markdown:
[Nautilus](http://nautil.us/issue/50/emergence/how-we-really-tamed-the-dog)
Biên dịch: Bích | Hiệu đính: EvoLit
09/09/2017
Giả như bạn muốn tạo nên một chú chó từ đầu đến cuối. Thứ gì sẽ là thành phần chính trong công thức chế tạo của bạn? Chắc chắn phải bao gồm sự trung thành và trí thông minh. Và cả sự đáng yêu nữa, có thể là một cặp mắt hiền lành và một cái đuôi xoăn xoăn, xù xù, luôn vung vẫy hân hoan mỗi khi đánh hơi thấy sự xuất hiện của bạn. Và bạn có thể sẽ cho cho thêm một bộ lông lốm đốm giống của chó lai, một bộ lông như muốn nói rằng, “Ừ thì tôi có thể không đẹp đẽ, nhưng bạn biết tôi yêu bạn và cần bạn.”
Bạn không cần phải bận tâm làm điều đó vì Lyudmila Trut và Dmitri Belyaev đã làm việc đó thay bạn. Tạo ra một con chó hoàn hảo. Ngoại trừ việc nó không phải là một con chó mà là một con cáo. Một con cáo đã được thuần hóa. Họ đã tạo ra nó một cách nhanh chóng, nhanh một cách đáng kinh ngạc đối với việc tạo một sinh vật hoàn toàn mới. Họ đã thành công trong vòng chưa đến 60 năm, khoảng thời gian này so với thời gian mà chó sói được thuần thành chó nhà thì chỉ như một cái chớp mắt. Họ đã làm được điều đó dưới cái lạnh tưởng như không thể chịu nổi của Siberia, nơi nhiệt độ thường là âm 40 độ C. Tại đây, Lyudmila, và trước đó là Dmintri, đã thực hiện một trong những thí nghiệm lâu nhất và đáng ngạc nhiên nhất từng có về hành vi và sự tiến hóa.
Bây giờ hãy cùng trở về năm 1974. Trong một buổi sáng mùa xuân tinh khôi, khô thoáng và lành lạnh, với mặt trời tỏa nắng trong nền tuyết, Lyudmila cùng một con cáo con đặc biệt có tên Pushinka chuyển đến một ngôi nhà nằm bên rìa của một trang trại cáo thí nghiệm tại Novosibirsk, Siberia. Pushinka là một cô cáo cái xinh đẹp với đôi mắt đen sắc sảo, bộ lông đen ánh bạc với một mảng lông trắng chạy dọc bên má trái. Nó chỉ vừa mới qua sinh nhật đầu tiên, và hành động rất thuần cùng với cách thể hiện tình cảm như một chú chó của nó khiến ai trong trang trại cáo cũng đều yêu quý. Lyudmila và Dmitri Belyaev, một nhà khoa học đồng nghiệp và cũng là một người thầy, quyết định rằng đã đến lúc kiểm tra xem liệu rằng Pushinka có thuần tính tới mức hoàn toàn có thể làm một bước tiến nhảy vọt để trở thành một con vật nuôi thật sự không. Liệu con cáo nhỏ này có thể thực sự sống chung một nhà với con người?
Dmitri Belyaev là một nhà khoa học có tầm nhìn rộng, một nhà di truyền học làm việc trong nền công nghiệp lông thú thương mại vô cùng quan trọng đối với nước Nga. Những nghiên cứu về di truyền học bị cấm cản rất nghiêm ngặt vào thời điểm khi Belyaev bắt đầu sự nghiệp của mình, và ông ấy chấp nhận làm việc trong nền công nghiệp sản xuất lông thú vì ông ấy có thể tiếp tục tiến hành những nghiên cứu của mình dưới lớp vỏ của công việc đó. Hai mươi hai năm trước ngày Pushinka được sinh ra, ông đã tiến hành một cuộc thí nghiệm chưa từng có tiền lệ trong ngành nghiên cứu hành vi của động vật. Ông ấy bắt đầu tạo giống cáo thuần. Ông muốn mô phỏng lại quá trình thuần hóa chó sói thành chó nuôi đối với loài cáo lông xám, một loài anh em họ hàng gần với chó sói. Nếu ông có thể biến một con cáo thành một con vật như chó nhà, ông có thể hóa giải được câu đố hóc búa từ lâu: sự thuần hóa đã diễn ra như thế nào. Thậm chí ông còn có thể gặt hái những hiểu biết sâu sắc về quá trình tiến hóa của loài người; vì sau tất cả, chúng ta về cơ bản là một loài linh trưởng đã được thuần hóa.
Những hóa thạch có thể mang lại những manh mối về thời điểm và nơi sự thuần hóa diễn ra, và một cái nhìn sơ qua về các giai đoạn trong quá trình biến đổi của những loài vật. Tuy nhiên, chúng không thể giải thích bằng cách nào sự thuần hóa lại diễn ra. Sao những con thú hoang dại, cực kì không ưa việc tiếp xúc với loài người lại trở nên ngoan ngoãn đến mức con người có thể bắt đầu nuôi chúng? Bằng cách nào mà tổ tiên hoang dã của chúng ta bắt đầu thay đổi để thành con người? Thuần hóa một loài vật hoang dã bằng cách bắt cặp nhưng con thuần tính nhất trong số chúng với nhau là một thí nghiệm thực tế có thể đem đến câu trả lời.
Kế hoạch của Belyaev cho thí nghiệm này rất táo bạo. Sự thuần hóa một loài vật được cho là sẽ diễn ra một cách từ từ, trong nhiều nghìn năm. Làm sao ông có thể kì vọng kết quả đáng kể ngay cả khi thí nghiệm diễn ra trong nhiều thập kỉ? Dù thế nhưng giờ chúng ta có một con cáo như Pushinka, nó gần giống chó đến mức nó biết chạy đến khi nghe thấy người gọi tên mình và có thể thả trong trang trại mà không cần đến dây xích. Nó theo đuôi những người làm việc ở trại cáo trong lúc họ đang làm việc, và nó cũng thích đi dạo cùng Lyudmila trên con đường quê yên tĩnh chạy ngang qua nông trại ở ngoài ngoại ô Novosibirsk. Và Pushinka chỉ là một trong số hàng trăm con cáo đầy tình cảm mà họ đã gây giống bằng cách chọn lọc đặc tính hiền lành.
Bằng việc chuyển vào ngôi nhà bên rìa nông trại cùng với Pushinka, Lyudmila đã mang thí nghiệm với loài cáo sang một lãnh địa chưa từng có. Sự chọn lọc gen trong 15 năm của họ cuối cùng cũng đã mang lại kết quả. Bây giờ, Lyudmila và Belyaev muốn tìm hiểu xem khi sống cùng với Lyudmila, Pushinka liệu có phát triển mối liên kết đặc biệt nào với cô giống như mối liên kết giữa những chú chó với chủ của chúng. Loại trừ những loài thú cưng ra, phần lớn những con vật được thuần hóa đều không có mối quan hệ gần gũi đối với loài người, và đến giờ tình cảm mạnh mẽ và trung thành nhất vẫn là giữa chủ và chó. Điều gì đã tạo nên sự khác biệt? Có phải mối liên hệ mật thiết giữa người và vật đã phát triển trong thời gian dài? Hay là tình cảm dành cho người là một sự thay đổi xảy ra nhanh chóng, giống như những thay đổi khác mà họ đã quan sát được ở những chú cáo? Việc sống chung với loài người liệu có diễn ra dễ dàng đối với một con cáo được nuôi giống để trở nên thuần tính?
Rất nhiều trong số những con vật đã được thuần hóa đều giữ được những nét ngoại hình như lúc còn nhỏ cho tới tận sau khi chúng đã trưởng thành, ví như những đôi tai cụp, đuôi xoăn tít và khuôn mặt trẻ con.
Khi Belyaev bắt đầu cuộc thí nghiệm ở cáo, những hiểu biết về quá trình thuần hóa gần như bằng không. Tại sao có rất ít loài vật – tổng cộng chỉ khoảng vài chục trong số hàng triệu loài – được thuần hóa? Phần lớn các loài được thuần hóa là động vật có vú, tuy nhiên cũng có vài loài là chim hay cá, và một vài loài côn trùng, bao gồm tằm và ong. Rồi còn câu hỏi tại sao nhiều sự thay đổi ở các loài động vật có vú được thuần hóa lại giống nhau đến thế. Như Darwin chỉ ra, phần lớn chúng có những đốm màu khác nhau ở lông và các phần da khác. Rất nhiều trong số những con vật đã được thuần hóa đều giữ được những nét ngoại hình như lúc còn nhỏ cho tới tận sau khi chúng đã trưởng thành, ví như những đôi tai cụp, đuôi xoăn tít và khuôn mặt trẻ con – được gọi là các đặc tính ấu nhi – những đặc điểm này ở những con non của nhiều loài khiến chúng trông thật đáng yêu, trong khi cùng một độ tuổi, những người anh em hoang dã của nó đã lớn và già dặn hơn rất nhiều. Tại sao những đặc trưng này lại được chọn lựa bởi những người nuôi giống? Những người nông dân nuôi bò, rốt cuộc, chả có lợi lộc gì từ việc con bò của họ có đốm đen trắng trên bộ da. Tại sao những người nuôi lợn lại phải quan tâm đến việc lợn nhà họ có đuôi xoắn hay không chứ?
Một nét tương đồng khác giữa các loài vật nuôi liên quan đến khả năng sinh sản của chúng. Tất cả những động vật có vú hoang dã sinh sản trong một thời điểm thuận lợi nhất định trong năm, và mỗi năm chỉ có một lần như thế. Đối với một số loài, thời điểm đó chỉ giới hạn trong vỏn vẹn có vài ngày, trong khi đối với một số loài khác, nó có thể kéo dài hàng tuần đến hàng tháng trời. Ví dụ, chó sói sinh sản vào giữa tháng Giêng đến tháng Ba. Mùa sinh sản đối với cáo là từ tháng Giêng đến cuối tháng Hai. Khoảng thời gian này trùng với thời điểm thuận lợi nhất trong năm để sinh tồn; những con non được sinh ra khi nhiệt độ, lượng ánh sáng và sự dồi dào của thức ăn mang lại cơ hội tốt nhất để có một khởi đầu thuận lợi trong thế giới này. Ngược lại đối với một số loài vật nuôi khác, việc tìm kiếm bạn tình có thể diễn ra vào bất kì thời điểm nào trong năm, và với nhiều loài, có thể có nhiều hơn một mùa giao phối một năm. Tại sao sự thuần hóa có thể dẫn đến sự thay đổi lớn như thế trong cơ chế sinh sản của động vật?
![ ](http://zeally.net/wp-content/uploads/2017/09/wolf-1992716_960_720-810x540.jpg)
Một ý tưởng tồn tại từ lâu về việc thuần hóa chó sói cho rằng con người đã nuôi những con chó sói con, có thể họ đã chọn những con trông đặc biệt đáng yêu, với vẻ mặt và đặc điểm cơ thể trẻ con nhất. Nhưng nếu như chính là những con sói, chứ không phải con người đã bắt đầu mối liên hệ này thì sao? Những con sói có bản tính dạn người hơn đồng loại có thể đã bắt đầu dấn thân vào những nơi trú ẩn của con người để kiếm thức ăn trước tiên. Cũng có thể, do chúng là những động vật sống về đêm, chúng sẽ lẻn vào khu lều trại vào ban đêm khi tổ tiên chúng ta đang ngủ. Hoặc có thể chúng đã học được cách kiếm ăn bằng việc theo sát những đoàn người đi săn. Rất dễ để giải thích lý do tại sao những con chó sói tương đối thoải mái với sự hiện diện của con người – những cá thể bán thuần một cách tự nhiên – lại làm như thế: con người đem lại nguồn thức ăn đáng tin cậy hơn là thiên nhiên hoang dã. Nhưng tại sao những nhóm người tiền sử lại chấp nhận để cho những con sói lọt bên trong nơi bất khả xâm phạm của mình? Chó sói trong hành trình trở thành chó nuôi hẳn đã giúp con người trong việc săn bắn và đóng vai trò như những người lính gác, cảnh báo trước những mối nguy hiểm sắp đến. Nhưng chắc hẳn phải có một giai đoạn trước đó nữa trong qua trình biến đổi, khi chúng chưa thể thực hiện những chức năng đó một cách đặc biệt xuất sắc. Nếu việc thuần hóa cáo lông bạc thực sự mô phỏng lại quá trình thuần hóa chó sói, thì có thể những hành động quan tâm đáng yêu như những con cáo thuần trước đây cũng đã diễn ra ở chó sói. Và có thể, chính vì lí do đó mà chúng trở nên thu hút hơn trong mắt của tổ tiên chúng ta.
Nhưng điều gì đã thúc đẩy sự hình thành những thay đổi trong hành vi của chó sói? Lyudmila rất tích cực trong việc chọn lựa những con cáo thuần nhất để nhân giống. Liệu có thể tin tưởng rằng loài người trước đây cũng chủ động phối cặp những con sói giống như thế không? Có thể là họ không cần phải làm điều đó. Chọn lọc tự nhiên có thể đã ưu ái những con sói có thể tiến vào được nguồn thức ăn đáng tin của con người. Những con sói thân thiện hơn với con người cũng có thể đã lại gần hơn với những con sói khác cũng kiếm ăn loanh quanh nơi ở của người, từ đó chọn bạn tình là những con sói khác cũng bán thuần giống mình. Điều này hẳn tạo nên động lực chọn lọc hoàn toàn mới: thuần tính – tiêu chuẩn đã được áp dụng trong thí nghiệm với loài cáo. Trong khi Lyudmila và Belyaev đang thử nghiệm với loài cáo, áp lực chọn lọc thiên về tính thuần này hẳn đã đủ tạo nên những thay đổi mà họ nhìn thấy được ở những con cáo thuần tính nhất của mình. Quá trình này ở chó sói được cho là diễn ra lâu hơn so với trong thí nghiệm chọn lọc nhân tạo của Lyudmila, tuy nhiên những động lực cơ bản rong hai quá trình là giống nhau.
Một ngày tháng Năm năm 1967, sau khi Dmitri đã xem hết những dữ liệu của Lyudmila về những con cáo thế hệ thứ bảy, ông ấy hào hứng gọi cô đến văn phòng. Ông ấy kể với Lyudmila rằng ông đã không ngủ suốt đêm vì mải suy nghĩ. Ông đã nảy ra ý tưởng cho câu hỏi điều gì đã dẫn đến sự thay đổi ở loài cáo và yêu cầu cô tập hợp một số đồng nghiệp tại văn phòng của ông. Khi họ đã đến ổn định, ông nói, “Mọi người, tôi nghĩ tôi đã bắt đầu hiểu được những gì chúng ta đã quan sát được qua thí nghiệm thuần hóa này.”
Belyaev nhận ra phần lớn thay đổi họ đã thấy ở cáo bao gồm thay đổi về thời điểm mà các đặc tính sẽ xuất hiện hoặc biến mất. Nhiều trong số các thay đổi mà họ thấy được ở những con cáo thuần hơn bao gồm việc giữ được những đặc trưng của con non lâu hơn bình thường. Những tiếng rên ư ử là một hành động rất trẻ con mà bình thường sẽ biến mất khi con cáo đã trưởng thành. Tính dịu dàng cũng thế; những con cáo con khi mới sinh ra thường rất điềm tĩnh, nhưng khi chúng lớn lên, chúng thường trở nên dễ kích động.Sự thay đổi về thời gian cũng xảy ra với cơ quan sinh sản của con cái. Chúng sẵn sàng cho việc bắt cặp từ sớm hơn và giai đoạn này cũng kéo dài lâu hơn.
Hormone được biết đến là có liên quan đến điều chỉnh thời điểm phát triển và cơ quan sinh sản. Chúng cũng chi phối mức độ căng thẳng, hay điềm tĩnh. Dmitri chắc chắn rằng những thay đổi trong việc sản sinh hormone đang dần diễn ra ở những con cáo thuần, và ông cũng chắc chắn rằng hormone có vai trò trung tâm trong quá trình thuần hóa. Nếu điều này là đúng, nó có thể giải thích được tại sao vật nuôi trông non hơn những người họ hàng hoang dã của mình, cũng như tại sao chúng có thể sinh sản ngoài mùa giao phối, và tại sao chúng lại rất hiền lành khi ở cạnh chúng ta.
Sự khám phá ra hormone từ thời điểm bắt đầu thế kỉ 20 đã làm chấn động nền tảng của ngành sinh học động vật. Vào thời điểm đó, sự vận hành cơ bản của hệ thần kinh chỉ mới bắt đầu được hệ thống lại với nhau, não bộ và hệ thần kinh được cho là một hệ thống liên lạc điều khiển hành vi của động vật. Nhưng với khám phá về hormone thì hóa ra cơ thể của chúng ta được điều khiển bởi một hệ thống truyền tin hóa học vận hành trong mạch máu, chứ không phải ở các dây thần kinh. Hormone được phát hiện đầu tiên chính là secretin, hormone tham gia và sự tiêu hóa. Không lâu sau đó, adrenaline (hay còn được gọi là epinephrine) được phát hiện và được đặt cho cái tên adrenaline là vì nó được tạo ra bởi một trong số tuyến thượng thận (adrenal glands.) Ngày càng nhiều loại hormone được phát hiện liên tục. Vào Giáng Sinh năm 1914, thyoxin – một hormone được sản sinh bởi tuyến giáp trạng – được phát hiện. Vào những năm 20 và 30 thế kỉ 20, testosterone, estrogen, và progesterone cùng với chức năng của chúng trong việc điều chỉnh hoạt động sinh sản được tìm thấy. Dần dần những nghiên cứu đã chỉ ra rằng những thay đổi trong số lượng hormone có thể làm gián đoạn đáng kể chu kì sinh sản bình thường, và cuối cùng dẫn đến sự ra đời của thuốc tránh thai, thứ đã được bán ra thị trường vào năm 1957.
Hai loại hormone tuyến tượng thận khác là cortisone và cortisol, được phát hiện vào giữa những năm 40 thế kỉ 20, và cùng với adrenaline, chúng được gắn cho cái tên hormone căng thẳng (stress hormone) vì chúng điều khiển mức độ căng thẳng. Người ta đã phát hiện rằng lượng adrenaline và cortisol sẽ tăng vọt khi phát hiện mối nguy hiểm, yếu tố quyết định đến phản ứng “fight or flight
[1](#footnote-1-2184)” (Tạm dịch: “chiến hay chạy”.) Vào năm 1958, việc phân tách ra một loại hormone khác có tên melatonin được công bố. Loại hormone này được sản sinh bởi tuyến tùng, ngoài việc tác động đến sắc tố da, nó còn đóng vai trò quan trọng trong việc điều chỉnh thói quen đi ngủ và cả thời gian của chu kì sinh sản.
Những nghiên cứu cũng cho thấy rằng rất hiếm, nếu không muốn nói là chưa bao giờ, có loại hormone nào có ảnh hưởng đơn lẻ lên cơ thể. Phần lớn các hormone ảnh hưởng đến một loạt các đặc tính về hành vi và hình thái khác nhau. Ví dụ, testosterone không chỉ tham gia vào sự phát triển của tinh hoàn mà còn liên quan đến những hành vi kích động và cả sự phát triển của cơ bắp, khối lượng xương, lông cơ thể và nhiều đặc điểm khác.
Dmitri đã nghiên cứu các tài liệu về hormone và ông biết rằng nghiên cứu đã cho thấy rằng việc sản xuất hormone được quy định bởi gen, dù chưa rõ là bằng cách nào. Ông cho rằng những gen hay sự tổ hợp gen quy định việc sản sinh hormone có thể là nguyên nhân của nhiều – có thể là tất cả – những thay đổi mà họ quan sát được ở những con cáo thuần tính. Sự chọn lọc nhắm đến sự thuần tính đã khơi mào cho những thay đổi trong cách hoạt động của gen. Chọn lọc tự nhiên đã cố định những thành tố hormone tạo nên một con cáo và hành vi của nó trong tự nhiên. Và giờ đây sự chọn lọc tính thuần mà ông và Lyudmila áp dụng đang thay đổi công thức đó.
Dmitri tự hỏi tại sao điều đó lại xảy ra? Việc cố định hóa hành vi và sinh lý của một con vật là để phù hợp với riêng môi trường sống của nó. Thời điểm tìm bạn tình của động vật đã được chọn lọc để trùng với thời điểm trong năm khi mà thức ăn và ánh sáng thuận lợi nhất cho sự sống sót của con non. Màu da, lông của chúng được tối ưu hết mức để ngụy trang trong môi trường tự nhiên. Sự sản sinh ra các hormone căng thẳng cũng được tối ưu hóa để giúp chúng chiến đấu hoặc chạy trốn khỏi những nguy hiểm ngoài môi trường. Nhưng, nếu chúng đột nhiên được chuyển đến một môi trường hoàn toàn khác, với những điều kiện để tồn tại khác biệt thì sao? Đấy là điều đã xảy ra trong trường hợp của những con cáo; bây giờ trong môi trường sống gần với con người, tốt hơn hết là trở nên hiền lành. Thế nên những đặc tính đã cố định trong hành vi và tâm lý có được nhờ chọn lọc tự nhiên trong thế giới hoang dã giờ đã không còn là phương án tốt nhất, sự thay đổi để thích ứng là cần thiết. Dmitri cho rằng dưới một áp lực phải thay đổi như thế, những mô thức hoạt động của gen – cách mà chúng điều khiển sự vận hành của cơ thể – sẽ phải biến đổi hoàn toàn. Một chuỗi những thay đổi sẽ được tạo ra. Tất yếu, những thay đổi then chốt giúp động vật tối ưu trong môi trường của chúng là về chức năng, thời gian và sự sản sinh hormone. Sau này ông cũng thêm vào công thức của mình những thay đổi trong hệ thần kinh.Ông gọi quá trình mình đang diễn tả là chọn lọc phá vỡ.
Trong những nghiên cứu về động vật vào thời điểm đó, cuộc tranh cãi giữa tầm quan trọng của hành vi bẩm sinh và học được là một trong số những cuộc tranh luận sôi nổi nhất. Cuộc tranh luận cực kì nảy lửa đã nổ ra trước công trình của nhà nghiên cứu động vật linh trưởng Jane Goodall, người đã có những quan sát gây chấn động về loài tinh tinh tại Khu bảo tồn Gombe, Tanzania, một đất nước bờ biển phía đông Châu Phi. Những báo cáo của Goodall về tính chất của xã hội loài tinh tinh và về sự tương đồng giữa hành động của tinh tinh với hành động của con người đã thu hút dư luận ngay từ khi bắt đầu. Trong cuốn In the Shadow of Man (Tạm dịch: Dưới Bóng Của Loài Người) của mình, bà đã viết những dòng miêu tả hấp dẫn về sự khăng khít của cộng đồng những con tinh tinh như sau: “Tôi đã chứng kiến một con cái vừa mới chuyển vào nhóm, chạy nhanh đến chỗ một con đực lớn và đưa tay về phía con đực. Với một tác phong gần như quý tộc, con đực cũng vươn tay ra, nắm tấy tay con cái kéo về phía mình và hôn nó bằng đôi môi của mình. Tôi còn chứng kiến hai con đực chào hỏi bằng việc ôm lấy nhau.” Những con tinh tinh còn nhỏ dường như vô cùng tận hưởng tình bạn thường ngày với những trò chơi hoang dã trên tán cây, rượt đuổi nhau hay con này nối con khác nhảy từ những tán cây cao xuống những cành cây thấp.”
Goodall cho rằng các cá nhân trong nhóm thể hiện những tính cách đặc trưng, và rằng dù quan hệ mẹ con là sâu sắc nhất, những mối ràng buộc xã hội không chỉ kéo những thành viên ngay trong gia đình lại với nhau mà còn gắn kết thành viên trong nhóm lớn hơn. Tinh tinh có vẻ thật sự quan tâm đến những thành viên khác trong nhóm của chúng. Chúng chia sẻ đồ ăn, và giúp đỡ nhau những lúc cần thiết. Song, trong khi tiếp tục theo dõi những con tinh tinh vào giữa những năm 1970, bà đã khiếp đảm khi quan sát thấy những hành động cực kì bạo lực như việc những con cái có quyền lực hơn giết chết con của những con cái khác trong nhóm và cả việc giết tập thể được thực hiện bởi những con đực, những sự việc kiểu này thậm chí có thể kết thúc bằng việc ăn thịt những đồng loại mà chúng đã giết. Người ta đã từng nghĩ chỉ có con người mới có thể giết đồng loại một cách có chiến lược như thế. Hóa ra động vật cũng có đặc điểm này, và Goodall đã rất thất vọng. Sau này bà có viết: “Khi tôi vừa mới bắt đầu ở Gombe, tôi nghĩ loài tinh tinh tốt bụng hơn chúng ta. Nhưng thời gian đã cho thấy chúng không phải như vậy. Chúng cũng có thể xấu xa như loài người.”
Những hành động trông có vẻ giống con người của loài tinh tinh đã khiến Goodall và nhiều người khác nghĩ rằng chúng có khả năng suy nghĩ ở bậc cao hơn và nhiều cảm xúc nhân bản hơn so với những gì những nhà linh trưởng học đã từng nghĩ. Điều này đã nhen nhóm những suy đoán mới về bản chất suy nghĩ của động vật và mức độ tinh tế của suy nghĩ và khả năng học hỏi của chúng. Công trình này cũng dấy lên những ý tưởng mới về việc loài người chúng ta vẫn còn giống những tổ tiên xa xưa của mình như thế nào. Nhưng một số nhà đạo đức học nghĩ rằng những phỏng đoán của Goodall về suy nghĩ của tinh tinh đã đi quá xa. Họ cho rằng bà đã nhân tính hóa, gán cho tinh tinh những khả năng mà chúng không hề có.
![ ](http://zeally.net/wp-content/uploads/2017/09/Georgian_white_Russian_domesticated_Red_Fox-809x540.jpg)
Ở trang trại cáo, Lydumila và Dmitri được trang bị để tìm hiểu những đặc điểm bẩm sinh và tiếp thu từ bên ngoài có thể ảnh hưởng đến những con cáo thuần tính của họ như thế nào. Họ liên tục tận dụng những kĩ thuật mới nhất cho nghiên cứu, và trong thời gian Lyudmila sống ở cùng nhà với con cáo Pushinka, cô và Dmitri quyết định thử xem liệu họ có thể đào sâu hơn nữa để tìm hiểu những hành vi mà họ quan sát được ở những con cáo nổi trội nhất phụ thuộc bao nhiêu vào di truyền.
Mặc dù họ cố gắng giữ những con cáo trong điều kiện cố định, tuy nhiên vẫn luôn có những điều kiện khác biệt rất mơ hồ gần như không thể nhận thấy được len lỏi vào trong một thí nghiệm. Ví dụ như, nếu như cách đối xử với cáo con của những con mẹ hiền lành nhất khác với những con mẹ hung hăng thì sao? Có thể những con con học được cách đối xử hòa nhã hay hung hăng với con người từ cách mà người mẹ đã đối xử với chúng.
Chỉ có một cách để chứng minh những điểm khác biệt trong hành động mà họ quan sát thấy giữa những con cáo thuần tính hơn và những con hung hăng là do sự khác biệt trong di truyền. Dmitri và Lyudmila phải thử tới một biện pháp gọi là “nuôi chéo.” Họ phải đưa những phôi thai của con mẹ thuần tính và đem cấy vào cơ thể của con mẹ hung hăng. Sau đó họ để cho những con mẹ hung hăng đẻ và nuôi những con non này. Nếu những con cáo non vẫn lớn lên hiền lành, dù được nuôi bởi những con mẹ hung hăng, thì Lyudmila và Dmitri có thể hiểu rằng sự thuần tính về cơ bản là do di truyền chứ không phải học được. Và, để hoàn thiện, họ cũng làm thí nghiệm tương tự đối với những con non của những con mẹ hung hăng, cấy bào thai của chúng vào người những con mẹ thuần tính để xem liệu họ có được những kết quả tương đương không.
Lý thuyết của phương pháp nuôi chéo rất rõ ràng; các nhà nghiên cứu đã sử dụng phương pháp này để xem xét vai trò của bản tính và sự nuôi dưỡng trong nhiều năm. Nhưng trên thực tế, nói dễ hơn làm, về mặt kĩ thuật thì rất khó để thành công và phương pháp có hiệu quả khác nhau giữa các loài. Chưa ai từng thử cấy phôi thai cho cáo bao giờ.Tuy nhiên, nhóm nghiên cứu này đã thực hiện rất nhiều điều chưa có ai làm trước đây, vì thế nên Lyudmila quyết định cô sẽ phải tự học quá trình tinh vi này.
Cô sẽ cấy những phôi thai nhỏ xíu, mỏng manh khoảng tám ngày tuổi từ trong tử cung của một con cái sang tử cung của con cái đang mang thai khác. Phôi thai từ những con mẹ thuần tính sẽ được cấy vào trong tử cung của con cáo mẹ hung hăng và ngược lại. Bảy tuần sau đó, khi những con non được sinh ra, Lyudmila sẽ quan sát chúng kĩ càng những hành vi của chúng để xem liệu những đứa con của con mẹ thuần tính có trở nên hung hăng và những đứa con của con mẹ hung hăng có trở nên thuần tính không. Nhưng làm thế nào mà cô có thể biết được đâu là những đứa con di truyền đâu là đứa con từ phôi thai được cấy vào trong một lứa sinh? Nếu không biết được thông tin đó, thí nghiệm này sẽ chẳng còn ý nghĩa ý nữa. Cô nhận ra ở loài cáo có một quy luật màu lông của riêng chúng. Màu lông là một đặc trưng di truyền, vì thế nếu cô chọn lọc những con đực và cái cẩn thận, cô hoàn toàn có thể đoán trước được màu lông của thế hệ tiếp theo, và những đứa con của con mẹ hung hăng sẽ có màu lông khác với con mẹ thuần tính, và cô có thể phân biệt được đâu là con “ruột,” đâu là con được cấy vào.
Vì người và chó đã sống chung với nhau đời đời kiếp kiếp, trải qua nhiều những biến đổi trong môi trường cũng như trong cách sống, với người phát triển từ những kẻ đi săn bắn hái lượm thành những người nông dân, rồi thành những cư dân thành thị, chó vẫn luôn cùng chúng ta trong suốt cuộc hành trình, bộ gen của người và chó thích ứng với nhau và với cả môi trường một cách phức tạp và tương tự nhau.
Mỗi ca phẫu thuật bao gồm hai con cái, một con thuần tính và một con hung hăng, cả hai đều ở khoảng tuần thai đầu tiên. Sau khi gây mê nhẹ cho chúng, Lyudmila sẽ rạch một đường phẫu nhỏ trên bụng của mỗi con và xác định vị trí của tử cung cùng với “sừng” trái và phải, những nơi có chứa những phôi thai. Và sao đó cô chuyển phôi thai từ một một bên sừng của tử cung sang và đưa phôi thai này vào con còn lại. Rồi cô lặp lại quá trình này đối với con kia. Cô cấy phôi thai đã được chuyển từ con mẹ này sang con mẹ khác trong một giọt chất lỏng dinh dưỡng được đặt vào đầu của một ông hút. Lyudmila nhớ lại, “Các phôi thái được đưa ra ngoài tử cung (trong phòng có nhiệt độ từ 18 đến 20 độ C) không quá 5 đến 6 phút.” Những con mẹ sau đó được chuyển đến phòng hậu phẫu để hồi phục.
Mọi người trong viện đều lo lắng chờ đợi kết quả. Dù cuộc phẫu thuật đã diễn ra tốt đẹp, những phôi được cấy vẫn có thể không sống sót được. Sự chờ đợi cuối cùng cũng được đáp trả. Người đầu tiên phát hiện sự ra đời của lứa đầu tiên chính là những người chăm sóc, điều này thường xảy ra đối với những bước tiến mới của những con cáo. Họ đã báo cáo ngay tới viện. Lyudmila đã viết: “Đó như một phép màu. Tất cả mọi người quây quanh cái chuồng cáo và ăn mừng với rượu.”
Lyudmila và Tamara bắt đầu ghi chép lại hành vi của những con cáo con ngay từ lúc chúng rời khỏi tổ của mình và bắt đầu tương tác với con người. Một ngày, Lyudmila theo dõi con mẹ hung hăng đang lướt qua cùng đám con ruột và con nuôi. “Đó là một khung cảnh đặc sắc. Những đứa con nuôi dù còn đi chưa vững nhưng chúng đã biết ùa về phía cửa chuồng và vẫy đuôi mỗi khi có người đứng gần đấy.” Không chỉ Lyudmila mới ngạc nhiên. Con cáo mẹ cũng thế. “Con cáo mẹ hung hăng đã trừng phạt những con non thuần tính vì hành vi sai trái của chúng,” Lyudmila nhớ lại. “Chúng gầm gừ và túm lấy cổ của những con non hiền lành và vứt chúng trở vào trong tổ.” Những đứa con ruột của con mẹ hung hăng không tỏ ra chút hiếu kì đối với con người. Chúng, cũng giống như mẹ ruột của mình, ghét con người. “Những con cáo con hung hăng thì ngược lại, chúng vẫn giữ lòng tự tôn của mình,” Lyudmila nhớ lại. “Chúng gầm gừ và chạy về phía tổ. Hành vi như thế này cứ lặp đi lặp lại. Những con cáo con hành xử giống với người mẹ huyết thống của mình chứ không phải con mẹ đã nuôi nó. Thế là không con nghi ngờ gì nữa – thái độ hiền lành và hung hăng trước con người một phần là thuộc về những đặc trưng di truyền.
Những thí nghiệm nuôi chéo cộng với sự gắn kết nhanh chóng giữa Lyudmila và Pushinka cũng giống với quá trình hình thành mối liên kết giữa người và chó nhưng là với một tốc độ tên lửa. Thật đáng kinh ngạc khi sự chọn lọc nhân tạo ưu tiên sự hiền lành có thể gây xúc tác cho những biến đổi sâu sắc trong hành vi của động vật, từ loài có xu hướng tự nhiên sống một mình khi trưởng thành, những con cáo phát triển mối gắn kết mạnh mẽ, mà còn là với một loài hoàn toàn khác. Chúng ta không biết được quá trình tương tự ở sói diễn ra trong bao lâu, nhưng những bằng chứng trong gen và khảo cổ cho thấy rằng chúng ta phát triển sự gắn kết với loài sói, hay tổ tiên của chó gần giống với chó sói, mạnh mẽ hơn bất cứ loài nào khác từ cách đây ít nhất nghìn năm, có thể là hàng chục nghìn năm. Chúng ta đã có mối quan hệ gần gũi với loài chó từ rất lâu, đến mức nhiều chuyên gia còn cho rằng chúng ta và loài sói đã cùng tiến hóa, có nghĩa rằng con người cũng có những thay đổi trong gen để thích hợp với việc sống chung cùng chó. Dường như (những đặc tính để) sống cùng với chó đã được chọn lọc trong DNA của chúng ta, và những đặc tính sống chung với người cũng được chọn lọc trong gen của loài chó.
![ ](http://zeally.net/wp-content/uploads/2017/09/783px-Egyptian_-_Man_with_Calf_and_Dog_-_Walters_22422_-_Detail_B-705x540.jpg)
Một bằng chứng vững chắc cho thấy mối gắn kết giữa người và chó đã được hình thành từ lâu như thế nào và sớm trở nên mạnh mẽ ra sao chính là số lượng lớn những ngôi mộ cổ dành cho chó đã được tìm thấy trên toàn thế giới. Nhiều tổ tiên tiền sử của chúng ta đã chôn cất chó của họ trong những ngôi mộ giống như mộ của những người mà họ yêu quý, và đôi khi, họ chó còn được chôn cùng với mộ của chủ nhân. Trên thực tế, họ đã bắt đầu làm như thế ngay từ những ngày đầu tiên chó được xem là đã hoàn toàn bị thuần hóa, lúc đó là vào khoảng 14.000 đến 15.000 năm trước.
Một số phát hiện khảo cổ gần đây cho thấy rằng chó và người đã sống cùng nhau trừ nhiều nghìn năm trước đó nữa, một số phát hiện mới gây tò mò về di truyền còn cho thấy trong khoảng thời gian sống cạnh nhau, cả hai trở nên cực kì hữu ích cho cuộc sống của. Có thể phát hiện khảo cổ gợi mở nhất chính là bộ dấu chân hóa thạch trên nền hang động Chauvet tại Pháp, nơi nổi tiếng với những bức bích họa tinh xảo về những con thú săn mồi hung dữ như sư tử, báo, gấu với niên đại xấp xỉ 26.000 năm. Bên cạnh loạt vết tích còn lại của một cậu bé khoảng tầm mười tuổi là một bộ những dấu chân của những con vật họ chó lớn, những dấu vết này cho thấy chúng là loài vật gần giống chó hơn là sói. Thời điểm xuất hiện của chó, hay tổ tiên loài chó thậm chí còn có thể sớm hơn, dựa trên đầu lâu của một loài gần giống với chó tìm thấy tại Bỉ với niên đại xấp xỉ 32.000 năm.
Vì người và chó đã sống chung với nhau đời đời kiếp kiếp, trải qua nhiều những biến đổi trong môi trường cũng như trong cách sống, với người phát triển từ những kẻ đi săn bắn hái lượm thành những người nông dân, rồi thành những cư dân thành thị, chó vẫn luôn cùng chúng ta trong suốt cuộc hành trình, bộ gen của người và chó thích ứng với nhau và với cả môi trường một cách phức tạp và tương tự nhau. Ví dụ, tổ tiên chúng ta có những biến đổi trong gen cho phép ăn đồ tinh bột như lúa mì, lúa mạch, gạo đã được thuần hóa, biến đổi tương tự cũng xảy ra trong bộ gen của chó cho phép chúng cũng có thể ăn những thứ tương tự, có thể ban đầu là do chúng tha được từ cách đồng hay kho lương thực của tổ tiên chúng ta, rồi sau đó được cho ăn. Chó sói vốn là một loài ăn thịt, chúng không có bộ máy di truyền phức tạp để tiêu hóa ngũ cốc.
Những tác động tích cực qua lại giữa người và chó đã chứng minh cả hai đã thích nghi với việc sống chung với nhau. Nhiều nghiên cứu đã chứng minh rằng sống chung với chó đem lại nhiều tác động có ích về mặt thể chất cũng như tinh thần cho chúng ta, ví dụ như giảm huyết áp và tỉ lệ mắc bệnh tim mạch, cũng như giảm đi tần suất phải đến thăm bác sĩ, nó cũng làm tăng khả năng hòa đồng của chúng ta nói chung, đồng thời giúp chúng ta chống lại bệnh trầm cảm. Những nghiên cứu gần đây về chất dẫn truyền thần kinh oxytoxin đã xác thực điều mà tất cả những người nuôi chó đều đã biết, đó là người và chó thực sự thích ở cùng nhau. Cả hai bên đều hưởng lợi từ việc đồng hành cùng nhau trong vòng lặp tích cực, một hiệu ứng cầu tuyết của niềm vui song phương.
Các nhà nghiên cứu trong hơn bốn thập kỉ đã biết rằng rằng oxytocin là nền tảng của sự gắn kết giữa người mẹ và con cái (cũng như con mẹ của những loài khác và con cái của chúng). Nghiên cứu gần đây đã phát hiện ra rằng khi người mẹ và đứa con sơ sinh cùng nhìn nhau, lượng oxytocin ở người mẹ sẽ tăng, và ở đứa con oxytocin cũng tăng lên đáng kể, nó dẫn đến việc trẻ sẽ nhìn chăm chăm vào mẹ hơn, và điều này lại quay trở lại khiến cho lương oxycotin ở người mẹ lại tiếp tục tăng thêm. Khi công trình này được xuất bản vào năm 2014, chúng ta đều đã biết rằng oxycotin có một vai trò gì đó trong tương tác giữa người và chó: Khi chúng ta vỗ về chó của chúng ta, lượng oxytocin của chúng ta lẫn của chó cũng sẽ tăng. Nhưng bây giờ chúng ta đã biết nhiều hơn thế: Một nghiên cứu năm 2015 đã chỉ ra rằng khi chó và chủ chỉ đơn giản nhìn nhau thôi, lượng oxytocin đều tăng lên ở cả hai, dẫn đến việc chúng ta lại càng vỗ về nhiều hơn và theo phản ứng, càng nhiều oxytocin được tiết ra trong sự buổi tiệc tình yêu của những phản ứng hóa học. Hơn thế nữa, nếu bạn xịt oxycotin lên mũi của chó, như những nhà nghiên cứu đã làm, nó sẽ nhìn chăm chăm vào chủ nhân lâu hơn, khơi mào cho một đại tiệc tình yêu khác. Nếu bạn thay chó bằng chó sói trong thí nghiệm này, sẽ chẳng có điều gì xảy ra cả.
Những tác động sinh học mà chó và người đã tạo ra cho nhau đã mang đến những thay đổi trong những gen kiểm soát sự sản sinh hormone và hóa chất thần kinh trong cơ thể chúng ta. Điều này đóng thêm một bằng chứng vững chắc cho lý thuyết của Dmitri Belyaev cho rằng sự chọn lọc thiên về tính thuần tạo ra một loạt những thay đổi trong việc sản sinh các hóa chất điều khiển chức năng của cơ thể. Dmitri đã nhấn mạnh những thay đổi trong sự sản sinh hormone trong lý thuyết của mình ngay từ đầu, vì khi ông mới bắt đầu lý thuyết của mình, hiểu biết về các chất thần kinh như oxycotin còn chưa được biết nhiều. Những nghiên cứu vào năm 1970 bắt đầu hé lộ vai trò quan trọng của những hóa chất thần kinh trong việc điều chỉnh hành vi của động vật, đặc biệt làm rõ những tác động của nó đến mức độ hạnh phúc hay buồn chán của động vật. Dmitri nhận ra rằng điều này cũng có thể bổ sung, hoàn thiện cho những thay đổi được tạo ra bởi quá trình phá vỡ chọn lọc. Những hiểu biết nhanh chóng mở rộng về độ nhạy cảm trong hành vi của động vật đối với những thay đổi hóa học xảy ra trong não và cơ thể của con người đã giúp giải thích tại sao hành vi của những con cáo thuần tính lại thay đổi nhanh chóng như vậy, và tại sao Lyudmila và Pushinla đã nảy nở mối liến kết mạnh mẽ như vậy.
Bản chất của đời sống tinh thần của những con vật chính xác là gì? Chúng ta không thực sự biết câu trả lời. Những câu hỏi về suy nghĩ là cảm xúc của động vật vẫn luôn là một trong nhưng câu hỏi khó trả lời nhất về hành vi của động vật. Darwin đã đoán rằng khả năng nhận thức và cảm xúc của loài vật cũng gần tương tự như của con người. Nhưng những đánh giá của Jane Goodall về tinh tinh đã tạo nên một cuộc tranh cãi nảy lửa về những suy đoán về đời sống nội tâm của động vật, đến mức giờ đây những yêu cầu để chứng minh điều này được đẩy lên rất cao. Tuy nhiên, quan sát của Goodall, cùng với quan sát của những nhà động vật học khác cũng đã khơi gợi mối quan tâm về việc tìm ra những cách mới để tìm hiểu bản chất của suy nghĩ của động vật.
Nhà khoa học về nhận thức động vật Brian Hare đã có những đóng góp quan trọng trong những phát hiện về nhận thức xã hội của động vật qua những nghiên cứu của anh ở chó và các loài linh trưởng. Nghiên cứu đã cho thấy chó thể hiện tốt hơn tinh tinh trong những bài kiểm tra trí thông minh xã hội tiêu biểu, nó còn được gọi là bài kiểm tra chọn lựa đồ vật. Các nhà nghiên cứu đã phát hiện nếu họ đặt hai hộp kính mờ và sau đó đặt thức ăn vào trong một trong hai hộp mà không để tinh tinh biết, rất khó để gợi ý cho tinh tinh tìm ra nơi chứa đồ ăn. Loài tinh tinh vẫn không hiểu dù cho bạn có chỉ vào hộp có đồ ăn, nhìn chằm chằm hay sờ vào nó hoặc thậm chí là đặt một tấm gỗ trên hộp để làm dấu. Chúng không có xu hướng chọn hộp có chứa đồ ăn hơn hộp còn lại. Ngược lại, chó lại là thiên tài hình ảnh trong nhiệm vụ chọn đồ vật kiểu như thế này. Chó có thể hiểu được những dấu hiệu mà tinh tinh không thể nhận biết được.
Brian đã thực hiện nghiên cứu so sánh khả năng giữa chó và tinh tinh và khẳng định mức độ thông minh hơn của chó trong nhiệm vụ này. Sau đó anh tự hỏi: Tại sao chó lại giỏi ở nhiệm vụ này? Có thể là do chúng đã sống chung với người từ khi sinh ra và học được cách xử lý những việc như thế này. Hoặc có thể là tất cả động vật họ chó – gồm chó, chó sói, vân vân – đều giỏi trong những bài kiểm tra chọn đồ vật, và kết quả này không liên quan gì đến “tính đặc trưng của chó.” Cách duy nhất để hiểu được vấn đề này là thiết kế một thí nghiệm, trong đó, Brian có thể kiểm tra cả chó và sói trong nhiệm vụ này. Chó vẫn làm rất tốt như mọi khi, còn chó sói thì dường như không nhận thức được chuyện gì đang xảy ra. Không phải tất cả các loài thuộc họ chó đều thực hiện được nhiệm vụ này. Brian cũng kiểm tra chó con ở những độ tuổi khác nhau. Tất cả chúng đều thực hiện tốt bài kiểm tra chọn lựa đồ vật. Anh kiểm tra cả những con chó ít tương tác, liên hệ và cả những con thường xuyên tương tác với con người. Tất cả chúng đều làm tốt trong bài kiểm tra này. Vì thế, Brian nhận ra, không phải số lượng thời gian sống với con người đã giúp chó làm được điều này.
Vậy thì tại sao, Brian tự hỏi, có phải chó có khả năng thiên bẩm trong việc giải quyết những nhiệm vụ nhận thức xã hội khó trong khi tinh tinh thì không. Câu trả lời, theo như Brian phỏng đoán, dường như có liên quan đến việc chó đã được thuần hóa. Anh đã viết trong một bài báo năm 2002 trên tờ Science rằng: “Có vẻ như những con chó với khả năng xử lý những tín hiệu xã hội một cách lanh lợi hơn so tổ tiên sói gần nhất của mình … đã đạt được lợi thế hơn trong quá trình chọn lọc.” Trong suốt quá trình thuần hóa, những con chó đủ thông minh để hiểu được những tín hiệu giao tiếp của con người sẽ có thể kiếm được nhiều thức ăn hơn vì chúng có thể làm những việc mà con người muốn chúng làm, và con người sẽ quẳng cho chúng những mẩu thức ăn thừa như một phần thưởng. Cũng có thể chúng đã học được những tín hiện mà vốn dĩ con người không có ý muốn chúng phải học, và hưởng lợi từ thức ăn không phải dành cho chúng.
Điều này hoàn toàn có lý. Những kĩ năng của chó là sự thích nghi tuyệt vời với hoàn cảnh sống mới, và được chọn lọc bởi những chủ nhân mới của chúng. Anh đã đi đến một cách giải thích gọn ghẽ tuyệt vời cho một câu hỏi quan trọng, điều một nhà khoa học trẻ luôn mơ tới.
Người hướng dẫn của anh, nhà linh trưởng học Richard Wrangham, lại nghĩ ngược lại. Ông ấy đồng ý với Brian rằng, việc thu nhận thêm kĩ năng mới chắc hẳn phải liên quan đến quá trình thuần hóa, nhưng liệu cách giải thích rằng con người đã chọn lựa những con vật có khả năng xã hội cao hơn có phải cách lý giải duy nhất? Có phải cứ nhất thiết là khả năng học tuyệt vời có thể đoán được những tín hiện giao tiếp của con người của chó được ưu tiên hơn trong quá trình chọn lọc? Wrangham cho rằng chúng không phải như thế. Ông đề xuất một giả thuyết thay thế. Có thể, chỉ có thể thôi, khả năng này là một sản phẩm ngẫu nhiên của quá trình thuần hóa. Ông đưa ra ý kiến rằng việc học được những tín hiệu giao tiếp của con người không được chủ ý chọn lọc, nó chỉ đi đi tình cờ xuất hiện trong quá trình cùng với các đặc tính khác đã được chọn lọc. Brian quyết định chấp nhận thử thách kiểm chứng hai ý tưởng không thống nhất của họ, và họ đã có một cuộc cá cược nhỏ xem ai là người đúng.
Chỉ có một nơi duy nhất Brian có thể làm thử nghiệm này, đó chính là ở trang tại cáo. Đó chính là nơi duy nhất con vật được thuần hóa từ những bước đầu tiên, đó cũng là nơi có những nhà nghiên cứu biết chính xác những động lực chọn lọc nào đã tham gia vào quá trình thuần hóa, họ cũng biết trí thông minh xã hội không phải là một trong số những động lực đó. Nếu Brian đúng thì cả những con cáo đã được thuần hóa và những con sói thường đều không thành công trong những bài kiểm tra trí thông minh xã hội như thế này, vì những người ở trang trại cáo không chọn lọc chỉ dựa trên trí thông minh xã hội. Còn nếu Richard đúng, và nếu thật sự trí thông minh xã hội là sản phẩm phụ của sự thuần hóa, thì những con cáo được thuần hóa cũng sẽ thể hiện tốt như chó, còn những con cáo khác thì không. Khi Brian liên lạc với Lyudmila thông qua một người đồng nghiệp của cô, để hỏi liệu cô có đồng ý cho anh có thể thực hiện nghiên cứu của minh không, và Lyudmila đáp lại rằng cô hoàn toàn đồng ý. Thế là Brian đến Novosibirsk.
Anh đã kiểm tra 75 con cáo con, mỗi con nhiều lần. Kết của rất rõ ràng. Khi so sánh cáo con được thuần hóa với cún, chúng cũng thông minh ngang ngửa loài chó. Và khi so sánh kết quả của chúng với những con cáo thường khác, chúng thông minh hơn rất nhiều, ở cả việc tìm thức ăn ẩn dấu trong trong hộp được người ta chỉ và nhìn vào, lẫn trong thí nghiệm chạm vào đồ chơi mà Brian hoặc đồng nghiệp của anh đã chạm vào.
Kết quả hoàn toàn đồng nhất với giả thuyết của Wrangham. Những con cáo thường hoàn toàn mù tịt trong những nhiệm vụ về nhận thức xã hội, trong khi những con cáo được thuần hóa thể hiện xuất sắc, thậm chí còn có phần tốt hơn cả chó. Trí thông minh xã hội, bằng cách này hay cách khác, đã “quá giang” trong quá trình thuần hóa của chúng.
Brian đành chấp nhận rằng “Richard đã đúng còn tôi đã sai … điều này thực sự khiến tôi chấn động.” Đột nhiên, anh nhìn nhận sự tiến hóa của trí thông minh, và cả quá trình thuần hóa theo một cách hoàn toàn khác. Anh đã từng nghĩ chủ ý của con người nuôi muốn gây giống chó thông minh hơn đã tạo ra trí thông minh xã hội của chó. Nhưng nếu đặc điểm này nảy sinh trong quá trình chọn lọc ưu tiên sự thuần tính thì đó cũng chính là bằng chứng ủng hộ quan điểm cho rằng quá trình thuần hóa chó sói vốn không liên quan đến việc chọn lọc trí thông minh xã hội ngay từ lúc ban đầu. Brian giờ tin rằng sự chọn lọc chú trọng vào tính thuần có thể đã đưa chúng vào quá trình thuần hóa, vì những con sói vốn dĩ hiền hơn chút ít bắt đầu tụ tập gần các nhóm người và có được lợi thế sinh tồn nhờ có nguồn thức ăn dồi dào. Có thể chính chó sói đã tự mình bắt đầu quá trình thuần hóa, như Dmitri Belyaev đã dự đoán và lập luận về quá trình thuần hóa của chính loài người.
Lyudmila biết rằng Dmitri chắc sẽ rất mừng với phát hiện của Brian, vì kết quả này hoàn hoàn khớp với lý thuyết về sự chọn lọc phá vỡ. Đảo lộn bộ gen của cáo bằng việc đặt chúng vào một môi trường mới, nơi hành động điềm tĩnh trước con người chính là thứ có giá trị sử dụng tối cao, và bạn sẽ có được thêm nhiều những thay đổi khác – những đôi tai cụp, cái đuôi cong tít, ve vẩy, và cả ý thức xã hội tốt hơn.
*Nếu bạn thích bài viết này, bạn có thể xem thêm bài viết Duy nhất chó hoang là chó thực thụ của zeal để có thêm một góc nhìn khác về sự khác biệt giữa chó và sói.*
Đây là một phản ứng tâm lý xảy ra trong những hoàn cảnh nguy cấp, căng thẳng. Những phản ứng thường thấy như là tim đập nhanh, tay toát mồ hôi, vân vân.
[↩](#note-1-2184) [ở đây](http://zeally.net/donate/)nhé.
[Chúng ta không sống cho hiện tại](http://zeally.net/chung-ta-khong-song-cho-hien-tai/)
[Từ một dải màu hồng ngoằn ngoèo đến Dự án Bộ Gien Con người](http://zeally.net/dai-mau-hong-ngoan-ngheo-den-du-an-bo-gen-con-nguoi/)
[Tại sao những ý tưởng ngớ ngẩn vẫn tồn tại?](http://zeally.net/tai-sao-nhung-y-tuong-ngo-ngan-van-ton-tai/)
[Kinh tế học là gì?](http://zeally.net/kinh-te-hoc-la-gi/) [Công nghệ đã hủy hoại sự thật như thế nào](http://zeally.net/cong-nghe-da-huy-hoai-su-that-nhu-the-nao/) [Liệu bạn có thể chết vì một trái tim tan vỡ?](http://zeally.net/cai-chet-vi-mot-trai-tim-tan-vo/) [Cố cho tới chết](http://zeally.net/co-cho-toi-chet/) [Tại sao cá voi sát thủ mãn kinh, còn voi thì không?](http://zeally.net/tai-sao-ca-voi-sat-thu-man-kinh-con-voi-thi-khong/) [Tự tử ở đàn ông: Chủ nghĩa cầu toàn xã hội giết người như thế nào](http://zeally.net/tu-tu-o-dan-ong-chu-nghia-cau-toan-xa-hoi-giet-nguoi-nhu-the-nao/)
[con người](http://zeally.net/lenses/con-nguoi/)/ [cơ thể](http://zeally.net/focus/co-the/)/ [ý thức](http://zeally.net/focus/y-thuc/) [Liệu bạn có thể chết vì một trái tim tan vỡ?](http://zeally.net/cai-chet-vi-mot-trai-tim-tan-vo/)
[Tại sao cá voi sát thủ mãn kinh, còn voi thì không?](http://zeally.net/tai-sao-ca-voi-sat-thu-man-kinh-con-voi-thi-khong/)
[Công nghệ đã hủy hoại sự thật như thế nào](http://zeally.net/cong-nghe-da-huy-hoai-su-that-nhu-the-nao/)
[Hành tinh cỏ dại (Phần 2)](http://zeally.net/hanh-tinh-co-dai-phan-2/)
[Hành tinh cỏ dại (Phần 1)](http://zeally.net/hanh-tinh-co-dai-phan-1/)

