nhiều thịt được xử lý qua natri nitrit (màu hồng) với bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính (COPD). Những người nghiên cứu nói rằng các sản phẩm thịt chứa natri nitrit phải có trách nhiệm; tuy nhiên, đội không chứng minh được điều đó. Ngoài ra, đội cũng không chứng minh được nitrit hay thịt qua xử lý gây nên COPD, chỉ đơn thuần là có liên quan. Các nhà nghiên cứu đã sửa lại các nguyên nhân gây nên COPD, nhưng họ cũng chú thích rằng họ không thể bác bỏ tất cả khả năng hay nguy cơ mắc COPD.

Cơ chế hoạt động
Nitrosamin được hình thành khi các amin tồn tại tự nhiên trong thực phẩm phản ứng với natri nitrit có trong thịt.

R2NH (amines) + NaNO2 (natri nitrit) → R2N-N=O (nitrosamin)

Trong môi trường axit (như trong dạ dày) hay nhiệt (như qua việc nấu ăn), nitrosamin được biến đổi thành ion điazoni.

R2N-N=O (nitrosamin) + (axi hay nhiệt) → R-N2+ (ion điazoni)

Các nitrosamine như N-nitrosođimetylamin và N-nitrosopyroliđin hình thành cacbocation phản ứng với các nucleophin sinh học (như DNA hay enzim) trong tế bào.

R-N2+ (ion điazonium) → R+ (cacbocation) + N2 +:Nu (nucleophin sinh học) → R-Nu

Nếu phản ứng thế nucleophin này xảy ra tại vị trí trọng yếu trong một phân tử sinh học, nó có thể phá vỡ cấu trúc tế bào thông thường dẫn đến ung thư hay hoại tử.

Chú thích

Liên kết ngoài
 ATSDR - Case Studies in Environmental Medicine - Nitrate/Nitrite Toxicity U.S. Department of Health and Human Services (public domain)
 International Chemical Safety Card 1120.
 European Chemicals Bureau .
 National Center for Home Food Preservation Nitrates and Nitrites .
TR-495: Toxicology and Carcinogenesis Studies of Sodium Nitrite (CAS NO. 7632-00-0) Drinking Water Studies in F344/N Rats and B6C3F1 Mice.
 FOX news article concerning carcinogicity and hot dogs
 Nitrite in Meat

Muối nitrit
Hợp chất natri
Phụ gia thực phẩm
Chất giải độc


title: Tân Định (định hướng)

text:
Tân Định có thể là một trong số các địa danh Việt Nam sau:

 Phường Tân Định, Quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh
 Phường Tân Định, thị xã Bến Cát, tỉnh Bình Dương
 Xã Tân Định, huyện Bắc Tân Uyên, tỉnh Bình Dương.

Xem thêm
Nhà thờ Tân Định
Chợ Tân Định


title: Emarginula peasei

text:
Emarginula dilecta là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Fissurellidae.

Miêu tả

Phân bố

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Emarginula

en:Emarginula peasei


title: Jalda

text:
Jalda là một thị trấn thống kê (census town) của quận Sundargarh thuộc bang Orissa, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Jalda có dân số 11.957 người. Phái nam chiếm 51% tổng số dân và phái nữ chiếm 49%. Jalda có tỷ lệ 63% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 73%, và tỷ lệ cho phái nữ là 52%. Tại Jalda, 12% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Orissa


title: Hammondantus

text:
Hammondantus là một chi bọ cánh cứng trong họ Scarabaeidae.

Chú thích

Tham khảo

Canthonini


title: Lanrelas

text:
Lanrelas () là một xã của tỉnh Côtes-d’Armor, thuộc vùng Bretagne, tây bắc Pháp.

Dân số
Người dân ở Lanrelas được gọi là Lanrelasiens.

Xem thêm
Xã của tỉnh Côtes-d’Armor

Tham khảo

Liên kết ngoài
Official website

Xã của Côtes-d'Armor


title: Dicronychus variatus

text:
Dicronychus variatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Desbroches des Loges miêu tả khoa học năm 1875.

Chú thích

Tham khảo

Dicronychus


title: Tessmannianthus quadridomius

text:
Tessmannianthus quadridomius là một loài thực vật thuộc họ Melastomataceae. Đây là loài đặc hữu của Colombia.

Chú thích

Tham khảo

 Calderon, E. 1998. Tessmannianthus quadridomius. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 8 năm 2007.

Tessmannianthus
Thực vật đặc hữu Colombia


title: Bulbophyllum macilentum

text:
Bulbophyllum macilentum là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

macilentum]]

M


title: Khenchela (tỉnh)

text:
Khenchela () là một wilaya của Algérie, tọa lạc ở Aurès, một vùng núi ở đông nam thủ đô Algiers. Tỉnh lỵ tỉnh này là Khenchela. Các đô thị quan trọng khác là Djellal, Khirane và Bou Zabène.

Phân chia hành chính
Tỉnh này bao gồm 8 huyện và 21 đô thị. Các huyện bao gồm:
Kaïs
El Hamma
Cherchar
Bouhmama
Aïn Touila
Oued Rechache
Đô thị cấp huyện: Khenchela, Babar.

Tham khảo

Tỉnh Khenchela
Tỉnh của Algérie


title: John Harsanyi

text:
John Charles Harsanyi (; 29 tháng 5 năm 1920 - 9 tháng 8 năm 2000) là một nhà kinh tế học
Hungary-Hoa Kỳ và là người đoạt giải giải Nobel kinh tế cùng với John Nash và Reinhard Selten năm 1994 cho các phát hiện của ông về lý thuyết trò chơi. Ông là giáo sư danh dự về quản trị kinh doanh và giáo sư danh dự về kinh tế học trường Đại học Tổng hợp California, Berkeley.

Harsayi đã đảm nhận nhiều chức vụ như: trợ lý trường Đại học Tổng hợp Budapest, Hungary (1947-1948); giảng viên kinh tế học trường Đại học Tổng hợp Queensland, Brisbane, Australia (1954-1956); chuyên viên nghiên cứu, quỹ Cowles tại trường Đại học Yale (1957); giáo sư thỉnh giảng, trường đại học Stanford (1958); thành viên cao cấp, trường đại học Quốc gia Australia tại Canberra (1959-1961); giáo sư kinh tế học, trường Đại học Tiểu bang Wayne (1961-1963); giáo sư trường đại học California, Berkeley (1964-1990). Harsayi là tiến sĩ triết học trường đại học Budapest (1947). Thạc sĩ trường đại học Sydney, Australia (1953). Tiến sĩ khoa học trường đại học Stanford (1959).

Lĩnh vực nghiên cứu chuyên sâu của ông là lý thuyết trò chơi, lý thuyết quyết định, toán kinh tế, việc sử dụng các mô hình lựa chọn hợp lý trong khoa học chính trị và trong xã hội học, đạo đức học vị lợi, triết học.

Trước tác
 "Cardinal Utility in Welfare Economics and in the Theory of Risk-Taking", Journal of Political Economy (1953)
 "Cardinal Welfare, Individualistic Ethics and Interpersonal Comparisons of Utility", Journal of Political Economy (1955)
 "Bargaining in Ignorance of the Opponent's Utility Function", Journal of Conflict Resolution (1962)
 "Games with Incomplete Information Played by "Bayesian" Players, I–III. Part I. The Basic Model", Management Science, Vol. 14, No. 3, Theory Series (1967)
 Essays on Ethics, Social Behavior, and Scientific Explanation, Dordrecht, Holland: Reidel Publishing Company (1976)
 Rational Behavior and Bargaining Equilibrium in Games and Social Situations, Cambridge, United Kingdom: Cambridge University Press (1977)
 Papers in Game Theory, Dordrecht, Holland: Reidel Publishing Company (1982)
 A General Theory of Equilibrium Selection in Games (with Reinhard Selten), Cambridge, MA: MIT-Press. (1988)

Chú thích

Liên kết ngoài

 Harsanyi's autobiography from the Nobel website
 IDEAS/RePEc
 News article remembering Harsanyi's life and career
 Obituary in The Independent (London)

Sinh năm 1920
Mất năm 2000
Nhà kinh tế học Hungary
Nhà kinh tế học Hoa Kỳ
Nhà kinh tế học Úc
Người đoạt giải Nobel Kinh tế
Người Hungary đoạt giải Nobel
Người Hoa Kỳ đoạt giải Nobel
Người Úc đoạt giải Nobel
Nhà kinh tế thế kỷ 20
Cựu sinh viên Đại học Sydney
Cựu sinh viên Đại học Stanford
Giáo sư Đại học Tiểu bang Wayne
Giáo sư Đại học California tại Berkeley
Người Budapest


title: Straßlach-Dingharting

text:
Straßlach-Dingharting là một đô thị thuộc huyện Munich bang Bayern nước Đức

Tham khảo


title: Sáu người đi khắp thế gian (phim, 1972)

text:
Sáu người đi khắp thế gian (tiếng Đức: Sechse kommen durch die Welt) là một bộ phim thần tiên - cổ tích của đạo diễn Rainer Simon, ra mắt lần đầu năm 1972.

Truyện phim dựa theo câu chuyện cổ tích cùng tên của Anh em nhà Grimm.

Nội dung

Diễn viên
 Jiří Menzel... Anh lính
 Günter Schubert: Starker
 Friedo Solter: Läufer
 Olga Strub: Schiefhütchen
 Christian Grashof: Fiedler
 Jürgen Gosch: Jäger
 Margit Bendokat: Prinzessin
 Jürgen Holtz: König
 Berthold Schulze: Oberhofmeister
 Lothar Förster: Henker
 Peter Herden: Hofdichter
 Walter Bechstein: Leibarzt
 Gerhard Rachold: Obrist
 Johannes Maus: Schuhmacher
 Werner Hafft: Metzger
 Eberhard Esche: Soldat

Ê-kíp
 Thiết kế sản xuất: Georg Wratsch
 Phục trang: Werner Bergemann
 Hóa trang: Günter Hermstein, Irmela Holzapfel, Jürgen Holzapfel
 Âm thanh: Klaus Tolstorf

Hậu trường

Đón nhận

Một số cảnh trong phim

Xem thêm

 Thông tin trên Website OFDb
 Thông tin trên Website PROGRESS-Film
 Thông tin trên Website MaerchenFilme
 Thông tin trên Website MoviePilot
 Thông tin trên Website FilmPortal
 Thông tin trên Website MyMovies
 Thông tin trên Website LoveFilm

Rainer Simon
Phim của DEFA
Phim hài Đức
Phim thiếu nhi Đức
Phim dựa theo truyện cổ Grimm
Phim lấy bối cảnh ở thời kỳ Trung Cổ
Phim năm 1972


title: Ottange

text:
Ottange là một xã trong vùng Grand Est, thuộc tỉnh Moselle, quận Thionville-Ouest, tổng Fontoy. Tọa độ địa lý của xã là 49° 26' vĩ độ bắc, 06° 01' kinh độ đông. Ottange nằm trên độ cao trung bình là 315 mét trên mực nước biển, có điểm thấp nhất là 295 mét và điểm cao nhất là 428 mét. Xã có diện tích 15,48 km², dân số vào thời điểm 1999 là 2590 người; mật độ dân số là 167 người/km². Ottange nằm về phía tây của Thionville, thuộc Pháp từ năm 1766.

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Xã của Moselle


title: Numb (định hướng)

text:
Numb có các nghĩa sau:

NUMB, một gien của con người
Numb (album), một album của Hammerbox
The Numb E.P., một đĩa EP của Baboon
Numb (ban nhạc), một ban nhạc kỹ nghệ Canada
"Numb" (Linkin Park), một bài hát của Linkin Park
"Numb" (U2), một bài hát của U2
"Numb" (Pet Shop Boys), một bài hát của Pet Shop Boys
"Numb", một bài hát của Portishead từ album Dummy
Numb (2007), một bộ phim với diễn viên Matthew Perry
"Numb", một bài hát của P!nk từ album bán chạy nhất: Missundaztood
Numb, (2003) một bộ phim giả tưởng Mỹ đạo diễn bởi Michael Ferris Gibson

Xem thêm
"Comfortably Numb", một bài hát năm 1979 của Pink Floyd


title: Rhyacophila willametta

text:
Rhyacophila willametta là một loài Trichoptera trong họ Rhyacophilidae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc.

Tham khảo

Trichoptera miền Tân bắc
Rhyacophila


title: Cadiouclanis

text:
Cadiouclanis là một chi bướm đêm thuộc họ Sphingidae, chỉ có một loài, Cadiouclanis bianchii, phân bố ở Ethiopia.

Chú thích

Tham khảo

Smerinthini
Côn trùng Ethiopia


title: MSN

text:
MSN (viết tắt từ tên tiếng Anh The Microsoft Network) là một tập hợp các dịch vụ Internet cung cấp bởi Microsoft vào ngày 24 tháng 8 năm 1995, ra đời cùng lúc với phiên bản Windows 95. Số lượng dịch vụ được cung cấp thay đổi rất nhiều so với khi mới được phát hành. Dịch vụ email trên nền web Hotmail là một trong những sản phẩm đầu tiên (vào ngày 7 tháng 5 năm 2007 nó được thay thế bởi Windows Live Hotmail), tiếp theo là dịch vụ nhắn tin nhanh MSN Messenger, mới đây được thay thế bởi Windows Live Messenger. Theo trang Alexa.com, MSN.com hiện xếp thứ mười tám về các trang web được truy cập nhiều nhất.

Một phần lớn các dịch vụ của MSN đã được đổi thương hiệu thành Windows Live vào năm 2005, với sự phát hành của Windows Live Hotmail (trước đó là Windows Live Mail) và Windows Live Messenger. Microsoft đại tu tất cả các dịch vụ và phần mềm trực tuyến của họ để đối phó với sự cạnh tranh ngày càng mạnh mẽ từ các đối thủ như Google, và Yahoo!. Nhãn hiệu Windows Live hiện đang được phát hành từng phần, với những dịch vụ được đổi thương hiệu ở dạng beta. Có thể thấy rằng dịch vụ MSN sẽ nhắm đến người dùng cá nhân và gia đình, trong khi Windows Love sẽ dành cho cơ sở tìm kiếm với những loại hình truyền thông khác nhau.

Ở Hoa Kỳ và Canada, MSN không chỉ là nhà cung cấp nội dung và bộ máy tìm kiếm, nó còn là nhà cung cấp dịch vụ Internet. Với khoảng 9 triệu thuê bao, MSN là Nhà cung cấp dịch vụ Internet lớn thứ hai ở Hoa Kỳ sau AOL với khoảng 26,5 triệu. Ở các nước khác, MSN dùng người bảo hiểm cho dịch vụ của họ; ở Anh, Microsoft dùng BT group.

Từ "MSN" cũng đồng nghĩa với "MSN Messenger" theo cách nói lóng trên Internet. Để sử dụng MSN Messenger, người dùng phải có một tài khoản Windows Live ID, một hệ thống tài khoản cho phép truy cập vào tất cả các dịch vụ của MSN. Người dùng có thể đăng ký bằng địa chỉ email, và sau đó có thể sử dụng tính năng cá nhân hóa MSN và Windows Live. Những tính năng cá nhân hóa này bao gồm My MSN, MSN Hotmail (giờ là Windows Live Hotmail) và khả năng đăng nhập vào Windows Live Messenger, và cả Windows Messenger (đã vắng bóng trên Windows Vista. Vào năm 2007, MSN có hơn 225 triệu người dùng.

Lịch sử

MSN nguyên thủy là một ý tưởng về nhà cung cấp dịch vụ trực tuyến được thai nghén của America Online, cung cấp nội dung có bản quyền và cục bộ trùng hợp với Windows Explorer của Windows 95.

Nhóm MSN bắt đầu hoạt động trong Nhóm Công nghệ Tiên tiến, đứng đầu bởi Nathan Myhrvold và nhóm có tên là AT-OLS (tiếng Anh: Advanced Technologies Online Systems group).

Sau sự phổ biến nhanh chóng của Internet, một phần nhờ sự tương thích với giao thức IP có sẵn trong Windows 95, dịch vụ đã được đổi thương hiệu thành "MSN 2.0" mới, kết hợp truy cập internet với nội dung có bản quyền chuyển tải qua web.

Nội dung mới sử dụng rất nhiều tính năng giao tiếp và truyền thông đa phương tiện, bao gồm VBScript và sự hiện thực đầu tiên của Macromedia Flash cho ảnh động. Trong khi cách tiếp cận khá độc đáo, nội dung thì lại không dễ truy cập cho người dùng máy tính dòng thấp và kết nối quay số (truy cập Internet băng thông rộng thời đó chưa phổ biến). Kết quả là dịch vụ đã được đổi thương hiệu lần nữa để gần hơn đến xu hướng là nhà cung cấp dịch vụ Internet. Vào ngày 14 tháng 2 năm 2000, MSN đã đưa vào sử dụng biểu trưng "con bướm" nhiều màu.

Các nhánh
Microsoft đã hợp tác với nhiều công ty lớn khác nhau để tạo ra nhiều dịch vụ bổ sung trên MSN.
 Microsoft adCenter
 MSN Shopping — hợp tác với eBay, PriceGrabber và Shopping.com
 MSN Encarta bách khoa toàn thư với các mức tiếp cận thông tin và giá cả khác nhau
Ngoài ra, thuê bao MSN Premium còn nhận được:
 MSN Firewall và MSN Virus Guard, cung cấp bởi McAfee
 Webroot Spy Sweeper cho MSN

Microsoft đã nhận thấy sự cạnh tranh ngày càng gay gắt từ những nhà cung cấp dịch vụ khác, như Google và Yahoo!. Bản phát hành Google Earth ngay lập tức theo sau bởi dịch vụ tương tự từ MSN. Có thể nói rằng, MSN, Yahoo! và Google đang nhanh chóng mở rộng các dịch vụ mà họ cung cấp, với sự khác biệt về chức năng rất nhỏ, ngoại trừ sự ưa dùng cá nhân. Cũng tương tự như vậy, trong khi MSN Premium đưa ra chương trình Firewall, Virus và Spyware miễn phí, những nhà cung cấp băng thông rộng khác cũng cung cấp những dịch vụ tương tự (hoặc y chang) cho thuê bao của họ.

Windows Live

Vào năm 2006, đa số các dịch vụ và phần mềm của MSN đã được nâng cấp và đổi thương hiệu với tên mới Windows Live. Nó là một phần chiến dịch của Microsoft để tăng cường các dịch vụ trực tuyến của mình thông qua các phần mềm và dịch vụ tốt hơn sử dụng thương hiệu Windows. MSN sẽ chỉ là nhà cung cấp nội dung trực tuyến thông qua cổng điện tử internet như msn.com.

Windows Live sẽ sử dụng công nghệ web mới để cho ra các tính năng và chất lượng dịch vụ "như phần mềm" thông qua trình duyệt web của người dùng. Điều này rõ ràng với Windows Live Hotmail ở đó người dùng có thể dùng menu bằng cách nhấp phải chuột và giao diện giống như Microsoft Outlook. Windows Live cũng đi kèm với Office Live, cung cấp dịch vụ ứng dụng hướng về doanh nghiệp thông qua trình duyệt Internet.

Các sự thay đổi về tên đã hoàn thành và dự tính:
 MSN Hotmail giờ gọi là Windows Live Hotmail,
 MSN Messenger giờ gọi là Windows Live Messenger,
 MSN Search giờ gọi là Windows Live Search,
 MSN Virtual Earth giờ gọi là Microsoft Virtual Earth,
 MSN Mobile giờ gọi là Windows Live Mobile,
 MSN Spaces giờ gọi là Windows Live Spaces, and
 MSN Alerts giờ gọi là Windows Live Alerts,
 MSN Winks giờ gọi là Windows Live Winks.

Tình trạng của hai dịch vụ hiện nay, MSN Explorer và MSN Groups, chưa được công khai.

Những dịch vụ mới đã được công bố, như Windows Live OneCare Safety Scanner và Windows Live Favorites.

MSN tiếng Việt
Ngày 4 tháng 7 năm 2007, đại diện tập đoàn Microsoft và một số công ty truyền thông hợp tác đã công bố sự hợp tác để xây dựng cổng thông tin MSN tại Việt Nam. Sau khi hoàn thành, MSN Việt Nam giúp người dùng Internet trong nước có thể truy cập nhanh chóng các kênh tin tức trong và ngoài nước, các kênh thể thao, mua sắm trực tuyến, tài chính, du lịch... Đồng thời, Microsoft cũng mở rộng cung cấp các dịch vụ và sản phẩm của Windows Live tại đây.

Các công ty hợp tác chung gồm có:
 VIP Wireless chịu trách nhiệm tập hợp nội dung và làm trung gian giữa các đối tác trong và ngoài nước.
 VTV và Báo Lao động cung cấp nội dung thời sự, tin tức thời tiết và các thông tin về kinh tế.
 VDC cung cấp hệ thống mạng, cơ sở hạ tầng Internet và hỗ trợ kỹ thuật.

Xem thêm
 Danh sách dịch vụ MSN
 Danh sách các bộ máy tìm kiếm
 MSN Maps
 MSN Chat
 MSN Groups
 MSN Video
 NineMSN
 MSNBC
 Microsoft
 Soapbox trên MSN Video

Tham khảo

Liên kết ngoài
 MSN.com PC/Mac Site
 MSN.mobi  Mobile Site

Cổng thông tin điện tử
Trình đọc tin trực tuyến
Website của Microsoft

Phần mềm đa nền tảng
Phần mềm cho iOS
Phần mềm cho Windows Phone
Phần mềm Windows Mobile
Phần mềm cho Windows
Phần mềm cho Android (hệ điều hành)


title: Hirasea eutheca

text:
Hirasea eutheca là một loài small air-breathing land snail, a terrestrial pulmonate gastropoda Mollusca thuộc họ Endodontidae.

This is an endangered species.

Phân bố
This species (and indeed the whole genus) is đặc hữu to Nhật Bản.

Ghi chú

Hirasea
Động vật được mô tả năm 1907


title: Aedes cinereus

text:
Aedes cinereus là một loài muỗi trong chi Aedes, họ Culicidae.

Chú thích

Tham khảo
 Bugguide, Photos
 GeoSpecies Database University of Wisconsin, Photos

Aedes


title: La Torre de l'Espanyol

text:
La Torre de l'Espanyol là một đô thị thuộc tỉnh Tarragona trong cộng đồng tự trị Catalonia, phía bắc Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với Tarragona.

Tham khảo

Đô thị ở Tarragona


title: On a Night Like This Tour

text:
On A Night Like This Tour là một tour diên của ca sĩ-nhạc sĩ người Úc Kylie Minogue để quảng bá cho album thứ 7 của cô Light Years và bắt đầu vào tháng 3 năm 2001. Được sự hỗ trợ của báo chí trên khắp thế giới về buổi diễn cực kì thành công thại Olympic Sydney 2000, và sau đó được biểu diễn lần nữa tại lễ khai mạc của Paralympic ở Sydney, Minogue đã nắm lấy cơ hội để tuyên bố về tour diễn mới của mình. Nó đã trở thành tour diễn bán được vé chạy nhất trong sự nghiệp của cô khi vé được bán vào tháng 11, và với nhiều show cháy vé, cô ấy đã thành công trong việc chứng tỏ bản thân là một nghệ sĩ biểu diễn live có ảnh hưởng nhất trên thế giới

Minogue được lấy cảm hứng từ phong cách của Broadway như 42nd Street và những bộ phim như Anchors Aweigh, South Pacific và âm nhạc của Fred Astaire và Ginger Rogers của những năm 30. Show diễn được đạo diễn và biên đạo bởi Luca Tommassini. Vì cô ấy đã biểu diễn lại những bài hát cũ với phong cach mới nên nhiều người cho đây là một greatest hits tour. Từ phần mở đầu là "Love Boat" đến "Spinning Around" thì tour diễn mỗi đêm là sự pha trộn giữa pop và dance, làm bật lên sự quyến rủ huyền bí của Kylie và làm cho đám đông khán giả hài lòng. Kylie cũng đã giới thiệu "Can't Get You out of My Head", một bài hát cô vừa mới ghi âm trước khi tour diễn bắt đầu.

Danh sách bài hát
"Love Boat"
"Kookachoo"
"Hand on Your Heart"
"Put Yourself in My Place"
"On a Night Like This"
Liên khúc:
"Step Back in Time"
"Never Too Late"
"Wouldn't Change a Thing"
"Turn It into Love"
"Celebration"
"Can't Get You out of My Head"
"Your Disco Needs You"
"I Should Be So Lucky"
"Better the Devil You Know"
"So Now Goodbye"
"Physical"
"Butterfly"
"Confide in Me"
"Kids"
"Shocked"
"Light Years"
Encore:
"What Do I Have to Do?"
"Spinning Around"

Ngày diễn

Thành phần tham gia sản xuất
Nhà sản xuất: Darenote Ltd., Kimberly Ltd. and Tarcoola Touring Company Ltd
Showgirl: Kylie Minogue
Quản lý: Terry Blamey
Creative Director: Willian Baker
Director of Choreography: Luca Tommassini
Assistant Choreographer: Germana Bonaparte
Quản lý tour: Sean Fitzpatrick
Production Manager: Steve Martin
Đạo diễn nhạc: Andrew Small
San xuất nhạc: Steve Anderson
Trơ lý: Leanne Woolrich
Wardrobe: Julien McDonald and Pamela Blundell
Styling: William Baker
Shoes: Manolo Blahnik

Ban nhạc
Trống: Andrew Small
Percussion: James Mack
Keyboards: Steve Turner
Guitar: James Hayto
Bass: Chris Brown
Backing Vocals: Lurine Cati and Sherina White
Vũ công: Milena Mancini, Federica Catalano, Veronica Peparini, Tony Bongiorno, Paolo Sabatini, Ginaluca Frezzato, Christian Scionte and Germana Bonaparte

DVD Kylie: Live in Sydney

Buổi biểu diễn của Kylie ở Sydney, Úc vào ngày 11 tháng 5 năm 2001 đã được quay phim cho DVD có tên "Kylie: Live in Sydney". DVD được phát hành vào ngày 1 tháng 10 năm 2001 ở Anh vào ngày 15 tháng 10 năm 2001 ở Úc.

Đĩa DVD có cả những cảnh hậu trường của buổi diễn, bao gồm một cảnh quay tại phòng thay đồ của các vũ công và một cảnh đùa giỡn khi các nhân sự ở hâu trường nhảy múa loạn xạ dưới sân khấu để Kylie nhìn thấy.

Chú thích

Liên kết ngoài
Chez Kylie - Concerts - 2001 - On a night like this tour
"2001 On A Night Like This Tour"
Kylie Minogue notable Tours-Part 3-On A Night Like This Tour - Kylie Live In Sydney
On A Night Like This Tour 2001
ON A NIGHT LIKE THIS 2001
On A Night Like This Tour 2001
DVD.net: Kylie-Live in Sydney

Tour lưu diễn của Kylie Minogue
Chuyến lưu diễn hòa nhạc năm 2001


title: Calci

text:
Calcium (bắt nguồn từ từ tiếng Pháp calcium /kalsjɔm/), còn được viết là canxi, là nguyên tố hoá học ký hiệu Ca, số thứ tự 20 trong bảng tuần hoàn. Nó là một kim loại kiềm thổ có nguyên tử khối là 40.

Calcium là nguyên tố thiết yếu cho sinh vật sống, đặc biệt trong sinh lý học tế bào và tồn tại dưới 3 dạng trong máu: 50% dưới dạng ion Ca2+, gần 50% kết hợp với protein huyết tương, chủ yếu là albumin và chỉ còn rất ít dưới dạng phức hợp với phosphate, citrate, carbonate. Ở đây có sự di chuyển ion Ca2+ vào và ra khỏi tế bào chất có vai trò mang tín hiệu cho nhiều quá trình tế bào. Là một khoáng chất chính trong việc tạo xương, răng và vỏ sò, calcium là kim loại phổ biến nhất về khối lượng có trong nhiều loài động vật.

Đặc tính

Về hóa học, calcium là một kim loại mềm và phản ứng mạnh (mặc dù chỉ cứng hơn chì, nó có thể bị cắt bằng dao một cách khó khăn). Nó là nguyên tố kim loại có màu bạc phải được tách ra bằng phương pháp điện phân từ muối nóng chảy như calci chloride. Khi được tạo ra, nó nhanh chóng hình thành một lớp áo oxide và nitrite màu trắng xám do tiếp xúc với không khí. Ở dạng khối, kim loại khó đốt cháy, thậm chí còn khó hơn các miếng magnesi; nhưng khi cắt ra, kim loại cháy trong không khí cho ngọn lửa cam-đỏ có độ chói cao. Kim loại calci phản ứng với nước tạo khí hydro với tốc độ nhanh đến mức có thể nhận biết được, nhưng không đủ nhanh ở nhiệt độ phòng để tạo ra nhiều nhiệt, do vậy nên nó rất hữu ích trong việc dùng sản xuất hydro. Tuy nhiên, khi ở dạng bột nó phản ứng với nước cực kỳ nhanh do diện tích bề mặt tiếp xúc tăng do ở dạng bột. Một phần phản ứng với nước bị chậm lại do nó tạo ra sản phẩm không hòa tan là calcium hydroxide có tính bảo vệ.

Calci có tỉ trọng 1,55 g/cm³, là kim loại kiềm thổ nhẹ nhất; magie (1,74) và beryli (1,84) nặng hơn mặc dù chúng có số khối nhỏ hơn. Kể từ strontium trở đi, các kim loại kiềm thổ có tỷ trọng tăng theo số khối. Calci có hai đồng hình.

Calci có điện trở suất lớn hơn đồng và nhôm, tính trên cùng khối lượng, do nó có khối lượng riêng thấp hơn, nó cũng là chất dẫn điện tốt hơn hai loại trên. Tuy nhiên, trong thực tế nó ít khi được sử dụng bởi rất dễ phản ứng với không khí.

Các muối của calci không màu cho dù calci ở dạng nào đi nữa, và ion calci hòa tan (Ca2+) cũng không màu. Cùng với các muối của magnesi và các muối của kim loại kiềm thổ khác, các muối calci thường tan khá trong nước ngoại trừ calci hydroxide, calci sulfat, calci cacbonat và calci phosphat. Khi ở trong dung dịch, ion calci cho nhiều vị giác ấn tượng như mặn, chua, trơn.

Lịch sử
Vôi ở dạng vật liệu xây dựng đã được sử dụng từ thời tiền sử cách nay khoảng 7000 đến 14000 TCN. Lò vôi được định tuổi đầu tiên có niên đại 2500 TCN và được tìm thấy ở Khafajah Mesopotamia. Calcium (từ tiếng Latin , thuộc về calcis, nghĩa là "vôi") đã được biết từ rất sớm vào thế kỷ I khi người La Mã cổ đại điều chế vôi ở dạng calci oxide. Văn liệu năm 975 ghi nhận rằng calci sulfat là chất hữu ích trong việc hình thành xương. Nó không được tách biệt mãi cho đến năm 1808 ở Anh khi Sir Humphry Davy điện phân một hỗn hợp gồm vôi và thủy ngân oxide..

Ứng dụng
Calci là một thành phần quan trọng của khẩu phần dinh dưỡng. Sự thiếu hụt rất nhỏ của nó đã ảnh hưởng tới sự hình thành và phát triển của xương và răng. Thừa calci có thể dẫn đến sỏi thận (vì khi nồng độ cao dễ bị kết tinh gây ngưng trệ quá trình bài tiết). Vitamin D là cần thiết để hấp thụ calci. Các sản phẩm sữa chứa một lượng lớn calci.

Để hiểu thêm về vai trò của calci trong thế giới sự sống, xem thêm bài Calci trong sinh học.

Các ứng dụng khác còn có:
 Chất khử trong việc điều chế các kim loại khác như urani, zirconi hay thori.
 Chất chống oxy hóa, chống sulfide hóa hay chống carbide hóa cho các loại hợp kim chứa hay không chứa sắt.
 Một chất tạo thành trong các hợp kim của nhôm, beryli, đồng, chì hay magiê.
 Nó được sử dụng trong sản xuất xi măng hay vữa xây sử dụng rộng rãi trong xây dựng.
 Đồng vị calci-48 được sử dụng để tổng hợp một số nguyên tố siêu urani như nobeli hay oganesson.

Đồng vị
Calci có 6 đồng vị ổn định, hai trong chúng có nguồn gốc tự nhiên: đồng vị Ca40 và đồng vị phóng xạ Ca41 với chu kỳ bán rã = 103.000 năm. 97% của nguyên tố này là ở dạng Ca40. Ca40 là một trong các sản phẩm sinh ra bởi sự phân rã của K40, cùng với Ar40. Trong khi tỷ lệ K/Ar được sử dụng rộng rãi trong địa chất học thì sự phổ biến của Ca40 trong tự nhiên đã cản trở việc sử dụng chỉ số K/Ca này trong địa chất. Không giống như các đồng vị có nguồn gốc vũ trụ được tạo ra trong khí quyển, Ca41 được sản xuất do việc hấp thụ neutron của Ca40. Phần lớn của việc tạo ra đồng vị này là ở những mét cao nhất hay ở những lớp đất đá mà ở đó các bức xạ neutron vũ trụ là đủ mạnh. Ca41 đã thu được sự chú ý của các nhà khoa học trong nghiên cứu các chòm sao vì Ca41 phân rã thành K41, một chỉ số quan trọng của các bất thường trong hệ Mặt Trời.

Calci trong sinh học

Calci là nguyên tố thiết yếu cho sự sống. Mức calci trong động vật có vú được kiểm soát chặt. regulated, Trong cơ thể thì 98% calci nằm ở xương và răng; 2% còn lại là ion calci nằm trong máu để thực hiện các chức năng thần kinh cơ, đông máu. Trong máu, Ca ở dưới 3 dạng: 50% dưới dạng ion Ca++, gần 50% kết hợp với protein huyết tương, chủ yếu là albumin và chỉ còn rất ít dưới dạng phức hợp với phosphat, citrat, carbonat.

Nếu tuyến cận giáp bị kích thích do thiếu calci, tuyến cận giáp phải liên tục tiết ra quá nhiều hooc môn, chức năng tuyến cận giáp làm việc quá mức nên không còn kiểm soát được nồng độ calci trong máu nữa, do vậy nồng độ calci trong máu tăng cao, dẫn đến loạn nhịp tim. Khi nhịp tim loạn thì tuyến giáp lại phải tiết ra hooc môn để giảm nồng độ calci trong máu, chuyển lượng calci thừa đó ra ngoài tới các tổ chức khác để duy trì ổn định nồng độ calci trong máu. Quá trình đó gọi là "calci di chuyển".

Phương trình

CaO + H2O → Ca(OH)2

CaO + 2CO2 + H2O → Ca(HCO3)2

CaCO3 (to) → CaO + CO2↑

Ca + 2HCl → CaCl2 + H2↑

CaO + 3C → CaC2 + CO (xảy ra ở nhiệt độ 3.000 °C)

Chú thích

Các hợp chất Ca (Calci)

Kim loại kiềm thổ
Chất khoáng dinh dưỡng
Calci
Chất dinh dưỡng bổ sung
Từ gốc Pháp


title: Ambert (quận)

text:
Quận Ambert là một quận của Pháp, nằm ở tỉnh Puy-de-Dôme, ở vùng Auvergne-Rhône-Alpes. Quận này có 8 tổng và 55 xã.

Các đơn vị hành chính

Các tổng
Các tổng của quận Ambert là:
 Ambert
 Arlanc
 Cunlhat
 Olliergues
 Saint-Amant-Roche-Savine
 Saint-Anthème
 Saint-Germain-l'Herm
 Viverols

Các xã
Các xã của quận Ambert, và mã INSEE là:

Tham khảo

Liên kết ngoài
Ambert trên trang Viện quốc gia Pháp và Nghiên cứu kinh tế (INSEE, tiếng Pháp)

Ambert


title: (26830) 1990 BB

text:
(26830) 1990 BB là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Kenzo Suzuki và Takeshi Urata thuộc Toyota, Aichi, Nhật Bản, ngày 17 tháng 1 năm 1990.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 26001–27000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1990
Được phát hiện bởi Kenzo Suzuki
Được phát hiện bởi Takeshi Urata
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Celoux

text:
Celoux là một xã ở tỉnh Cantal, thuộc vùng Auvergne-Rhône-Alpes ở miền trung nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Cantal

Tham khảo

Liên kết ngoài
 le site officiel de la communauté de communes du pays de massiac
 Celoux sur le site de l'Institut géographique national

Celoux


title: Bagnara Calabra

text:
Bagnara Calabra (hay đơn giản là Bagnara, ) là một đô thị ở tỉnh Reggio Calabria trong vùng Calabria, Ý, có cự ly khoảng 100 km về phía tây nam của Catanzaro và khoảng 25 km về phía đông bắc của Reggio Calabria.

Đô thị Bagnara Calabra có các frazioni (các đơn vị cấp dưới, chủ yếu là các làng) Ceramida, Solano, và Pellegrina.

Bagnara Calabra giáp các đô thị: Melicuccà, Sant'Eufemia d'Aspromonte, Scilla, Seminara.

Dân Bagnara sông chủ yếu bằng ngư nghiệp và nông nghiệp. Trong thời gian gần đây, ở đây còn phát triển ngành du lịch.
Đây là quê hương của Benito Carbone, Loredana Berté và Mia Martini.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.comunebagnara.it/

Đô thị tỉnh Reggio Calabria
Đô thị Thành phố trung tâm Reggio Calabria


title: Uthangarai

text:
Uthangarai là một thị xã panchayat của quận Dharmapuri thuộc bang Tamil Nadu, Ấn Độ.

Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Uthangarai có dân số 15.393 người. Phái nam chiếm 52% tổng số dân và phái nữ chiếm 48%. Uthangarai có tỷ lệ 74% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 81%, và tỷ lệ cho phái nữ là 67%. Tại Uthangarai, 10% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.

Tham khảo

Thành phố thuộc bang Tamil Nadu


title: Sandoricum

text:
Sandoricum là một chi thực vật thuộc họ Meliaceae. Chi này có các loài sau (tuy nhiên danh sách này có thể chưa đủ):
 Sandoricum vidalii, Merr.
 Sandoricum koetjape - Santol tree

Tham khảo

Sandoricum


title: Cephaloleia fulvipes

text:
Cephaloleia fulvipes là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Baly miêu tả khoa học năm 1858.

Chú thích

Tham khảo

Cephaloleia


title: 1024 Hale

text:
1024 Hale là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi George Van Biesbroeck ngày 2 tháng 12 năm 1923. Tên ban đầu của nó là 1923 YO13. Nó được đặt theo tên George Ellery Hale.

Chú thích

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1923


title: Anthrenoides ornatus

text:
Anthrenoides ornatus là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Urban mô tả khoa học năm 2005.

Chú thích

Tham khảo

Anthrenoides
Động vật được mô tả năm 2005


title: Sông Cám

text:
Sông Cám hay Cám Giang là một trong 7 chi lưu lớn của sông Trường Giang, là con sông lớn nhất trong tỉnh Giang Tây, chảy theo hướng nam bắc xuyên qua tỉnh Giang Tây. Sông Cám dài 991 km, trong đó chủ lưu dài 751 km, lưu vực diện tích 83.500 km².

Tên gọi
Cám (赣/贛), thời cổ đại viết là Cám (灨). Trước thời kỳ nhà Tần sông Cám Giang được gọi là Dương Hán, thời nhà Hán gọi là Hồ Hán, tên gọi Cám thủy xuất hiện lần đầu tiên trong "Sơn Hải kinh" quyển 13 phần "hải nội đông kinh": "Cám thủy xuất phát từ Nhiếp Đô sơn, chảy theo hướng đông bắc, chảy vào phía tây đầm Bành."

Về nguồn gốc tên gọi của Cám Giang có 2 thuyết là thuyết Chương Cống hợp lưu và thuyết người khổng lồ Cám:

 Thuyết Chương Cống hợp lưu là thuyết phổ biến từ lâu. Sông Chương (Chương Thủy) và sông Cống (Cống Thủy) tại Cám Châu hợp lưu tạo thành Cám Giang. Về mặt ký tự, bên trái là chữ Chương (章), bên phải là chữ Cống (貢) hợp lại thành chữ "Cám" (贑), giống như trên thực tế với bên tả ngạn là Chương Thủy, bên hữu ngạn là Cống Thủy. Tuy nhiên, thuyết này có vấn đề do chữ "Cám" có từ trước thời kỳ nhà Tần, nhưng chữ "Cống" chỉ có từ thời kỳ nhà Đường trở về sau.
 Thuyết người khổng lồ Cám lần đầu tiên xuất hiện trong "Sơn Hải kinh•hải nội kinh": "Phương Nam có giống người khổng lồ Cám, mặt người tay dài, thân hình đen có lông, gót chân ngược." Quách Phác (276-324) thời nhà Tấn có ghi chú cho "Sơn hải kinh": "Nay ở quận Nam Khang Giao Châu giữa vùng núi sâu có sinh vật đó. Cao cỡ một trượng, gót chân ngược, chạy khỏe, tóc rậm, hay cười.... Nam Khang nay có Cám Thủy, vì có giống người, nhân đó lấy làm tên gọi."

Nguyên lưu
Nhánh phía đông xuất phát từ ngọn núi Hoàng Trúc thuộc dãy núi Vũ Di trong địa phận huyện Thạch Thành, gọi là Miên Thủy, chảy qua Thụy Kim, tại Hội Xương cùng Tương Thủy hợp lưu, gọi là Cống Thủy, chảy qua các huyện Vu Đô, Cám, quận Chương Cống, là chủ lưu của Cám Giang.

Nhánh phía tây là Chương Thủy, phát nguyên tại động Trương Sài trong núi Nhiếp Đô thuộc huyện Sùng Nghĩa, chảy qua các huyện Đại Dư, Thượng Do, huyện cấp thị Nam Khang, huyện Cám, tại quận Chương Cống hợp lưu với Cống Thủy tạo thành Cám Giang.

Hai sông Chương, Cống tại quận Chương Cống thuộc địa cấp thị Cám Châu hợp lưu gọi là Cám Giang. Sông này chảy ngoằn ngoèo về hướng bắc, qua các huyện Vạn An, Thái Hòa, Cát An, các quận Cát Châu, Thanh Nguyên, các huyện Cát Thủy, Hiệp Giang, Tân Can, các huyện cấp thị Chương Thụ, Phong Thành tới các huyện Tân Kiến, Nam Xương trong địa cấp thị Nam Xương rồi phân ra thành 4 phân lưu chảy vào hồ Bà Dương.

Phần thượng du sông Cám là miền núi, có nhiều chi lưu, với các chi lưu chủ yếu là Tương Thủy, Liêm Giang, Mai Giang, Bình Giang, Đào Giang, Thượng Do Giang v.v, hợp lưu với Chương Thủy hay Cống Thủy.

Đoạn chảy tới Tân Can là trung du. Cho tới Vạn An, do lòng sông xẻ dọc theo vách núi nên có nhiều hẻm hẹp và thác ghềnh với nước chảy xiết, nhưng sau khi trạm thủy điện Vạn An được xây dựng thì nhiều thác ghềnh đã biến mất. Từ Vạn An trở đi, lòng sông chảy vào bồn địa Cát Thái, lòng sông mở rộng, dòng chảy chậm lại, hai bên có các chi lưu như Cô Giang, Toại Xuyên Giang, Thục Thủy, Hòa Thủy, Lang Thủy nhập vào, lưu lượng dòng chảy tăng mạnh. Đoạn từ Cát Thủy tới Tân Can, cắt qua núi Vũ Công, tạo ra một hẻm núi dài.

Từ Tân Can trở đi là hạ du, địa hình đồi núi mất dần, lòng sông mở rộng, dòng chảy chậm lại. Ở đây có các chi lưu như Viên Thủy và Miên Hà hợp lưu.

Lưu lượng và vận tải
Lưu vực sông Cám Giang có khí hậu ôn hòa, mưa gió nhiều, lượng giáng thủy bình quân năm ước đạt 1.400-1.800 mm. Lưu lượng dòng chảy bình quân năm đạt 687x108 m³ (2.178 m³/s), tương tự như sông Hoàng Hà, nhưng do lượng giáng thủy phân bố không đều, lòng sông nông, nên vận chuyển chủ yếu ở đoạn trung du và hạ du, sau khi trạm thủy điện Vạn An hoàn thành thì có cải thiện chút ít, với các tàu thuyền trọng tải 100-300 tấn có thể lưu thông. Thủy năng tiềm tàng đạt 3,6 triệu kilôwatt, với trạm thủy điện Vạn An hiện tại là trạm thủy điện lớn nhất ở Giang Tây.

Khác
Men theo Cám Giang (Chương Thủy) về thượng nguồn là Mai Quan cổ đạo (đường cổ Mai Quan) xuyên qua núi Đại Dữu tới huyện cấp thị Nam Hùng thì gặp sông Bắc Giang. Con đường này được khai phá từ thời nhà Đường, cho tới năm 1936 khi Đường sắt Bắc Kinh-Quảng Châu đi vào sử dụng thì nó là con đường chủ yếu đi xuống Lĩnh Nam.

Tham khảo

Hệ thống sông Trường Giang
Địa lý Giang Tây


title: Ormosia hallahani

text:
Ormosia hallahani là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Ormosia (chi ruồi)
Limoniidae ở vùng Nearctic


title: Cardiorhinus pullatus

text:
Cardiorhinus pullatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1863.

Chú thích

Tham khảo

Cardiorhinus


title: Phyllostylon

text:
Phyllostylon là một chi thực vật thuộc họ Ulmaceae.

Bao gồm các loài:

 Phyllostylon orthopterum, Hallier
 Phyllostylon rhamnoides

Tham khảo

Liên kết ngoài


title: Polygonia egea

text:
Polygonia egea là một loài bướm ngày thuộc họ Nymphalidae. Nó được tìm thấy ở Southern châu Âu.

Chúng bay từ tháng 3 đến tháng 9 tùy theo địa điểm.

Ấu trùng ăn Parietaria officinalis.

Chú thích

Tham khảo

Động vật được mô tả năm 1775
Polygonia
Côn trùng châu Âu


title: Vergonnes

text:
Vergonnes là một xã thuộc tỉnh Maine-et-Loire trong vùng Pays de la Loire phía tây nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 103 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Maine-et-Loire


title: Sân bay quốc tế Macapá

text:
Sân bay quốc tế Macapá  () là một sân bay ở Macapá, một thành phố ở bang Amapá của Brasil. Sân bay này có một đường cất hạ cánh dài 2100 m bề mặt nhựa đường.

Các hãng hàng không và các tuyến điểm
Gol Transportes Aéreos (Belém, Brasilia, Fortaleza, Recife)
TAM Airlines (Belém, Manaus, Sao Luis, Fortaleza, Recife)
META Transportes Aéreos(Cayenne, Bélem, Boa Vista)

Tham khảo

Liên kết ngoài
  Aeroporto Internacional de Macapá  at INFRAERO

Sân bay Brasil
Danh sách sân bay