text:
Dương Nghiễm Mậu là một tác giả độc đáo. Độc đáo thì quí; nhưng lắm khi cũng là cái rắc rối cho mình. Chẳng hạn nó làm cho mình không được chấp nhận dễ dàng. Thiên truyện ngắn đầu tay ông gửi đến một tòa soạn ở Sài Gòn bị vứt vào sọt rác. Tinh cờ Mai Thảo bắt gặp, nhặt lên, đọc thử, và phát giác ra một tài năng. Mai Thào thuật lại câu chuyện này (Tạp chí Văn, California, số tháng 12-1984) mà không nói rõ chuyện xảy ra vào năm nào.
Một thời gian sau — chắc là khá lâu — sau khi truyện ông đã dược đăng trên các tạp chí danh tiếng, đã đủ nhiều để có thể gom thành tập, Dương Nghiễm Mậu cho xuất bản cuốn Cũng đành. Bấy giờ là năm 1963. Cả tháng trời sách chỉ bán được hai chục cuốn: vẫn chưa được độc giả chấp nhận (Tạp chí Đời, Sài Gòn, số 57, ngày 5-11-1970).
Dương Nghiễm Mậu không nhượng bộ. Ồng cứ giữ nguyên các nét độc đáo. Ồng phát triển nó thêm lên để thỉnh thoáng nó thành ra một sự kỳ cục hẳn hoi. Và bấy giờ độc giả lại nhượng bộ ông, lại chấp nhận ông mỗi ngày một đông đảo. Năm 1963 và 1964, mỗi năm ông có một tác phẩm xuất bản (Cũng đành, Gia tài người mẹ). Năm 1965, hai tác phẩm (Đêm, Đôi mắt trên trời). Năm 1966, ba tác phẩm (Tuổi nước độc, Đêm tóc rối, Sợi tóc tìm thấy). Năm 1967, hai tác phẩm (Phấn đấu, Nhan sắc). Năm 1968, ba tác phẩm (Kinh cầu nguyện, Ngày lạ, Gào thét). Sau Mậu Thân, việc xuất bản sách sáng tác nói chung bị ngưng trệ. Mặc dù vậy, sách Dương Nghiễm Mậu vẫn tiếp tục xuất hiện trên thị trường, lai rai, gần như năm nào cũng có cuốn mới.
Dần dà, lắm người như không còn để ý, như sắp quên rằng Dương Nghiễm Mậu vẫn cứ là một tác giả độc đáo, trước sau không giống ai.
Mai Thảo còn nhận thây Dương Nghiễm Mậu không đi với ai. Tức là đi một mình. Là ưa độc lập.
Viết truyện, bắt đầu đăng trên Sáng Tạo của Mai Thảo; rồi làm báo Văn Nghệ cùng với Lý Hoàng Phong, xuất bản sách ở nhà Văn Xã cùng với Lý Hoàng Phong v.v..., nhưng ông không thuộc về nhóm nào, cánh nào cả. Mai Thảo bảo đó là “một người viết mới, tuy cùng một lên đường với bằng hữu nhưng độc lập, tách biệt, như đi một mình trên một đường riêng” (Tạp chí đã dẫn).
Đi một mình có thể là chuyện bản tính mỗi người, dù bản tính ấy không khỏi phản ảnh trong văn chương. Biết được thì hay; chưa biết, hãy hượm, không vội gì. Còn cái viết không giống ai, về cái ấy Dương Nghiễm Mậu đặt vấn đề với chúng ta.
Trước, hãy xem ý định viết văn của ông là thế nào. Ông bào: “Cố gắng của tôi là ghi lại những gì đã thấy, đã cảm, đã nghĩ. Tôi viết ra những điều đó và gửi tới người cùng thời.” (Gia tài người mẹ. Thay lời bạt).
“Ghi lại những gì đã thấy": Chứng nhân thời đại đây. “Những gì tôi đã cảm đã nghĩ, gửi tới người cùng thời.” Sứ điệp văn nghệ rồi đấy.
Nói một cách tổng quát, ông đã thấy những gì nào?
“Tôi cũng như anh, những người mới hơn hai mươi tuổi, trong hơn hai mươi năm trời ấy chúng ta đã sống như thế nào trong hoàn cảnh của lịch sử mà dân tộc ta đã trải qua từ nô lệ, cách mạng, tương tranh, chia cắt... cả một cơn lốc bi thảm đã xoáy lấy cuộc sống với lửa đạn, đói khát, chết chóc...” (Sđd).
Ồ, thế thì đã rõ: Ông không thấy, và cảm, và nghĩ về những đêm ngà ngọc, về vòng tay học trò, về những cái có thể làm ta tạm lãng quên đời. Ông chuyên về cái bi thảm.
Một người bạn thắc mắc: “Sao lại viết những điều ấy ra cho mệt mình, mệt người. Sao không viết những gì vui tươi êm ấm hạnh phúc.” (Sđd) — Ơ hay, khéo hỏi kỳ cục. Bộ muốn viết gì thì viết sao? Mỗi người có một xu hướng cảm nghĩ. Đối với ông, “những điều trông thấy” chỉ toàn là những điều “làm đau đớn lòng”. Chỉ có những cái ấy nó ám ảnh ông. Những trang sách viết về những cái ấy gần như không phải là truyện của ai khác mà “đã trở thành những trang tâm bút” của chính ông.
Đến đây tưởng chừng chưa thấy xuất lộ ở đâu một nét riêng của Dương Nghiễm Mậu. Xung quanh ông không thiếu các chứng nhân lịch sử tự nguyện? không thiếu sự hăm hở gửi thông điệp. Và thái độ nghiêng về sự đau thương, về các thành phần thấp, kém may mắn trong xã hội cũng đâu có hiếm?
Tuy vậy, một người tinh tế như Đặng Tiến đã vượt quá lời tự phán của tác giả để bắt gặp cái độc đáo mà ông rất tán thưởng ở Dương Nghiễm Mậu. Đặng Tiến cho rằng Dương Nghiễm Mậu có thể cùng viết về những điều người khác viết, mà vẫn không giống người khác. “Tất cả các nhân vật của Dương Nghiễm Mậu đều nghèo túng. Xã hội của Dương Nghiễm Mậu là một xã hội bị chiến tranh tàn phá, ở đâu cũng còn vết tích của rạn vỡ: trong thành phố, trên cơ thể, trong tâm hồn. Một xã hội con lạc cha, vợ lạc chồng, anh em hằm hè nhau như hổ đói, người với người xem nhau như súc vật. Nhưng truyện của Dương Nghiễm Mậu không phải là truyện xã hội.”
Ông Đặng nhắc đi nhắc lại: “Vấn đề đặt ra ở đây, không phải là làm thế nào mang lại cơm áo cho những người đói rách (như thế, Cũng đành sẽ trở thành một tác phẩm xã hội) nhưng vấn đề là tạo ra trong mỗi người đang đói rách một ý thức về những giá trị siêu việt trầm tích trong tâm hồn họ”. Rồi “Vấn đề ở đây là một vấn đề siêu hình, thuộc về định mệnh.”
Bài viết này đăng trên tạp chí Bách khoa số 154 ra ngày 1-6-1963, khi Cũng đành vừa xuất bản và bán suốt tháng chỉ vài chục cuốn. Ngay lúc Dương Nghiễm Mậu chưa thu phục được quần chúng, ông Đặng đã quả quyết: “Cũng đành là một tập truyện ngắn nghiêm trang, một tác phẩm nhất trí, một việc làm đứng đắn.”
Người đời thường nói về giới nghèo khổ là đế tố cáo sự bất công, để kêu gọi giành quyền lợi cho giới nghèo, cải cách xã hội v.v... Dương Nghiễm Mậu không làm như người ta thường làm. Ông khác biệt về ý hướng. Đó là sự khác biệt trong nội dung tác phẩm.
Về kỹ thuật sáng tác, Dương Nghiễm Mậu cũng tự tìm cho mình những điều mới mẻ.
Chẳng hạn về vấn đề nhân vật, địa danh, thời điểm v.v... trong truyện. Thiên truyện đầu tiên mà Mai Thảo bắt được trong sọt rác, ấy là truyện “Rượu, chưa đủ!” Chuyện xảy ra ở một thành phố; thành phố nào vậy? Nhân vật chính thường ngày đến công viên, gặp người này người nọ, làm chuyện này chuyện kia v.v...; công viên nào vậy? Tác giả không thèm đặt cho những nơi chốn đó lấy một cái tên.
“Cũng dành” là tên thiên truyện quan trọng, mà tác giả đã lấy làm cái tên chung cho cuốn sách đầu tay của mình. Trong đó có cô gái, nhân vật thân cận duy nhất của “tôi”, cô đã ăn nằm với “tôi” trong một thời gian; cô gái ấy tên gì vậy? Cũng không có tên nữa.
Lúc bấy giờ là buổi đầu của Dương Nghiễm Mậu, ông có thái độ dè dặt. Về sau có thời kỳ ông quả quyết, ông triệt để hẳn. Trong cuốn Gia tài người mẹ, thì người mẹ là chính. Bà tên gì vậy? Không biết. Thế bà con, hàng xóm láng giềng, kẻ thân người sơ gọi bà là bà gì? Bà Năm? mợ Bảy? thím Mười? Không có ai gọi gì cả. Quê bà ở nơi nào? đại khái tỉnh nào? miền nào? Không biết. Bà mẹ có hai đời chồng, đời chồng đầu không tên mà đời chồng cuối cũng không có tên luôn! Ấy là chỉ nói về những nhân vật then chốt, còn bao nhiêu nhân vật phụ thì... căn vặn làm chi cho rắc rối.
Quê người là một lập truyện gồm năm truyện. Trong tất cả các truyện, hầu hết nhân vật đều không có tên, chuyện xảy ra đều không biết ở nơi nào, không biết ở thời gian nào.
Lại chẳng hạn vấn đề kỹ thuật kể truyện. Thường thường là các chuyện đều do “tôi” kể. Tôi là nhân vật này, rồi tôi lại là nhân vật khác. Trong truyện có bà mẹ, có anh con lớn, có cậu con bé, có cô con út v.v... Tất cả đều là tôi. Mẹ là tôi xong, đến con lớn là tôi, cô út là tôi, cậu bé là tôi..., cứ thế xen nhau rào rào. Trong truyện có năm người bạn; người nào cũng là tôi cả.
Lại chẳng hạn...
Nhưng có lẽ không nên kể mãi như thế. Nếu cứ liệt kê các chỗ “kỳ quặc” ra, nếu vậy sẽ gây cảm tường là ta tố khổ, ta kể xấu Dương Nghiễm Mậu, ta muốn mô tả ông như một kẻ lập dị lố lăng. Muốn thế không phải cách. Chắc chắn mỗi điều ông làm đều có lý do của nó.
Hãy thử tìm hiểu.
Chủ đích trước tác của Dương Nghiễm Mậu là gửi tới người cùng thời những gì mình cảm và nghĩ về cuộc sống trong hoàn cảnh của lịch sử mà dân tộc đã và đang trải qua.
Vậy đại khái ông muốn phát biểu về ý nghĩa cuộc sống và ý nghĩa cuộc chiến.
Cảm nghĩ về cuộc sống chung chung đã là vất vả rồi, huống hồ còn đi vào hoàn cành lịch sử của một thời đặc biệt rối rắm. Yếu tố quan trọng nhất của hoàn cành này là một cuộc chiến dai dẳng và dữ dội.
Trong cuốn Cũng đành cùa Dương Nghiễm Mậu, ông Đặng Tiến nhận thấy tất cả các nhân vật đều mồ côi, “từ nhân vật chính tới nhân vật phụ, từ truyện dầu đến truyện cuối.” Ông Đặng kêu: “Chúng ta bắt gặp một thời đại mồ côi.” (Bài báo dã dẫn). Thời đại, hoàn cảnh lịch sử: tệ quá. Ngay ở thiên truyện đầu tay của ông Dương, các nhân vật đã bơ vơ tuyệt vọng: “Cuộc sống ngày nay mất đi những tham dự của sức mạnh siêu hình mà người trước tin cẩn để sống. Nhưng có lẽ thái độ can đảm liều lĩnh ấy khiến cho chúng tôi đau đớn hơn. Chúng tôi không thể đổ lỗi cho ai được khi chúng tôi tự cho mình là Thượng đế” (“Rượu, chưa đủ”). Và “Có nhiều người tạo ra những ràng buộc với mình để sống, như ràng buộc với Thượng đế, với quê hương, với bổn phận, với tình yêu và máu mủ, nhưng tôi thì mất đi gần hết những thứ ấy, dù có muốn tạo ra cũng không sao có được” (“Rượu, chưa đủ”). Nhiều năm sau, trong cuốn Con sâu, nhân vật Quảng kêu: “vì đâu tại sao tôi như con thú bị tên độc tê liệt trong đời sống, vô vọng trong thực tại, tiêu tan những mộng tưởng” (trang 24); nhân vật Ngưỡng đứng im đôi mắt mở lớn hiền lành nói với Quảng: “Tao hiểu mày, tao hiểu mày, tao hiểu nỗi vô vọng trong đời sống bọn mình.” (trang 199).
Lý do vì đâu “bọn mình” chịu thân phận vô vọng đó, các nhân vật Gia tài người mẹ có “hiểu”: Cha ông làm ra.
Bắt đầu, người mẹ là một nạn nhân lớn. Lớp ông của bà mẹ làm mất nước; cha của bà mẹ yêu nước nhưng không dám làm gì chỉ ngồi nhà dạy học. Trong đám học trò có kẻ dám làm, bà mẹ yêu kẻ sĩ khí phách ấy, bỏ nhà trốn theo chàng. Chàng thất bại trốn lánh, đổi tên họ, đáp lại mối tình người mẹ bằng cách cho người mẹ hai đứa con và một gia sản. Rồi bỏ vợ con, chàng cặp một nữ đồng chí, lại đi làm việc nước. Lại thất bại, chết trong tù. Người mẹ bơ vơ ôm con về quê. Ông ngoại chết đã lâu, bà ngoại khuyên người mẹ tái giá để nuôi mấy đứa con của chị. Chị của người mẹ cũng yêu và làm vợ một chàng yêu nước. Chàng làm cách mạng, hoạt động ở chiến khu, rồi cũng thất bại, bị Việt minh săn đuổi, trốn về sống im lặng như câm như điếc, rồi nghiện ngập, lấy vợ kế, ngày ngày nằm hút, sinh con sinh cái (1). Giặc Pháp nó đánh tới, mọi người chạy tung chạy tóe, người nghiện ngại chạy. Thế là một tên lính tây đen xông vào nhà, nó giết phăng người cách mạng, nó hiếp người mẹ.
“Hoàn cảnh lịch sử” để lại xung quanh người mẹ một tập thể đại loạn đại náo: bao nhiêu con cái ấy đủ gây nên một cuộc chiến tranh thảm khốc. Con đời chồng trước gầm gừ với con đời chồng sau, con người mẹ thù hận con người chị của mẹ, con nhà cách mạng căm thù con rơi của giặc, con người cha bị giết không thể tha thứ đứa con của kẻ giết cha mình... Trong đám con chất chứa oán hờn đau khổ ấy, có kẻ hằn học bỏ nhà bỏ quê, có đứa biệt tích trong hoạt động vì tổ quốc, có đứa trốn dưới nách mẹ. Trong thực tế đã có những anh em huơ dao đòi giết nhau, có đứa đã treo cổ lên xà nhà tự tử. Đấy là con.
Còn chồng, thì anh chồng mất mạng trong tù cũng như anh chồng mất mạng tại nhà đều lần lượt trách mắng, oán hờn người mẹ “phản bội”.
Duy còn người mẹ. Người mẹ thì thương tất cả: chồng nào cũng thương, con nào cũng thương. Người mẹ là một khối tình thương tinh ròng. Ngôi nhà của mẹ, người ta đã kéo tới bủa vây tranh giành. Còn lại làm gia tài, họa chỉ còn khối tình thương.
Một người trong các người con có một lối nói ngộ nghĩnh về số phận mình: “Tôi tự ý cho tôi như một con vật đã bị cạo sạch lông lá, tay chân bị trói chặt, được xiên vào một cây tre hơ vào đống lửa đỏ dâng lên trong một cuộc tế thần. Tôi im lặng hứng chịu. Số phận tôi đã được nướng chín lên vàng nghệch thơm phức ngon lành. Đó là cuộc thiêu đốt hạnh phúc cho đau khổ ngự trị. Bao nhiêu hạnh phúc đã bị đốt cháy hun lửa.” (trang 89). Người đó không phải là người con bi quan nhất, tích tụ nhiều oán hận nhất đâu. Họ vậy vậy cả, khó phân biệt thấp cao.
Ý nghĩa cuộc chiến, cái đó cũng không hay ho gì hơn ý nghĩa cuộc sống.
Trong truyện “Ngày đốn cây vú sữa” một cặp vợ chồng già có hai người con trai. Thằng hai làm lính ở quận, thằng tư đi theo “Giải phóng”. Thằng hai mời cha mẹ lên quận ở với mình, cha mẹ lo mất liên lạc với thằng tư. Trước sự phân vân của cha mẹ, thằng hai bảo hãy quên thằng tư đi, thời buổi này "anh em phải bịt mặt mà giết nhau” thôi. Giặc giã kiểu này, kinh quá.
Trong Con sâu, một người lính nghĩ: “Nhập ngũ, đánh giặc, người ta nói tới những bổn phận, tôi vác súng ra trận và bắn như người ta nhắm tôi bắn vậy.” (trang 92). Một người lính khác bảo: “Tại sao nó đầu quân? Gặp Lực, tôi hỏi nó. Lực nói không biết, nó bỏ Di Linh về đây long rong, nằm với tao nhiều đêm trằn trọc không ngủ. Nó buồn chuyện gì mà không nói. Tới một hôm nó nói nó đầu quân. Tao ngạc nhiên nói: điên sao. Nó nói tao phải làm một việc gì.” (trang 111). Rồi một người lính khác nữa: “Thạnh nói ở dưới quê bây giờ không còn thanh niên nữa... phần đi lính, phần bị bắt đi bộ đội, ai cũng phải ở một bên, không muốn đi cũng không được, ở lại còn toàn đàn bà trẻ con, người già, ruộng vườn bỏ cả...” (trang 141).
Nhân vật này nói, nhân vật kia nói v.v... Xong, đến lượt tác giả “cảm nghĩ”: “Có dân tộc nào phải đau khổ đến chừng đó không?” và “Tại sao bắn giết nhau mãi? Tại sao không ngừng tay súng? Những câu hỏi làm tôi lả đi, tôi ở trong đó, những câu trả lời không đến, có lẽ chỉ còn cái chết?” Những lời dồn dập này thốt lên vào đầu năm 1975, vào giai đoạn chót của chế độ Miền Nam, vào lúc tay đã với sờ tới cuộc sụp đổ của Sài Gòn. Bài báo “Quanh bàn viết” này của Dương Nghiễm Mậu xuất hiện trên số xuân tạp chí Thời Tập.
Như thế từ nhân vật đến tác giả cùng một giọng: Cuộc chiến này có nghĩa gì? Không biết. Chỉ biết nó đang có đó, nó đang hoành hành ráo riết, và bất tận. Nó đang lôi cuốn mọi người vào cái chết. Vua kêu phải lính thì đi. Đi tất. Bên này hay bên kia, như nhau. Thượng đế không còn, thế hệ mồ côi này không tin vào đâu được, không biết hướng về đâu. Và thế hệ này của dân tộc này được tuyển để dẫn đầu tất cả thế gian về sự gánh chịu đau khổ.
Trước hoàn cảnh như vậy, Dương Nghiễm Mậu viết không phải viết chơi. Trone bài “Quanh bàn viết” vừa nói, ông có câu: “Văn chương có làm được gì không?” Nói thế tức ngầm ý cho rằng văn chương sinh ra có mục đích, không phải để chơi. Nó phải “làm”. Làm được gì hay không, sẽ xét sau. Nói thế tức là ông viết văn để chở ý, viết truyện có luận đề.
Truyện luận đề thì Nhất Linh thuở đầu xanh tuổi trẻ cũng từng viết. Về sau kiểm điểm lại, ông cho vì đó ông phạm cái lầm lớn nhất trong đời văn sĩ của mình. Lầm không phải ở chỗ viết có luận đề, ở chỗ dùng tiểu thuyết để làm một việc gì, nhưng lầm là không biết rằng trước khi muốn dùng nó làm việc gì, trước hết nó phải là cuốn tiểu thuyết hay đã. Muốn nó hay (vẫn theo Nhất Linh) thì phải tìm kiếm chi tiết cho hay, phải cố viết cho đúng tâm lý, phải cho nhân vật được linh hoạt. (Xem Viết và đọc tiểu thuyết.)
Nhưng ơ hay, việc gì Dương Nghiễm Mậu phải theo các qui luật Nhất Linh? Ông có chủ trương riêng có đường lối riêng, có cá tính riêng của ông chứ. Tính ông nóng nảy, sôi nổi. Ông cần nói gấp cảm nghĩ. Trước hết là cảm nghĩ, không phải là cái “hay”. Chi tiết chi tiết cái gì? Tên của nhân vật của địa điểm ông còn không kịp chú ý đến, hơi đâu tẩn mẩn mằn mó từng cái chi tiết chứ hả? Tâm lý tâm lý cái gì? Nhân vật cần gì tâm lý, cần gì linh hoạt? Mỗi nhân vật tiêu biểu cho một cảnh huống, mỗi nhân vật là một biểu trưng. Người mẹ tức thị là tình thương. Tên của người mẹ là tình thương. Tâm lý của người mẹ là thương người. Con bé út của người mẹ là biểu trưng cho đế quốc, cho kẻ thù. Như thế không đủ sao? Tại sao nó cần phải linh hoạt? Nó không cần cá tính riêng: một màu da đen của nó, đủ rồi. Thêm thắt cho lắm vào, không khéo lại hỏng. Chẳng hạn cho con bé một khuôn mặt đầy vết rỗ đậu mùa, cho nó một cánh tay gãy vì tai nạn ấu thời v.v..., như thế có thể gây sự hiểu lầm rằng nó bị anh em và xóm giềng ghét bỏ vì nó xấu xí, chứ không phải chỉ vì tư cách biểu tượng đế quốc ác ôn.
Con gái út lên tiếng là nhân danh một tư cách, cậu trai đầu nhân danh một tư cách khác, cậu trai thứ một cảnh huống khác; mỗi người một nghịch cảnh, một oan khiên. Mỗi người cất cái liếng nói thích hợp với vị thế, với tình huống của mình. Đừng thêm thắt, đừng cá biệt hóa họ, làm họ mất tư cách đại diện. Họ không cần có đời tư, không cần có diện mạo riêng, cá tính riêng, sở thích riêng, thậm chí một cái tên riêng lắm khi xét ra cũng chẳng cần thiết.
Những nhân vật ấy tất nhiên cực kỳ thảm não (nếu không thế, làm sao dân tộc chiếm được ngôi vị thứ nhất về đau khổ?). Dương Nghiễm Mậu là người sôi nổi, không ngại lời lẽ cực đoan; ông mà kể về đời sống, về tâm sự của đám nhân vật, tất phải nên chuyện gay cấn dữ dội. Nhưng lắm lần ông còn không chịu làm việc ấy. Như thế xét về kỹ thuật là chưa xứng đáng, là kém ép-phê. Ông trao lời cho nhân vật. Thế mới là diệu kế. Cũng giả sử như Lỗ Tấn không tự mình chép chính truyện mà nhường lời cho A Q. Như Vũ Trọng Phụng mời Xuân Tóc Đỏ chấp bút. Như Nam Cao thỉnh Chí Phèo với Thị Nở lên sân khấu, đưa máy vi âm tận mồm.
Kỹ thuật độc đáo ấy làm cho không khí trong tác phẩm Dương Nghiễm Mậu thật náo nhiệt. Mọi nhân vật đều lần lượt là “tôi”. Tôi này xỉ vả tôi nọ tưng bừng, các tôi nguyền rủa hoàn cảnh lịch sử, nguyền rủa xã hội, nguyền rủa thời đại inh ỏi. Không có tác giả nào theo kịp nhân vật mình. Dương Nghiễm Mậu khôn ngoan lánh mặt, đứng phía sau, cười cười, hiền lành.
Kỹ thuật ấy, kể ra không khỏi có chỗ bất lợi. Nhân vật đứng đầu về đau khổ tất có khi không giữ được bình tĩnh, có khi khác đâm mất cả quân bình tâm trí. Trong Con sâu chẳng hạn, nhiều lúc một nhân vật nói làm xàm dông dài không ra lý lẽ chuyện trò gì. Thành thử lúc bấy giờ khi truyện còn đăng từng kỳ trên báo, có những độc giả bảo con sâu của ông Dương thuộc về loài sâu dài nhất thế giới. Kỳ thực, lúc in ra thành sách, sách chỉ được vài trăm trang chứ bao nhiêu. Dài là do cái cảm tưởng của người độc giả mệt mỏi.
Sống ở Sài Gòn từ ngày di cư vào Nam cho đến khi hoàn tất sự nghiệp văn nghệ bề bộn của mình, Dương Nghiễm Mậu sống như một hiền giả thuộc các thế kỷ trước ở nông thôn. Giới chỉ đạo văn hóa Miền Bắc mô tả Sài Gòn như một thế giới sa đọa, ngập ngụa tội lỗi. Dương Nghiễm Mậu chưa hề được hướng dẫn để biết về cái Sài Gòn ấy.
Miền Nam sụp đổ, Dương Nghiễm Mậu bị bắt vào tù. Ngày được thả ra từ trại Phan Đăng Lưu, buổi sáng, ông Dương không có đồng tiền nào trong túi, Nhã Ca còn được năm đồng. Bà Nhã có người nhà đến đón về, ông Dương không có ai. Bà Nhã đưa cả năm đồng cho ông để đi xe. Óng cười lớn: “Anh là ông vua đi bộ ở Sài Gòn, cần gì xe cộ nữa.” Và ông ung dung vào quán gần đó, dùng năm đồng bạc của Nhã Ca uống một cốc cà-phê trước khi lên đường.
“Vua đi bộ”? Thật chăng? Ông Dương được phong “Vua đi bộ”? Thật chăng? Ông Dương được phong vương hồi nào vậy cà? Hay ông nói giỡn cho vui? — Không phải giỡn. Câu chuyện trước trại Phan Đăng Lưu là do Mai Thảo thuật lại trên số báo Văn đã dẫn. Trước đó, trước ngày sụp đổ Miền Nam không bao lâu, trong một bài “Quanh bàn viết” trên báo Thời Tập, Dương Nghiễm Mậu xác nhận mình không biết đi một thứ xe nào cả. Ông tóm tắt cuộc sống của mình: “Như đời sống một nông dân, buổi sáng thức dậy sớm, nấu cơm ăn trước khi đi làm. Tôi không biết đi một thứ xe gì, tôi di chuyển bằng những phương tiện chuyên chở công cộng và đi bộ... Mỗi ngày tới nơi làm việc, thỉnh thoảng di thăm một người bạn, uống một chai bia, ghé một phòng triển lãm nào đó, lang thang trong những tiệm sách, nơi lề đường... Những buổi chiều cơn mưa ập xuống tự pha cho mình một ly cà-phê nóng, những trang sách... đời sống của tôi thu hẹp lại trong những giới hạn ấy cùng với bàn viết mở ra những giấy, nơi tôi tìm thấy một niềm vui riêng...”
Trích dẫn như vậy, tôi định tò mò xía vào đời tư của ông đạo họ Phí chăng? — Không phải đâu. Vẫn chỉ là chuyện văn chương thôi. Từ Dương Nghiễm Mậu, chúng ta muốn có nhận xét tổng quát về đám người cùng huyết thống với ông, tức các nhân vật tiểu thuyết của ông. Đa số, họ thanh bạch, sống đời trong sạch, đều an bần lạc “đạo” như ông cả. Họ không sâm-banh sữa bò, không xe cộ xa hoa, không ăn chơi đàng điếm. Trong đời họ chỉ có lao khổ, trong đầu họ chỉ có chuyện nước non.
Trong truyện Dương Nghiễm Mậu thỉnh thoảng cũng có nhưng bữa nhậu tới bò lê bò càng; nhưng là giữa bạn lính cùng sinh tử với nhau, là la-de, là quán nghèo vậy thôi. Trong truyện ông dĩ nhiên có vợ có chồng, có sinh con đẻ cái theo lẽ tạo hóa; nhưng mê ly đú đởn thì không có đâu. Những cô cậu nhân vật của Khái Hưng Nhất Linh trước kia, cùa Nguyễn Đình Toàn Mai Thảo sau này, mà bị bắt bỏ vào trong thế giới tiểu thuyết của Dương Nghiễm Mậu kể như bị đày ra Côn Lôn, bị vất vào sa mạc.
Đã không có ái tình ướt át thơ mộng, cái khung cảnh làm nền cho các hoạt động của nhân vật nó cũng khô khan nghèo nàn. Trong truyện Dương Nghiễm Mậu thiên nhiên vắng bóng luôn. Trong sách ông Dương không bông hoa, gió trăng, không có chiều trên sông, rạng đông ngoài bãi, nắng ửng bìa rừng v.v... Cảnh vật không được như trong sách Thanh Tâm Tuyền, sách Nguyễn Đình Toàn, thậm chí còn thua cả trong sách thiền sư Nhất Hạnh. Tam quốc chí là chuyện giặc giã đánh giết nhau liên miên, vậy mà còn có đêm trăng đẹp đẽ cho Tào Tháo mần thơ để đời, còn có gái đẹp cho trai hùng ve vãn, có Lã Bố hí Điêu Thuyền. Nhân vật Dương Nghiễm Mậu không ai “hí” ai cả. Không hú không hí gì ráo trọi.
Trong một thời đại mồ côi. những nhân vật khắc khổ loay hoay giữa khung cảnh trống trơ, tuyệt vọng trong sự tìm kiếm một lối thoát. Trong thế giới Vũ Khắc Khoan có rượu ngon gái đẹp, có lời lẽ hoa hòe, cái khốc liệt sao bằng ở Dương Nghiễm Mậu, mặc dù họ Vũ chuộng người khốc liệt.
Đọc Dương Nghiễm Mậu trước 1975, kẻ ưu thời mẫn thế không sao tránh được sự lo lắng. E rằng tin tức cả đài truyền thanh lẫn đài truyền hình chính phủ cũng không sao an ủi nổi người độc giả Dương Nghiễm Mậu.
Nghe nói Nguyễn Hiến Lê đọc xong Má hồng của Đỗ Tiến Đức thì cho rằng Miền Nam sẽ đổ vỡ trong vòng mười năm. Ông Nguyễn mà chạm mặt các nhân vật Dương Nghiễm Mậu chắc chắn ông sẽ rút thời hạn đổ vỡ ngắn hơn nhiều.
Lỗi không ở Dương Nghiễm Mậu: Người dân và người lính đều tơi bời khổ sở mà không biết do đâu, đều tuyệt vọng vì chết chóc liên miên mà không biết vì sao phải bắn giết nhau; như thế đâu phải lỗi của một nhà văn gửi lầm sứ điệp! Chẳng qua là cái khó của thứ chiến tranh “ý thức hệ”. Làm sao quần chúng có thể sốt sắng tham gia vào cái thứ chiến tranh kỳ cục như vậy? Rủ nhau đi đánh cộng sàn vì tụi nó độc tài lắm, tụi nó mà kéo tới dây được thì tha hồ độc tài khát máu, tha hồ mất tự do, dân chủ v.v... Nói thế làm sao rủ rê ai được? Phàm người ta có liều chết chống độc tài là chống đối cái độc tài hiện đang đè lên đầu mình, hiện đang áp chế mình; chứ có ai lại liều chết đi chống một chế độ “sẽ” độc tài, một chế độ nó chỉ mới đe dọa từ xa thôi! Mất dân chủ, tước đoạt tự do thì ức thật. Nhưng ngay lúc bấy giờ người dân chỉ thấy chính nhà cầm quyền đang hạn chế tự do dân chủ của mình chứ còn ai nữa? Muốn tranh đấu dòi tự do dân chủ thì kéo nhau lên Sài Gòn biểu tình đòi thôi. Còn cộng sản thì còn xa. Nó có thể “sẽ” chuyên chính; nhưng đó là chuyện “hạ hồi”, tại sao phải tức khắc xông vào nó lúc này cho toi mạng? đâu phải dễ như đi biểu tình?
Dương Nghiễm Mậu là cây bút có lương tâm. Quyết nói lên trung thực những gì mình nghe thấy, tức là những oan khiên cùa thời đại. Việc ông làm, ngay lúc bấy giờ, không khỏi có người kêu: “Biết rồi. Khổ lắm. Nói mãi. Nhưng không tiếp tục đánh nhau thì bó tay chịu mất nước à?” Rồi sau khi mất nước, nhìn lại việc ông làm, không khỏi lại có kẻ kêu: “Thấy chưa? Than vãn, kêu ca cho lắm vào. Khiến dân mất cả tinh thần, làm sao tránh khỏi nông nỗi này?”
Kẻ nói qua người nói lại, oan cho ông Dương. Ông đâu muốn vậy? Nhưng sự thể đã vậy thì... “cũng đành” thôi. Ông đã hòa đồng với dân chúng, phản ảnh trung thực đời sống và cảm nghĩ quanh mình. Lại phản ảnh cách độc đáo nữa, thì... bất diệc lạc hồ!
8- 1996
CHÚ THÍCH
(1) Dương Nghiễm Mậu có một truyện ngắn đăng ở tạp chí Vấn Đề số 44, tháng 3-1971, tại Sài Gòn. Truyện nhan đề là “Qua đêm”, cốt truyện có những chỗ giống với câu chuyện về người chồng thứ hai của người mẹ (trong Gia tài người mẹ):
- Cũng ông nội là nông dân nghèo, tá điền;
- Cũng ông ngoại là nhà nho lỡ thời, từng đậu tú tài hai lần;
- Cũng ông ngoại ngồi nhà dạy học, thỉnh thoảng có đi “để đất” cho thiên hạ (tức là làm thầy địa lý tài tử, xem huyệt mộ).
- Cũng người cha từng có hoạt dộng chính trị, nhưng không thuận với Việt minh. (Trong Gia tài người mẹ thì khi Việt minh nắm chính quyền, người cha im lặng sống như cái bóng, giả câm điếc. Trong “Qua đêm” thì sau Genève người cha nhất định di cư vào Nam, dù vợ con có đi theo hay không.)
Liên hệ giữa hai cốt truyện có ý nghĩa gì? Một ám ảnh trong tâm trí tác giả? một kỷ niệm nào trong đời tác giả?
(Trích từ Văn Học Miền Nam - Truyện 1 của Võ Phiến. Văn Mới 2005)
Không có nhận xét nào :
Đăng nhận xét

markdown:
Dương Nghiễm Mậu là một tác giả độc đáo. Độc đáo thì quí; nhưng lắm khi cũng là cái rắc rối cho mình. Chẳng hạn nó làm cho mình không được chấp nhận dễ dàng. Thiên truyện ngắn đầu tay ông gửi đến một tòa soạn ở Sài Gòn bị vứt vào sọt rác. Tinh cờ Mai Thảo bắt gặp, nhặt lên, đọc thử, và phát giác ra một tài năng. Mai Thào thuật lại câu chuyện này (Tạp chí Văn, California, số tháng 12-1984) mà không nói rõ chuyện xảy ra vào năm nào.
Một thời gian sau — chắc là khá lâu — sau khi truyện ông đã dược đăng trên các tạp chí danh tiếng, đã đủ nhiều để có thể gom thành tập, Dương Nghiễm Mậu cho xuất bản cuốn
*Cũng đành*. Bấy giờ là năm 1963. Cả tháng trời sách chỉ bán được hai chục cuốn: vẫn chưa được độc giả chấp nhận (Tạp chí *Đời*, Sài Gòn, số 57, ngày 5-11-1970).
Dương Nghiễm Mậu không nhượng bộ. Ồng cứ giữ nguyên các nét độc đáo. Ồng phát triển nó thêm lên để thỉnh thoáng nó thành ra một sự kỳ cục hẳn hoi. Và bấy giờ độc giả lại nhượng bộ ông, lại chấp nhận ông mỗi ngày một đông đảo. Năm 1963 và 1964, mỗi năm ông có một tác phẩm xuất bản (
*Cũng đành, Gia tài người mẹ*). Năm 1965, hai tác phẩm ( *Đêm, Đôi mắt trên trời*). Năm 1966, ba tác phẩm ( *Tuổi nước độc, Đêm tóc rối, Sợi tóc tìm thấy*). Năm 1967, hai tác phẩm ( *Phấn đấu, Nhan sắc*). Năm 1968, ba tác phẩm ( *Kinh cầu nguyện, Ngày lạ, Gào thét*). Sau Mậu Thân, việc xuất bản sách sáng tác nói chung bị ngưng trệ. Mặc dù vậy, sách Dương Nghiễm Mậu vẫn tiếp tục xuất hiện trên thị trường, lai rai, gần như năm nào cũng có cuốn mới.
Dần dà, lắm người như không còn để ý, như sắp quên rằng Dương Nghiễm Mậu vẫn cứ là một tác giả độc đáo, trước sau không giống ai.
Mai Thảo còn nhận thây Dương Nghiễm Mậu không đi với ai. Tức là đi một mình. Là ưa độc lập.
Viết truyện, bắt đầu đăng trên
*Sáng Tạo*của Mai Thảo; rồi làm báo *Văn Nghệ*cùng với Lý Hoàng Phong, xuất bản sách ở nhà *Văn Xã*cùng với Lý Hoàng Phong v.v..., nhưng ông không thuộc về nhóm nào, cánh nào cả. Mai Thảo bảo đó là “một người viết mới, tuy cùng một lên đường với bằng hữu nhưng độc lập, tách biệt, như đi một mình trên một đường riêng” (Tạp chí đã dẫn).
Đi một mình có thể là chuyện bản tính mỗi người, dù bản tính ấy không khỏi phản ảnh trong văn chương. Biết được thì hay; chưa biết, hãy hượm, không vội gì. Còn cái viết không giống ai, về cái ấy Dương Nghiễm Mậu đặt vấn đề với chúng ta.
Trước, hãy xem ý định viết văn của ông là thế nào. Ông bào: “Cố gắng của tôi là ghi lại những gì đã thấy, đã cảm, đã nghĩ. Tôi viết ra những điều đó và gửi tới người cùng thời.” (
*Gia tài người mẹ.*Thay lời bạt).
“Ghi lại những gì đã thấy": Chứng nhân thời đại đây. “Những gì tôi đã cảm đã nghĩ, gửi tới người cùng thời.” Sứ điệp văn nghệ rồi đấy.
Nói một cách tổng quát, ông đã thấy những gì nào?
“Tôi cũng như anh, những người mới hơn hai mươi tuổi, trong hơn hai mươi năm trời ấy chúng ta đã sống như thế nào trong hoàn cảnh của lịch sử mà dân tộc ta đã trải qua từ nô lệ, cách mạng, tương tranh, chia cắt... cả một cơn lốc bi thảm đã xoáy lấy cuộc sống với lửa đạn, đói khát, chết chóc...” (Sđd).
Ồ, thế thì đã rõ: Ông không thấy, và cảm, và nghĩ về những đêm ngà ngọc, về vòng tay học trò, về những cái có thể làm ta tạm lãng quên đời. Ông chuyên về cái bi thảm.
Một người bạn thắc mắc: “Sao lại viết những điều ấy ra cho mệt mình, mệt người. Sao không viết những gì vui tươi êm ấm hạnh phúc.” (Sđd) — Ơ hay, khéo hỏi kỳ cục. Bộ muốn viết gì thì viết sao? Mỗi người có một xu hướng cảm nghĩ. Đối với ông, “những điều trông thấy” chỉ toàn là những điều “làm đau đớn lòng”. Chỉ có những cái ấy nó ám ảnh ông. Những trang sách viết về những cái ấy gần như không phải là truyện của ai khác mà “đã trở thành những trang tâm bút” của chính ông.
Đến đây tưởng chừng chưa thấy xuất lộ ở đâu một nét riêng của Dương Nghiễm Mậu. Xung quanh ông không thiếu các chứng nhân lịch sử tự nguyện? không thiếu sự hăm hở gửi thông điệp. Và thái độ nghiêng về sự đau thương, về các thành phần thấp, kém may mắn trong xã hội cũng đâu có hiếm?
Tuy vậy, một người tinh tế như Đặng Tiến đã vượt quá lời tự phán của tác giả để bắt gặp cái độc đáo mà ông rất tán thưởng ở Dương Nghiễm Mậu. Đặng Tiến cho rằng Dương Nghiễm Mậu có thể cùng viết về những điều người khác viết, mà vẫn không giống người khác. “Tất cả các nhân vật của Dương Nghiễm Mậu đều nghèo túng. Xã hội của Dương Nghiễm Mậu là một xã hội bị chiến tranh tàn phá, ở đâu cũng còn vết tích của rạn vỡ: trong thành phố, trên cơ thể, trong tâm hồn. Một xã hội con lạc cha, vợ lạc chồng, anh em hằm hè nhau như hổ đói, người với người xem nhau như súc vật. Nhưng truyện của Dương Nghiễm Mậu không phải là truyện xã hội.”
Ông Đặng nhắc đi nhắc lại: “Vấn đề đặt ra ở đây, không phải là làm thế nào mang lại cơm áo cho những người đói rách (như thế,
*Cũng đành*sẽ trở thành một tác phẩm xã hội) nhưng vấn đề là tạo ra trong mỗi người đang đói rách một ý thức về những giá trị siêu việt trầm tích trong tâm hồn họ”. Rồi “Vấn đề ở đây là một vấn đề siêu hình, thuộc về định mệnh.”
Bài viết này đăng trên tạp chí
*Bách khoa*số 154 ra ngày 1-6-1963, khi *Cũng đành*vừa xuất bản và bán suốt tháng chỉ vài chục cuốn. Ngay lúc Dương Nghiễm Mậu chưa thu phục được quần chúng, ông Đặng đã quả quyết: “ *Cũng đành*là một tập truyện ngắn nghiêm trang, một tác phẩm nhất trí, một việc làm đứng đắn.”
Người đời thường nói về giới nghèo khổ là đế tố cáo sự bất công, để kêu gọi giành quyền lợi cho giới nghèo, cải cách xã hội v.v... Dương Nghiễm Mậu không làm như người ta thường làm. Ông khác biệt về ý hướng. Đó là sự khác biệt trong nội dung tác phẩm.
Về kỹ thuật sáng tác, Dương Nghiễm Mậu cũng tự tìm cho mình những điều mới mẻ.
Chẳng hạn về vấn đề nhân vật, địa danh, thời điểm v.v... trong truyện. Thiên truyện đầu tiên mà Mai Thảo bắt được trong sọt rác, ấy là truyện “Rượu, chưa đủ!” Chuyện xảy ra ở một thành phố; thành phố nào vậy? Nhân vật chính thường ngày đến công viên, gặp người này người nọ, làm chuyện này chuyện kia v.v...; công viên nào vậy? Tác giả không thèm đặt cho những nơi chốn đó lấy một cái tên.
“Cũng dành” là tên thiên truyện quan trọng, mà tác giả đã lấy làm cái tên chung cho cuốn sách đầu tay của mình. Trong đó có cô gái, nhân vật thân cận duy nhất của “tôi”, cô đã ăn nằm với “tôi” trong một thời gian; cô gái ấy tên gì vậy? Cũng không có tên nữa.
Lúc bấy giờ là buổi đầu của Dương Nghiễm Mậu, ông có thái độ dè dặt. Về sau có thời kỳ ông quả quyết, ông triệt để hẳn. Trong cuốn
*Gia tài người mẹ*, thì người mẹ là chính. Bà tên gì vậy? Không biết. Thế bà con, hàng xóm láng giềng, kẻ thân người sơ gọi bà là bà gì? Bà Năm? mợ Bảy? thím Mười? Không có ai gọi gì cả. Quê bà ở nơi nào? đại khái tỉnh nào? miền nào? Không biết. Bà mẹ có hai đời chồng, đời chồng đầu không tên mà đời chồng cuối cũng không có tên luôn! Ấy là chỉ nói về những nhân vật then chốt, còn bao nhiêu nhân vật phụ thì... căn vặn làm chi cho rắc rối. *Quê người*là một lập truyện gồm năm truyện. Trong tất cả các truyện, hầu hết nhân vật đều không có tên, chuyện xảy ra đều không biết ở nơi nào, không biết ở thời gian nào.
Lại chẳng hạn vấn đề kỹ thuật kể truyện. Thường thường là các chuyện đều do “tôi” kể. Tôi là nhân vật này, rồi tôi lại là nhân vật khác. Trong truyện có bà mẹ, có anh con lớn, có cậu con bé, có cô con út v.v... Tất cả đều là tôi. Mẹ là tôi xong, đến con lớn là tôi, cô út là tôi, cậu bé là tôi..., cứ thế xen nhau rào rào. Trong truyện có năm người bạn; người nào cũng là tôi cả.
Lại chẳng hạn...
Nhưng có lẽ không nên kể mãi như thế. Nếu cứ liệt kê các chỗ “kỳ quặc” ra, nếu vậy sẽ gây cảm tường là ta tố khổ, ta kể xấu Dương Nghiễm Mậu, ta muốn mô tả ông như một kẻ lập dị lố lăng. Muốn thế không phải cách. Chắc chắn mỗi điều ông làm đều có lý do của nó.
Hãy thử tìm hiểu.
Chủ đích trước tác của Dương Nghiễm Mậu là gửi tới người cùng thời những gì mình cảm và nghĩ về cuộc sống trong hoàn cảnh của lịch sử mà dân tộc đã và đang trải qua.
Vậy đại khái ông muốn phát biểu về ý nghĩa cuộc sống và ý nghĩa cuộc chiến.
Cảm nghĩ về cuộc sống chung chung đã là vất vả rồi, huống hồ còn đi vào hoàn cành lịch sử của một thời đặc biệt rối rắm. Yếu tố quan trọng nhất của hoàn cành này là một cuộc chiến dai dẳng và dữ dội.
Trong cuốn
*Cũng đành*cùa Dương Nghiễm Mậu, ông Đặng Tiến nhận thấy tất cả các nhân vật đều mồ côi, “từ nhân vật chính tới nhân vật phụ, từ truyện dầu đến truyện cuối.” Ông Đặng kêu: “Chúng ta bắt gặp một thời đại mồ côi.” (Bài báo dã dẫn). Thời đại, hoàn cảnh lịch sử: tệ quá. Ngay ở thiên truyện đầu tay của ông Dương, các nhân vật đã bơ vơ tuyệt vọng: “Cuộc sống ngày nay mất đi những tham dự của sức mạnh siêu hình mà người trước tin cẩn để sống. Nhưng có lẽ thái độ can đảm liều lĩnh ấy khiến cho chúng tôi đau đớn hơn. Chúng tôi không thể đổ lỗi cho ai được khi chúng tôi tự cho mình là Thượng đế” (“Rượu, chưa đủ”). Và “Có nhiều người tạo ra những ràng buộc với mình để sống, như ràng buộc với Thượng đế, với quê hương, với bổn phận, với tình yêu và máu mủ, nhưng tôi thì mất đi gần hết những thứ ấy, dù có muốn tạo ra cũng không sao có được” (“Rượu, chưa đủ”). Nhiều năm sau, trong cuốn *Con sâu*, nhân vật Quảng kêu: “vì đâu tại sao tôi như con thú bị tên độc tê liệt trong đời sống, vô vọng trong thực tại, tiêu tan những mộng tưởng” (trang 24); nhân vật Ngưỡng đứng im đôi mắt mở lớn hiền lành nói với Quảng: “Tao hiểu mày, tao hiểu mày, tao hiểu nỗi vô vọng trong đời sống bọn mình.” (trang 199).
Lý do vì đâu “bọn mình” chịu thân phận vô vọng đó, các nhân vật
*Gia tài người mẹ*có “hiểu”: Cha ông làm ra.
Bắt đầu, người mẹ là một nạn nhân lớn. Lớp ông của bà mẹ làm mất nước; cha của bà mẹ yêu nước nhưng không dám làm gì chỉ ngồi nhà dạy học. Trong đám học trò có kẻ dám làm, bà mẹ yêu kẻ sĩ khí phách ấy, bỏ nhà trốn theo chàng. Chàng thất bại trốn lánh, đổi tên họ, đáp lại mối tình người mẹ bằng cách cho người mẹ hai đứa con và một gia sản. Rồi bỏ vợ con, chàng cặp một nữ đồng chí, lại đi làm việc nước. Lại thất bại, chết trong tù. Người mẹ bơ vơ ôm con về quê. Ông ngoại chết đã lâu, bà ngoại khuyên người mẹ tái giá để nuôi mấy đứa con của chị. Chị của người mẹ cũng yêu và làm vợ một chàng yêu nước. Chàng làm cách mạng, hoạt động ở chiến khu, rồi cũng thất bại, bị Việt minh săn đuổi, trốn về sống im lặng như câm như điếc, rồi nghiện ngập, lấy vợ kế, ngày ngày nằm hút, sinh con sinh cái (1). Giặc Pháp nó đánh tới, mọi người chạy tung chạy tóe, người nghiện ngại chạy. Thế là một tên lính tây đen xông vào nhà, nó giết phăng người cách mạng, nó hiếp người mẹ.
“Hoàn cảnh lịch sử” để lại xung quanh người mẹ một tập thể đại loạn đại náo: bao nhiêu con cái ấy đủ gây nên một cuộc chiến tranh thảm khốc. Con đời chồng trước gầm gừ với con đời chồng sau, con người mẹ thù hận con người chị của mẹ, con nhà cách mạng căm thù con rơi của giặc, con người cha bị giết không thể tha thứ đứa con của kẻ giết cha mình... Trong đám con chất chứa oán hờn đau khổ ấy, có kẻ hằn học bỏ nhà bỏ quê, có đứa biệt tích trong hoạt động vì tổ quốc, có đứa trốn dưới nách mẹ. Trong thực tế đã có những anh em huơ dao đòi giết nhau, có đứa đã treo cổ lên xà nhà tự tử. Đấy là con.
Còn chồng, thì anh chồng mất mạng trong tù cũng như anh chồng mất mạng tại nhà đều lần lượt trách mắng, oán hờn người mẹ “phản bội”.
Duy còn người mẹ. Người mẹ thì thương tất cả: chồng nào cũng thương, con nào cũng thương. Người mẹ là một khối tình thương tinh ròng. Ngôi nhà của mẹ, người ta đã kéo tới bủa vây tranh giành. Còn lại làm gia tài, họa chỉ còn khối tình thương.
Một người trong các người con có một lối nói ngộ nghĩnh về số phận mình: “Tôi tự ý cho tôi như một con vật đã bị cạo sạch lông lá, tay chân bị trói chặt, được xiên vào một cây tre hơ vào đống lửa đỏ dâng lên trong một cuộc tế thần. Tôi im lặng hứng chịu. Số phận tôi đã được nướng chín lên vàng nghệch thơm phức ngon lành. Đó là cuộc thiêu đốt hạnh phúc cho đau khổ ngự trị. Bao nhiêu hạnh phúc đã bị đốt cháy hun lửa.” (trang 89). Người đó không phải là người con bi quan nhất, tích tụ nhiều oán hận nhất đâu. Họ vậy vậy cả, khó phân biệt thấp cao.
Ý nghĩa cuộc chiến, cái đó cũng không hay ho gì hơn ý nghĩa cuộc sống.
Trong truyện “Ngày đốn cây vú sữa” một cặp vợ chồng già có hai người con trai. Thằng hai làm lính ở quận, thằng tư đi theo “Giải phóng”. Thằng hai mời cha mẹ lên quận ở với mình, cha mẹ lo mất liên lạc với thằng tư. Trước sự phân vân của cha mẹ, thằng hai bảo hãy quên thằng tư đi, thời buổi này "anh em phải bịt mặt mà giết nhau” thôi. Giặc giã kiểu này, kinh quá.
Trong
*Con sâu*, một người lính nghĩ: “Nhập ngũ, đánh giặc, người ta nói tới những bổn phận, tôi vác súng ra trận và bắn như người ta nhắm tôi bắn vậy.” (trang 92). Một người lính khác bảo: “Tại sao nó đầu quân? Gặp Lực, tôi hỏi nó. Lực nói không biết, nó bỏ Di Linh về đây long rong, nằm với tao nhiều đêm trằn trọc không ngủ. Nó buồn chuyện gì mà không nói. Tới một hôm nó nói nó đầu quân. Tao ngạc nhiên nói: điên sao. Nó nói tao phải làm một việc gì.” (trang 111). Rồi một người lính khác nữa: “Thạnh nói ở dưới quê bây giờ không còn thanh niên nữa... phần đi lính, phần bị bắt đi bộ đội, ai cũng phải ở một bên, không muốn đi cũng không được, ở lại còn toàn đàn bà trẻ con, người già, ruộng vườn bỏ cả...” (trang 141).
Nhân vật này nói, nhân vật kia nói v.v... Xong, đến lượt tác giả “cảm nghĩ”: “Có dân tộc nào phải đau khổ đến chừng đó không?” và “Tại sao bắn giết nhau mãi? Tại sao không ngừng tay súng? Những câu hỏi làm tôi lả đi, tôi ở trong đó, những câu trả lời không đến, có lẽ chỉ còn cái chết?” Những lời dồn dập này thốt lên vào đầu năm 1975, vào giai đoạn chót của chế độ Miền Nam, vào lúc tay đã với sờ tới cuộc sụp đổ của Sài Gòn. Bài báo “Quanh bàn viết” này của Dương Nghiễm Mậu xuất hiện trên số xuân tạp chí
*Thời Tập*.
Như thế từ nhân vật đến tác giả cùng một giọng: Cuộc chiến này có nghĩa gì? Không biết. Chỉ biết nó đang có đó, nó đang hoành hành ráo riết, và bất tận. Nó đang lôi cuốn mọi người vào cái chết. Vua kêu phải lính thì đi. Đi tất. Bên này hay bên kia, như nhau. Thượng đế không còn, thế hệ mồ côi này không tin vào đâu được, không biết hướng về đâu. Và thế hệ này của dân tộc này được tuyển để dẫn đầu tất cả thế gian về sự gánh chịu đau khổ.
Trước hoàn cảnh như vậy, Dương Nghiễm Mậu viết không phải viết chơi. Trone bài “Quanh bàn viết” vừa nói, ông có câu: “Văn chương có làm được gì không?” Nói thế tức ngầm ý cho rằng văn chương sinh ra có mục đích, không phải để chơi. Nó phải “làm”. Làm được gì hay không, sẽ xét sau. Nói thế tức là ông viết văn để chở ý, viết truyện có luận đề.
Truyện luận đề thì Nhất Linh thuở đầu xanh tuổi trẻ cũng từng viết. Về sau kiểm điểm lại, ông cho vì đó ông phạm cái lầm lớn nhất trong đời văn sĩ của mình. Lầm không phải ở chỗ viết có luận đề, ở chỗ dùng tiểu thuyết để làm một việc gì, nhưng lầm là không biết rằng trước khi muốn dùng nó làm việc gì, trước hết nó phải là cuốn tiểu thuyết hay đã. Muốn nó hay (vẫn theo Nhất Linh) thì phải tìm kiếm chi tiết cho hay, phải cố viết cho đúng tâm lý, phải cho nhân vật được linh hoạt. (Xem
*Viết và đọc tiểu thuyết.*)
Nhưng ơ hay, việc gì Dương Nghiễm Mậu phải theo các qui luật Nhất Linh? Ông có chủ trương riêng có đường lối riêng, có cá tính riêng của ông chứ. Tính ông nóng nảy, sôi nổi. Ông cần nói gấp cảm nghĩ. Trước hết là cảm nghĩ, không phải là cái “hay”. Chi tiết chi tiết cái gì? Tên của nhân vật của địa điểm ông còn không kịp chú ý đến, hơi đâu tẩn mẩn mằn mó từng cái chi tiết chứ hả? Tâm lý tâm lý cái gì? Nhân vật cần gì tâm lý, cần gì linh hoạt? Mỗi nhân vật tiêu biểu cho một cảnh huống, mỗi nhân vật là một biểu trưng. Người mẹ tức thị là tình thương. Tên của người mẹ là tình thương. Tâm lý của người mẹ là thương người. Con bé út của người mẹ là biểu trưng cho đế quốc, cho kẻ thù. Như thế không đủ sao? Tại sao nó cần phải linh hoạt? Nó không cần cá tính riêng: một màu da đen của nó, đủ rồi. Thêm thắt cho lắm vào, không khéo lại hỏng. Chẳng hạn cho con bé một khuôn mặt đầy vết rỗ đậu mùa, cho nó một cánh tay gãy vì tai nạn ấu thời v.v..., như thế có thể gây sự hiểu lầm rằng nó bị anh em và xóm giềng ghét bỏ vì nó xấu xí, chứ không phải chỉ vì tư cách biểu tượng đế quốc ác ôn.
Con gái út lên tiếng là nhân danh một tư cách, cậu trai đầu nhân danh một tư cách khác, cậu trai thứ một cảnh huống khác; mỗi người một nghịch cảnh, một oan khiên. Mỗi người cất cái liếng nói thích hợp với vị thế, với tình huống của mình. Đừng thêm thắt, đừng cá biệt hóa họ, làm họ mất tư cách đại diện. Họ không cần có đời tư, không cần có diện mạo riêng, cá tính riêng, sở thích riêng, thậm chí một cái tên riêng lắm khi xét ra cũng chẳng cần thiết.
Những nhân vật ấy tất nhiên cực kỳ thảm não (nếu không thế, làm sao dân tộc chiếm được ngôi vị thứ nhất về đau khổ?). Dương Nghiễm Mậu là người sôi nổi, không ngại lời lẽ cực đoan; ông mà kể về đời sống, về tâm sự của đám nhân vật, tất phải nên chuyện gay cấn dữ dội. Nhưng lắm lần ông còn không chịu làm việc ấy. Như thế xét về kỹ thuật là chưa xứng đáng, là kém ép-phê. Ông trao lời cho nhân vật. Thế mới là diệu kế. Cũng giả sử như Lỗ Tấn không tự mình chép chính truyện mà nhường lời cho A Q. Như Vũ Trọng Phụng mời Xuân Tóc Đỏ chấp bút. Như Nam Cao thỉnh Chí Phèo với Thị Nở lên sân khấu, đưa máy vi âm tận mồm.
Kỹ thuật độc đáo ấy làm cho không khí trong tác phẩm Dương Nghiễm Mậu thật náo nhiệt. Mọi nhân vật đều lần lượt là “tôi”. Tôi này xỉ vả tôi nọ tưng bừng, các tôi nguyền rủa hoàn cảnh lịch sử, nguyền rủa xã hội, nguyền rủa thời đại inh ỏi. Không có tác giả nào theo kịp nhân vật mình. Dương Nghiễm Mậu khôn ngoan lánh mặt, đứng phía sau, cười cười, hiền lành.
Kỹ thuật ấy, kể ra không khỏi có chỗ bất lợi. Nhân vật đứng đầu về đau khổ tất có khi không giữ được bình tĩnh, có khi khác đâm mất cả quân bình tâm trí. Trong
*Con sâu*chẳng hạn, nhiều lúc một nhân vật nói làm xàm dông dài không ra lý lẽ chuyện trò gì. Thành thử lúc bấy giờ khi truyện còn đăng từng kỳ trên báo, có những độc giả bảo con sâu của ông Dương thuộc về loài sâu dài nhất thế giới. Kỳ thực, lúc in ra thành sách, sách chỉ được vài trăm trang chứ bao nhiêu. Dài là do cái cảm tưởng của người độc giả mệt mỏi.
Sống ở Sài Gòn từ ngày di cư vào Nam cho đến khi hoàn tất sự nghiệp văn nghệ bề bộn của mình, Dương Nghiễm Mậu sống như một hiền giả thuộc các thế kỷ trước ở nông thôn. Giới chỉ đạo văn hóa Miền Bắc mô tả Sài Gòn như một thế giới sa đọa, ngập ngụa tội lỗi. Dương Nghiễm Mậu chưa hề được hướng dẫn để biết về cái Sài Gòn ấy.
Miền Nam sụp đổ, Dương Nghiễm Mậu bị bắt vào tù. Ngày được thả ra từ trại Phan Đăng Lưu, buổi sáng, ông Dương không có đồng tiền nào trong túi, Nhã Ca còn được năm đồng. Bà Nhã có người nhà đến đón về, ông Dương không có ai. Bà Nhã đưa cả năm đồng cho ông để đi xe. Óng cười lớn: “Anh là ông vua đi bộ ở Sài Gòn, cần gì xe cộ nữa.” Và ông ung dung vào quán gần đó, dùng năm đồng bạc của Nhã Ca uống một cốc cà-phê trước khi lên đường.
“Vua đi bộ”? Thật chăng? Ông Dương được phong “Vua đi bộ”? Thật chăng? Ông Dương được phong vương hồi nào vậy cà? Hay ông nói giỡn cho vui? — Không phải giỡn. Câu chuyện trước trại Phan Đăng Lưu là do Mai Thảo thuật lại trên số báo
*Văn*đã dẫn. Trước đó, trước ngày sụp đổ Miền Nam không bao lâu, trong một bài “Quanh bàn viết” trên báo Thời Tập, Dương Nghiễm Mậu xác nhận mình không biết đi một thứ xe nào cả. Ông tóm tắt cuộc sống của mình: “Như đời sống một nông dân, buổi sáng thức dậy sớm, nấu cơm ăn trước khi đi làm. Tôi không biết đi một thứ xe gì, tôi di chuyển bằng những phương tiện chuyên chở công cộng và đi bộ... Mỗi ngày tới nơi làm việc, thỉnh thoảng di thăm một người bạn, uống một chai bia, ghé một phòng triển lãm nào đó, lang thang trong những tiệm sách, nơi lề đường... Những buổi chiều cơn mưa ập xuống tự pha cho mình một ly cà-phê nóng, những trang sách... đời sống của tôi thu hẹp lại trong những giới hạn ấy cùng với bàn viết mở ra những giấy, nơi tôi tìm thấy một niềm vui riêng...”
Trích dẫn như vậy, tôi định tò mò xía vào đời tư của ông đạo họ Phí chăng? — Không phải đâu. Vẫn chỉ là chuyện văn chương thôi. Từ Dương Nghiễm Mậu, chúng ta muốn có nhận xét tổng quát về đám người cùng huyết thống với ông, tức các nhân vật tiểu thuyết của ông. Đa số, họ thanh bạch, sống đời trong sạch, đều an bần lạc “đạo” như ông cả. Họ không sâm-banh sữa bò, không xe cộ xa hoa, không ăn chơi đàng điếm. Trong đời họ chỉ có lao khổ, trong đầu họ chỉ có chuyện nước non.
Trong truyện Dương Nghiễm Mậu thỉnh thoảng cũng có nhưng bữa nhậu tới bò lê bò càng; nhưng là giữa bạn lính cùng sinh tử với nhau, là la-de, là quán nghèo vậy thôi. Trong truyện ông dĩ nhiên có vợ có chồng, có sinh con đẻ cái theo lẽ tạo hóa; nhưng mê ly đú đởn thì không có đâu. Những cô cậu nhân vật của Khái Hưng Nhất Linh trước kia, cùa Nguyễn Đình Toàn Mai Thảo sau này, mà bị bắt bỏ vào trong thế giới tiểu thuyết của Dương Nghiễm Mậu kể như bị đày ra Côn Lôn, bị vất vào sa mạc.
Đã không có ái tình ướt át thơ mộng, cái khung cảnh làm nền cho các hoạt động của nhân vật nó cũng khô khan nghèo nàn. Trong truyện Dương Nghiễm Mậu thiên nhiên vắng bóng luôn. Trong sách ông Dương không bông hoa, gió trăng, không có chiều trên sông, rạng đông ngoài bãi, nắng ửng bìa rừng v.v... Cảnh vật không được như trong sách Thanh Tâm Tuyền, sách Nguyễn Đình Toàn, thậm chí còn thua cả trong sách thiền sư Nhất Hạnh.
*Tam quốc* *chí*là chuyện giặc giã đánh giết nhau liên miên, vậy mà còn có đêm trăng đẹp đẽ cho Tào Tháo mần thơ để đời, còn có gái đẹp cho trai hùng ve vãn, có Lã Bố hí Điêu Thuyền. Nhân vật Dương Nghiễm Mậu không ai “hí” ai cả. Không hú không hí gì ráo trọi.
Trong một thời đại mồ côi. những nhân vật khắc khổ loay hoay giữa khung cảnh trống trơ, tuyệt vọng trong sự tìm kiếm một lối thoát. Trong thế giới Vũ Khắc Khoan có rượu ngon gái đẹp, có lời lẽ hoa hòe, cái khốc liệt sao bằng ở Dương Nghiễm Mậu, mặc dù họ Vũ chuộng người khốc liệt.
Đọc Dương Nghiễm Mậu trước 1975, kẻ ưu thời mẫn thế không sao tránh được sự lo lắng. E rằng tin tức cả đài truyền thanh lẫn đài truyền hình chính phủ cũng không sao an ủi nổi người độc giả Dương Nghiễm Mậu.
Nghe nói Nguyễn Hiến Lê đọc xong
*Má hồng*của Đỗ Tiến Đức thì cho rằng Miền Nam sẽ đổ vỡ trong vòng mười năm. Ông Nguyễn mà chạm mặt các nhân vật Dương Nghiễm Mậu chắc chắn ông sẽ rút thời hạn đổ vỡ ngắn hơn nhiều.
Lỗi không ở Dương Nghiễm Mậu: Người dân và người lính đều tơi bời khổ sở mà không biết do đâu, đều tuyệt vọng vì chết chóc liên miên mà không biết vì sao phải bắn giết nhau; như thế đâu phải lỗi của một nhà văn gửi lầm sứ điệp! Chẳng qua là cái khó của thứ chiến tranh “ý thức hệ”. Làm sao quần chúng có thể sốt sắng tham gia vào cái thứ chiến tranh kỳ cục như vậy? Rủ nhau đi đánh cộng sàn vì tụi nó độc tài lắm, tụi nó mà kéo tới dây được thì tha hồ độc tài khát máu, tha hồ mất tự do, dân chủ v.v... Nói thế làm sao rủ rê ai được? Phàm người ta có liều chết chống độc tài là chống đối cái độc tài hiện đang đè lên đầu mình, hiện đang áp chế mình; chứ có ai lại liều chết đi chống một chế độ “sẽ” độc tài, một chế độ nó chỉ mới đe dọa từ xa thôi! Mất dân chủ, tước đoạt tự do thì ức thật. Nhưng ngay lúc bấy giờ người dân chỉ thấy chính nhà cầm quyền đang hạn chế tự do dân chủ của mình chứ còn ai nữa? Muốn tranh đấu dòi tự do dân chủ thì kéo nhau lên Sài Gòn biểu tình đòi thôi. Còn cộng sản thì còn xa. Nó có thể “sẽ” chuyên chính; nhưng đó là chuyện “hạ hồi”, tại sao phải tức khắc xông vào nó lúc này cho toi mạng? đâu phải dễ như đi biểu tình?
Dương Nghiễm Mậu là cây bút có lương tâm. Quyết nói lên trung thực những gì mình nghe thấy, tức là những oan khiên cùa thời đại. Việc ông làm, ngay lúc bấy giờ, không khỏi có người kêu: “Biết rồi. Khổ lắm. Nói mãi. Nhưng không tiếp tục đánh nhau thì bó tay chịu mất nước à?” Rồi sau khi mất nước, nhìn lại việc ông làm, không khỏi lại có kẻ kêu: “Thấy chưa? Than vãn, kêu ca cho lắm vào. Khiến dân mất cả tinh thần, làm sao tránh khỏi nông nỗi này?”
Kẻ nói qua người nói lại, oan cho ông Dương. Ông đâu muốn vậy? Nhưng sự thể đã vậy thì... “cũng đành” thôi. Ông đã hòa đồng với dân chúng, phản ảnh trung thực đời sống và cảm nghĩ quanh mình. Lại phản ảnh cách độc đáo nữa, thì... bất diệc lạc hồ!
8- 1996
**CHÚ THÍCH**
(1) Dương Nghiễm Mậu có một truyện ngắn đăng ở tạp chí Vấn Đề số 44, tháng 3-1971, tại Sài Gòn. Truyện nhan đề là “Qua đêm”, cốt truyện có những chỗ giống với câu chuyện về người chồng thứ hai của người mẹ (trong
*Gia tài người mẹ*):
- Cũng ông nội là nông dân nghèo, tá điền;
- Cũng ông ngoại là nhà nho lỡ thời, từng đậu tú tài hai lần;
- Cũng ông ngoại ngồi nhà dạy học, thỉnh thoảng có đi “để đất” cho thiên hạ (tức là làm thầy địa lý tài tử, xem huyệt mộ).
- Cũng người cha từng có hoạt dộng chính trị, nhưng không thuận với Việt minh. (Trong
*Gia tài người mẹ*thì khi Việt minh nắm chính quyền, người cha im lặng sống như cái bóng, giả câm điếc. Trong “Qua đêm” thì sau Genève người cha nhất định di cư vào Nam, dù vợ con có đi theo hay không.)
Liên hệ giữa hai cốt truyện có ý nghĩa gì? Một ám ảnh trong tâm trí tác giả? một kỷ niệm nào trong đời tác giả?
(
*Trích từ Văn Học Miền Nam - Truyện 1 của Võ Phiến. Văn Mới 2005*)
## Không có nhận xét nào :
## Đăng nhận xét


text:
Xem chi tiết tại đây
TRƯỜNG ĐẠI HỌC QUỐC TẾ MIỀN ĐÔNG
Đường Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Phường Hòa Phú, Thành phố mới Bình Dương, Tỉnh Bình Dương
Điện thoại: (+84.650)222 0341 Fax: (+84.650) 222 0313
Email: info@eiu.edu.vn
Copyright © 2011 EIU. All right reserved.

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Cache-Control: private

Content-Type: text/html; charset=utf-8

Connection: close


text:
Trang chủ
Giới thiệu
Sản phẩm
» DÀN TRÂU CÀY
» Laptop
» Máy tính
» Sản phẩm Apple
» Linh kiện
» Bàn Ghế Phòng Net
» Phụ Kiện
» Thiết Bị Văn Phòng
Sản phẩm khuyến mãi
Tin khuyến mãi
Tin Tức
Liên hệ
Điện thoại: 0906.217.918 - 0909.831.369
ƯU ĐÃI KHI MUA HÀNG ONLINE
Danh mục sản phẩm
DÀN TRÂU CÀY
Laptop
Laptop Macbook Apple
Laptop Dell
Laptop Asus
Laptop Compaq - Hp
Laptop Acer
Laptop Lenovo
Laptop MSI
Laptop LG
Máy tính
Máy bộ LENOVO
Máy bộ ALL IN ONE
Máy bộ Acer
Máy bộ Intel
Máy bộ Dell
Máy bộ HP
Máy bộ Asus
Sản phẩm Apple
Iphone
Ipad
Linh kiện
Mainboard - Bo Mạch Chủ
Mainboard MSI
Mainboard MSI - Socket 1151
Mainboard MSI - Socket 2011-V3
Mainboard FOXCONN
Mainboard ASUS
Mainboard ASUS - Socket 1150
Mainboard ASUS - Socket 2011
Mainboard ASUS - Socket 1151
Mainboard ASUS _ Socket 2066
Mainboard GIGABYTE
Mainboard GIGABYTE - Socket 1151
Mainboard GIGABYTE - Socket 1150
Mainboard GIGABYTE - Socket 2011-V3
Mainboard ASROCK
Mainboard AMD
CPU - Bộ Vi Xử Lý
Cpu INTEL
CPU INTEL Socket 1150
CPU INTEL Socket 1151
CPU INTEL Socket 2011-V3
CPU INTEL Socket 2066
CPU INTEL SOCKET 1151- V2
Cpu AMD
HDD và HDD Box USB
HDD SEAGATE
HDD WESTERN
HDD APACER
HDD CORSAIR
HDD SSD
HDD Box usb Western
HDD Box usb Seagate
HDD Box usb Transcend
HDD Box usb Apacer
HDD Box usb External Toshiba
RAM - Bộ Nhớ
Ram G.SKILL
Ram Kingston
Ram Kingmax-Bga
Ram Team
Ram Corsair
VGA Card - Card Đồ Họa
Vga Card Asus
Vga Card GigaByte
VGA CARD ZOTAC
VGA MSI
Màn hình máy tính
Màn hình ACER
Màn hình SAMSUNG
Màn hình AOC
Màn hình LG
Màn hình PHILIPS
Màn hình HP-COMPAQ
Màn hình DELL
Màn hình ASUS
CASE (Thùng Máy)
POWER (NGUỒN)
Keyboard - Bàn phím
Bàn phím Lexma
Bàn phím Genius
Bàn Phím LOGITECH
BÀN PHÍM A4TECH
BÀN PHÍM COLORVIS
BÀN PHÍM DELUXE
BÀN PHÍM JEWAY
BÀN PHÍM MITSUMI
BÀN PHÍM HUYNDAI
BÀN PHÍM DELL
MOUSE
MOUSE A4TECH
MOUSE COLORVIS
MOUSE GENIUS
MOUSE LOGITECH
MOUSE LEXMA
MOUSE MITSUMI
MOUSE SOMIC
MOUSE JEWAY
DVD
DVD-ROM
DVD REWRITE
DVD REWRITE ASUS
DVD REWRITE SAMSUNG
DVD REWRITE LG
SPEAKER ( Loa )
Speaker SOUNDMAX
Speaker MICROTEK
Speaker MICROLAB
SPEAKER BL
SPEAKER JEWAY
SPEAKER BLUETOOTH-USB-THẺ NHỚ
SPEAKER KHÁC
Modem ADSL & Wireless
WIRELESS (THIẾT BỊ PHÁT SÓNG)
Wireless Linksys
Wireless D-Link
Wireless Tenda
Wireless CISCO
Wireless TP-Link
Wireless Cnet
Wireless BUFFALO
Wireless 2G, 3G
Card Mạng
Print Server
SWITCH
Switch TP-Link
Switch TENDA
Switch Linksys
Switch Cnet
Switch D-Link
Switch CISCO
UPS
Máy Chiếu
Máy Chiếu PANASONIC
Máy Chiếu EPSON
Máy Chiếu ACER
Máy Chiếu SONY
Màn Chiếu
SOFTWARE LICENSE (Phần mềm bản quyền)
Bàn Ghế Phòng Net
Bàn Phòng Net
Ghế Phòng Net
Phụ Kiện
Phụ Kiện Laptop
DDRam for laptop
HDD LAPTOP
Túi chống sốc/ Balo Laptop
Adapter for Laptop
FAN LAPTOP
FAN NOTEBOOK
PHỤ KIỆN MÁY TÍNH
THIẾT BỊ VỆ SINH TECH-MATE
PHỤ KIỆN CÁC LOẠI
Headphone
Headphone Ovann
Headphone Các loại khác
HEADPHONE SALAR
HEADPHONE HUYNDAI
HEADPHONE MICROLAB
HEADPHONE SOMIC
Memory Card - Card Reader
MEMORY CARD
CARD READER
HUB
POCKET DISK - USB
POCKET DISK - USB APACER
POCKET DISK - USB KINGSTON
POCKET DISK - USB RIDATA / SONY
POCKET DISK - USB TOSHIBA / SANDISK
POCKET DISK - USB TRANSCEND
POCKET DISK - USB KINGMAX
WEBCAM
THIẾT BỊ TRÌNH CHIẾU
GAMEPAD
SẠC DỰ PHÒNG / PIN SẠC / ĐẦU SẠC
CÁP KẾT NỐI
Thiết Bị Văn Phòng
Camera
Đầu ghi KTS
Linh kiện - Phụ kiện Camera
Camera trọn bộ
Máy Chấm Công
Máy Đếm Tiền
Máy Hủy Tài Liệu
Máy IN
Máy in CANON
Máy in HP
Máy in EPSON
Máy in BROTHER
Máy in XEROX
Máy in OKI
Mực In
Máy Scan
MÁY FAX
Sản phẩm yêu thích
Bảng báo giá
Danh mục
Laptop Macbook Apple
Laptop Dell
Laptop Asus
Laptop Compaq - Hp
Laptop Acer
VGA CARD ZOTAC
Laptop Lenovo
Laptop MSI
Máy bộ LENOVO
Máy bộ ALL IN ONE
Máy bộ Acer
Máy bộ Intel
Máy bộ Dell
Máy bộ HP
Iphone
Ipad
Máy tính bảng APPLE
Máy tính bảng SAMSUNG
Máy tính bảng ASUS
Mainboard - Bo Mạch Chủ
Mainboard MSI
Mainboard FOXCONN
Mainboard ASUS
Mainboard GIGABYTE
Mainboard ASROCK
Mainboard BIOSTAR
Mainboard AMD
Màn hình máy tính
Màn hình ACER
Màn hình SAMSUNG
Màn hình AOC
Màn hình LG
Màn hình PHILIPS
Màn hình HP-COMPAQ
Màn hình DELL
Màn hình ASUS
CPU - Bộ Vi Xử Lý
Cpu INTEL
Cpu AMD
HDD và HDD Box USB
Camera VANTECH
HDD SEAGATE
HDD WESTERN
Đầu ghi KTS
HDD APACER
HDD CORSAIR
HDD SSD
HDD Box usb Western
HDD Box usb Seagate
HDD Box usb Transcend
HDD Box usb Apacer
ĐẦU GHI HÌNH KTS AVTECH
Camera
RAM - Bộ Nhớ
Ram G.SKILL
Ram Kingston
Ram Kingmax-Bga
Ram Team
Ram Corsair
ĐẦU GHI HÌNH KTS VANTECH
Camera AVTECH
VGA Card - Card Đồ Họa
Vga Card Asus
Vga Card GigaByte
Máy IN
Máy in CANON
Máy in HP
Máy in EPSON
Máy in BROTHER
Máy in XEROX
HDD Box usb External Toshiba
Máy in OKI
MÁY FAX
Máy Chấm Công
Máy Đếm Tiền
Máy Hủy Tài Liệu
Modem ADSL & Wireless
Wireless Linksys
Wireless D-Link
Wireless Tenda
Wireless TP-Link
Wireless Cnet
Wireless BUFFALO
Wireless CISCO
Wireless 2G, 3G
Switch TP-Link
Switch TENDA
Switch Linksys
Switch Cnet
Switch D-Link
Switch CISCO
Card Mạng
Print Server
Phụ Kiện Laptop
FAN NOTEBOOK
HEADPHONE SALAR
HEADPHONE HUYNDAI
DDRam for laptop
HDD LAPTOP
Keyboard - Bàn phím
FAN LAPTOP
HEADPHONE MICROLAB
HEADPHONE SOMIC
THIẾT BỊ TRÌNH CHIẾU
Bàn phím Lexma
Bàn phím Genius
SPEAKER BLUETOOTH-USB-THẺ NHỚ
SPEAKER KHÁC
CÁP KẾT NỐI
POWER (NGUỒN)
CASE (Thùng Máy)
Headphone
Headphone Ovann
Headphone Các loại khác
Túi chống sốc/ Balo Laptop
SPEAKER ( Loa )
MOUSE
MOUSE A4TECH
MOUSE COLORVIS
MOUSE GENIUS
MOUSE LOGITECH
MOUSE LEXMA
Speaker SOUNDMAX
Adapter for Laptop
Memory Card - Card Reader
CARD READER
HUB
GAMEPAD
PHỤ KIỆN MÁY TÍNH
THIẾT BỊ VỆ SINH TECH-MATE
Speaker MICROTEK
Speaker MICROLAB
PHỤ KIỆN CÁC LOẠI
SẠC DỰ PHÒNG / PIN SẠC / ĐẦU SẠC
SPEAKER BL
SPEAKER JEWAY
BÀN PHÍM DELUXE
BÀN PHÍM JEWAY
BÀN PHÍM HUYNDAI
BÀN PHÍM MITSUMI
MEMORY CARD
MOUSE MITSUMI
MOUSE SOMIC
MOUSE JEWAY
BÀN PHÍM A4TECH
BÀN PHÍM COLORVIS
DVD-ROM
DVD
DVD REWRITE
DVD REWRITE ASUS
DVD REWRITE SAMSUNG
DVD REWRITE LG
UPS
Máy Scan
Máy Chiếu
Máy Chiếu PANASONIC
Máy Chiếu EPSON
Máy Chiếu ACER
Máy Chiếu SONY
Màn Chiếu
SOFTWARE LICENSE (Phần mềm bản quyền)
POCKET DISK - USB RIDATA / SONY
POCKET DISK - USB KINGSTON
POCKET DISK - USB
POCKET DISK - USB APACER
Bàn Phòng Net
Ghế Phòng Net
Mainboard GIGABYTE - Socket 2011-V3
Mainboard MSI - Socket 1151
Mainboard MSI - Socket 2011-V3
POCKET DISK - USB TOSHIBA / SANDISK
POCKET DISK - USB TRANSCEND
POCKET DISK - USB KINGMAX
WEBCAM
WIRELESS (THIẾT BỊ PHÁT SÓNG)
SWITCH
Bàn Phím LOGITECH
CPU INTEL Socket 1150
CPU INTEL Socket 1151
CAMERA
HTVISION
HTVISION - CAMERA IP
HTVISION - CAMERA CVI
Linh kiện - Phụ kiện Camera
Camera trọn bộ
CPU INTEL Socket 2011-V3
VGA MSI
Mainboard ASUS - Socket 1151
Mainboard ASUS - Socket 1150
Mainboard ASUS - Socket 2011
Mainboard GIGABYTE - Socket 1151
Mainboard GIGABYTE - Socket 1150
Mực In
BÀN PHÍM DELL
Máy bộ Asus
CPU INTEL Socket 2066
Mainboard ASUS _ Socket 2066
Laptop LG
CPU INTEL SOCKET 1151- V2
Laptop
Máy tính
Sản phẩm Apple
Máy tính bảng
Linh kiện
Thiết Bị Văn Phòng
THIẾT BỊ GHI HÌNH
Phụ Kiện
Bàn Ghế Phòng Net
GAME - QUÀ TẶNG
DÀN TRÂU CÀY
Bạn đã không thể xem được xin xem link khác!
Quay lại trang chủ
Tìm kiếm nhanh
Danh mục sản phẩm
DÀN TRÂU CÀY
Laptop
Máy tính
Sản phẩm Apple
Máy tính bảng
Linh kiện
Bàn Ghế Phòng Net
Phụ Kiện
GAME - QUÀ TẶNG
Thiết Bị Văn Phòng
THIẾT BỊ GHI HÌNH
Tìm kiếm theo Giá
500 nghìn ---> 4.5 triệu
4.5 triệu ---> 8.5 triệu
8.5 triệu ---> 12.5 triệu
12.5 triệu ---> 16.5 triệu
16.5 triệu ---> 20.5 triệu
Trên 20.5 triệu
KINH DOANH ONLINE
Ms.Thanh Tâm
0909.83.13.69
Mr.Huy Quốc
0906.217.918
Tư Vấn Dàn Mạng
Ms. Thanh Tâm
0909.83.13.69
Mr.Huy Quốc
0906.217.918
Tin khuyến mãi
ƯU ĐÃI KHI MUA HÀNG ONLINE
Tin tức
Đã có ổ SSD dung lượng 100TB
AMD đang lấn lướt Intel trong mảng CPU
Doanh số chip toàn cầu sẽ vượt 450 tỷ USD
AMD giới thiệu bộ đôi Ryzen 5 2400G và Ryzen 3 2200G, giá từ 2,6 triệu đồng
Google cho ra chip lượng tử cực mạnh, tới 72-qubit
Qualcomm ra mắt chip X24 LTE, tốc độ 2Gbps
Thống kê
Đang truy cập:
68
Khách viếng thăm:
66
Máy chủ tìm kiếm:
2
Hôm nay:
9,748
Tháng hiện tại:
628,523
Tổng lượt truy cập:
45,999,299
Dịch Vụ Sửa Chữa Tận Nơi
Mr. Nam
0935.160.058
Thông tin công ty
Hoàn Long Computer
Hệ Thống Siêu Thị
Hướng dẫn khách hàng
Hướng dẫn mua hàng online
Hướng dẫn thanh toán
Chính sách vận chuyển
Quy định khách hàng
Quy Định Bảo Hành
Quy Định Đổi Hàng
CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ THƯƠNG MẠI MÁY TÍNH HOÀN LONG
Trung tâm Bảo hành và Dịch vụ khách hàng: 0909.83.13.69
CÔNG TY
TNHH PHÁT TRIỂN DỊCH VỤ THƯƠNG MẠI ĐẦU TƯ HOÀN LONG
Địa chỉ: 410 B-C Nguyễn Thị Minh Khai, P.5, Q.3, TPHCM
Điện thoại : 0906.217.918 - 0909.83.13.69
Website: http://hoanlong.com.vn
Email: tam.nguyen8889@gmail.com
hoanlong.shopping@gmail.com
Xem bản: Desktop |
Mobile
Hệ thống siêu thị
-
410B Nguyễn Thị Minh Khai, Phường 5, Quận 3, TP.HCM
Copyright © 2014. HOANLONG.COM.VN
Design website
Thương Mại số Việt Nam

WARC-Truncated: length

Server: Apache/2.4.16 (Unix) OpenSSL/1.0.1e-fips Phusion_Passenger/5.1.11 mod_bwlimited/1.4

X-Content-Type-Options: nosniff

Pragma: no-cache

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

Cache-Control: no-cache, pre-check=0, post-check=0

Vary: Accept-Encoding

Set-Cookie: nv3c_Fuy4a_nvvithemever=lQ%2C%2C; expires=Sat, 16-Mar-2019 04:43:12 GMT; Max-Age=31104000; path=/; domain=.hoanlong.com.vn; secure; httponly

X-XSS-Protection: 1; mode=block

Content-Language: vi


text:
Cần bán điện thoại Iphone 7 plus màu Đen 128 GB Đã sử dụng (chưa sửa chữa) Giá: 12.100.000 đ
iPhone 7 Plus 128G Quốc Tế zin đep Giá:12.100.000 đ
Em cần bán 7plus 128g đen quốc tế còn bảo hành Apple , máy vân tay đầy đủ, mọi chức năng đầy đủ chưa sửa chữa gì , em con gái Sài lên giữ gì rất cẩn thận không rơi rớt , cường lực đầy đủ ạ ,từ khi mua về thế nao em vẫn giữ nguyên như vậy , iCloud cửa em nên thoát ra dc ạ. Ai có nhu cầu Sài chỉ việc mua máy em về là dùng thôi,phu kiện em để lại xài nha mn
Thông tin liên hệ
Tên người bán: Tuyết Nga
Điện thoại liên hệ: 01633484904
Xem Video Đánh Giá/Review: Điện thoại di động iPhone 7 Plus 128G Quốc Tế zin đep
Nhận xét
Đăng nhận xét

markdown:
### Cần bán điện thoại Iphone 7 plus màu Đen 128 GB Đã sử dụng (chưa sửa chữa) Giá: 12.100.000 đ
**iPhone 7 Plus 128G Quốc Tế zin đep Giá:12.100.000 đ**
Em cần bán 7plus 128g đen quốc tế còn bảo hành Apple , máy vân tay đầy đủ, mọi chức năng đầy đủ chưa sửa chữa gì , em con gái Sài lên giữ gì rất cẩn thận không rơi rớt , cường lực đầy đủ ạ ,từ khi mua về thế nao em vẫn giữ nguyên như vậy , iCloud cửa em nên thoát ra dc ạ. Ai có nhu cầu Sài chỉ việc mua máy em về là dùng thôi,phu kiện em để lại xài nha mn
Thông tin liên hệ
Tên người bán: Tuyết Nga
Điện thoại liên hệ: 01633484904
Xem Video Đánh Giá/Review: Điện thoại di động iPhone 7 Plus 128G Quốc Tế zin đep
## Nhận xét
## Đăng nhận xét

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Server: GSE

Cache-Control: private, max-age=0

Content-Type: text/html; charset=UTF-8


text:
Thủ đô Hà Nội:
TP Hồ Chí Minh:
Sign in|Recent Site Activity|Report Abuse|Print Page|Powered By Google Sites

markdown:
Nếu có yêu cầu password thì vào trang chủ của trang này và đọc các điều lưu ý, bạn sẽ biết password.
Trang này giúp download một số phần mềm hữu ích.
| * Foxit reader phần mềm nhẹ, đọc file Pdf|>> Download tài liệu về !
| * Phần mềm loại bỏ mật khẩu của các file Pdf|| |[>> Download tài liệu về !](http://220.231.117.38/index.php?option=com_docman&task=doc_download&gid=18&Itemid=57) [>> Download tài liệu về !](http://sites.google.com/site/thanhliem24/_/rsrc/1235556641483/tin-tuc-ve-phan-mem/ebook/2-25-2009%205-12-13%20PM.jpg?height=27&width=96) [>> Download tài liệu về !](../thanhliem24/_/rsrc/1235556641483/tin-tuc-ve-phan-mem/ebook/2-25-2009%205-12-13%20PM.jpg?height=27&width=96) [>> Download tài liệu về !](http://www.mediafire.com/?t5jnhxonibj) [>> Download tài liệu về !](http://www.mediafire.com/?mrgjk2tyg1d) [>> Download tài liệu về !](http://www.mediafire.com/?oljuzzmdmwn) [>> Download tài liệu về !](http://www.mediafire.com/?znmmeg3z0ke) [>> Download tài liệu về !](http://www.mediafire.com/?hxwuyzg0ykt) [>> Download tài liệu về !](http://www.mediafire.com/?m2dmemgmyut) [>> Download tài liệu về !](http://snapshot.opera.com/windows/o100s_1589m.exe) [>> Download tài liệu về !](http://www.mediafire.com/?medt1ngdrni) [>> Download tài liệu về !](http://www.softpedia.com/progDownload/Quick-Flash-Player-Download-123710.html)
(Nếu có yêu cầu password thì gõ: www.cadviet.com)
[>> Download tài liệu về !](http://www.cadviet.com/caddata/12_Freeware___Shareware-1.html) [>> Download tài liệu về !](http://www.box.net/shared/static/5tzw8t544g.rar) [>> Download tài liệu về !](http://echip.com.vn/echiproot/Softwares/2008/VietGraph1.0.zip) [>> Download tài liệu về !](http://echip.com.vn/echiproot/Softwares/2007/tracnghiem_pro.zip) [>> Download tài liệu về !](http://echip.com.vn/echiproot/Softwares/2007/multiym9.reg)
* Phần mềm Statgraphics 4.0
| * Phần mềm Irristat 5.0|| |**>> Download tài liệu về !**

X-Robots-Tag: noarchive

Cache-Control: public, max-age=5


text:
Catalogue
|
Tin tức
|
Đăng ký nhận tin
|
Tuyển dụng
|
Liên hệ
|
Giới thiệu
|
Đăng ký
|
Đăng nhập
|
Lượt truy cập
|
Đang truy cập:
427
Truy cập trong ngày:
128.029
Tổng truy cập:
34.851.134
|
Vui lòng nhập email để nhận thông tin khuyến mãi
Ok
Tìm kiếm
0902.368.036
0938.607.036
Giỏ hàng
0 Mặt hàng - 0 VND
Thanh toán
Điện gia dụng
Đồ dùng nhà bếp
Đồ dùng Phòng Ăn
Trang trí Italia
Thể thao - dã ngoại
Quà Tặng
Đăng ký tặng quà
Thương hiệu
Cam kết
Khuyến mãi
Cửa hàng
FAQs
Đồ dùng nhà bếp
Chảo nhà bếp
Dao Nhà Bếp
Dao Bộ
Dao Hoa
Dao Ceramic
Dao Chặt
Dao màu chống dính
Các loại dao khác
Nồi cao cấp
Nồi tráng men
Nồi inox, nhôm
Nồi Ceramic cao cấp
Thớt Nhà Bếp
Thớt Tre
Các Loại Thớt Khác
Đồ dùng nhà bếp
Dụng cụ làm bánh
Đồ Dùng Nhà Bếp Khác
Bảo quản thực phẩm
Màng bọc thực phẩm
Màng nhôm
Giấy thấm dầu
Túi bảo quản
Giấy chống dính
Thương hiệu
Kuchenzimmer
Tom bohemia Crystal
Versace
Aladdin
Alessi
Anchor
Annapurna
Anolon
Arcahorn
Arte Ca.Sa.
Astonish
Målerås
Pieter Adam
Rosenthal
Sambonet
BC
Bialetti
Brabantia
Bugatti
Berkel Knives
Carl Schmidt Sohn
Caroline
Cevik Group
Charterhouse
Carlmann
CS
combi
Depos
Dualit
bohemia crystal
delaware
Duralex
DV Home Collection
Debora
ELO
Geithainer
GoldnSilver Italy
Giorinox
Hankook Chinaware
Hamilton Beach
KitchenAid
Kormel
La Fonte
Lacor
Leonardo
Las Palm
le creuset
Morinox
Moriitalia
MGB
Napoleon
Olympus Brass
Prouna
Peugeot
Rachaelray
Stanley
Sabichi
Same Decorazione
Stella
Vidivi
Virtus
Other
Giá
0-100.000 VND
100.000-300.000 VND
300.000-500.000 VND
500.000-1.000.000 VND
1.000.000-2.000.000 VND
2.000.000-5.000.000 VND
5.000.000-20.000.000 VND
20.000.000-50.000.000 VND
50.000.000-1.000.000.000 VND
Hũ xịt kem 0.5 lit Lacor 68504
Hũ xịt kem 0.5 lit Lacor 68504
2,493,000 VND
Khuôn nướng bánh chống dính 30x15x6.5cm SL-L001
Khuôn nướng bánh chống dính 30x15x6.5cm SL-L001
96,000 VND
Khuôn nướng bánh chống dính 24x7cm
Khuôn nướng bánh chống dính 24x7cm
198,000 VND
Khuôn nướng bánh chống dính hình trái tim 26.5x24x8cm SL4008
Khuôn nướng bánh chống dính hình trái tim 26.5x24x8cm SL4008
238,000 VND
Khuôn nướng bánh chống dính 24x7.6cm SL1043
Khuôn nướng bánh chống dính 24x7.6cm SL1043
144,000 VND
Khay nướng bánh 12 cái Carlmann
Khay nướng bánh 12 cái Carlmann
279,000 VND
Khay nướng bánh 6 cái Carlmann CM008242
Khay nướng bánh 6 cái Carlmann CM008242
199,000 VND
Khay nướng bánh chống dính Carlmann CM008235
Khay nướng bánh chống dính Carlmann CM008235
135,000 VND
Khay nướng bánh chống dính Carlmann CM008228
Khay nướng bánh chống dính Carlmann CM008228
170,000 VND
Khay nướng bánh chống dính Carlmann CM008211
Khay nướng bánh chống dính Carlmann CM008211
195,000 VND
Sản phẩm bán chạy nhất trong tháng
Khay nướng bánh 12 cái Carlmann
Khay nướng bánh 12 cái Carlmann
279,000 VND
Khuôn nướng bánh chống dính 24x7cm
Khuôn nướng bánh chống dính 24x7cm
198,000 VND
Khay nướng bánh chống dính Carlmann CM008235
Khay nướng bánh chống dính Carlmann CM008235
135,000 VND
Khuôn nướng bánh chống dính 30x15x6.5cm SL-L001
Khuôn nướng bánh chống dính 30x15x6.5cm SL-L001
96,000 VND
Khuôn nướng bánh chống dính 24x7.6cm SL1043
Khuôn nướng bánh chống dính 24x7.6cm SL1043
144,000 VND
Khay nướng bánh chống dính Carlmann CM008228
Khay nướng bánh chống dính Carlmann CM008228
170,000 VND
Khay nướng bánh 6 cái Carlmann CM008242
Khay nướng bánh 6 cái Carlmann CM008242
199,000 VND
Khuôn nướng bánh chống dính hình trái tim 26.5x24x8cm SL4008
Khuôn nướng bánh chống dính hình trái tim 26.5x24x8cm SL4008
238,000 VND
Danh mục
Điện gia dụng
Đồ dùng nhà bếp
Đồ dùng Phòng Ăn
Trang trí Italia
Thể thao - dã ngoại
Quà Tặng
Khuyến mãi
Thương hiệu
Kuchenzimmer
Tom bohemia Crystal
Versace
Aladdin
Alessi
Anchor
Annapurna
Anolon
Arcahorn
Arte Ca.Sa.
Astonish
Målerås
Pieter Adam
Rosenthal
Sambonet
BC
Tin tức
Tin Moriitalia
Món ăn ngon
Không gian - nội thất đẹp
Sức khỏe đời sống
Thức uống bổ dưỡng
Trang trí phòng ăn
Đăng ký tặng quà
Quà tặng cao cấp
Quà tặng khuyến mãi
Quà tặng VIP
Quà tặng sinh nhật
Quà tặng tân gia
Quà tặng khác
Đăng ký tặng quà
Thông tin
Catalogue
FAQs
Giới thiệu
Cam kết
Cửa hàng
Hướng dẫn sử dụng
Hướng dẫn khách hàng
Chính sách & Quy định chung
Phương thức thanh toán
Quy trình giao dịch
Hỗ trợ khách hàng
Đảm bảo an toàn giao dịch
Hỗ trợ giao hàng
Facebook
Youtube
Twitter
Zingme
Pinterest
RSS
Nhà máy & Tổng kho:
Lô 05, Đường số 01, KCN Long Hậu, huyện Cần Giuộc, tỉnh Long An. Tel: 028.38734.726
Văn phòng đại diện tại Tp Hồ Chí Minh:
Lầu 9, 49 Nguyễn Thị Minh Khai , Phường Bến Nghé, Quận 1, Tp. Hồ Chí Minh. Tel: 028 38. 231.498
Văn phòng đại diện tại Hà Nội:
15 Yên lãng, Đống Đa, Hà Nội.
TP.HCM:
Vincom Đồng Khởi, Tầng hầm B2-25-26, 72 Lê Thánh Tôn, Quận 1, TP.HCM. Tel: 028.3915.9202
TTTM Crescent Mall,Tầng 4, F4-23, 101 Tôn Dật Tiên, Quận 7, TP.HCM. Tel: 028.5413.7317.
TTTM Saigon Centre, Tầng 4, L4-09, 65 Lê Lợi, Quận 1, TP.HCM. Tel: 028 6681 7585
HÀ NỘI:
Lotte Department Store, Tầng 5, 54 Liễu Giai - Đào Tấn, Phường Cống Vị, Quận Ba Đình, Hà Nội. Tel: 024.3267.6101
Vincom Bà Triệu , Tầnng 4 - 93A, 191 Ba Trieu , Phường Lê Đại Hành , Quận Hai Bà Trưng, Hà Nội. Tel: 024.7109.7555
Vincom Mega Mall - Times City, Tầng hầm B1-13, Thanh Niên, 458 Minh Khai, Q.Hai Bà Trưng, Hà Nội. Tel: 024.3200.1575
Email: enquiry@saigonindochina.com / Hotline: 0902.368.036 - 0938.607.036

markdown:
|
|
Hũ xịt kem 0.5 lit Lacor 68504
2,493,000 VND
|
|
Khuôn nướng bánh chống dính 30x15x6.5cm SL-L001
96,000 VND
|
|
Khuôn nướng bánh chống dính 24x7cm
198,000 VND
|
|
Khuôn nướng bánh chống dính hình trái tim 26.5x24x8cm SL4008
238,000 VND
|
|
Khuôn nướng bánh chống dính 24x7.6cm SL1043
144,000 VND
|
|
Khay nướng bánh 12 cái Carlmann
279,000 VND
|
|
Khay nướng bánh 6 cái Carlmann CM008242
199,000 VND
|
|
Khay nướng bánh chống dính Carlmann CM008235
135,000 VND
|
|
Khay nướng bánh chống dính Carlmann CM008228
170,000 VND
|
|
Khay nướng bánh chống dính Carlmann CM008211
195,000 VND
|
|
Khay nướng bánh 12 cái Carlmann
279,000 VND
|
|
Khuôn nướng bánh chống dính 24x7cm
198,000 VND
|
|
Khay nướng bánh chống dính Carlmann CM008235
135,000 VND
|
|
Khuôn nướng bánh chống dính 30x15x6.5cm SL-L001
96,000 VND
|
|
Khuôn nướng bánh chống dính 24x7.6cm SL1043
144,000 VND
|
|
Khay nướng bánh chống dính Carlmann CM008228
170,000 VND
|
|
Khay nướng bánh 6 cái Carlmann CM008242
199,000 VND
|
|
Khuôn nướng bánh chống dính hình trái tim 26.5x24x8cm SL4008
238,000 VND


text:
Moritz Erhardt, 21 tuổi đang làm việc tại Bank of America Merrill Lynch đã chết trong sự mệt mỏi tại căn nhà trọ ở phía Đông thành phố London. Được biết, anh đã làm việc liên tiếp 3 ngày cho tới 6 giờ sáng để gây ấn tượng với ông chủ nhằm mục đích cạnh tranh với những ứng viên khác vào công ty.
Moritz Erhardt, mệt mỏi trước khi qua đời
Họ trả Erhardt khoảng 70.500$/năm. Trong khi đó, tỷ lệ thanh niên thất nghiệp ở Châu Âu là rất cao đạt mức 23% trong năm 2012.
Phát ngôn viên của ngân hàng cho biết họ rất sốc và buồn vì cái chết của Erhardt, và cũng chưa xác nhận nguồn tin anh bị động kinh.
Sau vụ việc, các ngân hàng đã xem xét lại giờ giấc và chế độ làm việc của nhân viên để không bị quá tải.
Linh Ngân (Theo CNN)

markdown:
Moritz Erhardt, 21 tuổi đang làm việc tại Bank of America Merrill Lynch đã chết trong sự mệt mỏi tại căn nhà trọ ở phía Đông thành phố London. Được biết, anh đã làm việc liên tiếp 3 ngày cho tới 6 giờ sáng để gây ấn tượng với ông chủ nhằm mục đích cạnh tranh với những ứng viên khác vào công ty.
*Moritz Erhardt, mệt mỏi trước khi qua đời*
Họ trả Erhardt khoảng 70.500$/năm. Trong khi đó, tỷ lệ thanh niên thất nghiệp ở Châu Âu là rất cao đạt mức 23% trong năm 2012.
Phát ngôn viên của ngân hàng cho biết họ rất sốc và buồn vì cái chết của Erhardt, và cũng chưa xác nhận nguồn tin anh bị động kinh.
Sau vụ việc, các ngân hàng đã xem xét lại giờ giấc và chế độ làm việc của
[nhân viên](http://www.nguoiduatin.vn/thu-toi-gay-soc-cua-nu-sinh-vien-thuc-tap-a90132.html) để không bị quá tải. **Linh Ngân** *(Theo CNN)*

X-Cache: MISS

Cache-Control: max-age=0, must-revalidate, no-transform, no-cache, no-store


text:
Mặc dù là “ngôi sao” sáng nhất của Chelsea trong những mùa giải qua nhưng Juan Mata lại đang bị HLV Mourinho “lạnh nhạt”. Ngay từ khi “Người đặc biệt” mới nhậm chức, đã xuất hiện rất nhiều thông tin cho rằng ông sẽ thanh lý Juan Mata, David Luiz cũng như những công thần khác của đội bóng, để lấy tiền mua sắm.
Mourinho luôn cố gắng xây dựng đội hình mạnh mẽ, thi đấu thực dụng, trong khi đó, đội hình Chelsea hiện tại lại có quá nhiều cầu thủ hoa mỹ (Oscar, Hazard hay Mata). Do đó, Mata ra đi cũng là điều dễ hiểu khi “Người đặc biệt” đang hướng tới việc sử dụng Hazard trong vai trò “số 10”.
Trên thực tế, Mourinho thừa nhận rằng ông vẫn chưa nói chuyện nào với Juan Mata kể từ khi nhậm chức. Bên cạnh đó, chiến lược gia người Bồ Đào Nha cũng có những tác động nhất định để BLĐ Chelsea không tăng lương cho cầu thủ này, dù anh đã thi đấu khá tốt trong 2 mùa giải qua.
Trong nhiều năm qua, Barcelona luôn khao khát có được sự phục vụ của Juan Mata. 2 năm trước, họ đã “tuột” mất cầu thủ tài năng này vào tay của Chelsea và buộc phải đổi hướng sang Alexis Sanchez. Đây là cơ hội tốt để họ chiêu mộ cựu cầu thủ của Valencia.
Theo báo giới xứ Catalan, Barcelona đã thử gửi lời đề nghị trị giá 30 triệu bảng để xem xét động thái của Chelsea. Ngoải Juan Mata, Los Blaugrana cũng rất muốn chiêu mộ một “ngôi sao” thất sủng khác của The Blues, đó là David Luiz.
Trung vệ người Brazil được xem là sự thay thế hoàn hảo thay thế Puyol. Tuy nhiên, trong thương vụ này, họ sẽ phải gặp sự cạnh tranh gay gắt từ phía PSG, đội bóng đang rất muốn tái hợp cặp trung vệ của ĐT Brazil, David Luiz và Thiago Silva.
Theo Dân trí

markdown:
Mặc dù là “ngôi sao” sáng nhất của Chelsea trong những mùa giải qua nhưng Juan Mata lại đang bị HLV Mourinho “lạnh nhạt”. Ngay từ khi “Người đặc biệt” mới nhậm chức, đã xuất hiện rất nhiều thông tin cho rằng ông sẽ thanh lý Juan Mata, David Luiz cũng như những công thần khác của đội bóng, để lấy tiền mua sắm.
![ Bóng đá Quốc tế - Barcelona sẵn sàng đón những 'ngôi sao' Chelsea ruồng bỏ ](http://xmedia.nguoiduatin.vn/2013/06/19/166bb1915bbdbd731f2125449f087aa5-451c17b0d8135b.img.jpg)
![ Bóng đá Quốc tế - Barcelona sẵn sàng đón những 'ngôi sao' Chelsea ruồng bỏ ](http://xmedia.nguoiduatin.vn/2013/06/19/166bb1915bbdbd731f2125449f087aa5-451c17b0d8135b.img.jpg)
*Juan Mata đang trên đường rời khỏi Chelsea*
Mourinho luôn cố gắng xây dựng đội hình mạnh mẽ, thi đấu thực dụng, trong khi đó, đội hình Chelsea hiện tại lại có quá nhiều cầu thủ hoa mỹ (Oscar, Hazard hay Mata). Do đó, Mata ra đi cũng là điều dễ hiểu khi “Người đặc biệt” đang hướng tới việc sử dụng Hazard trong vai trò “số 10”.
Trên thực tế, Mourinho thừa nhận rằng ông vẫn chưa nói chuyện nào với Juan Mata kể từ khi nhậm chức. Bên cạnh đó, chiến lược gia người Bồ Đào Nha cũng có những tác động nhất định để BLĐ Chelsea không tăng lương cho cầu thủ này, dù anh đã thi đấu khá tốt trong 2 mùa giải qua.
Trong nhiều năm qua, Barcelona luôn khao khát có được sự phục vụ của Juan Mata. 2 năm trước, họ đã “tuột” mất cầu thủ tài năng này vào tay của Chelsea và buộc phải đổi hướng sang Alexis Sanchez. Đây là cơ hội tốt để họ chiêu mộ cựu cầu thủ của Valencia.
Theo báo giới xứ Catalan, Barcelona đã thử gửi lời đề nghị trị giá 30 triệu bảng để xem xét động thái của Chelsea. Ngoải Juan Mata, Los Blaugrana cũng rất muốn chiêu mộ một “ngôi sao” thất sủng khác của The Blues, đó là David Luiz.
Trung vệ người Brazil được xem là sự thay thế hoàn hảo thay thế Puyol. Tuy nhiên, trong thương vụ này, họ sẽ phải gặp sự cạnh tranh gay gắt từ phía PSG, đội bóng đang rất muốn tái hợp cặp trung vệ của ĐT Brazil, David Luiz và Thiago Silva.
Theo
*Dân trí*


text:
Vậy mà bao năm nay Nguyễn Thanh Hằng, một cô gái Việt mảnh mai đã đến Barcelona để học guitar, trở thành giáo viên và đi biểu diễn nhiều nơi trên thế giới.
Hằng sinh năm 1977 tại Hà Nội, là con gái “rượu” của NSƯT Nguyễn Quyết Thắng - một trong những giảng viên đầu ngành của Nhạc viện Hà Nội.
Thanh Hằng trong một chương trình biểu diễn ở nước ngoài - Ảnh: nhân vật cung cấp.
Đến với đất nước của cây đàn Tây ban cầm
Thanh Hằng kể: “Vào lứa tuổi đôi mươi, em thường có dịp đàn guitar cho ông Ignacio Sagaz (Đại sứ Tây Ban Nha (TBN) đầu tiên tại VN) nghe. Mỗi lần nghe em đánh đàn ông đều nói rằng: “Cô là một tài năng và một ngày nào đó cô phải tới TBN để có cơ hội phát triển”. “Một ngày nào đó”, trợ lý của ông đại sứ “phone” cho em: “Cô được nhận một học bổng tu nghiệp 1 năm tại TBN và thầy Joseph Henriquez ở Barcelona đã đồng ý nhận cô”. Lúc đó em 23 tuổi, đang là giảng viên guitar của Nhạc viện Hà Nội năm thứ 2…”.
Sau khi hoàn thành xuất sắc khóa học 1 năm tại Nhạc viện Liceu (thành lập năm 1837 tại Barcelona), được học với các nghệ sĩ bậc thầy như: Joseph Henriquez, Sergi Vicente, Jaume Torent, đồng thời được hướng dẫn bởi các nghệ sĩ guitar nổi tiếng thế giới như: Carles Trepat (TBN), Alvaro Pierri (Canada), Gerard Abiton (Pháp)..., Thanh Hằng lại tiếp tục nhận được học bổng 1 năm nữa, rồi lại một năm nữa kèm theo thư của Tổ chức Hợp tác quốc tế TBN (nơi cấp học bổng): “Đây là trường hợp ngoại lệ duy nhất, vì theo nguyên tắc chỉ cấp nhiều nhất là 2 năm”. Lúc này, Thanh Hằng đã sử dụng thành thạo tiếng TBN và tham gia tích cực vào các hoạt động biểu diễn âm nhạc. Chị đã tham dự nhiều cuộc thi và festival quốc tế như: Printemps de la Guitare (Bỉ, 2002), Concurso de Jóvenes Músicos de Cataluna (Barcelona, TBN 2003), Andrés Segovia (Linares, TBN 2004), Guitar Festival Hersbruck (Đức), Guitar Festival Barcelona (TBN)...
Từ năm 2003, Thanh Hằng bắt đầu hoạt động biểu diễn đồng thời giảng dạy tại các trường âm nhạc tại TBN va lưu diễn tại nhiều quốc gia. Chị đã cùng với người thầy của mình (Joseph) thành lập nhóm song tấu Duo guitar EURÁSIA, phát hành đĩa nhạc Nguyen Thanh Hang Recital & Duo Guitar EURÁSIA tại TBN. So với học sinh (Tây) thì cô giáo nhỏ bé như một con búp bê (42 kg), lại là “da vàng, mũi tẹt” đã không nhận được sự tin tưởng từ phía học sinh cũng như phụ huynh về khả năng chuyên môn. Nhưng rồi bằng sự kiên tâm bền bỉ, bằng những buổi biểu diễn, thành tích ở các cuộc thi quốc tế và cả sự tiếp xúc, gần gũi với học sinh và phụ huynh, Hằng đã chứng tỏ được rằng “người Việt tuy nhỏ bé nhưng không hề kém cỏi”.
Gắn bó với Đà Nẵng
Trong thời gian sống tại TBN, Hằng có một “fan” rất đặc biệt. Người này tuy hoạt động trong lĩnh vực kinh doanh nhưng lại rất đam mê nhạc cổ điển và luôn có mặt trong các buổi biểu diễn của Thanh Hằng, đó là José. Thế rồi José trở thành ông xã của Thanh Hằng.
Đến năm 2011, khi đôi vợ chồng trẻ này đã có một bé trai (tên Hugo) thì José muốn có một trải nghiệm ở Việt Nam như vợ mình đã từng có ở TBN, còn Thanh Hằng thì cũng muốn ông bà ngoại có cơ hội gần gũi đứa cháu duy nhất. Thế là José quyết định “thả neo” ở Đà Nẵng, vì theo anh nơi đây có chất lượng cuộc sống tốt nhất ở Việt Nam, Đà Nẵng lại nằm giữa Huế và Hội An - hai nơi còn bảo tồn những nét đẹp văn hóa của Việt Nam. Vậy là họ đã về Đà Nẵng sống gần tròn 2 năm. Cậu bé Hugo (bây giờ đã 5 tuổi) cũng rất nhạy cảm với âm nhạc.
Giờ đây Thanh Hằng thực sự yêu mến và gắn bó với thành phố biển. Chị muốn làm một điều gì đó tốt đẹp cho thành phố này và dự án “Trường Âm nhạc quốc tế Đà Nẵng” đang hình thành. Chị chia sẻ: “Giảng viên là những người bạn của em, chủ yếu là người nước ngoài có trình độ âm nhạc chuyên biệt. Trước mắt sẽ có những bộ môn:
Guitar cổ điển, guitar điện, piano, thanh nhạc, múa ballet và khiêu vũ nghệ thuật. Riêng với những người đã trưởng thành, em muốn trường nhạc này như một “CLB văn hóa tinh thần” để họ học hỏi, thỏa mãn niềm đam mê âm nhạc đồng thời giúp họ tìm lại sự cân bằng và tĩnh lặng của tâm hồn giữa cuộc sống bộn bề những lo toan”.
Theo Hà Đình Nguyên (Thanh Niên)

markdown:
Vậy mà bao năm nay Nguyễn Thanh Hằng, một cô gái Việt mảnh mai đã đến Barcelona để học guitar, trở thành giáo viên và đi biểu diễn nhiều nơi trên thế giới.
Hằng sinh năm 1977 tại Hà Nội, là con gái “rượu” của NSƯT Nguyễn Quyết Thắng - một trong những giảng viên đầu ngành của Nhạc viện Hà Nội.
*Thanh Hằng trong một chương trình biểu diễn ở nước ngoài - Ảnh: nhân vật cung cấp.* **Đến với đất nước của cây đàn Tây ban cầm**
Thanh Hằng kể: “Vào lứa tuổi đôi mươi, em thường có dịp đàn guitar cho ông Ignacio Sagaz (Đại sứ Tây Ban Nha (TBN) đầu tiên tại VN) nghe. Mỗi lần nghe em đánh đàn ông đều nói rằng: “Cô là một tài năng và một ngày nào đó cô phải tới TBN để có cơ hội phát triển”. “Một ngày nào đó”, trợ lý của ông đại sứ “phone” cho em: “Cô được nhận một học bổng tu nghiệp 1 năm tại TBN và thầy Joseph Henriquez ở Barcelona đã đồng ý nhận cô”. Lúc đó em 23 tuổi, đang là giảng viên guitar của Nhạc viện Hà Nội năm thứ 2…”.
Sau khi hoàn thành xuất sắc khóa học 1 năm tại Nhạc viện Liceu (thành lập năm 1837 tại Barcelona), được học với các nghệ sĩ bậc thầy như: Joseph Henriquez, Sergi Vicente, Jaume Torent, đồng thời được hướng dẫn bởi các nghệ sĩ guitar nổi tiếng thế giới như: Carles Trepat (TBN), Alvaro Pierri (Canada), Gerard Abiton (Pháp)..., Thanh Hằng lại tiếp tục nhận được học bổng 1 năm nữa, rồi lại một năm nữa kèm theo thư của Tổ chức Hợp tác quốc tế TBN (nơi cấp học bổng): “Đây là trường hợp ngoại lệ duy nhất, vì theo nguyên tắc chỉ cấp nhiều nhất là 2 năm”. Lúc này, Thanh Hằng đã sử dụng thành thạo tiếng TBN và tham gia tích cực vào các hoạt động biểu diễn âm nhạc. Chị đã tham dự nhiều cuộc thi và festival quốc tế như: Printemps de la Guitare (Bỉ, 2002), Concurso de Jóvenes Músicos de Cataluna (Barcelona, TBN 2003), Andrés Segovia (Linares, TBN 2004), Guitar Festival Hersbruck (Đức), Guitar Festival Barcelona (TBN)...
Từ năm 2003, Thanh Hằng bắt đầu hoạt động biểu diễn đồng thời giảng dạy tại các trường âm nhạc tại TBN va lưu diễn tại nhiều quốc gia. Chị đã cùng với người thầy của mình (Joseph) thành lập nhóm song tấu Duo guitar EURÁSIA, phát hành đĩa nhạc Nguyen Thanh Hang Recital & Duo Guitar EURÁSIA tại TBN. So với học sinh (Tây) thì cô giáo nhỏ bé như một con búp bê (42 kg), lại là “da vàng, mũi tẹt” đã không nhận được sự tin tưởng từ phía học sinh cũng như phụ huynh về khả năng chuyên môn. Nhưng rồi bằng sự kiên tâm bền bỉ, bằng những buổi biểu diễn, thành tích ở các cuộc thi quốc tế và cả sự tiếp xúc, gần gũi với học sinh và phụ huynh, Hằng đã chứng tỏ được rằng “người Việt tuy nhỏ bé nhưng không hề kém cỏi”.
**Gắn bó với Đà Nẵng**
Trong thời gian sống tại TBN, Hằng có một “fan” rất đặc biệt. Người này tuy hoạt động trong lĩnh vực kinh doanh nhưng lại rất đam mê nhạc cổ điển và luôn có mặt trong các buổi biểu diễn của Thanh Hằng, đó là José. Thế rồi José trở thành ông xã của Thanh Hằng.
Đến năm 2011, khi đôi vợ chồng trẻ này đã có một bé trai (tên Hugo) thì José muốn có một trải nghiệm ở Việt Nam như vợ mình đã từng có ở TBN, còn Thanh Hằng thì cũng muốn ông bà ngoại có cơ hội gần gũi đứa cháu duy nhất. Thế là José quyết định “thả neo” ở Đà Nẵng, vì theo anh nơi đây có chất lượng cuộc sống tốt nhất ở Việt Nam, Đà Nẵng lại nằm giữa Huế và Hội An - hai nơi còn bảo tồn những nét đẹp văn hóa của Việt Nam. Vậy là họ đã về Đà Nẵng sống gần tròn 2 năm. Cậu bé Hugo (bây giờ đã 5 tuổi) cũng rất nhạy cảm với âm nhạc.
Giờ đây Thanh Hằng thực sự yêu mến và gắn bó với thành phố biển. Chị muốn làm một điều gì đó tốt đẹp cho thành phố này và dự án “Trường Âm nhạc quốc tế Đà Nẵng” đang hình thành. Chị chia sẻ: “Giảng viên là những người bạn của em, chủ yếu là người nước ngoài có trình độ âm nhạc chuyên biệt. Trước mắt sẽ có những bộ môn:
Guitar cổ điển, guitar điện, piano, thanh nhạc, múa ballet và khiêu vũ nghệ thuật. Riêng với những người đã trưởng thành, em muốn trường nhạc này như một “CLB văn hóa tinh thần” để họ học hỏi, thỏa mãn niềm đam mê âm nhạc đồng thời giúp họ tìm lại sự cân bằng và tĩnh lặng của tâm hồn giữa cuộc sống bộn bề những lo toan”.
*Theo * **Hà Đình Nguyên ** *(Thanh Niên)*


text:
Những tranh luận trái chiều xung quanh phá Đàn Xã Tắc
Ngày 22/4, Hiệp hội Vận tải Hà Nội đã gửi công văn số 10/2013/HH-CV do chủ tịch Hiệp Hội, ông Bùi Danh Liên ký, gửi tới UBND TP. Hà Nội đề nghị sớm khởi công cầu vượt qua Đàn Xã Tắc và cho rằng việc xóa đi Đàn Xã Tắc là hợp lý vì đó là biểu tượng của chế độ phong kiến mục nát.
Cụ thể nội dung văn bản ghi rõ "Khi cúng tế trời đất, vua chúa quần thần văn võ bá quan “ngựa xe như nước áo quần như nêm”, Đàn Xã Tắc phải có diện tích hàng nghìn m2, chứ không phải chỉ có diện tích mấy trăm m2 đã phát lộ. Chúng ta không cho cầu vượt chạy qua, liệu chúng ta có cho khai quật tại những khu dân cư của các phường giáp ranh không? hoặc giả sử khi thi công đường lại phát hiện một số nền gạch khác thì xử lý ra sao? hay chúng ta dời Hà Nội lên Xuân Mai, Ba Vì?”
> Đọc thêm: 'Người ngu mới nói phá Đàn Xã Tắc để xóa tàn dư phong kiến'
Xây dựng cầu vượt qua Đàn Xã Tắc đang có nhiều ý kiến tranh luận
Đồng thời, văn bản này cũng lập luận “Đàn Xã Tắc có thể là phế tích của một triều đại phong kiến đã bị phá hủy, nhưng cho rằng đây là khu tâm linh trời và đất của đất nước ta là ngộ nhận. Tâm linh là ở trong tâm thức của con người, khu vực Đàn Xã Tắc không thể coi là văn hóa tâm linh của người Việt. Bởi lẽ khu vực này đã biến mất mà không ai đoái hoài, ghi nhớ. Tượng đài Nguyễn Huệ và khu di tích gò Đống Đa ghi nhận chiến công hiển hách của “người anh hùng áo vải” đã đuổi sạch bóng quân thù và đập nát triều đại phong kiến “cõng rắn cắn gà nhà ”. Xóa đi Đàn Xã Tắc cuối thời Lê là xóa đi hình ảnh chế độ phong kiến mục nát trong tâm thức người dân. Khôi phục, tôn thờ Đàn Xã Tắc quá mức là phản cảm với khu di tích gò Đống Đa cách đó chưa đầy 1km”.
Trong khi lãnh đạo TP Hà Nội và các cơ quan chức năng đang cân nhắc để tìm phương pháp tối ưu cho đề xuất trên, nhiều cuộc tranh luận của các nhà nghiên cứu lịch sử, nghiên cứu văn hóa đã diễn ra khá gay gắt. Nhiều ý kiến cho rằng, cần cân nhắc xem xét việc xây dựng cầu vượt trên Đàn Xã Tắc bởi yếu tố lịch sử và văn hóa, xây cầu vượt khác nào đi “trên đầu tổ tiên”. Nhiều ý kiến khác phản bác cho rằng, việc xây dựng cầu vượt là cần thiết bởi sẽ giảm được ùn tắc, rất thiết thực, tổ tiên sẽ ủng hộ những việc làm có ích cho con cháu. Đặc biệt hơn, có chuyên gia văn hóa khẳng định “khu vực đó không phải là Đàn Xã Tắc bởi các hiện vật được tìm thấy không chứng minh được đó là khu vực của Đàn Xã Tắc”…
Đáng chú ý nhất trong những ý kiến trên, đó là phát ngôn của nhà sử học Dương Trung Quốc trên báo Infonet khi nói về đề xuất và nhận định của Hiệp hội Vận tải Hà Nội cho rằng hình ảnh Đàn Xã Tắc đại diện cho chế độ phong kiến mục nát. Ông Dương Trung Quốc nhận xét thẳng thừng: “Đó là câu nói của người... Ngu”.
“Việc giải quyết vấn đề giao thông là việc làm hết sức quan trọng. Tuy nhiên đây là di tích đã được Nhà nước công nhận nên dẫu làm gì cũng phải tuân thủ đúng luật pháp. Ở đây không phải là vấn đề tâm linh mà chọn phương án không vi phạm vào pháp luật”, ông Dương Trung Quốc cho biết.
Trả lời báo chí về phát ngôn của ông Dương Trung Quốc, Chủ tịch HHVT HN Bùi Danh Liên cho biết, “tôi rất trân trọng ý kiến của các nhà khoa học nghiên cứu về lịch sử, vì họ là những người nghiên cứu chuyên sâu thì có thể nắm được nhiều thông tin về khu vực Đàn Xã Tắc. Tuy nhiên, tôi cho rằng nói tôi ngu là hơi quá lời. Đó là văn hóa của người Á Đông. Theo tôi, văn hóa ứng xử phải tôn trọng lẫn nhau, nếu một ai đó có sai thì người khác có thể góp ý, nhưng không thể nói theo kiểu ở quán bia, quán rượu”.
Ông Bùi Danh Liên cho hay, nội dung đưa ra trong văn bản gửi UBND TP Hà Nội xuất phát từ quan điểm của người làm công tác giao thông, có thể không am hiểu sâu về lịch sử nên quan điểm khác với các nhà nghiên cứu sử, nhưng quan điểm của mỗi người đều phải được nhìn nhận khách quan, công bằng.
Nhà sử học Dương Trung Quốc: "Đó là câu nói của người...ngu"
"Ông Dương Trung Quốc nên xin lỗi vì nói từ ngu"
Dù có hàng trăm ý kiến khác nhau vẫn đang tranh luận gay gắt về vấn đề trên, Hà Nội đã đồng ý xây cầu vượt qua Đàn Xã Tắc. Chủ tịch Hà Nội Nguyễn Thế Thảo đã đồng ý phương án xây cầu vượt tại ngã năm Ô Chợ Dừa (quận Đống Đa). Phương án được chọn là phương án 2, làm cầu vượt dầm thép thiết kế theo hướng Vành đai I (Xã Đàn - Hoàng Cầu) có chiều dài 632m, rộng 14,5 m với 4 làn xe. Tổng mức đầu tư dự án dự kiến khoảng 776 tỷ đồng, trong đó phần xây lắp là 451 tỷ đồng, giải phóng mặt bằng và thu hồi 549m2 đất của 51 chủ sử dụng là 33,3 tỷ đồng…
Bàn về vấn đề tranh luận và văn hóa tranh luận xung quanh luận điểm của chủ tịch HHVT Hà Nội Bùi Danh Liên và phát ngôn “đó là câu nói của người…ngu” của nhà sử học Dương Trung Quốc, TS. Nguyễn Văn Khải cho rằng phát ngôn của cả hai ông này đều có vấn đề đáng phải bàn.
Nói về việc văn bản HHVT HN do ông Bùi Danh Liên ký cho rằng “việc xóa đi Đàn Xã Tắc là hợp lý vì đó là biểu tượng của chế độ phong kiến mục nát”, TS. Khải cho biết, đó là phát ngôn thể hiện sự kém hiểu biết về lịch sử và văn hóa.
“Triều đại phong kiến nào cũng chỉ tồn tại trong một thời gian nhất định rồi suy tàn. Vậy có nên cho rằng vì triều đại đó suy tàn cho nên phải bỏ tất cả những gì gọi là thành quả của triều đại đó không? Trong chủ nghĩa Mác, hành động vừa rồi gọi là “phủ định sạch trơn”, đáng bị lên án nếu phát ngôn và lập luận như vậy. Những lập luận như vậy thể hiện sự thiếu hiểu biết về lịch sử và văn hóa. Không đúng với thực tế. Những người có suy nghĩ như vậy nên bị loại ra khỏi hàng ngũ những người quản lý xã hội”, TS. Khải cho biết.
TS Nguyễn Văn Khải: "Ông Dương Trung Quốc lên xin lỗi vì nói người khác ngu"
Về phát ngôn cho rằng “Đó là lời nói của người…ngu” của nhà sử học Dương Trung Quốc khi nói về vấn đề trên, TS. Khải nhận định, dù có bức xúc thế nào thì cũng cần phải tranh luận một cách văn hóa.
“Dù có bức xúc thế nào nhưng nhà sử học Dương Trung Quốc cũng không nên sử dụng từ “ngu” khi nói về người khác trong khi tranh luận về một vấn đề văn hóa. Cần có những lập luận để tranh luận bày tỏ ý kiến của mình, đúng hay sai, dư luận xã hội đều có thể nhận định. Nói như vậy, ông đang chứng tỏ cho dư luận thấy rằng, cách ứng xử của ông thiếu văn hóa. Văn hóa ứng xử cần phải tôn trọng lẫn nhau, góp ý xây dựng nếu ý kiến của người đó chưa hợp lý”.
“Nhớ lại thời gian trước, khi ĐB Hoàng Hữu Phước viết bài trên blog “Dương Trung Quốc và tứ đại ngu”, sau đó vị đại biểu này đã công khai xin lỗi. Theo đó, tôi cho rằng, tốt nhất nhà sử học Dương Trung Quốc lên có lời xin lỗi vì đã dùng từ “ngu” để nói người khác trong khi vấn đề đang được bàn luận, xem xét”, TS. Nguyễn Văn Khải đề xuất.
“Qua nhiều vụ việc tranh luận của các chuyên gia, quan chức, doanh nhân đã không ít lần thể hiện sự thiếu tôn trọng với người khác, thiếu tôn trọng với dư luận xã hội, thiếu văn hóa, phản giáo dục. Những người đó không hề có trách nhiệm với phát ngôn của mình. Hiện tượng này khiến vấn đề đang tranh luận bị làm rối tung lên, chuyển sang một hướng khác. Thậm chí, trước nhiều ý kiến sai trái, nhiều người thuộc lớp “lợi ích nhóm” tung chiêu ca ngợi những phát ngôn sai, phản bác lại những lời phê bình của người khác. Văn hóa tranh luận là để làm sao làm rõ đúng sai của vấn đề nên phải tôn trọng những ý kiến khác, dù trái quan điểm với mình"
"Vấn đề ở đây là làm sao để bảo vệ, kế thừa, phát huy di sản, văn hóa lịch sử đi đôi với đảm bảo sự phát triển của hiện tại, mang lại lợi ích cho nhân dân và được nhân dân ủng hộ. Đó mới là những tranh luận cần được giải quyết rõ ràng”, TS. Khải nhận định.
Theo Kiến thức

markdown:
**Những tranh luận trái chiều xung quanh phá Đàn Xã Tắc**
Ngày 22/4, Hiệp hội Vận tải Hà Nội đã gửi công văn số 10/2013/HH-CV do chủ tịch Hiệp Hội, ông Bùi Danh Liên ký, gửi tới UBND TP. Hà Nội đề nghị sớm khởi công cầu vượt qua Đàn Xã Tắc và cho rằng việc xóa đi Đàn Xã Tắc là hợp lý vì đó là biểu tượng của chế độ phong kiến mục nát.
Cụ thể nội dung văn bản ghi rõ "Khi cúng tế trời đất, vua chúa quần thần văn võ bá quan “ngựa xe như nước áo quần như nêm”, Đàn Xã Tắc phải có diện tích hàng nghìn m2, chứ không phải chỉ có diện tích mấy trăm m2 đã phát lộ. Chúng ta không cho cầu vượt chạy qua, liệu chúng ta có cho khai quật tại những khu dân cư của các phường giáp ranh không? hoặc giả sử khi thi công đường lại phát hiện một số nền gạch khác thì xử lý ra sao? hay chúng ta dời Hà Nội lên Xuân Mai, Ba Vì?”
> Đọc thêm:
[ 'Người ngu mới nói phá Đàn Xã Tắc để xóa tàn dư phong kiến'](http://www.nguoiduatin.vn/nguoi-ngu-moi-noi-pha-dan-xa-tac-de-xoa-tan-du-phong-kien-a77737.html) * Xây dựng cầu vượt qua Đàn Xã Tắc đang có nhiều ý kiến tranh luận*
Đồng thời, văn bản này cũng lập luận “Đàn Xã Tắc có thể là phế tích của một triều đại phong kiến đã bị phá hủy, nhưng cho rằng đây là khu tâm linh trời và đất của đất nước ta là ngộ nhận. Tâm linh là ở trong tâm thức của con người, khu vực Đàn Xã Tắc không thể coi là văn hóa tâm linh của người Việt. Bởi lẽ khu vực này đã biến mất mà không ai đoái hoài, ghi nhớ. Tượng đài Nguyễn Huệ và khu di tích gò Đống Đa ghi nhận chiến công hiển hách của “người anh hùng áo vải” đã đuổi sạch bóng quân thù và đập nát triều đại phong kiến “cõng rắn cắn gà nhà ”. Xóa đi Đàn Xã Tắc cuối thời Lê là xóa đi hình ảnh chế độ phong kiến mục nát trong tâm thức người dân. Khôi phục, tôn thờ Đàn Xã Tắc quá mức là phản cảm với khu di tích gò Đống Đa cách đó chưa đầy 1km”.
Trong khi lãnh đạo TP Hà Nội và các cơ quan chức năng đang cân nhắc để tìm phương pháp tối ưu cho đề xuất trên, nhiều cuộc tranh luận của các nhà nghiên cứu lịch sử, nghiên cứu văn hóa đã diễn ra khá gay gắt. Nhiều ý kiến cho rằng, cần cân nhắc xem xét việc xây dựng cầu vượt trên Đàn Xã Tắc bởi yếu tố lịch sử và văn hóa, xây cầu vượt khác nào đi “trên đầu tổ tiên”. Nhiều ý kiến khác phản bác cho rằng, việc xây dựng cầu vượt là cần thiết bởi sẽ giảm được ùn tắc, rất thiết thực, tổ tiên sẽ ủng hộ những việc làm có ích cho con cháu. Đặc biệt hơn, có chuyên gia văn hóa khẳng định “khu vực đó không phải là Đàn Xã Tắc bởi các hiện vật được tìm thấy không chứng minh được đó là khu vực của Đàn Xã Tắc”…
Đáng chú ý nhất trong những ý kiến trên, đó là phát ngôn của nhà sử học Dương Trung Quốc trên báo Infonet khi nói về đề xuất và nhận định của Hiệp hội Vận tải Hà Nội cho rằng hình ảnh Đàn Xã Tắc đại diện cho chế độ phong kiến mục nát. Ông Dương Trung Quốc nhận xét thẳng thừng: “Đó là câu nói của người... Ngu”.
“Việc giải quyết vấn đề giao thông là việc làm hết sức quan trọng. Tuy nhiên đây là di tích đã được Nhà nước công nhận nên dẫu làm gì cũng phải tuân thủ đúng luật pháp. Ở đây không phải là vấn đề tâm linh mà chọn phương án không vi phạm vào pháp luật”, ông Dương Trung Quốc cho biết.
Trả lời báo chí về phát ngôn của ông Dương Trung Quốc, Chủ tịch HHVT HN Bùi Danh Liên cho biết, “tôi rất trân trọng ý kiến của các nhà khoa học nghiên cứu về lịch sử, vì họ là những người nghiên cứu chuyên sâu thì có thể nắm được nhiều thông tin về khu vực Đàn Xã Tắc. Tuy nhiên, tôi cho rằng nói tôi ngu là hơi quá lời. Đó là văn hóa của người Á Đông. Theo tôi, văn hóa ứng xử phải tôn trọng lẫn nhau, nếu một ai đó có sai thì người khác có thể góp ý, nhưng không thể nói theo kiểu ở quán bia, quán rượu”.
Ông Bùi Danh Liên cho hay, nội dung đưa ra trong văn bản gửi UBND TP Hà Nội xuất phát từ quan điểm của người làm công tác giao thông, có thể không am hiểu sâu về lịch sử nên quan điểm khác với các nhà nghiên cứu sử, nhưng quan điểm của mỗi người đều phải được nhìn nhận khách quan, công bằng.
* Nhà sử học Dương Trung Quốc: "Đó là câu nói của người...ngu"* **"Ông Dương Trung Quốc nên xin lỗi vì nói từ ngu"**
Dù có hàng trăm ý kiến khác nhau vẫn đang tranh luận gay gắt về vấn đề trên, Hà Nội đã đồng ý xây cầu vượt qua Đàn Xã Tắc. Chủ tịch Hà Nội Nguyễn Thế Thảo đã đồng ý phương án xây cầu vượt tại ngã năm Ô Chợ Dừa (quận Đống Đa). Phương án được chọn là phương án 2, làm cầu vượt dầm thép thiết kế theo hướng Vành đai I (Xã Đàn - Hoàng Cầu) có chiều dài 632m, rộng 14,5 m với 4 làn xe. Tổng mức đầu tư dự án dự kiến khoảng 776 tỷ đồng, trong đó phần xây lắp là 451 tỷ đồng, giải phóng mặt bằng và thu hồi 549m2 đất của 51 chủ sử dụng là 33,3 tỷ đồng…
Bàn về vấn đề tranh luận và văn hóa tranh luận xung quanh luận điểm của chủ tịch HHVT Hà Nội Bùi Danh Liên và phát ngôn “đó là câu nói của người…ngu” của nhà sử học Dương Trung Quốc, TS. Nguyễn Văn Khải cho rằng phát ngôn của cả hai ông này đều có vấn đề đáng phải bàn.
Nói về việc văn bản HHVT HN do ông Bùi Danh Liên ký cho rằng “việc xóa đi Đàn Xã Tắc là hợp lý vì đó là biểu tượng của chế độ phong kiến mục nát”, TS. Khải cho biết, đó là phát ngôn thể hiện sự kém hiểu biết về lịch sử và văn hóa.
“Triều đại phong kiến nào cũng chỉ tồn tại trong một thời gian nhất định rồi suy tàn. Vậy có nên cho rằng vì triều đại đó suy tàn cho nên phải bỏ tất cả những gì gọi là thành quả của triều đại đó không? Trong chủ nghĩa Mác, hành động vừa rồi gọi là “phủ định sạch trơn”, đáng bị lên án nếu phát ngôn và lập luận như vậy. Những lập luận như vậy thể hiện sự thiếu hiểu biết về lịch sử và văn hóa. Không đúng với thực tế. Những người có suy nghĩ như vậy nên bị loại ra khỏi hàng ngũ những người quản lý xã hội”, TS. Khải cho biết.
* TS Nguyễn Văn Khải: "Ông Dương Trung Quốc lên xin lỗi vì nói người khác ngu"*
Về phát ngôn cho rằng “Đó là lời nói của người…ngu” của nhà sử học Dương Trung Quốc khi nói về vấn đề trên, TS. Khải nhận định, dù có bức xúc thế nào thì cũng cần phải tranh luận một cách văn hóa.
“Dù có bức xúc thế nào nhưng nhà sử học Dương Trung Quốc cũng không nên sử dụng từ “ngu” khi nói về người khác trong khi tranh luận về một vấn đề văn hóa. Cần có những lập luận để tranh luận bày tỏ ý kiến của mình, đúng hay sai, dư luận xã hội đều có thể nhận định. Nói như vậy, ông đang chứng tỏ cho dư luận thấy rằng, cách ứng xử của ông thiếu văn hóa. Văn hóa ứng xử cần phải tôn trọng lẫn nhau, góp ý xây dựng nếu ý kiến của người đó chưa hợp lý”.
“Nhớ lại thời gian trước, khi ĐB Hoàng Hữu Phước viết bài trên blog “Dương Trung Quốc và tứ đại ngu”, sau đó vị đại biểu này đã công khai xin lỗi. Theo đó, tôi cho rằng, tốt nhất nhà sử học Dương Trung Quốc lên có lời xin lỗi vì đã dùng từ “ngu” để nói người khác trong khi vấn đề đang được bàn luận, xem xét”, TS. Nguyễn Văn Khải đề xuất.
“Qua nhiều vụ việc tranh luận của các chuyên gia, quan chức, doanh nhân đã không ít lần thể hiện sự thiếu tôn trọng với người khác, thiếu tôn trọng với dư luận xã hội, thiếu văn hóa, phản giáo dục. Những người đó không hề có trách nhiệm với phát ngôn của mình. Hiện tượng này khiến vấn đề đang tranh luận bị làm rối tung lên, chuyển sang một hướng khác. Thậm chí, trước nhiều ý kiến sai trái, nhiều người thuộc lớp “lợi ích nhóm” tung chiêu ca ngợi những phát ngôn sai, phản bác lại những lời phê bình của người khác. Văn hóa tranh luận là để làm sao làm rõ đúng sai của vấn đề nên phải tôn trọng những ý kiến khác, dù trái quan điểm với mình"
"Vấn đề ở đây là làm sao để bảo vệ, kế thừa, phát huy di sản, văn hóa lịch sử đi đôi với đảm bảo sự phát triển của hiện tại, mang lại lợi ích cho nhân dân và được nhân dân ủng hộ. Đó mới là những tranh luận cần được giải quyết rõ ràng”, TS. Khải nhận định.
Theo
* Kiến thức*