markdown:
-
**I – Hướng dẫn xem chỉ tay:** **Chỉ tay và những ý nghĩa giải đoán đã được rất nhiều thế hệ truyền đạt cho nhau, nhưng xem chỉ tay thế nào cho chính xác nhất thì cùng tham khảo bài viết dưới đây** **Khoa xem chỉ tay, người phương tây gọi là Chiromancy hay Palmistry, bắt nguồn từ Ấn Độ, rồi sang La Mã, và tiếp theo là Trung Quốc , Tây Tạng, Ai Cập (vào khoảng 3000 năm trước Chúa Giáng Sinh) và Âu Châu, với hình ảnh quen thuộc của những người đàn bà du mục (gypsies) đoán tương lai cho những khách qua đường. Ông Cheiro (1866-1936) được xem là nhà tiên tri nổi tiếng nhất của Âu Châu. Ông đã đặc biệt nghiên cứu về khoa xem chỉ tay, những sách của ông viết về khoa này rất nổi tiếng. Ông đã tiên đoán đúng những biến cố trong đời của những người nổi tiếng, như Marilyn Monroe, và ngay cả cái chết của chính ông.** **Trong bàn tay có những đường chính như đường Sanh Đạo, Trí Đạo, Tâm Đạo, Định Mạng, Thái Dương và Hôn Nhân. Phạm vi của bài này chỉ giới hạn trong đường Hôn Nhân. Vị trí của đường này nằm ở ngay dưới ngón tay út, về phía cạnh của bàn tay. Đó là những đường rất nhỏ và ngắn so với những đường khác.** **Vì sao tôi ghi tựa của bài này là “Xem chỉ tay người yêu”? Vì khi chúng ta yêu ai thì thường muốn biết người mình yêu như thế nào và hôn nhân sẽ ra sao. Còn nếu đã thành hôn rồi thì cũng muốn biết “nhịp cầu” có sẽ gãy đổ hay tồn tại mãi với sông tình. Ðể giúp tôi viết bài này dể dàng hơn, tôi xin phép đứng về phía các chị để xem chỉ tay của các anh. Tuy nhiên các anh có thể hiểu ngược lại, áp dụng những gì tôi trình bày trên bàn tay của các chị. Mức độ chính xác là tùy hoàn cảnh và sự hiểu biết riêng biệt của từng người. Tôi chỉ muốn đem sự hiểu biết khiêm tốn của mình về khoa xem chỉ tay chia xẻ với các bạn, với nhiều thiện ý.** **Người bạn đang yêu có thể nói, “Em thật sự là mối tình đầu của anh”. Bạn chẳng cần yêu cầu chàng qua máy Lie Detector (máy phát hiện nói dối) để biết sự thật. Bạn chỉ cần nhìn ở nơi có đường Hôn Nhân (ngay dưới ngón tay út như đã nói ở trên). Nếu bạn thấy 2 đường trở lên thì chắc chắn bạn không phải là người yêu duy nhất của chàng. Nói đến đây, bạn sẽ thắc mắc, “Tôi thấy có hai đường hôn nhân, vậy đường nào là của tôi đây, có thể tôi là mối tình đầu của anh ấy thì sao?”. Để trã lời thắc mắc của bạn, tôi xin nói sơ qua về cách đo thời gian ở khoảng có đường Hôn Nhân. Đường Hôn Nhân ở khoảng giửa chân ngón tay út và đường Tâm Đạo. Bạn chia 4 khoảng cách đó, nếu đi từ Tâm Đạo trở lên, ¼ là 21 tuổi, 2/4 là 28 tuổi, ¾ là 35 tuổi.** **Bạn có thể phỏng chừng thời gian ở giửa 2 tuổi 21-28 hay 28-35 nêu trên. Nếu anh ấy gặp bạn lúc 28 tuổi, nhưng khoảng 21 tuổi bạn thấy có một đường thì anh ấy đã từng trao thư tình cho ai đó trên đường có nhiều phượng đỏ! Ngược lại, nếu bạn gặp anh ấy vào tuổi 21, thì chắc chắn đây là mối tình đầu (tình đầu nào cũng đẹp, phải không bạn?), nhưng cái đường tình ở tuổi 28 là của ai đây?! Quá khứ, hiện tại, tương lai nằm ngay trên bàn tay là vậy đó.** **Bây giờ chúng ta đi sâu vào chi tiết hơn. Thế nào là đường Hôn Nhân tốt hay xấu? Thường đường Hôn Nhân tốt thì thẳng, đậm và dài, tuyệt đối không bị gãy hay có những dấu hiệu gì khác trên đường đó. Nếu đường quá ngắn và mờ thì đó không phải là hôn nhân, mà chỉ là tình cảm sâu đậm, hay chỉ là mối “tình vụn” (amourette).**
**ảnh 02**
**Trong hình số 2 trên đây, tôi vẽ 4 loại đường Hôn Nhân không tốt để các bạn dể hiểu, bình thường thì chỉ có một đường thôi. Đường số 1 là đường Hôn Nhân bị gãy đổ (đường gãy và chồng lên nhau). Sau khi đã thành hôn rồi thì cũng phải chia tay thôi. Đường số 2 có cái chĩa hai (fork) ở cuối đường, kết cuộc rồi cũng phải xa nhau hay ly dị sau một thời gian chung sống với nhau. Xin lưu ý là hình số 2, đường chĩa hai (fork) hướng về lòng bàn tay (—-<), nếu hướng về cạnh của bàn tay (>—-), thì đây chỉ là một sự đính ước (engagement) không tiến đến hôn nhân. Đường số 3 tuy thẳng và dài, nhưng có một đảo nhỏ (island) đóng trên đường (—o—). Nó báo hiệu những xáo trộn lớn trong hôn nhân, hòn đảo càng lớn thi thời gian sống cách xa nhau càng kéo dài. Sau cùng là đường số 4, đường này có chỉa hai (fork) và đồng thời chạy xuống đường Tâm Đạo. Ðó là đường xấu nhứt trong 4 đường, có nghĩa là phải ly dị.** **Tôi cũng cần nói thêm vài loại đường không ghi trong hình. Ðường Hôn Nhân có gạch chấn ngang là bị ngăn cản trong hôn nhân (—|–). Còn nếu đường Hôn Nhân cong vòng về phía ngón tay út, người này theo chủ nghĩa “độc thân”. Sau cùng, tôi cũng xin bạn để ý, nếu đường Hôn Nhân đậm và thẳng, nhưng lại có một đường nhỏ và mờ song song kèm theo, chắc bạn đoán được là gì rồi chứ? Bạn cần kiểm nhận khi anh ấy đi chơi về, có mùi nước hoa lạ chăng?** **Ngoài những đường Hôn Nhân nói trên ở dưới ngón tay út, còn có một loại đường khác cũng cho biết hôn nhân thành tựu hay không. Đó là đường chạy từ gò Thái Âm (Luna) về hướng đường Định Mạng (số 5 trong hình). Nếu đường này gặp (chạm vào) đường Định Mạng thì hôn nhân mới thành tựu, còn nếu ngưng nửa chừng thì không được. Một đường nhỏ và ngắn chạy song song với đường Ðịnh Mạng cũng là dấu hiệu thành công của hôn nhân.** **Bạn có thể thắc mắc là xem chỉ tay trên tay trái hay phải . Người ta thường nói câu “Nam tả nữ hữu” khi xem chỉ tay, có nghĩa là phái nam thì xem tay trái, phải nữ xem tay phải. Nhưng qua những gì tôi học hỏi được, những chỉ tay trên bàn tay trái chỉ về định mạng, thường không thay đổi. Những chỉ tay trên bàn tay mặt thay đổi tùy theo những gì bạn có thể thực hiện được để thay đổi định mạng. Nếu trời dành cho bạn trí tuệ thông minh xuất sắc (được ghi trên bàn tay trái), nhưng bạn không chịu học hỏi, thì tất nhiên đường trí tuệ của bạn xấu hơn trên bàn tay phải. Áp dụng vào đường Hôn Nhân, nếu trên bàn tay trái đường ấy có dấu hiệu đổ vỡ, nhưng vì tình yêu và ý chí của bạn thật tuyệt vời, con đường Hôn Nhân của bạn trên bàn tay phải được hàn gắn lại với thời gian, và đường tình của bạn trở nên rực rở, đầy hoa thơm và mộng đẹp. Vì vậy khi xem chỉ tay các bạn cần xem cả hai bàn tay để đối chiếu và giải đoán chính xác hơn.** **II – Xem chỉ tay:** **Bói tay là một môn khoa học có từ lâu đời nghiên cứu về bàn tay (hình dáng, đường chỉ tay,…). Mặc dù đây chỉ là những tiên đoán mang tính tạm thời nhưng có vẻ như đấng tạo hóa đã vẽ sẵn một bản đồ cuộc sống trên bàn tay chúng ta. Mỗi đường chỉ tay thể hiện một lĩnh vực, mang tới một thông điệp.** **1. đường sinh đạo**
**2. đường trí đạo**
**3. đường tâm đạo**
**4. đường may mắn**
**5. đường sinh lực**
**6. vòng kim tinh**
**7. vòng cườm tay**
**8. đường hôn nhân**
**9. đường du lịch** **Nam tay trái, nữ tay phải. Nam tay trái là vận mệnh, phải là số mệnh; nữ thì ngược lại.** **Đầu tiên là hoa tay. Cả hai giới đều vậy, các hoa tay nên có là ngón cái và trỏ, ngoài ra ngón giữa và út cũng được.** **Tay thường có ba chỉ tay, đường trên cùng là “tâm mệnh” nó cho ta biết về tâm lí của người trong các thời kì, càng gần về ngón út là tương lai càng xa, nếu đường này mà có nhiều đường cắt (những đường nhỏ li ti chéo qua) thì tâm lí người này không ổn định, ngược lại thì rất tốt** **Đường tiếp theo từ trên xuống là đường “trí đạo” tất nhiên là chỉ về việc học hành, tri thức của người đó. Đường này càng dài thì đường học vấn càng cao, càng dài. Đường trí đạo nếu có nhiều đường chéo qua thường là chỉ những trục trặc nhỏ (hầu hết ai chả có). Những đường chéo có vẻ lớn hơn hay “giao” của vài đường chéo nhỏ ngay đường trí đạo thì nó cho biết con đường học hành chắc có biến cố.** **Đường phía dưới cùng là đường “sinh đạo”. Nó chỉ về cuộc đời của ta, là đường quan trọng nhất. Nếu có các đường chéo nhỏ hay lớn qua đâu thì chứng tỏ thời điểm ấy người đó có sức khoẻ kém, bất ổn. Đường này càng về phía ngón út là càng về sau nhưng đọ dài của nó không cho biết về tuổi thọ của ta.Thường thì ở một số người bên cạnh đường sinh đạo còn có một đường(có khi hơn một nhưng ko nhiều) song song và ở phía dưới nó (gần ngón cái) gọi là đường sinh đạo đôi, ai có đường này tức là có quí nhân phù trợ. Đường này có khi có khi thì lại biến mất.** **Trên bàn tay còn có một đường không thể thiếu là đường nghề nghiệp. Nó chính là đường dọc của tay bạn (thường thì cắt cả đường sinh đạo,trí đạo lẫn tâm đạo). Nếu đường này của bạn dài, liên tục không bị ngắt quãng thì tức là bạn sẽ có một nghề nghiệp ổn định. Ngược lại nếu nó không được liên tục thì bạn sẽ gặp khó khăn đa, nó rẽ ra nhiều nhánh thì tức là đườg nghề nghiệp của bạn sẽ có nhiều nghề… đến lúc có một đường rõ hẳn lúc đó mới ổn định. Quy định về đường nghề nghiệp như sau: từ sinh đạo đến trí đạo là nhỏ hơn 30 tuổi, từ trí đạo đén tâm đạo là 30-45 tuổi và trên đường tâm đạo là trên 45 tuổi.** **Ngoài các đường chính trên thì tay bạn cũng có thể có các đường đặc biệt như :** **– Có một đường chéo tay (phía trên gần ngón cái và trỏ nơi trí đạo và sinh dạo bắt đầu) cắt cả 3 đường trí, tâm, sinh… nếu có đường này thì… chắc chắn bạn đã từng trải qua hoặc sẽ phải gánh chịu một biến cố khủng khiếp nguy hiểm đến tính mạng (nên đướng này rất ít).** **– Đường ngang tay bạn, ở phía dưới tâm đạo cắt cả trí lãn sinh đạo. Nếu có đường này có nghĩa là bạn có thể sẽ phải sống gần hoặc sẽ phụng dưỡng cha mẹ khi về già (nói chung là không đi xa được).** **– Ở giữa ngón trỏ và ngón cái là nơi 2 đường trí và sinh đạo bắt đầu. Nếu ở đây hai đường này gần như cắt nhau thì không sao nhưng nếu nó không cắt nhau mà hơi tách nhau thì có nghĩa là từ nhỏ bạn đã sống xa gia đình,quê gương hoặc là trong gia đình bạn (khi bạn còn nhỏ) có người thân(cha,mẹ,anh,chị) đi xa hoặc ở xa.** **– Vận mệnh về đường tình duyên, là đường mà nhiều người quan tâm nhất. Đường tình duyên là đường ở phía mé của tay ,nằm giữa đường tâm đạo và ngón út (đường này có thể không rõ lắm). Nếu đường này nằm chính giữa ngón út và tâm đạo thì bạn sẽ lập gia đình sớm (dưới 28 tuổi). Nó nằm càng gần phía ngón út hay tâm đạo thì bạn lập gia đinh càng muộn. Kể từ mé tay đi vào, đường tình duyên của bạn có thể rẽ nhiều nhánh, có bao nhiêu nhánh thì tương đương có “bấy nhiêu” cuộc tình.Bạn sẽ đi “đến đích” với nhánh đi thẳng sâu vào (đậm và dài nhất). Nếu đường này liên tục thì bạn và “người ta” có một tình yêu đẹp và có ít trở ngại khó khăn. Ngược lại, nếu đường này mà không liên tuc, đứt quảng thì có nghĩa tình yêu của bạn gặp khá nhiều khó khăn.** **– Vận mệnh về đường con cái: là những đường nhỏ và mờ hơn đường tình duyên. Nó thường nằm ở phía dưới hoặc trên đường tình duyên một tí. Bạn có bi nhiêu đường thì tương lai có bấy nhiêu con.** **Xem thêm** *Chắc chắn các bạn đã không dưới một lần tò mò liệu những đường chỉ tay có thực sự mang những chỉ dẫn vận mạng của mình. Thuật xem chỉ tay là nghệ thuật tìm hiểu tương lai qua các đường chỉ tay (nam xem bàn tay trái, nữ xem bàn tay phải). Đó là một thuật pháp (thuật tiên đoán) có nguồn gốc từ thời xa xưa.*
Đường sanh đạo
**Đó là một trong những đường quan trọng nhất trong bàn tay. Đường này ở giữa ngón tay cái và ngón tay trỏ và chạy hướng về phía cổ tay. Đường này diễn tả mức độ sinh khí, năng lượng, sức mạnh thể chất, thành tích và sự bền chắc.**
**Đường nét rất rõ ràng: giới tính phát triển.**
**Đường cong yếu: thiếu năng lượng và sinh động, nhục cảm suy yếu.**
**Đường chỉ nhỏ và rõ: sức sống tốt, ý chí tốt.**
**Đường chỉ rộng: có sức mạnh thể chất nhưng hệ thần kinh rất mong manh.**
Đường trí đạo
**Nằm ngang ở giữa bàn tay dưới đường tâm đạo, đường chỉ này xác định bạn có suy nghĩ thuần lý hay tưởng tượng.**
**Nhỏ và sâu: thông minh, đầu óc lanh lẹ.**
**Rộng: phù phiếm, nông nổi, vật chất.**
**Đường định mạng (may mắn)**
**Đường bắt đầu đi lên từ phía đáy bàn tay, hướng về gò thổ tinh và chia bàn tay ra làm hai. Nó diễn tả yếu tố may mắn trong cuộc đời, định mệnh.**
**Không có: nó cho thấy một cá nhân cần phải làm việc khó nhọc mới thành công.**
**Đường chỉ sâu: thành công nhưng không thỏa mãn.**
**Xuất phát từ đường sinh đạo: người này chỉ dựa vào bản thân.**
**Xuất phát từ cổ tay: nếu khắc sâu, gặp may suốt đời, thành công.**
Đường tâm đạo
**Đường này nằm ngang ở phần trên của bàn tay. Đường này ngự trị các khía cạnh cảm xúc và biểu lộ tiềm năng tình ái, mối tương quan với người yêu và những người xung quanh, không có đường chỉ này: hoàn toàn vô cảm.**
**Thẳng: tư tưởng kiểm soát cảm xúc.**
**Xuất phát từ ngón trỏ: tình duyên và ghen tuông.**
**Xuất phát dưới ngón giữa: nhục cảm hoàn toàn, thiên về khoái lạc.**
**Xuất phát từ dưới ngón đeo nhẫn: kém cảm xúc.**
Đường thái dương (hay là đường mặt trời)
**Song song với đường may mắn, nhiều người không có đường này.**
**Xuất phát từ cổ tay cho đến ngón đeo nhẫn: may mắn và thành công tuyệt đối, một định mệnh phi thường.**
**Xuất phát từ gò hỏa tinh: kiên trì và có ý chí thành công.**
**Xuất phát từ gò mặt trăng: thành công nghệ thuật.**
**Xuất phát từ đường trí đạo: thành công đến từ sự suy nghĩ.**
**Xuất phát từ đường sinh đạo: chỉ biết dựa vào bản thân.**
**Xuất phát từ đường tâm đạo: thành công đến muộn.**
Đường hôn nhân (giới tính)
**Nằm dưới ngón tay út, nhưng người ta chỉ chú ý đến đường chỉ có nét sâu nhất vì thường có nhiều đường chỉ ở đây. Đây là đường chỉ về hôn nhân hay về giới tính.**
**Rõ ràng và thẳng: hôn nhân hạnh phúc.**
**Nhiều đường chỉ cạn: nhiều cuộc sống chung không hôn thú.**
**Đường chỉ đi lên: độc thân.**
**Đường chỉ đi xuống: ly thân.**
**Đường chỉ chẻ đôi lúc đầu: khó khăn khi bắt đầu sống chung.**
**Đường chỉ chẻ đôi lúc sau: tan vỡ.**
Tiếp theo
**Trong việc khám phá các bí ẩn trong “thế giới tâm linh”, đường chỉ tay con người thường được xem là chìa khóa để mở cánh cửa mệnh lý của mỗi người.** [Các đường chỉ tay có rất nhiều trong lòng bàn tay, nam bên trái nữ bên phải, cả hai thường không giống nhau. Nếu là nam tay trái phải hiểu đường thê thiếp của mình sẽ ra sao, họ sinh được mấy con… Như bên tay trái đường tử tức (số11/ hình 7) có 4 đường chỉ tức dự đoán đương sự sẽ có bốn con, nhưng bàn tay phải chỉ có từ 2 đến 3 đường, tức đương sự sẽ có con ngoài giá thú hay có thêm thê thiếp, vì đường vợ chính có ít con hơn.Các đường chỉ tay hai bên bàn tay luôn nói lên những liên đới giữa vợ chông, và các đường chỉ tay của đương sự cũng luôn liên quan với nhau.Như xem đường Tử tức (11), các thầy tướng sô chỉ dựa vào sách tướng pháp mà giải đoán, nhưng nhiều người lại bỏ qua phần tính âm dương biến đổi, ngũ hành sinh khắc. Nên chưa phải đường tử tức thí dụ như trên đã đúng, vì muốn biết phải xem thêm cho đương sự các đường hôn nhân (6), sinh lực (7), sinh lý (8) hay đường tình dục (12), tất cả mới nói lên được sự thật (hình 7).Trong “Nhân tướng học” nói rất nhiều về các đường chỉ tay, có nhiều đường chỉ phụ và không nói thêm điều gì mới mẻ.](http://thienviet.files.wordpress.com/2009/07/h7-ban-tay.jpg?w=419&h=324) **Qua hình 7, chúng tôi chỉ sơ bộ ghi nhận 12 đường chỉ tay chính thường liên quan đến mỗi người :**
1/- Đường Sanh đạo :
**còn được gọi là đường đời, sinh lão bệnh tử đều nhìn theo đường chỉ dài ngắn để đoán số mệnh yểu hay thọ. Tuy nhiên có những đường chỉ Sanh đạo quá ngắn hay bị đứt khoảng, người này vẫn sống thọ, là vì còn có đường trí đạo, tức Minh đường còn gọi đường người (2), đường Thiên đạo (3) còn gọi đường trời, và ngón tay cái tốt, hỗ trợ cho đường Sanh đạo, chế phục nét xấu.Như đã nói các đường chỉ tay dù có tên riêng, tính chất riêng, nhưng không mang tính đôc lâp hoàn toàn, chúng luôn liên kêt hô trợ, chê ngự tính cát hung cho nhau qua các phân phúc đức từ quá khứ cho đên hiên tại.Bình thường đường Sanh đạo xuất phát từ giữa ngón cái với ngón trỏ, nên :– Nếu đường Sanh đạo bị cắt đứt nhiều khoảng, hoặc có nhiều đường chỉ phụ nổi bật đâm ngang, là biểu hiện về sức khoẻ, có bệnh từ bộ máy tiêu hóa.– Nếu bắt nguồn từ ngón tay trỏ là người có tính kiêu căng, tự phụ, nhiều quỷ kế để đi đến mục đích của sự tham vọng; còn dưới chừng 3 đến 5m/m thì tính tình ngược lại.– Nếu kết thúc gần cổ cườm tay là người thích phiêu lưu, ưa mạo hiểm, thích đối đầu với rủi ro, sống thọ, nhưng không tiền của, hậu vận bi đát. Nếu gặo dấu ngôi sao hay chữ thập có thể gặp tai ương khủng khiếp.** **– Đường Sanh đạo bao quanh gò Hỏa tinh dương thuộc người nhiệt tình với mọi công việc, tính nhân hậu, giàu tình cảm và hay đa cảm. Nếu chỉ vào không sâu gò này thì tính ti tiện, ích kỷ và tham lam.– Nếu đường Sanh đạo xoăn như ruôt gà, là có bênh về măt, cân thị, hay mù măt; có nhánh rẽ tức từ thân đường Sanh đạo có thêm nhánh phát sinh, có bệnh động kinh. Nếu từ đầu nguồn có nhiều đường chỉ đi qua, hay có cù lao, trong thời thơ ấu có nhiều bất hạnh, hoặc con ngoài giá thú.– Nếu có nhiêu đường căt ngang, trong công viêc thường thât bại; nếu giống sợi xích thì suốt đời gian nan, có số lao tù; nếu không đều, đường chỉ lúc to lúc nhỏ là người bất nhất, ươn hèn; nếu rộng có màu đen thẫm có tính tàn bạo, thường là kẻ đâm thuê chém mướn, còn nhạt thì hoang dâm, hồng hào là được âm phù dương trợ.– Nếu có đường Sanh đạo đôi, đường này sẽ chế ngự hay hay hỗ trợ thêm cho tính hung kiết của đường chỉ chính, nếu có dấu ngôi sao, tam giác chế ngự được tính hung mà đường chỉ chính không có.**
2/- Minh đường (đường trí đạo) :
**Minh đường thể hiện về trí tuệ mỗi người, trong đó gồm trí thông minh, học vấn, tư tưởng.Minh đường ở bàn tay phải xác định khả năng của đương sự và bàn tay trái thể hiện khả năng trong hiện tại và tương lai. Đó là người thuận tay phải, còn thuận tay trái thì xem ngược lại.**
Đường chỉ tay này thường xuất phát theo đường Sanh đạo, tứ́c ở giữa 2 ngón cái và trỏ.– Minh đường tốt khi nó dài, sâu, rõ ràng và hồng hào, là người thông minh, có tính suy xét trước khi khởi đầu công việc, có tính trung trực, thanh liêm, giàu lòng bác ái, họ dạy người khác bằng cái tâm chứ không dùng quyền uy để khuất phục. Nếu đường chỉ rộng mà cạn thuộc người thiếu tự tin, lại hay hấp tấp nên việc làm dễ thất bại.– Trên Minh đường có khoảng đứt ngang, thần kinh dễ bị khủng hoảng khi gặp những sự cố hiểm nghèo có thể dẫn đến trí nhớ kém. Có cù lao đề phòng có bệnh nặng.– Hai đường Sanh đạo và Minh đường thường xuất phát chung một điểm, cùng dính nhau kéo dài là người có tính nhút nhát, không làm điều gì to lớn, trí tuệ không cao, phán đoán chậm chạp. Tuổi trẻ đã phải tự lập thân và hậu vận không có gì ngoài sự nghèo túng và bệnh hoạn.– Minh đường ngắn tính theo chiều dọc vừa qua khỏi ngón giữa, là người có tính táo bạo, liều lĩnh, thuộc phường đầu trộm đuôi cướp. Gần đến ngón trỏ tính kiêu ngạo, không nghe ai dạy và cũng chẳng biết phục thiện.– Minh đường tốt khi nằm ngoài đường Sanh đạo và xấu nếu xuất phát sau Sanh đạo. Nếu cong như lưỡi liềm là người có óc thực tiễn, thực dụng, thích máy móc tinh xảo; nếu đường chỉ này nằm trong lòng bàn tay hẹp là người mang nhiều tham vọng về tiền bạc và danh vọng. Nếu Minh đường bắt nguồn từ ngón tay trỏ chạy qua gò Thổ tinh sẽ nổi danh về đường nghệ thuật.– Minh đường như hình chử S, một hướng lên và một hướng xuống, đương sự có thể trở thành lực sĩ, nhiều tham vọng trong thể thao. Còn Minh đường ở phần cuối đường chỉ có nhánh, nhưng đường chỉ chính chạy thẳng vào gò Mộc tinh là người rất tham vọng về danh vị và tiền bạc, cìn dưới gò này thuộc người có trí phán đoán tốt, khôn khéo, lịch thiệp, tư cách của một chính trị gia.– Đang chạy xuống có đường rẽ, đường chỉ này báo hiệu có của hoạnh tài, nếu đường chỉ phụ chạy lên gò Thái dươnglà có số sang giàu, thành công trong các nghề về nghệ thuật như văn, thơ, nhạc, họa, điêu khắc, tạo mẫu. Còn bọc lên gỏ Thái âm thuộc người cuồng tín với thế giới thần bí.– Minh đường bị đứt khoảng tại nhiêu nơi, là người kém thông minh, bênh tât, thân kinh thường suy nhược đên hôn loạn, mang triêu chứng của bệnh mất hay kém trí nhớ. Nếu sát vào gò Mộc tinh cần đề phòng tai ương, nhất là về chân tay bị tổn thương nặng.
3/- Đường Thiên đạo (đường tâm đạo, hay còn gọi đường trời) :
**là nhánh thứ ba trong ba đường chỉ tay chính, thông thường đường chỉ tay này xuất phát từ gò Kim tinh đi xuống lòng bàn tay qua vùng Hỏa tinh. Chủ về phúc đức quá khứ, hiện tại và tương lai. Nếu đường Thiên đạo tốt phải sâu dậm, rõ ràng, không quá rộng, hay quá hẹp và luôn có sắc hồng, có dấu ngôi sao xuất hiện, việc dự báo càng xuất hiện sớm. Những người có đường chỉ tay này luôn là người giàu sang phú quý suốt đời.– Đường Thiên đạo mỏng, tính lạnh lùng, ít nói và không thích xen chuyện người khác, tiền của không thiếu thốn nhưng cũng ít làm việc thiện. Nếu rộng và cạn dễ cảm xúc, thương người nhưng tiền của không nhiều để ra tay cứu tế, tuy nhiên họ rất ghét kẻ gian dối, phỉnh nịnh để lừa đảo, nếu gặp phải họ thường tỏ thái độ phản ứng quyết liệt.– Đường Thiên đạo sâu và ngoằn ngoèo, tính tình bất nhất, say mê dục vọng, nếu đường sinh lý (8) hay đường tình dục (12) có những dấu tam giác hay ngôi sao xuất hiện, hay thay người tình như thay áo, tuy nhiên cuối đời cũng sẽ chết vì tình. Nếu đường chỉ bị nhiều đường phụ cắt ngang, số lận dận trong trong tình duyên, hôn nhân và gia đạo.– Nếu có nhánh rẽ về gò nào, hay phát sinh những đưởng chỉ phụ hồng đỏ sẽ phát huy các tính chất nơi đó, thí dụ rẽ về trí đạo, là luôn xáo trộn giữa lý trí với tình cảm, rẽ vào gò Mộc tinh là cha hay con trưởng đang phải giải quyết chuyện tình cảm, rẽ vào gò Thổ tinh coi chừng sức khoẻ suy yếu nếu gò này bị hãm, lõm và nám đen, còn nổi to, hồng hào thì sức lực cường tráng.– Nếu Thiên đạo xuất phát từ ngón tay trỏ có kềm chế được dục vọng; nếu nằm giữa ngón trỏ và giữa rất thực dụng trong tình cảm và tình dục, nhưng thủu chung trong tình vợ chồng; xuất phát từ gò Kim tinh, tính háo sắc dâm dục sẽ phát huy mạnh nếu gò nổi lên, nữ giới thường làm nghề “bán trôn nuôi miệng”.– Nếu đường Thiên đạo bị đứt khúc dưới ngón giữa là người yểu tướng, chết non; dưới ngón áp út thuộc người tự mãn, hay giữa ngón út và áp út thuộc người bần tiện.– Đường Thiên đạo dài có óc thông minh và số đào hoa, nếu lấn sang Minh đường sẽ kém thông minh, đần độn. Nếu phần cuối đường chỉ Thiên đạo gặp Minh đường là người tính toán, tham vọng, dục tính gia tăng.– Nếu đường chỉ Thiên đạo đậm và ngắn, khô cứng, các ngón tay gồ ghề thuộc dạng người nguy hiểm, hung bạo. Còn đậm, ngoằn ngoèo như như thừng sẽ giàu có, nhiều cuộc tình cháy bỏng nhưng cũng hay gặp những đối tượng dữ tợn, hoặc lợi dụng, nắm quyền.**
4/- Đường định mệnh :
**thường chạy từ ngấn cổ tay hay từ gò Mộc tinh lên hướng ngón giữa, theo các sách tướng pháp thuộc đường chỉ phụ chỉ về cuộc đời. Thiểu số không có đường chỉ tay này, khi xem các thầy tướng số thường phối hợp ba đường chỉ tay chính để dự đoán.– Nếu sâu đậm, rõ ràng sẽ có nhiều cơ hội thành công, có quý nhân phù trợ; nếu rộng và xám, không rõ ràng là người thiếu may mắn, còn mỏng là thiếu cương quyết, không có nghị lực khó thành đạt trong mọi công việc.– Đường định mệnh có nhiều chỗ gãy, gấp khúc sẽ gặp thất bại khó thành công, thay đổi nghề liên tục; nếu gãy có dấu hình chữ nhật hay hình vuông thì thất bại càng tăng, số có của cải cũng tiêu tán sạch..Đường chỉ tay định mệnh luôn gặp đường Thiên đạo và Minh đường cắt ngang, nếu là Minh đường thuộc người khó tiến thân trong xã hội, tình duyên trắc trở, gia cảnh khó khăn hiếm muộn con cái.– Nếu xuất phát từ cườm tay chạy đến gò Thái âm, là có âm phù dương trợ, nếu dính đường Thiên đạo một khoảng xa, là gặp vợ hay chồng giàu sang, suốt đời dư ăn dư để. Nếu chạy đến gò Thủy tinh hay Thái dương không bị cắt đứt, không có nhánh rẽ, luôn thành công trên đường đời, được người trên che chở và thuộc về nam giới.– Nếu gặp dấu ngôi sao nơi xuất phát hay cuối đường chỉ tay, là người có tính gian manh, nổi tiếng xấu xa. Chạy từ cổ tay thẳng đến giữa gò Kim tinh và Thái âm, sẽ gặp một trong hai chiều hướng “được làm vua thua làm giặc”.**
5/- Đường chỉ Thái dương/ Thái âm (đường thành công) :
**nếu nam là Thái dương còn nữ là Thái âm. Thường từ ngón áp út chạy xuống, nhưng chỉ khoảng nửa số người có đường chỉ tay này.– Nếu không có đường chỉ tay này thì hay gặp trắc trở, ít thành công, nên còn được gọi gọi là đường thành công. Nếu có sẽ xác định tính thành đạt và của cải vật chất mỗi người, cách sống sang hèn.– Trên đường chỉ̀ gặp những dấu cù lao hay bị gãy khúc, sẽ làm chậm trong công việc, tiền của bị phá tán; gặp dấu chữ thập cũng làm ngưng trệ sự phát triển trong công việc.– Đường thành công càng dài, càng nhiều may mắn, nếu dứt điểm tại ngón áp út đều đặn, sâu, đậm thì thành công vào hậu vận.– Nếu mất dần tại gò Thủy tinh, có số thất bại; nếu lu mờ thì hậu vận càng xấu thêm.Đường chỉ thành công chỉ tốt đẹo khi sâu đậm, rõ ràng, và tươi hồng. Rộng mà không sâu sẽ ít thành công; có dấu lòi tói dây thừng, không đậm, chỉ thành công trên hình thức còn thực tế nhận những thất bại về tiền bạc (có tiếng nhưng không có miếng).– Nếu đường chỉ gợn sóng, tính hay do dự, không dứt khoát nên dễ thất bại.– Nếu khởi nguồn từ gò Thái âm, rất giàu trí tưởng tượng, ai có đường chỉ này thường viết những chuyện giả tưởng như thật.**
6/- Đường hôn nhân :
**đường chỉ thường ôm lây 3 gò Môc tinh, Thô tinh và Thái dương, trong đó có đường Tử tức (11) và thường gặp đường Sinh lý (8).Đường chỉ biểu hiện cho tính chung chạ giữa nam và nữ, nhưng không khẳng định về hôn nhân. Tuy nhiên sau đó có thể hình thành tình vợ chông nếu gặp đường Thiên đạo, tức số trời đã se duyên.– Đường hôn nhân gần đường Thiên đạo, nói lên lúc mới vừa trưởng thành (từ 18 – 25 tuổi), gặp đường Thiên đạo là lúc thành nhân (từ 25 đến 45 tuổi) và xa đường Thiên đạo là vào hậu vận.– Đường chỉ càng gần ngón út, có con không có giá thú, thay chồng đổi vợ nhiều lần, nếu trên đường Thiên đạo xuât hiên dâu măt xích, hoăc mỏng và trơn.– Có nhánh rẽ làm đôi theo hướng Thiên đạo, vợ chồng có chiều hướng ly dị, ly thân.– Đường hôn nhân dài, đâm, rõ nét, gãy đoạn, đứt khúc chạy vê gò Thái dương là có hôn nhân bền vững. Đậm, ngăn thì yêu cuông sông vôi, không bên; nêu mỏng và dài là người có biểu hiện của sự lạnh cảm, vô tình.**
7/- Đường sinh lực :
**chồng chéo với đường sinh lý (8), đường tình dục (12) và Minh đường (trí đạo, 2), đường chỉ tay biểu hiện cho sức khoẻ và liên đới với các đường chỉ đã nói trên. Sâu, đậm, hồng, rõ ràng là người hoàn hảo, còn ngược lại là yếu kém, đầu óc chậm hiểu đi đến đần độn.Bàn tay không có đường sinh lực là điều may mắn cho đương sự, vì nó chỉ mang đên nôi bât hạnh, nếu không có đường này, các thầy tướng xem qua những đường chỉ nói về sinh lý, tình dục để giải đoán, càng dễ dàng hơn.– Nếu đường sinh lực xuất phát từ gò Hỏa tinh dương, đến đường trí đạo, thẳng và nằm xéo về gò Mộc tinh là tốt, ngăn ngừa các chứng bệnh tật nan y, gặp những đường sinh lý và tình dục, nếu đường sinh lực cong thì chuyện chăn gối nên giữ gìn nơi kín gió, vì thường hay xảy ra trường hợp bất đắc kỳ tử “trên mình ngựa” (nếu hậu môn có lông thì tránh được điều này).– Nếu đường sinh lực gặp cả ba đường chỉ tay chính là Sanh đạo, Thiên đạo và Minh đường, có số chết yểu.**
8/- Đường sinh lý :
**nối từ cổ tay đến gò Thổ tinh, nếu sâu đậm, rõ ràng, không bị gãy hay đứt khúc là người có giác quan thứ 6, linh cảm những chuyện xảy ra từ xa, đường sinh lý mạnh mẽ; còn bị gãy, đứt là người có đường tình dục kém cõi, nếu ngắn là bất lực.Nếu có nhánh rẽ từ đường sinh lý đi ra, sâu, rõ hướng về gò Mộc tinh, là người vừa mạnh về tình dục lại thông minh về kỹ thuật tân kỳ.**
9/- Ngấn cổ tay :
**thông thường có từ một đến ba ngấn, có người không có. Nếu cong lên ôm lấy bàn tay thì không có con cháu nối dõi, nhưng cuộc đời sung sướng với của cải vật chất làm ra.** **10/- Đường du lịch (còn gọi là đường Thiên di) :** **có nhiều đường chỉ chạy song song theo gò Thổ tinh, nếu chạy dài vào đường định mệnh (4) cuộc đời thường đi xa nhà, xa quê hương. Thích hợp với nghề hướng dẫn du lịch, nữ là tiếp viên hàng không, đường sắt, đường thủy.Đường Thiên di tùy thuộc vào đường định mệnh, nếu đường này sâu, đậm, rõ ràng thì mới phát huy được tính chất đặc thù. Còn đường định mệnh mà mờ, không rõ, tính chất này ít được phát huy.**
11/- Đường tử tức :
**nằm ngay dưới ngón tay út trong gò Thái dương, là những đường chỉ nhỏ, xác định về số con cái của mỗi người (trong giá thú hay ngooài giá thú).Thông thường đường Tử tức thể hiện rõ trên bàn tay đàn bà hơn đàn ông. Và tính tổng hợp về số con có sinh có dưỡng và vô sinh vô dưỡng (hư thai, phá thai).– Nêu rộng và sâu là dương tính, mỏng và hẹp là âm tính. Những đường lu mờ là con vô sinh, vô dưỡng hay con sống èo uột thường uổng tử sớm.– Nếu thẳng, sâu và rõ chứng tỏ con cái sinh ra khoẻ mạnh, đậm, dài là con thông minh hơn người.– Nếu ngấn cổ tay ôm sát bàn tay là số không con.**
12/- Đường tình dục :
thông thường hay xuất hiện nối với hai đường sinh lực (7) và sinh lý (8), nhưng đa số người ít có đường chỉ này. Và nếu có đây thuộc về “yêu râu xanh”, một ngày có thể thực hiện chuyện chăn gối nhiều lần không biết mệt.Đường chỉ tay này biểu hiện cho sự ham muốn xác thịt quá cường độ cho phép mỗi người, nếu bàn tay to và có đường tình dục thường thuôc người dùng quyên lực, hay sức mạnh đê đạt mục đích thỏa mãn xác thịt. Nữ giới có đường tình dục thường là người đa dâm, đồng tính luyến ái.
**Các gò trên bàn tay**
**Gò kim tinh: Tượng trưng cho sự sinh sản, cuộc sống.** **Gò kim tinh nằm ở phía dưới ngón tay cái, giữa đường sinh đạo và ngón cái.** **Nếu nó phồng rõ và đầy đặn, thì đây là dấu hiệu một ước muốn chiều lòng, một nhu cầu thường trực các cuộc giao tiếp nhân văn (tình duyên, thân hữu, giao tiếp với người khác).** **Nếu gò kim tinh phẳng, cá nhân này gặp khó khăn trong việc tiếp xúc với người khác, anh ta không có sức hấp dẫn.** **Gò hỏa tinh: Hỏa tinh là thần chiến tranh. Nó tượng trưng cho sự nồng nhiệt tình ái, tình bạn, cầu toàn, thậm chí cuồng tín, sự ghen tuông, sự bất khoan dung, sự tàn ác… Gò hỏa tinh chiếm hai vị trí.** **Gò hỏa tinh thứ nhất (gọi là tích cực, dương) nằm ở dưới đường sinh đạo gần ngón cái. Nếu nó phát triển và săn chắc, thì đó là dấu hiệu của uy quyền, của ý chí và lòng can đảm (tinh thần chỉ huy).** **Gò hỏa tinh thứ nhì (gọi là tiêu cực, âm) nằm ở giữa đường tâm đạo và đường trí đạo ở phía bên kia bàn tay. Nếu nó phát triển và săn chắc, người có gò này không có tính bạo lực nhưng sự hăng say và sự can đảm của anh ta thiên về khía cạnh trí thức.** **Gò thổ tinh: Đây là thần Chronos, tượng trưng cho thời gian và sự xây dựng.** **Gò thổ tinh nằm dưới ngón giữa. nếu nó đầy đặn rõ ràng, thì đây là dấu hiệu của sự cẩn thận thậm chí là sự nghi ngại trong các cuộc tiếp xúc với người khác. Con người này thích sự cô đơn, có tính nghiêm túc trong công việc và trong nghiên cứu.** **Không có gò thổ tinh là dấu hiệu của một bản chất hời hợt, dễ thay đổi, phù phiếm.** **Gò thái dương: Gò thái dương hay còn gọi là gò Apollon – nằm ở dưới ngón tay đeo nhẫn.** **Nếu nó đầy đặn thì đây là dấu hiệu của sự vinh quang, các năng khiếu thẩm mỹ. Người này có sở thích trong tất cả các lãnh vực, người ấy thích giao thiệp và rộng lượng.** **không có gò thái dương là dấu hiệu ít có cơ hội thành công. Người này chỉ thích thi hành hơn là chỉ huy.** **Gò thủy tinh: Thần của sự thông minh, và cũng là thần thương mại. Gò thủy tinh nằm dưới ngón út.** **Chúng ta chỉ có thể nghiên cứu gò này khi kết hợp với đường trí đạo. Nếu nó đầy đặn và đường trí đạo rõ ràng và dài thì đây là dấu hiệu của một sự thông minh lanh lợi, tài hùng biện, sự thích nghi, các mối quan hệ tốt đẹp với những người khác và một năng khiếu thương mại.** **Nếu đường trí đạo không dài và cũng không rõ ràng, thì người này vẫn giữ tính thương mại nhưng lại thiên về sự gian lận.** **Gò thái âm: Đây là dấu hiệu nữ tính điển hình. Gò thái âm nằm ở phía dưới bàn tay đối diện với gò kim tinh.** **Nếu nó rất đầy đặn, trí tưởng tượng lấn lướt hành động. Người này thích sự thay đổi, các cuộc du hành và không tôn trọng các quy tắc.** **Nếu gò thái âm phẳng, người ấy lại quá chú trọng đến chi tiết và sự thực hành đến độ trở nên lo âu.** [h**p://tuvi123.com/xem-chi-tay-co-hinh-minh-hoa-c30a232.html](http://tuvi123.com/xem-chi-tay-co-hinh-minh-hoa-c30a232.html) **Tìm hiểu các gò của bàn tay** **Gò của bàn tay là những mô thịt nằm trên các khu vực khác nhau trong lòng bàn tay. Tính cách và thậm chí đặc điểm của cơ thể cũng được thể hiện qua các gò trong lòng bàn tay.** *Các gò của bàn tay* **Các gò chính nổi trên lòng bàn tay bao gồm:** **– Gò Mộc Tinh nằm dưới ngón trỏ, tượng trưng cho uy quyền.** **– Gò Thổ Tinh nằm dưới ngón giữa, tượng trưng cho định mệnh.** **– Gò Thái Dương nằm dưới ngón đeo nhẫn, tượng trưng cho năng khiếu và tài năng.** **– Gò Thủy Tinh nằm dưới ngón út, tượng trưng cho sự thông minh và hiểu biết.** **– Gò Hỏa Tinh âm nằm dưới gò thủy tinh, phần giữa, gần cạnh bàn tay, tượng trưng cho sức chiến đấu.** **– Gò Thái Âm nằm dưới gò Hỏa Tinh, phần cuối, gần cạnh bàn tay và cổ tay, tượng trưng cho trí tưởng tượng.** **– Gò Kim Tinh nằm dưới ngón tay cái, tượng trưng cho tình cảm, sức khỏe và cuộc sống của từng người.** **– Gò Hỏa Tinh dương nằm giữa gò Kim Tinh và Mộc Tinh, tượng trưng cho lòng can đảm và sự tự tin.** **– Cánh đồng Hỏa Tinh là phần trũng nhất, nằm ở chính giữa của lòng bàn tay, được xem như cái khóa cuối cùng để kiểm soát các gò khác.** **Xem chỉ tay đoán vận mệnh** **Đường chỉ tay trong lòng bàn tay bạn cũng tiết lộ nhiều bí mật thú vị, hãy cùng tìm hiểu nhé** **1/- Dấu hiệu được thừa hưởng gia tài** **Bạn muốn biết mình có được hưởng gia sản thừa kế hay không ? 1 số dấu hiệu xuất hiện trên bàn tay sẽ giúp bạn đoán định rõ hơn về điều này.** **1/. Có 1 đường thẳng đi từ trong gò Kim Tinh lên gặp ngôi sao ở gò Mộc Tinh (mô thịt nằm dưới chân ngón trỏ): được thừa hưởng gia tài lớn.** **1bis/. Đường thẳng từ gò Thái Âm lên gặp ngôi sao ở gò Mộc tinh : Dấu hiệu được thừa hưởng gia tài lớn do kết hôn với nơi quyền quý, cao sang.** **2/. Hình thửa ruộng (chữ điền) ở gò mộc tinh: có được của cải, nhà cửa, ruộng đất.** **3/. Dấu “con sông” ở gò Thái Dương (mô thịt nằm dưới chân ngón đeo nhẫn) : có cuộc sống sung sướng và hưởng một gia tài lớn.** **4/. Dấu “6 ngôi sao” xuất hiện trên bàn tay: được thừa hưởng một gia tài lớn từ cha mẹ.** **5/. Bốn đường tương đối hẹp ở ngấn chân ngón cái: được thừa hưởng gia tài lớn.** **6/. Hình cái xẻng trên gò Kim Tinh: có cuộc sống gia đình hạnh phúc và sung túc.** **7/. Ngôi sao ở góc do đường Sinh Đạo và đường Trí Đạo hợp thành: được thừa kế tài sản lớn từ 1 người phụ nữ.** **8/. Nếu có hình ngôi sao xuất hiện ở vòng cổ tay thì chủ nhân bất ngờ được hưởng gia tài hoặc trúng số độc đắc. Nếu có 3 ngôi sao cùng xuất hiện thì càng được nhiều của cải gấp bội.** **9/. Chữ thập trong chữ V ở vòng cổ tay: có của cải do người khác để lại, tuổi già được hưởng phúc lộc.** **10/. Hai đường Trí Đạo chạy song song: gặp nhiều may mắn, được hưởng gia tài vào khoảng giữa cuộc đời.** **11/. Nhiều đường chỉ song song ở dưới gò Kim Tinh, gần bìa bàn tay: được kế thừa và hưởng gia tài vào lúc tuổi già.** **12. Nhiều đường chỉ nhỏ chạy theo chiều ngang đốt cuối cùng của ngón trỏ: là dấu hiệu được hưởng gia tài.** **13/. Ngôi sao ở cuối đường Tâm Đạo: được hưởng gia tài bất ngờ do nhân tình để lại, tuy nhiên lại bị tiêu tan vào tay 1 nhân tình khác.** **14/. Hình tam giác ở gò thái âm: được hưởng gia tài lớn.** **15/. Ngôi sao nằm giữa lòng bàn tay: được thừa kế gia sản lớn.** *(theo Tiếng nói của bàn tay)* **2/- Xem chỉ tay để biết sức khỏe** **Theo ‘ngôn ngữ của bàn tay’, đường chỉ tay không chỉ bật mí về sự nghiệp, tình yêu và hôn nhân mà còn tiết lộ tình trạng sức khỏe của chủ nhân.** **Nhìn vào hình để so sánh và khám phá sức khỏe của bạn.** **1/ Đường Tâm Đạo hình bậc thang : Trên đường Tâm Đạo, phía dưới ngón áp út có hình bậc thang đại diện cho sự mất cân bằng chất canxi trong cơ thể, có ảnh hưởng đến thói quen ngủ, nghỉ bình thường.** **2/. Dấu hiệu liên quan đến răng : Nếu phía trên đường Tâm Đạo, ở giữa ngón út và ngón áp út xuất hiện một số đường vân nhỏ sẽ liên quan đến bệnh ở răng.** **3/. Hình hoa thị trên đường chỉ tay : Hình hoa thị xuất hiện trên đường chỉ tay thể hiện ảnh hưởng về mặt tâm sinh lý. Nếu xuất hiện trên đường Tâm Đạo có khả năng bị bệnh về tim. Nếu xuất hiện trên đường Trí Đạo thì có khả năng phần đầu bị thương. Nếu có trên đường Sinh Đạo thì thể hiện cho vết thương hoặc vết mổ.** **4/. Đường vân nhỏ liên quan tới dạ dày : Một đoạn đường vân nhỏ chạy chéo trong lòng bàn tay thì có khả năng chủ nhân gặp vấn đề về dạ dày hoặc tiêu hóa.** **5/. Hình lưới : Phía rìa ngoài bàn tay có một mảng hình lưới biểu thị trong cơ thể có tích nước tiểu axit, dễ phát sinh bệnh tật.** **6/. Vết răng cưa trên đường Trí Đạo : Nếu trên đường Trí Đạo có các vết như lỗ chân chim to nhỏ thì có khả năng mắc bệnh đau đầu.** **7/. Đường Trí Đạo quá dài : Đường Trí Đạo kéo dài đến mép ngoài của bàn tay thông thường là người hoạt bát quá mức, đặc biệt là trẻ con.** **8/. Đường liên quan tới bệnh dị ứng : Đường này dài xuyên qua gò Thái Âm thì dễ mắc các bệnh dị ứng.** **9/. Hình oval trên đường Tâm Đạo : Đường Tâm Đạo phía dưới ngón giữa xuất hiện hình oval thì thính giác có khiếm khuyết. Nếu hình này ở phía dưới ngón áp út thì có vấn đề về mắt.** **10/. Đường phân nhánh hướng xuống dưới : Khi mắc các bệnh u uất về tinh thần thì trên đường Trí Đạo thường xuất hiện đường phân nhánh hướng xuống dưới. Sau khi hồi phục thì đường đó sẽ lại hướng lên trên, trở về hướng ban đầu.** **11/. Đường Tâm Đạo có đoạn mờ : Nếu trên đường Tâm Đạo có đoạn chỉ tay mờ thì biểu thị có một khoảng thời gian tâm lý rơi vào tình trạng căng thẳng.** **12/. Hình oval trên đường Trí Đạo : Hình oval xuất hiện trên đường Trí Đạo biểu thị cơ thể suy yếu, xuất hiện trên đoạn khởi đầu đường Trí Đạo tức là có bệnh về hô hấp. Nếu hình oval xuất hiện càng gần phía hướng về cổ tay thì người đó thể chất suy nhược.** **13/. Đường liên quan tới vết thương : Đường vân ngang cắt qua Trí Đạo biểu thị sự thay đổi lớn về tâm trạng.** **Đường này càng dài càng chứng tỏ ảnh hưởng của sự kiện đó rất lớn.** **14/. Chai sần : Chai là chỗ da cứng lồi lên, thường do ma sát nhiều tạo thành, nhưng đôi khi nó cũng là dấu hiệu báo bệnh tật của một cơ quan nào đó. Vết chai nằm giữa lòng bàn tay (như trong hình) có khả năng bị bệnh thận.** **15/. Vân hình thoi : Khoảng 1/3 phía dưới lòng bàn tay có xuất hiện vết nhăn lớn hình thoi ép sát đường Sinh Đạo thì có thể có vấn đề về phụ khoa đối với nữ giới, bệnh tiết niệu đối với nam giới.** **16/. Đường vân sát cổ tay vòng lên : Nếu trên cổ tay phụ nữ có một đường cổ tay vòng lên cao hướng về lòng bàn tay chứng tỏ khá yếu về phụ khoa, gặp khó khăn khi sinh nở.** **Những đường chỉ tay giúp tiết lộ khả năng thần bí** **Đường chỉ tay cũng tiết lộ bạn có đam mê nghiên cứu những môn khoa học thần bí như chiêm tinh, nhân tướng học, phong thủy, hoặc trở thành nhà ảo thuật hay không? Hãy cùng khám phá nhé!** **Bàn tay của người có năng khiếu về môn khoa học thần bí có một số đặc điểm sau:** **1. Có chữ thập trong hình tứ giác (khoảng lòng bàn tay hình thành giữa tâm đạo và trí đạo, phía dưới gò thổ tinh – dưới ngón giữa – hình 1): Đây là người có khả năng tiếp thu điều huyền bí. Nếu người đó có 2 chữ thập gần nhau trong hình tứ giác thì có thể họ sẽ có những đóng góp nhất định cho bộ môn này.** **2. Đốt thứ 2 của ngón giữa dài, các ngón tay nhẵn nhụi: Chủ nhân rất thích nghiên cứu lĩnh vực chiêm tinh học.** **3. Có hình tam giác trên gò thổ tinh (dưới ngón tay giữa) cũng là người ưa nghiên cứu khoa học thần bí.** **4. Đường thủy tinh dù ngắn hoặc dài nhưng đường nét rõ ràng thì chủ nhân là người đam mê tìm hiểu và nghiên cứu về chiêm tinh học.** **5. Nếu có đường vòng cung bao quanh dưới chân ngón tay trỏ thì chủ nhân là người rất say mê khoa học thần bí, đặc biệt họ có vốn hiểu biết sâu rộng về lĩnh vực văn hóa xã hội.** **6. Nếu trên đường tâm đạo có xuất hiện hình vuông (hình 2): Đó là người có khả năng khác thường, có tài phán đoán những sự việc xảy ra trong quá khứ và tương lai.** **7. Có một hình vòng cung bao quanh dưới chân ngón đeo nhẫn thì người này có khả năng của một nhà tiên tri.** **8. Gò thái âm ảy nở và đầy đặn: Chủ nhân là người có khả năng phán đoán và óc tưởng tượng cao.** **9. Đầu 2 ngón tay út nhọn: Người này có nhiều hiểu biết về khoa học thần bí.** **10. Có đường cày từ đường sinh đạo thẳng lên về gò thổ tinh (mô thịt nằm dưới chân ngón giữa) (hình 2): Chủ nhân có khả năng về bói toán và ảo thuật.** **11. Có đường đảo xuất hiện ở giữa gò kim tinh và gò thái âm gần vòng cổ tay: Chủ nhân là người có khả năng khác thường, đôi khi họ có thể phán đoán chính xác về quá khứ và tương lai.** **Xem tướng tay qua vân tay** **Ngày nay, y khoa cũng dùng vân tay để chẩn bệnh và xác định gene thai nhi. Cơ quan pháp y có thể xác định đặc điểm thể chất (giới tính, chiều cao, trọng lượng) nhờ dấu vân tay. Hãy tự phân tích “chữ ký” của mình nhé.** **Khi bạn còn là thai nhi 13 tuần tuổi, vân tay đã được hình thành và đó là “dấu ấn” riêng của bạn. Hơn 100 năm qua, hình pháp học (criminology) dùng dấu vân tay để nhận dạng tội phạm bằng khoa phân tích vân tay (dermatoglyphics).** **Chuẩn bị** **Lựa chọn 1: Phấn hoặc bột màu sẫm (nếu là phấn, mài thành bột); băng keo; giấy trắng.**
**Lựa chọn 2: Miếng đệm có mực; giấy trắng.** **Thao tác** **Lăn dấu tay lần lượt từng ngón – ngón trỏ, ngón giữa, ngón áp út, ngón út, ngón cái. Làm cả hai tay, và bạn có 10 dấu vân tay. Bạn lăn tay vào bột màu rồi lăn dấu vân tay vào băng keo. Sau đó dán băng keo lên giấy trắng để “lưu” dấu vân tay. Hoặc bạn cũng có thể lăn tay vào miếng đệm có mực rồi lăn tay trên giấy để có dấu vân tay.** **Kết quả** **Có 3 cách cơ bản để tìm khi phân tích vân tay: vòng cung (tròn góc và nhọn góc), xoắn ốc và vòng thòng lọng. Dĩ nhiên có nhiều biến đổi và nhiều cách kết hợp với những kiểu này. Kết quả khác nhau tùy những kiểu vân tay mà bạn có và chúng ở ngón tay nào.** *Vòng cung tròn góc*: Có nhiều dấu này thì có thể bạn khó khăn diễn đạt cảm xúc, nhưng bạn rất thực tế. Nếu có ở ngón trỏ, bạn yêu thích truyền thống và tham vọng công danh. Nếu có ở ngón giữa, bạn thích quan điểm giáo dục truyền thống. Nếu có ở ngón áp út, bạn coi trọng tình cảm. Nếu có ở ngón cái, bạn có niềm đam mê và ý chí mạnh, nhưng cũng có chút máu nổi loạn. *Vòng cung nhọn góc:*Dấu này thường chỉ thấy ở ngón trỏ. Có thể bạn là người nhạy cảm nhưng bốc đồng. *Xoắn ốc:*Nếu có nhiều xoắn ốc (thường gọi là hoa tay), bạn là người có trách nhiệm. Có thể có chút độc đoán trong quan điểm của bạn, do vậy mà không lạ gì khi “hoa tay” có yếu tố của lửa, nhưng bạn có tài. Nếu có ở ngón trỏ, bạn có tri giác và không thể nói dối. Nếu có ở ngón giữa, bạn rất hiếu kỳ, thích điều tra và tìm hiểu các bí ẩn. Nếu có ở ngón áp út, bạn rất tỉ mỉ và có thể giữ bí mật. Nếu có ở ngón cái, bạn có năng khiếu lãnh đạo và tính độc lập cao. *Vòng thòng lọng:*Dấu này khá phổ biến. Nó có nghĩa là bạn khá linh động và không thích những gì đều đều. Các dấu này cho biết mức độ cảm nhận cuốc sống, có yếu tố của nước. Nếu có ở ngón trỏ, bạn có tính độc lập cao và muốn tự khẳng định mình. Nếu có ở ngón giữa, bạn có nhiều ý tưởng hay và sáng tạo. Nếu có ở ngón áp út, bạn sáng tạo với cảm xúc của mình. Nếu có ở ngón út, bạn tiên phong về tinh thần (hiếm có ở ngón út). Nếu có ở ngón cái (thường có ở ngón này), bạn có tính nhân đạo. **Những căn bệnh khác nhau cũng liên quan dấu vân tay. Chân cũng có dấu “vân chân”. Hơn 2000 năm trước, các thợ gốm Trung Quốc đã in dấu vân tay lên các bình để làm dấu sở hữu riêng.**
Mar25


markdown:
# Công nghệ
**Công nghệ** ( [tiếng Anh](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh): *technology*) là sự tạo ra, sự biến đổi, việc sử dụng, và [kiến thức](/wiki/Ki%E1%BA%BFn_th%E1%BB%A9c) về các [công cụ](/wiki/C%C3%B4ng_c%E1%BB%A5), [máy móc](/wiki/M%C3%A1y_m%C3%B3c), [kỹ thuật](/wiki/K%E1%BB%B9_thu%E1%BA%ADt), kỹ năng nghề nghiệp, [hệ thống](/wiki/H%E1%BB%87_th%E1%BB%91ng), và phương pháp [tổ chức](/wiki/T%E1%BB%95_ch%E1%BB%A9c), nhằm giải quyết một vấn đề, cải tiến một giải pháp đã tồn tại, đạt một mục đích, hay thực hiện một chức năng cụ thể. Công nghệ cũng có thể chỉ là một tập hợp những [công cụ](/wiki/C%C3%B4ng_c%E1%BB%A5) như vậy, bao gồm [máy móc](/wiki/M%C3%A1y_m%C3%B3c), những sự sắp xếp, hay những quy trình. Công nghệ ảnh hưởng đáng kể lên khả năng kiểm soát và thích nghi của con người cũng như của những [động vật](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt) khác vào [môi trường tự nhiên](/wiki/M%C3%B4i_tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_t%E1%BB%B1_nhi%C3%AAn) của mình. [Thuật ngữ](/wiki/Thu%E1%BA%ADt_ng%E1%BB%AF) có thể được dùng theo nghĩa chung hay cho những lĩnh vực cụ thể, ví dụ như "công nghệ xây dựng", " [công nghệ thông tin](/wiki/C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87_th%C3%B4ng_tin)".
Trong
[tiếng Việt](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Vi%E1%BB%87t), các từ " [khoa học](/wiki/Khoa_h%E1%BB%8Dc)", " [kỹ thuật](/wiki/K%E1%BB%B9_thu%E1%BA%ADt)", và "công nghệ" đôi khi được dùng với nghĩa tương tự nhau hay được ghép lại với nhau (chẳng hạn " [khoa học kỹ thuật](/wiki/Khoa_h%E1%BB%8Dc_k%E1%BB%B9_thu%E1%BA%ADt)", "khoa học công nghệ", và "kỹ thuật công nghệ"). Tuy vậy, công nghệ khác với [khoa học](/wiki/Khoa_h%E1%BB%8Dc) và [kỹ thuật](/wiki/K%E1%BB%B9_thu%E1%BA%ADt). [Khoa học](/wiki/Khoa_h%E1%BB%8Dc) là toàn bộ hoạt động có [hệ thống](/wiki/H%E1%BB%87_th%E1%BB%91ng) nhằm [xây dựng](/wiki/X%C3%A2y_d%E1%BB%B1ng) và [tổ chức](/wiki/T%E1%BB%95_ch%E1%BB%A9c) kiến thức dưới hình thức những lời giải thích và tiên đoán có thể kiểm tra được về [vũ trụ](/wiki/V%C5%A9_tr%E1%BB%A5). Còn [kỹ thuật](/wiki/K%E1%BB%B9_thu%E1%BA%ADt) là việc [ứng dụng](/wiki/%E1%BB%A8ng_d%E1%BB%A5ng) các [kiến thức](/wiki/Ki%E1%BA%BFn_th%E1%BB%A9c) khoa học, [kinh tế](/wiki/Kinh_t%E1%BA%BF), [xã hội](/wiki/X%C3%A3_h%E1%BB%99i), và thực tiễn để [thiết kế](/wiki/Thi%E1%BA%BFt_k%E1%BA%BF), [xây dựng](/wiki/X%C3%A2y_d%E1%BB%B1ng), và duy trì các cấu trúc, [máy móc](/wiki/M%C3%A1y_m%C3%B3c), thiết bị, [hệ thống](/wiki/H%E1%BB%87_th%E1%BB%91ng), [vật liệu](/wiki/V%E1%BA%ADt_li%E1%BB%87u), và quá trình.
## Mục lục
[1 Tổng quan](#T.E1.BB.95ng_quan) [2 Định nghĩa của từ công nghệ](#.C4.90.E1.BB.8Bnh_ngh.C4.A9a_c.E1.BB.A7a_t.E1.BB.AB_c.C3.B4ng_ngh.E1.BB.87) [3 Lịch sử công nghệ](#L.E1.BB.8Bch_s.E1.BB.AD_c.C3.B4ng_ngh.E1.BB.87) [4 Các thành phần của công nghệ](#C.C3.A1c_th.C3.A0nh_ph.E1.BA.A7n_c.E1.BB.A7a_c.C3.B4ng_ngh.E1.BB.87) [5 Khoa học, kỹ nghệ và công nghệ](#Khoa_h.E1.BB.8Dc.2C_k.E1.BB.B9_ngh.E1.BB.87_v.C3.A0_c.C3.B4ng_ngh.E1.BB.87) [6 Tham khảo](#Tham_kh.E1.BA.A3o) [7 Đọc thêm](#.C4.90.E1.BB.8Dc_th.C3.AAm)
## Tổng quan[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&action=edit§ion=1)]
Loài người bắt đầu sử dụng công nghệ khi chuyển đổi
[tài nguyên thiên nhiên](/wiki/T%C3%A0i_nguy%C3%AAn_thi%C3%AAn_nhi%C3%AAn) thành những [công cụ](/wiki/C%C3%B4ng_c%E1%BB%A5) đơn giản. Việc [khám phá](/wiki/Kh%C3%A1m_ph%C3%A1) ra khả năng kiểm soát lửa [thời tiền sử](/wiki/Th%E1%BB%9Di_ti%E1%BB%81n_s%E1%BB%AD) đã làm tăng nguồn [thực phẩm](/wiki/Th%E1%BB%B1c_ph%E1%BA%A9m) và việc [phát minh](/wiki/Ph%C3%A1t_minh) ra [bánh xe](/wiki/B%C3%A1nh_xe) giúp [con người](/wiki/Con_ng%C6%B0%E1%BB%9Di) đi lại và kiểm soát [môi trường](/wiki/M%C3%B4i_tr%C6%B0%E1%BB%9Dng) sống của mình. Những phát triển công nghệ gần đây, bao gồm công nghệ in ấn, [máy điện thoại](/wiki/M%C3%A1y_%C4%91i%E1%BB%87n_tho%E1%BA%A1i), và [Internet](/wiki/Internet), đã làm giảm những trở ngại về mặt [vật lý](/wiki/V%E1%BA%ADt_l%C3%BD) trong [truyền thông](/wiki/Truy%E1%BB%81n_th%C3%B4ng) và cho phép [con người](/wiki/Con_ng%C6%B0%E1%BB%9Di) tương tác với nhau [tự do](/wiki/T%E1%BB%B1_do) ở cấp độ [toàn cầu](/wiki/To%C3%A0n_c%E1%BA%A7u). Tuy nhiên, không phải công nghệ nào cũng được sử dụng cho mục đích [hòa bình](/wiki/H%C3%B2a_b%C3%ACnh); sự phát triển của [vũ khí](/wiki/V%C5%A9_kh%C3%AD) với sức tàn phá không ngừng tăng lên đã diễn ra trong suốt chiều dài [lịch sử](/wiki/L%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD), từ cái [dùi cui](/wiki/D%C3%B9i_cui) cho đến [vũ khí hạt nhân](/wiki/V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n).
Công nghệ tác động lên
[xã hội](/wiki/X%C3%A3_h%E1%BB%99i) và những gì chung quanh nó trên một số phương diện. Ở nhiều [xã hội](/wiki/X%C3%A3_h%E1%BB%99i), công nghệ đã giúp tạo ra những nền [kinh tế](/wiki/Kinh_t%E1%BA%BF) phát triển cao (bao gồm nền kinh tế toàn cầu ngày nay) và một tầng lớp giàu có từ đó nổi lên. Nhiều quá trình công nghệ sản sinh ra những sản phẩm phụ không ai mong muốn, như sự [ô nhiễm](/wiki/%C3%94_nhi%E1%BB%85m), và làm cạn kiệt [tài nguyên thiên nhiên](/wiki/T%C3%A0i_nguy%C3%AAn_thi%C3%AAn_nhi%C3%AAn), tàn phá [môi trường tự nhiên](/wiki/M%C3%B4i_tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_t%E1%BB%B1_nhi%C3%AAn) của [Trái Đất](/wiki/Tr%C3%A1i_%C4%90%E1%BA%A5t). Những [ứng dụng](/wiki/%E1%BB%A8ng_d%E1%BB%A5ng) công nghệ khác nhau tác động đến những giá trị của [xã hội](/wiki/X%C3%A3_h%E1%BB%99i) và công nghệ mới thường kéo theo những vấn đề [đạo đức](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1o_%C4%91%E1%BB%A9c) mới.
## Định nghĩa của từ công nghệ[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&action=edit§ion=2)]
Công nghệ (có nguồn gốc từ
*technologia*, hay τεχνολογια, trong [tiếng Hy Lạp](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Hy_L%E1%BA%A1p); *techne* có nghĩa là thủ công và *logia* có nghĩa là " [châm ngôn](/w/index.php?title=Ch%C3%A2m_ng%C3%B4n&action=edit&redlink=1)") là một [thuật ngữ](/wiki/Thu%E1%BA%ADt_ng%E1%BB%AF) rộng ám chỉ đến các [công cụ](/wiki/C%C3%B4ng_c%E1%BB%A5) và mưu mẹo của [con người](/wiki/Con_ng%C6%B0%E1%BB%9Di). Tùy vào từng ngữ cảnh mà [thuật ngữ](/wiki/Thu%E1%BA%ADt_ng%E1%BB%AF) công nghệ có thể được hiểu: [Công cụ](/wiki/C%C3%B4ng_c%E1%BB%A5)hoặc [máy móc](/wiki/M%C3%A1y_m%C3%B3c)giúp con người giải quyết các vấn đề;
- Các
[kỹ thuật](/wiki/K%E1%BB%B9_thu%E1%BA%ADt)bao gồm các phương pháp, [vật liệu](/wiki/V%E1%BA%ADt_li%E1%BB%87u), [công cụ](/wiki/C%C3%B4ng_c%E1%BB%A5)và các tiến trình để giải quyết một vấn đề;
- Các
[sản phẩm](/wiki/S%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m)được tạo ra phải hàng loạt và giống nhau.
- Sản phẩm có
[chất lượng](/wiki/Ch%E1%BA%A5t_l%C6%B0%E1%BB%A3ng)cao và giá thành hạ
Định nghĩa công nghệ do
[Ủy ban Kinh tế Xã hội châu Á Thái Bình Dương Liên Hiệp Quốc](/wiki/%E1%BB%A6y_ban_Kinh_t%E1%BA%BF_X%C3%A3_h%E1%BB%99i_ch%C3%A2u_%C3%81_Th%C3%A1i_B%C3%ACnh_D%C6%B0%C6%A1ng_Li%C3%AAn_Hi%E1%BB%87p_Qu%E1%BB%91c) (ESCAP): Công nghệ là [kiến thức](/wiki/Ki%E1%BA%BFn_th%E1%BB%A9c) có [hệ thống](/wiki/H%E1%BB%87_th%E1%BB%91ng) về quy trình và [kỹ thuật](/wiki/K%E1%BB%B9_thu%E1%BA%ADt) dùng để chế biến [vật liệu](/wiki/V%E1%BA%ADt_li%E1%BB%87u) và [thông tin](/wiki/Th%C3%B4ng_tin). Nó bao gồm [kiến thức](/wiki/Ki%E1%BA%BFn_th%E1%BB%A9c), thiết bị, phương pháp và các [hệ thống](/wiki/H%E1%BB%87_th%E1%BB%91ng) dùng trong việc tạo ra [hàng hóa](/wiki/H%C3%A0ng_h%C3%B3a) và cung cấp dịch vụ.
## Lịch sử công nghệ[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&action=edit§ion=3)]
### Thời kì đồ đá cũ (2,5 triệu năm – 10.000 TCN)[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&veaction=edit§ion=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&action=edit§ion=4)] *Xem thêm thông tin:* [Outline of prehistoric technology](/w/index.php?title=Outline_of_prehistoric_technology&action=edit&redlink=1)
Con người sử dụng các công cụ là một phần trong quá trình khám phá và sự tiến hóa. Con người thuở ban đầu tiến hóa từ một loài
[hominidae](/wiki/H%E1%BB%8D_Ng%C6%B0%E1%BB%9Di) biết tìm tòi, đi bằng 2 chân, có bộ não bằng khoảng 1/3 bộ não người hiện đại. [1] Việc sử dụng công cụ đã không có thay đổi đáng kể trong hầu hết giai đoạn ban đầu của lịch sử loài người, nhưng vào khoảng thời gian cách đây 50.000 năm, những hành vi phức tạp và sử dụng các công cụ xuất hiện, làm nhiều nhà khảo cổ học kết nối với sự xuất hiện các [[2]](#cite_note-2) [ngôn ngữ](/wiki/Ng%C3%B4n_ng%E1%BB%AF)hiện đại một cách đầy đủ. [[3]](#cite_note-3)
#### Đồ đá[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&veaction=edit§ion=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&action=edit§ion=5)]
Những tổ tiên của con người đã từ sử dụng các công cụ bằng đá và các công cụ khác từ rất lâu trước khi xuất hiện
* cách đây khoảng 200.000 năm. Homo sapiens* Các phương pháp chế tạo đồ đá sớm nhất được xem là "công nghệp" [[4]](#cite_note-4) [Oldowan](/w/index.php?title=Oldowan&action=edit&redlink=1), được xác định xuất hiện cách đây ít nhất 2,3 triệu năm, với bằng chứng trực tiếp sớm nhất về việc sử dụng đồ đá được tìm thấy ở [[5]](#cite_note-5) [Ethiopia](/wiki/Ethiopia)trong [thung lũng tách giãn lớn](/w/index.php?title=Thung_l%C5%A9ng_t%C3%A1ch_gi%C3%A3n_l%E1%BB%9Bn&action=edit&redlink=1)thuộc Kenya, có tuổi cách đây 2,5 triệu năm. Thời kỳ sử dụng công cụ đồ đá này được gọi là [[6]](#cite_note-6) *, và kéo dài trong suốt lịch sử con người cho đến khi nông nghiệp phát triển vào khoảng thời gian cách đây khoảng 12.000 năm.* [thời kỳ đồ đá cũ](/wiki/Th%E1%BB%9Di_%C4%91%E1%BA%A1i_%C4%91%E1%BB%93_%C4%91%C3%A1_c%C5%A9)
#### Phát hiện ra lửa[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&veaction=edit§ion=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&action=edit§ion=6)]
Việc phát hiện và sử dụng lửa đã đánh dấu mốc quan trọng trong sự phát triển công nghệ của loài người.
Thời điểm phát hiện ra lửa không được biết rõ; tuy nhiên bằng chứng về xương thú bị đốt cháy ở [7] [Cradle of Humankind](/w/index.php?title=Cradle_of_Humankind&action=edit&redlink=1)cho thấy việc kiểm soát lửa đã xuất hiện vào khoảng thời gian trước 1.000.000 TCN; các học giải đều thống nhất rằng [[8]](#cite_note-8) [Homo erectus](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_%C4%91%E1%BB%A9ng_th%E1%BA%B3ng)đã kiểm soát được lửa trong khoảng thời gian 500.000 TCN và 400.000 TCN. [[9]](#cite_note-9) Lửa, cùng với gỗ và [[10]](#cite_note-10) [charcoal](/w/index.php?title=Charcoal&action=edit&redlink=1), đã cho phép con người thời kỳ đầu này nấu thực phẩm của họ để làm tăng khả năng tiêu hóa, cải thiện giá trị dinh dưỡng và mở rộng số lượng thực phẩm có thể ăn được. [[11]](#cite_note-11)
#### Quần áo và chỗ ở[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&veaction=edit§ion=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&action=edit§ion=7)]
Những tiến bộ công nghệ khác đã được phát triển trong suôt thời kỳ đồ đá cũ là
[quần áo](/wiki/Trang_ph%E1%BB%A5c) và chỗ ở; việc phát hiện ra 2 loại hình công nghệ này có thể chưa xác định được thời gian chính xác, nhưng đó là chìa khóa để con người phát triển. Trong suốt thời kỳ đồ đá cũ, nhà ở đã trở nên tinh vi và phức tạp hơn; sớm nhất vào khoảng 380.000 TCN, con người đã xây các túp liều gỗ tạm. [[12]](#cite_note-12) Quần áo được làm từ da và lông của các động vật mà họ săn bắt được, những thứ này đã giúp con người sinh sống được trong những vùng có khí hậu lạnh hơn; con người bắt đầu di cư ra khỏi châu Phi vào khoảng 200.000 TCN và đến các lục địa khác, như [13] [Á-Âu](/wiki/L%E1%BB%A5c_%C4%91%E1%BB%8Ba_%C3%81-%C3%82u). [[14]](#cite_note-14)
### Thời kỳ đồ đá mới đến thời kỳ cổ đại (10.000 TCN – 300 CN)[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&veaction=edit§ion=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&action=edit§ion=8)] *Xem thêm thông tin:* [Niên biểu công nghệ thời tiền sử](/w/index.php?title=Ni%C3%AAn_bi%E1%BB%83u_c%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87_th%E1%BB%9Di_ti%E1%BB%81n_s%E1%BB%AD&action=edit&redlink=1)
Sự phát triển công nghệ của loài người bắt đầu nhanh trong
[thời kỳ đồ đá mới](/wiki/Th%E1%BB%9Di_%C4%91%E1%BA%A1i_%C4%91%E1%BB%93_%C4%91%C3%A1_m%E1%BB%9Bi). Sự phát minh ra các lưỡi [rìu đá](/w/index.php?title=R%C3%ACu_%C4%91%C3%A1&action=edit&redlink=1) được đánh bóng là một tiến bộ quan trọng do nó cho phép chặt rừng trên diện rộng để trồng trọt. Việc phát hiện ra [nông nghiệp](/wiki/N%C3%B4ng_nghi%E1%BB%87p) cho phép cung cấp thức ăn cho số lượng người nhiều hơn, và sự chuyển tiếp sang lối sống định canh định cư đã làm tăng số lượng trẻ con, vì trẻ nhỏ không cần thiết phải bế như lối sống du canh du cư. Thêm vào đó, tr3 con có thể góp sức lao động để tàm tăng số lượng cây trồng dễ dàng hơn việc họ chỉ sống theo phương thức hái lượm-săn bắt. [[15]](#cite_note-15) [[16]](#cite_note-16)
Với sự gia tăng dân số và sức lao động này đã dẫn đến sự gia tăng chuyên môn hóa lao động.
Điều gì đã thúc đẩy sự tiến triển từ các ngôi làng thời kỳ đồ đá mới sớm thành các thành phố đầu tiên như [17] [Uruk](/w/index.php?title=Uruk&action=edit&redlink=1), và các nền văn minh đầu tiên như [Sumer](/wiki/Sumer), thì không được biết rõ; tuy nhiên, sự xuất hiện các cấu trúc xã hội có thứ bậc ngày càng gia tăng, đặc biệt là chuyên môn hóa về lao động, thương mại và chiến tranh giữa các nền văn hóa lân cận, và sự cần thiết phải hành động tập thể để vượt qua những thách thức môi trường, như việc xây dựng [Đê](/wiki/%C4%90%C3%AA)và hồ chứa, tất cả chúng có vai trò rất quan trọng. [[18]](#cite_note-18)
### Thời kỳ Trung cổ và hiện đại (300 CN —)[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&veaction=edit§ion=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&action=edit§ion=9)]
Những đổi mới công nghệ tiếp tục phát triển trong suốt
[thời kỳ Trung cổ](/wiki/Trung_C%E1%BB%95) như phát minh ra [tơ lụa](/w/index.php?title=T%C6%A1_l%E1%BB%A5a&action=edit&redlink=1), [cương ngựa](/w/index.php?title=C%C6%B0%C6%A1ng_ng%E1%BB%B1a&action=edit&redlink=1) và [móng ngựa](/w/index.php?title=M%C3%B3ng_ng%E1%BB%B1a&action=edit&redlink=1) trong chỉ vài trăm năm đầu sau khi [đế quốc La Mã](/wiki/%C4%90%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_La_M%C3%A3) sụp đổ. [Công nghệ Trung Cổ](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87_Trung_C%E1%BB%95&action=edit&redlink=1) thể hiện qua việc sử dụng các [máy đơn giản](/wiki/M%C3%A1y_%C4%91%C6%A1n_gi%E1%BA%A3n) (như [lever](/w/index.php?title=Lever&action=edit&redlink=1), [screw](/w/index.php?title=Screw&action=edit&redlink=1), và [pulley](/w/index.php?title=Pulley&action=edit&redlink=1)) được kết hợp với nhau để tạo ra các công cụ phức tạp (như [e rùa](/w/index.php?title=E_r%C3%B9a&action=edit&redlink=1), [cối xay gió](/wiki/C%E1%BB%91i_xay_gi%C3%B3) và [đồng hồ](/wiki/%C4%90%E1%BB%93ng_h%E1%BB%93)). [Thời Phục Hưng](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87_th%E1%BB%9Di_Ph%E1%BB%A5c_H%C6%B0ng&action=edit&redlink=1) đã có nhiều phát minh như [printing press](/w/index.php?title=Printing_press&action=edit&redlink=1) (which facilitated the greater communication of knowledge), và công nghệ phát ngày càng trở nên liên kết với [khoa học](/wiki/Khoa_h%E1%BB%8Dc), bắt đầu cho một vòng tròn tiến bộ cùng nhau. Sự tiến bộ về công nghệ trong thời kỳ này cho phép cung cấp nguồn thực phẩm ổn định hơn, theo sau là khả năng tiêu thụ hàng hóa rộng hơn.
Bắt đầu từ vương quốc Anh vào thế kỷ 18, cuộc
[cách mạng công nghiệp](/wiki/C%C3%A1ch_m%E1%BA%A1ng_c%C3%B4ng_nghi%E1%BB%87p) là một giai đoạn phát hiện công nghệ lớn nhất, đặc biệt trong các lĩnh vực [nông nghiệp](/w/index.php?title=C%C3%A1ch_m%E1%BA%A1ng_n%C3%B4ng_nghi%E1%BB%87p&action=edit&redlink=1), [chế tạo](/wiki/Ch%E1%BA%BF_t%E1%BA%A1o), [khai thác mỏ](/wiki/Khai_th%C3%A1c_m%E1%BB%8F), [luyện kim](/wiki/Luy%E1%BB%87n_kim) và [giao thông](/wiki/Giao_th%C3%B4ng), đã đưa đến sự phát minh ra [động cơ hơi nước](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_c%C6%A1_h%C6%A1i_n%C6%B0%E1%BB%9Bc). Giai đoạn sau đó là một bước ngoặt khác với việc khai thác và sử dụng điện đã tạo ra những phát minh như [động cơ điện](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_c%C6%A1_%C4%91i%E1%BB%87n), [bóng đèn dây tóc](/w/index.php?title=B%C3%B3ng_%C4%91%C3%A8n_d%C3%A2y_t%C3%B3c&action=edit&redlink=1) và nhiều thứ khác.
## Các thành phần của công nghệ[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&veaction=edit§ion=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&action=edit§ion=10)]
Mỗi công nghệ đều bao gồm 4 thành phần chính:
- Kỹ thuật (T): bao gồm các máy móc thiết bị. Thành phần kỹ thuật là cốt lõi của bất kỳ công nghệ nào. Nhờ máy móc, thiết bị, phương tiện mà con người tăng được sức mạnh cơ bắp và trí tuệ trong hoạt động sản xuất.
- Con người (H): Bao gồm kiến thức, kinh nghiệm, kỹ năng do học hỏi, tích luỹ được trong quá trình hoạt động, nó cũng bao gồm các tố chất của con người như tính sáng tạo, sự khôn ngoan, khả năng phối hợp, đạo đức lao động
- Thông tin (I): Bao gồm các dữ liệu về phần kỹ thuật, về con người và tổ chức. Các thông số về đặc tính của thiết bị, số liệu về vận hành thiết bị, để duy trì và bảo dưỡng, dữ liệu để nâng cao và dữ liệu để thiết kế các bộ phận của phần kỹ thuật. Thành phần thông tin biểu hiện các tri thức được tích luỹ trong công nghệ, nó giúp trả lời câu hỏi "làm cái gì" và "làm như thế nào".
- Tổ chức (O).
## Khoa học, kỹ nghệ và công nghệ[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&veaction=edit§ion=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&action=edit§ion=11)]
Khoa học nghiên cứu các sự kiện tự nhiên. Kỹ nghệ là ứng dụng của các kiến thức khoa học để phát triển sản phẩm. Công nghệ là việc sử dụng các sản phẩm đã kỹ nghệ hóa.
Ví dụ: Chuyển động của các
[điện tử](/wiki/Electron) (êlêctrôn) sinh ra [dòng điện](/wiki/D%C3%B2ng_%C4%91i%E1%BB%87n), đây là một yếu tố hay khái niệm trong khoa học [vật lý](/wiki/V%E1%BA%ADt_l%C3%BD_h%E1%BB%8Dc). Khi dòng điện truyền qua một [chất bán dẫn](/wiki/Ch%E1%BA%A5t_b%C3%A1n_d%E1%BA%ABn) như silic (Si) hay gecmani (Ge) thì cơ chế này được biết như là [điện tử học](/wiki/%C4%90i%E1%BB%87n_t%E1%BB%AD_h%E1%BB%8Dc). Việc sản xuất các thiết bị điện tử sử dụng các khái niệm của điện tử học được hiểu như là kỹ nghệ điện tử. [Máy tính](/wiki/M%C3%A1y_t%C3%ADnh) được phát triển sử dụng công nghệ điện tử. Việc sử dụng máy tính để lưu trữ thông tin số hóa cũng như việc biến đổi và gửi các thông tin này từ một điểm đến một điểm khác bằng các thiết bị liên lạc viễn thông một cách an toàn là công nghệ thông tin.
Thuật ngữ công nghệ vì vậy thông thường được đặc trưng bởi các
[phát minh](/wiki/Ph%C3%A1t_minh) và [cải tiến](/w/index.php?title=C%E1%BA%A3i_ti%E1%BA%BFn&action=edit&redlink=1) sử dụng các nguyên lý và quy trình đã được khoa học phát hiện ra gần đây nhất. Tuy nhiên, thậm chí cả phát minh cổ nhất như bánh xe cũng là một minh họa cho công nghệ.
Một định nghĩa khác - được sử dụng trong
[kinh tế học](/wiki/Kinh_t%E1%BA%BF_h%E1%BB%8Dc) - xem công nghệ như là trạng thái hiện tại của các kiến thức của chúng ta trong việc kết hợp các nguồn lực để sản xuất các sản phẩm mong muốn (và kiến thức của chúng ta về việc sản xuất như thế nào). Như vậy chúng ta có thể thấy các thay đổi công nghệ khi kiến thức kỹ thuật của chúng ta tăng lên.
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&veaction=edit§ion=12) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&action=edit§ion=12)] [^](#cite_ref-1) [“Mother of man – 3.2 million years ago”](http://www.bbc.co.uk/sn/prehistoric_life/human/human_evolution/mother_of_man1.shtml). [BBC](/wiki/BBC). Truy cập ngày 17 tháng 5 năm 2008. [^](#cite_ref-2) [“Human Evolution”](http://web.archive.org/web/20080423204038/http://www.history.com/encyclopedia.do?articleId=212317). [History channel](/w/index.php?title=History_(TV_channel)&action=edit&redlink=1). [Bản gốc](http://www.history.com/encyclopedia.do?articleId=212317)lưu trữ ngày 23 tháng 4 năm 2008. Truy cập ngày 17 tháng 5 năm 2008. **Wade, Nicholas (ngày 15 tháng 7 năm 2003).** [^](#cite_ref-3) [“Early Voices: The Leap to Language”](http://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9503E0DF173CF936A25754C0A9659C8B63&sec=health&spon=&pagewanted=1). *. Truy cập ngày 17 tháng 5 năm 2008.* [The New York Times](/wiki/The_New_York_Times) [^](#cite_ref-4) [“Human Ancestors Hall: Homo sapiens”](http://anthropology.si.edu/humanorigins/ha/sap.htm). [Smithsonian Institution](/w/index.php?title=Smithsonian_Institution&action=edit&redlink=1). Truy cập ngày 8 tháng 12 năm 2007. [^](#cite_ref-5) [“Ancient 'tool factory' uncovered”](http://news.bbc.co.uk/1/hi/sci/tech/336555.stm). [BBC News](/wiki/BBC). Ngày 6 tháng 5 năm 1999. Truy cập ngày 18 tháng 2 năm 2007. **Heinzelin, Jean de; Clark, JD; White, T; Hart, W; Renne, P; Woldegabriel, G; Beyene, Y; Vrba, E (tháng 4 năm 1999). “Environment and Behavior of 2.5-Million-Year-Old Bouri Hominids”.** [^](#cite_ref-6) [Science](/wiki/Science) **284**(5414): 625–629. [doi](/wiki/DOI): [10.1126/science.284.5414.625](//dx.doi.org/10.1126%2Fscience.284.5414.625). [PMID](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Bnh_danh_PubMed) [10213682](//www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/10213682). **Crump, Thomas (2001).** [^](#cite_ref-7) *A Brief History of Science*. [Constable & Robinson](/w/index.php?title=Constable_%26_Robinson&action=edit&redlink=1). tr. 9. [ISBN](/wiki/ISBN) [1-84119-235-X](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/1-84119-235-X). [^](#cite_ref-8) [“Fossil Hominid Sites of Sterkfontein, Swartkrans, Kromdraai, and Environs”](http://whc.unesco.org/pg.cfm?cid=31&id_site=915). [UNESCO](/wiki/T%E1%BB%95_ch%E1%BB%A9c_Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c,_Khoa_h%E1%BB%8Dc_v%C3%A0_V%C4%83n_h%C3%B3a_Li%C3%AAn_Hi%E1%BB%87p_Qu%E1%BB%91c). Truy cập ngày 10 tháng 3 năm 2007. [^](#cite_ref-9) [“History of Stone Age Man”](http://www.historyworld.net/wrldhis/PlainTextHistories.asp?historyid=ab10). History World. Truy cập ngày 13 tháng 2 năm 2007. **James, Steven R. (tháng 2 năm 1989). “Hominid Use of Fire in the Lower and Middle Pleistocene”.** [^](#cite_ref-10) *(fee required)* [Current Anthropology](/w/index.php?title=Current_Anthropology&action=edit&redlink=1) **30**(1): 1–26. [doi](/wiki/DOI): [10.1086/203705](//dx.doi.org/10.1086%2F203705). [JSTOR](/wiki/JSTOR) [2743299](//www.jstor.org/stable/2743299). **Stahl, Ann B. (1984). “Hominid dietary selection before fire”.** [^](#cite_ref-11) *(fee required)* [Current Anthropology](/w/index.php?title=Current_Anthropology&action=edit&redlink=1) **25**(2): 151–168. [doi](/wiki/DOI): [10.1086/203106](//dx.doi.org/10.1086%2F203106). [JSTOR](/wiki/JSTOR) [2742818](//www.jstor.org/stable/2742818). **O'Neil, Dennis.** [^](#cite_ref-12) [“Evolution of Modern Humans: Archaic Homo sapiens Culture”](http://anthro.palomar.edu/homo2/mod_homo_3.htm). [Palomar College](/w/index.php?title=Palomar_College&action=edit&redlink=1). Truy cập ngày 31 tháng 3 năm 2007. **Villa, Paola (1983).** [^](#cite_ref-13) *Terra Amata and the Middle Pleistocene archaeological record of southern France*. [Berkeley](/wiki/Berkeley,_California): [University of California Press](/w/index.php?title=University_of_California_Press&action=edit&redlink=1). tr. 303. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-520-09662-2](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-520-09662-2). **Cordaux, Richard; Stoneking, Mark (2003).** [^](#cite_ref-14) [“South Asia, the Andamanese, and the Genetic Evidence for an "Early" Human Dispersal out of Africa”](http://site.voila.fr/rcordaux/pdfs/04.pdf)(PDF). [American Journal of Human Genetics](/w/index.php?title=American_Journal_of_Human_Genetics&action=edit&redlink=1) **72**(6): 1586–90; author reply 1590–3. [doi](/wiki/DOI): [10.1086/375407](//dx.doi.org/10.1086%2F375407). [PMC](/wiki/PubMed_Central) [1180321](//www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1180321). [PMID](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Bnh_danh_PubMed) [12817589](//www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/12817589). [^](#cite_ref-15) [“The First Baby Boom: Skeletal Evidence Shows Abrupt Worldwide Increase In Birth Rate During Neolithic Period”](http://www.sciencedaily.com/releases/2006/01/060103114116.htm). [Science Daily](/w/index.php?title=Science_Daily&action=edit&redlink=1). Ngày 4 tháng 1 năm 2006. Truy cập ngày 17 tháng 5 năm 2008. **Sussman, Robert W.; Hall, Roberta L. (tháng 4 năm 1972). “Child Transport, Family Size, and Increase in Human Population During the Neolithic”.** [^](#cite_ref-16) *(* [Current Anthropology](/w/index.php?title=Current_Anthropology&action=edit&redlink=1) [University of Chicago Press](/wiki/University_of_Chicago_Press)) **13**(2): 258–267. [doi](/wiki/DOI): [10.1086/201274](//dx.doi.org/10.1086%2F201274). [JSTOR](/wiki/JSTOR) [2740977](//www.jstor.org/stable/2740977). **Ferraro, Gary P. (2006).** [^](#cite_ref-17) [.](http://books.google.com/?id=isGyuX9motEC&pg=PA163&lpg=PA163&dq=labor+neolithic+population) *Cultural Anthropology: An Applied Perspective* [The Thomson Corporation](/w/index.php?title=The_Thomson_Corporation&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-495-03039-2](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-495-03039-2). Truy cập ngày 17 tháng 5 năm 2008. **Patterson, Gordon M. (1992).** [^](#cite_ref-18) [. Research & Education Association.](http://books.google.com/?id=8pKKwlEcpwYC&pg=PA7&lpg=PA7&dq=labor+surplus+neolithic+population) *The ESSENTIALS of Ancient History* [ISBN](/wiki/ISBN) [978-0-87891-704-4](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/978-0-87891-704-4). Truy cập ngày 17 tháng 5 năm 2008.
## Đọc thêm[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&veaction=edit§ion=13) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87&action=edit§ion=13)]
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|
- Ambrose, Stanley H. (ngày 2 tháng 3 năm 2001).
[“Paleolithic Technology and Human Evolution”](http://www3.isrl.uiuc.edu/~junwang4/langev/localcopy/pdf/ambrose01science.pdf)(PDF). *Science* **291**(5509): 1748–53. Truy cập ngày 10 tháng 3 năm 2007.
- Huesemann, M.H., and J.A. Huesemann (2011).
[New Society Publishers,](http://www.newtechnologyandsociety.org) *Technofix: Why Technology Won’t Save Us or the Environment*, [ISBN 0865717044](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0865717044).
- Kremer, Michael (1993). “Population Growth and Technological Change: One Million B.C. to 1990”.
*Quarterly Journal of Economics*(The MIT Press) **108**(3): 681–716. [doi](/wiki/DOI): [10.2307/2118405](//dx.doi.org/10.2307%2F2118405). [JSTOR](/wiki/JSTOR) [2118405](//www.jstor.org/stable/2118405)..
- Kevin Kelly (editor).
*What Technology Wants*. New York, Viking Press, ngày 14 tháng 10 năm 2010, hardcover, 416 pages. [ISBN 978-0-670-02215-1](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/9780670022151)
- Mumford, Lewis (2010).
*Technics and Civilization.*University of Chicago Press, [ISBN 0226550273](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0226550273).
- Rhodes, Richard (2000).
*Visions of Technology: A Century of Vital Debate about Machines, Systems, and the Human World.*Simon & Schuster, [ISBN 0684863111](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0684863111).
- Teich, A.H. (2008).
*Technology and the Future.*Wadsworth Publishing, 11th edition, [ISBN 0495570524](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0495570524).
- Wright, R.T. (2008).
*Technology.*Goodheart-Wilcox Company, 5th edition, [ISBN 1590707184](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/1590707184).

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Set-Cookie: GeoIP=US:VA:Ashburn:39.05:-77.47:v4; Path=/; secure; Domain=.wikipedia.org

Connection: close

X-Content-Type-Options: nosniff

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

X-Cache-Status: hit

P3P: CP="This is not a P3P policy! See https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:CentralAutoLogin/P3P for more info."

Via: 1.1 varnish-v4, 1.1 varnish-v4

Content-Language: vi

X-UA-Compatible: IE=Edge

X-Cache: cp1065 hit/3, cp1067 miss

Vary: Accept-Encoding,Cookie,Authorization

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Accept-Ranges: bytes


markdown:
# Giải Oscar cho phim tài liệu hay nhất
|Bài viết này
|cần thêm .
Dưới đây là danh sách các phim tài liệu đoạt
[giải Oscar](/wiki/Gi%E1%BA%A3i_Oscar). Năm ghi trong danh sách này là năm phát giải.
## Mục lục
## Các phim đoạt giải và các phim được đề cử[
[sửa](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_Oscar_cho_phim_t%C3%A0i_li%E1%BB%87u_hay_nh%E1%BA%A5t&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_Oscar_cho_phim_t%C3%A0i_li%E1%BB%87u_hay_nh%E1%BA%A5t&action=edit§ion=1)]
### Thập niên 1940[
[sửa](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_Oscar_cho_phim_t%C3%A0i_li%E1%BB%87u_hay_nh%E1%BA%A5t&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_Oscar_cho_phim_t%C3%A0i_li%E1%BB%87u_hay_nh%E1%BA%A5t&action=edit§ion=2)]
Năm 1942, có một thể loại phim tài liệu và 4 phim đoạt giải.
Từ năm 1943 chia ra 2 thể loại (phim tài liệu và phim tài liệu ngắn)
- 1943 -
[Desert Victory](/w/index.php?title=Desert_Victory&action=edit&redlink=1)
- 1944 -
[The Fighting Lady](/w/index.php?title=The_Fighting_Lady&action=edit&redlink=1)
- 1945 -
[The True Glory](/w/index.php?title=The_True_Glory&action=edit&redlink=1)
- 1946 - không phát giải
- 1947 -
[Design for Death](/w/index.php?title=Design_for_Death&action=edit&redlink=1)
- 1948 -
[The Secret Land](/w/index.php?title=The_Secret_Land&action=edit&redlink=1)
- 1949 -
[Daybreak in Udi](/w/index.php?title=Daybreak_in_Udi&action=edit&redlink=1)
### Thập niên 1950[
[sửa](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_Oscar_cho_phim_t%C3%A0i_li%E1%BB%87u_hay_nh%E1%BA%A5t&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_Oscar_cho_phim_t%C3%A0i_li%E1%BB%87u_hay_nh%E1%BA%A5t&action=edit§ion=3)]
- 1950 -
[The Titan: Story of Michelangelo](/w/index.php?title=The_Titan:_Story_of_Michelangelo&action=edit&redlink=1)
- 1951 -
[Kon-Tiki](/w/index.php?title=Kon-Tiki_(phim)&action=edit&redlink=1)
- 1952 -
[The Sea Around Us](/w/index.php?title=The_Sea_Around_Us_(phim)&action=edit&redlink=1)
- 1953 -
[The Living Desert](/w/index.php?title=The_Living_Desert&action=edit&redlink=1)
- 1954 -
[The Vanishing Prairie](/w/index.php?title=The_Vanishing_Prairie&action=edit&redlink=1)
- 1955 -
*(cũng được biết dưới tên* [Helen Keller in Her Story](/w/index.php?title=Helen_Keller_in_Her_Story&action=edit&redlink=1) *The Unconquered*)
- 1956 -
[The Silent World](/w/index.php?title=The_Silent_World&action=edit&redlink=1) *(* [Where Mountains Float](/w/index.php?title=Where_Mountains_Float&action=edit&redlink=1) [tiếng Đan Mạch](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_%C4%90an_M%E1%BA%A1ch): *Hvor bjergene sejler*) [The Naked Eye](/w/index.php?title=The_Naked_Eye&action=edit&redlink=1)
-
- 1957 -
[Albert Schweitzer](/w/index.php?title=Albert_Schweitzer_(phim)&action=edit&redlink=1)
- 1958 -
[White Wilderness](/w/index.php?title=White_Wilderness_(phim)&action=edit&redlink=1)
- 1959 -
[Serengeti Shall Not Die](/w/index.php?title=Serengeti_Shall_Not_Die&action=edit&redlink=1)
### Thập niên 1960[
[sửa](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_Oscar_cho_phim_t%C3%A0i_li%E1%BB%87u_hay_nh%E1%BA%A5t&veaction=edit§ion=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_Oscar_cho_phim_t%C3%A0i_li%E1%BB%87u_hay_nh%E1%BA%A5t&action=edit§ion=4)]
- 1960 -
[The Horse with the Flying Tail](/w/index.php?title=The_Horse_with_the_Flying_Tail&action=edit&redlink=1)
- 1961 -
*, directed by* [Sky Above and Mud Beneath](/w/index.php?title=Sky_Above_and_Mud_Beneath&action=edit&redlink=1) [Pierre-Dominique Gaisseau](/w/index.php?title=Pierre-Dominique_Gaisseau&action=edit&redlink=1) *, directed by* [La grande olimpiade](/w/index.php?title=The_Grand_Olympics&action=edit&redlink=1) [Romolo Marcellini](/w/index.php?title=Romolo_Marcellini&action=edit&redlink=1)
-
- 1962 -
[Black Fox: The Rise and Fall of Adolf Hitler](/w/index.php?title=Black_Fox:_The_Rise_and_Fall_of_Adolf_Hitler&action=edit&redlink=1)
- 1963 -
[Robert Frost: A Lover's Quarrel With the World](/w/index.php?title=Robert_Frost:_A_Lover%27s_Quarrel_With_the_World&action=edit&redlink=1)
- 1964 -
[Jacques-Yves Cousteau's World Without Sun](/w/index.php?title=Jacques-Yves_Cousteau%27s_World_Without_Sun&action=edit&redlink=1)
- 1965 -
[The Eleanor Roosevelt Story](/w/index.php?title=The_Eleanor_Roosevelt_Story&action=edit&redlink=1)
- 1966 -
[The War Game](/w/index.php?title=The_War_Game&action=edit&redlink=1)
- 1967 -
[The Anderson Platoon](/w/index.php?title=The_Anderson_Platoon&action=edit&redlink=1)
- 1968 -
*Ghi chú: Tại buổi lễ phát giải thứ 41 ngày 14.4.1969, phim* [Journey Into Self](/w/index.php?title=Journey_Into_Self&action=edit&redlink=1) *đã được công bố thắng giải. Ngày 7.5.1969, phim này bị tuyên bố là không đủ tư cách vì bị phát hiện là đã được quay trong tháng 10 năm 1967, vì thế không đủ tư cách để được trúng giải năm 1968. Phim về nhì* [Young Americans](/w/index.php?title=Young_Americans_(phim_1967)&action=edit&redlink=1) *Journey Into Self*, đã được trúng giải và được phát tượng ngày 8.5.1969.
- 1969 -
[Arthur Rubinstein - The Love of Life](/w/index.php?title=Arthur_Rubinstein_-_The_Love_of_Life&action=edit&redlink=1)
### Thập niên 1970[
[sửa](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_Oscar_cho_phim_t%C3%A0i_li%E1%BB%87u_hay_nh%E1%BA%A5t&veaction=edit§ion=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_Oscar_cho_phim_t%C3%A0i_li%E1%BB%87u_hay_nh%E1%BA%A5t&action=edit§ion=5)]
- 1970 -
[Woodstock](/w/index.php?title=Woodstock_(phim)&action=edit&redlink=1)
- 1971 -
[The Hellstrom Chronicle](/w/index.php?title=The_Hellstrom_Chronicle&action=edit&redlink=1)
- 1972 -
[Marjoe](/w/index.php?title=Marjoe&action=edit&redlink=1)
- 1973 -
[The Great American Cowboy](/w/index.php?title=The_Great_American_Cowboy&action=edit&redlink=1)
- 1974 -
[Hearts and Minds](/w/index.php?title=Hearts_and_Minds_(phim)&action=edit&redlink=1)
- 1975 -
[The Man Who Skied Down Everest](/w/index.php?title=The_Man_Who_Skied_Down_Everest&action=edit&redlink=1)
- 1976 -
[Harlan County, USA](/w/index.php?title=Harlan_County,_USA&action=edit&redlink=1)
- 1977 -
[Who Are the DeBolts? And Where Did They Get Nineteen Kids?](/w/index.php?title=Who_Are_the_DeBolts%3F_And_Where_Did_They_Get_Nineteen_Kids%3F&action=edit&redlink=1)
- 1978 -
[Scared Straight!](/w/index.php?title=Scared_Straight!&action=edit&redlink=1)
- 1979 -
[Best Boy](/w/index.php?title=Best_Boy_(phim)&action=edit&redlink=1)
### Thập niên 1980[
[sửa](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_Oscar_cho_phim_t%C3%A0i_li%E1%BB%87u_hay_nh%E1%BA%A5t&veaction=edit§ion=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_Oscar_cho_phim_t%C3%A0i_li%E1%BB%87u_hay_nh%E1%BA%A5t&action=edit§ion=6)] *directed by* **1980** [From Mao to Mozart: Isaac Stern in China](/w/index.php?title=From_Mao_to_Mozart:_Isaac_Stern_in_China&action=edit&redlink=1) [Murray Lerner](/w/index.php?title=Murray_Lerner&action=edit&redlink=1) *directed by* **1981** [Genocide](/w/index.php?title=Genocide_(phim)&action=edit&redlink=1) [Arnold Schwartzman](/w/index.php?title=Arnold_Schwartzman&action=edit&redlink=1) *directed by* **1982** [Just Another Missing Kid](/w/index.php?title=Just_Another_Missing_Kid&action=edit&redlink=1) [John Zaritsky](/w/index.php?title=John_Zaritsky&action=edit&redlink=1) *directed by* **1983** [He Makes Me Feel Like Dancin'](/w/index.php?title=He_Makes_Me_Feel_Like_Dancin%27&action=edit&redlink=1) [Emile Ardolino](/w/index.php?title=Emile_Ardolino&action=edit&redlink=1) *directed by* **1984** [The Times of Harvey Milk](/w/index.php?title=The_Times_of_Harvey_Milk&action=edit&redlink=1) [Robert Epstein](/w/index.php?title=Robert_Epstein&action=edit&redlink=1)và [Richard Schmiechen](/w/index.php?title=Richard_Schmiechen&action=edit&redlink=1) *directed by* **1985** [Broken Rainbow](/w/index.php?title=Broken_Rainbow&action=edit&redlink=1) [Maria Florio](/w/index.php?title=Maria_Florio&action=edit&redlink=1)và [Victoria Mudd](/w/index.php?title=Victoria_Mudd&action=edit&redlink=1) *and* **1986 - (tie):** [Artie Shaw: Time Is All You've Got](/w/index.php?title=Artie_Shaw:_Time_Is_All_You%27ve_Got&action=edit&redlink=1) [Down and Out in America](/w/index.php?title=Down_and_Out_in_America&action=edit&redlink=1) **1987** [The Ten-Year Lunch](/w/index.php?title=The_Ten-Year_Lunch&action=edit&redlink=1) **1988** [Hôtel Terminus: The Life and Times of Klaus Barbie](/w/index.php?title=H%C3%B4tel_Terminus:_The_Life_and_Times_of_Klaus_Barbie&action=edit&redlink=1) **1989** [Common Threads: Stories from the Quilt](/w/index.php?title=Common_Threads:_Stories_from_the_Quilt&action=edit&redlink=1)
### Thập niên 1990[
[sửa](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_Oscar_cho_phim_t%C3%A0i_li%E1%BB%87u_hay_nh%E1%BA%A5t&veaction=edit§ion=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_Oscar_cho_phim_t%C3%A0i_li%E1%BB%87u_hay_nh%E1%BA%A5t&action=edit§ion=7)] *directed by* **1990** [American Dream](/w/index.php?title=American_Dream_(phim)&action=edit&redlink=1) [Barbara Kopple](/w/index.php?title=Barbara_Kopple&action=edit&redlink=1) *directed by* **1991** [In the Shadow of the Stars](/w/index.php?title=In_the_Shadow_of_the_Stars&action=edit&redlink=1) [Allie Light](/w/index.php?title=Allie_Light&action=edit&redlink=1)và [Irving Saraf](/w/index.php?title=Irving_Saraf&action=edit&redlink=1) *directed by* **1992** [The Panama Deception](/w/index.php?title=The_Panama_Deception&action=edit&redlink=1) [Barbara Trent](/w/index.php?title=Barbara_Trent&action=edit&redlink=1)và [David Kasper](/w/index.php?title=David_Kasper&action=edit&redlink=1) *directed by* **1993** [I Am a Promise: The Children of Stanton Elementary School](/w/index.php?title=I_Am_a_Promise:_The_Children_of_Stanton_Elementary_School&action=edit&redlink=1) [Susan Raymond](/w/index.php?title=Susan_Raymond&action=edit&redlink=1) *directed by* **1994** [Maya Lin: A Strong Clear Vision](/w/index.php?title=Maya_Lin:_A_Strong_Clear_Vision&action=edit&redlink=1) [Freida Lee Mock](/w/index.php?title=Freida_Lee_Mock&action=edit&redlink=1) *directed by* **1995** [Anne Frank Remembered](/w/index.php?title=Anne_Frank_Remembered&action=edit&redlink=1) [Jon Blair](/w/index.php?title=Jon_Blair&action=edit&redlink=1) *directed by* **1996** [When We Were Kings](/w/index.php?title=When_We_Were_Kings&action=edit&redlink=1) [Leon Gast](/w/index.php?title=Leon_Gast&action=edit&redlink=1) *directed by* **1997** [The Long Way Home](/w/index.php?title=The_Long_Way_Home_(phim_1997)&action=edit&redlink=1) [Mark Jonathan Harris](/w/index.php?title=Mark_Jonathan_Harris&action=edit&redlink=1) *directed by* **1998** [The Last Days](/w/index.php?title=The_Last_Days&action=edit&redlink=1) [James Moll](/w/index.php?title=James_Moll&action=edit&redlink=1) *by* **1999** [One Day in September](/w/index.php?title=One_Day_in_September&action=edit&redlink=1) [Kevin MacDonald](/w/index.php?title=Kevin_Macdonald_(director)&action=edit&redlink=1)
### Thập niên 2000[
[sửa](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_Oscar_cho_phim_t%C3%A0i_li%E1%BB%87u_hay_nh%E1%BA%A5t&veaction=edit§ion=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_Oscar_cho_phim_t%C3%A0i_li%E1%BB%87u_hay_nh%E1%BA%A5t&action=edit§ion=8)] **2000: Into the Arms of Strangers: Stories of the Kindertransport – Mark Jonathan Harris và Deborah Oppenheimer** *–* [Legacy](/w/index.php?title=Legacy_(phim_2000)&action=edit&redlink=1) [Tod Lending](/w/index.php?title=Tod_Lending&action=edit&redlink=1) *–* [Long Night's Journey into Day](/w/index.php?title=Long_Night%27s_Journey_into_Day&action=edit&redlink=1) [Deborah Hoffmann](/w/index.php?title=Deborah_Hoffmann&action=edit&redlink=1)và [Frances Reid](/w/index.php?title=Frances_Reid&action=edit&redlink=1) *–* [Scottsboro: An American Tragedy](/w/index.php?title=Scottsboro:_An_American_Tragedy&action=edit&redlink=1) [Daniel Anker](/w/index.php?title=Daniel_Anker&action=edit&redlink=1)và [Barak Goodman](/w/index.php?title=Barak_Goodman&action=edit&redlink=1) *–* [Sound and Fury](/w/index.php?title=Sound_and_Fury&action=edit&redlink=1) [Josh Aronson](/w/index.php?title=Josh_Aronson&action=edit&redlink=1)và [Roger Weisberg](/w/index.php?title=Roger_Weisberg&action=edit&redlink=1) **2001: Murder on a Sunday Morning (Un coupable idéal) – Jean-Xavier de Lestrade và Denis Poncet** *–* [Children Underground](/w/index.php?title=Children_Underground&action=edit&redlink=1) [Edet Belzberg](/w/index.php?title=Edet_Belzberg&action=edit&redlink=1) *–* [LaLee's Kin: The Legacy of Cotton](/w/index.php?title=LaLee%27s_Kin:_The_Legacy_of_Cotton&action=edit&redlink=1) [Deborah Dickson](/w/index.php?title=Deborah_Dickson&action=edit&redlink=1)và [Susan Frömke](/w/index.php?title=Susan_Fr%C3%B6mke&action=edit&redlink=1) *–* [Promises](/w/index.php?title=Promises_(phim)&action=edit&redlink=1) [B.Z. Goldberg](/w/index.php?title=B.Z._Goldberg&action=edit&redlink=1)và [Justine Shapiro](/w/index.php?title=Justine_Shapiro&action=edit&redlink=1) *–* [War Photographer](/w/index.php?title=War_Photographer&action=edit&redlink=1) [Christian Frei](/w/index.php?title=Christian_Frei&action=edit&redlink=1) **2002: Bowling for Columbine – Michael Donovan và Michael Moore** *–* [Daughter from Danang](/wiki/Daughter_from_Danang) [Gail Dolgin](/w/index.php?title=Gail_Dolgin&action=edit&redlink=1)và [Vicente Franco](/w/index.php?title=Vicente_Franco&action=edit&redlink=1) *–* [Prisoner of Paradise](/w/index.php?title=Prisoner_of_Paradise&action=edit&redlink=1) [Malcolm Clarke](/w/index.php?title=Malcolm_Clarke&action=edit&redlink=1)và [Stuart Sender](/w/index.php?title=Stuart_Sender&action=edit&redlink=1) *–* [Spellbound](/w/index.php?title=Spellbound_(documentary)&action=edit&redlink=1) [Jeffrey Blitz](/w/index.php?title=Jeffrey_Blitz&action=edit&redlink=1)và [Sean Welch](/w/index.php?title=Sean_Welch&action=edit&redlink=1) *–* [Winged Migration (Le peuple migrateur)](/w/index.php?title=Le_Peuple_migrateur&action=edit&redlink=1) [Jacques Perrin](/w/index.php?title=Jacques_Perrin&action=edit&redlink=1) * directed by 2003 * [The Fog of War](/w/index.php?title=The_Fog_of_War&action=edit&redlink=1) [Errol Morris](/w/index.php?title=Errol_Morris&action=edit&redlink=1) **2004: Born into Brothels – Ross Kauffman và Zana Briski** *–* [The Story of the Weeping Camel (Die Geschichte vom weinenden Kamel)](/w/index.php?title=The_Story_of_the_Weeping_Camel&action=edit&redlink=1) [Byambasuren Davaa](/w/index.php?title=Byambasuren_Davaa&action=edit&redlink=1)và [Luigi Falorni](/w/index.php?title=Luigi_Falorni&action=edit&redlink=1) *–* [Super Size Me](/w/index.php?title=Super_Size_Me&action=edit&redlink=1) [Morgan Spurlock](/w/index.php?title=Morgan_Spurlock&action=edit&redlink=1) *–* [Tupac: Resurrection](/w/index.php?title=Tupac:_Resurrection&action=edit&redlink=1) [Karolyn Ali](/w/index.php?title=Karolyn_Ali&action=edit&redlink=1)và [Lauren Lazin](/w/index.php?title=Lauren_Lazin&action=edit&redlink=1) *–* [Twist of Faith](/w/index.php?title=Twist_of_Faith&action=edit&redlink=1) [Kirby Dick](/w/index.php?title=Kirby_Dick&action=edit&redlink=1)và [Eddie Schmidt](/w/index.php?title=Eddie_Schmidt&action=edit&redlink=1) **2005: March of the Penguins (La marche de l'empereur) – Luc Jacquet** *–* [Darwin's Nightmare](/w/index.php?title=Darwin%27s_Nightmare&action=edit&redlink=1) [Hubert Sauper](/w/index.php?title=Hubert_Sauper&action=edit&redlink=1) *–* [Enron: The Smartest Guys in the Room](/w/index.php?title=Enron:_The_Smartest_Guys_in_the_Room&action=edit&redlink=1) [Alex Gibney](/w/index.php?title=Alex_Gibney&action=edit&redlink=1)và [Jason Kliot](/w/index.php?title=Jason_Kliot&action=edit&redlink=1) *–* [Murderball](/w/index.php?title=Murderball_(documentary)&action=edit&redlink=1) [Henry Alex Rubin](/w/index.php?title=Henry_Alex_Rubin&action=edit&redlink=1)và [Dana Adam Shapiro](/w/index.php?title=Dana_Adam_Shapiro&action=edit&redlink=1) *–* [Street Fight](/w/index.php?title=Street_Fight_(phim)&action=edit&redlink=1) [Marshall Curry](/w/index.php?title=Marshall_Curry&action=edit&redlink=1) **2006: An Inconvenient Truth – Davis Guggenheim** *–* [Deliver Us from Evil](/w/index.php?title=Deliver_Us_from_Evil_(phim_2006)&action=edit&redlink=1) [Amy Berg](/w/index.php?title=Amy_Berg&action=edit&redlink=1)và [Frank Donner](/w/index.php?title=Frank_Donner&action=edit&redlink=1) *–* [Iraq in Fragments](/w/index.php?title=Iraq_in_Fragments&action=edit&redlink=1) [James Longley](/w/index.php?title=James_Longley&action=edit&redlink=1)và [Yahya Sinno](/w/index.php?title=Yahya_Sinno&action=edit&redlink=1) *–* [Jesus Camp](/w/index.php?title=Jesus_Camp&action=edit&redlink=1) [Heidi Ewing](/w/index.php?title=Heidi_Ewing&action=edit&redlink=1)và [Rachel Grady](/w/index.php?title=Rachel_Grady&action=edit&redlink=1) *–* [My Country, My Country](/w/index.php?title=My_Country,_My_Country&action=edit&redlink=1) [Jocelyn Glatzer](/w/index.php?title=Jocelyn_Glatzer&action=edit&redlink=1)và [Laura Poitras](/w/index.php?title=Laura_Poitras&action=edit&redlink=1) **2007:** [Taxi to the Dark Side](/w/index.php?title=Taxi_to_the_Dark_Side&action=edit&redlink=1) **– Alex Gibney và Eva Orner** *–* [No End in Sight](/w/index.php?title=No_End_in_Sight&action=edit&redlink=1) [Charles Ferguson](/w/index.php?title=Charles_Ferguson&action=edit&redlink=1)và [Audrey Marrs](/w/index.php?title=Audrey_Marrs&action=edit&redlink=1) *–* [Operation Homecoming: Writing the Wartime Experience](/w/index.php?title=Operation_Homecoming:_Writing_the_Wartime_Experience&action=edit&redlink=1) [Richard Robbins](/w/index.php?title=Richard_Robbins&action=edit&redlink=1) *–* [Sicko](/w/index.php?title=Sicko&action=edit&redlink=1) [Michael Moore](/w/index.php?title=Michael_Moore&action=edit&redlink=1)và [Meghan O'Hara](/w/index.php?title=Meghan_O%27Hara&action=edit&redlink=1) *–* [War/Dance](/w/index.php?title=War/Dance&action=edit&redlink=1) [Sean Fine](/w/index.php?title=Sean_Fine&action=edit&redlink=1)và [Andrea Nix](/w/index.php?title=Andrea_Nix&action=edit&redlink=1) **2008:** *–* [The Betrayal (Nerakhoon)](/w/index.php?title=Nerakhoon_(The_Betrayal)&action=edit&redlink=1) [Ellen Kuras](/w/index.php?title=Ellen_Kuras&action=edit&redlink=1)và [Thavisouk Phrasavath](/w/index.php?title=Thavisouk_Phrasavath&action=edit&redlink=1) *–* [Encounters at the End of the World](/w/index.php?title=Encounters_at_the_End_of_the_World&action=edit&redlink=1) [Werner Herzog](/w/index.php?title=Werner_Herzog&action=edit&redlink=1)và [Henry Kaiser](/w/index.php?title=Henry_Kaiser&action=edit&redlink=1) *–* [The Garden](/w/index.php?title=The_Garden_(phim_2008)&action=edit&redlink=1) [Scott Hamilton Kennedy](/w/index.php?title=Scott_Hamilton_Kennedy&action=edit&redlink=1) *–* [Man on Wire](/w/index.php?title=Man_on_Wire&action=edit&redlink=1) [Simon Chinn](/w/index.php?title=Simon_Chinn&action=edit&redlink=1)và [James Marsh](/w/index.php?title=James_Marsh&action=edit&redlink=1) *–* [Trouble the Water](/w/index.php?title=Trouble_the_Water&action=edit&redlink=1) [Carl Deal](/w/index.php?title=Carl_Deal&action=edit&redlink=1)và [Tia Lessin](/w/index.php?title=Tia_Lessin&action=edit&redlink=1) **2009:** [The Cove](/w/index.php?title=The_Cove_(phim)&action=edit&redlink=1) **–** [Louie Psihoyos](/w/index.php?title=Louie_Psihoyos&action=edit&redlink=1) và [Fisher Stevens](/w/index.php?title=Fisher_Stevens&action=edit&redlink=1)
-
*– Anders Østergaard và Lise Lense-Møller* [Burma VJ](/w/index.php?title=Burma_VJ&action=edit&redlink=1) *– Robert Kenner và Elise Pearlstein* [Food, Inc.](/wiki/Food,_Inc.) *– Judith Ehrlich and Rick Goldsmith* [The Most Dangerous Man in America: Daniel Ellsberg and the Pentagon Papers](/w/index.php?title=The_Most_Dangerous_Man_in_America:_Daniel_Ellsberg_and_the_Pentagon_Papers&action=edit&redlink=1) *– Rebecca Cammisa* [Which Way Home](/w/index.php?title=Which_Way_Home&action=edit&redlink=1)
-
### Thập niên 2010[
[sửa](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_Oscar_cho_phim_t%C3%A0i_li%E1%BB%87u_hay_nh%E1%BA%A5t&veaction=edit§ion=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3i_Oscar_cho_phim_t%C3%A0i_li%E1%BB%87u_hay_nh%E1%BA%A5t&action=edit§ion=9)] **2010:** * – Inside Job* [Charles H. Ferguson](/w/index.php?title=Charles_H._Ferguson&action=edit&redlink=1)và [Audrey Marrs](/w/index.php?title=Audrey_Marrs&action=edit&redlink=1)
-
*–* [Exit Through the Gift Shop](/w/index.php?title=Exit_Through_the_Gift_Shop&action=edit&redlink=1) [Banksy](/wiki/Banksy)và [Jaimie D'Cruz](/w/index.php?title=Jaimie_D%27Cruz&action=edit&redlink=1) *–* [Gasland](/w/index.php?title=Gasland&action=edit&redlink=1) [Josh Fox](/w/index.php?title=Josh_Fox&action=edit&redlink=1)and Trish Adlesic *–* [Restrepo](/w/index.php?title=Restrepo_(film)&action=edit&redlink=1) [Tim Hetherington](/w/index.php?title=Tim_Hetherington&action=edit&redlink=1)và [Sebastian Junger](/w/index.php?title=Sebastian_Junger&action=edit&redlink=1) *–* [Waste Land](/w/index.php?title=Waste_Land_(film)&action=edit&redlink=1) [Lucy Walker](/w/index.php?title=Lucy_Walker_(director)&action=edit&redlink=1)and Angus Aynsley
-
**2011:** *–* [Undefeated](/w/index.php?title=Undefeated_(2011_film)&action=edit&redlink=1) [TJ Martin](/w/index.php?title=TJ_Martin&action=edit&redlink=1), [Dan Lindsay](/w/index.php?title=Dan_Lindsay&action=edit&redlink=1)và [Richard Middlemas](/w/index.php?title=Richard_Middlemas&action=edit&redlink=1) **2012:** *–* [Searching for Sugar Man](/w/index.php?title=Searching_for_Sugar_Man&action=edit&redlink=1) [Malik Bendjelloul](/w/index.php?title=Malik_Bendjelloul&action=edit&redlink=1)và [Simon Chinn](/w/index.php?title=Simon_Chinn&action=edit&redlink=1) *– Emad Burnat and* [5 Broken Cameras](/w/index.php?title=5_Broken_Cameras&action=edit&redlink=1) [Guy Davidi](/w/index.php?title=Guy_Davidi&action=edit&redlink=1) *-* [The Gatekeepers](/w/index.php?title=The_Gatekeepers_(film)&action=edit&redlink=1) [Dror Moreh](/w/index.php?title=Dror_Moreh&action=edit&redlink=1), Philippa Kowarsky, and Estelle Fialon *-* [How to Survive a Plague](/w/index.php?title=How_to_Survive_a_Plague&action=edit&redlink=1) [David France](/w/index.php?title=David_France_(writer)&action=edit&redlink=1)and Howard Gertler *-* [The Invisible War](/w/index.php?title=The_Invisible_War&action=edit&redlink=1) [Kirby Dick](/w/index.php?title=Kirby_Dick&action=edit&redlink=1)và [Amy Ziering](/w/index.php?title=Amy_Ziering&action=edit&redlink=1)
-

X-Cache: cp1066 hit/1, cp1067 miss


markdown:
*Musa nagensium*
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|Musa nagensium
|
|![]()
[Phân loại khoa học](/wiki/Ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_sinh_h%E1%BB%8Dc) [Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Plantae](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt) [Angiospermae](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_hoa) [Monocots](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_m%E1%BB%99t_l%C3%A1_m%E1%BA%A7m) [Commelinids](/wiki/Nh%C3%A1nh_Th%C3%A0i_l%C3%A0i) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Zingiberales](/wiki/Zingiberales) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) [Musaceae](/wiki/Musaceae) [Chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *genus*) [Musa](/wiki/Musa_(chi)) [Loài](/wiki/Lo%C3%A0i)( *species*) **M. nagensium** [Danh pháp hai phần](/wiki/Danh_ph%C3%A1p_hai_ph%E1%BA%A7n) *Musa nagensium* [Prain](/w/index.php?title=David_Prain&action=edit&redlink=1) [[1]](#cite_note-1) * là một loài Musa nagensium* [thực vật có hoa](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_hoa)trong họ [Musaceae](/wiki/Musaceae). Loài này được Prain miêu tả khoa học đầu tiên năm 1904. [[2]](#cite_note-2)
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Musa_nagensium&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Musa_nagensium&action=edit§ion=1)] **Prain, D. (1904) Musa nagensium,** [^](#cite_ref-1) *Journal of the Asiatic Society of Bengal*, 73 (2): 22 **The Plant List (2010).** [^](#cite_ref-2) [“](http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-254878). Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2013. *Musa nagensium*”
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Musa_nagensium&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Musa_nagensium&action=edit§ion=2)]
Phương tiện liên quan tới
[Musa nagensium](https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Musa_nagensium)tại [Wikimedia Commons](/wiki/Wikimedia_Commons)
Dữ liệu liên quan tới
[Musa nagensium](https://species.wikimedia.org/wiki/Musa_nagensium)tại [Wikispecies](/wiki/Wikispecies) [Vườn thực vật hoàng gia Kew](/wiki/V%C6%B0%E1%BB%9Dn_th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_ho%C3%A0ng_gia_Kew); [Đại học Harvard](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_Harvard); [Australian Plant Name Index](/wiki/Australian_Plant_Name_Index)(biên tập). [“Musa nagensium”](http://www.ipni.org/ipni/idPlantNameSearch.do?id=797587-1). *. Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2013.* [International Plant Names Index](/wiki/International_Plant_Names_Index)

WARC-Truncated: length

X-Cache-Status: miss

X-Cache: cp1067 miss, cp1067 miss