Vary: Accept-Encoding,Cookie

Link: <http://zeally.net/wp-json/>; rel="https://api.w.org/", <https://wp.me/p6OfJv-ze>; rel=shortlink


markdown:
Tin rao vặt
Điện thoại, viễn thông
(11539)
Iphone
(2333)
Samsung
(1052)
Nokia
(1837)
Điện thoại khác
(2036)
Sim số đẹp
(1658)
Máy tính, linh kiện
(20039)
Máy tính bảng
(583)
Laptop, Macbook
(4794)
Linh kiện các loại
(3316)
Giải trí, du lịch
(9345)
Điểm ăn uống, vui chơi
(1024)
Làm đẹp, Spa
(4970)
Dịch vụ du lịch, tour
(3382)
Vé máy bay, tàu, xe
(1557)
Sản phẩm trực tuyến
(4546)
Domain, Hosting
(1086)
Tài sản ảo
(118)
Phần mềm, website
(5230)
Thẻ Nạp, thẻ Game
(364)
Điện tử, gia dụng
(14341)
Máy ảnh, máy quay phim
(2574)
Trang thiết bị
(18928)
Bất động sản
(267094)
Thiết kế, xây dựng
(15429)
Ô tô, xe máy, xe đạp
(12934)
Thời trang
(11328)
Lao động việc làm
(8145)
Học hành tuyển sinh
(29926)
Rao vặt khác
(58281)
Thực phẩm, đặc sản
(30189)
Mẹ và bé
(8951)
Hoa, quà tặng, đồ chơi
(2756)
Sách, tạp chí
(679)
Vận chuyển, dọn nhà
(1643)
Dọn vệ sinh, khoan cắt
(1441)
Thú cưng, cây cảnh
(1765)
Văn phòng phẩm
(3052)
Luật, dịch vụ tư vấn
(5323)
Tìm bạn, kết bạn
(1034)
Top 10 điểm rao vặt HOT
Toàn Quốc
(140839)
TP Hồ Chí Minh
(76262)
Hà Nội
(87542)
Bình Dương
(7099)
Đà Nẵng
(1460)
Đồng Nai
(2013)
Hải Phòng
(1194)
Cần Thơ
(464)
Vĩnh Phúc
(326)
Long An
(291)
Đăng tin rao vặt
Soạn tin rao vặt
Quản lý tin rao vặt
Tài khoản rao vặt
Bạn cần đăng nhập hoặc
đăng ký
để xem tài khoản
Thành viên đăng nhập
Email
Mật khẩu
Rao vặt qua ảnh
Rao vặt qua hình ảnh
Rao vặt qua video, clip
Liên hệ
Liên hệ, Góp ý
Mua tin VIP
Nạp tài khoản
Hướng dẫn
Hỏi đáp
Cách nạp tài khoản
Hình thức thanh toán
Khuyến mãi mới
Luật đăng tin
Sơ đồ website
Long An
>
Mua bán nhà đất
>
Trần Minh Châu
Bán nhà gần Bệnh viện Xuyến Á (SHR) giá 550tr
Tin đăng từ 09.11.2017 đến 12.11.2017
(Đã hết hạn)
Xem bản lưu trữ:
http://raovat.123nhanh.com/Long-An/mua-ban-nha-dat/Ban-nha-gan-Benh-vien-Xuyen-A-SHR-gia-550tr-c568f.html
Nhà đảm bảo có SỔ HỒNG RIÊNG. DT 4x11 thiết kế 1 lầu. 2 phòng ngủ, 2 tolet, 1 bếp,1 phòng khách.
Nhà hướng Tây Nam. Trong khu sinh thái, có hồ câu cá (cá ngoài sông vô, bao to), nhiều công viên giải trí, thư giản.
Giá 1100tr chỉ cần trả trước 50% = 550tr là nhận được ngay. Còn lại góp trong vòng 24 tháng với lãi suất 0%.
LH: 0906.724.793 gặp Châu
Liên Hệ
: Minh Châu
0906.724.793
4.4
Đăng ngày: 09.11.2017
|
Hết hạn: 12.11.2017
| Đã xem:
24
| Thích:
0
| Báo xấu:
0
| Quan tâm:
6
Google+
Đối tác quảng cáo:
Bánh Trung Thu
-
Vé Máy Bay
-
Nhà Đất
-
Thiết kế website
-
Xe mô hình
-
Rao vặt
-
Truyện cười
-
Phần mềm
-
Bóng đá
-
Gái đẹp
Thành viên đăng nhập
Email
Mật khẩu
+
Đăng ký thành viên
+
Quên mật khẩu?
+
Các khuyến mãi
+
Luật đăng tin
63 Tỉnh Thành Phố
-- Miền Bắc --
Bắc Kạn
Bắc Giang
Bắc Ninh
Cao Bằng
Điện Biên
Hà Giang
Hà Nam
Hà Nội
Hải Dương
Hải Phòng
Hòa Bình
Hưng Yên
Lai Châu
Lạng Sơn
Lào Cai
Nam Định
Ninh Bình
Phú Thọ
Quảng Ninh
Sơn La
Thái Bình
Thái Nguyên
Tuyên Quang
Vĩnh Phúc
Yên Bái
-- Miền Trung --
Bình Định
Bình Thuận
Đà Nẵng
Đắk Lắk
Đắk Nông
Gia Lai
Hà Tĩnh
Huế
Khánh Hòa
Kon Tum
Lâm Đồng
Nghệ An
Ninh Thuận
Phú Yên
Quảng Bình
Quảng Nam
Quảng Ngãi
Quảng Trị
Thanh Hóa
-- Miền Nam --
An Giang
Bạc Liêu
Bến Tre
Bình Dương
Bình Phước
Cà Mau
Cần Thơ
Đồng Nai
Đồng Tháp
Hậu Giang
Kiên Giang
Long An
Sóc Trăng
Tây Ninh
Tiền Giang
TP Hồ Chí Minh
Trà Vinh
Vĩnh Long
Vũng Tàu
Điểm rao vặt HOT
Hà Nội
Hải Phòng
Đà Nẵng
TP Hồ Chí Minh
Chấp nhận thanh toán qua:
Copyright © 2009 - 123nhanh.com

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Server: cloudflare

Connection: close

Pragma: no-cache

Cache-Control: max-age=38, private, must-revalidate

Vary: Accept-Encoding

Content-Type: text/html; charset=UTF-8


markdown:
![ Top 5 tai nghe Sony đang được ưa chuộng, bán chạy nhất hiện nay](https://agiare.vn/wp-content/uploads/2018/04/Tai-nghe-Sony-dep-160x100.jpg)
![ Top 5 tai nghe Sony đang được ưa chuộng, bán chạy nhất hiện nay](https://agiare.vn/wp-content/uploads/2018/04/Tai-nghe-Sony-dep-160x100.jpg)
Bên cạnh chiếc điện thoại di động thông minh hay chiếc máy nghe nhạc đều không thể nào thiếu được hình bóng của chiếc tai nghe, và một trong những thương hiệu sản xuất tai nghe hiện nay được ưa chuộng nhất không thể nào không nhắc đến Sony. Những …
[Agiare.vn - Tư Vấn, Đánh Giá Mua Sắm Sản Phẩm](https://agiare.vn/)
Mã Giảm Giá, Voucher - Khuyến mãi, giảm giá mua hàng lazada, adayroi, tiki, Review đánh giá sản phẩm, dịch vụ
Hầu hết những sản phẩm chúng tôi lựa chọn để đánh giá đều thuộc những nhãn hàng lớn và uy tín hàng đầu hiện nay. Chất lượng của sản phẩm được người dùng đánh giá tốt qua thời gian sử dụng.
Tiêu chí đánh giá sản phẩm: Khách quan – đầy đủ – sản phẩm uy tín chất lượng bền bỉ cùng thời gian.

X-Cache: MISS

Accept-Ranges: bytes

X-Litespeed-Cache: miss


markdown:
![ Hướng dẫn mua Host Stablehost đầy đủ chi tiết cho người mới](https://agiare.vn/wp-content/uploads/2017/07/huong-dan-mua-host-cho-nguoi-moi-160x100.png)
![ Hướng dẫn mua Host Stablehost đầy đủ chi tiết cho người mới](https://agiare.vn/wp-content/uploads/2017/07/huong-dan-mua-host-cho-nguoi-moi-160x100.png)
Những điểm chính về nhà cung cấp Hosting StableHost mình đã có đề cập ở trong bài viết Coupon Stable Host bạn có thể truy cập bài viết để có thêm những thông tin hữu ích về nhà cung cấp hosting này. Trong bài viết này mình sẽ hướng dẫn bạn mua …
[Agiare.vn - Tư Vấn, Đánh Giá Mua Sắm Sản Phẩm](https://agiare.vn/)
Mã Giảm Giá, Voucher - Khuyến mãi, giảm giá mua hàng lazada, adayroi, tiki, Review đánh giá sản phẩm, dịch vụ


markdown:
*Tôi viết bài này không phải để quảng cáo riêng cho một sản phẩm nào, mà chỉ với mục đích chia sẻ kinh nghiệm của mình với những bạn cùng cảnh ngộ, hy vọng rằng các bạn cũng sẽ thoát khỏi căn bệnh "viêm cánh" giống tôi nhờ tìm được cách trị bệnh hôi nách phù hợp với mình.* **Thử hết các mẹo trị** [Hôi nách](https://aquaselin.vn/thuc-hu-cach-chua-hoi-nach-vinh-vien.html)dân gian
Tôi nhận thức được cơ thể có mùi lạ từ rất sớm, từ đó tôi luôn tìm mọi cách để có thể thoát khỏi căn bệnh này. Một số mẹo dân gian mà tôi tìm hiểu và áp dụng có công hiệu khá tốt.
**Phèn chua**: Lấy 50g phèn chua chưng bằng nồi đất, cạn nước phèn chua xốp và nở ra rất nhiều, tán mịn, thoa trực tiếp lên nách hoặc trộn chung với phấn rôm của trẻ nhỏ rồi thoa lên nách, đối với những người bị hôi nách nhẹ thì cách này khá hiệu quả, giữ được vùng nách khô thoáng và không có mùi suốt cả ngày nhưng đối với những người bị hôi nách nặng như tôi thì công hiệu quả kéo dài khoảng 2 giờ là rửa sạch nách và bôi một lớp phèn chua khác, điều này rất bất tiện khi công việc của tôi quá bận rộn. **Chanh**: Cách trị bệnh hôi nách này khá tiện lợi, acid trong chanh giúp khử mùi hôi vô cùng hiệu quả, tôi thường sử dụng chanh vào buổi tối mỗi khi tắm xong, kết hợp với bôi phèn chua ban ngày. ![ Cách trị bệnh hôi nách bằng chanh](/userupload/hoi-nach/chua-ra-mo-hoi-nach-hieu-qua-bang-chanh.jpg)
**Gừng tươi**: Gừng tươi có tính nóng, giúp sát khuẩn khá tốt, giã nát gừng tươi chắt lấy nước, dùng bông thấm nước thoa lên nách massage khoảng 15 phút áp dụng cũng giúp loại bỏ mùi hôi khó chịu, để đạt được hiệu quả tốt nhất nên sử dụng xen kẽ với chanh. Tôi thường dùng chanh vào mỗi buổi tối thứ 3,5, 7, gừng tươi vào 2,4,6 ban ngày dùng phèn chua, hiệu quả đem lại rất tốt, tuy nhiên công việc khá bận rộn nên tôi tìm cách trị bệnh hôi nách khác tiện lợi hơn. **Cách trị bệnh hôi nách hiện đại bằng mỹ phẩm dạng lăn**
Thấy trên ti vi quảng cáo khá nhiều về cách trị bệnh hôi nách bằng lăn khử mùi nên tôi cũng dùng thử, việc lựa chọn một loại lăn khử mùi phù hợp với mình cũng khá khó khăn, sau khi sử dụng khá nhiều sản phẩm lăn khử mùi trên thị trường... có thể do cơ địa da tôi không phù hợp nên khiến vùng nách bị khô, thâm, ố vàng áo nhưng so với việc cơ thể tỏa ra mùi hôi khó chịu thì tôi cảm thấy những nhược điểm trên hoàn toàn có thể chấp nhận được. Nhưng thú thực trong lòng vẫn canh cánh đi tìm một loại sản phẩm ưu việt hơn, khắc phục được những nhược điểm của những người có làn da nhạy cảm như tôi vẫn dùng được.
![ Cách trị bệnh hôi nách hiệu quả nhất](/userupload/hoi-nach/cach-tri-h-benh-hoi-nach-hieu-qua.jpg)
Tôi vẫn sử dụng những loại lăn khử mùi đến khi có một chị giới thiệu bộ dược mỹ phẩm
[Aquaselin](https://aquaselin.vn/)có xuất xứ từ Châu Âu. Được tinh chế hoàn toàn từ thảo dược thiên nên "dược phẩm" giúp ngăn tiết mồ hôi và khử mùi hôi rất hiệu quả. Nghe phản hồi khá tốt nên tôi cũng mua về dùng thử, dưới đây là cảm nhận của tôi sau khi sử dụng:
Vùng nách khô thoáng suốt cả ngày, kể cả vào mùa hè, trước khi sử dụng sản phẩm khác mỗi ngày tôi phải sử dụng từ 2 đến 3 lần nhưng giờ đây chỉ cần sử dụng 1 lần mỗi tối sau khi tắm xong là cả ngày hôm sau nách luôn khô thoáng, sạch sẽ, tiết kiệm chi phí một cách tối đa.
Sản phẩm ngoài việc giảm tiết mồ hôi, khử mùi hôi, còn giúp dưỡng trắng vùng da dưới cánh tay vô cùng tốt, sau khi sử dụng một thời gian cách tôi đang có xu hướng hết thâm.
Sản phẩm không mùi, bạn có thể thoải mái sử dụng những loại nước hoa mà bạn thích mà không sợ mùi đánh nhau.
Liên hệ:
[1900.1259](trong giờ hành chính) để được tư vấn về bệnh lý
Nguồn tin:
*suckhoedoisong.vn*

Cache-Control: public, max-age=3600

Content-Type: text/html; charset=utf-8

X-Powered-By-Plesk: PleskWin


markdown:
## 1 Vị trí của căn hộ chung cư(CHCC).
*Ảnh mô tả về khung cảnh – bao quát của căn hộ chung cư De Capella*
Nếu bạn muốn lựa chọn căn hộ trong T.T thì việc mà bạn nên lưu ý đầu tiên đó là địa điểm. Đó là tiêu chí trước nhất để xác minh được đúng giá trị của căn hộ chung cư , vị trí nằm càng trung tâm càng có khá là nhiều tiện nghi, sẽ giúp phần tăng ý nghĩa – giá trị căn hộ của bạn, nó cũng rất dễ dàng nếu giả dụ bạn muốn kinh doanh, cho thuê hay là mua đi – bán lại .
## 2 : Chủ đầu tư căn hộ chung cư(CHCC) .
*Ảnh mô tả về thông tin cơ bản của dự án chung cư GoldSeason*
Một yếu tố thay đổi đến việc bạn nên có nên mua căn hộ chung cư đó hay không còn dựa vào chủ đầu tư dự án căn hộ chung cư(CHCC) đây là ai ? Bởi vậy khi xem xét mua bất kể căn hộ chung cư(CHCC) nào bạn phải phải khảo sát kĩ về thông tin của CĐT dự án , những sản phẩm trước đó của nhà đầu tư . Hay là bạn nên cân nhắc thêm ý kiến – quan điểm của các chuyên gia trong mảng Địa ốc, để lắng nghe những thông tin dữ liệu chính xác nhất về đơn vị đầu tư .
## 3: Tầm mắt
*Ảnh giới thiệu về khung cảnh – bao quát của dự án căn hộ chung cư Five Star Kim Giang*
Để ý đến tầm mắt khi lựa chọn mua căn hộ chung cư.
Thông thường hướng của những cư xá thường là phía thẳng góc , đang có nhiều lối giao tiếp thuận lợi cho việc đi lại mau chóng tới nơi mà dân cư có nhu cầu . Tại vị trí địa lý sở hữu mặt dài quay về phía nam hay lân cận phía Nam sẽ đón được gió và ánh sáng tươi mát hơn (mặt hướng bắc). Những cạnh ngắn quay theo hướng xấu sẽ giúp giảm trừ các thay đổi của nắng tây và nóng gió.
Còn đối với căn hộ chung cư phơi mặt dài phía Đông Tây thì cần phải để tâm để phương pháp tránh nắng . Một căn hộ chung cư T.T là một căn hộ có cửa sổ có hướng T.T đón gió và nắng thiên nhiên , tụ hội nhiều nguyên tố phong thủy phù hợp với chủ nhân .
## 4 Thiết kế và cách bài trí trong căn hộ chung cư
*Ảnh tổng thể về khung cảnh – bao quát của căn hộ chung cư De Capella*
Đây cũng là một trong những yếu tố hệ trọng khi mua căn hộ, bởi lẽ cách bố trí trong căn hộ luôn đi kèm với phong thủy , một gợi ý dành tặng bạn là bạn nên lựa chọn các design vuông , tránh các căn hộ chung cư(CHCC) có design méo mó nó vừa ảnh hưởng không tốt về phong thủy và gây ra nhiều vấn đề trong việc sắp đặt những nội thất bên trong căn hộ chung cư(CHCC).
## Dự án De Capella Quận 2
** nằm ngay mặt đường của khung đường huyết quản Lương Định Của, quận 2, TP.HCM. Tại đây cư dân chỉ mất 5 phút đi lại là đã có khả năng tới và tận hưởng các chức năng tiện ích sang trọng ngay trung tâm quận Nhất. Cùng với đó dự án còn nằm kế cận tuyến Metro số 2 Bến Thành – Tham Lương , gần khu trung tâm thương mại lớn nhất phía Đông Vincome Mega Mall , trường học – giáo dục quốc tế ACG … Tại thời điểm này De Capella là dự án duy nhất nằm tại T.T kinh tế Thủ Thiêm. Căn hộ chung cư De Capella** *Hình ảnh giới thiệu về của dự án căn hộ chung cư De Capella*
Song song với việc mang tới cho dân cư một cảnh quan sống thoải mái nhất . Dự án De Capella còn mang tới cho quý khách hàng một hệ thống tiện ích sang trọng , điển có vẻ như hồ bơi tràn, một trong các điểm nhấn độc đáo của dự , một design rất là sang trọng hình cánh mai vàng với khuôn viên được triển khai mở rộng 500m2 .
## Căn hộ GoldSeason
chung cư Gold Season 47 Nguyễn Tuân nằm trên địa điểm T.T Q. quận Thanh Xuân, TP HN, trung tâm những khung đường huyết quản của thành phố. Chung cư cao tầng Gold Season là một “mùa vàng” hưng vượng và may mắn, vô cùng hiện đại & sang trọng, cá tính & trang nhã, cường thịnh & bền vững, là biểu trưng về một đời sống tập hợp đủ đầy những giá trị, kết tinh những nét đẹp hoàn hảo nhất.
*Ảnh tổng quan về của chung cư GoldSeason 47 Nguyễn Tuân* ** được design theo kiểu cách cực kỳ hiện đại sang trọng, design hòa đồng với môi trường, dịch vụ với nhiều tiện nghi đi kèm toàn hảo. Quý khách hàng sẽ hoàn toàn ưng ý khi chọn lựa căn hộ chung cư(CHCC) tại dự án có vị trí địa lý đắt giá số một Hà Thành này. Căn hộ GoldSeason**
## Dự án căn hộ chung cư Five Star Kim Giang
** có design hướng về thiên nhiên theo phong cách Singapore. Cư xá gồm các khu vai trò chức năng đa dạng, được triển khai xây dựng trên tổng diện tích gần 13.000 mét vuông với hơn 60% diện tích dành cho cảnh quan xanh. Cư dân có thể sử dụng hồ bơi bốn mùa hơn 600 m2 theo tiêu chuẩn – chuẩn mực quốc tế hoặc những phòng tập gym, spa. Bán chung cư Five Star Kim Giang** *Ảnh mô phỏng về cảnh quan tuyệt vời của chung cư Five Star*
Ngay lúc này dự án đang được mau chóng tiến hành thi công bởi chủ thầu, Unicons (thuộc tập đoàn Coteccons). Chi tiết như sau: tòa G1 – G2 đã tiến hành thi công tới tầng 13, khối G4 – G5 đã tiến hành thi công đến tầng 4 – 5. Quý khách hàng dự đoán sẽ có được nhận bàn giao nhà vào quý 1/2017.

Set-Cookie: __cfduid=d7971f2fce69e7f5d643e843eb26690cc1529577625; expires=Fri, 21-Jun-19 10:40:25 GMT; path=/; domain=.baovatphongthuy.com; HttpOnly; Secure


markdown:
**Bình Minh PAT** là công ty chuyên **in túi giấy cho ngành thực phẩm** rất có uy tín, chất lượng hiện nay. Chúng tôi đã và đang là nhà cung cấp độc quyền cho các thương hiệu nổi tiếng như: Lotte Matt, Metro, Big C….. Sản phẩm bao bì của Bình Minh PAT đảm bảo yêu cầu về chất lượng và có [chứng nhận an toàn vệ sinh thực phẩm](https://binhminhpack.vn/giay-chung-nhan-bao-bi-an-toan-thuc-pham-cua-cty-in-binh-minh-pat/) – đây là điều rất quan trọng trong việc sản xuất bao bì dành cho thực phẩm vì nó liên quan trực tiêp đến sức khỏe người tiêu dùng. **Dưới đây là một số mẫu túi đựng thực phẩm do BinhMinhPat sản xuất:**
In Túi giấy đựng thực phẩm cho hệ thống siêu thị LOTTE Mart.
In túi giấy đựng bánh mì ổ dài với kích thước túi đựng 2 cái, 4 cái.
In túi giấy đựng bắp rang cho các hệ thống cửa hàng , rạp chiếu phim,.. mẫu túi được cán màng bảo vệ.
Với giấy Kraft & Carton có độ dai cao với một số loại túi giấy chuyên dùng để đựng thực phẩm nên rất phù hợp cho việc
**in ấn bao bì túi giấy để đựng thực phẩm**.
In túi giấy đựng thực phẩm cho hệ thống Pizza Hut VN
túi giấy Pizza hut sau khi ra thành phẩm được đóng gói kỹ lượng, đảm bảo vệ sinh tuyệt đối.
*Xem thêm các mẫu túi giấy khác tại đây.* **Túi giấy chuyên dùng cho ngành thực phẩm** được làm từ chất liệu như: Giấy Ford, Couche, Ivory, Britol….Bên ngoài được in offset, bạn có thể tùy chọn từ 1-6 màu theo yêu cầu của sản độcphẩm. Đối với các loại thực phẩm có lớp dầu bên ngoài thì bên trong túi sẽ được tráng phủ lớp màng thực phẩm chống thấm và giữ nhiệt cho sản phẩm. Kiểu dáng cũng rất đa dạng, bạn có thể lựa chọn từ đơn giản như mẫu [túi bánh mì in offset](https://binhminhpack.vn/tui-giay-dung-banh-mi/) hay những mẫu có dán hông như túi bắp rang, túi gà rán Lotte.
Với
**kinh nghiệm hơn 10 năm** trong lĩnh vực in bao bì cho ngành thực phẩm, [Công ty sản xuất túi giấy Bình Minh Pa](https://binhminhpack.vn/cong-ty-san-xuat-tui-giay/)t chúng tôi sẽ luôn mang đến cho bạn những sản phẩm chất lượng nhất, an toàn nhất, sáng tạo nhất mang đậm phong cách đặc trưng của tiêng bạn. Công ty chúng tôi luôn xem trọng trong khâu đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm.
Nếu Quý doanh nghiệp đang có nhu cầu
[ hãy liên hệ ngay tới Binh Minh Pat chúng tôi để được nhân viên tư vấn báo giá sớm. in túi giấy](http://binhminhpackvn/in-tui-giay/)
Liên hệ trực tiếp:
**CÔNG TY BAO BÌ GIẤY BÌNH MINH PAT**
**TRỤ SỞ:** Lô A59/I Đường số 7, KCN Vĩnh Lộc, Q.Bình Tân, Tp.HCM.
**Kinh doanh:** 08. 6679 5362; 0911 429 479 – **Hotline: 0967 641 729**
**Nhà máy sản xuất:**
**Địa chỉ:** Lô B26 Đường số 2, KCN Hải Sơn, huyện Đức Hòa, Long An
**Kinh doanh:** 072. 3775 518~19 – **Hotline: 0911 429 479**
**E-mail:** [info@binhminhpack.vn](mailto:info@binhminhpack.vn) **Website:** [https://binhminhpack.vn](https://binhminhpack.vn/)

Server: Apache/2.4.33 (cPanel) OpenSSL/1.0.2o mod_bwlimited/1.4

Pragma: public

Cache-Control: max-age=3600, public

X-Powered-By: W3 Total Cache/0.9.7


markdown:
## Còn ai tốt hơn Việt Nam?
Posted by bauxitevn trên 18/05/2011
[Theo tin từ ](https://boxitvn.files.wordpress.com/2011/05/image37.png) **, Trung Quốc, chỉ trong quý I năm 2011, cán cân mậu dịch Việt – Trung chênh lệch quá lớn, Việt Nam nhập siêu gần 4 tỉ đô la từ Trung Quốc. Trong ba tháng đầu năm, Việt Nam nhập từ Trung Quốc 5,86 tỷ USD, trong khi chỉ xuất khẩu sang Trung Quốc 2,04 tỷ USD. Quý I năm nay, nhập khẩu từ Trung Quốc cao hơn xuất khẩu sang nước này là 187%.** [đài CRI](http://bypass.it.cx/browse.php?u=Oi8vdmlldG5hbWVzZS5jcmkuY24vNDIxLzIwMTEvMDUvMTYvMXMxNTU0MTguaHRt&b=61)
Trong những năm gần đây, Việt Nam liên tục nhập siêu từ Trung Quốc, với năm sau cao hơn năm trước. Theo tin từ báo
**, năm 2007, VN nhập siêu từ Trung Quốc 9,145 tỷ USD; năm 2008 là 11,16 tỷ USD; năm 2009 là 11,532 tỷ USD. Năm 2010, thâm thủng mậu dịch với Trung Quốc đã tăng ở mức báo động: 12,6 tỷ USD. Việt Nam Business**
Ngược lại, trong 15 năm qua, Việt Nam liên tục xuất siêu sang Mỹ. Năm 2007, thặng dư mậu dịch với Mỹ là 8,73 tỷ USD; năm 2008 là 10,11 tỷ USD; năm 2009 là 9,19 tỷ USD và năm 2010 là 11,16 tỷ.
Theo tin từ
[, chỉ riêng quý I năm 2011, VN xuất siêu sang Mỹ là 2,64 tỷ USD. Xuất khẩu hàng hóa sang Mỹ trong ba tháng đầu năm là 3,69 tỷ USD, trong khi nhập khẩu từ Mỹ là 1,05 tỷ USD. Việt Nam xuất khẩu sang Mỹ trong quý I năm nay cao hơn nhập khẩu là 252%. Cục Thống kê Mỹ](http://bypass.it.cx/browse.php?u=Oi8vd3d3LmNlbnN1cy5nb3YvZm9yZWlnbi10cmFkZS9iYWxhbmNlL2M1NTIwLmh0bWw%3D&b=61)
Việt Nam xuất siêu sang Mỹ, mỗi năm hơn chục tỷ USD, nhưng không giữ số tiền đó, mà lại cho vào túi Trung Quốc bằng cách nhập siêu từ nước này.
Đúng là chuyện ngược đời khi một nước nghèo như Việt Nam, hàng năm lại đi nhập siêu từ một nước có nền kinh tế lớn thứ hai trên thế giới như Trung Quốc!
Không những thế, Trung Quốc tăng trưởng kinh tế bằng cách sản xuất hàng hóa không nhắm vào nhu cầu nội địa, mà là xuất khẩu sang các nước, trong đó có nước nghèo như Việt Nam, mang về những đồng đô la, để gia tăng chi phí quốc phòng, hiện đại hóa quân đội, rồi quay trở lại bắt nạt Việt Nam, bằng lệnh cấm bắt, đánh cá trên lãnh hải nước ta hàng năm. Vậy mà Việt Nam vẫn giúp cho họ làm giàu. Phải chăng vì thế, nên Trung Quốc nhận Việt Nam làm bạn 16 chữ vàng và 4 tốt? Tốt như thế thì còn ai tốt hơn Việt Nam?
**N. T.**
Tác giả gửi trực tiếp cho
*BVN*.
Sorry, the comment form is closed at this time.

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Server: nginx

X-hacker: If you're reading this, you should visit automattic.com/jobs and apply to join the fun, mention this header.


markdown:
02Tháng 3
# PEM 31
**Tên :** Finger Jets
**Mã số :** QB 010 **Kiểu phun:** Phun rẻ quạt. Hình dáng phun rẻ quạt thay đổi theo áp lực và mực nước tại các điểm trên đầu vòi . **Thông số kỹ thuật**
**Kích thước inlet:** 1”
**Lưu lượng, Q:** 28 – 73 I/min.
**Cột áp, H:** 1.5 – 5.0m.
**Độ cao cột nước:** 0.5 – 2.0m **Chất liệu:** Đầu phun làm bằng đồng hoặc nhôm bên ngoài được phủ một lớp sơn chống oxy hóa.
Ốc vít bắt giữa đầu phun và khớp chỉnh làm bằng inox 304.

Server: Apache

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

X-Powered-By: PleskLin


markdown:
Sài gòn
So sánh
Whist list
Đăng nhập
Đăng ký
Search
0 đ
Điện thoại, viễn thông
Máy tính, linh kiện
Điện tử, điện máy
Máy ảnh, máy quay
Thời trang, phụ kiện
Mẹ & bé
Sức khỏe, sắc đẹp
Công nghiệp, xây dựng
Khác
Máy tính
Máy tính laptop
Máy tính bảng
Máy chủ
Máy tính để bàn
Màn hình
Chi tiết máy tính
Bộ chia, bộ chuyển đổi
Thành phần
Linh kiện máy tính khác
Card Wifi
Bộ vi xử lý
Motherboard
Card màn hình
Bộ nhớ tạm thời
Hệ thống làm mát
Vỏ
Hệ nguồn
Card âm thanh
Card mạng
Ổ đĩa
Card ghi hình
Chuột, bàn phím
Bộ chuột, bàn phím
Chuột
Bàn phím
Card reader
Thiết bị game
Máy chơi game
Gamepad
Vô lăng
Cần lái
Web camera
Ip camera
Thiết bị lưu trữ
USB
Thẻ nhớ
Lưu trữ mạng
đĩa CD/DVD/BD
Thiết bị ngoại vi
Linh kiện - Server
Linh kiện Laptop
Phụ kiện cho máy tính
đế
TV box
Bàn di chuột
Bộ vệ sinh
Bộ chia USB
đèn cổng USB
Quạt USB
Khóa laptop
đế tản nhiệt
Link kiện khác
Phụ kiện máy tính bảng
Bộ phụ kiện trên xe hơi
Chân-đế-giá đỡ
Máy văn phòng
Máy hủy tài liệu
Máy tính cá nhân
Máy trợ giảng
Máy cán răng cưa
Bàn cắt giấy
Máy đánh chữ
Máy đóng tài liệu
Máy sấy tay
Máy đánh giày
Máy in
Máy in đa năng
Máy in đơn năng
Máy in khổ lớn
Máy quét ảnh
Máy Photocopy
Giá, kệ tài liệu, tạp chí
Máy cán màng
Máy cán màng nhiệt
Bảng vẽ
Bảng điện tử
Bảng thường
Bảng từ
Máy chấm công
Máy chấm công đa năng
Máy chấm công nhận dạng khuôn mặt
Máy chấm công thẻ cảm ứng
Máy chấm công thẻ giấy
Máy chấm công vân tay
Máy ép
Máy dập chữ nổi
Máy ép nhiệt
Máy ép plastic, ép dẻo
Bộ lưu điện - UPS
Máy fax
Máy khoan chứng từ
Phụ kiện máy in-fax-photocopy
Bộ nạp và đảo bản gốc
Bộ nạp và đảo bản sao
Cao áp
Lô ép
Bột từ
Bao lụa-vỏ sấy
Phụ kiện cartridge
Mực
Film
Băng mực
Bộ tiếp mực máy in
Cartridge
Máy đọc sách
Dụng cụ điện
Máy phay
Máy phay gỗ
Máy bào
Máy bào bê tông
Máy bào gỗ
Máy công trình
Máy đầm
Máy đầm bàn
Máy đầm cóc
Máy đầm dùi
Máy đóng gạch, ép gạch
Máy trộn vữa
Xe đẩy
Máy phun - xịt - rửa
Máy phun rửa áp lực cao
Máy rửa xe
Máy tiện
Máy tiện ren
Máy tiện vạn năng
Thiết bị điện
Công tắc
Hộp tụ điện
ổ cắm
Phích cắm
Bộ đèn
Bộ đèn đường phố
Bộ đèn pha
Bộ đèn xưởng
Bút thử điện
Công tơ điện
Biến tần
Nguồn
Nguồn 1 chiều DC
Nguồn xoay chiều AC
Máy môi trường
Máy thông cống
Thiết bị bếp công nghiệp
Máy xay
Máy xay bột khô
Máy xay bột nước
Máy xay thịt
Thang
Thang chữ A
Thang gấp
Thang ghế-bàn-vịn
Thang rút
Thang trượt
Máy chà nhám
Máy chà nhám băng
Máy chà nhám đĩa
Máy chà nhám rung
Thiết bị đo đạc
Dưỡng đo
Dưỡng đo bán kính
Dưỡng đo khe hở
Dưỡng đo lỗ
Dưỡng đo mối hàn
Dưỡng đo ren
đo độ cứng
đồng hồ so
La bàn
La bàn cơ
La bàn KTS
Máy cân mực
Máy đo diện tích
Máy đo độ nhớt
Máy kinh vĩ
Máy quét tia
Máy toàn đạc
Thiết bị đo áp suất
Thiết bị đo cường độ ánh sáng
Thiết bị đo đa năng
Thiết bị đo độ bụi
Thiết bị đo độ cứng
Thiết bị đo độ ồn
Thiết bị đo khoảng cách
Thiết bị đo lực
Thiết bị đo phóng xạ, bức xạ
Thiết bị đo tốc độ
Thiết bị đo tốc độ gió
Thiết bị đo tốc độ vòng quay
Thiết bị đô độ dày mỏng
Thiết bị hiện sóng
Thiết bị hiện sóng số
Thiết bị hiện sóng tương tự
Thiết bị đếm tần số
Thiết bị đo nhiệt độ
Thước
Panme
Thước đo chiều dài
Thước đo góc
Thước đo lỗ
Thước vạn năng
Thiết bị đo điện
Thiết bị đo LCR
đồng hồ chỉ thị pha
Thiết bị đo cường độ dòng điện và hiệu điện thế
Thiết bị đo từ trường
Thiết bị đo điện trở
Thiết bị đo công suất
Thiết bị đo môi trường
Máy đo độ mặn
Máy đo độ ngọt
Thiết bị đa năng
Thiết bị đo độ cồn
Thiết bị đo khí gas
Thiết bị đo TDS
Máy đo độ oxy hòa tan
Thiết bị đo Clo
Thiết bị đo khí CO2
Thiết bị đo độ PH
Thiết bị đo độ ẩm
Ẩm kế
Thiết bị đo độ rung
Bàn rà
Dụng cụ nông nghiệp
Máy ấp trứng
Máy băm
Máy bóc vỏ lạc
Máy cày
Máy cắt cỏ
Máy cắt lúa
Máy chế biến thức ăn
Máy ép cám viên
Máy gặt
Máy phun thuốc trừ sâu
Máy tách ngô
Máy tách ngô đạp chân
Máy tách ngô vuông
Máy tuốt lúa
Máy xới đất
Máy nghiền
Máy nghiền bi
Máy nghiền bột
Máy nghiền đá
Máy khắc - cắt
Máy cắt chữ
Máy cắt CNC
Máy cắt đa năng
Máy cắt gạch, bê tông
Máy cắt bê tông
Máy cắt đá
Máy cắt gạch
Máy cắt góc
Máy cắt kim loại
Máy cắt nhôm
Máy cắt sắt
Máy cắt tôn
Máy khắc cắt
Máy khắc laser
Phụ kiện máy khắc-máy cắt
Máy mài
Máy mài 2 đá
Máy mài góc
Máy mài khuôn
Máy mài lưỡi cưa
Máy mài thẳng
Thiết bị cầm tay
Máy đánh cạnh
Súng bơm mỡ
Súng phun sơn
Súng xiết bu lông
Máy bắn đinh
Súng vặn ốc
Thiết bị làm vườn
Máy cắt cành
Máy đào đất
Máy thổi
Máy tỉa hàng rào
Máy xén cỏ
Máy bắt vít
Quạt công nghiệp
Quạt cao áp
Quạt chắn gió
Quạt hút bụi
Quạt ly tâm
Quạt phun sương
Quạt sàn
Quạt tăng áp
Quạt thông gió
Quạt treo
Quạt trung áp
Máy bơm
Máy bơm hóa chất
Máy bơm mỡ
Máy bơm mỡ điện
Máy bơm mỡ khí nén
Máy bơm nước
Máy khoan
Máy khoan cần
Máy khoan động lực, va đập
Máy khoan bàn
Máy khoan rút lõi
Phụ kiện máy khoan
Máy khoan đứng
Máy khoan hơi
Máy khoan búa
Máy khoan từ
Máy giặt, sấy, là
Bàn là công nghiệp
Cầu là hơi công nghiệp
Máy giặt công nghiệp
Máy giặt khô
Máy giặt thảm
Máy sấy công nghiệp
Cân
Cân bàn
Cân đếm điện tử
Cân điện tử tính tiền
Cân phân tích điện tử
Cân sàn điện tử
Cân thủy sản - chống nước
Cân tiểu ly
Cân treo điện tử
Cân xe tải xách tay
Phụ kiện cân
Máy nén khí
Máy nén khí cấp
Máy nén khí trục vít
Máy cưa
Cưa bàn
Cưa đĩa
Cưa kiếm
Cưa lọng
Cưa vòng
Cưa xích
Dụng cụ cơ khí
Máy hút bụi
Vệ sinh công nghiệp
Xe đẩy hàng
Máy đục
Tủ đồ nghề sửa chữa
Máy soi
Xe nâng
Tủ bảo quản
Máy hàn
Máy hút chân không
Máy phát điện công nghiệp
Thời trang mẹ và bé
Thời trang bé gái
Váy
Thời trang bé trai
áo
Bộ quần áo
Giày
Mũ
Phụ kiện
Quần
Thời trang của mẹ
áo bầu
Đồ dùng cho mẹ
địu em bé
Lót thấm sữa
Tai nghe bà bầu
Máy hút sữa mẹ
Túi-đồ dự trữ sữa
Đồ dùng chăm sóc bé
Bô
Màn
Bàn chải đánh răng
Bỉm - tã
Bấm móng tay
Lược
Dụng cụ hút mũi
Dụng cụ vệ sinh đồ dùng cho bé
Dụng cụ rửa bình
Máy tiệt trùng
Túi tiệt trùng bình
Đồ dùng phục vụ tắm, giặt, bơi
Khăn tắm
Đồ dùng ăn uống cho bé
Bình sữa trẻ sơ sinh
Cắn nướu
Máy hâm nóng thức ăn
Núm vú
Ghế-nôi-xe-giường
Ghế ăn
Ghế ngồi ô tô
Nôi thường
Xe
Xe 3 bánh
Xe đẩy
Xe scooter
Xe tập đi
Đồ chơi
Sữa bột công thức
Quần áo trẻ sơ sinh
Điện lạnh
Tủ mát
Điều hòa
Tủ lạnh
Tủ đông
Bình nóng lạnh
Bình nóng lạnh gián tiếp
Bình nóng lạnh trực tiếp
Máy lọc nước
Cây, máy, bình lọc nước
Máy lọc nước nóng lạnh
Đồ gia dụng
Dụng cụ cầm tay
Máy giặt
Máy giặt lồng đứng
Máy giặt lồng ngang
Máy giặt lồng nghiêng
Máy kích điện
Thiết bị may mặc
Máy may
Máy vắt sổ
Bàn là
Thiết bị phòng tắm
Bồn rửa
Bồn tắm
Giỏ đựng quần áo
Xô-thau-chậu
Phụ kiện phòng tắm
Cân
Máy bơm
Công tắc - cảm biến - chuông
Công tắc
Cảm biến
Chuông cửa
Đèn
Đèn led
đèn pin
đèn tinh dầu
Phụ kiện đèn
đèn bắt côn trùng
đèn chùm-đèn trang trí
đèn sạc, tích điện
đèn sưởi
đèn chiếu sáng
đèn ngủ
đèn bàn
Máy sưởi
Lò sưởi
Máy sưởi dầu
Máy sưởi điện
Máy sưởi, quạt sưởi hồng ngoại
Thiết bị vệ sinh nhà - bếp
Cây lau nhà
Máy hút bụi
Máy hút mùi
Máy hủy rác
Máy khử độc rau quả
Máy lọc không khí
Máy rửa bát
Máy xịt rửa
Sục ôzôn
Thùng rác
Tủ sấy bát
Xử lý ẩm
Công cụ
Bịt ổ điện
Búa
Cần
Công cụ khác
Dũa
Dung dịch bảo dưỡng
đột
Lục giác
Mỏ lết
Tuýp
Kìm
ổ cắm
Cưa tay
Bộ đồ dùng
Cờ lê
ổn áp
Tua vít
Quạt
Quạt bàn
Quạt cây
Quạt hộp
Quạt không cánh
Quạt lửng
Quạt phun sương - hơi nước
Quạt quỳ
Quạt sạc, tích điện
Quạt tháp
Quạt thông gió
Quạt trần
Quạt treo tường
Máy phát điện gia đình
Máy pha, xay, ép, vắt
Máy đa năng
Máy đánh trứng
Máy ép
Máy làm kem gia đình
Máy làm mì
Máy làm rau mầm
Máy làm sữa chua
Máy làm sữa đậu nành
Máy luộc trứng
Máy nướng bánh
Máy pha cà phê
Máy vắt cam
Máy xay cà phê
Máy xay sinh tố
Máy xay thịt
Dụng cụ nhà bếp
Dụng cụ cho bữa ăn
Kệ bát-kệ giày dép
Thùng đựng gạo
Lò
Chảo
Gạt tàn
Bộ trà
Bếp
Dụng cụ làm thức ăn
Ấm-Phích-Bình-Hộp
Nồi
Bồn rửa
Máy sấy
Máy sấy tóc
Máy sấy, tủ sấy quần áo
Hình ảnh
Máy chiếu vật thể
Màn chiếu
Khung ảnh KTS
Bảng tương tác
Tivi
Máy chiếu
Phụ tùng cho máy chiếu, bảng
Bóng đèn máy chiếu
Khung máy chiếu
Bục phát biểu
Âm thanh
Micro
Bộ trộn âm Mixer
Loa
Loa siêu trầm
Loa máy tính
Máy thu âm
âm ly
Dàn âm thanh
Đầu đĩa
Bộ giải mã
đầu Blu-ray
đầu CD
đầu DVD
đầu Karaoke
đầu phát HD
đầu thu KTS
Máy nghe nhạc và video cầm tay
Casstte
Tai nghe
Bộ khuyếch đại
Thiết bị an ninh
Bộ chuyển analog-IP
Thiết bị báo động
Máy tuần tra bảo vệ
Bộ chia hình
Bàn phím điều khiển
Camera an ninh
Kiểm soát cổng-cửa
Thiết bị cân bằng tải
Trạm lặp
Thiết bị chống trộm, báo cháy, gas
Còi, chuông, đèn báo động
Hàng rào hồng ngoại
Mắt thần hồng ngoại
Trung tâm báo cháy
Hệ thống báo động, cháy, gas
Bộ đàm
Khóa
Khóa điện tử
Khóa hộc tủ-ngăn bàn
Khóa nam châm
Ổ khóa
đầu ghi hình
Thiết bị dò kim loại
Cổng dò kim loại
Máy dò kim loại
Tay dò kim loại
Bộ lặp
Phụ kiện cho thiết bị an ninh
ăng ten
Module kết nối
Mồm khóa
Phụ kiện an ninh khác
Từ điển điện tử
Kim từ điển
Tân từ điển
Thiết bị mạng
Modem
EOC adapter
Router wireless
Printer server
Tủ rack, tủ mạng
POE adapter
Switch-hub
USB 3G
Phần mềm
Phụ kiện
Phụ kiện tổng đài
Acquy
Bàn giám sát kiểm soát
Bộ chuyển nguồn
Bộ phát sóng
Card ghi âm
điện thoại IP
Linh kiện tổng đài
Điều khiển
điều khiển camera-máy ảnh-máy quay
điều khiển máy tính
điều khiển Tivi, đầu đĩa
Balo-túi-cặp
Balo-túi cho máy ảnh, máy quay
Túi cho máy tính bảng
Balo-cặp-túi cho laptop
Văn phòng phẩm
Cặp tài liệu
Dao rọc giấy
Dập ghim
Phiếu
Sổ
Văn phòng phẩm khác
Bìa
Ghim-kẹp
Băng dính
Giấy fax-giấy in
Phụ kiện thiết bị mạng
Bộ đánh số đầu mạng
Máy test cable mạng
Phụ kiện mạng khác
Tấm dán
Tấm dán bàn phím
Tấm dán laptop
Tấm dán điện thoại - máy tính bảng
Phụ kiện máy chấm công
đầu đọc phụ
Lăng kính
Pin-Nguồn
Nguồn cho camera
Pin laptop
Pin máy tính bảng
Pin máy ảnh-máy quay
Pin bộ đàm
Pin điện thoại
Thẻ
Bao da-vỏ-ốp lưng
Bao da máy ảnh, máy quay
Vỏ camera
Bao da-vỏ-ốp máy tính bảng
Bao da-ốp lưng-vỏ điện thoại
Cable
Cable máy tính
Cable cho tổng đài
Cable camera
Cable thiết bị nghe nhìn
Cable máy in-fax-photocopy
Cable máy chiếu, bảng
Cable điện thoại-máy tính bảng
Cable mạng
Sạc
Sạc đa năng
Sạc máy ảnh-máy quay
Sạc máy nghe nhạc
Sạc laptop
Sạc điện thoại-máy tính bảng
Phụ kiện 3D
Kính 3D
Phụ kiện 3D khác
Bút
Bút bi
Bút chấm đọc
Bút chì
Bút ký
Bút lông
Bút mực
Bút mực nước
Bút nhớ
Bút viết bảng
Bút xóa
Bút cảm ứng
Bút thuyết trình
Phụ kiện thiết bị nghe nhìn
Tủ Tivi
Tủ đựng ổ cứng - CFI box
Phụ kiện camera
Khung-giá treo
Điện thoại
Điện thoại bàn không dây
Điện thoại dây
Điện thoại thông minh
Điện thoại di động
Smart watch
Tổng đài IP
Tổng đài điện thoại
Hội nghị truyền hình
Bộ giải mã
Bộ hỗ trợ nối camera
Hệ thống hội thảo
Thiết bị điều khiển đa điểm MCU
Phụ kiện điện thoại
Bàn phím
Dây đeo
Gậy chụp ảnh
Linh kiện điện thoại
Màn hình điện thoại
Sim
Máy quay
Máy quay hành trình
Máy quay kĩ thuật số
Máy ghi hình
Máy ảnh
Máy ảnh chuyên nghiệp
Máy ảnh số
Phụ kiện máy quay, máy ảnh
Chân máy ảnh
Màn hình máy ảnh, máy quay
đế kết nối
ống kính
ống nối
Kính lọc
đèn flash
Dây đeo
Bộ lau máy
Loa che nắng
Phụ kiện đèn flash
Bộ phụ kiện
ống nhòm
Chăm sóc cơ thể
Mỹ phẩm
Mỹ phẩm nam
Mỹ phẩm nữ
Nước hoa
Dụng cụ cho mặt
Dao cạo-dao tem
Máy cạo râu
Máy chăm sóc da mặt
Máy xông mặt
Dụng cụ chăm sóc toàn thân
Máy tẩy lông
Máy xông hơi
Dụng cụ chăm sóc tóc
Máy tạo kiểu tóc đa năng
Tăng đơ
Máy mát xa
đai massage vai-lưng
Ghế massage
Máy massage giảm béo
Máy massage mặt
Máy massage mắt
Máy massage toàn thân
Máy, bồn massage chân
Máy, đai massage bụng
Máy, gối massage cổ-đầu
Y tế, sức khỏe
Cân sức khỏe
Dụng cụ y tế
Máy cất nước
Máy đo huyết áp
Máy đo ô xy trong máu
Máy hút dịch
Máy trợ thính
Máy xông mũi họng
Nhiệt kế
Nhiệt kế điện tử
Túi chườm
Xe lăn
Ô tô, xe máy, xe đạp
Xe hơi
Dụng cụ sửa chữa ô tô
Phụ tùng
Xe máy
Phụ tùng
Xe đạp, xe điện
Xe đạp
Xe Scooter
Xe máy điện
Xe đạp điện
Nội thất, ngoại thất
Cây-Móc treo-Giá phơi
Giá phơi đồ
Móc treo quần áo
Kệ
Kệ góc
Kệ siêu thị
Nội thất phòng khách
Nội thất phòng tắm
Nội thất văn phòng
Nội thất phòng ăn
Hộp đựng giấy
Thảm
Thảm trang trí
Gương
Gương phòng ngủ
Đồ trưng bày-trang trí
Bình trang trí
Bộ thanh kéo màn
Cây-hoa trang trí
đế nến
Giấy dán tường
Kệ trang trí
Khung ảnh-khung trang trí
Nến
Sáp-túi thơm
Tượng trang trí
Ghế
Ghế bành
Ghế chân quỳ
Ghế chuyên dụng cho gamer
Ghế đẩu, ghế băng
Ghế tựa
Ghế xếp, gập
Ghế xoay
Sofa
Nội thất phòng ngủ
Bộ phòng ngủ
Chăn-Dra-Gối
Đệm
Giường
Tủ-hộp
Tủ bếp
Tủ giày
Tủ hồ sơ
Tủ quần áo
Tủ rượu
Tủ sách
Tủ-hộp đựng đa năng
Bàn
Bàn game
Bàn làm việc, học tập
Bàn phòng khách, phòng ăn
Bàn trang điểm
Bộ bàn ghế
Thiết bị siêu thị, cửa hàng
Máy bán hàng di dộng
Máy làm đá
Máy làm đá viên
Máy bán hàng POS
Máy ép nước mía
Máy kiểm kho
Quầy thu ngân
Máy đọc thẻ từ
Xe đẩy hàng
Phụ kiện
Chân đế máy in tem, mã vạch
đầu cắt
đầu in máy in tem, mã vạch
Giấy
Mực máy in tem, mã vạch
Tem
Thẻ
Thiết bị gọi phục vụ
Máy in hóa đơn
Máy đọc mã vạch
Két sắt
Máy in thẻ nhựa
Thiết bị thanh toán
Máy tính in hóa đơn
Ngăn kéo đựng tiền
Máy đếm tiền
Máy tính tiền
Máy soi kiểm tiền
Máy bó tiền
Thiết bị an ninh
Bộ gỡ
Cổng an ninh
Máy in tem mã vạch
Sách, văn phòng, quà tặng
Văn phòng phẩm
Bút
Sổ
Sách
Ebook
Kinh tế
Kỹ năng & nghệ thuật sống
Ngoại ngữ - Từ điển
Sách chuyên ngành
Sách ngoại văn
Sách tiếng việt khác
Tâm lý - giới tính
Thưởng thức đời sống
Truyện tranh
Tủ sách thiếu nhi
Tủ sách tuổi mới lớn
Văn hóa - nghệ thuật
Văn học
Quà tặng
Gấu bông
Hoa
Socola
Thể thao
Bóng bàn
Bóng đá
Bóng rổ
Bơi lội
Cầu lông
Dụng cụ thể lực - thể hình
Giàn tạ
Ghế tập tạ
Giàn tạ đa năng
Golf
Máy chạy bộ
Máy chạy bộ cơ
Máy chạy bộ điện
MÁY RUNG TOÀN THÂN
Máy tập cơ bụng
Patin - Ván trượt
Tennis
Xe đạp tập thể dục
Máy tập đa năng
Đồ dùng
Dụng cụ vệ sinh cá nhân
Bàn chải đánh răng
Kem đánh răng
Găng tay
Khăn
Mũ-nón
Mũ bảo hiểm
Túi-Vali
Túi đựng đồ
Túi giặt
Túi giữ ấm
Vali
Dịch vụ, giải trí, du lịch
Cho thuê
Du lịch
Thực phẩm, đồ uống
Bánh trung thu
Đồ uống
Sản phẩm tết
Sữa
Thực phẩm chức năng
Âm nhạc
Phụ kiện
Trống
Trống điện tử
Đàn
đàn Guitar
đàn piano
đàn organ
Đồ dùng học sinh
Bàn ghế học sinh
Phụ kiện
Đồng hồ
đồng hồ đeo tay
đồng hồ để bàn
đồng hồ điện tử
Đồng hồ nam
Đồng hồ nữ
Đồng hồ trẻ em
đồng hồ treo tường
Đồng hồ Thông Minh
Mắt kính
Thời trang
Thời trang nữ
Đồ lót
Váy - Đầm - Chân váy
Túi xách
Áo thun nữ
Áo khoác nữ
Giày-Dép
Áo thun nữ
Sơ mi nữ
Phụ kiện
Quần nữ
Phụ kiện thời trang nữ
Túi xách nữ
Thời trang nam
Quần bơi nam
Áo chống nắng
Túi xách nam
Áo khoác nam
Quần nam
Áo len
Bộ quần áo thể thao
Sơ mi nam
Giày-dép
Túi xách
Áo thun nam
Giày dép nam
Phụ kiện
Đồ đôi, đồng phục
Trang phục thể thao
Giày
Sản phẩm
Điện tử, điện máy
Phụ kiện
Sạc
sạc laptop
[
1
của
13
]
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Kế tiếp
Sau cùng
Sắp xếp theo:
Mặc định
|
Giá
|
Tên
|
Nhà sản xuất
|
Mã
sạc laptop
Dell ADAPTOR USB3.0 to HDMI/VGA/LAN/USB2.0 (DA100)
So sánh
1.990.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
ADAPTER APPLE 18.5V - 4.6A - 85W/ 2008
Thông tin chung Hãng sản xuất : APPLE Bảo Hành: 12 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V, 50-60Hz Điện thế ra AP: 18.5V= 4.6A (W85)
So sánh
800.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
ADAPTER TOSHIBA 19V-3.95A (75W) đầu thưởng
Thông tin chung Hãng sản xuất : TOSHIBA Bảo Hành: 12 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V Điện thế ra AP: 19V-3.95A
So sánh
380.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
ADAPTER LENOVO 19V-3.42A (65W) Đầu thường
Thông tin chung Hãng sản xuất : IBM-LENOVO Bảo Hành: 12 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V, 50-60Hz Điện thế ra AP: 19V-3.42A (65W)
So sánh
300.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
ADAPTER SONY 19.5V= 3.9A đầu kim (75W)
Thông tin chung Hãng sản xuất : SONY Bảo Hành: 12 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V, 50-60Hz Điện thế ra AP: 19.5V= 3.9A (75w)
So sánh
320.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
ADAPTER ACBEL 19V - 18V - 20V, 4.74A
Thông tin chung Hãng sản xuất : ACBEL Series Bảo Hành: 12 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V Điện thế ra AP: 18V-->20V, 4.74A Sử dụng được trên xe hơi: Hỗ trợ
So sánh
600.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
ADAPTER DELL 19.5V= 4.62A (90W) đầu kim
Thông tin chung Hãng sản xuất : DELL Bảo Hành: 12 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V, 50-60Hz Điện thế ra AP: 19.5V= 4.62A (90W)
So sánh
300.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
ADAPTER TOSHIBA 15V-4A (60W) đầu thường
Thông tin chung Hãng sản xuất : TOSHIBA Bảo Hành: 12 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V Điện thế ra AP: 19-3.42A (65W)
So sánh
300.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
ADAPTER TOSHIBA 19V-6.3A (120W) Đầu thường
Thông tin chung Hãng sản xuất : TOSHIBA Bảo Hành: 6 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V Điện thế ra AP: 19V-6.3A
So sánh
500.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
ADAPTER IBM LENOVO 16V= 4.5A (65W) Đầu thường
So sánh
300.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
ADAPTER SAMSUNG 19V-3.16A đầu kim
Thông tin chung Hãng sản xuất : SAMSUNG Bảo Hành: 12 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V, 50-60Hz Điện thế ra AP: 19V-3.16A
So sánh
320.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
ADAPTER APPLE 18.5V= 4.6A - 85W/ 2012
Thông tin chung Hãng sản xuất : APPLE Bảo Hành: 12 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V Điện thế ra AP: 18.5V= 4.6A (W85)
So sánh
900.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
ADAPTER HP COMPAQ 19V-4.74A 90W đầu kim
Thông tin chung Hãng sản xuất : HP & COMPAQ Bảo Hành: 12 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V Điện thế ra AP: 19V-4.7A or (18.5V-3.5A)
So sánh
400.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
ADAPTER APPLE Air 14.5V-3.1A - 45W/ 2012
Thông tin chung Hãng sản xuất : APPLE Bảo Hành: 12 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V Điện thế ra AP: 14.5V-3.1A (W45)
So sánh
800.000 đ
Có sẳn:
0
cửa hàng
ADAPTER SONY 19.5V-4.7A (90w)
Thông tin chung Hãng sản xuất : SONY Bảo Hành: 12 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V Điện thế ra AP: 19.5V-4.7A (90w)
So sánh
320.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
Adapter Dell USB-C to Lan RJ-45
So sánh
999.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
ADAPTER SAMSUNG 19V-4.7A đầu kim
Thông tin chung Hãng sản xuất : SAMSUNG Bảo Hành: 12 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V, 50-60Hz Điện thế ra AP: 19V-4.7A
So sánh
350.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
ADAPTER IBM LENOVO 20V - 4.5A (90W) Đầu kim
Thông tin chung Hãng sản xuất : IBM-LENOVO Bảo Hành: 12 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V Điện thế ra AP: 20V= 4,5A (90W)
So sánh
350.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
Crucial M500 240GB mSATA Internal SSD
Thông tin chung Hãng sản xuất : CRUCIAL Bảo Hành: 12 Tháng Ổ cứng Dung lượng HDD: 240GB Chuẩn giao tiếp: SSD
So sánh
4.500.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
ADAPTER HP COMPAQ 18.5V= 3.5A (W65) đầu kim
Thông tin chung Hãng sản xuất : HP & COMPAQ Bảo Hành: 12 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V Điện thế ra AP: 18.5V; 3.5A
So sánh
300.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
ADAPTER ACER 19V - 3.42A 65W
Thông tin chung Hãng sản xuất : ACER Bảo Hành: 12 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V Điện thế ra AP: 19V=3.42A (65W)
So sánh
280.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
ADAPTER ASUS EeePC Mini 12v - 3A (36W)
Thông tin chung Hãng sản xuất : ASUS Bảo Hành: 6 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V, 50-60Hz Điện thế ra AP: 12-3A (36W)
So sánh
300.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
Dell ADAPTOR USB-C to HDMI/VGA/Ethernet/USB 3.0 (DA200)
So sánh
1.990.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
ADAPTER ASUS 19v-3.42A (65W) đầu thường
Thông tin chung Hãng sản xuất : ASUS Bảo Hành: 12 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V, 50-60Hz Điện thế ra AP: 19-3.42A (65W)
So sánh
280.000 đ
Có sẳn:
0
cửa hàng
ADAPTER SONY 16V= 4A (W60) đầu kim
Thông tin chung Hãng sản xuất : SONY Bảo Hành: 12 Tháng Thông số kỹ thuật_ADAPTER (BỘ SẠC)_LAPTOP Điện thế vào_AP: 100-240V Điện thế ra AP: 16V= 4A (W60)
So sánh
380.000 đ
Có sẳn:
1
cửa hàng
Sắp xếp theo:
Mặc định
|
Giá
|
Tên
|
Nhà sản xuất
|
Mã
[
1
của
13
]
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Kế tiếp
Sau cùng
Lên đầu
-->
Shopping Cart
by ViArt

Server: Apache/2.4.6 (CentOS) OpenSSL/1.0.1e-fips PHP/5.6.33

Set-Cookie: cookie_visit=Z6N8p5qBlopkb4zrk8CT; expires=Sat, 22-Jun-2019 10:13:21 GMT; Max-Age=31622400


markdown:
## Bài 3 Điều khiển nhân vật bằng con chuột (LT Scratch) – Hoàng Ngọc Giao
Cùng bé lập trình Scratch
Điều khiển nhân vật bằng con chuột (bài 3)
18/03/2013 22:05
Bạn và bé đã biết cách điều khiển nhân vật bằng bàn phím. Ta thử bày trò mới: điều khiển nhân vật bằng con chuột.
Khi vừa mở lại cửa sổ Scratch, bạn thấy ngay chú mèo nhí trong sân khấu.Vì đã từng chơi với chú mèo, bạn biết rằng chú có hai tư thế khác nhau. Nhờ vậy, bạn mới có thể làm cho chú bước đi tung tăng. Bấm vào mục Hình dạng ở ngay trên khung kịch bản, bạn có thể thấy rõ hai hình khác nhau được dùng để tạo nên nhân vật mèo nhí.
Để thay đổi “không khí”, ta hãy chơi với nhân vật mới bằng cách dùng các hình khác. Trước hết, bạn cho mèo nhí biến khỏi sân khấu: bấm-phải vào mèo nhí và chọn mục Xóa trên trình đơn vừa hiện ra.
Tiếp theo, bạn bấm nút Thêm nhân vật mới ở gần cạnh dưới sân khấu, bấm kép vào thư mục Animals, chọn hình chú dơi đang bay và bấm OK.
Hình chú dơi xuất hiện trong sân khấu.Nếu chỉ có một hình, ta không thể làm cho chú dơi vỗ cánh khi bay. Bạn lấy thêm một hình nữa cho nhân vật mới: bấm vào mục Hình dạng, bấm nút Nhập, chọn hình chú dơi ở tư thế khác và bấm OK.
Nhờ làm như vậy, ta có hai hình khác nhau tạo nên nhân vật “số một” (Nhân vật1) của sân khấu.Vì chú dơi khá lớn so với sân khấu, bạn bấm nút Co hình nhân vật phía trên sân khấu, rồi bấm vào chú dơi nhiều lần, cho đến khi chú trở nên “bé bé xinh xinh”.
Ta hãy lập trình chú dơi sao cho chú luôn luôn bay về phía con trỏ chuột. Nhờ vậy, bạn có thể “dẫn đường” cho chú dơi bằng cách di chuyển con trỏ chuột trên sân khấu.
Chú dơi đang ở trong tình trạng “được chọn” (nhìn phía dưới sân khấu, bạn thấy hình chú dơi được “đóng khung”).Để bắt đầu lập trình cho chú dơi, bạn bấm vào mục Kịch bản trên khung kịch bản.
Như đã từng làm với mèo nhí, ta sẽ cho chú dơi di chuyển liên tục nhờ một vòng lặp.Từ khung chứa thẻ lệnh Điều khiển, bạn kéo thẻ Lặp cho tới khi vào khung kịch bản.Chuyển qua khung chứa thẻ Giác quan, bạn kéo thẻ Chạm vào, thả lên ô lục giác của thẻ Lặp cho tới khi.Bấm vào ô chữ nhật trong thẻ Chạm vào, bạn chọn mục Con trỏ chuột.
Khác với vòng lặp mà ta đã dùng cho mèo nhí, vòng lặp dùng cho chú dơi là vòng lặp có điều kiện: các thẻ lệnh trong vòng lặp được thực hiện lặp đi lặp lại cho tới khi chú dơi chạm vào con trỏ chuột trên sân khấu. Nói khác đi, vòng lặp sẽ chạy hoài hoài chừng nào chú dơi chưa chạm vào con trỏ chuột.
Nhưng hiện thời trong vòng lặp chưa có thẻ lệnh nào cả. Ta hãy đưa vào vòng lặp các thẻ lệnh làm cho chú dơi di chuyển hướng về phía con trỏ chuột.
Từ khung chứa thẻ Chuyển động, bạn kéo thẻ Hướng về phía, đưa vào vòng lặp trong khung kịch bản.Bạn bấm vào ô chữ nhật của thẻ Hướng về phía và chọn mục Con trỏ chuột. Tiếp theo, bạn kéo thẻ Di chuyển 10 bước vào vòng lặp, ráp vào bên dưới thẻ Hướng về phía con trỏ chuột.
Chuyển qua khung chứa thẻ Điều khiển, bạn kéo thẻ Khi cờ xanh được ấn, ráp vào phía trên vòng lặp.Bạn kéo thẻ Dừng toàn bộ (ở cuối khung chứa thẻ Điều khiển), ráp vào phía dưới vòng lặp.
Vậy nghĩa là khi bạn bấm nút “cờ xanh” để chạy chương trình và đưa con trỏ chuột vào sân khấu, chú dơi sẽ luôn luôn di chuyển hướng về phía con trỏ chuột. Dù bạn đưa con trỏ chuột chạy lòng vòng, chú dơi cứ “mê mẩn” lao theo. Cuộc rượt đuổi sẽ kết thúc khi chú dơi chạm được vào con trỏ chuột.
Bạn thử làm ngay xem sao nha. Bạn chú ý: khi chú dơi bắt được “chuột”, chương trình kết thúc, chú dơi bất động. Để tiếp tục “vờn” chú dơi, bạn phải bấm nút “cờ xanh”. Nếu bạn hướng dẫn cho bé chơi trò này, bé sