title: Chàm (bệnh)

text:
Chàm (eczema) là tình trạng viêm da sẩn mụn nước do phản ứng với các tác nhân nội và ngoại sinh.

Bệnh Eczema, lấy từ gốc tiếng Hy Lạp: Eczeo – chỉ những tổn thương là mụn nước, bệnh được biết từ thế kỷ thứ 2 trước công nguyên với sự hiểu biết là do rối loạn một số yếu tố ở ngay trong cơ thể. Dân gian thường gọi là chàm tổ đỉa, vì tổn thương tái diễn lâu ngày da sần sủi kèm theo các lỗ hút sâu rỉ nước vàng như mồm con đỉa.

Eczema là một trạng thái viêm lớp nông của da cấp tính hay mạn tính, tiến triển từng đợt hay tái phát, lâm sàng biểu hiện bằng đám mảng đỏ da, mụn nước và ngứa. Nguyên nhân gây bệnh rất phức tạp, do: nội giới, ngoại giới nhưng bao giờ cũng có vai trò thể địa dị ứng. Về mô học có hiện tượng xốp bào (Spongiosis). Eczema là bệnh ngoài da phổ biến, là bệnh da ngứa điển hình, mạn tính hay tái phát, điều trị còn khó khăn

Triệu chứng và diễn biến của bệnh
Bệnh là hiện tượng viêm bì, thượng bì, nguyên nhân rất phức tạp, thường phát sinh do một quá trình phản ứng của da trên một cơ địa đặc biệt dễ phản úng với dị nguyên ở trong cơ thể (hoặc một số rất ít) ở ngoài cơ thể, với biểu hiện tổn thương trên da là những mảng hồng ban, mụn nước thành đám, tái đi tái lại nhiều lần và rất ngứa.

Bệnh tiến triển qua các giai đoạn: Hồng ban, mụn nước, chảy nước, đóng vảy tiết, bong vảy và Lichen hóa.

 Giai đoạn hồng ban

Thường bị bỏ qua, bệnh nhân thường bỏ qua không đi khám bệnh, các thầy thuốc cũng thường bỏ qua vì nhiều khi dấu hiệu này biến mất không để lại dấu hiệu bệnh lý của bệnh ngoài da, hoặc đây chỉ là dấu hiệu ban đầu của một bệnh ngoài da khác

Giai đoạn mụn nước

Đây là đặc trưng cơ bản của bệnh, mụn nước thường tập trung thành từng đám, kích thước to 1 – 2 mm, tương đối đồng đều, phát triển đùn từ dưới lên hết lớp này đển lớp khác, mụn nước tự vỡ (hoặc do gãi) làm chảy nước dịch nhày. Nếu có bội nhiễm thì tổn thương sưng phù nhiều dịch tiết hoặc có mủ

Giai đoạn đóng vảy tiết

Bong da và lên da non: Dịch nhày và huyết tương đóng khô lại kèm theo hiện tượng da chết thành mảng bong ra để lại bện dưới là lớp da non nhẵn bóng như vỏ hành hơi sẫm màu nền da hơi chai cộm

Giai đoạn Lichen hoá (hằn cổ trâu)
Eczema tiến triển lâu ngày, da càng ngày càng sẫm màu, tăng nhiễm cộm, bề mặt xù xì thô ráp, sờ nền cứng cộm, các hằn da nổi rõ, ở giữa các hằn da có các sẩn dẹt như trong bệnh lichen, quá trình này gọi là liken hoá.

Bệnh diễn biến đan xen từng đợt, có thể có chu kỳ phát nặng (hoặc tạm lui) theo mùa. Các giai đoạn của bệnh thường xen kẽ lồng vào nhau, ngứa là triệu chứng xuyên suốt, xuất hiện sớm nhất và tồn tại dai dẳng

Các thể lâm sàng

Eczema tiếp xúc (Contact eczema, contact  dermatitis)
Xuất hiện đầu tiên ở vùng tiếp xúc, thường là vùng hở, có khi in rõ hình vật tiếp xúc (hình quai dép, dây đồng hồ, kính đeo mắt...) Tổn thương cơ bản là da đỏ xung huyết, hơi nề, trên bề mặt có mụn nước, có thể có hình thái mãn tính khô dày cộm có vảy. Dừng tiếp xúc với dị vật bệnh thuyên giảm, tiếp xúc lại bệnh vượng lên. Làm phản ứng da với chất tiếp xúc cho kết quả dương tính

Eczema thể địa  (Atopic dermatitis)
Đây là thể lâm sàng thường gặp nhất, liên quan nhiều đến yếu tố tự miễn, theo lứa tuổi lại có biểu hiện lâm sàng khác nhau:

Eczema thể địa ở tuổi nhũ nhi và sơ sinh: Bệnh thường ở mặt trán, hai bên cân đối nhau tạo nên tổn thương hình móng ngựa, hình cánh bướn (Bệnh chàm cánh bướm). Tổn thương thường là dát đỏ có nhiều mụn nước trên bề mặt, trợt, chảy dịch, có mủ hoặc đóng vảy tiết.

Eczema thể địa ở người lớn: Tổn thương cơ bản là những đám mảng mụn nước, tiết dịch hoặc đóng vảy tiết hoặc lichen hoá, vị trí ở bất cứ chỗ nào  trên cơ thể, tính đối xứng hai bên ít hơn (thường là bị cả hai bên cơ thể, nhưng có nhiều trường hợp tổn thương chỉ khu trú rõ rệt ở một bên còn vị trí tương ứng ở bên kia hoàn toàn bình thường). Các tổn thương thường ở các nếp gấp lớn, bàn tay, bàn chân...

Eczema thể đồng tiền (Nummular Eczema)
Các đám tổn thương hình tròn hoặc ovan, ban đầu là đám đỏ tiết dịch, có mụn nước, sẩn, tiết dịch, vảy tiết, vảy da, lichen hoá có giới hạn rõ ràng, thường khu trú rõ ràng ở mặt duỗi của chi (mặt trước cẳng chân, tay, mu bàn chân bàn tay...Có ý kiến cho răng Eczema đồng tiền là một thể đặc biệt của Eczema vi khuẩn, có ý kiến lại cho rằng eczema đồng tiền là một phân thể của eczema thể địa

Eczema da dầu (Seborrheic dermatitis)
Vị trí thường gặp nhất là đầu, ở mặt thường bị ở lông mày, quanh mắt, giữa mũi, nếp mũi má,sau tai. Tổn thương là đám mảng đỏ trên có vảy, vảy mỡ, đôi khi có sẩn trên bề mặt, giới hạn tương đổi rõ, khô. Vi thể có hiện tượng xốp bào.

Nguyên nhân và cơ chế bệnh sinh

Nguyên nhân phức tạp nhiều khi khó hoặc không phát hiện được. Có thể do:

Nguyên nhân ngoại giới

Các yếu tố vật lý,hoá học, thực vật, sinh vật học đụng chạm vào da gây cảm ứng thành viêm da, eczema (các chất này gọi là di nguyên). Ví dụ: ánh sáng, thuốc bôi, tiêm uống, các hoá chất dùng trong công nghiệp, trong gia đình (cao su, kền, crôm, xi măng, sơn...) Một số bệnh ngoài da gây ngứa (nấm, ghẻ...) do chà xát, bôi thuốc linh tinh... có thể trở thành eczema thứ phát.

Nguyên nhân nội giới

Rối loạn chức phận nội tạng, rối loạn thần kinh, rối loạn nội tiết có thể là nguyên nhân trực tiếp hay gián tiếp gây bệnh Eczema

Phản ứng dị ứng
Dù nguyên nhân nội giới hay ngoại giới, cũng đều có liên quan đến phản ứng đặc biệt của cơ thể dẫn đến phản ứng dị ứng, bệnh nhân có thể địa dị ứng. Theo Halpem và Coombs: Phản ứng Eczema được xếp vào kiểu mẫn cảm tế bào trì hoãn trong đó có vai trò của tế bào lympho mang ký ức kháng nguyên.

Điều trị

Dân gian chữa Eczema
Thường dùng vỏ cây Hoàng bá  (núc nác), giã nát đắp lên vùng da tổn thương, trong bộ đội thời đánh Mỹ cũng lưu truyền bài thuốc chữa ngoài da có tác dụng chữa các bệnh ngoài da và được một số cơ sở điều trị quân y đã áp dụng và phát triển

Đông y chữa Eczema
Do phong phối hợp với nhiệt và thấp lúc đầu thấy hơi đỏ và ngứa và sau một thời gian ngắn nổi cục, mụn nước, chảy nước, đóng vẩy, bong vẩy và khỏi.

Các bài thuốc Đông y chữa Eczema, chia thành 2 thể:

Thấp nhiệt

Triệu chứng: Da hồng, đỏ ngứa,có mụn nước, loét, chảy nước vàng, mùa hanh khô, chảy máu tươi, để lâu ngày có thể gây viêm họng

Pháp trị: thanh nhiệt táo thấp Bài thuốc trị Chàm thấp nhiệt: Hoàng cầm: 12; Hoàng bá: 12; bạch tiễn bì: 12; Linh bì: 12; Hoạt thạch: 12; Khổ sâm: 12; Sinh địa: 20 Ngân hoa: 20; Thổ phục linh: 20; N hoàng bá: 12; Hoàng đằng: 8;

Phong nhiệt

Triệu chứng: da hơi đỏ có mụn nước phát toàn thân, ngứa gãi chảy nước, ít loét

Pháp trị: Sơ phong thanh nhiệt, trừ thấp

Bài thuốc trị chàm phong nhiệt: Long đởm tả can thang gia giảm

Hoàng cầm: 8; Chi tử: 12; Qui đầu: 8; Sài hồ: 8; mộc thông: 8; Cam thảo: 2; sinh địa: 8; Trạch tả: 12; Sa tiền: 8; Thuyền thoái:6 Kinh giới: 12; X truật: 8; Ngưu bàng: 12; Khổ sâm: 12; N hoàng bá: 8; long đởm thảo: 8

Thuốc dùng ngoài

Thuốc ngâm: Dùng Tô mộc, Kinh giới, H đằng sắc đặc ngâm chỗ tổn thương khi nước còn nóng. Hoặc hàng ngày tắm bằng nước lá tre

Châm cứu

Tuỳ vị trí cơ thể, chọn huyệt tại chỗ và lân cận. Chân: Tam âm giao, Dương lăng tuyền,...Toàn thân: Trừ phong: Hợp cốc Trừ thấp: Túc tam lý Hoạt huyết: Huyết hải

Mãn tính

Do phong và huyết táo gây ra: da dày khô, ngứa, nổi cục, có mụn nước, hay gặp ở đầu,mặt, cổ chân, cổ tay, khuỷu tay, đầu gối, pháp trị: khu phong dưỡng huyết nhuận táo chàm mãn tính

Bài thuốc: Qui đầu: 12; Thục địa: 20; Bạch thược: 12; xuyên khung: 8; Kinh giới: 16; X truật: 12; Khổ sâm: 8; Thuyền thoái: 6; Phòng phong: 12 Tiễn bì:  10; Tật lê: 8; Địa phụ tử: 8;  Hoàng bá: 8; Hy thiêm:  12;

Thuốc dùng ngoài: Thuốc ngâm: Kinh giới, Hy thiêm đều 50g. nấu nước ngâm rửa làm mềm chỗ da bị xơ cứng và giảm ngứa nhanh

Tây y chữa Eczema
Phác đồ điều trị được chia thành 3 thể.

Chú thích

Bệnh da liễu
Khoa da
Bệnh tự miễn


title: Littoraria pintado

text:
Littoraria pintado là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Littorinidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Chi Ốc vùng triều


title: Alfhausen

text:
Alfhausen là một thị xã thuộc Samtgemeinde Bersenbrück huyện Osnabrück, Niedersachsen, Đức. Dân số cuối năm 2006 là 49.594 người.

Alfhausen có cự ly 27 km về phía bắc Osnabrück.

Tham khảo

Xã và đô thị ở huyện Osnabrück


title: Vriesea clausseniana

text:
Vriesea clausseniana là một loài thuộc chi Vriesea. Đây là loài đặc hữu của Brasil.

Chú thích

Tham khảo

BROMELIACEAE DA MATA ATLÂNTICA BRASILEIRA  truy cập 22 tháng 10 năm 2009

Thực vật Brasil
clausseniana


title: Saint-Julien-de-Concelles

text:
Saint-Julien-de-Concelles là một xã thuộc tỉnh Loire-Atlantique, trong vùng Pays de la Loire ở phía tây nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 24 mét trên mực nước biển. Theo điều tra dân số năm 1999 của INSEE, xã có dân số 6260 người.

Tham khảo
 INSEE commune file

Saintjuliendeconcelles


title: Metopoplus

text:
Metopoplus là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

Chú thích

Tham khảo

Natural History Museum Lepidoptera genus database

Hadeninae


title: Thiên thực

text:
Thiên thực là một sự kiện thiên văn học khi một thiên thể chuyển động vào bóng tối của thiên thể khác. Người Hy Lạp cổ gọi hiện tượng này là έκλειψις (tiếng Hy Lạp), phiên âm: ékleipsis, có nghĩa là sự vắng mặt. Hai hiện tượng thiên thực được biết đến nhiều nhất là nguyệt thực, khi Mặt Trăng đi vào vùng bóng tối của Trái Đất và nhật thực, khi Trái Đất đi vào bóng tối của Mặt Trăng.

Ngoài hai hiện tượng nhật thực và nguyệt thực xảy ra trong hệ thống Trái Đất - Mặt Trăng, thiên thực còn xảy ra khi một hành tinh đi vào bóng tối một Mặt Trăng của nó, khi một Mặt Trăng đi vào bóng của hành tinh mẹ, khi một Mặt Trăng đi vào bóng tối của một Mặt Trăng khác ở những hành tinh có nhiều Mặt Trăng.

Trong hệ thống sao đôi, thiên thực sao đôi xảy ra khi một sao thành phần bị khuất sau ngôi sao thứ hai trong hệ trong quá trình chuyển động trên mặt phẳng quỹ đạo của hệ sao đôi. Trong trường hợp này, ngôi sao nằm xa người quan sát hơn thực sự bị đĩa ngôi sao gần hơn che khuất, khác với sự vắng mặt biểu kiến trong các trường hợp trên.

Trong tất cả các trường hợp trên, thiên thực đều là một dạng của hiện tượng che khuất thiên văn hoặc quá cảnh thiên thể.

Nguyên nhân:

Bề mặt của hình nón bóng tối hoàn toàn (Umbra) được giới hạng bởi các đường tiếp tuyến ngoài giữa ngôi sao và thiên thể. Bề mặt hình nón bóng nửa tối (Penumbra) là khoảng không gian được giới hạng bởi những đường tiếp xúc trong giữa ngôi sao và thiên thể. Mỗi thiên thể trong một hệ sao đều có một hình nón bóng tối hoàn toàn. Chiều dài của bóng tối này phụ thuộc vào bán kính của ngôi sao, bán kính của thiên thể và khoảng cách giữa chúng. Ví dụ: Bóng tối hoàn toàn phía sau Trái Đất dài gấp 215 lần bán kính của nó.

Khi một thiên thể đi vào không gian của hình nón bóng tối, có nhiều khả năng xảy ra.

Thiên thực toàn phần xảy ra nếu thiên thể thứ hai đủ nhỏ và nằm hoàn toàn trong hình nón bóng tối hoàn toàn của thiên thể gần sao hơn.
Thiên thực một phần xảy ra khi thiên thể thứ hai nằm trên bề mặt của hình nón bóng tối hoàn toàn.
Thiên thực bóng mờ cũng được định nghĩa khi thiên thể thứ hai đi vào không gian của hình nón bóng mờ. Ví dụ Mặt Trăng bị bóng mờ của Trái Đất che, hiện tượng không thể quan sát bằng mắt thường, không được theo dõi và không có thống kê.

Phân biệt với che khuất thiên văn Thiên thực là khi 1 vật chuyển động vào bóng tối, còn che khuất thiên văn là khi 1 vật có thể không đi vào bóng tối nhưng vẫn bị che khuất đối với người quan sát.

Tham khảo

Liên kết ngoài

 A Catalogue of Eclipse Cycles
 Search 5,000 years of eclipses
 NASA eclipse home page
 International Astronomical Union's Working Group on Solar Eclipses
 Mark's eclipse chasing website
 Interactive eclipse maps site

Image galleries
The World at Night Eclipse Gallery
 Solar and Lunar Eclipse Image Gallery
 Williams College eclipse collection of images
 Prof. Druckmüller's eclipse photography site

Sự kiện thiên văn học

Hiện tượng Trái Đất
Tương quan chiêm tinh học


title: Montlevon

text:
Montlevon  là một xã ở tỉnh Aisne, vùng Hauts-de-France thuộc miền bắc nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Aisne

Tham khảo

Xã của Aisne


title: Epeolus bifasciatus

text:
Epeolus bifasciatus là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Cresson mô tả khoa học năm 1864.

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Epeolus
Động vật được mô tả năm 1864


title: Uzbekfilm

text:
Uzbekfilm (tiếng Uzbek: O’zbekfilm) là một hãng phim có trụ sở chính tại Tashkent.

Lịch sử hình thành và phát triển

Phim đã sản xuất

Phim truyện

Phim hoạt hình

Xem thêm

Tham khảo

Hãng phim Liên Xô
Hãng phim Uzbekistan


title: Iphis dux

text:
Iphis dux là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1857.

Chú thích

Tham khảo

Iphis


title: Montfort-sur-Risle

text:
Montfort-sur-Risle là một xã thuộc tỉnh Eure trong vùng Normandie miền bắc nước Pháp.

Huy hiệu

Xem thêm
Xã của tỉnh Eure

Tham khảo

Montfortsurrisle


title: 1026

text:
Năm 1026 là một năm trong lịch Julius.

Sự kiện

Sinh

Mất

Tham khảo

Năm 1026


title: Plombières-lès-Dijon

text:
Plombières-lès-Dijon là một xã thuộc tỉnh Côte-d’Or trong vùng Bourgogne-Franche-Comté miền đông nước Pháp.

Xem thêm
Xã của tỉnh Côte-d’Or

Tham khảo

Plombiereslesdijon


title: Dicranomyia prindlei

text:
Dicranomyia prindlei là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

Liên kết ngoài

Tham khảo

Dicranomyia
Limoniidae ở vùng Neotropic


title: San Giovanni Incarico

text:
San Giovanni Incarico là một đô thị ở tỉnh Frosinone trong vùng Lazio, có vị trí cách khoảng 100 km về phía đông nam của Roma và khoảng 20 km về phía đông nam của Frosinone. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 3.530 người và diện tích là 24,9 km².

San Giovanni Incarico giáp các đô thị: Arce, Ceprano, Colfelice, Falvaterra, Pastena, Pico, Pontecorvo, Roccasecca.

Lịch sử biến động dân số

Tham khảo

Liên kết ngoài
 www.comunesangiovanniincarico.fr.it

Đô thị tỉnh Frosinone


title: Stenophylax solotarewi

text:
Stenophylax solotarewi là một loài Trichoptera trong họ Limnephilidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.

Tham khảo

Trichoptera miền Cổ bắc
Stenophylax


title: Bánh bèo

text:
Bánh bèo là một món bánh xuất thân từ Cố Đô Huế rất thịnh hành ở miền Trung, ngoài ra cũng phổ biến ở miền Nam Việt Nam. Bánh bèo đã trở thành một nét đẹp trong văn hóa ẩm thực của người dân Viêt Nam từ bao đời nay. Tên bánh bèo có thể xuất phát từ hình dạng của nó: giống như cái lá của cây bèo.

Bánh bèo là sự kết hợp của 3 yếu tố chính đó là bánh làm từ bột gạo, nhân để rắc lên bánh làm bằng tôm xay nhuyễn, và nước chấm. Nước chấm bánh bèo là một hỗn hợp với thành phần chính là nước mắm và thường đổ trực tiếp vào bánh chứ không cần chấm. Món bánh bèo trở nên hấp dẫn và có mùi vị hơn khi thêm mỡ hành, đậu phộng rang giã nhỏ. Tuỳ theo địa phương mà có những cách thêm bớt khác nhau cho món bánh này, ví dụ ở Sài Gòn thường bỏ đậu xanh, đồ chua, lại cho ăn kèm bánh đúc, bánh ít, bánh bột lọc.

Ở miền Trung, bánh bèo thường được phân ra làm hai loại là bánh bèo Quảng Nam và bánh bèo Huế. Bánh bèo Quảng Nam thường là bánh to, dày, ăn với nhân là bột nấu nhão gồm có thịt, tôm băm, hẹ, khi ăn bỏ thêm ít hành phi, ớt băm. Bánh bèo Huế có khác chút ít, bánh mỏng hơn, có bột tôm sấy, khi ăn kèm theo da heo chiên giòn. Bánh bèo miền Trung đa phần đúc bằng chén (bánh bèo chén). Sang tới miền Nam thì bánh bèo có nhiều kiểu cách khác nhau, nhưng thường là ăn chung với nhiều loại bánh cũng như gia vị khác, làm cho hương vị đặc trưng của bánh bèo mất đi phần nào.

Ở miền Nam, bánh bèo biến thể thành bánh bèo ngọt. Trong chế biến người ta trộn nước đường (thường là đường vàng hòa tan vô nước rồi nấu sôi lên để nguội) vào bột gạo, có thêm lá dứa cho thơm. Nhân bánh thường là đậu xanh nấu tán nhuyễn và bánh bèo ngọt miền Nam ăn với nước cốt dừa. Đây là một món bánh ăn vặt rẻ tiền, ngon và là ký ức tuổi thơ của người miền Nam.

Các biến thể
Theo hình dạng, có thể phân ra làm hai loại là bánh bèo chén và bánh bèo nhỏ. Bánh bèo chén đúc bằng chén, bề ngoài to dày, thường thấy ở miền Trung; đặc biệt, tại Quảng Trị làm bánh bèo chén rất dày, cắn vào sừng sực mới chịu. Bánh bèo nhỏ đúc bằng vỉ nhôm, bề ngoài cái bánh thường nhỏ và mỏng, khi ăn trình bày nhiều cái ra dĩa.

Theo địa phương thì có thể phân ra làm nhiều loại:
Bánh bèo Hải Phòng (rất khác biệt với hầu hết các loại bánh bèo miền Trung cả về cách chế biến và cách thưởng thức)
Bánh bèo Quảng Trị
Bánh bèo Huế
Bánh bèo Quảng Nam
Bánh bèo Quảng Ngãi
Bánh bèo Hội An ( còn gọi là bánh bèo phố cổ)
Bánh bèo Sài Gòn
Bánh bèo Bình Dương (còn gọi là bánh bèo bì vì bánh bèo ở đây thường được chế biến có thêm bì thịt)
Bánh bèo chợ Thủ (An Giang)
Bánh bèo Đà Nẵng

Bánh bèo Hải Phòng
Bánh bèo chế biến theo phong cách ẩm thực Hải Phòng là một trong những món "ăn vặt" hay món ăn đường phố phổ biến nhất tại Hải Phòng. Về mức độ phổ biến trong những món ăn đường phố tại Hải Phòng thì nó cũng ngang ngửa món bánh mì cay. Món ăn này dù có cùng tên gọi nhưng cách thức chế biến rất khác loại bánh vẫn thường thấy ở xứ Huế và các tỉnh thành khác tại miền Trung Việt Nam. Bánh bèo kiểu Hải Phòng được xem là sự kết hợp hài hòa từ các thành phần bột gạo, hành phi, mộc nhĩ, thịt lợn để làm nhân bánh (rồi đổ vào khuôn lá chuối gấp hình chiếc thuyền nhỏ để hấp cách thủy) và nước chấm chua ngọt được chế biến từ xương lợn ninh. Một điều đặc biệt trong cách sử dụng nước mắm của nhiều người Hải Phòng là thường đun nóng cùng với nước ninh (hầm) xương lợn để pha chế nước chấm cho một số món như bánh bèo hoặc bánh cuốn kiểu Hải Phòng chẳng hạn, trong khi đó ở nhiều tỉnh thành thường không dùng nước ninh xương lợn chế cùng mà chỉ cần pha nguội nước mắm cốt cho loãng bớt rồi cho thêm một số thành phần quen thuộc vào như giấm, tỏi, ớt, đường...

Trong dân gian
Trong dân gian có lưu truyền nhiều bài ca dao, tục ngữ liên quan tới bánh bèo:

Ai ham trồng kiểng thì mê bánh bông lan
Còn như bánh tráng thì để hàng trai tơ
Ai mà hảo ngọt thì ăn bánh cam,
Ai mà nhát gan thì sợ bánh tét
Chỉ mấy ả giang hồ bánh bèo đớp sạch

Con quạ nó đứng chuồng heo
Nó kêu: bớ má, bánh bèo chín chưa ?

Ngoài ra còn có những bài đồng dao ngộ nghĩnh toàn chữ "b" về "Bà Ba béo", bán bánh bèo:
Bà Ba béo
bán bánh bèo
bên bờ biển
bị bom bi
bắn bảy bận

hay

Bà Ba béo
bán bánh bèo
bên bờ biển
bị bộ binh
bắt bỏ bốt...

Tham khảo

Liên kết ngoài

Ẩm thực miền Trung Việt Nam
Bèo
Món mặn Việt Nam
Ẩm thực miền Nam Việt Nam
Ẩm thực Việt Nam
Huế
Bèo
Món ăn Việt Nam làm từ gạo


title: 6412 Kaifu

text:
6412 Kaifu (1993 TL2) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 15 tháng 10 năm 1993 bởi K. Endate ở Kitami.

Tham khảo

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1993
Được phát hiện bởi Kin Endate


title: 26734 Terryfarrell

text:
26734 Terryfarrell là một tiểu hành tinh được phát hiện ngày 23 tháng 4 năm 2001 bởi nhà thiên văn học William Kwong Yu Yeung người Canada.

Tham khảo

Liên kết ngoài

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 2001


title: Kleindietwil

text:
Kleindietwil là một đô thị thuộc huyện Oberaargau, bang Bern, Thụy Sĩ. Đô thị này có diện tích km2, dân số thời điểm tháng 12 năm 2009 là người.

Tham khảo

Liên kết ngoài
[Trang mạng chính thức]

Đô thị của hạt Oberaargau


title: Epeolus cruciger

text:
Epeolus cruciger là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Panzer mô tả khoa học năm 1799.

Chú thích

Tham khảo

Epeolus
Động vật được mô tả năm 1799


title: Agrostis mannii

text:
Agrostis mannii là một loài cỏ thuộc họ Poaceae.
Loài này có ở Cameroon và Guinea Xích Đạo.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là đồng cỏ khô nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới vùng đất thấp.

Chú thích

Tham khảo
 Cheek, M. & Cable, S. 2000. Agrostis mannii. 2006 IUCN Red List of Threatened Species.  Truy cập 20 tháng 7 năm 2007.

Agrostis
Thực vật Cameroon
Thực vật Guinea Xích Đạo


title: Torellia cornea

text:
Torellia cornea là một loài ốc biển nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Capulidae.

Phân bố

Miêu tả
Độ dài vỏ lớn nhất ghi nhận được là 19.4 mm.

Môi trường sống
Độ sâu nhỏ nhất ghi nhận được là 500 m. Độ sâu lớn nhất ghi nhận được là 2818 m.

Chú thích

Tham khảo

Torellia


title: Rueyres-les-Prés

text:
Rueyres-les-Prés là một đô thị trong huyện Broye thuộc bang Fribourg ở Thụy Sĩ.

Tham khảo

Liên kết ngoài
 Trang mạng chính thức

Đô thị của bang Fribourg


title: Jurvielle

text:
Jurvielle  là một xã thuộc tỉnh Haute-Garonne trong vùng Occitanie tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 1250 mét trên mực nước biển.

Tham khảo

Xã của Haute-Garonne


title: Las Ventas con Peña Aguilera

text:
Las Ventas con Peña Aguilera là một đô thị trong tỉnh Toledo, Castile-La Mancha, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2006 (INE), đô thị này có dân số là 1351 người.

Tham khảo

Đô thị ở Toledo


title: Bà Mụ

text:
Xem thêm: Bà mụ (định hướng)
Bà Mụ (婆媒), gọi nôm na là Mẹ Sanh (hay "Mẹ Sinh", 媄生), tên Nho gọi là Bà Thư (婆姐) theo quan niệm dân gian là những tiên nương phụ trách vấn đề sinh nở, được người dân tại  Việt Nam thờ cúng theo tín ngưỡng.

Sự tích
Sự tích 12 Bà Mụ được Nguyễn Đổng Chi kể trong sách Lược khảo về thần thoại Việt Nam: Sự tích của 12 vị nữ thần này hiện nay chúng ta chỉ còn biết một cách lờ mờ. Có thuyết nói đó là các thần giúp việc cho Ngọc Hoàng từ lúc ông ta có ý định sáng tạo ra loài người. Nhưng cũng có thuyết lại cho đó là những thần được Ngọc Hoàng giao phó trách nhiệm sau khi ông đã sáng tạo ra đủ số lượng người và vật ở hạ giới. Nói cách khác, 12 bà Mụ là những vị thần có trách nhiệm nắn lại cơ thể cho một người nào đó khi được lệnh đầu thai.

Con số 12 Bà Mụ thường được giải thích bằng một vài quan điểm khác biệt nhau: có quan điểm cho rằng đó là một tập thể chịu trách nhiệm chung công việc tạo thành con người, và cách giải thích khác là mỗi Bà Mụ lo một việc: người nắn tai, người nắn mắt, người nắn tứ chi, người dạy trẻ cười, người dạy trẻ nói. Ở vùng đất phương Nam lại có quan niệm cho rằng 12 Bà Mụ là 12 vị luân phiên nhau lo việc thai sản trong 12 năm, tính theo "thập nhị chi" - tức theo 12 con giáp.

Danh sách 12 bà Mụ
Danh sách 12 bà Mụ, mỗi bà kiêm một việc trong sinh nở giáo dưỡng, bao gồm:

Mụ bà Trần Tứ Nương coi việc sanh đẻ (chú sanh)
Mụ bà Vạn Tứ Nương coi việc thai nghén (chú thai)
Mụ bà Lâm Cửu Nương coi việc thụ thai (thủ thai)
Mụ bà Lưu Thất Nương coi việc nặn hình hài nam, nữ cho đứa bé (chú nam nữ).
Mụ bà Lâm Nhất Nương coi việc chăm sóc bào thai (an thai)
Mụ bà Lý Đại Nương coi việc chuyển dạ (chuyển sanh)
Mụ bà Hứa Đại Nương coi việc khai hoa nở nhụy (hộ sản)
Mụ bà Cao Tứ Nương coi việc ở cữ (dưỡng sanh)
Mụ bà Tăng Ngũ Nương coi việc chăm sóc trẻ sơ sinh (bảo tống)
Mụ bà Mã Ngũ Nương coi việc ẵm bồng con trẻ (tống tử)
Mụ bà Trúc Ngũ Nương coi việc giữ trẻ (bảo tử)
Mụ bà Nguyễn Tam Nương coi việc chứng kiến và giám sát việc sinh đẻ (giám sanh).

Theo sách Đài Bắc thị tuế thời ký, tại Từ Hựu Cung Sơn ở Đài Bắc lại cung phụng tới 13 bà mẹ sanh, thêm một bà Đỗ Ngọc Nương chuyên đỡ đẻ (tiếp sanh).

Phong tục
Các bà Mụ được thờ cúng tại một số đền chùa như chùa Hóc Ông, chùa Biên Hòa, chùa Phước Tường Thủ Đức, chùa Minh Hương Gia Thạnh Chợ Lớn; trong gia đình khi phụ nữ mới sinh hay con cháu đau yếu, và đặc biệt được tôn vinh trong nghi thức cúng Mụ tổ chức khi đứa trẻ đầy cữ (mới sinh được 3 ngày), đầy tháng (sinh được 1 tháng); đầy tuổi tôi (sinh được 100 ngày) và thôi nôi (đầy năm).

Thông tin thêm
Tại Điện Ngọc Hoàng ở Đa Kao Thành phố Hồ Chí Minh có 12 pho tượng các bà Mụ trong tư thế ngồi ngai, mỗi tượng có một kiểu ngồi độc đáo với các động tác chăm sóc trẻ: bồng trẻ, cầm bình sữa, bồng bé bú, tắm cho bé v.v. Các pho tượng được làm từ khoảng đầu thế kỷ 20, bằng chất liệu gốm với màu sắc sinh động từ màu xanh lục đậu, lam cô-ban, trắng ngà, vàng đất, nâu đen, nâu đỏ.

Chú thích

Phong tục dân gian
Thần thánh Việt Nam


title: Ciudad Real (tỉnh)

text:
Ciudad Real là một tỉnh ở miền trung Tây Ban Nha, phía tây nam cộng đồng tự trị Castile-La Mancha. Tỉnh này giáp các tỉnh Cuenca, Albacete, Jaén, Córdoba, Badajoz, và Toledo. Thủ phủ là Ciudad Real.
Xem danh sách các đô thị tại Ciudad Real.

Vườn quốc gia Tablas de Daimiel nằm ở tỉnh Ciudad Real. Ngoài ra tỉnh này cũng có một phần vườn quốc gia Cabañeros chung với tỉnh Toledo.

Tham khảo


title: Silesis musculus

text:
Silesis musculus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1873.

Chú thích

Tham khảo

Silesis


title: Thị Trung, Lạc Sơn

text:
Thị Trung là một quận của địa cấp thị Lạc Sơn, tỉnh Tứ Xuyên, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 825 km2, dân số năm 2002 là 540.000 người.

Quận Thị Trung được chia thành
4 nhai đạo: Trương Công Kiều, Bạc Thủy, Thượng Hà, Bề Tử;
16 trấn: Tô Kê, An Cốc, Thổ Chủ, Thông Giang, Thủy Khẩu, Mưu Tử, Mao Kiều, Thanh Bình, Bạch Mã, Miên Trúc, Xa Tử, Lâm Giang, Cửu Phong, La Hán, Toàn Phúc, Đồng Gia.
10 hương: Dương Loan, Duyệt Lai, Kiếm Phong, Lăng Vân, Bình Hưng, Phổ Nhân, Thạch Long, Cửu Long, Nghinh Dương, Quan Miếu.
Các đơn vị này lại được chia thành 252 thôn hành chính, 43 khu xã

Tham khảo

Đơn vị cấp huyện Tứ Xuyên
Lạc Sơn, Tứ Xuyên


title: Tình yêu

text:
Tình yêu, ái tình hay gọi ngắn là tình (Tiếng Anh: love) là một loạt các cảm xúc, trạng thái tâm lý và thái độ khác nhau dao động từ tình cảm cá nhân đến niềm vui sướng. Tình yêu thường là một cảm xúc thu hút mạnh mẽ và nhu cầu muốn được ràng buộc gắn bó.

Tình yêu cũng được coi là một đức tính đại diện cho lòng tốt, lòng trắc ẩn và tình cảm của con người, như "mối quan tâm trung thành và nhân từ không ích kỷ vì lợi ích của người khác". Tình yêu cũng có thể mô tả các hành động từ bi và tình cảm đối với người khác, bản thân hoặc động vật.

Tình yêu với các hình thức khác nhau của nó hoạt động như một cảm xúc hỗ trợ chính cho các mối quan hệ giữa các cá nhân và, do tầm quan trọng tâm lý trung tâm của nó, là một trong những chủ đề phổ biến nhất trong nghệ thuật sáng tạo. Tình yêu đã được đặt ra là một chức năng để giữ cho con người cùng nhau chống lại mối đe dọa và để tạo điều kiện cho sự phát triển của loài người.

Người Hy Lạp cổ đại xác định bốn hình thức của tình yêu: Quan hệ gần gũi của họ hàng hay người thân (trong tiếng Hy Lạp, storge), tình bạn (philia), ham muốn tình dục và/hoặc cảm xúc lãng mạn (eros), và xúc cảm dành cho các giá trị tôn giáo (agape). Các tác giả hiện đại đã phân biệt các biến thể chi tiết hơn nữa của tình yêu lãng mạn. Các nền văn hóa không phải của phương Tây cũng có các biến thể khác nhau cho các trạng thái cảm xúc này. Sự đa dạng của việc sử dụng và ý nghĩa kết hợp với sự phức tạp của những cảm giác của tình yêu làm cho việc thống nhất xác định thế nào là tình yêu trở nên cực kỳ khó khăn khi so với các trạng thái cảm xúc khác.

Định nghĩa
Từ "tình yêu" có thể có nhiều ý nghĩa liên quan nhưng khác biệt trong các bối cảnh khác nhau. Nhiều ngôn ngữ khác sử dụng nhiều từ ngữ để diễn tả một số khái niệm khác nhau của "tình yêu"; một ví dụ là có 4 từ tiếng Hy Lạp cho "tình yêu" (storge, philia, eros, agape). Khác biệt trong khái niệm tình yêu của các nền văn hóa khác nhau dẫn đến việc thành lập một định nghĩa phổ quát cho tình yêu là rất khó khăn.

Mặc dù bản chất của tình yêu là một đề tài tranh luận thường xuyên, các khía cạnh khác nhau của từ này có thể được làm rõ bằng cách xác định những gì không phải là tình yêu (từ trái nghĩa của nó). Tình yêu như một biểu hiện chung của tâm lý tích cực (một hình thức mạnh mẽ của ưa thích) thường trái ngược với ghét bỏ (hoặc thờ ơ theo nghĩa trung tính); nếu tình yêu như một hình thức tình cảm thân mật bao gồm nhiều cảm xúc lãng mạn và ít cảm xúc tình dục, khi đó thường có nghĩa trái ngược với ham muốn; còn nếu tình yêu như một mối quan hệ giữa các cá nhân với cảm xúc lãng mạn, khi đó tình yêu đôi khi mang nghĩa trái ngược với tình bạn, mặc dù tình yêu thường được áp dụng cho các tình bạn gần gũi. (Nghĩa mơ hồ hơn nữa áp dụng cho các từ như "bạn gái", "bạn trai", hay thành ngữ "chỉ là bạn tốt").

Thảo luận tình yêu một cách trừu tượng thường đề cập đến một trải nghiệm một người cảm thông với một người khác. Tình yêu thường liên quan đến việc chăm sóc cho một người hay một vật (thuyết chăm sóc về tình yêu), bao gồm cả bản thân mình (tự ngưỡng mộ bản thân - narcissism). Ngoài sự khác biệt giữa các văn hóa trong sự hiểu biết về tình yêu, quan điểm về tình yêu cũng đã thay đổi rất nhiều theo thời gian. Một số nhà sử học trong giai đoạn Phục Hưng châu Âu hoặc sau thời Trung Cổ lại có quan niệm hiện đại về tình yêu lãng mạn, mặc dù sự tồn tại các cảm xúc lãng mạn được các bài thơ tình cổ đại ghi nhận.

Tính chất phức tạp và trừu tượng của tình yêu thường tạo ra các thành ngữ về tình yêu, ở đó tình yêu vượt trên mọi cảm xúc khác. Dẫn chứng là một số câu tục ngữ thông thường về tình yêu, từ "Tình yêu sẽ chiến thắng tất cả" của Virgil đến "Tất cả thứ bạn cần là tình yêu" của Beatles. Thánh Thomas Aquinas, sau Aristotle, định nghĩa tình yêu là "tạo ra điều tốt lành cho người khác." Bertrand Russell mô tả tình yêu như một điều kiện "có giá trị tuyệt đối", trái ngược với giá trị tương đối. Nhà triết học Gottfried Leibniz nói tình yêu là "vui mừng vì hạnh phúc của người khác." Nhà sinh học Jeremy Griffith định nghĩa tình yêu là "lòng vị tha vô điều kiện".

Nhà văn Lê Văn Hùng trong cuốn sách Nghệ thuật chinh phục trái tim (NXB Đồng Nai,1994) của ông, nơi trang 12 ông đã định nghĩa tình yêu như sau: “Tình yêu là một tình cảm tự nhiên của con người. Nó có thể là một sự trực cảm từ trái tim đến trái tim; hoặc có khi nó thông qua sự soi sáng của lý trí .Tình cảm đó là mạnh mẽ, thiêng liêng, bất diệt và huyền nhiệm. Nó là cội nguồn, là động lực của tất cả mọi thứ trên trên đời. Và chỉ khi nào bạn nhận ra rằng trên đời này không còn gì quý hơn nó thì đó chính là lúc bạn đã cảm nhận được thế nào là tình yêu”

(Nguồn : https://anhhoahong2.violet.vn/entry/the-nao-la-tinh-yeu-12246108.html)

 Tình yêu phi cá nhân

Mọi người có thể nói là yêu một đối tượng, nguyên tắc hoặc mục tiêu mà họ cam kết sâu sắc và có giá trị rất lớn. Ví dụ, sự tiếp cận từ bi và "tình yêu" của người làm công tác tình nguyện về nguyên nhân của họ đôi khi có thể được sinh ra không phải do tình yêu giữa các cá nhân mà là tình yêu phi cá nhân, lòng vị tha và niềm tin chính trị hoặc tinh thần mạnh mẽ. Mọi người cũng có thể "yêu" các vật thể, động vật hoặc các hoạt động nếu họ đầu tư vào việc gắn kết hoặc đồng nhất với những thứ đó. Nếu đam mê tình dục cũng có liên quan, thì cảm giác này được gọi là lệch lạc tình dục - paraphilia. Một nguyên tắc phổ biến mà mọi người nói rằng thứ họ yêu là chính cuộc sống.

Tình yêu cá nhân giữa con người với nhau

Tình yêu thương liên quan đến tình yêu giữa con người. Đó là một tình cảm mạnh mẽ hơn nhiều so với một cảm xúc thích thú đơn giản đối với một người. Tình yêu không được đáp lại liên quan đến những cảm xúc của tình yêu đơn phương. Tình yêu thương người-người gắn liền với mối quan hệ giữa các cá nhân. Tình yêu đó có thể tồn tại giữa các thành viên trong gia đình, bạn bè, và các cặp vợ chồng. Ngoài ra còn có một số rối loạn tâm lý liên quan đến tình yêu, chẳng hạn như erotomania.

Cơ sở sinh học
Các mô hình sinh học tình dục có xu hướng xem tình yêu như động lực của động vật có vú, giống như động lực khi đói hoặc khát. Helen Fisher, một chuyên gia hàng đầu trong chủ đề tình yêu, phân chia trải nghiệm tình yêu thành ba giai đoạn có chồng lấn lên nhau: ham muốn, thu hút và gắn bó. Ham muốn là cảm giác ham muốn tình dục; hấp dẫn lãng mạn xác định những gì con người cho là hấp dẫn và theo đuổi, tiết kiệm thời gian và năng lượng bằng cách lựa chọn; và sự gắn kết liên quan đến việc chia sẻ một gia đình, trách nhiệm làm cha mẹ, bảo vệ lẫn nhau, và ở con người có liên quan đến cảm giác an toàn và an ninh. Ba loại mô thần kinh khác nhau, bao gồm cả các chất dẫn truyền xung thần kinh và ba mô hình hành vi, có liên quan đến ba kiểu tình yêu lãng mạn này.

Ham muốn là đam mê tình dục ban đầu nhằm thúc đẩy giao phối, và liên quan đến sự tăng mạnh của hóa chất như testosterone và estrogen. Những tác dụng này hiếm khi kéo dài hơn một vài tuần hoặc vài tháng. Thu hút là mong muốn cá nhân và lãng mạn hơn đối với một ứng cử viên cụ thể để giao phối, phát triển từ ham muốn như cam kết đối với một người riêng lẻ. Các nghiên cứu gần đây trong khoa học thần kinh đã chỉ ra rằng khi con người rơi vào tình yêu, não liên tục phát hành một tập hợp một số hóa chất, trong đó có hormone dẫn truyền thần kinh, dopamine, norepinephrine, và serotonin, các hợp chất tương tự phát hành bởi amphetamine, kích thích của não trung tâm khoái cảm và dẫn đến tác dụng phụ như tăng nhịp tim, chán ăn và khó ngủ và cảm giác hưng phấn mãnh liệt. Nghiên cứu đã chỉ ra rằng giai đoạn này thường kéo dài từ một năm rưỡi đến ba năm.

Vì các giai đoạn ham muốn và thu hút đều được coi là tạm thời, nên giai đoạn thứ ba là cần thiết cho các mối quan hệ lâu dài. Gắn bó là sự gắn kết thúc đẩy các mối quan hệ kéo dài trong nhiều năm và thậm chí nhiều thập kỷ. Sự gắn bó thường dựa trên các cam kết như hôn nhân và con cái, hoặc dựa trên tình bạn lẫn nhau dựa trên những thứ như lợi ích chung. Nó đã được liên kết với mức độ cao hơn của hóa chất oxytocin và vasopressin ở mức độ lớn hơn so với các mối quan hệ ngắn hạn tạo ra. Enzo Emanuele và đồng nghiệp đã báo cáo phân tử protein được gọi là yếu tố tăng trưởng thần kinh (NGF) có mức độ cao khi người ta mới yêu, nhưng chúng trở lại mức trước đó sau một năm.

Cơ sở tâm lý

Tâm lý học miêu tả tình yêu như một hiện tượng nhận thức và xã hội. Nhà tâm lý học Robert Sternberg đã đưa ra một lý thuyết tam giác tình yêu và cho rằng tình yêu có ba thành phần khác nhau: sự thân mật, sự cam kết và niềm đam mê. Sự thân mật là một hình thức trong đó hai người chia sẻ những tâm sự và nhiều chi tiết khác nhau về cuộc sống cá nhân của họ, và thường được thể hiện trong tình bạn và những chuyện tình lãng mạn. Cam kết, mặt khác, là kỳ vọng rằng mối quan hệ là vĩnh viễn. Hình thức cuối cùng của tình yêu là sự hấp dẫn và đam mê tình dục. Tình yêu đam mê được thể hiện trong sự mê đắm cũng như tình yêu lãng mạn. Tất cả các hình thức của tình yêu được xem là sự kết hợp khác nhau của ba thành phần này. Không yêu không bao gồm bất kỳ thành phần nào trong số này. Ưa thích chỉ bao gồm sự thân mật. Say đắm chỉ bao gồm đam mê. Tình yêu trống rỗng chỉ bao gồm sự cam kết. Tình yêu lãng mạn bao gồm cả sự thân mật và đam mê. Tình yêu đồng hành bao gồm sự thân mật và cam kết. Tình yêu say đắm bao gồm đam mê và cam kết. Cuối cùng, tình yêu hoàn hảo bao gồm cả ba thành phần. Nhà tâm lý học người Mỹ Zick Rubin đã tìm cách xác định tình yêu bằng tâm lý học vào những năm 1970. Tác phẩm của ông nói rằng ba yếu tố cấu thành tình yêu: là sự gắn bó, quan tâm và sự thân mật.

Sau những phát triển trong các lý thuyết điện như định luật Coulomb, cho thấy các điện tích dương và âm thu hút, các lý thuyết tương tự trong cuộc sống của con người đã được phát triển, như "ngược nhau thu hút nhau". Trong thế kỷ qua, nghiên cứu về bản chất của việc giao phối của con người nói chung đã cho thấy điều này không đúng khi nói về tính cách: con người có xu hướng thích những người giống mình. Tuy nhiên, trong một số lĩnh vực bất thường và cụ thể, chẳng hạn như hệ thống miễn dịch, dường như con người thích những người khác không giống mình (ví dụ, với hệ thống miễn dịch trực giao), vì điều này sẽ dẫn đến một đứa trẻ có cả hai thế giới tốt nhất. Trong những năm gần đây, các lý thuyết liên kết khác nhau của con người đã được phát triển, được mô tả dưới dạng các ràng buộc, liên kết và ái lực. Một số tác giả phương Tây phân chia thành hai thành phần chính, đó là lòng vị tha và tự yêu bản thân. Quan điểm này được thể hiện trong các tác phẩm của Scott Peck, người có công việc trong lĩnh vực tâm lý học ứng dụng đã khám phá các định nghĩa về tình yêu và cái ác. Peck khẳng định rằng tình yêu là sự kết hợp giữa "mối quan tâm đối với sự phát triển tâm linh của người khác" và sự tự yêu bản thân đơn giản. Kết hợp lại, tình yêu là một hoạt động, không chỉ đơn giản là một cảm giác.

Nhà tâm lý học Erich Fromm đã nêu trong cuốn sách Nghệ thuật yêu thương rằng tình yêu không chỉ đơn thuần là một cảm giác mà còn là hành động, và trên thực tế, "cảm giác" của tình yêu là bề ngoài so với cam kết của một người về tình yêu thông qua một loạt các hành động yêu thương qua thời gian. Theo nghĩa này, Fromm cho rằng tình yêu cuối cùng không phải là một cảm giác, mà là một cam kết và tuân thủ, hành động yêu thương đối với người khác, với chính mình, hoặc với nhiều người khác, trong một thời gian bền vững. Fromm cũng mô tả tình yêu là một lựa chọn có ý thức rằng trong giai đoạn đầu của nó có thể bắt nguồn từ một cảm giác không tự nguyện, nhưng sau đó không còn phụ thuộc vào những cảm xúc đó, mà chỉ phụ thuộc vào cam kết có ý thức.

Cơ sở tiến hóa

Tâm lý học tiến hóa đã cố gắng đưa ra nhiều lý do cho tình yêu như là một công cụ sinh tồn. Con người phụ thuộc vào sự giúp đỡ của cha mẹ trong phần lớn cuộc sống của họ so với các động vật có vú khác. Do đó, tình yêu đã được coi là một cơ chế để thúc đẩy sự hỗ trợ của cha mẹ trong thời gian dài này. Hơn nữa, các nhà nghiên cứu ngay từ đầu Charles Darwin đã xác định các đặc điểm độc đáo của tình yêu con người so với các động vật có vú khác và tình yêu là yếu tố chính để tạo ra các hệ thống hỗ trợ xã hội cho phép phát triển và mở rộng loài người. Một yếu tố khác có thể là các bệnh lây truyền qua đường tình dục có thể gây ra, trong số các tác động khác, làm giảm khả năng sinh sản vĩnh viễn, gây tổn thương cho thai nhi và làm tăng các biến chứng khi sinh con. Điều này sẽ ủng hộ các mối quan hệ một vợ một chồng hơn là đa phu thê.

So sánh các mô hình khoa học
Các mô hình sinh học của tình yêu có xu hướng xem nó như một động lực của động vật có vú, tương tự như đói hoặc khát. Tâm lý học xem tình yêu là một hiện tượng văn hóa xã hội nhiều hơn. Chắc chắn tình yêu bị ảnh hưởng bởi hormone (như oxytocin), neurotrophins (như NGF) và pheromone, và cách mọi người suy nghĩ và hành xử trong tình yêu bị ảnh hưởng bởi quan niệm của họ về tình yêu. Quan điểm thông thường trong sinh học là có hai động lực chính trong tình yêu: sự hấp dẫn và sự gắn bó tình dục. Sự gắn bó giữa người lớn được cho là hoạt động theo cùng một nguyên tắc khiến trẻ sơ sinh trở nên gắn bó với mẹ. Quan điểm tâm lý truyền thống coi tình yêu là sự kết hợp giữa tình yêu đồng hành và tình yêu đam mê. Tình yêu đam mê là khao khát mãnh liệt, và thường đi kèm với hưng phấn sinh lý (khó thở, nhịp tim nhanh); tình yêu đồng hành là tình cảm và một cảm giác thân mật không đi kèm với hưng phấn sinh lý.

Quan điểm văn hóa

Hy Lạp cổ đại

Tiếng Hy Lạp phân biệt một số giác quan khác nhau trong đó từ "tình yêu" được sử dụng. Hy Lạp cổ đại đã xác định bốn hình thức của tình yêu: quan hệ họ hàng hay quen thuộc (trong tiếng Hy Lạp, storge), tình bạn và/hoặc mong muốn thuần khiết (philia), tình dục và/hoặc ham muốn lãng mạn (eros), và tự quên mình hoặc tình yêu của Thiên Chúa (agape). Các tác giả hiện đại đã phân biệt nhiều loại tình yêu lãng mạn. Tuy nhiên, với tiếng Hy Lạp (cũng như nhiều ngôn ngữ khác), về mặt lịch sử, việc phân tách ý nghĩa của những từ này một cách hoàn toàn là rất khó khăn. Đồng thời, văn bản Hy Lạp cổ đại của Kinh Thánh có ví dụ về động từ agapo có cùng ý nghĩa với phileo.

Agape ( agápē) có nghĩa là tình yêu trong tiếng Hy Lạp hiện đại. Thuật ngữ s'agapo có nghĩa là tôi yêu bạn trong tiếng Hy Lạp. Từ agapo là động từ tôi yêu. Nó thường đề cập đến một loại tình yêu "thuần khiết", hơn là sự hấp dẫn thể xác của eros. Tuy nhiên, có một số ví dụ về agape được sử dụng có nghĩa tương tự như eros. Nó cũng đã được dịch là "tình yêu của tâm hồn."

Eros ( érōs) (từ vị thần Hy Lạp Eros) là tình yêu nồng nàn, với ham muốn nhục dục và khao khát. Từ erota trong tiếng Hy Lạp có nghĩa là trong tình yêu. Plato đã tinh chỉnh lại định nghĩa của riêng mình. Mặc dù eros ban đầu được cảm nhận cho một người, nhưng với sự suy ngẫm, nó trở thành sự đánh giá cao vẻ đẹp bên trong người đó, hoặc thậm chí trở thành sự đánh giá cao về chính cái đẹp. Eros giúp linh hồn nhớ lại kiến thức về cái đẹp và góp phần hiểu biết về sự thật tâm linh. Những người yêu thích và triết gia đều được truyền cảm hứng để tìm kiếm sự thật bằng eros. Một số bản dịch liệt kê nó là "tình yêu của cơ thể".

Philia ( philía), một tình yêu đạo đức không khoan nhượng, là một khái niệm được Aristotle đề cập và phát triển trong cuốn sách Nicomachean Ethics VIII của ông. Nó bao gồm sự trung thành với bạn bè, gia đình và cộng đồng, và đòi hỏi phải có đức hạnh, bình đẳng và sự quen thuộc. Philia được thúc đẩy bởi lý do thực tế; một hoặc cả hai bên được hưởng lợi từ mối quan hệ. Nó cũng có thể có nghĩa là "tình yêu của tâm trí."

Storge   repositorygē) là tình cảm tự nhiên, giống như cảm xúc của cha mẹ dành cho con cái.

Xenia (ξεί xen xenía), lòng hiếu khách, là một thực hành cực kỳ quan trọng ở Hy Lạp cổ đại. Đó là một tình bạn gần như được nghi thức hóa được hình thành giữa một người chủ nhà và khách, người trước đây có thể là người lạ. Chủ nhà cho ăn và cung cấp chỗ ngủ cho khách, với khách dự kiến sẽ chỉ đáp lại với lòng biết ơn. Tầm quan trọng của điều này có thể được thấy trong các tác phẩm của thần thoại Hy Lạp - đặc biệt là trong các tác phẩm của Homer, Iliad và Odyssey.

La Mã cổ đại (tiếng Latin)
Ngôn ngữ Latinh có một số động từ khác nhau tương ứng với từ tiếng Anh "love". amō là động từ cơ bản có nghĩa là tôi yêu, với amare hàm nghĩa nguyên bản (động từ yêu) như ngày nay vẫn còn áp dụng trong tiếng Ý. Người La Mã đã sử dụng nó cả theo nghĩa trìu mến cũng như theo nghĩa lãng mạn hay tình dục. Từ động từ này đến danh từ amans - người yêu, amator, "người yêu chuyên nghiệp", thường với khái niệm là bạn tình của người dâm dục và amica, "bạn gái" theo nghĩa tiếng Anh, thường được áp dụng với nghĩa hoa mỹ để chỉ một cô gái điếm. Danh từ tương ứng là amor (ý nghĩa của thuật ngữ này đối với người La Mã được minh họa rất rõ trong thực tế, đó là tên của Thành phố, Rome theo tiếng Muffin Latin: Roma  được xem như một phép đảo chữ của amor, được sử dụng làm tên bí mật của thành phố này trong các cộng đồng người rộng lớn vào thời cổ đại), cũng được sử dụng ở dạng số nhiều để biểu thị các vấn đề tình yêu hoặc các cuộc phiêu lưu tình dục. Gốc từ chung này cùng cũng phái sinh ra các từ amicus - "người bạn" - và amicitia, "tình bạn" (thường dựa cho lợi ích chung, và tương ứng đôi khi chặt chẽ hơn đến "nợ nần" hoặc "ảnh hưởng"). Cicero đã viết một chuyên luận có tên Về tình bạn (de Amicitia), trong đó ông thảo luận về khái niệm này một cách khá chi tiết. Ovid đã viết một hướng dẫn để hẹn hò được gọi là Ars Amatoria (Nghệ thuật của tình yêu), trong đó đề cập sâu hơn đến tất cả mọi thứ, từ ngoại tình đến những cha mẹ bảo vệ con quá mức.

Latin đôi khi sử dụng từ amare trong khi tiếng Anh chỉ cần nói like (thích). Tuy nhiên, khái niệm này thường được thể hiện bằng tiếng Latinh nhiều hơn bằng thuật ngữ placere hoặc delectāre, được sử dụng nhiều hơn thông thường, sau này được sử dụng thường xuyên trong thơ tình của Catullus. Diligere thường có khái niệm "tình cảm", "quý trọng" và hiếm khi được sử dụng cho tình yêu lãng mạn. Từ này sẽ thích hợp để mô tả tình bạn của hai người đàn ông. Tuy nhiên, danh từ tương ứng diligentia có ý nghĩa của "sự siêng năng" hoặc "cẩn thận" và có ít sự trùng lặp về ngữ nghĩa với động từ. Observare là một từ đồng nghĩa với diligentia; mặc dù nhận thức bằng tiếng Anh, động từ này và danh từ tương ứng của nó, obsantia, thường biểu thị "lòng tự trọng" hoặc "tình cảm". Caritas được sử dụng trong các bản dịch tiếng Latinh của Kinh thánh Kitô giáo có nghĩa là "tình yêu mang tính từ thiện"; ý nghĩa này, tuy nhiên, không được tìm thấy trong văn học La Mã ngoại giáo cổ điển. Vì nó phát sinh từ một sự kết hợp với một từ Hy Lạp, nó không có động từ tương ứng.

Trung Quốc và các nền văn hóa Sinic khác

Hai nền tảng triết học của tình yêu tồn tại trong chữ Hán phồn thể của Trung Quốc, một từ Nho giáo trong đó nhấn mạnh đến hành động và nghĩa vụ trong khi cái còn lại đến từ Mặc gia hướng tới một tình yêu phổ quát. Một khái niệm cốt lõi của Nho giáo là   (ren, lòng nhân từ), tập trung vào nghĩa vụ, hành động và thái độ trong một mối quan hệ hơn là chính tình yêu. Trong Nho giáo, người ta thể hiện lòng nhân từ bằng cách thực hiện các hành động như lòng hiếu thảo của con cái, lòng tốt của cha mẹ, sự trung thành với nhà vua, v.v...

Khái niệm về   (piyin: ài, âm Hán Việt: ái), được nhà triết học Trung Quốc Mặc Tử phát triển vào thế kỷ thứ 4 TCN nhằm phản ứng với tình yêu nhân từ của Nho giáo. Mặc Tử đã cố gắng để thay thế những gì ông coi là sự quá gắn bó của người Trung Quốc với cấu trúc gia đình và gia tộc với khái niệm "tình yêu phổ quát" (, jiān'ài, âm Hán Việt: kiêm ái). Về vấn đề này, Mặc Tử đã lập luận trực tiếp chống lại Nho giáo, những người tin rằng việc mọi người quan tâm đến những người khác nhau ở các mức độ khác nhau là tự nhiên và đúng đắn. Ngược lại, Mặc Tử tin rằng mọi người về nguyên tắc nên quan tâm đến tất cả mọi người như nhau. Mặc Tử nhấn mạnh rằng thay vì chấp nhận những thái độ khác nhau đối với những người khác nhau, tình yêu nên là vô điều kiện và được trao cho mọi người mà không quan tâm đến việc đáp lại; không chỉ với bạn bè, gia đình và các mối quan hệ Nho giáo khác. Sau này trong Phật giáo Trung Quốc, thuật ngữ Ái () đã được áp dụng để đề cập đến một tình yêu nồng nhiệt, chăm sóc và được coi là một mong muốn cơ bản. Trong Phật giáo, ái được xem là có khả năng hoặc là vị kỷ hoặc là vị tha, và vị tha là yếu tố then chốt để giác ngộ.

Trong tiếng Quan Thoại,   (ài, âm Hán Việt: ái) thường được sử dụng như là tương đương với khái niệm tình yêu phương Tây.  (ài) được sử dụng làm cả động từ (vd , Wǒ ài nǐ, hoặc "Anh yêu em") và một danh từ (ví dụ như   àiqíng, hay "ái tình"). Tuy nhiên, do ảnh hưởng của Nho giáo  (rén, nhân), cụm từ   (Wǒ ài nǐ, anh yêu em) mang trong nó ý thức trách nhiệm, cam kết và lòng trung thành rất rõ nét. Thay vì thường xuyên nói "Anh yêu em" như trong một số xã hội phương Tây, người Trung Quốc thường thể hiện cảm xúc yêu thương theo cách giản dị hơn. Do đó, "Anh thích em" (, Wǒ xǐhuan nǐ) là một cách phổ biến hơn để thể hiện tình cảm trong tiếng Trung; nó vui tươi hơn và ít nghiêm trọng hơn. Điều này cũng đúng trong tiếng Nhật (suki da, ).

Nhật Bản
Ngôn ngữ Nhật Bản sử dụng ba từ để truyền đạt tiếng Anh tương đương với "tình yêu". Bởi vì "tình yêu" bao trùm một loạt các cảm xúc và hiện tượng hành vi, có nhiều sắc thái phân biệt ba thuật ngữ. Thuật ngữ , thường được liên kết với tình mẫu tử hoặc tình yêu vị tha, ban đầu được gọi là vẻ đẹp và thường được sử dụng trong bối cảnh tôn giáo. Sau cuộc Duy tân Minh Trị năm 1868, thuật ngữ này đã gắn liền với "tình yêu" để dịch văn học phương Tây. Trước ảnh hưởng của phương Tây, từ   thường thể hiện tình yêu lãng mạn, và thường là đối tượng của bộ sưu tập thơ Nhật Bản phổ biến Man'yōshū. Koi mô tả sự mong muốn một người khác giới và thường được hiểu là có tính ích kỷ.  Nguồn gốc của thuật ngữ này xuất phát từ khái niệm cô đơn là kết quả của sự xa cách với người mình yêu thương. Mặc dù việc sử dụng từ koi hiện đại tập trung vào tình yêu và sự mê đắm tình dục, Manyō đã sử dụng thuật ngữ này để đề cập đến một loạt các tình huống, bao gồm sự dịu dàng, lòng nhân từ và ham muốn vật chất. Thuật ngữ thứ ba, , là một cấu trúc hiện đại hơn, kết hợp các ký tự kanji cho cả ai và koi, mặc dù cách sử dụng của nó gần giống với koi dưới dạng tình yêu lãng mạn.

Ấn Độ

Trong văn học đương đại, kama thường đề cập đến ham muốn tình dục. Tuy nhiên, thuật ngữ này cũng đề cập đến bất kỳ sự hưởng thụ cảm giác, sự hấp dẫn cảm xúc và niềm vui thẩm mỹ như từ nghệ thuật, khiêu vũ, âm nhạc, hội họa, điêu khắc và thiên nhiên.

Khái niệm kama được tìm thấy trong một số câu thơ được biết đến sớm nhất trong kinh Vệ đà. Ví dụ, quyển 10 của Rig Veda mô tả việc tạo ra vũ trụ từ hư vô bởi sức nóng lớn. Trong bài thánh ca 129, có ghi:

Ba Tư

Rumi, Hafiz và Sa'di là những biểu tượng của niềm đam mê và tình yêu mà văn hóa và ngôn ngữ Ba Tư thể hiện. Từ trong tiếng Ba Tư cho tình yêu là Ishq, bắt nguồn từ tiếng Ả Rập, tuy nhiên, phần lớn coi từ này là quá khắt khe một thuật ngữ cho tình yêu giữa các cá nhân và thường được thay thế bằng từ "doost dashtan" ("thích"). Trong văn hóa Ba Tư, mọi thứ đều được tình yêu bao bọc và tất cả là vì tình yêu, bắt đầu từ yêu bạn bè và gia đình, chồng và vợ, và cuối cùng đạt đến tình yêu thiêng liêng là mục tiêu cuối cùng của cuộc sống.

Quan điểm tôn giáo

Tôn giáo Abraham

Do Thái giáo
Trong tiếng Hebrew,   (ahava) là thuật ngữ được sử dụng phổ biến nhất cho cả tình yêu giữa các cá nhân và tình yêu giữa Chúa Trời và các sáng tạo của Chúa Trời. Chesed, thường được dịch là lòng tốt yêu thương, được sử dụng để mô tả nhiều hình thức tình yêu giữa con người.

Điều răn phải yêu thương người khác được đưa ra trong Torah, trong đó tuyên bố:"Hãy yêu thương kẻ lân cận ngươi như mình" (Leviticus 19:18). Điều răn của Torah là yêu Chúa "bằng cả trái tim, với tất cả tâm hồn và với tất cả sức lực của bạn" (Phục truyền Luật lệ ký 6:5) được Mishnah (một văn bản trung tâm của luật truyền miệng của người Do Thái) đề cập đến những việc tốt, sẵn lòng hy sinh mạng sống của một người thay vì phạm phải những tội lỗi nghiêm trọng nhất định, sẵn sàng hy sinh tất cả tài sản của mình và biết ơn Chúa bất chấp nghịch cảnh (Berachoth 9:5). Văn học Rabbinic có thấy cách nhìn khác với cách tình yêu này có thể được phát triển, ví dụ, bằng cách suy ngẫm những việc thiêng liêng hoặc chứng kiến những điều kỳ diệu của tự nhiên.

Đối với tình yêu giữa các đối tác hôn nhân, đây được coi là một thành phần thiết yếu cho cuộc sống: "Xem cuộc sống với người vợ mà bạn yêu" (Sách Giảng viên 9:9). Giáo sĩ Do Thái David Wolpe viết rằng "... tình yêu không chỉ là cảm xúc của người đang yêu... Đó là khi một người tin vào một người khác và thể hiện điều đó". Ông nói thêm rằng "... tình yêu... là một cảm giác thể hiện bằng hành động. Những gì chúng ta thực sự cảm thấy được phản ánh trong những gì chúng ta làm." Cuốn sách Kinh thánh Sách Diễm ca được coi là một phép ẩn dụ lãng mạn về tình yêu giữa Thiên Chúa và dân tộc của mình, nhưng theo cách đọc đơn giản, nó giống như một bản tình ca. Rabbi Eliyahu Eliezer Dessler của thế kỷ 20 thường được trích dẫn là xác định tình yêu theo quan điểm của người Do Thái là "cho đi mà không mong nhận lại" (từ Michtav me-Eliyahu, Vol. 1).

Kitô giáo
Theo hiểu biết của Kitô giáo, tình yêu đến từ Thiên Chúa. Tình yêu của đàn ông và phụ nữ, eros trong tiếng Hy Lạp và tình yêu không vị kỷ hướng đến người khác (agape), thường được đối lập tương ứng là tình yêu "hướng xuống" và "hướng lên", nhưng cuối cùng lại giống nhau.

Có một số từ Hy Lạp cho "tình yêu" thường được nhắc đến trong giới Kitô giáo.
 Agape: Trong Tân Ước, agapē là từ thiện, vị tha, vị tha và vô điều kiện. Đó là tình yêu của cha mẹ, được coi là tạo ra lòng tốt trong thế giới; đó là cách Thiên Chúa được nhìn nhận để yêu thương nhân loại, và nó được coi là loại tình yêu mà các Kitô hữu khao khát dành cho nhau.
 Phileo: Cũng được sử dụng trong Tân Ước, phileo là một phản ứng của con người đối với một cái gì đó được tìm thấy là thú vị. Còn được gọi là "tình anh em".
 Hai từ còn lại cho tình yêu trong tiếng Hy Lạp, eros (tình yêu nhục dục) và storge (tình cảm của con cái đối với cha mẹ), không bao giờ được sử dụng trong Tân Ước.
Kitô hữu tin rằng yêu Chúa bằng cả trái tim, tâm trí và sức mạnh của mình và yêu người hàng xóm như yêu chính bản thân mình là hai điều quan trọng nhất trong cuộc sống (điều răn lớn nhất của Torah Do Thái, theo Jesus; Phúc âm Máccô chương 12, câu 28-34). Thánh Augustine tóm tắt điều này khi ông viết "Yêu Chúa, và làm như bạn phải làm".

Sứ đồ Phaolô tôn vinh tình yêu là đức tính quan trọng nhất trong tất cả. Mô tả tình yêu theo cách giải thích thơ nổi tiếng trong Thư thứ nhất gửi tín hữu Cô-rinh-tô, ông viết: "Tình yêu là kiên nhẫn, tình yêu là tử tế. Nó không ghen tị, nó không khoe khoang, nó không tự hào. Nó không thô lỗ, nó không tự tìm kiếm, nó không dễ dàng tức giận, nó không có sai lầm. Tình yêu không vui thích với cái ác mà vui mừng với sự thật. Nó luôn bảo vệ, luôn tin tưởng, luôn hy vọng và luôn kiên trì". (1 Côrintô 13: 4-7, NIV)

Sứ đồ Gioan viết: "Vì Thiên Chúa yêu thế gian đến nỗi đã ban Con duy nhất của người xuống, rằng bất cứ ai tin vào Người sẽ không bị diệt vong mà có được sự sống đời đời. Vì Thiên Chúa đã không gửi Con của Người vào thế gian để kết án thế giới, nhưng để cứu thế giới qua Người". (Gioan 3: 16-17, NIV) Gioan cũng viết: "Các bạn thân mến, chúng ta hãy yêu thương nhau vì tình yêu đến từ Thiên Chúa. Mọi người yêu thương đều được Chúa sinh ra và biết Chúa. Ai không yêu thì không biết Chúa, vì Chúa là tình yêu". (1 Gioan 4: 7-8, NIV)

Thánh Augustine nói rằng người ta phải có khả năng giải mã sự khác biệt giữa tình yêu và ham muốn. Đam mê sắc dục theo Saint Augustine, là một sự bội thực, nhưng để yêu và được yêu là điều ông đã tìm kiếm trong suốt cuộc đời mình. Augustinô thậm chí còn nói, tôi đã yêu chính tình yêu. Cuối cùng, ông đã yêu và được Chúa yêu lại. Thánh Augustine nói rằng người duy nhất có thể yêu bạn thực sự và trọn vẹn là Thiên Chúa, bởi vì tình yêu với con người chỉ tạo ra những sai lầm như "ghen tuông, nghi ngờ, sợ hãi, giận dữ và ganh đua". Theo Saint Augustine, yêu Chúa là "đạt được sự bình an vốn là của bạn". (Lời thú tội của Thánh Augustine)

Augustine coi điều răn hai chiều về tình yêu trong Matthew 22 là tâm điểm của đức tin Kitô giáo và sự giải thích của Kinh thánh. Sau khi xem xét học thuyết Kitô giáo, Augustinô xử lý vấn đề tình yêu về mặt sử dụng và hưởng thụ cho đến khi kết thúc quyển I của De Doctrina Christiana (1.22,21-1,40,44;).

Các nhà thần học Kitô giáo xem Thiên Chúa là nguồn gốc của tình yêu, được nhân đôi trong con người và các mối quan hệ yêu thương của chính họ. Nhà thần học Kitô giáo có ảnh hưởng lớn C. S. Lewis đã viết một cuốn sách tên là Bốn yêu thương. Giáo hoàng Benedict XVI viết thư gửi các nhà thờ đầu tiên của mình với tiêu đề Thiên Chúa là tình yêu. Ông nói rằng một con người, được tạo ra theo hình ảnh của Thiên Chúa, vốn là tình yêu, có thể thực hành tình yêu; hiến mình cho Chúa và người khác (agape) và bằng cách nhận và trải nghiệm tình yêu của Chúa trong sự suy ngẫm (eros). Cuộc sống ngập tràn tình yêu này, theo ông, là cuộc sống của các vị thánh như Mẹ Teresa ở Calcutta và Trinh nữ Maria và là hướng đi mà các Kitô hữu thực hiện khi họ tin rằng Chúa yêu họ.

Giáo hoàng Phanxicô đã dạy rằng "Tình yêu đích thực là cả yêu thương và để cho chính mình được yêu thương... điều quan trọng trong tình yêu không phải là tình yêu của chúng ta, mà là cho phép mình được Thiên Chúa yêu thương". Và vì vậy, trong phân tích của một nhà thần học Công giáo, đối với Giáo hoàng Phanxicô, "chìa khóa của tình yêu... không phải là hoạt động của chúng ta. Đó là hoạt động của nguồn lực lớn nhất và là nguồn gốc của tất cả các quyền lực trong vũ trụ: Chúa Trời".

Trong Kitô giáo, định nghĩa thực tế về tình yêu được Thánh Thomas Aquinô tóm tắt, người đã định nghĩa tình yêu là "sẽ làm điều tốt cho người khác", hoặc mong muốn người khác thành công. Đây là một lời giải thích về nhu cầu của người Kitô hữu để yêu thương người khác, kể cả kẻ thù. Như Thomas Aquinas giải thích, tình yêu Kitô giáo được thúc đẩy bởi nhu cầu nhìn thấy người khác thành công trong cuộc sống, trở thành người tốt.

Về tình yêu dành cho kẻ thù, Giêsu được trích dẫn là đã nói trong Tin mừng Matthew chương năm:
"Bạn đã nghe rằng người ta nói, 'Yêu hàng xóm của bạn và ghét kẻ thù của bạn'. Nhưng tôi nói với bạn, hãy yêu kẻ thù của bạn và cầu nguyện cho những kẻ bắt bớ bạn, rằng bạn có thể là con của Cha trên trời. Cha làm cho mặt trời của mình trỗi dậy trên cái ác và cái thiện, và gửi mưa cho những người công bình và những người bất chính. Nếu bạn yêu những người yêu bạn, bạn sẽ nhận được phần thưởng nào? Thậm chí còn có những người thu thuế làm điều đó. Và nếu bạn chỉ chào hỏi người của bạn, bạn đang làm gì cao hơn những người khác? Thậm chí người ngoại đạo cũng làm điều đó. Do đó, hãy trở nên hoàn hảo, vì Cha trên trời của bạn là hoàn hảo." - Matthew 5: 43-48.
Nhắc nhở mọi người hãy yêu bằng sự tha thứ, Giêsu đã cứu một phụ nữ ngoại tình thoát khỏi việc bị ném đá. Luật Môi-se được phản ánh trong Sách luật Deuteronomy 22: 22-24, cho thấy thế giới của những kẻ giả nhân giả nghĩa cần tình yêu mang tính tha thứ: "Nếu một người đàn ông bị phát hiện ngủ với một người phụ nữ có chồng, thì cả hai sẽ chết - người đàn ông ngủ với người phụ nữ và người phụ nữ, vì vậy bạn sẽ loại cái xấu khỏi Israel. Nếu một phụ nữ trẻ còn trinh được hứa hôn với một người chồng và một người đàn ông ngủ với cô ấy, thì bạn sẽ mang cả hai ra ngoài cổng thành phố đó, và bạn sẽ ném đá họ đến chết, ném đá người phụ nữ trẻ vì cô không khóc trong thành phố, và ném đá người đàn ông vì anh ta hạ nhục vợ người hàng xóm; vì vậy bạn sẽ loại bỏ cái xấu ra khỏi chính bản thân bạn."

Tertullian đã viết về tình yêu dành cho kẻ thù: "Lòng tốt cá nhân, phi thường và hoàn hảo của chúng ta bao gồm việc yêu thương kẻ thù. Yêu bạn bè là một thói quen phổ biến, yêu kẻ thù là một việc chỉ có những người theo Kitô giáo làm."

Hồi giáo

Tình yêu bao bọc quan điểm Hồi giáo về cuộc sống như tình anh em phổ quát áp dụng cho tất cả những ai nắm giữ đức tin. Trong số 99 tên của Thiên Chúa (Allah), có tên Al-Wadud, hay "Người yêu thương", được tìm thấy trong Surah  cũng như Surah . Thiên Chúa cũng được nhắc đến ở đầu mỗi chương trong Qur'an là Ar-Rahman và Ar-Rahim, hay "Từ bi nhất" và "Thương xót nhất", cho thấy rằng không ai yêu thương, nhân ái và nhân từ hơn Thiên Chúa. Qur'an (Coran) nói đến Thiên Chúa là "đầy lòng nhân ái".

Qur'an khuyến khích các tín đồ Hồi giáo đối xử với tất cả mọi người, những người không bắt bớ họ, bằng birr hoặc "lòng tốt sâu sắc" như đã nêu trong Surah . Birr cũng được Qur'an sử dụng để mô tả tình yêu và lòng tốt mà trẻ em phải thể hiện với cha mẹ.

Ishq, hay tình yêu thiêng liêng, là điểm nhấn của Sufi giáo trong truyền thống Hồi giáo. Các tín đồ Sufi giáo tin rằng tình yêu là sự phóng chiếu bản chất của Thiên Chúa lên vũ trụ. Thiên Chúa mong muốn nhận ra vẻ đẹp, và như thể người ta nhìn vào gương để thấy chính mình, Thiên Chúa "nhìn" chính mình trong sự năng động của tự nhiên. Vì tất cả mọi thứ là sự phản ánh của Thiên Chúa, Sufi giáo nỗ lực để thấy vẻ đẹp bên trong của những gì thấy xấu xí bên ngoài. Sufi giáo thường được gọi là tôn giáo của tình yêu. Thiên Chúa trong Sufi giáo được nhắc đến trong ba thuật ngữ chính, đó là Người tình, Người được yêu và Người được yêu say đắm, với thuật ngữ cuối cùng thường thấy trong thơ Sufi. Một quan điểm phổ biến của Sufi giáo là thông qua tình yêu, loài người có thể lấy lại sự thuần khiết và ân sủng vốn có của nó. Các vị thánh của Sufi giáo nổi tiếng vì "say sưa" với tình yêu của Thiên Chúa; do đó, thường xuyên có các ám chỉ đến rượu vang trong thơ và nhạc Sufi.

Baha'i giáo
Trong quyển sách Những Bài Giảng Của Đức Abdul-Baha Tại Paris, `Abdu'l-Bahá mô tả bốn loại tình yêu: tình yêu tuôn chảy từ Thiên Chúa sang con người; tình yêu tuôn chảy từ con người đến Thiên Chúa; tình yêu của Thiên Chúa đối với Bản ngã hoặc Bản sắc của Thiên Chúa; và tình yêu của con người dành cho con người.

Các tôn giáo Ấn Độ

Phật giáo
Trong Phật giáo, Kāma là tình yêu về mặt cảm giác, tình dục. Đó là một trở ngại trên con đường dẫn đến giác ngộ, vì nó là ích kỷ. Karuṇā là từ bi và thương xót, làm giảm bớt đau khổ của người khác. Nó là bổ sung cho trí tuệ và cần thiết cho sự giác ngộ. Adveṣa và mettā là tình yêu nhân từ. Tình yêu này là vô điều kiện và đòi hỏi sự chấp nhận bản thân đáng kể. Điều này khá khác biệt với tình yêu thông thường, thường là chỉ sự gắn bó và tình dục và hiếm khi xảy ra mà không có lợi cho bản thân. Thay vào đó, trong Phật giáo, advesa và metta đề cập đến sự tách rời và sự quan tâm không mang tính ích kỷ đối với người khác.

Lý tưởng Bồ tát trong Phật giáo Đại thừa liên quan đến việc từ bỏ hoàn toàn chính mình để gánh lấy gánh nặng của một thế giới đang đau khổ. Động lực mạnh mẽ nhất mà người ta có để đi theo con đường của Bồ tát là ý tưởng cứu rỗi trong tình yêu vị tha, quên mình cho tất cả chúng sinh.

Ấn Độ giáo

Trong Ấn Độ giáo, kāma là thú vui, tình yêu, được nhân cách hóa bởi vị thần Kamadeva. Đối với nhiều trường phái Hindu, đó là cách kết thúc thứ ba (Kama) trong cuộc đời. Kamadeva thường được mô tả cầm một cây cung làm từ cây mía và một mũi tên làm từ hoa; thần có thể cưỡi trên một con vẹt lớn. Kamadeva thường đi cùng với người phối ngẫu Rati và người bạn đồng hành Vasanta, chúa tể của mùa xuân. Hình ảnh trên đá của Kamadeva và Rati có thể được nhìn thấy trên cửa của ngôi đền Chennakeshava tại Belur, ở Karnataka, Ấn Độ. Maara là tên gọi khác của kāma.

Trái ngược với kāma, premahoặc Premđề cập đến tình yêu nâng cao. Karuna là lòng trắc ẩn và lòng thương xót, thúc đẩy một người giúp giảm bớt đau khổ của người khác. Bhakti là một thuật ngữ tiếng Phạn, có nghĩa là "lòng sùng kính yêu thương đối với Thiên Chúa tối cao". Một người thực hành bhakti được gọi là bhakta. Các nhà văn, nhà thần học và triết gia Ấn Độ giáo đã phân biệt chín hình thức bhakti, có thể được tìm thấy trong Bhagavata Purana và các tác phẩm của Tulsidas. Tác phẩm triết học Narada Bhakti Sutras, được một tác giả vô danh (được nhận định là Narada) viết ra, trong đó phân biệt mười một hình thức của tình yêu.

Xem thêm
 Ngày Valentine
 Hạnh phúc
 Hôn nhân
 Tình dục
 Người đàn ông tốt
 Hận thù
 Ghen ghét

Tham khảo

Liên kết ngoài

Tình yêu
Trừu tượng
Tâm lý học
Cảm xúc
Hôn nhân
Sinh hoạt
Nguyên tắc đạo đức
Trạng thái cảm xúc


title: Điện ảnh Tây Nam Á

text:
Điện ảnh Tây Á (tiếng Anh: Cinema of West Asia), hay Điện ảnh Tây Nam Á (tiếng Anh: Cinema of Southwest Asia) là thuật ngữ gọi ngành công nghiệp Điện ảnh của các quốc gia khu vực Tây Nam Á.

Lịch sử hình thành và phát triển

Ả Rập Saudi

Bahrain

Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất

Iran

Iraq

Jordan

Kuwait

Liban

Oman

Palestin

Qatar

Syria

Yemen

Giải thưởng Điện ảnh
 Liên hoan phim Quốc tế Dubai

Xem thêm

 The Hindu newspaper article covering the filming of 'A Bahraini Tale'
 IMDB entry for Oman
 IMDB entry for Yemen

Trung Đông
Tây Nam Á
Tây Nam Á


title: Enigmaticolus auzendei

text:
Enigmaticolus auzendei là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Buccinidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

Enigmaticolus


title: Beaulieu, Indre

text:
Beaulieu  là một xã tại tỉnh Indre khu vực trung bộ Pháp. Xã này có diện tích 7,48 km², dân số thời điểm năm 1999 là 95 người. Khu vực này có độ cao trung bình 226 mét trên mực nước biển.

Xem thêm
 Xã của tỉnh Indre

Tham khảo

 INSEE commune file

Xã của Indre


title: Dercetina tibialis

text:
Dercetina tibialis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Allard miêu tả khoa học năm 1889.

Chú thích

Tham khảo

Dercetina


title: Melanotus yamayai

text:
Melanotus yamayai là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Kishii miêu tả khoa học năm 1985.

Chú thích

Tham khảo

Melanotus


title: Moyenmoutier

text:
Moyenmoutier là một xã trong vùng Grand Est, thuộc tỉnh Vosges, quận Saint-Dié-des-Vosges, tổng Senones. Tọa độ địa lý của xã là 48° 22' vĩ độ bắc, 06° 54' kinh độ đông. Moyenmoutier nằm trên độ cao trung bình là 320 mét trên mực nước biển, có điểm thấp nhất là 285 mét và điểm cao nhất là 642 mét. Xã có diện tích 34,21 km², dân số vào thời điểm 1999 là 3350 người; mật độ dân số là 98 người/km².

Thông tin nhân khẩu

Các thành phố kết nghĩa
  Oberthal (Saar), Đức

Địa điểm tham quan
 Nhà thờ Saint-Hydulphe

Tham khảo

Xã của Vosges


title: Emmanuelle Devos

text:
Emmanuelle Devos sinh ngày 10.5.1964 là nữ diễn viên người Pháp.

Cuộc đời và Sự nghiệp
Devos sinh tại Puteaux (Hauts-de-Seine), là con của nữ diễn viên Marie Henriau. Phim đầu tiên của chị là phim "La Vie des morts" của đạo diễn Arnaud Desplechin, năm 1991. Từ năm 1986 tới năm 2009, chị đã xuất hiện trong 50 phim, và đã đoạt Giải César cho nữ diễn viên chính xuất sắc nhất năm 2002 cho vai diễn trong phim Sur mes lèvres, do Jacques Audiard đạo diễn.

Danh sách phim
 1986: On a volé Charlie Spencer của Francis Huster
 1991: La Vie des morts của Arnaud Desplechin
 1992: La Sentinelle của Arnaud Desplechin
 1993: Les Patriotes của Éric Rochant
 1996: Comment je me suis disputé... (ma vie sexuelle) của Arnaud Desplechin
 1997: Le Déménagement của Olivier Doran
 1999: Peut-être của Cédric Klapisch
 2000: Aïe by Sophie Fillières and Esther Kahn của Arnaud Desplechin
 2001: Sur mes lèvres của Jacques Audiard
 2002: L'Adversaire của Nicole Garcia
 2003: La Femme de Gilles của Frédéric Fonteyne
 2003: Rencontre avec le dragon của Hélène Angel
 2004: Bienvenue en Suisse của Léa Fazer
 2004: Rois et reine của Arnaud Desplechin
 2005: The Beat That My Heart Skipped (De battre mon cœur s'est arrêté) của Jacques Audiard
 2005: Gentille của Sophie Fillières
 2005: La Moustache của Emmanuel Carrère
 2007: J'attends quelqu'un của Jérôme Bonnell
 2007: Ceux qui restent của Anne Le Ny
 2007: Deux vies plus une của Idit Cebula
 2008: A Christmas Tale (Un conte de Noël) của Arnaud Desplechin
 2009: In the Beginning
 2009: Les herbes folles
 2009: Coco avant Chanel
 2009: The French Kissers (Les beaux gosses)
 2009: Bancs publics (Versailles Rive-Droite) của Bruno Podalydès
 2009: À l'origine của Xavier Giannoli
 2010: Complices của Frédéric Mermoud

Phim ngắn
 1987: La Pension của Marc Cadeux
 1989: Dis-moi oui, dis-moi non của Noémie Lvovsky
 1990: Embrasse-moi của Noémie Lvovsky
 1992: Sauve-toi của Jean-Marc Fabre
 1994: À Clara của Diane Pierens
 1998: La Tentation de l’innocence của Fabienne Godet
 1998: Formidable của Gilles Cohen
 1998: À table ! của Idit Cébula
 1998: Les Cendres du paradis của Dominique Crèvecoeur
 1999: Roule ma poule của Caroline Vignal
 2002: Varsovie-Paris của Idit Cébula
 2002: Timing của Pascal Elbé
 2006: Le Créneau của Frédéric Mermoud

Kịch
 1985: Le Cid của Corneille, do Francis Huster đạo diễn
 1987: Iphigénie của Racine, do Silvia Monfort, Carré Silvia Monfort đạo diễn
 Amoureuse của Georges de Porto-Riche, do Gilles Cohen đạo diễn
 1999: Biographie: un jeu của Max Frisch, do Frédéric Bélier-Garcia đạo diễn
 2002: Platonov của Anton Tchekhov, do Jean-Louis Martinelli đạo diễn
 2003: Vingt-quatre mètres cubes de silence của Geneviève Serreau, do Gilles Cohen đạo diễn
 2005: Les Créanciers của August Strindberg, do Hélène Vincent đạo diễn
 2008: Tailleur pour dames của Georges Feydeau, do Bernard Murat đạo diễn
 2009: Angelo, tyran de Padoue của Victor Hugo, do Christophe Honoré đạo diễn

Giải César
1997: Đề cử - Nữ diễn viên triển vọng nhất Comment je me suis disputé... (ma vie sexuelle)
2002: Đoạt giải - Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất, phim Sur mes lèvres
2003: Đề cử - Nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất, phim L'Adversaire
2005: Đề cử - Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất, phim Rois et reine
2009: Đoạt giải - Nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất, phim A l’Origine

Tham khảo

Liên kết ngoài

Emmanuelle Devos - uniFrance

Sinh năm 1964
Nhân vật còn sống
Nữ diễn viên điện ảnh Pháp
Nữ diễn viên truyền hình Pháp


title: Calliostoma perfragile

text:
Calliostoma perfragile là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Calliostomatidae.

Miêu tả

Phân bố

Chú thích

Tham khảo

P


title: Nhà thờ Mårup

text:
Nhà thờ Mårup (tiếng Đan Mạch: Mårup Kirke) là một nhà thờ Thiên chúa giáo theo phong cách La Mã nằm trong vùng Vendsyssel ở phía bắc bán đảo Jutland thuộc Đan Mạch. Nhà thờ này được xây dựng trên khu vực Lønstrup Klint, một vách đá cheo leo bên bờ Biển Bắc gần thị trấn Lønstrup trong thành phố Hjørring.

Khu vực này nổi bật với phong cảnh hùng vĩ, lộng gió, đồng thời ở đây liên tục xảy ra hiện tượng xói mòn. Sau khi hàng trăm năm trong tự nhiên, sự xói mòn ở vùng biển Bắc ngày càng diễn ra trầm trọng cho nên vào năm 2008, nhà thờ phải di dời, tháo dỡ một phần để tránh rơi xuống biển. Các hiện vật nay vẫn còn được lưu giữ kể cả mỏ neo của một tàu khu trục Anh bị chìm ngoài khơi bờ biển năm 1808.

Lịch sử

Nhà thờ Mårup được xây dựng khoảng năm 1250 trong phong cách La Mã hậu kỳ. là một nhà thờ có cấu trúc bằng gạch đơn giản và điển hình cho mô hình của những nhà thờ ở làng Jutland. Một tòa 2 tháp được xây dựng bằng gỗ tồn tại trong thế kỷ 18 đã bị phá hủy.

Nhà thờ này đã chứng kiến một sự kiện bi thảm khi hơn 200 thủy thủ đã bị chôn vùi trong một ngôi mộ chung sau một cuộc tai nạn, chỉ có bảy sĩ quan và 55 thủy thủ sống sót. Hai tàu Anh chìm ở ngoài khơi bờ biển phía tây của Đan Mạch và Anh đã được xây công trình ghi nhớ vào năm 1895. Nhà thờ này được xây dựng ở trung tâm của giáo xứ, cách 1 km (0,62 dặm) từ bờ biển. Nhà thờ liên tục được sử dụng cho đến năm 1926, khi một nhà thờ mới được xây dựng ở Lønstrup gần đó đã hoàn thành và đưa vào sử dụng.

Tham khảo

Rubjerg Knude området, Vendsyssel Historiske Bảo tàng, Miljøministeriet Naturstyrelsen Vendsyssel (Đan Mạch)
 "The final days of Mårup church" Aalborg Calling (ngày 7 tháng 8 năm 2008). Truy cập ngày 8 tháng 9 năm 2011

Hình ảnh nhà thờ

Nhà thờ ở Đan Mạch
Nhà thờ ở Bắc Jutland


title: Lissomus subpubescens

text:
Lissomus subpubescens là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Bonvouloir miêu tả khoa học năm 1859.

Chú thích

Tham khảo

Lissomus


title: Bellulia nilssoni

text:
Bellulia nilssoni là một loài bướm đêm thuộc họ Erebidae. Nó được tìm thấy ở miền nam Thái Lan.

Sải cánh dài 9–10 mm. Cánh dưới màu nâu hơi xám. Phía dưới màu xám đồng nhất.

Tham khảo

  2008: Revision of the Micronoctuidae (Lepidoptera: Noctuoidea). Part 2, Taxonomy of the Belluliinae, Magninae và Parachrostiinae. Zootaxa, 1867: 1-136. Abstract & excerpt

Bellulia


title: Trausnitz

text:
Trausnitz là một đô thị tại huyện Schwandorf bang Bayern, Đức.

Tham khảo


title: 398 Admete

text:
398 Admete là một tiểu hành tinh ở vành đai chính: Nó được Auguste Charlois phát hiện ngày 28.12.1894 ở Nice và được đặt theo tên Admete, một trong 2 phụ nữ trong thần thoại Hy Lạp.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Orbital simulation from JPL (Java) / Ephemeris

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1894
Tiểu hành tinh kiểu C


title: Thuyền Doanh

text:
Thuyền Doanh (chữ Hán giản thể: 船营区, âm Hán Việt: Thuyền Doanh khu) là một quận thuộc địa cấp thị Cát Lâm, tỉnh Cát Lâm, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận Thuyền Doanh có diện tích 711 km², dân số 450.000 người. Mã số bưu chính của quận Thuyền Doanh là 132011. Quận Thuyền Doanh được chia thành 12 nhai đạo, 1 trấn, 2 hương.
Nhai đạo biện sự xứ: Đại Đông, Nam Kinh, Hướng Dương, Thanh Đảo, Hà Nam, Bắc Cực, Chí Hòa, Đức Thắng, Lâm Giang, Trường Xuân Lộ, Hoành Kỳ Truân, Bắc Sơn.
Trấn: Hữu Gia.
Hương: Hoan Hỉ, Sa Hà Tử.

Tham khảo

Đơn vị cấp huyện Cát Lâm
Địa cấp thị Cát Lâm


title: Giảo cổ lam

text:
Giảo cổ lam (tiếng Trung: 絞股藍) hay còn gọi là Cổ yếm, Thư tràng năm lá, dây lõa hùng, trường sinh thảo hoặc thất diệp đảm (七葉膽), ngũ diệp sâm (五葉蔘), thất diệp sâm (七葉蔘) với danh pháp khoa học là Gynostemma pentaphyllum thuộc họ Bầu bí (Cucurbitaceae).

Nó là một loài cây thảo có thân mảnh, leo nhờ tua cuốn đơn ở nách lá. Hoa đơn tính khác gốc (cây đực và cây cái riêng biệt). Lá đơn xẻ chân vịt rất sâu trông như lá kép chân vịt. Cụm hoa hình chuỳ mang nhiều hoa nhỏ màu trắng, các cánh hoa rời nhau xoè hình sao, bao phấn dính thành đĩa, bầu có 3 vòi nhuỵ. Quả khô hình cầu, đường kính 5 – 9 mm, khi chín màu đen. Cây mọc ở độ cao 200 - 2.000 m, trong các rừng thưa và ẩm ở Trung Quốc, Nhật Bản, Ấn Độ, Indonesia, Triều Tiên và một số nước châu Á khác.

Giảo cổ lam là cây thuốc đã được dùng theo y học cổ truyền Trung Quốc. Người Trung Quốc từ lâu xem cây này như thuốc trường sinh, bởi lẽ người dân ở tỉnh Quý Châu uống trà giảo cổ lam thường xuyên thì sống rất thọ. Cây này còn được gọi là nhân sâm phương Nam hay nhân sâm 5 lá, mặc dù thực tế loài này không có họ hàng gì với nhân sâm đích thực. Cây này cũng được dùng ở Nhật Bản với tên amachazuru, ở Hàn Quốc với tên gọi dungkulcha và nhiều nước khác.

Ở Việt Nam, vào năm 1997 giáo sư Phạm Thanh Kỳ (Đại học Dược Hà nội) đã phát hiện cây thất diệp đảm trên núi Fansipan và được giáo sư Vũ Văn Chuyên (Đại học Dược Hà nội) xác định đúng là loại Gynostemma pentaphyllum. Ngoài ra, thất diệp đảm còn được tìm thấy ở một số địa phương thuộc vùng đồi núi phía Bắc.

Thành phần hóa học
Thành phần hóa học chính của giảo cổ lam là flavonoit và saponin. Số sapoin của giảo cổ lam nhiều gấp 3 - 4 lần so với nhân sâm. Trong đó, một số có cấu trúc hoá học giống như cấu trúc có trong nhân sâm (ginsenozit). Ngoài ra giảo cổ lam còn chứa các vitamin và các chất khoáng như selen, kẽm, sắt, mangan, phosphor...

Độc tính
Không giống như phần lớn các loài trong họ Cucurbitaceae, giảo cổ lam không thể hiện là có độc tính

Các nghiên cứu về tác dụng

Giảm cholesterol trong máu
Đề tài cấp Nhà nước mang mã số: KC.10.07.03.03 nghiên cứu thực hiện từ năm 1997 do giáo sư Phạm Thanh Kỳ chủ trì đã đi đến kết luận: "Giảo cổ lam làm hạ cholesterol toàn phần trong máu, làm tăng miễn dịch và nâng cao sức đề kháng của cơ thể, có tác dụng kìm hãm sự phát triển của khối u một cách rõ rệt". Nghiên cứu chỉ ra rằng, sử dụng giảo cổ lam trong vòng 30 ngày làm giảm cholesterol toàn phần tới 71% so với nhóm không sử dụng. Kết quả đã được đăng tải trên Tạp Chí Dược Liệu năm 1999 cho Viện dược liệu quản lý.

Một nghiên cứu khác của tác giả Samer Megalli ở Đại học Sydney (2005) cũng khẳng định tác dụng  làm giảm lượng triglycerid trong máu 85%, cholesterol toàn phần 44% và giảm lượng LDL 35%. Tác dụng này gần như tương đương với atorvastatin là thuốc được ưu tiên  lựa chọn hàng đầu cho bệnh nhân rối loạn mỡ máu hiện nay.

Các nghiên cứu khác trên thế giới cũng đã đánh giá tác dụng của Giảo cổ lam trong việc cải thiện tình trạng mỡ máu, cholesterol hiệu quả

Tác dụng lên tim mạch
Giảo cổ lam làm giảm vùng bị ảnh hưởng và mức độ nghiêm trọng của tổn thương não và tim do đột quỵ hoặc đau tim, đồng thời đẩy nhanh quá trình chữa lành và phục hồi.

Loại thảo dược này cũng đã được chứng minh là giúp ngăn ngừa bệnh cơ tim (bệnh cơ tim) và bảo vệ cơ tim cũng như chức năng của chúng khỏi bị tổn thương do bệnh tiểu đường

Ổn định đường huyết
Năm 2004, Viện Dược liệu Trung ương kết hợp với Viện Karolinska Thụy Điển đã tìm ra hoạt chất mới từ cây giảo cổ lam đặt tên là Phanosid. Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng, phanosid đáp ứng với từng nồng độ glucose khác nhau. Điều thú vị là khi nồng độ glucose cao, độ nhạy cảm của tế bào đảo tụy với phanosid tốt hơn so với nồng độ glucose thấp. Điều này có nghĩa là giảo cổ lam hầu như không làm hạ đường huyết khi nồng đường trong máu ở giới hạn bình thường mà chỉ làm giảm đường huyết ở những người có nồng độ đường huyết cao.

Năm 2011, TS. Vũ Thị Thanh Huyền (Bộ môn Dược lý, trường Đại học Y Hà Nội) phối hợp với Hội Đái tháo đường Thụy Điển thực hiện thử nghiệm lâm sàng, trên 65 bệnh nhân tiểu đường tuyp 2 tại Bệnh viện Lão khoa Trung Ương. Các bệnh nhân có chỉ số đường huyết trong khoảng 9 đến 14 mmol/l, sử dụng giảo cổ lam với mức liều 6g/ngày (tương đương 3 gói trà giảo cổ lam 2g), trong thời gian 12 tuần. Kết quả: sau 12 tuần sử dụng trà giảo cổ lam làm giảm đường huyết xuống 3 mmol/l so với nhóm chứng (nhóm không sử dụng giảo cổ lam). Đồng thời, nghiên cứu cũng cho thấy sử dụng trà giảo cổ lam làm tăng mức độ nhạy cảm của tế bào, tăng khả năng sử dụng glucose của tế bào, do đó giúp ổn định đường trong máu.

Chống oxy hóa, tăng cường miễn dịch
Gypenosides (saponin trong giảo cổ lam) làm giảm hàm lượng superoxide anion và hydrogen peroxide trong bạch cầu trung tính ở người và làm giảm sự bùng phát oxy hóa phát quang hóa học được kích hoạt bởi zymosan trong bạch cầu đơn nhân ở người.

GS.TS. Phạm Thanh Kỳ cùng PGS.TS.Trần Lưu Vân Hiền đã chứng minh chiết xuất giảo cổ lam có tác dụng chống oxy hóa, tăng cường miễn dịch, ngăn ngừa và kìm hãm sự phát triển khối u một cách rõ rệt. Kết quả đã được đăng tải trên tạp chí dược học số 5/2011.

Năm 2012, GS.TS. Phạm Thanh Kỳ cùng các cộng sự Hàn Quốc đã lần đầu tiên tìm thấy hoạt chất saponin mới trong giảo cổ lam và đặt tên là gypenosid VN 01 – 07. Các chất này được chứng minh là có khả năng tiêu diệt mạnh tế bào ung thư phổi, vú, đại tràng, tử cung

Ổn định huyết áp
Giảo cổ lam kích thích sản xuất Nitric Oxide giúp điều hòa lưu lượng máu và huyết áp đến các mạch máu và động mạch.

Một nghiên cứu lâm sàng mù đôi trên bệnh nhân cao huyết áp cho thấy Giảo cổ lam có hiệu quả gần như tương đương với Indapamide (một loại thuốc điều trị huyết áp cao) và gần như hiệu quả gấp đôi so với Panax Ginseng (lần lượt là 82%, 93% và 46%) trong việc giảm nguy cơ mắc bệnh cao huyết áp. huyết áp cao

Lưu ý
Các danh pháp Vitis pentaphylla không theo nghĩa của Thunberg là không hợp lệ (nom. illeg.) và là đồng nghĩa của các danh pháp loài sau:
 Vitis pentaphylla Miq., 1863 nom. illeg. = Ampelopsis japonica (Thunb.) Makino, 1903.
 Vitis pentaphylla Guill. & Perr., 1831 nom. illeg. = Ampelocissus multistriata (Baker) Planch., 1887.

Hình ảnh

Tham khảo
 Saleeby, J. P. Wonder Herbs: A Guide to Three Adaptogens . (Chương ba là về giảo cổ lam.)

Đọc thêm
 David Winston & Steven Maimes. "ADAPTOGENS: Herbs for Strength, Stamina, and Stress Relief," Healing Arts Press, 2007. Contains a detailed herbal monograph on Jiaogulan and highlights health benefits.

Liên kết ngoài

P
Thực vật Ấn Độ
Thực vật Bangladesh
Thực vật Bhutan
Thực vật Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên
Thực vật Hàn Quốc
Thực vật Indonesia
Thực vật Lào
Thực vật Malaysia
Thực vật Myanmar
Thực vật Nepal
Thực vật Nga
Thực vật Nhật Bản
Thực vật Philippines
Thực vật Sri Lanka
Thực vật Thái Lan
Thực vật Trung Quốc
Thực vật Việt Nam
Cây thuốc
Thảo mộc
Trà Trung Quốc
Chất ngọt
Chất dinh dưỡng bổ sung
Thực vật được sử dụng trong Đông y


title: Vệ Tiệp bá

text:
Vệ Tiệp bá (chữ Hán: 衞疌伯), là vị vua thứ năm của nước Vệ – chư hầu nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.

Vệ Tiệp bá là con của Vệ Tự bá – vua thứ tư nước Vệ. Sau khi Tự bá mất, ông lên nối ngôi.

Sử sách không ghi chép sự kiện xảy ra liên quan tới nước Vệ trong thời gian ông làm vua.

Không rõ Vệ Tiệp bá lên ngôi và mất năm nào. Sau khi ông mất, con ông là Vệ Tĩnh bá lên nối ngôi.

Xem thêm
Vệ Tĩnh bá
Vệ Tự bá

Tham khảo
Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
 Vệ Khang Thúc thế gia''

Chú thích

Vua nước Vệ
Năm sinh thiếu
Năm mất thiếu


title: Buccinum

text:
Buccinum là một chi ốc biển cỡ trung bình với một nắp, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Buccinidae.

Tiếng Anh thường gọi các loài này là whelk, một tên gọi chỉ một số nhóm loài thậm chí không có quan hệ với nhau. Loài common whelk Buccinum undatum là đại diện phổ biến nhất của chi phân bố ở miền bắc Đại Tây Dương.

Các loài
Các loài thuộc chi Buccinum bao gồm:

 Buccinum abyssorum A.E. Verrill, 1884 - shingled whelk
 Buccinum aleuticum Dall, 1895 - Aleut whelk
 Buccinum amaliae Verkruzen, 1878
 Buccinum angulosum J.E. Gray, 1839 - angular whelk
 Buccinum angulosum angulosum J.E. Gray, 1838 - angular whelk, angular whelk
 Buccinum aniwanum  Dall, 1907
 Buccinum baerii (Middendorff, 1848)
 Buccinum baerii baerii (Middendorff, 1848)
 Buccinum baerii polium Dall, 1907
 Buccinum belcheri Reeve, 1855
 Buccinum bulimuloideum Dall, 1907
 Buccinum chartium Dall, 1919
 Buccinum chishimananux  Habe, T. & Ito, 1965
 Buccinum chishimanum Pilsbry, 1904
 Buccinum ciliatum Fabricius, 1780
 Buccinum cnismatum Dall, 1907
 Buccinum cyaneum Bruguiere, 1792 - bluish whelk
 Buccinum cyaneum cyaneum Bruguiere, 1792 - bluish whelk
 Buccinum cyaneum patulum G.O. Sars, 1878 - bluish whelk
 Buccinum cyaneum perdix Mörch, 1868 - bluish whelk
 Buccinum diplodetum Dall, 1907
 Buccinum eugrammatum Dall, 1907 - lirate whelk
 Buccinum fringillum Dall, 1877 - finch whelk
 Buccinum glaciale Linnaeus, 1761 - glacial whelk
 Buccinum gouldii A.E. Verrill, 1882
 Buccinum hertzensteini Verkruzen, 1882
 Buccinum humphreysiana Bennett, 1825
 Buccinum hydrophanum Hancock, 1846
 Buccinum inexhaustum Verkruzen, 1878
 Buccinum kadiakense Dall, 1907 - kodiak whelk
 Buccinum micropoma Thorson, 1944 - berry whelk
 Buccinum midori  Habe & ITO, 1965
 Buccinum moerchi Friele, 1877
 Buccinum nivale Friele, 1882
 Buccinum normale Dall, 1885
 Buccinum ochotense (Middendorff, 1848) - Okhotsk whelk
 Buccinum oedematum Dall, 1907 - swollen whelk, swollen whelk
 Buccinum orotundum Dall, 1907
 Buccinum pemphigus Dall, 1907
 Buccinum pemphigus major Dall, 1919
 Buccinum pemphigus orotundum Dall, 1907
 Buccinum pemphigus pemphigus Dall, 1907
 Buccinum percrassum Dall, 1883 - crude whelk
 Buccinum physematum Dall, 1919
 Buccinum picturatum Dall, 1877 - painted whelk
 Buccinum planeticum Dall, 1919 - wandering whelk
 Buccinum plectrum Stimpson, 1865 - sinuous whelk
 Buccinum polaris J.E. Gray, 1839 - polar whelk
 Buccinum rondinum Dall, 1919
 Buccinum rossellinum Dall, 1919
 Buccinum rossicum  Dall, 1907
 Buccinum sandersoni A.E. Verrill, 1882
 Buccinum scalariforme Moller, 1842 - ladder whelk
 Buccinum sericatum Hancock, 1846 - silky whelk: đồng nghĩa của Buccinum ciliatum sericatum
 Buccinum sigmatopleura Dall, 1907
 Buccinum simulatum Dall, 1907
 Buccinum solenum Dall, 1919
 Buccinum striatissimum G.B. Sowerby III, 1899
 Buccinum strigillatum Dall, 1891
 Buccinum strigillatum fucanum Dall, 1907 - juanmore whelk
 Buccinum strigillatum strigillatum Dall, 1891
 Buccinum tanguaryi Baker, 1919
 Buccinum taphrium
 Buccinum tenebrosum Hancock, 1846
 Buccinum tenellum Dall, 1883
 Buccinum totteni Stimpson, 1865 - thin whelk
 Buccinum tsubai  Kuroda, 1933
 Buccinum tumidulum G.O. Sars, 1878
 Buccinum undatum Linnaeus, 1758 - waved whelk
 Buccinum viridum Dall, 1889 - turban whelk, turban whelk

Hình ảnh

Chú thích

Tham khảo

Buccinidae


title: Lactobacillus acidophilus

text:
Lactobacillus acidophilus (có nghĩa vi khuẩn sữa yêu axít) là một loài trong chi Lactobacillus. L. acidophilus phân hóa đường thành axít lactic. L. acidophilus là một trực khuẩn thường cư trú ở đường tiêu hóa của con người, có khả năng sinh ra acid lactic, do đó tạo ra một môi trường không thuận lợi cho sự phát triển của các vi khuẩn và nấm gây bệnh kể cả các vi khuẩn gây thối rữa.
L. acidophilus đã được dùng trong nhiều năm để điều trị ỉa chảy chưa có biến chứng, đặc biệt do vi khuẩn chí ở ruột bị biến đổi do dùng kháng sinh.
L. acidophilus sinh sản bằng cách chia đôi hay trực phân. Mặc dù không có hình thức sinh sản hữu tính (chỉ là sinh sản cận hữu tính).

Chú thích

Tham khảo

 Lactobacillus acidophilus (Moro) comb. nov. P. Arne Hansen & George Mocquot. International Journal of Systematic and Evolutionary Microbiology Volume 20, Issue 3, pp 325–327 ngày 1 tháng 7 năm 1970.  PDf
 Article on health benefits of Lactobacillus acidophilus at MedlinePlus
 Lactobacillus Acidophilus at University of Maryland Medical Center website
 Lactobacillus acidophilus from the U. of Wisconsin* Global analysis of carbohydrate utilization by Lactobacillus acidophilus using cDNA microarrays
 Safety and protective effect of Lactobacillus acidophilus and Lactobacillus casei used as probiotic agent in vivo African Journal of Biotechnology Vol. 2 (11), pp. 448–452, ngày 20 tháng 11 năm 2003

Lactobacillus
Vi khuẩn được mô tả năm 1970
Chế phẩm sữa
Hệ tiêu hóa
Dinh dưỡng


title: Roßdorf, Jerichower Land

text:
Roßdorf là một đô thị thuộc huyện Jerichower Land, bang Sachsen-Anhalt, Đức. Đô thị Roßdorf, Jerichower Land có diện tích 11,54 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 523 người.

Tham khảo


title: Quận Clark, Missouri

text:
Quận Clark là một quận thuộc tiểu bang Missouri, Hoa Kỳ. Theo điều tra dân số năm 2000 của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có dân số 7416 người . Quận lỵ đóng ở

Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có tổng diện tích 1326 km2, trong đó có 12 km2 là diện tích mặt nước.

Xa lộ

Quận giáp ranh

Thông tin nhân khẩu

Theo điều tra dân số  năm 2000, quận đã có dân số 7.416 người, 2.966 hộ gia đình, và 2.079 gia đình sống trong quận hạt. Mật độ dân số là 15 người trên một dặm vuông (6/kmТВ). Có 3.483 đơn vị nhà ở với mật độ trung bình 7 trên một dặm vuông (3/kmТВ). Cơ cấu dân tộc của cư dân sinh sống ở quận này bao gồm 98,83% người da trắng, 0,07% da đen hay Mỹ gốc Phi, 0,20% người Mỹ bản xứ, 0,07% châu Á, Thái Bình Dương 0,01%, 0,22% từ các chủng tộc khác, và 0,61% từ hai hoặc nhiều chủng tộc. 0,70% dân số là người Hispanic hay Latino thuộc một chủng tộc nào.

Có 2.966 hộ, trong đó 30,30% có trẻ em dưới 18 tuổi sống chung với họ, 58,70% là đôi vợ chồng sống với nhau, 7,00% có một chủ hộ nữ và không có chồng, và 29,90% là không lập gia đình. 26,40% hộ gia đình đã được tạo ra từ các cá nhân và 13,60% có người sống một mình 65 tuổi hoặc cao tuổi hơn. Cỡ hộ trung bình là 2,46 và cỡ gia đình trung bình là 2,95.

Tính đến năm 2010, số lượng cư dân người đã phạm tội ngoại tình với một loài khác hơn là của riêng của họ đã tăng lên đáng kể. Ngoài ra với các biến của thập kỷ này đến một sự gia tăng nghiêm trọng của số hành vi loạn luân đang diễn ra bên trong các biên giới. Một trong mỗi 2 người trong Clark County có sao chép với một người em họ của họ.

Trong dân số đã đạt mức trải ra với 25,00% dưới độ tuổi 18, 7,80% 18-24, 25,50% 25-44, 25,00% từ 45 đến 64, và 16,70% từ 65 tuổi trở lên. Độ tuổi trung bình là 39 năm. Đối với mỗi 100 nữ có 97,60 nam giới. Đối với mỗi 100 nữ 18 tuổi trở lên, đã có 94,00 nam giới.

Thu nhập trung bình cho một hộ gia đình trong đã đạt mức USD 29.457, và thu nhập trung bình cho một gia đình là USD 36.270. Phái nam có thu nhập trung bình USD 27.279 so với 19.917 USD của phái nữ. Thu nhập bình quân đầu người là 15.988 USD. Có 10,80% gia đình và 14,10% dân số sống dưới mức nghèo khổ, bao gồm 19,70% những người dưới 18 tuổi và 12,70% của những người 65 tuổi hoặc hơn.

Tham khảo

Quận của Missouri


title: Lasioglossum zostaceum

text:
Lasioglossum zostaceum là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Warncke mô tả khoa học năm 1982.

Chú thích

Tham khảo

Lasioglossum
Động vật được mô tả năm 1982


title: 9395 Saint Michel

text:
9395 Saint Michel (1994 PC39) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 10 tháng 8 năm 1994 bởi E. W. Elst ở Đài thiên văn Nam Âu.

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser ngày 9395 Saint Michel

Tiểu hành tinh vành đai chính
Thiên thể phát hiện năm 1994


title: Hyposmocoma montivolans

text:
Hyposmocoma montivolans là một loài bướm đêm thuộc họ Cosmopterigidae. Nó là loài đặc hữu của Oahu. Loài địa phương ở vùng núi near Honolulu.

Ấu trùng có thể ăn lichens on rocks.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Insects of Hawaii. Volume 9, Microlepidoptera

Hyposmocoma
Loài đặc hữu của Hawaii


title: Phú La

text:
Phú La là một phường thuộc quận Hà Đông, thành phố Hà Nội, Việt Nam.

Địa lý
Phường Phú La có địa giới hành chính:
Phía đông giáp các phường Hà Cầu và Kiến Hưng
Phía tây giáp phường Yên Nghĩa
Phía nam giáp các phường Phú Lương và Phú Lãm
Phía bắc giáp các phường La Khê và Quang Trung.

Phường Phú La có diện tích 1,77 km², dân số năm 2008 là 6.526 người, mật độ dân số đạt 3.691 người/km².

Lịch sử
Địa bàn phường Phú La xưa là hai làng Văn Phú và Văn La thuộc huyện Thanh Oai, phủ Ứng Thiên, trấn Sơn Nam Thượng.

Tháng 7 năm 1949, hai làng Văn Phú, Văn La hợp nhất với hai làng La Khê và Cầu Đơ thành xã Văn Khê thuộc huyện Hoài Đức.

Tháng 4 năm 1955, tách thôn Cầu Đơ của xã Văn Khê để hợp với thôn Hà Trì của xã Kiến Hưng lập thành xã Hà Cầu thuộc thị xã Hà Đông.

Ngày 15 tháng 9 năm 1969, xã Văn Khê được sáp nhập vào thị xã Hà Đông.

Ngày 27 tháng 12 năm 2006, xã Văn Khê thuộc thành phố Hà Đông mới thành lập.

Ngày 1 tháng 3 năm 2008, Chính phủ ban hành Nghị định 23/2008/NĐ-CP. Theo đó, thành lập phường Phú La trên cơ sở điều chỉnh 106,98 ha diện tích tự nhiên và 3.155 người của xã Văn Khê; 9,55 ha diện tích tự nhiên và 2.188 người của phường Quang Trung; 22,84 ha diện tích tự nhiên và 631 người của xã Phú Lương; 4,98 ha diện tích tự nhiên và 253 người của xã Phú Lãm; 8,65 ha diện tích tự nhiên và 299 người của xã Yên Nghĩa; 8,07 ha diện tích tự nhiên của phường Hà Cầu; 15,75 ha diện tích tự nhiên của xã Kiến Hưng.

Sau khi thành lập, phường Phú La có 176,82 ha diện tích tự nhiên, dân số là 6.526 người.

Chú thích

Xem thêm


title: Saint-Jean-de-la-Porte

text:
Saint-Jean-de-la-Porte là một xã thuộc tỉnh Savoie trong vùng Rhône-Alpes ở đông nam nước Pháp.

Xem thêm
Commune của tỉnh Savoie

Tham khảo
INSEE
IGN

Xã của Savoie


title: Quận Floyd, Texas

text:
Quận Floyd (tiếng Anh: Floyd County) là một quận trong tiểu bang Texas, Hoa Kỳ. Quận lỵ đóng ở thành phố Floydada. Theo kết quả điều tra dân số năm 2000 của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có dân số 7771 người. Đây là một trong 30 quận khô của tiểu bang.

Thông tin nhân khẩu

Tham khảo

Quận của Texas


title: Cambligneul

text:
Cambligneul là một xã của tỉnh Pas-de-Calais, thuộc vùng Hauts-de-France, miền bắc nước Pháp.

Dân số

Xem thêm
Xã của tỉnh Pas-de-Calais

Tham khảo
INSEE
IGN

Liên kết ngoài
 Cambligneul on the Quid website

Xã của Pas-de-Calais


title: Salvador, Lanao del Norte

text:
Salvador là một đô thị hạng 5 ở tỉnh Lanao del Norte, Philippines. Theo điều tra dân số năm 2007, đô thị này có dân số 23.222 người.

Các đơn vị hành chính

Salvador được chia ra 25 barangay.

Tham khảo

Liên kết ngoài
Mã địa lý chuẩn của Philipin
Thông tin điều tra dân số năm 2000 của Philipin

Đô thị của Lanao del Norte


title: Venthon

text:
Venthon là một xã thuộc tỉnh Savoie trong vùng Auvergne-Rhône-Alpes ở đông nam nước Pháp.

Xem thêm
Commune của tỉnh Savoie

Tham khảo
INSEE
IGN

Xã của Savoie


title: 2340 Hathor

text:
2340 Hathor là một tiểu hành tinh that was được phát hiện ngày 22 tháng 10 năm 1976 bởi C.T. Kowal ở Palomar.

Tham khảo

  neodys

Tiểu hành tinh Aten
Thiên thể phát hiện năm 1976


title: Bulbophyllum klabatense

text:
Bulbophyllum klabatense là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.

Chú thích

Tham khảo

The Bulbophyllum-Checklist
The internet Orchid species Photo Encyclopedia

klabatense]]

K


title: Họ Cỏ chổi

text:
Orobanchaceae, danh pháp khoa học của một họ thực vật có hoa, trong tiếng Việt gọi là họ Cỏ chổi hoặc họ Lệ đương, thuộc bộ Hoa môi (Lamiales), với khoảng 104 chi và trên 2.300 loài. Nhiều chi trong họ này trước đây đã được đưa vào trong họ Huyền sâm (Scrophulariaceae) nghĩa rộng. Tất cả các chi trong họ này cùng nhau tạo ra một nhóm đơn ngành và tạo thành một họ riêng biệt.

Đây là một họ phổ biến rộng khắp trên toàn thế giới, ngoại trừ Nam Mỹ, các khu vực thuộc Australia và New Zealand. Họ này chủ yếu tìm thấy tại khu vực ôn đới của đại lục Á-Âu và chỉ có rất ít loài thuộc về vùng nhiệt đới châu Phi và châu Mỹ. Họ này không có giá trị kinh tế, thậm chí một vài loài còn là nguy hiểm cho các loại cây trồng.

Mô tả
Orobanchaceae là lớn nhất trong số 20–28 họ thực vật hai lá mầm thể hiện tính chất ký sinh. Ngoài một ít đơn vị phân loại không ký sinh thì họ này thể hiện tất cả các kiểu của thực vật ký sinh: ký sinh tùy ý, ký sinh bắt buộc, bán ký sinh và toàn ký sinh (ký sinh toàn phần).

Các loài thực vật này về cơ bản là toàn ký sinh hoặc bán ký sinh, chúng là các loại thực vật thân thảo một năm hay lâu năm sống trên rễ của các cây chủ. Các loài toàn ký sinh không có chất diệp lục (chlorophyll) và không tự thực hiện công việc quang hợp. Các loài bán ký sinh (được chuyển từ họ Scrophulariaceae) có khả năng quang hợp và có thể sống ký sinh tùy ý hoặc bắt buộc. Các loài cây này có màu ánh vàng, ánh nâu, ánh tía, hoặc trắng nhưng không có màu lục, ngoại trừ một vài loài bán ký sinh.

Thân, rễ
Chỉ có một số ít loài có hệ thống bộ rễ lớn. Ở phần lớn các loài có các rễ ngắn và phồng to hay một cơ quan phồng to, thuộc dạng đơn hay hợp. Các rễ này gắn vào cây chủ bằng các giác mút có móc để chuyển các chất dinh dưỡng từ cây chủ sang chúng.

Chúng có thân sinh dưỡng ngắn, các lá tiêu giảm mọc so le không có cuống, tương tự như các vảy giống như răng mọng nước. Các vảy nhỏ mọc so le này thuộc dạng lá đơn, hình mác, thuôn dài hay bầu dục. Chúng có các lông đa bào rải rác với các lông tuyến.

Sự phát triển của các giác mút là sự kiện tiến hóa quan trọng cho phép sự tiến bộ của các thực vật ký sinh. Nhánh toàn ký sinh, Orobanche, vạch ra ranh giới chuyển tiếp từ bán ký sinh sang toàn ký sinh trong phạm vi họ Orobanchaceae.

Mặc cho các đặc điểm hình thái tương tự được tìm thấy ở cả Scrophulariaceae và Orobanchaceae, họ thứ hai này về mặt hình thái và phân tử học được coi là đơn ngành, mặc dù nhiều chi của nó trước đây từng được xếp trong họ Scrophulariaceae.

Lindenbergia, một thời được xếp trong họ Scrophulariaceae, là một trong ít chi tự dưỡng của họ Orobanchaceae. Người ta cho rằng nó là nhóm có quan hệ chị-em với các chi bán ký sinh trong phạm vi họ này.

Hoa
Các hoa lưỡng tính là loại đối xứng hai bên và mọc thành cành hay cụm hoa hoặc mọc đơn trên đỉnh ngọn của thân cây thanh mảnh. Đài hoa hình ống được tạo thành từ 2-5 cánh hợp nhất. Năm cánh hoa hai môi hợp nhất tạo thành tràng hoa. Môi trên là loại 2 thùy, môi dưới là 3 thùy. Có hai nhị hoa dài và hai nhị hoa ngắn trên các chỉ nhị thanh mảnh, lồng vào phía dưới của ống tràng hoa giữa hay ở gốc của tràng hoa, mọc so le với các thùy của ống. Nhị hoa thứ năm hoặc là vô sinh hoặc là không có. Các bao phấn nứt ra theo các khe hở dọc. Nhụy hoa là một tế bào. Bầu nhụy hoa lớn. Hoa được thụ phấn nhờ côn trùng.

Quả
Quả của chúng là loại quả nang dễ nứt, không có cùi thịt, một ngăn với nhiều hạt rất nhỏ có nội nhũ. Quả của Orobanchaceae nhỏ, nhiều và có thể chứa tới 10.000–1.000.000 hạt mỗi cây. Chúng được gió phát tán đi xa, làm gia tăng cơ hội tìm thấy cây chủ mới của chúng.

Hệ gen học
Tính chất ký sinh và các phương thức khác nhau của nó được cho là có ảnh hưởng tới tiến hóa bộ gen, với tốc độ thay thế DNA tăng lên ở các sinh vật ký sinh so với các sinh vật không ký sinh. Chẳng hạn, các đơn vị phân loại toàn ký sinh ở Orobanchaceae thể hiện tốc độ tiến hóa phân tử nhanh hơn so với các loài bán ký sinh cùng họ ở ba gen lạp thể.

Trong một nghiên cứu so sánh tốc độ tiến hóa phân tử của các đơn vị phân loại ký sinh so với các đơn vị phân loại không ký sinh cho 12 cặp họ thực vật hạt kín — bao gồm Apodanthaceae, Cytinaceae, Rafflesiaceae, Cynomoriaceae, Krameriaceae, Mitrastemonaceae, Boraginaceae, Orobanchaceae, Convolvulaceae, Lauraceae, Hydnoraceae và Santalaceae/Olacaceae —, các đơn vị phân loại ký sinh tiến hóa với tốc độ trung bình nhanh hơn các họ hàng gần của chúng trong các trình tự bộ gen của ti thể, lạp thể và hạt nhân. Trong khi Orobanchaceae phù hợp với xu hướng này đối với DNA lạp thể thì chúng dường như tiến hóa chậm hơn các đồng loại không ký sinh khi so về DNA hạt nhân và ti thể.

Các chi
Chi Lathraea theo truyền thống được đặt trong họ Orobanchaceae, nhưng một số chứng cứ gần đây cho rằng nó nên được chuyển sang họ Huyền sâm (Scrophulariaceae).
 Aeginetia: Lệ đương, tai đất, dã cô
 Agalinis
 Alectra
 Anisantherina
 Asepalum
 Aureolaria
 Bardotia
 Bartsia (bán ký sinh)
 Baumia
 Bellardia?
 Boschniakia: Thảo thung dung
 Brandisia
 Buchnera
 Bungea
 Buttonia
 Campbellia
 Castilleja: Hỏa diễm thảo (bán ký sinh)
 Centranthera: Tâm hùng
 Christisonia: Kiết sơn, giả dã cô
 Cistanche: Nhục thung dung
 Conopholis
 Cordylanthus
 Cyclocheilon
 Cycniopsis
 Cycnium
 Cymbaria
 Dasistoma
 Epifagus
 Eremitilla
 Escobedia
 Esterhazya
 Euphrasia: Tiểu mễ thảo (bán ký sinh)
 Gerardia
 Gerardiina
 Ghikaea
 Gleadovia
 Graderia
 Harveya
 Hedbergia
 Hiernia
 Hyobanche
 Kopsiopsis
 Lamourouxia
 Lathraea: Xỉ lân thảo (cỏ răng vẩy cá)
 Leptamnium
 Leptorhabdos
 Leucosalpa
 Lindenbergia
 Macranthera
 Macrosyringion
 Magdalenaea
 Mannagettaea: Đậu liệt đương
 Melampyrum: Sơn la hoa (bán ký sinh)
 Melasma
 Micrargeria
 Monochasma
 Myzorrhiza
 Neobartsia
 Nesogenes
 Nothobartsia
 Nothochilus
 Odontitella
 Odontites: Liệu xỉ thảo (bán ký sinh)
 Omphalotrix
 Orobanche: Cỏ chổi, lệ đương, liệt đương
 Orthantha
 Orthocarpus: Trực quả thảo (bán ký sinh)
 Parasopubia
 Parentucellia (bán ký sinh)
 Pedicularis: Mã tiên hao, cỏ Louse (bán ký sinh)
 Petitmenginia
 Phacellanthus: Hoàng đồng hoa
 Phelypaea (bán ký sinh)
 Phtheirospermum
 Physocalyx
 Pseudobartsia
 Pterygiella
 Radamaea
 Rehmannia
 Rhamphicarpa
 Rhinanthus: Tị hoa (bán ký sinh)
 Rhynchocorys
 Schwalbea
 Seymeria
 Sieversandreas
 Silviella
 Siphonostegia
 Sopubia
 Striga
 Tetraspidium
 Thunbergianthus
 Tozzia
 Triaenophora
 Triphysaria?: Trực quả thảo
 Vellosiella
 Xylanche: Đinh tọa thảo
 Xylocalyx

Hình ảnh

Liên kết ngoài
 Parasitic Plant Connection: Orobanchaceae

Ghi chú


title: Physocoryna expansa

text:
Physocoryna expansa là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Pic mô tả khoa học năm 1925.

Chú thích

Tham khảo

Physocoryna


title: (9522) 1981 DS

text:
(9522) 1981 DS là một tiểu hành tinh nằm ở rìa ngoài của vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Schelte J. Bus ở Đài thiên văn Siding Spring gần Coonabarabran, New South Wales, Úc, ngày 28 tháng 2 năm 1981.

Xem thêm
Danh sách các tiểu hành tinh: 9001–10000

Tham khảo

Liên kết ngoài
JPL Small-Body Database Browser

Thiên thể phát hiện năm 1981
Được phát hiện bởi Schelte J. Bus
Tiểu hành tinh vành đai chính


title: Khối xương sọ

text:
1. Đường khớp đầu; 2. Xương trán; 3. Xương bướm; 4. Lỗ trên mắt; 5. Hốc mắt; 6. Xương mũi; 7. Xương lệ; 8. Xương gò má; 9. Lỗ dưới mắt; 10. Xương hàm trên; 11. Xương hàm dưới; 12. Mấu nhọn xương thái dương; 13. Lỗ tai ngoài; 14. Mấu sau xương thái dương; 15. Xương thái dương; 16. Xương chẩm; 17. Đường khớp chẩm - thái dương; 18. Xương đỉnh.

Xương đầu của động vật có xương sống và người, cấu tạo từ sụn và (hay) xương, bao bọc và bảo vệ não, chứa nhiều giác quan quan trọng, là nơi bám của các cơ tạo thành phần đầu của hệ hô hấp và tiêu hoá. Trong quá trình tiến hoá, hình dạng XS thay đổi theo sự phát triển của não bộ, các giác quan, các cơ của động vật, và được chia thành hộp sọ và xương mặt.

Ở người, hộp sọ bao quanh não, gồm xương trán,,2 xương thái dương, 2 xương đỉnh, 1 xương chẩm ở phía sau, xương sàng và xương bướm. Xương mặt gồm có xương lá mía, 2 xương gò má, 2 xương lệ, 2 xương mũi, 2 xương khẩu cái, 2 xương xoăn mũi dưới, xương hàm trên và xương hàm dưới. Khoang XS được nối với ống sống qua lỗ chẩm lớn. Các mảnh XS ở người trưởng thành liên kết với nhau bằng các đường khớp đầu. Ở trẻ sơ sinh, tại những chỗ nối các mảnh XS có những phần xương chưa khép kín gọi là thóp (x. Thóp).

Tham khảo (Ở phần này chỉ đề cập tới các bộ phận chính trong cơ thể):

Hệ tim mạch
Các xương đầu và cổ


title: Villarrín de Campos

text:
Villarrín de Campos là một đô thị trong tỉnh Zamora, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 583 người.

Tham khảo

Đô thị ở Zamora


title: Nephele (chi bướm)

text:
Nephele là một chi bướm đêm Cựu Thế giới, chi này thuộc họ Sphingidae.

Các loài
 Nephele accentifera - (Palisot de Beauvois 1821)
 Nephele aequivalens - (Walker 1856)
 Nephele argentifera - (Walker 1856)
 Nephele bipartita - Butler 1878
 Nephele comma - Hopffer 1857
 Nephele comoroana - Clark 1923
 Nephele densoi - (Keferstein 1870)
 Nephele discifera - Karsch 1891
 Nephele funebris - (Fabricius 1793)
 Nephele hespera - (Fabricius 1775)
 Nephele joiceyi - Clark 1923
 Nephele lannini - Jordan 1926
 Nephele leighi - Joicey & Talbot 1921
 Nephele maculosa - Rothschild & Jordan 1903
 Nephele monostigma - Clark 1925
 Nephele oenopion - (Hubner 1824)
 Nephele oenopion continentis - Rothschild & Jordan, 1903
 Nephele oenopion stictica - Rothschild & Jordan, 1903
 Nephele oenopion transitoria - Turlin, 1996
 Nephele peneus - (Cramer 1776)
 Nephele rectangulata - Rothschild 1895
 Nephele rosae - Butler 1875
 Nephele rosae illustris - Jordan, 1920
 Nephele subvaria - (Walker 1856)
 Nephele vau - (Walker 1856)
 Nephele xylina - Rothschild & Jordan 1910

Tham khảo

Hình ảnh

Macroglossini


title: Nomécourt

text:
là một xã thuộc tỉnh Haute-Marne trong vùng Grand Est đông bắc nước Pháp.

Xem thêm
Commune của tỉnh Haute-Marne

Tham khảo
INSEE
IGN

Xã của Haute-Marne