text:
Cách mạng Mỹ
Cuộc cách mạng Mỹ là cuộc chiến tranh giành độc lập của 13 thuộc địa ở Bắc Mỹ chống lại đế quốc Anh. Cuộc chiến diễn ra từ 1775 đến năm 1783 - khởi đầu chỉ là cuộc giao tranh nhỏ giữa quân đội Anh và nhân dân thuộc địa có vũ trang ngày 19 tháng 4, 1775. Kết quả là thắng lợi của nghĩa quân, buộc Anh phải ký Hiệp định Paris 1783 rút quân khỏi Bắc Mỹ và 13 thuộc địa được độc lập.
Nguyên nhân[sửa | sửa mã nguồn]
Từ năm 1763, sau cuộc Chiến tranh Bảy Năm, nước Anh trở thành một đế chế thực dân lớn, kiểm soát rất nhiều thuộc địa, nhưng do người Anh cần chi phí cho cuộc Chiến tranh Pháp-Da đỏ (1756-1763), chính phủ Anh đã áp đặt một lô thuế lớn vào 13 thuộc địa ở Bắc Mỹ. Lúc này, các thuộc địa đang có truyền thống tự trị sau khi thực dân Anh lãng quên để đối chọi với những điều bất ổn tỷ như nội chiến. Vì vậy, người Mỹ chống đối kịch liệt, họ cho rằng nước Anh không đại diện cho Quốc hội nên không có quyền làm vậy. Vua Anh đành phải cho rút thuế.
Tuy nhiên, thực dân Anh còn để lại một thuế, đó là thuế trà. Năm 1773, ở cảng Boston, Massachusetts, khi tàu chở trà đi qua, có ba nhóm gồm 50 người Mỹ đã ném trà xuống boong tàu, còn gọi là sự kiện "Tiệc trà ở Boston", đây là sự chống đối của các thuộc địa đối với thuế trà, sinh ra những tư tưởng về nền độc lập Hoa Kỳ. Cách mạng bùng nổ là một điều chắc chắn sẽ xảy ra.
Diễn biến[sửa | sửa mã nguồn]
Cuộc nổ súng đầu tiên ở Lexington, Massachusetts và Concord, Massachusetts.
Tại Massachussett, Seth Pomeroy, Joseph Warren cùng nhiều tướng khác tấn công nhưng đã bị quân Anh đánh bại trong trận Bunker Hill, Warren tử thương. Tuy nhiên, quân Anh phải hứng chịu tổn thất nặng nề và trận đánh trở thành chiến thắng tinh thần của người Mỹ. Sau đó George Washington ở Virginia được đại hội Liên bang cử làm chỉ huy thuộc địa. Những Người Yêu Nước đánh đuổi quân Anh ra khỏi Boston. Nhưng sau đó họ bị đánh bại ở tiểu bang New York và rút về New Jersey. Trước sự bùng nổ của cuộc chiến tranh ở Bắc Mỹ, vua Friedrich II Đại Đế của Vương quốc Phổ, người tỏ ra chán ghét người Anh, gọi đây là cuộc "chiến tranh hủy diệt", là một thảm họa.[11]
Năm 1776: Tại Philadelphia, Pennsylvania, Thomas Jefferson ký bản Tuyên ngôn Độc lập vào ngày 4 tháng 7 tại Đại hội Lục địa lần 2. Cùng năm đó, có phái bộ sứ thần Mỹ viếng thăm nước Phổ và yết kiến vua Friedrich II Đại Đế, được nhà vua tiếp đón nồng hậu.[12]
Năm 1777: George Washington cắt đứt đầu liên lạc của tướng Anh William Howe và John Burgoyne trong trận Saratoga. Burgoyne buộc phải đầu hàng, ông là vị tướng Anh đầu tiên phải đầu hàng. Người Yêu Nước bắt đầu có thế mạnh trong chiến tranh.
Năm 1778: Benjamin Franklin thành công trong việc đưa quân đội Pháp, dưới quyền Hầu tước Lafayette, vào làm liên minh với Hợp chủng quốc. Không những thế, hai nước Hà Lan và Tây Ban Nha cũng tham gia. Cách mạng trở thành một thế chiến. Năm 1781: Tướng Anh Charles Cornwallis kéo quân về Yorktown, Virginia.[13] Tại đây, quân đội Anh của Cornwallis bị nghĩa quân Mỹ dưới quyền Washington và quân Pháp dưới quyền Lafayyete bao vây. Đường rút lui ra biển của Cornwallis bị chặn bởi một hạm đội Pháp. Cornwallis đầu hàng vào ngày 19 tháng 10 cùng với 6 nghìn binh sĩ của ông.[14] Đây là trận đánh lớn cuối cùng, chiến tranh kết thúc.
Năm 1783: Vào ngày 3 tháng 9, nghĩa quân (và các đồng minh) kí với quân Anh Hiệp định Paris. 13 thuộc địa độc lập. Đất nước Hợp chúng quốc Hoa Kỳ (gọi tắt là USA) được thành lập.
Ý nghĩa[sửa | sửa mã nguồn]
Sau cách mạng, Hoa Kỳ trở thành đất nước châu Mỹ đầu tiên đánh đuổi được thực dân châu Âu, làm gương cho các nền độc lập về sau[15][16]. Làm tăng thêm sự mạnh mẽ của Trào lưu khai sáng ở thế kỉ 18.
Vốn từ khi Cách mạng mới bùng nổ, các sứ thần Mỹ tại kinh đô nước Phổ đã thỉnh cầu vua Friedrich II Đại Đế công nhận nền độc lập của họ. Và rồi, sau khi người Anh bại trận, nhà vua chắp bút ký Hiệp định hữu nghị Anh - Phổ vào năm 1785.[14] Đây là Hiệp định thương mại đầu tiên giữa hai nước.[17]
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- 1001 nhân vật và sự kiện lịch sử thế giới, Ngọc Lê, phần: Cuộc cách mạng Hoa Kỳ, tr. 120-121
Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]
Phương tiện liên quan tới American Revolutionary War tại Wikimedia Commons
- ^ John E. Ferling, Almost a miracle: the American victory in the War of Independence (2007) trg 521-75
- ^ Eric Robson, The American Revolution in its political and military aspects (1972) ch 6
- ^ a ă â Jack P. Greene và J. R. Pole. A Companion to the American Revolution (Wiley-Blackwell, 2003), trg 328.
- ^ Everett C. Dolman. The Warrior State: How Military Organization Structures Politics (Macmillan, 2004), trg 163.
- ^ Montero[cần giải thích] trg 356
- ^ a ă â Mackesy (1964), trg 6, 176
- ^ A. J. Berry, A Time of Terror (2006) trg 252
- ^ Claude, Van Tyne, The loyalists in the American Revolution (1902) trg 182–183.
- ^ Greene and Pole (1999), trg 393; Boatner (1974), trg 545
- ^ Shy, trg 249–50. Chambers, trg 849 đưa ra số liệu bị thương thấp hơn.
- ^ Robert B. Asprey, Frederick the Great: the magnificent enigma, trang 604
- ^ Pierre Gaxotte, Philip Hamilton McMillan Memorial Publication Fund, Frederick the Great, trang 383
- ^ Bùi Đức Tịnh (biên dịch) Lịch sử thế giới, tr. 248
- ^ a ă David Fraser, Frederick the Great: King of Prussia, trang 599
- ^ Bùi Đức Tịnh (biên dịch), sách đã dẫn, tr. 248
- ^ Điển hình là cuộc Cách mạng Pháp (1789) hay những cuộc dành độc lập ở Trung, Nam Mỹ do Jose the San Martin và Simon Bolivar lãnh đạo đầu thế kỉ 19
- ^ George Peabody Gooch, Frederick the Great, the ruler, the writer, the man, trang 108

markdown:
# Cách mạng Mỹ
[Cách mạng Hoa Kỳ](/w/index.php?title=C%C3%A1ch_m%E1%BA%A1ng_Hoa_K%E1%BB%B3&redirect=no))
|
|
Từ góc trên bên trái theo chiều kim đồng hồ: |.
|
Địa điểm |Miền đông
|
Các thuộc địa của Pháp, Hà Lan, Anh tại tiểu lục địa
Hải phận ven biển
Nguyên nhân bùng nổ |Việc
|
Sự thống trị trực tiếp của người Anh theo các
Kết quả |Người Mỹ chiến thắng và giành độc lập
|; Nước Anh thất bại
Ký kết
Thay đổi lãnh thổ |Anh mất vùng lãnh thổ phía đông
|
Hà Lan nhượng
|Tham chiến
|![]()
|
|![]()
[Đế quốc Anh](/wiki/%C4%90%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_Anh) ![ Hoa Kỳ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
![ Hoa Kỳ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
[George Washington](/wiki/George_Washington) ![ Hoa Kỳ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
![ Hoa Kỳ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
[Nathanael Greene](/wiki/Nathanael_Greene) ![ Hoa Kỳ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
![ Hoa Kỳ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
[Horatio Gates](/w/index.php?title=Horatio_Gates&action=edit&redlink=1) ![ Hoa Kỳ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
![ Hoa Kỳ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
[Richard Montgomery](/w/index.php?title=Richard_Montgomery&action=edit&redlink=1) ![ Hoa Kỳ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
![ Hoa Kỳ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
[Daniel Morgan](/w/index.php?title=Daniel_Morgan&action=edit&redlink=1) ![ Hoa Kỳ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
![ Hoa Kỳ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
[Henry Knox](/w/index.php?title=Henry_Knox&action=edit&redlink=1) ![ Hoa Kỳ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
![ Hoa Kỳ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
[Ethan Allen](/w/index.php?title=Ethan_Allen&action=edit&redlink=1) ![ Hoa Kỳ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
![ Hoa Kỳ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
[Francis Nash](/w/index.php?title=Francis_Nash&action=edit&redlink=1) ![ Hoa Kỳ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
![ Hoa Kỳ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
[Francis Marion](/w/index.php?title=Francis_Marion&action=edit&redlink=1) ![ Hoa Kỳ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
![ Hoa Kỳ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
[Benedict Arnold](/w/index.php?title=Benedict_Arnold&action=edit&redlink=1)(phản bội) ![ Hoa Kỳ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
![ Hoa Kỳ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg/23px-US_flag_13_stars_%E2%80%93_Betsy_Ross.svg.png)
[Friedrich Wilhelm von Steuben](/w/index.php?title=Friedrich_Wilhelm_von_Steuben&action=edit&redlink=1) ![ Vương quốc Pháp](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9a/Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg/23px-Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg.png)
![ Vương quốc Pháp](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9a/Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg/23px-Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg.png)
[Hầu tước La Fayette](/wiki/Gilbert_du_Motier_de_La_Fayette) ![ Vương quốc Pháp](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9a/Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg/23px-Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg.png)
![ Vương quốc Pháp](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9a/Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg/23px-Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg.png)
[Bá tước Rochambeau](/w/index.php?title=Jean-Baptiste_Donatien_de_Vimeur,_B%C3%A1_t%C6%B0%E1%BB%9Bc_Rochambeau&action=edit&redlink=1) ![ Vương quốc Pháp](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9a/Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg/23px-Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg.png)
![ Vương quốc Pháp](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9a/Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg/23px-Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg.png)
[Bá tước Grasse](/w/index.php?title=Fran%C3%A7ois_Joseph_Paul_de_Grasse&action=edit&redlink=1) ![ Vương quốc Pháp](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9a/Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg/23px-Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg.png)
![ Vương quốc Pháp](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9a/Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg/23px-Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg.png)
[Duc de Crillon](/w/index.php?title=Louis_Des_Balbes_de_Berton_de_Crillon,_duc_de_Mahon&action=edit&redlink=1) ![ Vương quốc Pháp](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9a/Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg/23px-Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg.png)
![ Vương quốc Pháp](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9a/Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg/23px-Royal_Standard_of_the_King_of_France.svg.png)
[Đại biểu Suffren](/w/index.php?title=Pierre_Andr%C3%A9_de_Suffren_de_Saint_Tropez&action=edit&redlink=1) ![ Tây Ban Nha](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/Bandera_de_Espa%C3%B1a_1760-1785.svg/23px-Bandera_de_Espa%C3%B1a_1760-1785.svg.png)
![ Tây Ban Nha](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/Bandera_de_Espa%C3%B1a_1760-1785.svg/23px-Bandera_de_Espa%C3%B1a_1760-1785.svg.png)
[Bernardo de Gálvez](/w/index.php?title=Bernardo_de_G%C3%A1lvez_y_Madrid,_B%C3%A1_t%C6%B0%E1%BB%9Bc_G%C3%A1lvez&action=edit&redlink=1) ![ Tây Ban Nha](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/Bandera_de_Espa%C3%B1a_1760-1785.svg/23px-Bandera_de_Espa%C3%B1a_1760-1785.svg.png)
![ Tây Ban Nha](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/Bandera_de_Espa%C3%B1a_1760-1785.svg/23px-Bandera_de_Espa%C3%B1a_1760-1785.svg.png)
[Luis de Córdova](/w/index.php?title=Luis_de_C%C3%B3rdova_y_C%C3%B3rdova&action=edit&redlink=1) ![ Tây Ban Nha](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/Bandera_de_Espa%C3%B1a_1760-1785.svg/23px-Bandera_de_Espa%C3%B1a_1760-1785.svg.png)
![ Tây Ban Nha](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/Bandera_de_Espa%C3%B1a_1760-1785.svg/23px-Bandera_de_Espa%C3%B1a_1760-1785.svg.png)
[Juan de Lángara](/w/index.php?title=Juan_de_L%C3%A1ngara&action=edit&redlink=1)
...
![ Vương quốc Anh (1707-1801)](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
![ Vương quốc Anh (1707-1801)](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
[Lord North](/w/index.php?title=Frederick_North,_Lord_North&action=edit&redlink=1) ![ Vương quốc Anh (1707-1801)](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
![ Vương quốc Anh (1707-1801)](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
[Sir William Howe](/w/index.php?title=William_Howe,_T%E1%BB%AD_t%C6%B0%E1%BB%9Bc_Howe_th%E1%BB%A9_5&action=edit&redlink=1) ![ Vương quốc Anh (1707-1801)](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
![ Vương quốc Anh (1707-1801)](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
[Thomas Gage](/w/index.php?title=Thomas_Gage&action=edit&redlink=1) ![ Vương quốc Anh (1707-1801)](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
![ Vương quốc Anh (1707-1801)](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
[Sir Henry Clinton](/w/index.php?title=Henry_Clinton_(c%C3%A1ch_m%E1%BA%A1ng_Hoa_K%E1%BB%B3)&action=edit&redlink=1) ![ Vương quốc Anh (1707-1801)](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
![ Vương quốc Anh (1707-1801)](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
[Lord Cornwallis](/w/index.php?title=Charles_Cornwallis,_H%E1%BA%A7u_t%C6%B0%E1%BB%9Bc_Cornwallis_th%E1%BB%A9_nh%E1%BA%A5t&action=edit&redlink=1) ![ Đầu hàng](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5d/White_flag_icon.svg/15px-White_flag_icon.svg.png)
![ Đầu hàng](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5d/White_flag_icon.svg/15px-White_flag_icon.svg.png)
![ Vương quốc Anh (1707-1801)](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
![ Vương quốc Anh (1707-1801)](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
[Sir Guy Carleton](/w/index.php?title=Guy_Carleton,_Nam_t%C6%B0%E1%BB%9Bc_Dorchester_th%E1%BB%A9_nh%E1%BA%A5t&action=edit&redlink=1) ![ Vương quốc Anh (1707-1801)](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
![ Vương quốc Anh (1707-1801)](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
[Allan Maclean](/w/index.php?title=Allan_Maclean_c%E1%BB%A7a_Torloisk&action=edit&redlink=1) ![ Vương quốc Anh (1707-1801)](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
![ Vương quốc Anh (1707-1801)](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
[Alexander Stewart](/w/index.php?title=Alexander_Stewart_(trung_t%C3%A1)&action=edit&redlink=1) ![ Vương quốc Anh (1707-1801)](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
![ Vương quốc Anh (1707-1801)](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
[James Agnew](/w/index.php?title=James_Agnew_(s%C4%A9_quan_l%E1%BB%A5c_qu%C3%A2n_Anh)&action=edit&redlink=1) ![ Vương quốc Anh (1707-1801)](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
![ Vương quốc Anh (1707-1801)](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
[James Grant](/w/index.php?title=James_Grant_(s%C4%A9_quan_l%E1%BB%A5c_qu%C3%A2n_Anh)&action=edit&redlink=1) ![ Vương quốc Anh (1707-1801)](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
![ Vương quốc Anh (1707-1801)](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
[John Burgoyne](/w/index.php?title=John_Burgoyne&action=edit&redlink=1) ![ Đầu hàng](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5d/White_flag_icon.svg/15px-White_flag_icon.svg.png)
![ Đầu hàng](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5d/White_flag_icon.svg/15px-White_flag_icon.svg.png)
![ Vương quốc Anh (1707-1801)](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
![ Vương quốc Anh (1707-1801)](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
[Benedict Arnold](/w/index.php?title=Benedict_Arnold&action=edit&redlink=1) ![ Vương quốc Anh (1707-1801)](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
![ Vương quốc Anh (1707-1801)](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
[George Rodney](/w/index.php?title=George_Brydges_Rodney,_Nam_t%C6%B0%E1%BB%9Bc_Rodney_th%E1%BB%A9_nh%E1%BA%A5t&action=edit&redlink=1) ![ Vương quốc Anh (1707-1801)](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
![ Vương quốc Anh (1707-1801)](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
[Richard Howe](/w/index.php?title=Richard_Howe,_B%C3%A1_t%C6%B0%E1%BB%9Bc_Howe_th%E1%BB%A9_nh%E1%BA%A5t&action=edit&redlink=1) ![ Vương quốc Anh (1707-1801)](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
![ Vương quốc Anh (1707-1801)](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg/23px-Union_flag_1606_%28Kings_Colors%29.svg.png)
[Wilhelm von Knyphausen](/w/index.php?title=Wilhelm_von_Knyphausen&action=edit&redlink=1) [Joseph Brant](/w/index.php?title=Joseph_Brant&action=edit&redlink=1)
...
**Cao nhất:**
35.000 quân thuộc địa
44.500 dân quân
5.000 thủy thủ
[Hải quân Lục địa](/wiki/H%E1%BA%A3i_qu%C3%A2n_L%E1%BB%A5c_%C4%91%E1%BB%8Ba) (cao nhất năm 1779) [[3]](#cite_note-Greene-3)
34 tàu
[Hải quân Lục địa](/wiki/H%E1%BA%A3i_qu%C3%A2n_L%E1%BB%A5c_%C4%91%E1%BB%8Ba) (cao nhất năm 1779); 53 tàu phục vụ một có thời điểm [4] [[3]](#cite_note-Greene-3)
10.000 quân Pháp (ở châu Mỹ)
~60.000 quân Pháp và Tây Ban Nha (ở châu Âu)
[[5]](#cite_note-5) **Cao nhất:**
56.000 quân Anh
[ [cần dẫn nguồn](/wiki/Wikipedia:Ch%C3%BA_th%C3%ADch_ngu%E1%BB%93n_g%E1%BB%91c)]
171.000 thủy thủ Anh
[[6]](#cite_note-Mackesy_1964_pp._6.2C_176-6)
78 tàu
[Hải quân Hoàng gia](/wiki/H%E1%BA%A3i_qu%C3%A2n_Ho%C3%A0ng_gia_Anh)(năm 1775) [[3]](#cite_note-Greene-3)
30.000 quân Đức
[[7]](#cite_note-7)
50.000 quân thuộc địa trung thành
[[8]](#cite_note-8)
13.000 quân bản xứ
[[9]](#cite_note-9) [[10]](#cite_note-10)
6.000± quân Pháp và Tây Ban Nha (ở châu Âu)
19.740 thủy thủ chết
[[6]](#cite_note-Mackesy_1964_pp._6.2C_176-6)
42.000 thủy thủ đào ngũ
[[6]](#cite_note-Mackesy_1964_pp._6.2C_176-6)
7.554 quân Đức chết
**Cuộc cách mạng Mỹ** là cuộc [chiến tranh giành độc lập](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_gi%C3%A0nh_%C4%91%E1%BB%99c_l%E1%BA%ADp) của [13 thuộc địa](/wiki/M%C6%B0%E1%BB%9Di_ba_thu%E1%BB%99c_%C4%91%E1%BB%8Ba) ở [Bắc Mỹ](/wiki/B%E1%BA%AFc_M%E1%BB%B9) chống lại [đế quốc Anh](/wiki/%C4%90%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_Anh). Cuộc chiến diễn ra từ [1775](/wiki/1775) đến năm [1783](/wiki/1783) - khởi đầu chỉ là cuộc giao tranh nhỏ giữa [quân đội Anh](/wiki/Qu%C3%A2n_%C4%91%E1%BB%99i_Anh) và nhân dân thuộc địa có vũ trang ngày [19 tháng 4](/wiki/19_th%C3%A1ng_4), [1775](/wiki/1775). Kết quả là thắng lợi của nghĩa quân, buộc Anh phải ký [Hiệp định Paris 1783](/wiki/Hi%E1%BB%87p_%C4%91%E1%BB%8Bnh_Paris_(1783)) rút quân khỏi [Bắc Mỹ](/wiki/B%E1%BA%AFc_M%E1%BB%B9) và 13 thuộc địa được độc lập.
## Nguyên nhân[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%A1ch_m%E1%BA%A1ng_M%E1%BB%B9&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%A1ch_m%E1%BA%A1ng_M%E1%BB%B9&action=edit§ion=1)]
Từ năm
[1763](/wiki/1763), sau cuộc [Chiến tranh Bảy Năm](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_B%E1%BA%A3y_n%C4%83m), [nước Anh](/wiki/%C4%90%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_Anh) trở thành một đế chế thực dân lớn, kiểm soát rất nhiều thuộc địa, nhưng do người Anh cần chi phí cho cuộc [Chiến tranh Pháp-Da đỏ](/w/index.php?title=Chi%E1%BA%BFn_tranh_Ph%C3%A1p-Da_%C4%91%E1%BB%8F&action=edit&redlink=1) (1756-1763), chính phủ Anh đã áp đặt một lô thuế lớn vào 13 thuộc địa ở [Bắc Mỹ](/wiki/B%E1%BA%AFc_M%E1%BB%B9). Lúc này, các thuộc địa đang có truyền thống tự trị sau khi thực dân Anh lãng quên để đối chọi với những điều bất ổn tỷ như [nội chiến](/wiki/N%E1%BB%99i_chi%E1%BA%BFn). Vì vậy, người Mỹ chống đối kịch liệt, họ cho rằng nước Anh không đại diện cho [Quốc hội](/wiki/Qu%E1%BB%91c_h%E1%BB%99i) nên không có quyền làm vậy. Vua Anh đành phải cho rút thuế.
Tuy nhiên, thực dân Anh còn để lại một thuế, đó là thuế
[trà](/wiki/Tr%C3%A0). Năm 1773, ở cảng [Boston, Massachusetts](/wiki/Boston), khi tàu chở trà đi qua, có ba nhóm gồm 50 người Mỹ đã ném trà xuống boong tàu, còn gọi là sự kiện " [Tiệc trà ở Boston](/w/index.php?title=Ti%E1%BB%87c_tr%C3%A0_%E1%BB%9F_Boston&action=edit&redlink=1)", đây là sự chống đối của các thuộc địa đối với thuế trà, sinh ra những tư tưởng về nền độc lập Hoa Kỳ. Cách mạng bùng nổ là một điều chắc chắn sẽ xảy ra.
## Diễn biến[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%A1ch_m%E1%BA%A1ng_M%E1%BB%B9&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%A1ch_m%E1%BA%A1ng_M%E1%BB%B9&action=edit§ion=2)]
Cuộc nổ súng đầu tiên ở
[Lexington, Massachusetts](/w/index.php?title=Lexington,_Massachusetts&action=edit&redlink=1) và [Concord, Massachusetts](/w/index.php?title=Concord,_Massachusetts&action=edit&redlink=1).
Tại Massachussett,
[Seth Pomeroy](/w/index.php?title=Seth_Pomeroy&action=edit&redlink=1), [Joseph Warren](/w/index.php?title=Joseph_Warren&action=edit&redlink=1) cùng nhiều tướng khác tấn công nhưng đã bị quân Anh đánh bại trong [trận Bunker Hill](/w/index.php?title=Tr%E1%BA%ADn_Bunker_Hill&action=edit&redlink=1), Warren tử thương. Tuy nhiên, quân Anh phải hứng chịu tổn thất nặng nề và trận đánh trở thành chiến thắng tinh thần của người Mỹ. Sau đó [George Washington](/wiki/George_Washington) ở [Virginia](/wiki/Virginia) được đại hội Liên bang cử làm chỉ huy thuộc địa. Những Người Yêu Nước đánh đuổi quân Anh ra khỏi Boston. Nhưng sau đó họ bị đánh bại ở [tiểu bang New York](/wiki/Ti%E1%BB%83u_bang_New_York) và rút về [New Jersey](/wiki/New_Jersey). Trước sự bùng nổ của cuộc chiến tranh ở Bắc Mỹ, [vua](/wiki/Vua) [Friedrich II Đại Đế](/wiki/Friedrich_II_c%E1%BB%A7a_Ph%E1%BB%95) của [Vương quốc Phổ](/wiki/Ph%E1%BB%95_(qu%E1%BB%91c_gia)), người tỏ ra chán ghét người Anh, gọi đây là cuộc "chiến tranh hủy diệt", là một thảm họa. [[11]](#cite_note-11)
Năm
[1776](/wiki/1776): Tại [Philadelphia, Pennsylvania](/wiki/Philadelphia), [Thomas Jefferson](/wiki/Thomas_Jefferson) ký bản [Tuyên ngôn Độc lập](/wiki/Tuy%C3%AAn_ng%C3%B4n_%C4%91%E1%BB%99c_l%E1%BA%ADp_Hoa_K%E1%BB%B3) vào ngày [4 tháng 7](/wiki/4_th%C3%A1ng_7) tại Đại hội Lục địa lần 2. Cùng năm đó, có phái bộ sứ thần Mỹ viếng thăm nước Phổ và yết kiến vua Friedrich II Đại Đế, được nhà vua tiếp đón nồng hậu. [[12]](#cite_note-12)
Năm
[1777](/wiki/1777): [George Washington](/wiki/George_Washington) cắt đứt đầu liên lạc của tướng Anh [William Howe](/w/index.php?title=William_Howe&action=edit&redlink=1) và [John Burgoyne](/w/index.php?title=John_Burgoyne&action=edit&redlink=1) trong [trận Saratoga](/wiki/Tr%E1%BA%ADn_Saratoga). Burgoyne buộc phải đầu hàng, ông là vị tướng Anh đầu tiên phải đầu hàng. Người Yêu Nước bắt đầu có thế mạnh trong chiến tranh.
Năm
[1778](/wiki/1778): [Benjamin Franklin](/wiki/Benjamin_Franklin) thành công trong việc đưa [quân đội Pháp](/wiki/Qu%C3%A2n_%C4%91%E1%BB%99i_Ph%C3%A1p), dưới quyền [Hầu tước Lafayette](/wiki/Gilbert_du_Motier_de_La_Fayette), vào làm liên minh với Hợp chủng quốc. Không những thế, hai nước [Hà Lan](/wiki/H%C3%A0_Lan) và [Tây Ban Nha](/wiki/T%C3%A2y_Ban_Nha) cũng tham gia. Cách mạng trở thành một thế chiến. Năm 1781: Tướng Anh Charles Cornwallis kéo quân về [Yorktown, Virginia](/w/index.php?title=Yorktown,_Virginia&action=edit&redlink=1). Tại đây, quân đội Anh của Cornwallis bị nghĩa quân Mỹ dưới quyền Washington và quân Pháp dưới quyền Lafayyete [13] [bao vây](/w/index.php?title=Cu%E1%BB%99c_bao_v%C3%A2y_Yorktown&action=edit&redlink=1). Đường rút lui ra biển của Cornwallis bị chặn bởi một hạm đội Pháp. Cornwallis đầu hàng vào ngày [19 tháng 10](/wiki/19_th%C3%A1ng_10)cùng với 6 nghìn binh sĩ của ông. Đây là trận đánh lớn cuối cùng, chiến tranh kết thúc. [[14]](#cite_note-Fraser599-14)
Năm
[1783](/wiki/1783): Vào ngày [3 tháng 9](/wiki/3_th%C3%A1ng_9), nghĩa quân (và các đồng minh) kí với quân Anh [Hiệp định Paris](/wiki/Hi%E1%BB%87p_%C4%91%E1%BB%8Bnh_Paris_(1783)). 13 thuộc địa độc lập. Đất nước [Hợp chúng quốc Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) (gọi tắt là *USA*) được thành lập.
## Ý nghĩa[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%A1ch_m%E1%BA%A1ng_M%E1%BB%B9&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%A1ch_m%E1%BA%A1ng_M%E1%BB%B9&action=edit§ion=3)]
Sau
[cách mạng](/wiki/C%C3%A1ch_m%E1%BA%A1ng), Hoa Kỳ trở thành đất nước [châu Mỹ](/wiki/Ch%C3%A2u_M%E1%BB%B9) đầu tiên đánh đuổi được [thực dân](/wiki/Ch%E1%BB%A7_ngh%C4%A9a_th%E1%BB%B1c_d%C3%A2n) [châu Âu](/wiki/Ch%C3%A2u_%C3%82u), làm gương cho các nền độc lập về sau [[15]](#cite_note-15) . Làm tăng thêm sự mạnh mẽ của [16] [Trào lưu khai sáng](/w/index.php?title=Tr%C3%A0o_l%C6%B0u_khai_s%C3%A1ng&action=edit&redlink=1)ở [thế kỉ 18](/wiki/Th%E1%BA%BF_k%E1%BB%B7_18).
Vốn từ khi Cách mạng mới bùng nổ, các sứ thần Mỹ tại kinh đô nước Phổ đã thỉnh cầu vua Friedrich II Đại Đế công nhận nền độc lập của họ. Và rồi, sau khi người Anh bại trận, nhà vua chắp bút ký Hiệp định hữu nghị Anh - Phổ vào năm
[1785](/wiki/1785). Đây là Hiệp định thương mại đầu tiên giữa hai nước. [14] [[17]](#cite_note-17)
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%A1ch_m%E1%BA%A1ng_M%E1%BB%B9&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%A1ch_m%E1%BA%A1ng_M%E1%BB%B9&action=edit§ion=4)] *1001 nhân vật và sự kiện lịch sử thế giới*, Ngọc Lê, phần: *Cuộc cách mạng Hoa Kỳ*, tr. 120-121
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%A1ch_m%E1%BA%A1ng_M%E1%BB%B9&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%A1ch_m%E1%BA%A1ng_M%E1%BB%B9&action=edit§ion=5)]
Phương tiện liên quan tới
[American Revolutionary War](//commons.wikimedia.org/wiki/Category:American_Revolutionary_War) tại [Wikimedia Commons](/wiki/Wikimedia_Commons) **John E. Ferling,** [^](#cite_ref-1) *Almost a miracle: the American victory in the War of Independence*(2007) trg 521-75 **Eric Robson,** [^](#cite_ref-2) *The American Revolution in its political and military aspects*(1972) ch 6
- ^
**a** **ă** [Jack P. Greene và J. R. Pole. A Companion to the American Revolution (Wiley-Blackwell, 2003), trg 328.](#cite_ref-Greene_3-2) **â** **Everett C. Dolman. The Warrior State: How Military Organization Structures Politics (Macmillan, 2004), trg 163.** [^](#cite_ref-Dolman_4-0) **Montero trg 356** [^](#cite_ref-5)
- ^
**a** **ă** [Mackesy (1964), trg 6, 176](#cite_ref-Mackesy_1964_pp._6.2C_176_6-2) **â** **A. J. Berry,** [^](#cite_ref-7) *A Time of Terror*(2006) trg 252 **Claude, Van Tyne,** [^](#cite_ref-8) *The loyalists in the American Revolution*(1902) trg 182–183. **Greene and Pole (1999), trg 393; Boatner (1974), trg 545** [^](#cite_ref-9) **Shy, trg 249–50. Chambers, trg 849 đưa ra số liệu bị thương thấp hơn.** [^](#cite_ref-10) [^](#cite_ref-11) [Robert B. Asprey](/w/index.php?title=Robert_B._Asprey&action=edit&redlink=1), *Frederick the Great: the magnificent enigma*, trang 604 [^](#cite_ref-12) [Pierre Gaxotte](/w/index.php?title=Pierre_Gaxotte&action=edit&redlink=1), Philip Hamilton McMillan Memorial Publication Fund, *Frederick the Great*, trang 383 **Bùi Đức Tịnh (biên dịch)** [^](#cite_ref-13) *Lịch sử thế giới*, tr. 248
- ^
**a** **ă** [David Fraser](/w/index.php?title=David_William_Fraser&action=edit&redlink=1), *Frederick the Great: King of Prussia*, trang 599 **Bùi Đức Tịnh (biên dịch), sách đã dẫn, tr. 248** [^](#cite_ref-15) **Điển hình là cuộc** [^](#cite_ref-16) [Cách mạng Pháp](/wiki/C%C3%A1ch_m%E1%BA%A1ng_Ph%C3%A1p)( [1789](/wiki/1789)) hay những cuộc dành độc lập ở Trung, Nam Mỹ do [Jose the San Martin](/w/index.php?title=Jose_the_San_Martin&action=edit&redlink=1)và [Simon Bolivar](/wiki/Sim%C3%B3n_Bol%C3%ADvar)lãnh đạo đầu [thế kỉ 19](/wiki/Th%E1%BA%BF_k%E1%BB%B7_19) [^](#cite_ref-17) [George Peabody Gooch](/w/index.php?title=George_Peabody_Gooch&action=edit&redlink=1), *Frederick the Great, the ruler, the writer, the man*, trang 108

X-Cache: cp1052 miss (0), cp1067 frontend miss (0)


text:
Gemona del Friuli
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Gemona del Friuli (Bản mẫu:Lang-fur, tiếng Slovenia: Humin) là một đô thị ở tỉnh Udine trong vùng Friuli-Venezia Giulia thuộc Ý, có cự ly khoảng 90 km về phía tây bắc của Trieste và khoảng 25 km về phía tây bắc của Udine. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 11.140 người và diện tích là 56,2 km².[1]
Đô thị Gemona del Friuli có các frazioni (đơn vị cấp dưới, chủ yếu là các làng) Campagnola, Campolessi, Maniaglia, Ospedaletto, Godo, Centro Storico, Stalis, Taviele, và Taboga.
Gemona del Friuli giáp các đô thị: Artegna, Bordano, Buja, Lusevera, Montenars, Osoppo, Trasaghis, Venzone.
Biến động dân số[sửa | sửa mã nguồn]

markdown:
# Gemona del Friuli
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|
Thị trưởng Độ cao |272 m
|Diện tích |56,2 km²
|Dân số | - Tổng số (Tháng 12 năm 2004)
||11140
|| - Mật độ
||198/km²
|Múi giờ Tọa độ |gemonesi
||0432
|Mã bưu điện |33013
||Campagnola, Campolessi, Maniaglia, Ospedaletto, Godo, Centro Storico, Stalis, Taviele, Taboga
|Website: **Gemona del Friuli** ( [Bản mẫu:Lang-fur](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:Lang-fur&action=edit&redlink=1), [tiếng Slovenia](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Slovenia): *Humin*) là một đô thị ở [tỉnh Udine](/wiki/Udine_(t%E1%BB%89nh)) trong vùng [Friuli-Venezia Giulia](/wiki/Friuli%E2%80%93Venezia_Giulia) thuộc [Ý](/wiki/%C3%9D), có cự ly khoảng 90 km về phía tây bắc của [Trieste](/wiki/Trieste) và khoảng 25 km về phía tây bắc của [Udine](/wiki/Udine). Tại thời điểm ngày [31 tháng 12](/wiki/31_th%C3%A1ng_12) năm [2004](/wiki/2004), đô thị này có dân số 11.140 người và diện tích là 56,2 km². [[1]](#cite_note-istat-1)
Đô thị Gemona del Friuli có các
* (đơn vị cấp dưới, chủ yếu là các làng) Campagnola, Campolessi, Maniaglia, Ospedaletto, Godo, Centro Storico, Stalis, Taviele, và Taboga. frazioni*
Gemona del Friuli giáp các đô thị:
[Artegna](/wiki/Artegna), [Bordano](/wiki/Bordano), [Buja](/wiki/Buja), [Lusevera](/wiki/Lusevera), [Montenars](/wiki/Montenars), [Osoppo](/wiki/Osoppo), [Trasaghis](/wiki/Trasaghis), [Venzone](/wiki/Venzone).
## Biến động dân số[
[sửa](/w/index.php?title=Gemona_del_Friuli&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Gemona_del_Friuli&action=edit§ion=1)]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Gemona_del_Friuli&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Gemona_del_Friuli&action=edit§ion=2)]
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Gemona_del_Friuli&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Gemona_del_Friuli&action=edit§ion=3)]
|
|![]()

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Server: Apache

X-Content-Type-Options: nosniff

Content-language: vi

Content-Encoding: gzip

X-UA-Compatible: IE=Edge

Vary: Accept-Encoding,Cookie

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

Accept-Ranges: bytes

Connection: close

X-Cache: cp1055 miss (0), cp1066 frontend miss (0)

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate