title: Tezuka Osamu

text:
là một họa sĩ truyện tranh, họa sĩ diễn hoạt, nhà sản xuất phim, bác sĩ y khoa và nhà hoạt động xã hội người Nhật. Sinh ra ở Ōsaka, với khối lượng tác phẩm đồ sộ, đa dạng, thái độ tiên phong và cách tái định nghĩa sáng tạo về thể loại đã mang lại cho ông những danh xưng như "Cha đẻ của Manga", "Bố già Manga" và "Thần Manga". Ngoài ra, ông thường được so sánh với Walt Disney, người từng là nguồn cảm hứng chính trong những năm định hình phong cách của Tezuka. Mặc dù cụm từ này ca ngợi chất lượng của các tác phẩm manga dành cho trẻ em và hoạt hình đầu tiên của ông, nó cũng làm mờ đi ảnh hưởng đáng kể của các tác phẩm gekiga thiên về văn học sau này của ông.

Tezuka bắt đầu cuộc cách mạng manga ở Nhật Bản với bộ Tân đảo giấu vàng, được xuất bản vào năm 1947. Năng suất lao động huyền thoại của ông sẽ tạo ra một số lượng bộ truyện tranh có ảnh hưởng nhất, thành công và được đón nhận nồng nhiệt nhất bao gồm truyện thiếu nhi Tetsuwan Atom, Ribon no Kishi và Jungle Taitei, và các loạt truyện dành cho người lớn như Black Jack, Chim lửa và Đức Phật, tất cả đều giành được một số giải thưởng.

Tezuka qua đời vì bệnh ung thư dạ dày vào năm 1989. Cái chết của ông đã ảnh hưởng lớn đến công chúng Nhật Bản và những hoạ sĩ trong ngành công nghiệp khác. Một bảo tàng đã được xây dựng ở Takarazuka dành riêng cho ông, Tezuka đã được truy tặng nhiều giải thưởng sau khi qua đời. Một số phim hoạt hình đang được sản xuất vào thời điểm ông qua đời cùng với các chương cuối cùng của Chim lửa, không bao giờ được ra mắt.

Tiểu sử

Thiếu thời (1928–1945)
Tezuka là con cả trong một gia đình có ba đứa con ở thành phố Toyonaka, tỉnh Ōsaka. Gia tộc Tezuka giàu có và có sự đầu tư giáo dục tốt; cha của ông, Yutaka làm công việc quản lý tại Công ty Sumitomo Metals, ông nội Taro là luật sư, cụ nội Ryoan và kị nội Ryosen là bác sĩ. Gia tộc phía mẹ ông có lịch sử phụng vụ lâu đời trong quân ngũ.

Sau này khi lớn lên, Tezuka đã ghi công cho mẹ của mình vì đã truyền cảm hứng cho sự tự tin và sáng tạo qua những câu chuyện của bà. Bà thường xuyên đưa ông đến Nhà hát lớn Takarazuka, nơi thường tổ chức công diễn của Đoàn kịch Takarazuka, một đoàn kịch toàn nữ. Các vở nhạc kịch lãng mạn của họ hướng đến khán giả nữ, có ảnh hưởng lớn đến các tác phẩm sau này của Tezuka, bao gồm cả các thiết kế trang phục của ông. Không chỉ vậy, đôi mắt to long lanh của người biểu diễn cũng có ảnh hưởng đến phong cách nghệ thuật của Tezuka. Ông đã nói rằng bản thân có một "tinh thần hoài cổ" sâu sắc đối với Takarazuka.

Khi Tezuka còn nhỏ, cha đã cho ông xem các bộ phim của Disney và Tezuka trở thành một người yêu thích phim Disney, xem các bộ phim này nhiều lần liên tiếp, nổi tiếng nhất là xem Bambi hơn 80 lần. Tezuka bắt đầu vẽ truyện tranh vào khoảng năm thứ hai tiểu học, phần lớn lấy cảm hứng từ hoạt hình Disney; ông vẽ nhiều đến mức mẹ ông phải tẩy hết các trang trong vở để theo kịp năng suất của ông. Tezuka cũng được truyền cảm hứng từ các tác phẩm của Tagawa Suihō và Unno Juza.

Vào khoảng năm lớp 5, ông đã tìm thấy một con bọ cánh cứng, được gọi là "Osamushi" trong tiếng Nhật. Nó giống với tên của chính ông đến nỗi Tezuka đã lấy "Osamushi" làm bút danh của mình. Tezuka tiếp tục phát triển các kỹ năng vẽ manga trong suốt quá trình học ở trường. Trong thời kỳ này, ông đã tạo ra những tác phẩm nghiệp dư lão luyện đầu tiên của mình.

Trong thời gian học trung học năm 1944, Tezuka được chuyển sang làm việc cho một nhà máy, hỗ trợ nỗ lực chiến tranh của Nhật Bản trong Chiến tranh thế giới thứ hai; đồng thời tiếp tục vẽ manga. Năm 1945, Tezuka được nhận vào Đại học Osaka và bắt đầu theo học ngành y. Trong thời gian này, ông cũng bắt đầu xuất bản những tác phẩm chuyên nghiệp đầu tiên của mình.

Thành công ban đầu (1946–1952)
trái|thumbtime=2|nhỏ|264x264px|Tezuka trong thập niên 1950
Tezuka nhận ra rằng ông có thể sử dụng manga như một phương tiện giúp thuyết phục mọi người quan tâm đến thế giới. Sau Thế chiến II, ở tuổi 17, anh xuất bản tác phẩm chuyên nghiệp đầu tiên, Nhật ký Ma-chan, được đăng nhiều kỳ trên tờ báo dành cho trẻ em tiểu học Shokokumin Shinbun vào đầu năm 1946.

Tezuka bắt đầu các cuộc thảo luận với đồng nghiệp là nhà sáng tạo manga Sakai Shichima, người đã giới thiệu cho Tezuka một câu chuyện dựa trên cuốn tiểu thuyết phiêu lưu kinh điển của Robert Louis Stevenson, Đảo giấu vàng. Sakai đã hứa cho Tezuka một vị trí cho công việc xuất bản từ Ikuei Shuppan nếu ông nhận lời thực hiện manga này. Tezuka sau đó đã hoàn thành manga, chỉ dựa sơ lược trên nguyên tác. Shin Takarajima (Tân đảo giấu vàng) đã được xuất bản và trở thành một thành công bất ngờ, khởi đầu cho thời kỳ hoàng kim của manga, một cơn sốt sánh ngang với Thời đại Vàng của truyện tranh Mỹ cùng thời.

Với thành công của Tân đảo giấu vàng, Tezuka đã đến Tokyo để tìm kiếm nhà xuất bản cho nhiều tác phẩm của mình. Kobunsha từ chối Tezuka, nhưng Shinseikaku đã đồng ý xuất bản The Strange Voyage of Dr. Tiger (Chuyến đi kỳ lạ của Tiến sĩ Tiger) và Domei Shuppansha đồng ý xuất bản The Mysterious Dr. Koronko (Tiến sĩ bí ẩn Koronko).

Khi còn học tại trường y, Tezuka đã xuất bản những kiệt tác đầu tiên của mình: bộ ba sử thi khoa học viễn tưởng mang tên Lost World (1948), Metropolis (1949), và Nextworld (1951). Những tác phẩm này có các yếu tố sơ khai của phong cách steampunk.

Ngay sau đó, Tezuka đã xuất bản thành công lớn đầu tiên của mình, Jungle Taitei, được đăng nhiều kỳ trên Manga Shonen  từ năm 1950 đến năm 1954.

Năm 1951, Tezuka tốt nghiệp Trường Y khoa Osaka và xuất bản Đại sứ Atom, đây là lần xuất hiện đầu tiên của nhân vật Tetsuwan Atom. Cùng năm đó, Tezuka gia nhập một nhóm được gọi là Hiệp hội truyện tranh trẻ em Tokyo, bao gồm các họa sĩ manga khác như Noboru Baba, Jiro Ota, Hideo Furusawa, Fukui Eiichi, Shigeru Irie, và Komichi Negishi.

Tetsuwan Atom, danh tiếng quốc tế và bước đầu sản xuất hoạt hình (1952–1960)
Cho tới năm 1952, Đại sứ Atom chỉ đạt được thành công nhỏ ở Nhật Bản; tuy nhiên, một nhân vật đặc biệt đã trở nên cực kỳ nổi tiếng với các cậu bé: một người máy hình người tên là Atom. Tezuka đã nhận được một số lá thư từ nhiều cậu bé. Kỳ vọng thành công với một loạt phim dựa trên Atom, nhà sản xuất của Tezuka đề nghị rằng anh ấy nên được trao cho những cảm xúc của con người. Một ngày nọ, khi đang làm việc tại bệnh viện, Tezuka bị một tên lính G.I. người Mỹ bực bội đấm vào mặt. Sự chạm trán này đã cho Tezuka ý tưởng đưa chủ đề về sự tương tác của Atom với người ngoài hành tinh. Vào ngày 4 tháng 2 năm 1952, Tetsuwan Atom bắt đầu đăng trên tạp chí Weekly Shonen Magazine. Nhân vật Atom và những cuộc phiêu lưu của cậu bé đã trở thành một hiện tượng ngay lập tức ở Nhật Bản.

Do thành công của Tetsuwan Atom, vào năm 1953, Tezuka đã xuất bản shōjo manga Ribon no Kishi, đăng dài kì trên tạp chí Shojo Club từ năm 1953 đến năm 1956.

Năm 1954, Tezuka lần đầu tiên xuất bản tác phẩm mà ông coi là tác phẩm để đời của mình, Chim lửa, xuất hiện lần đầu trong Mushi Production Commercial Firm.

Năm 1958, Tezuka được hỏi bởi Toei Animation rằng liệu bộ truyện tranh Chú khỉ Son-Goku có thể chuyển thể thành hoạt hình hay không. Có thông tin rộng rãi rằng Tezuka đã làm đạo diễn cho bộ phim, mặc dù chính Tezuka đã phủ nhận việc thực hiện. Ông chỉ tham gia vào việc quảng bá bộ phim, điều này sau đó đã khơi dậy sự quan tâm của ông đến ngành hoạt hình. Bộ phim được phát hành với tên gọi Tây du kí (tên tiếng Anh là Alakazam the Great) vào năm 1960.

Sự nghiệp sản xuất phim (1961–1989)
Năm 1961, Tezuka gia nhập ngành hoạt hình tại Nhật Bản bằng cách thành lập công ty sản xuất Mushi Productions, với tư cách là đối thủ của Toei Animation. Ban đầu, ông bắt đầu đổi mới ngành công nghiệp này với việc phát sóng phiên bản hoạt hình của Tetsuwan Atom vào năm 1963; loạt phim này sẽ tạo ra mô hình thành công đầu tiên cho sản xuất phim hoạt hình ở Nhật Bản và cũng sẽ là phim hoạt hình Nhật Bản đầu tiên được lồng tiếng Anh cho khán giả Mỹ. Các loạt phim khác sau đó được chuyển thể sang hoạt hình, bao gồm Vua rừng xanh (Jungle Emperor), loạt phim hoạt hình Nhật Bản đầu tiên được sản xuất có màu. Tezuka từ chức quyền giám đốc vào năm 1968 để thành lập một xưởng hoạt hình mới, Tezuka Productions, và tiếp tục thử nghiệm hoạt hình cho tới cuối đời. Năm 1973, Mushi Productions phá sản; hậu quả này sẽ tạo ra một số xưởng sản xuất phim hoạt hình có ảnh hưởng, bao gồm cả Sunrise.

Các tiểu thuyết hình ảnh Gekiga (1967–1989)
Năm 1967, để phản hồi cho tạp chí Garo và phong trào gekiga, Tezuka tạo ra tạp chí COM. Bằng cách đó, ông đã thay đổi hoàn toàn nghệ thuật của mình từ một phong cách tếu táo kiểu phim hoạt hình, chịu ảnh hưởng từ Disney sang một phong cách vẽ chân thực hơn; vào thời điểm này, các chủ đề trong sách của ông tập trung vào đối tượng người lớn. Một yếu tố chung trong tất cả những cuốn sách và truyện ngắn này là bản chất rất đen tối và vô đạo đức của các nhân vật chính. Các câu chuyện cũng chứa đầy bạo lực, cảnh khiêu dâm và tội phạm.

Sự thay đổi manga của ông từ hướng đến trẻ em sang thể loại gekiga manga 'văn học' hơn bắt đầu với manga về yōkai (yêu quái) là Dororo vào năm 1967. Manga về yōkai này bị ảnh hưởng bởi sự thành công của GeGeGe no Kitarō của Mizuki Shigeru và là một cách phản ứng với nó. Đồng thời, ông cũng tạo ra những ma cà rồng, giống như Dororo, cũng giới thiệu một cốt truyện mạnh mẽ hơn, mạch lạc hơn và sự thay đổi trong phong cách vẽ. Sau hai lần này, ông bắt đầu nỗ lực tiếp cận gekiga thực sự đầu tiên của mình với Nuốt chửng địa cầu. Không hài lòng với kết quả, ngay sau đó ông đã sản xuất I.L.. Tác phẩm Chim lửa của ông được bắt đầu sáng tác năm 1967.

Bên cạnh các loạt truyện nổi tiếng Chim lửa, Black Jack và Đức Phật, được vẽ theo phong cách này, ông cũng tạo ra rất nhiều loạt truyện one-shot hoặc loạt truyện ngắn hơn, chẳng hạn như Ayako, Bài tán ca cho Kirihito, Alabaster, Khúc ca Apollo, Barbara, MW, Nhân gian côn trùng ký, và một số lượng lớn truyện ngắn sau này được xuất bản chung trong các cuốn sách như Under the Air, Clockwork Apple, The Crater, Melody of Iron and Other Short Stories, và Record of the Glass Castle.

Tezuka trở nên nhẹ nhàng hơn một chút trong giọng điệu kể chuyện vào những năm 1980 với các tác phẩm tiếp theo của ông như Message to Adolf, Nửa đêm, Ludwig B (chưa hoàn thành), và Neo Faust.

Qua đời
Tezuka qua đời vì bệnh ung thư dạ dày vào ngày 9 tháng 2 năm 1989 tại Tokyo. Những lời cuối cùng của ông là: "Tôi cầu xin cô, hãy để tôi làm việc!", ông nói với một y tá cố gắng lấy đi thiết bị vẽ của ông.

Mặc dù Tezuka là người theo thuyết bất khả tri, ông được chôn cất tại một nghĩa trang Phật giáo ở Tokyo.

Phong cách
Tezuka được biết đến với những câu chuyện giàu trí tưởng tượng và các tác phẩm chuyển thể văn học phương Tây cách điệu của Nhật Bản. Bố cục trang theo phong cách "điện ảnh" của Tezuka bị ảnh hưởng bởi tiểu thuyết đồ họa đầu tiên của Milt Gross, He Done Her Wrong. Ông đọc cuốn sách này khi còn nhỏ, và phong cách của nó đặc trưng cho nhiều họa sĩ manga đã theo bước chân của Tezuka. Tác phẩm của ông, giống như những tác giả manga khác, đôi khi thô bạo và bạo lực.

Ông đã phát minh ra phong cách "mắt to" đặc trưng của hoạt hình Nhật Bản, lấy cảm hứng từ phim hoạt hình phương Tây và các bộ phim hoạt hình thời bấy giờ như Betty Boop, Chuột Mickey, và các bộ phim khác của Disney.

Tác phẩm
Sự nghiệp sáng tác hoàn chỉnh của Tezuka bao gồm hơn 700 tập truyện, với hơn 150.000 trang. Các tác phẩm của Tezuka bao gồm Tetsuwan Atom, Black Jack, Ribon no Kishi, Chim lửa (Hi no Tori ở Nhật), Jungle Taitei, Unico, Thư gửi Adolf, The Amazing 3, Đức Phật, và Dororo. "Tác phẩm để đời" của ông là Chim lửa—một câu chuyện về sự sống và cái chết mà ông bắt đầu vào những năm 1950 và tiếp tục cho đến khi qua đời.

Ngoài ra, Tezuka còn đứng đầu xưởng sản xuất phim hoạt hình Mushi Production ("Mushi" nghĩa là "bọ"), công ty đi tiên phong trong lĩnh vực phim hoạt hình truyền hình ở Nhật Bản.

Danh sách tác phẩm (manga)
Danh sách đầy đủ các tác phẩm của ông có thể được tìm thấy trên trang web của Bảo tàng Truyện tranh Tezuka Osamu.

 Tetsuwan Atom, 1952–68. Phần tiếp theo của Captain ATOM (1951), với Atom được đổi tên thành Astro Boy ở Mỹ như nhân vật chính. Theo thời gian, Tetsuwan Atom sẽ trở thành tác phẩm nổi tiếng nhất của Tezuka. Anh ấy đã tạo ra cậu bé người máy chạy bằng năng lượng hạt nhân nhưng yêu chuộng hòa bình ban đầu sau khi bị một tên lính G.I. say rượu đấm vào mặt.  Năm 1963, Tetsuwan Atom ra mắt với tư cách là chương trình hoạt hình sản xuất trong nước đầu tiên trên truyền hình Nhật Bản. Chương trình 30 phút hàng tuần (với 193 tập được sản xuất) đã dẫn đến cơn sốt anime đầu tiên ở Nhật Bản. Ở Mỹ, loạt chương trình truyền hình (bao gồm 104 tập được mua bản quyền từ Nhật Bản) cũng rất ăn khách, trở thành phim hoạt hình Nhật Bản đầu tiên được chiếu trên truyền hình Mỹ, mặc dù các nhà sản xuất Hoa Kỳ đã hạ thấp và giấu diếm nguồn gốc Nhật Bản của chương trình. Một số loạt phim Tetsuwan Atom khác đã được thực hiện kể từ đó, cũng như một bộ phim hoạt hình CGI Astro Boy ra mắt năm 2009.
 Jungle Taitei, 1950–54. Kể về Sư tử trắng Kimba. Loạt truyện shōnen manga do Tezuka sáng tác đã được đăng nhiều kỳ trên tạp chí Manga Shōnen. Một bộ phim hoạt hình anime dựa trên manga đã được tạo ra, phát sóng ở Nhật Bản từ năm 1965 và ở Bắc Mỹ từ năm 1966. Đây là loạt phim truyền hình hoạt hình màu đầu tiên được tạo ra ở Nhật Bản. Bộ phim Vua sư tử của Disney được cho là lấy cảm hứng từ Jungle Taitei.
 Ribon no Kishi, 1953–68. Một trong những tác phẩm nổi tiếng nhất của Tezuka và được nhiều người coi là kinh điển, Ribon no Kishi đã có ảnh hưởng rất lớn trong ngành công nghiệp manga và anime. Các nhà phê bình diễn giải một cách mơ hồ về thể hiện giới tính; một số cho rằng nó có những lý tưởng ủng hộ nữ quyền và những người khác cho rằng nó thể hiện những lý tưởng kỳ thị nữ giới của xã hội Nhật Bản những năm 1950-60. Tuy nhiên, nó sẽ bắt đầu một truyền thống về các nữ anh hùng bán nam bán nữ và thiết lập một số xu hướng trong thể loại shōjo. Trên thực tế, nó được coi là một trong những tác phẩm đầu tiên thuộc thể loại này tập trung vào câu chuyện và miêu tả một nữ siêu anh hùng.
 Chim lửa, 1956–89. Tác phẩm sâu sắc và đầy tham vọng nhất của Tezuka, đề cập đến hành trình tìm kiếm sự bất tử của con người, từ quá khứ xa xôi đến xa trong tương lai. Nhân vật trung tâm là Chim lửa, biểu hiện vật lý của vũ trụ, mang trong mình sức mạnh bất tử; hoặc do Chim lửa ban cho, hoặc lấy được từ Chim lửa bằng cách uống một lượng nhỏ máu của nó. Các nhân vật khác xuất hiện và tái xuất hiện trong suốt bộ truyện; thường là do luân hồi của họ. Tác phẩm vẫn chưa hoàn thành vào thời điểm Tezuka qua đời năm 1989. Chim lửa đã được dựng phim nhiều lần, đáng chú ý nhất là Hi no Tori 2772 (1980). Yumemakura Baku chịu ảnh hưởng bởi Chim lửa; Yumemakura sẽ tiếp tục viết kịch bản cho Boku no Son Goku.
 Dororo, 1967–68, là một bộ truyện tranh kể về một cậu bé tên là Hyakkimaru, người đã bị 48 con quỷ khác nhau cướp đi 48 bộ phận cơ thể của mình. Để lấy lại những phần bị đánh cắp, cậu phải diệt trừ con quỷ đã đánh cắp nó. Hyakkimaru gặp một tên trộm trẻ con, Dororo, và họ cùng nhau đi du lịch trong khi liên tục bị tấn công bởi những hồn ma và quái vật. Năm 1969, bộ truyện tranh được chuyển thể thành anime gồm 26 tập. Vào năm 2019, gần 50 năm sau, bộ truyện tranh được chuyển thể lại thành một bộ anime khác với 24 tập.
 Đức Phật, 1972–83, là cách diễn giải độc đáo của Tezuka về cuộc đời của Thích Ca Mâu Ni, người sáng lập ra Phật giáo. Loạt truyện được giới phê bình đánh giá cao thường được coi là một bức chân dung khắc nghiệt về cuộc đời của Đức Phật. Bộ truyện bắt đầu vào tháng 9 năm 1972 và kết thúc vào tháng 12 năm 1983, là một trong những tác phẩm manga sử thi cuối cùng của Tezuka. Gần ba thập kỷ sau khi manga được hoàn thành, hai bộ phim anime chuyển thể đã được phát hành vào năm 2011 và 2014.
 Black Jack, 1973–83. Câu chuyện về Black Jack, một bác sĩ phẫu thuật tài năng hoạt động bất hợp pháp, sử dụng các kỹ thuật cấp tiến và siêu nhiên để chống lại những bệnh tật hi hữu. Black Jack đã nhận được Giải thưởng Đặc biệt của Hiệp hội Họa sĩ truyện tranh Nhật Bản vào năm 1975 và Giải thưởng manga Koudansha vào năm 1977. Ba bộ phim điện ảnh chiếu trên truyền hình về Black Jack được phát hành trong khoảng thời gian từ 2000–01. Vào mùa thu năm 2004, một bộ phim truyền hình anime được phát sóng tại Nhật Bản với 61 tập, phát hành một bộ phim khác sau đó. Một bộ truyện mới, có tựa đề Black Jack 21, bắt đầu phát sóng vào ngày 10 tháng 4 năm 2006. Vào tháng 9 năm 2008, tập đầu tiên của manga đã được xuất bản bằng tiếng Anh bởi Vertical Publishing và nhiều tập khác đang được xuất bản cho đến ngày nay.

Đời tư
Tezuka là một hậu duệ của Hattori Hanzō, một ninja và samurai nổi tiếng phục vụ trung thành Tokugawa Ieyasu trong suốt thời kỳ Sengoku tại Nhật Bản.

Biệt danh thời thơ ấu của Tezuka là gashagasha-atama: "đầu bù xù" (gashagasha là tiếng lóng có nghĩa là lộn xộn, atama có nghĩa là cái đầu). Khi còn nhỏ, cánh tay của Tezuka bị sưng phồng lên và ông ốm đau suốt. Ông đã được điều trị và chữa khỏi bởi một bác sĩ, điều này khiến ông cũng muốn trở thành một bác sĩ. Vào thời điểm lựa chọn sự nghiệp, ông hỏi mẹ mình liệu anh có nên tập trung làm manga toàn thời gian hay nên trở thành bác sĩ. Vào thời điểm đó, trở thành một tác giả manga không phải là một công việc đặc biệt đáng làm. Câu trả lời mà mẹ ông đưa ra là: "Con nên làm việc mà con thích nhất." Tezuka quyết định dành toàn bộ thời gian cho việc sáng tác manga. Ông tốt nghiệp Đại học Osaka và lấy bằng y khoa, nhưng sau đó ông đã sử dụng kiến thức y tế và khoa học để làm phong phú thêm các bộ truyện tranh khoa học viễn tưởng của mình, chẳng hạn như Black Jack.

Tezuka thích sưu tập côn trùng và tìm hiểu về côn trùng học (thậm chí ông còn thêm chữ  'trùng' vào bút danh), Disney, và bóng chày — thực tế, ông đã cấp phép cho phiên bản "trưởng thành" của nhân vật Jungle Taitei làm biểu trưng cho đội bóng chày Seibu Lions trong Giải bóng chày chuyên nghiệp Nippon. Là một người hâm mộ Superman, Tezuka là chủ tịch danh dự của Câu lạc bộ Người hâm mộ Superman của Nhật Bản.

Năm 1959, Tezuka Osamu kết hôn với Okada Etsuko tại một khách sạn ở Takarazuka.

Tezuka đã gặp trực tiếp Walt Disney tại Hội chợ Thế giới New York năm 1964. Trong một mục năm 1986 trong nhật ký cá nhân của mình, Tezuka nói rằng Disney muốn thuê ông cho một dự án khoa học viễn tưởng tiềm năng.

Vào tháng 1 năm 1965, Tezuka nhận được một lá thư từ đạo diễn phim người Mỹ Stanley Kubrick, người đã xem Astro Boy và muốn mời Tezuka làm giám đốc nghệ thuật cho bộ phim tiếp theo của ông, 2001: A Space Odyssey (sau được phát hành vào năm 1968). Mặc dù được Kubrick tán dương lời mời, Tezuka không thể rời studio của mình một năm để sống ở Anh, vì vậy ông đã từ chối lời đề nghị. Mặc dù anh ấy không thể làm việc trong dự án 2001, ông vô cùng yêu thích bộ phim và sẽ bật nhạc nền của nó ở mức âm lượng tối đa trong xưởng vẽ để giúp ông tỉnh táo trong những đêm dài làm việc.

Con trai của Tezuka là Tezuka Makoto sau này đã trở thành một đạo diễn phim và anime.

Vinh danh
Một bộ tem đã được phát hành để vinh danh ông vào năm 1997. Ngoài ra, bắt đầu từ năm 2003, công ty đồ chơi Nhật Bản Kaiyodo bắt đầu sản xuất một loạt các bức tượng nhỏ về các sáng tạo của Tezuka, bao gồm Ribon no Kishi, Unico, Chim lửa, Dororo, Marvelous Melmo, Đại sứ Magma, và nhiều nhân vật khác. Đến nay, ba loạt tượng để bàn đã được phát hành.

Di sản của ông vẫn tiếp tục được tôn vinh trong số các mangaka và nhà làm chuyển động. Tezuka đã hướng dẫn nhiều họa sĩ manga nổi tiếng, chẳng hạn như Ishinomori Shotaro và Nagai Go. Các nghệ sĩ như Miyazaki Hayao (Sen và Chihiro ở thế giới thần bí) và Toriyama Akira (Tiến sĩ Slump và Dragon Ball) đã viện dẫn Tezuka như nguồn cảm hứng cho các tác phẩm của họ.

Từ 2003 tới 2009, Urasawa Naoki và Nagasaki Takashi đã chuyển thể một chương của Astro Boy thành loạt truyện tranh vụ án giết người bí ẩn Pluto.

Tezuka từng là bạn (và tạo ảnh hưởng rõ rệt về mỹ thuật) của họa sĩ truyện tranh Brazil nổi tiếng Mauricio de Sousa. Năm 2012, Maurício xuất bản một loạt truyện hai kỳ trong loạt truyện Monica Teen, trong đó có xuất hiện một số nhân vật chính của Tezuka, bao gồm Astro Boy, Black Jack, Sapphire, và Kimba, tham gia cùng Monica và bạn của cô trong một chuyến phiêu lưu trong rừng mưa Amazon chống lại một tổ chức buôn lậu đang chặt hạ hàng trăm ngàn cây. Đây là lần đầu tiên Tezuka Productions cho phép các nghệ sĩ nước ngoài sử dụng các nhân vật của Tezuka.

Vào tháng 10 năm 2019, một dự án được công bố có tên là Tezuka 2020, đây là bộ truyện tranh minh họa theo phong cách của ông bằng AI. Lúc đầu, các hình minh họa bị bóp méo và tạo cảm giác ghê rợn, nhưng sau khi nghiên cứu các khuôn mặt người thật, các hình minh họa trông giống hơn với phong cách của ông. Sau khi xem qua hàng nghìn bức ảnh do AI tạo ra, một nguyên mẫu tỏ ra nổi bật hơn phần còn lại, và họa sĩ minh họa Tsunogai Urumu đã tạo ra một nhân vật chính mới. Vào năm 2020, một nhà văn kiêm họa sĩ AI do Kioxia tạo ra đã được giao nhiệm vụ thực hiện một bộ truyện tranh phong cách "Tezuka" mới có tên là Paidon, diễn ra trong một xã hội tận thế trong tương lai, được phát hành trên tạp chí Morning vào ngày 27 tháng 2 năm 2020. Đây là một phần của dự án, cũng sẽ được vẽ bởi những tác giả là con người thực như Ikehara Shigeto, Kiriki Kenichi, và Tsunogai Urumu. Con trai của Tezuka đã tổ chức một buổi lễ vào ngày 26 tháng 2 năm 2020, để giới thiệu với mọi người về manga. Nhà xuất bản của tạp chí đã xác nhận rằng phần tiếp theo đang được sản xuất.

Giải thưởng và chứng nhận

 1957 Giải thưởng manga Shogakukan cho Manga Seminar on Biology và Biiko-chan
 1975 Giải thưởng manga Bungeishunjū
 1975 Giải thưởng Hiệp hội hoạ sĩ manga Nhật Bản—Giải thưởng đặc biệt
 1977 Giải thưởng manga Kodansha cho Black Jack và Cậu bé ba mắt
 1980 Inkpot Award, San Diego Comic-Con
 1983 Giải thưởng manga Shogakukan cho Hidamari no Ki
 1984 Giải chính của Animafest Zagreb cho Jumping
 1985 Giải thưởng Lễ hội hoạt hình quốc tế Hiroshima cho Onboro-Film
 1986 Giải thưởng manga Kodansha cho Thư gửi Adolf
 1989 Giải thưởng Nihon SF Taisho – Giải thưởng đặc biệt
 1989 Huân chương Thụy Bảo, Hạng 3 (truy tặng)
 2004 Giải thưởng Eisner cho Đức Phật (vols. 1–2)
 2005 Giải thưởng Eisner cho Đức Phật (vols. 3–4)
 2009 Giải thưởng Eisner cho Dororo
 2014 Giải thưởng Eisner cho The Mysterious Underground Men

Bảo tàng manga Tezuka Osamu

trái|nhỏ|Bảo tàng manga Tezuka Osamu
Thành phố Takarazuka, Hyōgo, nơi Tezuka lớn lên, đã mở một viện bảo tàng lưu giữ kỷ niệm về ông.  được khánh thành vào ngày 25 tháng 4 năm 1994, và có ba tầng (15069.47 ft²). Ở tầng hầm có một "Xưởng hoạt hình" để du khách có thể tự tạo ra đoạn phim hoạt hình của riêng mình, một mô hình mô phỏng thành phố Takarazuka và bản sao của chiếc bàn nơi Tezuka Osamu đã làm việc.

Bên ngoài lối vào của tòa nhà, có những mô phỏng bàn tay và bàn chân của một số nhân vật từ Tezuka (như trong một Đại sảnh danh vọng thực sự) và bên trong, sảnh vào, là một bản sao đồ nội thất của Ribon no Kishi. Trên cùng một tầng là một triển lãm manga thường trực và một phòng trưng bày anime. Triển lãm được chia thành hai phần: Osamu Tezuka và thành phố Takarazuka và giới thiệu tác giả Tezuka Osamu.

Tầng hai chứa cùng với một số triển lãm, thư viện truyện tranh với 500 tác phẩm của Tezuka (một số ấn bản nước ngoài cũng có mặt), thư viện video và sảnh khách với lối trang trí lấy cảm hứng từ Jungle Taitei.

Ngoài ra còn có một tác phẩm điêu khắc bằng thủy tinh đại diện cho hành tinh Trái đất và được dựa trên một cuốn sách được viết bởi Tezuka trong thời thơ ấu của ông có tên Our Earth of Glass (Trái đất thủy tinh của chúng ta).

Xem thêm

Tezuka Makoto
 Danh sách manga của Tezuka Osamu
 Danh sách anime của Tezuka Osamu
 Giải thưởng Tezuka
 Giải thưởng Văn hoá Tezuka Osamu
 Tezuka Productions
 Tokiwa-sō

Tham khảo

Trích dẫn

Nguồn

Đọc thêm
 G. Clinton Godart, “Tezuka Osamu’s Circle of Life: Vitalism, Evolution, and Buddhism,” Mechademia (University of Minnesota Press) November 2013, Volume 8, Issue 1, pp. 34 – 47.
Helen McCarthy. The Art of Osamu Tezuka: God of Manga. (New York: Abrams ComicArts, 2009). . Biography and presentation of Tezuka's works.
 Frederik L. Schodt. Dreamland Japan: Writings on Modern Manga. (Berkeley: Stone Bridge Press, 1996/2011).
 Natsu Onoda Power. God of Comics: Osamu Tezuka and the Creation of Post-World War II Manga. (Jackson: University Press of Mississippi). .
 Cuộc đời của Tezuka đăng trên Chim Lửa  của Nhà xuất bản Trẻ năm 2000.

Liên kết ngoài

 Trang chủ  (bằng tiếng Nhật và tiếng Anh)

 Tezuka Osamu tại Anime.com
 Bảo tàng Manga Tezuka Osamu  Trang thông tin về thành phố Takarazuka, trang web thành phố
 Thông tin: Tezuka Osamu  trên Animeacademy
  – Yemen Times

Người Osaka
Sinh năm 1928
Mất năm 1989
Đạo diễn điện ảnh Nhật Bản
Họa sĩ manga
Họa sĩ truyện tranh
Tiểu thuyết gia thế kỷ 20
Nhà thiết kế Nhật Bản
Nghệ sĩ Nhật Bản
Họa sĩ diễn hoạt Nhật Bản
Thắng giải của Kodansha Manga Award (Shōnen)
Thắng giải Manga Kodansha (Chung)
Chết vì ung thư dạ dày


title: Chú mèo Leopold

text:
Chú mèo Leopold (tiếng Nga: Кот Леопольд) là tên gọi loạt phim hoạt hình của hãng Ekran sản xuất từ năm 1975 đến 1993.

Nhân vật
 Mèo Leopold
 Chuột Xám Mitya và Chuột Trắng Motya

Danh sách các tập phim

1975 - 1987
 Phục thù (Месть кота Леопольда)
 Con cá vàng (Леопольд и золотая рыбка)
 Kho báu (Клад кота Леопольда)
 Chiếc máy truyền hình (Телевизор кота Леопольда)
 Một cuộc dạo chơi (Прогулка кота Леопольда)
 Ngày sinh nhật (День рождения кота Леопольда)
 Kỳ nghỉ hè (Лето кота Леопольда)
 Trong giấc ngủ và khi tỉnh dậy (Кот Леопольд во сне и наяву)
 Cuộc phỏng vấn (Интервью с котом Леопольдом)
 Phòng khám đa khoa (Поликлиника кота Леопольда)
 Chiếc xe hơi (Автомобиль кота Леопольда)

1993

 Chỉ cần Murka (Просто Мурка)
 Ngày Chủ nhật đáng ghét (Не всё коту масленица)
 Món súp Mèo (Суп с котом)
 Chú Mèo đi hia (Кот в сапогах)

Xem thêm

 4Kino

Phim của Ekran
Phim hoạt hình Liên Xô
Phim hoạt hình Nga
Phim thiếu nhi Liên Xô
Phim thiếu nhi Nga
Phim năm 1975
Phim năm 1981
Phim năm 1982
Phim năm 1986
Phim năm 1987
Phim hoạt hình năm 1983
Phim hoạt hình năm 1984


title: Aurangzeb

text:
Muhi ud-din Muhammad Aurangzeb Bahadur Alamgir I, được biết phổ biến hơn với tên gọi Aurangzeb ( (tước hiệu đầy đủ: Al-Sultan al-Azam wal Khaqan al-Mukarram Abul Muzaffar Muhi ud-din Muhammad Aurangzeb Bahadur Alamgir I, Padshah Ghazi) (4 tháng 11 năm 1618 – 3 tháng 3 năm 1707), có danh hiệu tự phong là Alamgir I (Kẻ chinh phạt của thế giới) (), là vua thứ sáu của vương triều Mogul trong lịch sử Ấn Độ, trị vì từ năm 1658 đến khi qua đời 1707. Dưới thời trị vì của mình, Aurangzeb dã đưa chế độ phong kiến Mogul lên tới đỉnh cao, song những cuộc chiến tranh xâm lược triền miên của ông ta đã làm hao mòn sinh lực của đế quốc Mogul và mở đường cho quá trình suy yếu của nó sau khi ông ta chết.

Aurangzeb nổi tiếng là người có nhiều chiến công lẫn tội ác. Giữa Aurangzeb và vua cha Shah Jahan xảy ra xung đột dữ dội. Năm 1658, khi Shah Jahan lâm bệnh, Aurangzeb giết ba anh em trai, lật đổ ngai vàng của vua cha và giam lỏng Jahan vào pháo đài Agra. Trong suốt tám năm trời bị giam giữ, Jahan không thể đến thăm mộ vợ và cũng là mẹ đẻ của Aurangzeb, hoàng hậu Mumtaz Mahal vào ngày giỗ của bà tại đền Taj Mahal cách đó không xa. Shah Jahan sau đó qua đời trong nơi giam lỏng.

Aurangzeb ngự trị Tiểu lục địa Ấn Độ trong gần nửa thế kỷ, trở thành vua Mogul thứ hai có thời gian trị vì lâu dài nhất, sau Akbar. Ông ta đã tiến hành hàng loạt cuộc chiến tranh bành trướng vào miền Nam Ấn Độ. Kết quả là Aurangzeb đã chiếm được một lãnh thổ rộng lớn ở miền Nam Ấn Độ, khiến cho ông có lãnh thổ rộng hơn bất kì một vị Hoàng đế Mogul nào khác. Theo Bách khoa toàn thư Việt Nam, ngoài việc chinh phạt cao nguyên Deccan, ông cũng thực viện chính sách bảo trợ văn học nghệ thuật. Là một tín đồ Hồi giáo sùng đạo, Aurangzeb luôn khuyến khích thần dân theo đạo Hồi. Aurangzeb đã phá huỷ nhiều công trình nghệ thuật vì lo ngại rằng chúng có thể được người dân thờ cúng như những vật được tôn sùng. Aurangzeb cũng thi hành chính sách dung dưỡng chế độ đẳng cấp, phân biệt đối xử với các tín đồ Ấn Độ giáo.

Cuộc chiến tranh của Aurangzeb đã khiến đế quốc mở rộng quá mức, cách ly các đồng minh thân cận người Rajput với triều đình. Thêm nữa đa số dân chúng trong đế quốc của Aurangzeb là người theo Ấn Độ giáo và họ luôn bất mãn với một triều đại Hồi giáo và sự phân biệt tôn giáo của Aurangzeb. 25 năm cuối của triều đại ông ta lún sâu trong các cuộc thảo phạt quân nổi loạn của người Maratha ở cao nguyên Deccan, miền Trung Ấn Độ. Đó chính là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến sự suy yếu của đế quốc Mogul. Sau khi Aurangzeb qua đời, đế quốc Mogul nhanh chóng suy sụp. Các vua kế tục không có được khả năng trị vì cũng như bàn tay sắt của Aurangzeb và sau đó đã đánh mất tất cả sự nghiệp của tiên đế.

Lên ngôi

Tuổi trẻ của Aurangzeb

Aurangzeb là con thứ ba của Shah Jahan, vua thứ 5 nhà Mogul, và Mumtaz Mahal (Arjumand Bānū Begum). Sau khi ông nội Aurangzeb là Jahangir đàn áp được cuộc nổi dậy của Shah Jahan, Aurangzeb bị gửi đến triều đình với tư cách là một con tin thật sự của Jahangir. Muhammad Saleh Kamboh Salafi là một trong những thầy học của Aurangzeb khi ông còn trẻ.

Sau khi Jahangir qua đời năm 1627, Aurangzeb về sống với cha mẹ. Shah Jahan đã phong các con làm quan cai trị các miền đất của đế quốc, và năm 1634 gửi Aurangzeb đến chiến trường Deccan. Sau chiến thắng của ông năm 1636, Aurangzeb trở thành Subahdar (tổng trấn) của cao nguyên Deccan. Trong thời gian đó, ông khởi công xây dựng một thành phố mới gần cựu thủ phủ Khirki mà ông đổi tên thành Aurangabad theo tên ông. Năm 1637, ông cưới cô Rabia Durrani. Vào thời kì này cao nguyên Deccan tương đối yên bình. Dù vậy, ở triều đình Mogul, Shah Jahan ngày càng sủng ái người con trưởng là Dara Shikoh.

Năm 1644, chị gái Aurangzeb là Jahanara Begum tình cờ chết cháy ở Agra. Sự kiện này đã nhanh chóng gây ra cuộc khủng hoảng trong gia đình mà phải gánh chịu những hậu quả chính trị. Vì Aurangzeb không về Agra ngay, mà đến 3 tuần sau khi Begum chết mới về, nên ông đã bị Shah Jahan mắng cho 1 trận. Thế là ông bị Shah Jahan cách chức tổng trấn Deccan. Về sau (1654), Aurangzeb cho là ông buộc lòng phải phản đối tình yêu quý của cha đối với Dara.

Năm 1645, ông bị cấm ra khỏi triều trong vòng 7 tháng. Nhưng về sau, Shah Jahan phong ông làm tổng trấn của Gujarat; ông đã hoàn thành tốt nhiệm vụ và được ban thưởng. Năm 1647, Shah Jahan phong ông làm tổng trấn của Balkh và Badakhshan (Afghanistan và Tajikistan ngày nay), cách chức người em trai thiếu năng lực của Aurangzeb là Murad Baksh. Khi đó, các vùng này bị nhiều đạo quân khác xâm lược, và Aurangzeb đã đuổi được giặc ra khỏi bờ cõi.

Ông được bổ nhiệm làm tổng trấn của Multan và Sindh, và khởi đầu một cuộc chiến kéo dài với quân Safavid, nhằm mục đích chiếm thành phố Kandahar. Ông bị đánh bại, thế là ông lại bị vua cha ghét bỏ.

Năm 1652, Aurangzeb lại được bổ nhiệm làm tổng trấn của vùng Deccan. Trong nỗ lực mở rộng đế quốc, Aurangzeb đã tấn công các vương quốc láng giềng Golconda (1657), và Bijapur (1658). Lúc cả hai cuộc chiến này xảy ra, Shah Jahan đều kêu gọi rút quân khi Aurangzeb gần chiến thắng. Trong những lần đó, Dara Shikoh đã hoà giải và dàn xếp một kết thúc hoà bình cho các cuộc tấn công.

Cuộc chiến giành vương vị

Shah Jahan ngã bệnh năm 1657. Sự kiện này dẫn đến cuộc chiến tranh giành quyền kế vị ngai vàng. Anh cả của Aurangzeb là Dara Shikoh, được xem như thái tử, nhưng Shikoh ngày càng khó lên làm vua khi con trai thứ của Shah Jahan là Shah Shuja xưng đế ở Bengal. Không lâu sau, những đạo quân hoàng gia của Dara và Shah Jahan đã cản trở được tham vọng này, và Shuja rút quân.

Ít lâu sau, em trai út của Shuja là Murad Baksh, với lời hứa ủng hộ bí mật từ Aurangzeb, xưng đế ở Gujarat. Aurangzeb, bề ngoài tỏ vẻ giúp đỡ Murad, bắc chinh từ Aurangabad, được sự giúp đỡ của nhiều quý tộc và tướng lãnh. Sau nhiều trận thắng liên tiếp, Aurangzeb tuyên bố rằng Dara là kẻ kế vị không hợp pháp. Shah Jahan, quyết định truyền ngôi cho Dara, giao mọi quyền trị quốc cho Dara. Lãnh chúa Rajput chống đối Aurangzeb và Murad, Maharaja Jaswant Singh, giao chiến với cả hai người tại Dharmatpur gần Ujjain. Cuối cùng, Aurangzeb đánh bại Singh và tập trung vào việc đánh Dara. Sau đó 1 loạt trận đánh đẫm máu diễn ra, trong đó có sự kiện quân trung thành của Aurangzeb đại phá các đạo quân của Dara tại Samugarh . Trong vòng vài tháng, quân Aurangzeb vây hãm Agra. Do lo sợ bị giết, Dara rời khỏi Delhi, giao lại thành cho Shah Jahan. Hoàng đế già đã nộp pháo đài Agra cho các quý tộc theo Aurangzeb, nhưng Aurangzeb từ chối bất kì một cuộc găp mặt nào với cha, và tuyên bố Dara là kẻ ly giáo.

Aurangzeb thình lình lật lọng: ông giam giữ người em là Murad, mà những kẻ từng trung thành với người này đã theo Aurangzeb để trả ơn việc ông đã tặng nhiều món quà quý báu cho họ. Sau khi cầm tù vua cha và em trai Murad Baksh, ngày 31 tháng 7 năm 1658, Aurangzeb lên ngôi hoàng đế ở Delhi. Cùng lúc đó, Dara tập hợp quân sĩ, và chuyển đến vùng Punjab. Đội quân được gửi tới để đánh Shuja bị kẹt lại ở phía đông, các tướng ở đây là Jai Singh và Diler Khan, dù phục tùng Aurangzeb, nhưng lại cho phép con trai Dara là Suleman chạy trốn. Aurangzeb phong Shuja làm quan tổng trấn xứ Bengal. Mục đích của việc này là để Dara bị cô lập và khiến cho nhiều đạo quân chịu quy phục Aurangzeb. Dù vậy, Shuja không tin vào lòng thành của Aurangzeb, tiếp tục đánh nhau với em mình, nhưng quân ông ta nhiều lần đại bại trong tay Aurangzeb. Shuja chạy đến Arakan (tức Miến Điện ngày nay), nơi ông ta bị xử tử sau khi lãnh đạo một cuộc đảo chính thất bại. Cuối cùng, Murad bị hành hình, mà Aurangzeb tuyên bố là để trả thù cho vụ sát hại 1 cựu divan của ông ta là Ali Naqi, năm 1661.

Sau khi khử được Shuja và Murad, mà vua cha Shah Jahan không thể ra khỏi Agra, Aurangzeb nhằm mục tiêu vào Dara, rượt đuổi quân Dara ở biên giới phía tây-bắc của đế quốc. Sau một loạt trận đánh, những thất bại và những rút quân, Dara đã bị một viên tướng phản bội, người này đã bắt giữ ông ta và theo về với Aurangzeb. Năm 1659, Aurangzeb sắp đặt một lễ đăng quang ở kinh đô Delhi. Ông truyền lệnh dẫn độ Dara về Delhi; nơi Dara cuối cùng cũng đến, Aurangzeb đã hành hình ông ta vào ngày 30 tháng 8 năm 1659. Để bảo toàn hoàng vị, Aurangzeb nhốt Shah Jahan già yếu vào một nhà giam bên trong pháo đài Agra. Shah Jahan qua đời 1666.

Nền cai trị của Aurangzeb

Thực thi luật Hồi giáo

Ít lâu sau khi lên ngôi, Aurangzeb đã công khai từ bỏ quan điểm "tự do" tôn giáo của các bậc tiên đế . Tuy tôn giáo của Akbar, Jahangir và Shah Jahan mang tính hỗn hợp hơn sáng tổ của đế quốc, lập trường của Aurangzeb không rõ ràng như thế. Trong khi quan điểm bảo thủ về đạo Hồi và sự tin tưởng với Sharia (Luật Hồi giáo) của ông được nhắc đến trong mọi tài liệu, một việc đến nay vẫn chưa sáng tỏ là đế quốc đã thực hiện những điều đó như thế nào. Bất chấp những tuyên bố về các sắc lệnh bao quát và các chính sách, hiện nay có nhiều báo cáo mâu thuẫn. Đặc biệt, việc ông biên soạn Fatawa-e-Alamgiri, một quyển tóm tắt về luật Hồi giáo, với mục đích là cho nhân dân sử dụng, không bắt tuân theo, hay chỉ làm xoàng. Trong khi một số người xác định Fatawa-e-Alamgiri không được làm theo là do sự cố hữu sai lầm, một số người cho rằng Fatawa-e-Alamgiri chỉ được soạn để ông tuân thủ. Trong khi một chiến tranh giành quyền thừa kế và một những cuộc tấn công bất ngờ liên tiếp có thể xảy ra thường đi liền với sự tiêu xài xa hoa của Shah Jahan nhằm mục đích phát triển văn hoá, sự chính thống của Aurangzeb cũng được dùng để giải thích về "ngôi mộ" lừng danh của âm nhạc mà ông xây nên. Thuật ngữ này mơ tả "cái chết của âm nhạc" (và tất cả hình thức biểu diễn khác), một sự nghịch lý lớn.

Storia do Mogor của Niccolao Manucci và Muntakhab al-Lubab của Khafi Khan là những tài liệu duy nhất có đề cập đến sự kiện đã kể trên. Trong Storia do Mogor, Manucci đã mô tả những phần của một thánh chỉ mà vua Aurangzeb đưa ra năm 1668.

Chú thích

Chú thích phụ
 Essays on Islam and Indian History, Richard M. Eaton. Reprint. New Delhi, Oxford University Press, 2002 (ISBN 0-19-566265-2). -- Eaton's essay "Temple Desecration and Indo-Muslim States", which attempts to comprehend Aurangzeb's motivation in destroying temples, has generated much recent debate
  The Peacock Throne, Waldemar Hansen (Holt, Rinehart, Winston, 1972). -- a very British accounting of Aurangzeb's reign, but filled with excellent references and source material
 A Short History of Pakistan, Dr. Ishtiaque Hussain Qureshi, University of Karachi Press.
 Delhi, Khushwant Singh, Penguin USA, Open Market Ed edition, 5 tháng 2 năm 2000. (ISBN 0-14-012619-8)
 Mcleod, H. (1989) Who is a Sikh. Oxford. Claredon.
 Muḥammad Bakhtāvar Khān. Mir’at al-‘Alam: History of Emperor Awangzeb Alamgir. Trans. Sajida Alvi. Lahore: Idārah-ʾi Taḥqīqāt-i Pākistan, 1979.

Liên kết bên ngoài

 Aurangzeb, as he was according to Mughal Records
 Quran hand-written by the emperor- BBC
 Article on Aurganzeb from MANAS group page, UCLA
 Aurangzeb - BBC
 The Tragedy of Aureng-zebe  Text of John Dryden's drama, based loosely on Aurangzeb and the Mughal court, 1675

Sinh năm 1618
Mất năm 1707
Vua nhà Timur
Hoàng đế Mogul
Đế quốc Mogul
Nền thống trị của Hồi giáo ở Ấn Độ
Người Agra
Agra
Vua Ấn Độ


title: Dagmersellen

text:
Dagmersellen là một đô thị ở huyện Willisau ở bang Lucerne của Thụy Sĩ.

Ngày ngày 1 tháng 1 năm 2006, các đô thị cũ Buchs và Uffikon được sáp nhập vào Dagmersellen, tạo ra một sự gia tăng một phần ba dân số của nó và tăng một đánh dấu trong khu vực lãnh thổ của nó.
Dagmersellen lần đầu tiên đề cập đến là vào khoảng năm 1070-1090 với tên Tagmarsellen. Năm 1173, khu vực này đã được đề cập với tên gọi Tagemarsseildon.
Dagmersellen có diện tích, đến năm 2006 là 23,9 km², trong đó có 54,5% được sử dụng cho mục đích nông nghiệp, còn 34% là rừng. Phần còn lại của đất đai, 10,2% có dân định cư (khu vực nhà, đường) và phần còn lại (1,3%) là sông, sông băng hoặc núi Trong cuộc điều tra đất năm 1997, 33,91% của tổng diện tích đất có rừng. Trong số đất nông nghiệp, 50,86% được sử dụng cho nông nghiệp hoặc đồng cỏ, trong khi 3,73% được sử dụng cho vườn cây ăn quả hoặc cây nho.

Tham khảo

Liên kết ngoài


title: Coelioxys chola

text:
Coelioxys chola là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Holmberg mô tả khoa học năm 1916.

Chú thích

Tham khảo

C
Động vật được mô tả năm 1916


title: Alt Krenzlin

text:
Alt Krenzlin là một đô thị ở huyện of Ludwigslust, bang Mecklenburg-Vorpommern, Đức. Đô thị này có diện tích 37,57kilômét vuông, dân số thời điểm 31 tháng 12 là 832 người.

Tham khảo

Xã của bang Mecklenburg-Vorpommern
Xã và đô thị ở huyện Ludwigslust-Parchim


title: Craugastor myllomyllon

text:
Craugastor myllomyllon là một loài ếch thuộc họ Craugastoridae.
Đây là loài đặc hữu của Guatemala.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là rừng ẩm vùng đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

Chú thích

Tham khảo
 Acevedo, M. & Smith, E. 2004. Craugastor myllomyllon. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 22 tháng 7 năm 2007.

Craugastor
Động vật lưỡng cư Guatemala
Động vật đặc hữu Guatemala


title: Coleophora ahenella

text:
Coleophora ahenella là một loài bướm đêm thuộc họ Coleophoridae. Nó được tìm thấy ở khắp châu Âu, except Ireland and the Balkan Peninsula.

Sải cánh dài khoảng 12 mm. Adults are unicolorous grey with a slight sheen. They are on wing in tháng 5 and tháng 6.

Ấu trùng ăn Cornus mas, Cornus sanguinea, Lonicera alpigena, Lonicera nigra, Lonicera xylosteum, Lonicera chrysantha, Rhamnus catharticus, Rhamnus frangula, Symphoricarpos albus and Viburnum lantana. They create a lobe case of about 7 mm long. The mouth angle is 0°, causing the case to lie flat on the leaf. The case is gradually enlarged by the addition of rings that are cut out of the lower epidermis of the mine. In Great Britain, the larvae live for two years.

Chú thích

Tham khảo

Coleophora
Côn trùng châu Âu


title: Lasioglossum biceps

text:
Lasioglossum biceps là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Walker mô tả khoa học năm 1995.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Lasioglossum
Động vật được mô tả năm 1995


title: Psylliodes angusticeps

text:
Psylliodes angusticeps là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Israelson miêu tả khoa học năm 1980.

Chú thích

Tham khảo

Psylliodes


title: Untrasried

text:
Untrasried là một đô thị ở Ostallgäu bang Bayern thuộc nước Đức.

Tham khảo


title: Muespach

text:
Muespach là một xã ở tỉnh Haut-Rhin trong vùng Grand Est ở đông bắc Pháp. Xã này có diện tích 11,37 km², dân số năm 1999 là 871 người. Khu vực này có độ cao 400 mét trên mực nước biển.

Xem thêm
Thị trấn của tỉnh Haut-Rhin

Tham khảo
INSEE

Xã của Haut-Rhin


title: 17893 Arlot

text:
17893 Arlot (1999 FO) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 17 tháng 3 năm 1999 bởi Khảo sát tiểu hành tinh OCA-DLR ở Caussols.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 17893 Arlot

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1999


title: Pselliophora fumiplena

text:
Pselliophora fumiplena là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Pselliophora


title: Sankt Ulrich bei Steyr

text:
Sankt Ulrich bei Steyr là một đô thị thuộc huyện Steyr-Land thuộc bang Oberösterreich, Áo. Đô thị  có diện tích 39 km², dân số thời điểm năm 2006 là 3119 người.

Tham khảo


title: Ramadan

text:
Ramadan (tiếng Ả Rập: رمضان, Ramadān) là tên gọi tháng thứ 9 của âm lịch Ả Rập, tháng Ramadan theo dương lịch thay đổi từng năm, không có ngày thống nhất. Nhiều người gọi Ramadan một cách đơn giản là "tháng nhịn ăn" hoặc "tháng ăn chay", nhưng cả hai cách gọi đó đều không đúng, bởi vì các tín đồ chẳng ăn chay hoàn toàn, cũng không nhịn ăn hoàn toàn. Tên gọi tháng Ramadan là chính xác nhất.

Trong suốt một tháng lễ này, tất cả các tín đồ đạo Hồi đều thực hiện nghiêm túc quy định: không ăn, không uống, không hút thuốc nghĩa là không được đưa bất kể thứ gì vào miệng (kể cả không sinh hoạt tình dục), nhưng chỉ áp dụng vào ban ngày, cụ thể là từ lúc mặt trời mọc đến khi mặt trời lặn. Luật của đạo cũng quy định rõ: Cho những người đang ốm, phụ nữ có thai, trẻ em dưới 5 tuổi và những người đang đi du lịch ở nước ngoài mà nước này không lấy đạo Hồi làm quốc giáo, được miễn trừ. Tại một số quốc gia theo đạo Hồi còn có quy định: Đối với học sinh nhỏ tuổi, binh lính và công nhân lao động nặng thì không phải nhịn.

Iftār (tiếng Ả Rập إفطار,  'phá vỡ sự nhịn ăn') là bữa ăn mà người Hồi giáo ăn vào mỗi buổi tối sau khi mặt trời lặn trong tháng  Ramadan.

Khi chấm dứt tháng chay, người Hồi giáo có lễ Eid al-Fitr (còn gọi là Bayram). Tháng Ramadan là một trong năm tín điều bắt buộc của những người theo đạo Hồi. Đây là tín điều thứ tư, có nội dung là các tín đồ Hồi giáo phải thực hiện những quy định trong 30 ngày của tháng Ramadan.

Ý nghĩa

Khi chuẩn bị bước vào tháng Ramadan, báo chí các nước Ả Rập cũng như các nước theo đạo Hồi, đều có những bài viết nói rõ ý nghĩa của từng quy định nói trên. Thứ nhất, nhịn ăn uống là để có sự thông cảm với những người nghèo đói, những đồng đạo còn chưa đủ ăn, đủ mặc. Thứ hai, hành động này nhằm luyện cho con người một sự tiết chế, chống những cám dỗ vật chất, để tạo thuận lợi cho việc sau này lên thiên đàng. Về điểm này, đây là có một sự rèn luyện rất kiên cường. Tại các nước Ả Rập, nước nào cũng có sa mạc; và thời tiết của xứ sa mạc thì nóng, khô nhưng suốt một ngày trong tháng Ramadan, không ai được động đến một giọt nước.

Các ngày trong tháng Ramadan được phân ra theo mức độ như sau: từ 1-10 Ramadan được coi là những ngaỳ cầu nguyện để được "sự nhân từ của Allah", từ 11-20 Ramadan được coi là những ngày "Allah xoá tội", từ 20-30 Ramadan được coi là những ngày cầu nguyện để "tránh phải xuống Địa Ngục. Các nước Hồi giáo đều là "xứ sở uống trà" và hay uống cà phê nhưng đến các cơ quan làm việc trong tháng Ramadan, thì sẽ không có trà, thậm chí không có cả nước lọc.

Mỗi buổi chiều trong suốt cả tháng Ramadan này, ở các phường trong thủ đô và các thành phố lớn, đều tổ chức những bữa ăn từ thiện. Bàn ghế được kê thành từng dãy tại vườn hoa hoặc những vỉa hè rộng. Khoảng 17 giờ, những người nghèo mang theo cả con cái đến những tụ điểm này, ngồi vào bàn một cách rất trật tự. Mặc dù đã nhịn ăn, nhịn uống cả ngày, trước mặt lại là những hộp thức ăn đang tỏa mùi thơm và những ly nước lạnh rót sẵn, nhưng không một ai động đến, có người còn lẩm nhẩm đọc kinh Coran. Chỉ đến khi tiếng loa từ các giáo đường vang lên, đọc xong câu nguyện: "Không có thần linh nào xứng đáng để được tôn thờ ngoài Thượng đế (Allah), và Muhammad là Thiên sứ của Ngài", mọi người mới bắt đầu ăn uống.

Các gia đình khá giả thì tổ chức ăn ở nhà một cách linh đình. Sau khi ăn uống, mọi người đi chơi, hoặc ra vườn hoa ngồi nói chuyện râm ran. Phải thật khuya, mọi người mới về nhà nằm nghỉ. Khoảng 2 giờ-3 giờ sáng, mỗi phố lại có một người mang một cái trống nhỏ, tiếng rất đanh, vừa đi thong thả vừa đánh theo nhịp ngũ liên, vừa hô to để đánh thức mọi người dậy lo nấu nướng, kịp ăn uống trước khi mặt trời mọc để sang một ngày nhịn mới . Một thống kê của nhà nước Ai Cập cho biết trong tháng Ramadan, lượng thực phẩm tiêu thụ trong dân thường gấp 2 hoặc 2,5 lần các tháng khác trong năm. Theo một khảo sát toàn cầu, tương tự với các nước tham gia tháng lễ Ramadan, trung bình 51% người dân chi tiêu nhiều hơn vào thực phẩm và đồ uống. Điều này cũng dễ dàng giải thích cho việc đây là thời gian gắn kết và đoàn tụ với những người thân yêu, nên họ sẽ dành thời gian nấu ăn và dùng bữa tại nhà cùng với gia đình.

Nghi thức nhịn ăn trong suốt tháng lễ Ramadan này cũng giúp những người đủ đầy hơn đánh giá và thẩm định sự đói khát của bản thân, từ đó hình thành lòng bao dung và đồng cảm với những người khó khăn hơn họ. Vì thế, tháng Ramadan chính là lúc mọi người tham gia các hoạt động từ thiện. Theo số liệu khảo sát năm 2023, các nước Châu Phi đứng đầu về hoạt động tặng quà từ thiện với tỉ lệ lên đến 75%.

Thời điểm

Xem thêm

 Năm Cột trụ của Hồi giáo
 Lịch Hồi giáo
Mùa Chay (Kitô giáo)

Chú thích

Hồi giáo
Lễ hội Hồi giáo
Ngày lễ và Ngày Hành động trong tháng Sáu
Ngày lễ và Ngày Hành động trong tháng Bảy
Nhịn ăn
Ramadan
Thuật ngữ Hồi giáo


title: Tiếng Silesia

text:
Tiếng Silesia  (tiếng Silesia: ślůnsko godka, ślůnski, đôi khi cũng viết là pů našymu) là một ngôn ngữ của những người sống ở vùng Thượng Silesia ở Ba Lan, nhưng cũng có phần ở Cộng hòa Séc và Đức. Năm 2011 có khoảng 509.000 người coi tiếng Silesia là tiếng mẹ đẻ.

Tiếng Silesia rất gần với tiếng Ba Lan, nên một số nhà ngôn ngữ học xem tiếng Silesia là một phương ngữ của tiếng Ba Lan.

Bảng chữ cái
Hiện chưa có một bộ chữ cái duy nhất cho tiếng Silesia. Những người sử dụng tiếng Silesia thường dùng các chữ cái của tiếng Ba Lan để viết tiếng Silesia. Năm 2007 người ta đã đặt ra một bộ chữ cái mới cho tiếng Silesia, dựa trên tất cả các bộ chữ Silesia (có 10 bộ chữ như vậy). Bảng chữ cái mới này gồm 32 ký tự và 4 ký tự ghép:

Aa Bb Cc Ćć Čč Dd Ee Ff Gg Hh Ii Jj Kk Ll Mm Nn Ńń Oo Pp Rr Řř Ss Śś Šš Tt Uu Ůů Ww Yy Zz Źź Žž

Các ký tự ghép:

Ch Dz Dź Dž

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Tin tức tiếng Silesia
 Pů našymu – djalykt ślůnski kodyfikowůny

Ngôn ngữ tại Séc
Ngôn ngữ tại Đức
Ngôn ngữ tại Ba Lan

Ngôn ngữ Lechitic


title: Bentō

text:
là một bữa ăn mang đi được mua hoặc có thể chuẩn bị sẵn tại nhà, là món ăn phổ biến trong văn hoá ẩm thực của Nhật Bản, Đài Loan, Hàn Quốc và các nước châu Á khác, trong đó có gạo là nguyên liệu chính. Một suất bento truyền thống thường có cơm hoặc mì, cá hoặc thịt, với rau củ muối hoặc kim chi, các món ăn kèm khác... tất cả đều sẽ được đặt trong một hộp gỗ hoặc giấy. Những hộp đựng bento có thể được làm từ các vật liệu sản xuất hàng loạt hoặc hộp sơn mài thủ công.

Bento có sẵn tại nhiều nơi trên khắp Nhật Bản, bao gồm các cửa hàng tiện lợi, , ga tàu điện và các cửa hàng bách hóa. Tuy nhiên, những người nội trợ Nhật Bản vẫn thường dành thời gian và công sức chuẩn bị những hộp cơm bento chu đáo cho chồng/vợ, con cái hoặc chính họ.

Ngoài ra, những hộp cơm bento còn được trình bày công phu theo phong cách gọi là "kyaraben" ("nhân vật bento"). Kyaraben thường được trang trí để trông giống như các nhân vật nổi tiếng từ hoạt hình Nhật Bản (anime), truyện tranh (manga) hoặc trò chơi video. Một phong cách bento phổ biến khác là "oekakiben" hoặc "bento hình ảnh". Bento sẽ được trang trí để trông giống như con người, động vật, các tòa nhà và tượng đài, hoặc các mặt hàng như hoa và thực vật.

Có một số biến thể tương tự của hộp cơm trưa ở các nước châu Á bao gồm Philippines (baon), Hàn Quốc (dosirak), Đài Loan (biàndāng bằng tiếng Quan Thoại và “piān-tong” trong tiếng Đài Loan) và Ấn Độ (tiffin).

Lịch sử

Các hộp bentō có nguồn gốc từ cuối thời Kamakura (1185 đến 1333) với sự xuất hiện của Hoshi-ii ( hay  - món cơm rang kiểu Nhật). Hoshi-ii có thể dùng để ăn liền hoặc chan thêm nước, chúng thường được đựng trong các hộp nhỏ, là tiền thân cho các hộp đựng bentō ngày nay. Đến thời Azuchi-Momoyama (1568 đến 1600), các hộp đựng cơm bằng gỗ sơn mài đã bắt đầu xuất hiện, người Nhật khi đó thường ăn bentō khi họ ngắm hoa anh đào trong các dịp hanami hoặc trong các bữa tiệc trà, vì thế mà ăn hóa chuẩn bị bentō đã được phát triển và hoàn thiện vào thời Edo (1603 đến 1867), từ bentō người ta còn nghĩ ra nhiều biến thể khác như: Các sinh viên và học sinh Nhật thường dùng bentō trong bữa trưa vì những trường học hiện đại (?) thời kỳ đầu ở Nhật Bản không cung cấp bữa ăn này cho học sinh, thế nhưng việc này đã giảm dần từ sau Thế chiến thứ hai khi các nhà trường Nhật bắt đầu tổ chức các bữa ăn trưa tập thể. Từ thập niên 1980, bentō bắt đầu được bán dưới dạng ăn liền (chỉ cần hâm nóng trong lò vi sóng) tại các siêu thị và cửa hàng thực phẩm Nhật Bản, các hộp gỗ bentō đắt tiền vì thế cũng đã được thay thế bằng các hộp giấy hoặc nhựa tiện dụng và giá rẻ.

Phân loại

 Shōkadō bentō () là bentō với hộp chứa bằng gỗ sơn mài đen truyền thống. Hãng IBM đã lấy ý tưởng từ loại bentō này để thiết kế máy tính xách tay ThinkPad (hiện thuộc sở hữu của hãng Lenovo).
 Kamameshi bentō () là bentō được bán tại các nhà ga ở vùng Nagano với các hộp chứa bằng đất sét nung.
 Makunouchi bentō () là bentō truyền thống với cơm, umeboshi (một loại mơ muối), một lát cá hồi hun khói, trứng cuộn và những món khác.
 Noriben () là loại bentō với cơm và lá nori tẩm xì dầu.
 Sake bentō () là loại bentō đơn giản với món chính chỉ là một lát cá hồi hun khói.
 Shidashi bentō () là loại bentō được nhà hàng bán cho bữa trưa với những món ăn Nhật truyền thống như tempura và dưa muối. Ngày nay shidashi bentō cũng có cả những món ăn nấu theo kiểu phương Tây.
 Sushizume () là loại bentō chỉ gồm sushi.
Koshibentō () là loại bentō với hộp cơm nhỏ cho hành khách với chỉ một vài nắm cơm onigiri.
Ekiben ( hoặc ) là loại bentō bắt đầu xuất hiện từ thời Meiji (1868 đến 1912) để phục vụ những hành khách đi tàu hỏa.

Hình ảnh

Tham khảo

Liên kết ngoài

 Ảnh về bentō trên Flickr

Ẩm thực Nhật Bản
Vật dụng chứa thực phẩm
Văn hóa Nhật Bản


title: Cosges

text:
Cosges là một xã của tỉnh Jura, thuộc vùng Bourgogne-Franche-Comté, miền đông nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Jura

Tham khảo
INSEE
IGN

Xã của Jura


title: Dicranomyia harrisi

text:
Dicranomyia harrisi là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Dicranomyia
Limoniidae ở vùng Australasia


title: Lesnelater monardi

text:
Lesnelater monardi là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Fleutiaux miêu tả khoa học năm 1935.

Chú thích

Tham khảo

Lesnelater


title: Ganonema dracula

text:
Ganonema dracula là một loài Trichoptera trong họ Calamoceratidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.

Tham khảo

Ganonema


title: Marginella liparozona

text:
Marginella liparozona là một loài ốc biển cỡ nhỏ nhiều màu, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển ở Marginellidae.

Đây là loài đặc hữu của São Tomé và Príncipe.

Chú thích

Tham khảo

Động vật São Tomé và Príncipe
Marginella
Động vật được mô tả năm 1913
Động vật đặc hữu São Tomé và Príncipe


title: (11882) 1990 RA3

text:
{{DISPLAYTITLE:(11882) 1990 RA3}}

(11882) 1990 RA3 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Henry E. Holt ở Đài thiên văn Palomar ở Quận San Diego, California, ngày 14 tháng 9 năm 1990.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 11001–12000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1990
Được phát hiện bởi Henry E. Holt
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Arnicourt

text:
Arnicourt là một xã ở tỉnh Ardennes, thuộc vùng Grand Est ở phía bắc nước Pháp.

Tham khảo

Xã của Ardennes


title: Anthidium atricaudum

text:
Anthidium atricaudum là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1926.

Chú thích

Tham khảo

Anthidium
Động vật được mô tả năm 1926


title: Simplicia (bướm đêm)

text:
Simplicia là một chi bướm đêm thuộc họ Erebidae.

Các loài

Chú thích

Tham khảo

 Natural History Museum Lepidoptera genus database
 Simplicia at funet.fi

Erebidae


title: Gonomyia animula

text:
Gonomyia animula là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Gonomyia
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: Baiersdorf

text:
Baiersdorf là một thị trấn thuộc quận Erlangen-Höchstadt, trong bang Bayern, nước Đức. Đô thị Baiersdorf có diện tích 11,79 km², dân số thời điểm 31 tháng 12 năm 2006 là 7106 người.

Baiersdorf tọa lạc gần sông Regnitz, đô thị này có cự ly khoảng 8 km về phía bắc Erlangen và 8 km về phía nam Forchheim.

Baiersdorf có 4 khu vực dân cư
 Baiersdorf
 Hagenau
 Igelsdorf
 Wellerstadt

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.baiersdorf.de


title: Giáo hoàng Êugêniô III

text:
Êugêniô III (Latinh: Eugenius III) là vị giáo hoàng thứ 167 của giáo hội công giáo.Ông đã được giáo hội suy tôn lên hàng chân phước sau khi qua đời.

Theo niên giám tòa thánh năm 1806 thì ông đắc cử Giáo hoàng năm 1145 và ở ngôi Giáo hoàng trong 8 năm 4 tháng 10 ngày. Niên giám tòa thánh năm 2003 xác định ông đắc cử Giáo hoàng ngày 15 tháng 2 năm 1145, ngày khai mạc chức vụ mục tử đoàn chiên chúa là ngày 18 tháng 2 và ngày kết thúc triều đại của ngài là ngày 8 tháng 7 năm 1153.

Giáo hoàng Eugenius sinh tại Montemagno, Pisa, Ý với tên là Bernardo Paganelli di Montemagno.

Vốn là một cựu đan sĩ Barnađô, ông đã được bầu làm Giáo hoàng với sự ủng hộ của thánh Bernarđô mặc dù khi đó ông không phải là hồng y.

Eugenius III đã tiếp tục sự cải cách của Giáo hoàng Gregory VII. Ông hoàn thành quy chế của trường Đại học Công giáo và khởi công xây dựng dinh Giáo hoàng. Ông phê chuẩn Dòng Chiến Sĩ Tối cao (Dòng Hiệp Sĩ Malta).

Ông xoay xở để tổ chức tiến hành cuộc Thập Tự Chinh II nhưng rồi cũng như một tiếng la vang lên rồi biến mất. Với sự hậu thuẫn của Frederick Barbarossa, ông hứa sẽ phong vương cho ông này.

Eugenius III bị buộc phải trốn khỏi Roma nhiều lần. Ông đã ra vạ tuyệt thông Arnaldo da Brescia và trục xuất ông này khỏi Rôma.

Trong triều đại của ông Giáo luật được áp dụng từng chi tiết trong việc quản trị Giáo hội Rôma. Các Giáo hoàng ngày càng can thiệp vào mọi chuyện trong xã hội, đến độ có lần thánh Bernard than phiền với đức Eugenio III rằng: "Mỗi ngày cung điện Giáo hoàng lại vang lên những luật theo Justiniano chứ không phải Luật của Chúa"

Chú thích

Tham khảo

 265 Đức Giáo hoàng, Thiên Hựu Nguyễn Thành Thống, Nhà xuất bản Văn hóa Thông tin, xuất bản tháng 5 năm 2009.
 Các vị Giáo hoàng của giáo hội toàn cầu, hội đồng Giám mục Việt Nam
 Tóm lược tiểu sử các Đức Giáo hoàng, Đà Nẵng 2003,Jos. TVT chuyển ngữ từ Tiếng Anh.

Ê
Mất năm 1153
Giáo hoàng người Ý
Năm sinh không rõ
Sinh thập niên 1080


title: Nipteria

text:
Nipteria là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Geometridae


title: Microcalicha

text:
Microcalicha là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Boarmiini


title: Long Giang, Bến Cầu

text:
Long Giang là một xã thuộc huyện Bến Cầu, tỉnh Tây Ninh, Việt Nam.

Địa lý
Xã Long Giang nằm ở trung tâm huyện Bến Cầu, có vị trí địa lý:
Phía bắc và đông bắc giáp xã Long Chữ
Phía tây giáp xã Long Phước
Phía nam giáp xã Long Khánh
Phía đông nam giáp xã Tiên Thuận.

Xã Long Giang có diện tích 15,03 km², dân số năm 2019 là 5.588 người, mật độ dân số đạt 372 người/km².

Xã Long Giang có Quốc lộ 14C và tỉnh lộ 786 chạy qua.

Hành chính
Xã Long Giang được chia thành 4 ấp: Bảo, Xóm Khách, Long Tân, Cao Su.

Lịch sử
Long Giang nguyên là đất làng Long Giang (được lập năm 1844 cùng với các làng Long Chữ, Long Khánh, Long Thuận) huyện Quang Hóa phủ Tây Ninh tỉnh Gia Định thời nhà Nguyễn độc lập.

Thời vua Tự Đức, khoảng các năm 1850 - 1862, Long Giang là nơi đặt lỵ sở của huyện Quang Hóa. Đại Nam nhất thống chí viết về huyện Quang Hóa có đoạn:

Thành huyện Quang Hóa: chu vi 147 trượng 7 thước 4 tấc, cao 7 thước, hào rộng 1 trượng sâu 5 thước, mở 3 cửa, ở thôn Long Giang, năm Minh Mạng thứ 5 (1824) đắp bảo Quang Hóa ở địa phận thôn Cẩm Giang; năm thứ 17 (1836) đổi (bảo Quang Hóa) làm thành của huyện; năm Thiệu Trị thứ 3 (1843) đắp bảo Định Liêu; năm Tự Đức thứ 3 (1850) lại lấy bảo Định Liêu làm thành của huyện, mà Quang Hóa vẫn để làm bảo như cũ.

Như vậy, đất Long Giang trước khi lập làng, thì đã có đồn bảo Định Liêu; sau khi lập làng và thành lập phủ huyện thì được chọn làm huyện lỵ của huyện Quang Hóa năm 1850.

Chú thích

Tham khảo
 Đại Nam nhất thống chí


title: Nephrotoma qinghaiensis

text:
Nephrotoma qinghaiensis là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Nephrotoma


title: Nghiệp

text:
Nghiệp, nghiệp chướng, nghiệp báo, quả báo hay báo ứng (, , ) là  một khái niệm về hoạt động, hành động hay công việc và hệ quả hay hậu quả của nó. Trong các tôn giáo Ấn Độ, nó đề cập đến nguyên lý tâm linh trong tôn giáo khi các ý định và hành động của một cá nhân có thể ảnh hưởng cá nhân đó trong tương lai.

Các ý định tốt và hành vi tốt sẽ tạo ra nghiệp tốt và hạnh phúc trong tương lai, trái lại ý định xấu và hành vi xấu mang lại nghiệp xấu và sự đau khổ trong tương lai.

Karma được liên kết gần với ý niệm đầu thai trong nhiều tôn giáo châu Á. Với các nguồn gốc từ Ấn Độ cổ đại, nghiệp là khái niệm chủ chốt trong Ấn Độ giáo, Phật giáo, Jaina giáo, Sikh giáo, và Đạo giáo.

Khái niệm tương tự

Thiên chúa giáo có ảnh hưởng ở Văn hóa phương Tây cũng có một khái niệm tương tự như nghiệp, được biểu lộ trong cụm từ "what goes around comes around" - một hành động tốt hay xấu của một người, thường có hệ quả lên chính người đó.

Xem thêm

Cận tử nghiệp
Năm tội lớn
Hệ quả luận
Pháp (Phật giáo)
Giải thoát
Duyên khởi
Lời tiên tri tự hoàn thành

Tham khảo

Liên kết ngoài

Nghiệp
Khái niệm triết học Phật giáo
Khái niệm triết lý Ấn Độ giáo
Đầu thai
Tâm linh


title: Alt Duvenstedt

text:
Alt Duvenstedt là một đô thị thuộc quận Rendsburg-Eckernförde, bang Schleswig-Holstein.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Rendsburg-Eckernförde


title: Polyptychus paupercula

text:
Polyptychus paupercula là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Loài này có ở forests từ Liberia tới Uganda.

Chiều dài cánh trước khoảng 27–31 mm đối với con đực, con cái lớn hơn, tối hơn và cánh rộng hơn của con đực.

Phân loài
Polyptychus paupercula paupercula
Polyptychus paupercula senniger Jordan, 1920

Chú thích

Tham khảo

Polyptychus
Động vật Cộng hòa Trung Phi


title: Ludioschema proximus

text:
Ludioschema proximus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1897.

Chú thích

Tham khảo

Ludioschema


title: Bathybagrus tetranema

text:
Bathybagrus tetranema là một loài cá thuộc họ Claroteidae. Nó là loài đặc hữu của Zambia. Môi trường sống tự nhiên của chúng là hồ nước ngọt. Các loài khác đã từng xếp vào chi Bathybagrus, nhưng hiện chỉ có một loài trong Bathybagrus.

Tham khảo

Động vật Zambia
T
Cá châu Phi
Động vật được mô tả năm 1984


title: Lophothalaina

text:
Lophothalaina là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.

Chú thích

Tham khảo

 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Nacophorini
Geometridae


title: Altenstadt, Weilheim-Schongau

text:
Altenstadt là một đô thị ở huyện Weilheim-Schongau, bang Bayern, Đức.

Thư viện hình ảnh

Tham khảo


title: Atrytonopsis

text:
Atrytonopsis là một chi bướm ngày thuộc họ Bướm nâu.

Các loài
Atrytonopsis cestus (Edwards, 1884)
Atrytonopsis deva (Edwards, 1876)
Atrytonopsis edwardsi Barnes & McDunnough, 1916
Atrytonopsis frappenda (Dyar, 1920)
Atrytonopsis hianna (Scudder, 1868)
Atrytonopsis loammi (Whitney, 1876)
Atrytonopsis lunus (Edwards, 1884)
Atrytonopsis ovinia (Hewitson, [1866])
Atrytonopsis pittacus (Edwards, 1882)
Atrytonopsis python (Edwards, 1882)
Atrytonopsis vierecki (Skinner, 1902)
Atrytonopsis zweifeli Freeman, 1969

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database
Atrytonopsis at funet

Liên kết ngoài

Hesperiini


title: Ánh Tuyết (định hướng)

text:
Ánh Tuyết có thể là:

 Ca sĩ Ánh Tuyết người Hải Phòng nổi tiếng cuối thập niên 1950 và trong thập niên 1960.
 Ca sĩ Ánh Tuyết, nổi tiếng từ khoảng thập niên 1990 với các ca khúc Văn Cao và nhạc tiền chiến.
 Nghệ nhân Phạm Thị Ánh Tuyết, nổi tiếng về ẩm thực Hà Nội


title: Notre-Dame-de-Vaulx

text:
Notre-Dame-de-Vaux là một xã thuộc tỉnh Isère trong vùng Rhône-Alpes đông nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 877-1712 mét trên mực nước biển. Theo điều tra dân số năm 1999 của INSEE có dân số là 495 người.

Tham khảo

Notredamedevaulx


title: (13120) 1993 VU7

text:
{{DISPLAYTITLE:(13120) 1993 VU7}}

(13120) 1993 VU7 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Robert H. McNaught ở Đài thiên văn Siding Spring ở Coonabarabran, New South Wales, Australia, ngày 4 tháng 11 năm 1993.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 13001–14000

Tham khảo

Thiên thể phát hiện năm 1993
Được phát hiện bởi Robert H. McNaught
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Haspres

text:
Haspres là một xã ở tỉnh Nord trong vùng Hauts-de-France, Pháp.

Xem thêm
 Xã của tỉnh Nord

Tham khảo

 INSEE commune file

Xã của Nord


title: Saint-Germain-de-Longue-Chaume

text:
Saint-Germain-de-Longue-Chaume là một xã thuộc tỉnh Deux-Sèvres trong vùng Nouvelle-Aquitaine phía tây nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 163-232 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
INSEE

Xã của Deux-Sèvres


title: Congerville-Thionville

text:
Congerville-Thionville là một xã ở tỉnh Essonne thuộc vùng Île-de-France miền bắc nước Pháp.

Theo điều tra dân số năm 1999, dân số xã này là 225 người. Ước tính dân số năm 2007 là 221.

Danh xưng cư dân địa phương Congerville-Thionville trong tiếng Pháp là Congervillois-Thionvillois.

Tham khảo

Mayors of Essonne Association
 INSEE commune file

Liên kết ngoài

Mérimée database - Cultural heritage
Land use (IAURIF)

Xã của Essonne


title: Tetrapedia ornata

text:
Tetrapedia ornata là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Spinola mô tả khoa học năm 1853.

Chú thích

Tham khảo

Tetrapedia
Động vật được mô tả năm 1853


title: Pseudoclanis tomensis

text:
Pseudoclanis tomensis là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Nó được tìm thấy ở São Tomé và Príncipe.

Sải cánh dài khoảng 65 mm đối với con đực. The forewing upperside very similar to Pseudoclanis postica but with a broad, dark marginal band. Phía trên cánh sau màu vàng sáng với các đường thẳng.

Chú thích

Tham khảo

Pseudoclanis


title: Dicranomyia tricholabis

text:
Dicranomyia tricholabis là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Dicranomyia
Limoniidae ở vùng Australasia


title: Máy chủ proxy

text:
Trong mạng máy tính, máy chủ proxy là một ứng dụng máy chủ đóng vai trò trung gian giữa máy khách yêu cầu tài nguyên và máy chủ cung cấp tài nguyên đó.

Thay vì kết nối trực tiếp với máy chủ có thể đáp ứng yêu cầu tài nguyên, chẳng hạn như tệp hoặc trang web, máy khách chuyển yêu cầu đến máy chủ proxy, máy chủ sẽ đánh giá yêu cầu và thực hiện các yêu cầu. Đây là một phương pháp để đơn giản hóa hoặc kiểm soát mức độ phức tạp của yêu cầu hoặc cung cấp các lợi ích bổ sung như quyền riêng tư hoặc bảo mật. Các proxy được tạo ra để thêm cấu trúc và đóng gói vào các hệ thống phân tán. Do đó, máy chủ proxy hoạt động thay mặt cho máy khách khi yêu cầu dịch vụ, có khả năng che dấu nguồn gốc thực sự của yêu cầu đối với máy chủ tài nguyên.

Chức năng của proxy
Một số hãng hoặc công ty sử dụng proxy với mục đích: Giúp nhiều máy tính của công ty truy cập Internet thông qua một máy tính đại diện cùng với tài khoản truy cập nhất định, đại diện máy tính này được gọi là Proxy server. Chỉ duy nhất máy Proxy này cần modem và account truy cập Internet, các máy client (các máy trực thuộc) muốn truy cập Internet qua máy này chỉ cần nối mạng LAN tới máy Proxy và truy cập địa chỉ yêu cầu. Những yêu cầu của người sử dụng sẽ qua trung gian proxy server thay thế cho server thật sự mà người sử dụng cần giao tiếp, tại điểm trung gian này công ty kiểm soát được mọi giao tiếp từ trong công ty ra ngoài Internet và từ Internet vào máy của công ty. Sử dụng Proxy, công ty có thể cấm nhân viên truy cập những địa chỉ web không cho phép, cải thiện tốc độ truy cập nhờ sự lưu trữ cục bộ các trang web trong bộ nhớ của proxy server và giấu định danh địa chỉ của mạng nội bộ gây khó khăn cho việc thâm nhập từ bên ngoài vào các máy của công ty.

Đối với các nhà cung cấp dịch vụ đường truyền Internet: Do Internet có nhiều lượng thông tin mà theo quan điểm của từng quốc gia, từng chủng tộc hay địa phương mà các nhà cung cấp dịch vụ Internet khu vực đó sẽ phối hợp sử dụng proxy với kỹ thuật tường lửa để tạo ra một bộ lọc gọi là firewall proxy nhằm ngăn chặn các thông tin độc hại hoặc trái thuần phong mỹ tục đối với quốc gia, chủng tộc hay địa phương đó. Địa chỉ các website mà khách hàng yêu cầu truy cập sẽ được lọc tại bộ lọc này, nếu địa chỉ không bị cấm thì yêu cầu của khách hàng tiếp tục được gửi đi, tới các DNS server của các nhà cung cấp dịch vụ. Firewall proxy sẽ lọc tất cả các thông tin từ Internet gửi vào máy của khách hàng và ngược lại.

Ý nghĩa của proxy
Proxy không chỉ có giá trị bởi nó làm được nhiệm vụ của một bộ lọc thông tin, nó còn tạo ra được sự an toàn cho các khách hàng của nó, firewall Proxy ngăn chặn hiệu quả sự xâm nhập của các đối tượng không mong muốn vào máy của khách hàng. Proxy lưu trữ được các thông tin mà khách hàng cần trong bộ nhớ, do đó làm giảm thời gian truy tìm làm cho việc sử dụng băng thông hiệu quả.

Proxy server giống như một vệ sĩ bảo vệ khỏi những rắc rối trên Internet. Một Proxy server thường nằm bên trong tường lửa, giữa trình duyệt web và server thật, làm chức năng tạm giữ những yêu cầu Internet của các máy khách để chúng không giao tiếp trực tiếp Internet. Người dùng sẽ không truy cập được những trang web không cho phép (bị cấm).

Mọi yêu cầu của máy khách phải qua Proxy server, nếu địa chỉ IP có trên proxy, nghĩa là website này được lưu trữ cục bộ, trang này sẽ được truy cập mà không cần phải kết nối Internet, nếu không có trên Proxy server và trang này không bị cấm, yêu cầu sẽ được chuyển đến server thật, DNS server... và ra Internet. Proxy server lưu trữ cục bộ các trang web thường truy cập nhất trong bộ đệm để giảm chi phí kết nối, giúp tốc độ duyệt web nhanh hơn.

Proxy server bảo vệ mạng nội bộ khỏi bị xác định bởi bên ngoài bằng cách mang lại cho mạng hai định danh: một cho nội bộ, một cho bên ngoài. Điều này tạo ra một "bí danh" đối với thế giới bên ngoài và gây khó khăn đối với nếu người dùng "tự tung tự tác" hay các hacker muốn xâm nhập trực tiếp máy tính nào đó.

Cách sử dụng proxy hiệu quả
Do các proxy có quy mô bộ nhớ khác nhau và số lượng người đang sử dụng proxy nhiều-ít khác nhau, Proxy server hoạt động quá tải thì tốc độ truy cập Internet của khách hàng có thể bị chậm. Mặt khác một số website khách hàng có đầy đủ điều kiện nhân thân để đọc, nghiên cứu nhưng bị tường lửa chặn không truy cập được thì biện pháp đổi proxy để truy cập là điều cần thiết nhằm đảm bảo công việc. Do đó người sử dụng có thể chọn proxy server để sử dụng cho riêng mình. Có các cách chọn lựa cho người sử dụng. Sử dụng proxy mặc định của nhà cung cấp dịch vụ (Internet), trường hợp này người sử dụng không cần điền địa chỉ IP của proxy vào cửa sổ Internet option của trình duyệt trong máy của mình. Sử dụng proxy server khác (phải trả phí hoặc miễn phí) thì phải điền địa chỉ IP của proxy server vào cửa sổ Internet option của trình duyệt.

Liên kết ngoài

 Proxy test online

Tham khảo

Internet
Kiến trúc Internet
Nền tảng mạng
Phần mềm bảo mật máy tính


title: Chalepus consanuguineus

text:
Chalepus consanuguineus là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Baly miêu tả khoa học năm 1885.

Chú thích

Tham khảo

Chalepus


title: Bánh phồng tôm

text:
Bánh phồng tôm là một loại bánh thường dùng để ăn nhẹ phổ biến tại các nước Đông Nam Á. Bánh đã chiên có độ giòn, xốp, béo ngậy, thơm mùi hải sản.

Tại Việt Nam, bánh phồng tôm, được xem là đặc sản của miền Tây Nam Bộ, thường được bán dưới dạng chưa chiên, phải chiên lên trước khi sử dụng. Thành phố Sa Đéc thuộc tỉnh Đồng Tháp là nơi sản xuất nhiều bánh phồng tôm nhất Việt Nam với một thương hiệu rất nổi tiếng là Sa Giang.

Bánh phồng tôm cũng được bán dưới dạng đã chiên ở nhiều nước trên thế giới.

Chế biến
Bánh được làm từ bột (gồm bột năng hoặc bột sắn lấy từ củ của cây sắn có trộn thêm một ít bột nở, NaHCO3), thịt tôm xay nhuyễn, một ít hạt tiêu giã nhỏ. Người ta còn thay thịt tôm bằng thịt cua hay một số loại hải sản khác. Đặc biệt, bánh dùng cho người ăn chay có thành phần chủ yếu gồm bột và khoai tây.

Các thành phần nguyên liệu sau khi trộn với nhau sẽ được nhồi vào những chiếc túi vải dạng hình ống dài (giống như xúc xích nhưng to hơn nhiều). Sau khi được hấp chín, người ta cắt ra thành từng lát tròn mỏng rồi đem phơi khô.

Khi sử dụng phải chiên giòn với dầu ăn nóng, bánh sẽ nở to ra gấp 3-4 lần nên được gọi là bánh phồng.

Hiện nay ngoài loại bánh phồng tôm truyền thống còn có thêm các loại như phồng tôm cua, phồng tôm mực, bánh phồng basa với mùi vị hấp dẫn và đặc sắc.

Phổ biến ở Đông Nam Á
Bánh phồng tôm được gọi là krupuk udang trong tiếng Indonesia, và chỉ là một biến thể của nhiều loại krupuk được công nhận trong ẩm thực Indonesia. Tại Indonesia nhiệm kỳ krupuk hoặc kerupuk được sử dụng như thuật ngữ chung để chỉ các loại bánh. Indonesia có lẽ có nhiều loại krupuk lớn nhất.

Krupuk udang (bánh phồng tôm) và các loại krupuk khác có mặt ở khắp mọi nơi ở Indonesia. Ví dụ về các nhãn hiệu krupuk udang phổ biến ở Indonesia bao gồm Finna và nhãn hiệu Komodo. Để đạt được độ giòn tối đa, hầu hết món krupuk udang thô được đóng gói sẵn này phải được phơi khô trước khi chiên giòn tại nhà. Để nấu krupuk, cần có một chảo và nhiều dầu ăn rất nóng. Raw krupuk khá nhỏ, cứng và có màu đậm hơn so với nấu chín. Các thị trấn đánh cá Sidoarjo ở Đông Java, cũng là Cirebon ở Tây Java, là nhà sản xuất chính của krupuk udang.

Bánh phồng tôm được gọi là keropok ở Malaysia. Chúng là một trong những món ăn nhẹ phổ biến nhất ở Malaysia và đặc biệt được phục vụ tại nhà của nhiều người trong các lễ hội (như Tết Nguyên Đán và Hari Raya).

Bánh phồng tôm được gọi là kropek (còn được đánh vần là kropeck) ở Philippines, hoặc theo tên tiếng Anh của họ là "prawn crakers" hoặc "fish crackers" (đặc biệt là trong các phiên bản thương mại được sản xuất hàng loạt). Chúng được làm từ bột mì truyền thống (thường là bột sắn), tôm bột hoặc cá, các loại gia vị khác nhau và nước. Không giống như ở Malaysia và Indonesia, kropek thường chỉ được ăn như một món ăn nhẹ hoặc món khai vị (rượu chôm chôm) đi kèm với rượu, tương tự như chicharon. Chúng thường được nhúng trong nước sốt dựa trên giấm cay, đáng chú ý nhất là sinamak (một loại giấm cay bản địa). Kropek cũng đã được đồng hóa vào ẩm thực Trung Quốc Philippines, thường được phục vụ như một món ăn phụ cho một số món ăn Philippines gốc Trung Hoa.

Hình ảnh

Tham khảo

Bánh Việt Nam
Ẩm thực miền Nam Việt Nam
Ẩm thực Đồng Tháp
Ẩm thực Việt Nam
Ẩm thực Indonesia
Ẩm thực Malaysia
Ẩm thực Myanmar
Món chiên ngập dầu
Sa Đéc


title: Profundisepta circularis

text:
Profundisepta circularis là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Fissurellidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Profundisepta


title: Conus chiapponorum

text:
Conus chiapponorum là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Conidae, họ ốc cối.

Giống như tất cả các loài thuộc chi Conus, chúng là loài săn mồi và có nọc độc. Chúng có khả năng "đốt" con người, do vậy khi cầm chúng phải hết sức cẩn thận.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

 The Conus Biodiversity website

Conus
Động vật được mô tả năm 2004


title: Villeneuve-Saint-Georges (tổng)

text:
Tổng Villeneuve-Saint-Georges là một tổng thuộc tỉnh Val-de-Marne trong vùng Île-de-France.

Các xã

Tổng Villeneuve-Saint-Georges bao gồm phần phía tây và nam của xã Villeneuve-Saint-Georges. Phần phía đông bắc của Villeneuve-Saint-Georges thuộc tổng Valenton.

|-
| Villeneuve-Saint-Georges, commune entière || align="right" | 28 361 || align="right" | 94 190 || align="right" | 94 078
|}

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang mạng của tổng hội đồng Val-de-Marne

Villeneuve-Saint-Georges


title: Anthophorula pygmaea

text:
Anthophorula pygmaea là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Cresson mô tả khoa học năm 1872.

Chú thích

Tham khảo

Anthophorula
Động vật được mô tả năm 1872


title: Oreophryne minuta

text:
Oreophryne minuta là một loài ếch trong họ Nhái bầu. Chúng là loài đặc hữu của Tây Papua, Indonesia.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới.

Nguồn
 Richards, S. & Iskandar, D. 2004. Oreophryne minuta. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 23 tháng 7 năm 2007.

Chú thích

Tham khảo

Oreophryne
Động vật lưỡng cư Tây New Guinea


title: Rimondeix

text:
Rimondeix là một xã thuộc tỉnh Creuse trong vùng Nouvelle-Aquitaine miền trung nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 452 mét trên mực nước biển.

Dân số

Địa điểm nổi bật
 Nhà thờ từ thế kỷ 12.

Liên kết ngoài
 Rimondeix on the Quid website

Tham khảo

Xã của Creuse


title: Ramatuelle

text:
Ramatuelle là một xã ở tỉnh Var trong vùng Provence-Alpes-Côte d’Azur, Pháp. Xã này có diện tích 35,57 km², dân số năm 2006 là 2271 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 146 mét trên mực nước biển. Danh xưng dân địa phương trong tiếng Pháp là Ramatuellois.

Biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang mạng chính thức của Ramatuelle
 Ramatuelle trên trang mạng của Viện địa lý quốc gia
 Trang mạng festival Jazz tại Ramatuelle

Xã của Var


title: Vương Thực

text:
Vương Thực (chữ Hán:王植; bính âm:Wang Zhi; ???-200) là một nhân vật hư cấu trong tiểu thuyết lịch sử Tam Quốc diễn nghĩa của nhà văn La Quán Trung. Trong triểu thuyết này Vương Thực được mô tả là thái thú Huỳnh Dương dưới trướng của Tào Tháo và là thông gia với Thái thú Lạc Dương là Hàn Phúc. Vương Thực đã bị Quan Vũ giết hại khi truy đuổi không cho ông này tìm về với người anh kết nghĩa của mình là Lưu Bị, điều đó được thể hiện trong điển tích "qua năm ải, chém sáu tướng" tại Hồi thứ 27.

Câu chuyện

Sau khi Quan Vũ đi qua ba ải và chém 04 tướng Khổng Tú, Hàn Phúc, Mạnh Thản và Biện Hỉ thì đoàn đã tới lãnh địa ở Huỳnh Dương. Vương Thực vốn là thông gia với Hàn Phúc, nghe tin Hàn Phúc bị Quan Vũ giết liền nghĩ kế hại ngầm. Khi Quan Vũ đến nơi, Vương Thực đón chào tử tế và mời Quan Vũ cùng đoàn vào nhà khách nghỉ tạm một đêm cho đỡ mệt rồi ngày mai lên đường. Trong nhà khách xếp đặt chu tất và Vương Thực mời Quan Vũ đi dự tiệc, Quan Vũ cáo từ nhưng Vương Thực còn sai người đưa cỗ đến nhà khách. Quan Vũ vì đi đường nhọc mệt, mời hai chị ăn cơm chiều xong, để hai chị nghỉ ở phòng chính rồi sai những người tuỳ tùng đi nghỉ, cho ngựa ăn. Ông ta cũng cởi áo giáp nghỉ ngơi.

Lúc đó Vương Thực mới gọi mật gọi tùng sự là Hồ Ban và dặn rằng: "Quan Vũ đi trốn, giữa đường lại giết thái thú và tướng giữ quan, phạm tội đáng chết. Người ấy vũ dũng khó địch nổi. Đêm nay ngươi đem một nghìn quân vây kín nhà khách, mỗi người một bó đuốc, đợi đến canh ba, nhất tề phóng hoả. Không phân biệt ai, đốt chết hết. Ta tự đem quân ứng tiếp".

Hồ Ban vâng lời điểm quân sĩ, ngầm đem củi khô chất đầy chung quanh nhà khách, hẹn giờ khởi sự. Nhưng sau đó Hồ Ban gặp Quan Vũ và thấy khâm phục đồng thời đọc được bức thư của cha liền cảm động và mật báo cho Quan Vũ biết chuyện và giúp Quan Vũ trốn thoát. Quan Vũ đi được vài dặm, thì Vương Thực dẫn quân đuổi theo và mới đánh với Quan Vũ thì đã bị chém chết tại chỗ.

Trọng Tương vấn Hán
Trong tác phẩm Trọng Tương vấn Hán, Vương Thực được đề cập đến là hậu kiếp của Vương Ế một trong sáu tướng phản bội Hạng Vũ, nên đã phải trả giá vì hành vi của kiếp trước.

Xem thêm
 Biện Hỉ
 Tần Kỳ
 Danh sách nhân vật hư cấu trong Tam quốc diễn nghĩa
 Danh sách sự kiện hư cấu trong Tam Quốc diễn nghĩa

Tham khảo

List of fictional people of the Three Kingdoms#Chapter 27

Nhân vật Tam quốc diễn nghĩa
Người Trung Quốc giả tưởng


title: Mitrella noel

text:
Mitrella noel là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Columbellidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Mitrella (Columbellidae)
Động vật được mô tả năm 2009


title: 2990 Trimberger

text:
2990 Trimberger (1981 EN27) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 2 tháng 3 năm 1981 bởi S. J. Bus ở Siding Spring.

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 2990 Trimberger

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1981


title: Salgen

text:
Salgen là một đô thị ở huyện Unterallgäu bang Bayern, Đức.

Tham khảo


Cộng hòa Công nhân Xã hội chủ nghĩa Phần Lan (tiếng Nga: Финляндская Социалистическая Рабочая Республика, tiếng Phần Lan: Suomen sosialistinen työväentasavalta, tiếng Thụy Điển: Finlands socialistiska arbetarrepublik) đã được thành lập và tồn tại trong thời gian ngắn bởi Chính phủ Xã hội chủ nghĩa Phần Lan. Nước này được thành lập sau một cuộc cách mạng trong Nội chiến Phần Lan và sau Cách mạng tháng Mười Nga. Nhà nước này không sử dụng tên đó trước ngày 28 tháng 1 năm 1918 bởi sắc lệnh của Xô viết Helsinki (sau được gọi là Hội đồng Nhân dân Helsinki). Cách mạng đã được phát động bởi những người đứng đầu thuộc phái Bolshevik trong Đảng Xã hội Dân chủ Phần Lan. Hội đồng nhân dân (kansanvaltuuskunta), mà ngày nay gọi là Xô viết, đã được tổ chức bởi Xã hội chủ nghĩa Phần Lan, cùng với Xô viết Helsinki, là chỗ dựa của chính phủ.

Lịch sử

Chính quyền này đã đàm phán một Hiệp ước Hữu nghị với nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Liên bang Nga dã được hoàn thành vào ngày 1 tháng 3 và thông qua ở Petrograd.Hồng quân (Phần Lan) đã bị thất bại vào cuối tháng 3 năm 1918 trong sự kết thúc của cuộc Nội chiến Phần Lan bởi quân Bạch vệ Phần Lan được sự ủng hộ củ các lực lượng vũ trang Đế quốc Đức. Cương lĩnh và bản dự thảo hiến pháp của nước Cộng hòa Xã hôi chủ nghĩa, được viết bởi Otto Wille Kuusinen, chịu ảnh hưởng của chủ nghĩa xã hội dân chủ, bởi tư tưởng tự do trong bản Tuyên ngôn Độc lập của Hoa Kỳ và bởi chế độ của Thụy Sĩ. Mục tiêu chính ở đây là cải cách xã hội và lời tuyên bố để đạt được mục đích này đã được Nghị viện dân chủ làm cơ sở trên các nguyên tắc tôn trọng chủ quyền của nhân dân và các dân tộc, quốc gia tự quyết. Nền chuyên chính vô sản như theo chủ nghĩa Marx đã không có trong cương lĩnh, sự hiềm khích trong việc thiết lập một nước Phần Lan xã hội dân chủ. Cộng hòa Công nhân Xã hội chủ nghĩa Phần Lan nhận được sự ủng hộ từ phía Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Liên bang Nga, mà cũng phải giúp đỡ và ủng hộ các chính phủ Cộng sản ở Cộng hòa Xô viết Hungary và Cộng hòa Xô viết Bavaria. Cộng hòa Công nhân Xã hội chủ nghĩa Phần Lan hầu như bắt đầu vào cuộc chiến trong vùng kiểm soát của mình là ở các khu công nghiệp phía nam, trong khi đó thì kẻ địch của họ đang kiểm soát một vùng lãnh thổ rộng lớn, nhưng dân sư ở phía bắc lại rất thưa thớt. Những lối vào của tàu hỏa Đức và Bạch vệ Phần Lan, và bản thân quân đội Đức đóng ở đây dã ép buộc Cộng hòa Công nhân Xã hội chủ nghĩa Phần Lan phải tối đa dựa vào sự giúp đỡ của Xô viết, cả về quân sự lẫn kinh tế, cách này cũng tan vỡ khi Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Liên bang Nga đang phải bân rộn trong cuộc Nội chiến Nga. Những người Cộng sản đã thất bại và mười trong số hàng ngàn người trong Đảng Xã hội Dân chủ trở thành nạn nhân của sự dã man trong cuộc khủng bố trắng. Những người còn lại phải ẩn trốn, chuyển sang hoạt động bí mật hay rời khỏi đất nước. Vài tháng sau đó, nhiều người rời khỏi đất nước đã thành lập Đảng Cộng sản Phần Lan trong vùng tị nạn tại Moskva.

Xem thêm
 Liên Xô
 Phần Lan

Tham khảo

Treaty of Friendship with the Finnish Socialist Workers’ Republic, một hiệp ước Nga - Phần Lan.
Treaty with the Finnish Socialist Workers’ Republic, ghi chép của Lênin về vấn đề này.
 Viện Sử học, Thế giới - Những sự kiện lịch sử (1901-1945). Nhà xuất bản Giáo dục. Hà Nội. 2001. Trang 110.
 .
 Haapala, Pertti (2014), The Expected and Non-Expected Roots of Chaos: Preconditions of the Finnish Civil War. In: Tepora, T. & Roselius, A. (eds.) The Finnish Civil War 1918. History, Memory, Legacy, pp. 21–50. Brill Academic Press, ISBN 978-900-4243-66-8.
 Jussila, Osmo (2007), Suomen historian suuret myytit. WSOY, ISBN 978-951-0-33103-3.
 Jyränki, Antero (2014), Kansa kahtia, henki halpaa. Oikeus sisällissodan Suomessa?, ISBN 978-951-884-520-4.
 Kalela, Jorma (2008), Yhteiskunnallinen kysymys ja porvarillinen reformismi. In: Pernaa V. & Niemi K. Mari (eds.) Suomalaisen yhteiskunnan poliittinen historia, pp. 31–44, ISBN 978-951-37-5321-4.
 Keränen Jorma, Tiainen Jorma, Ahola Matti, Ahola Veikko, Frey Stina, Lempinen Jorma, Ojanen Eero, Paakkonen Jari, Talja Virpi & Väänänen Juha (1992), Suomen itsenäistymisen kronikka. Gummerus, ISBN 951-20-3800-5.
 Kettunen, Pauli (1986), Poliittinen liike ja sosiaalinen kollektiivisuus: tutkimus sosialidemokratiasta ja ammattiyhdistysliikkeestä Suomessa 1918-1930. Historiallisia tutkimuksia 138. Gummerus, Jyväskylä, ISBN 951-9254-86-2.
 Klemettilä, Aimo (1989), Lenin ja Suomen kansalaissota. In: Numminen J., Apunen O., von Gerich-Porkkala C., Jungar S., Paloposki T., Kallio V., Kuusi H., Jokela P. & Veilahti V. (eds.) Lenin ja Suomi II, pp. 163–203, ISBN 951-860-402-9.
 Manninen, Ohto (1995), Vapaussota - osana suursotaa ja Venäjän imperiumin hajoamista. In: Aunesluoma, J. & Häikiö, M. (eds.) Suomen vapaussota 1918. Kartasto ja tutkimusopas, pp. 21–32, ISBN 951-0-20174-X.
 Payne, Stanley G. (2011), Civil War in Europe, 1905-1949. Cambridge University Press, ISBN 978-1-107-64815-9.
 Pietiäinen, Jukka-Pekka (1992), Suomen ulkopolitiikan alku. In: Manninen, O. (ed.) Itsenäistymisen vuodet 1917–1920, III Katse tulevaisuuteen, pp. 252–403, ISBN 951-37-0729-6.
 Piilonen, Juhani (1993), Rintamien selustassa. In: Manninen, O. (ed.) Itsenäistymisen vuodet 1917-1920, II Taistelu vallasta, pp. 486–627, ISBN 951-37-0728-8.
 Pipes, Richard (1996), A Concise History of the Russian Revolution, ISBN 0-679-74544-0.
 Rinta-Tassi, Osmo (1986), Kansanvaltuuskunta Punaisen Suomen hallituksena. Opetusministeriö, ISBN 951-860-079-1.
 Suodenjoki, Sami (2009), Siviilihallinto. In: Haapala, P. & Hoppu, T. (eds.) Sisällissodan pikkujättiläinen, pp. 246–269, ISBN 978-951-0-35452-0.
 .
 Upton, Anthony F. (1981), Vallankumous Suomessa 1917-1918, II, Gummerus Oy, ISBN 951-26-2022-7.

Phần Lan
Phần Lan, Cộng hòa Công nhân Xã hội chủ nghĩa
Phần Lan
Cựu Cộng hòa xã hội chủ nghĩa
Lịch sử Phần Lan


title: Herochroma viridaria

text:
Herochroma viridaria là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Loài này có ở Trung Quốc (Phúc Kiến, Hải Nam, Quảng Tây, Tứ Xuyên), Malaysia, miền bắc Thái Lan, miền bắc Việt Nam và Nepal.

Phân loài
Herochroma viridaria peperata (Herbulot, 1989)
Herochroma viridaria viridaria Moore, 1867

Chú thích

Liên kết ngoài
A study on the genus Herochroma Swinhoe in China, with desriptions of four new species (Lepidoptera: Geometridae: Geometrinae). Acta Entomologica Sinica

Herochroma


title: Saint-Yzans-de-Médoc

text:
Saint-Yzans-de-Médoc  là một xã thuộc tỉnh Gironde trong vùng Aquitaine tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 1-14 mét trên mực nước biển.

Tham khảo
 INSEE commune file

Saintyzansdemedoc


title: Eutelia

text:
Eutelia là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Loài
 Eutelia adoratrix Staudinger, 1892
 Eutelia adulatrix Hübner, 1813
 Eutelia discedens Hacker & Fibiger, 2006
 Eutelia distorta Hampson, 1912
 Eutelia furcata Walker, 1865 (đồng nghĩa: Eutelia distracta Walker, 1865, Eutelia piratica Schaus, 1940, Eutelia pertanda Dyar, 1925)
 Eutelia gaedei Hacker & Fibiger, 2006
 Eutelia pulcherrimus Grote, 1865 (alternative spelling Eutelia pulcherrima)
 Eutelia pyrastis Hampson, 1905

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

 Eurythmus at funet.fi
 Hacker, H. & Fibiger, M. (2006). "Cập nhật list of Micronoctuidae, Noctuidae (s.l.), và Hyblaeidae loài Yemen, collected during three expeditions năm 1996, 1998 và 2000, with comments và descriptions of species." Esperiana Buchreihe zur Entomologie 12: 75-166.
 Natural History Museum Lepidoptera genus database

Liên kết ngoài

Euteliinae

pt:Eutelia


title: Spilophora trigemina

text:
Spilophora trigemina là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Guérin-Méneville miêu tả khoa học năm 1844.

Chú thích

Tham khảo

Spilophora


title: Agriotes audisioi

text:
Agriotes audisioi là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Platia & Schimmel miêu tả khoa học năm 1992.

Chú thích

Tham khảo

Agriotes


title: Colletes dorni

text:
Colletes dorni là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Kuhlmann mô tả khoa học năm 2002.

Chú thích

Tham khảo

Colletes
Động vật được mô tả năm 2002


title: Anthophora fulvodimidiata

text:
Anthophora fulvodimidiata là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Dours mô tả khoa học năm 1869.

Chú thích

Tham khảo

Anthophora
Động vật được mô tả năm 1869


title: Lonchocarpus molinae

text:
Lonchocarpus molinae là một loài rau đậu thuộc họ Fabaceae.
Loài này chỉ có ở Honduras.

Chú thích

Tham khảo
 Nelson, C. 1998. Lonchocarpus molinae. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 19 tháng 7 năm 2007.

molinae
Thực vật Honduras


title: Luperogala paradoxa

text:
Luperogala paradoxa là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Medvedev & Samoderzhenkov miêu tả khoa học năm 1989.

Chú thích

Tham khảo

Luperogala


title: San Antonio del Sur, Cuba

text:
San Antonio del Sur là một đô thị và là một thành phố ở tỉnh Guantánamo của Cuba. Đô thị này nằm ở duyên hải phía nam của Cuba, giáp với eo biển Windward về phía nam.

Dân số
Năm 2004, đô thị San Antonio del Sur có dân số 26.509 người. Tổng diện tích , và mật độ dân số .

Tham khảo

Thành phố của Cuba


title: Smaragdina regalini

text:
Smaragdina regalini là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Medvedev & Kantner miêu tả khoa học năm 2002.

Chú thích

Tham khảo

Smaragdina


title: Teucholabis nodipes

text:
Teucholabis nodipes là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Teucholabis
Limoniidae ở vùng Afrotropic


title: Aigueblanche

text:
Aigueblanche là một xã thuộc tỉnh Savoie trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes ở đông nam nước Pháp.

Xem thêm
Commune của tỉnh Savoie

Tham khảo
INSEE
IGN

Xã của Savoie


title: Khăn quàng

text:
Khăn quàng neckerchief hay khăn choàng neckerchief () là loại khăn quàng cổ bằng vải hoặc len, khổ dài hoặc khổ vuông, dùng choàng vai hoặc quàng quanh cổ với mục đích giữ ấm, làm đẹp, hoặc là một thành tố trong một số loại đồng phục. Khăn quàng neckerchief được các thủy thủ và hướng đạo sinh mang theo kiểu cách tương tự như một cà vạt. Trong phương ngữ tiếng Việt miền Nam Việt Nam, khăn quàng thường chỉ loại khăn đặc biệt hình tam giác mà các đội viên đội thiếu niên tiền phong (ở Việt Nam cũng như ở các nước xã hội chủ nghĩa trước đây) đeo cùng đồng phục, gọi là khăn quàng đỏ.

Hải quân
Khi chưa được gấp lại, khăn quàng hải quân gồm có một mảnh vải hình tam giác vuông với đáy dài khoảng 3 bộ. Khi đeo khăn quàng, cạnh huyền của tam giác được cuộn về hướng của góc vuông cho đến khi nào phần lớn của khăn quàng bị thu lại trong cuộn và chỉ chừa lại một tam giác nhỏ.

Các thủy thủ mang khăn quàng có dạng hình vuông và khăn được gấp lại theo đường chéo thành một hình tam giác trước khi cuốn nó, bằng cách bắt đầu cuốn từ góc đỉnh tam giác về phía cạnh huyền của nó. Khăn quàng sau đó được mang phía sau lưng, nằm trên hay dưới cổ áo. Hai đầu đã cuộn, được kéo choàng quanh cổ người đeo cho đến khi chúng gặp nhau phía trước nơi nầy chúng được buột chặt lại với nhau bằng một nút thắt, thí dụ như nút dẹt hoặc bằng một dây thun hay một cái anô.

Hướng đạo

Một tổ chức mà biến khăn quàng thành một phần không thể thiếu trong đồng phục của nó là phong trào Hướng đạo. Khăn quàng, một vật thuộc nghi thức tổng quát của đồng phục được cho rằng là một vật hoang dã thực tiễn trong truyền thống Hướng đạo. Khăn quàng lúc chưa cuộn lại được thiết kế có khổ hoàn hảo để dùng như một vải băng hình tam giác trong sơ cứu (first aid).

Tại nhiều quốc gia, mỗi đoàn Hướng đạo sử dụng khăn quàng có màu riêng biệt của mình. Màu sắc thường thường là màu của đoàn mà có ý nghĩa lịch sử đặc biệt nào đó đối với đoàn Hướng đạo hay là đối với cộng đồng địa phương.

Khăn quàng Công viên Gilwell

Khăn quàng cũng có thể có những nhiệm vụ nghi thức quan trọng trong Hướng đạo. Một thí dụ là khăn quàng Liên đoàn Hướng đạo Đệ nhất Gilwell được trao cho khi hoàn thành khóa học Bằng Rừng.

Phong trào thiếu niên tiền phong

Khăn quàng của đội viên các đội thiếu niên tiền phong tại các nước thuộc phe xã hội chủ nghĩa cũng có hình dạng và cách thắt gần giống kiểu này, và thường có màu đỏ, được gọi là khăn quàng đỏ. Khăn quảng đỏ hình tam giác tù, quàng dưới ve cổ áo và thắt nút thả hai đầu khăn so le phía trước ngực.

Việt Nam
Ngoài các loại khăn phổ biến trên thế giới, tại Việt Nam còn có một số loại khăn khác như:
Khăn rằn: khăn khổ dài bằng vải kẻ ô vuông xanh-trắng hoặc đen-trắng, thông dụng ở nông thôn miền Nam Việt Nam, là loại khăn mà cả phụ nữ và nam giới đều sử dụng.
Khăn vuông: loại khăn khổ vuông, thường màu đen, bằng vải thường hoặc nhung the, thường được dùng bởi phụ nữ miền Bắc Việt Nam, có thể dùng để quàng cổ hoặc trùm lên đầu và thắt múi dưới cằm hoặc sau gáy.
 Khăn quàng đỏ: Loại khăn quàng màu đỏ hình tam giác cân thường làm từ vải bông, lụa hoặc valise là một phần đồng phục của các tổ chức thanh - thiếu niên như khăn màu vàng của đoàn sinh phong trào Thiếu Nhi Thánh Thể, khăn quàng đỏ sử dụng cho thiếu niên nhi đồng Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh khi đến trường.

Xem thêm
 Khăn quàng cổ

Tham khảo

Đồng phục Hướng đạo


title: Sinh vật biến đổi gen

text:
Sinh vật biến đổi gen (tiếng Anh: Genetically Modified Organism, viết tắt GMO) là một sinh vật mà vật liệu di truyền của nó đã bị biến đổi theo ý muốn chủ quan của con người. Ngoài ra cũng có thể có những sinh vật được tạo ra do quá trình lan truyền của gen trong tự nhiên. Ví dụ quá trình lai xa giữa cỏ dại với cây trồng biến đổi gen có cùng họ hàng có thể tạo ra loài cỏ dại mang gen biến đổi.

Sinh vật biến đổi gene có nhiều loại khác nhau. Nó có thể là các dòng lúa mỳ thương mại có gen bị biến đổi do tia điện từ (tia X) hoặc tia phóng xạ từ những năm 1950. Nó cũng có thể là các động vật thí nghiệm chuyển gen như chuột bạch hoặc là các loại vi sinh vật bị biến đổi cho mục đích nghiên cứu di truyền. Tuy nhiên, khi nói đến GMO người ta thường đề cập đến các cơ thể sinh vật mang các gen của một loài khác để tạo ra một dạng chưa hề tồn tại trong tự nhiên.

Việc ứng dụng sinh vật biến đổi gen di truyền thường phục vụ cho mục đích kinh tế khoa học. Sửa đổi di truyền là đặc trưng của một sự thay đổi vị trí trong các kiểu gen của một sinh vật, trái ngược với sự ngẫu nhiên, hay đặc trưng của tự nhiên và nhân tạo đột biến theo quy trình.

Động vật nói chung khó biến đổi hơn nhiều và đại đa số vẫn đang ở giai đoạn nghiên cứu. Động vật có vú là sinh vật mẫu tốt nhất cho con người, làm cho chúng được biến đổi gen để giống với các bệnh nghiêm trọng của con người, điều quan trọng đối với việc khám phá và phát triển các phương pháp điều trị. Các protein của con người biểu hiện ở động vật có vú có nhiều khả năng giống với các đối tác tự nhiên của chúng hơn là các protein biểu hiện ở thực vật hoặc vi sinh vật. Vật nuôi được biến đổi với mục đích cải thiện các tính trạng quan trọng về kinh tế như tốc độ tăng trưởng, chất lượng thịt, thành phần sữa, khả năng kháng bệnh và tỷ lệ sống sót. Cá biến đổi gen được sử dụng cho nghiên cứu khoa học, làm vật nuôi và làm nguồn thực phẩm. Kỹ thuật di truyền đã được đề xuất như một cách để kiểm soát muỗi, một vật trung gian truyền bệnh của nhiều căn bệnh chết người. Mặc dù liệu pháp gen người vẫn còn tương đối mới, nhưng nó đã được sử dụng để điều trị rối loạn di truyền chẳng hạn như suy giảm miễn dịch kết hợp nghiêm trọng và chứng mù bẩm sinh Leber.

Có nhiều phản đối đã được đưa ra đối với sự phát triển của GMO, đặc biệt là việc thương mại hóa chúng. Đa phần liên quan đến cây trồng biến đổi gen và liệu thực phẩm được sản xuất từ chúng có an toàn hay không và tác động của việc trồng chúng đối với môi trường. Các mối quan tâm khác là tính khách quan và nghiêm ngặt của các cơ quan quản lý, ô nhiễm thực phẩm không biến đổi gen, kiểm soát cung ứng thực phẩm, bằng sáng chế sự sống và việc sử dụng quyền sở hữu trí tuệ. Mặc dù có sự đồng thuận khoa học rằng thực phẩm có nguồn gốc từ cây trồng biến đổi gen không gây rủi ro lớn hơn cho sức khỏe con người so với thực phẩm thông thường, nhưng an toàn thực phẩm biến đổi gen là vấn đề hàng đầu bị chỉ trích. Dòng gen, tác động đến các sinh vật không phải mục tiêu và thoát ra ngoài là những mối quan tâm chính về môi trường. Các quốc gia đã áp dụng các biện pháp quản lý để đối phó với những lo ngại này. Có sự khác biệt trong quy định phát hành GMO giữa các quốc gia, với một số khác biệt rõ rệt nhất xảy ra giữa Hoa Kỳ và Châu Âu. Các vấn đề chính liên quan đến cơ quan quản lý bao gồm liệu thực phẩm biến đổi gen có nên được dán nhãn hay không và tình trạng của các sinh vật được chỉnh sửa gen.

Định nghĩa
Định nghĩa về sinh vật biến đổi gen (GMO) không rõ ràng và rất khác nhau giữa các quốc gia, tổ chức quốc tế và các cộng đồng khác. Theo nghĩa rộng nhất, định nghĩa về GMO có thể bao gồm bất kỳ thứ gì đã bị thay đổi gen, kể cả do tự nhiên. Ở một góc nhìn ít rộng hơn, nó có thể bao gồm mọi sinh vật đã bị con người thay đổi gen, bao gồm tất cả các loại cây trồng và vật nuôi. Vào năm 1993, Encyclopedia Britannica đã định nghĩa kỹ thuật di truyền là "bất kỳ kỹ thuật nào trong số nhiều kỹ thuật ... trong số đó thụ tinh nhân tạo, thụ tinh trong ống nghiệm (e.g., 'em bé trong ống nghiệm'), ngân hàng tinh trùng, nhân bản, và thao tác gen." Liên minh châu Âu (EU) đã gộp định nghĩa rộng tương tự trong các đánh giá ban đầu, đặc biệt đề cập đến GMO được sản xuất bởi "nhân giống chọn lọc và các phương tiện chọn lọc nhân tạo khác" Các định nghĩa này đã được điều chỉnh kịp thời với một số ngoại lệ được thêm vào do áp lực từ các cộng đồng khoa học và nông nghiệp, cũng như sự phát triển của khoa học. Định nghĩa của EU sau đó đã loại trừ nhân giống truyền thống, thụ tinh trong ống nghiệm, tạo ra đa bội hóa, nhân giống đột biến và các kỹ thuật dung hợp tế bào không sử dụng axit nucleic tái tổ hợp hoặc sinh vật biến đổi gen trong quy trình.

Sự mâu thuẫn và nhầm lẫn thậm chí còn lớn hơn liên quan đến nhiều chương trình dán nhãn "Non-GMO" hoặc "GMO-free" trong tiếp thị thực phẩm, trong đó ngay cả các sản phẩm như nước hoặc muối, không chứa bất kỳ chất hữu cơ và vật liệu di truyền nào (và do đó không thể biến đổi gen theo định nghĩa), đang được dán nhãn để tạo ấn tượng là "khỏe mạnh hơn".

Sản xuất

Tạo ra một sinh vật biến đổi gen (GMO) là một quá trình gồm nhiều bước. Các kỹ sư di truyền phải cô lập gen mà họ muốn đưa vào cơ thể vật chủ. Gen này có thể được lấy từ tế bào hoặc tổng hợp nhân tạo. Nếu gen được chọn hoặc bộ gen của sinh vật hiến tặng đã được nghiên cứu kỹ thì có thể truy cập được từ thư viện gen. Sau đó, gen này được kết hợp với các yếu tố di truyền khác, bao gồm vùng khởi động và yếu tố kết thúc phiên mã và dấu hiệu có thể chọn.

Lịch sử

Con người đã thuần hóa thực vật và động vật từ khoảng 12.000 năm trước Công nguyên, sử dụng nhân giống có chọn lọc hoặc chọn lọc nhân tạo (tương phản với chọn lọc tự nhiên). Quá trình nhân giống chọn lọc, trong đó các sinh vật có tính trạng mong muốn (và do đó với gen mong muốn) được sử dụng để nhân giống thế hệ tiếp theo và các sinh vật thiếu đặc điểm không được nhân giống , là tiền thân của khái niệm biến đổi gen hiện đại. Những tiến bộ khác nhau trong di truyền học cho phép con người trực tiếp thay đổi DNA và do đó là gen của các sinh vật. Năm 1972, Paul Berg đã tạo ra phân tử DNA tái tổ hợp đầu tiên khi ông kết hợp DNA từ virus khỉ với DNA của virus lambda.
trái|nhỏ|Năm 1974, Rudolf Jaenisch tạo ra động vật biến đổi gen đầu tiên.

Vi khuẩn

Vi khuẩn là những sinh vật đầu tiên được biến đổi gen trong phòng thí nghiệm, do việc sửa đổi nhiễm sắc thể của chúng tương đối dễ dàng. Sự dễ dàng này khiến chúng trở thành những công cụ quan trọng để tạo ra các GMO khác. Các gen và thông tin di truyền khác từ nhiều loại sinh vật có thể được thêm vào plasmid và đưa vào vi khuẩn để lưu trữ và sửa đổi. Vi khuẩn rẻ tiền, dễ phát triển, vô tính, nhân lên nhanh chóng và có thể được bảo quản ở -80 °C gần như vô thời hạn. Sau khi một gen được phân lập, nó có thể được lưu trữ bên trong vi khuẩn, cung cấp nguồn cung cấp không giới hạn cho nghiên cứu. Một số lượng lớn các plasmid tùy chỉnh làm cho thao tác chiết xuất DNA từ vi khuẩn trở nên tương đối dễ dàng.

nhỏ|Tác phẩm nghệ thuật này được tạo ra bằng vi khuẩn đã biến đổi để thể hiện 8 màu khác nhau của protein huỳnh quang

Tranh cãi

Có nhiều tranh cãi về GMO, đặc biệt là liên quan đến việc chúng được thải ra ngoài môi trường phòng thí nghiệm. Các tranh chấp liên quan đến các bên như người tiêu dùng, nhà sản xuất, công ty công nghệ sinh học, cơ quan quản lý chính phủ, tổ chức phi chính phủ và nhà khoa học. Nhiều mối quan tâm trong số này liên quan đến cây trồng biến đổi gen và liệu thực phẩm được sản xuất từ chúng có an toàn hay không và tác động của việc trồng chúng đối với môi trường. Những tranh cãi này đã dẫn đến các vụ kiện tụng, tranh chấp thương mại quốc tế và các cuộc biểu tình, cũng như quy định hạn chế đối với các sản phẩm thương mại ở một số quốc gia. Hầu hết các mối quan tâm xoay quanh việc GMO ảnh hưởng đến sức khỏe và môi trường như thế nào. Chúng bao gồm việc gây ra dị ứng hay không, các gen chuyển đổi có thể chuyển sang tế bào người hay không và liệu các gen không được phép sử dụng cho con người có thể lai xa vào an ninh lương thực hay không.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 ISAAA database
 GMO-Compass: Thông tin về sinh vật biến đổi gen

Sinh học
Sinh học phân tử
Di truyền học
Nông nghiệp


title: Sân bay Soummam

text:
Sân bay Soummam , là một sân bay gần Bejaia, Algérie.

Các hãng hàng không và các điểm đến
Aigle Azur (Marseille, Paris-Orly)
Air Algérie (Algiers, Annaba, Lyon, Marseille, Paris-Orly)

Tham khảo

Liên kết ngoài
bay Algérie

Soummam


title: Vaumoise

text:
Vaumoise là một xã thuộc tỉnh Oise trong vùng Hauts-de-France phía bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 110 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

INSEE

Xã của Oise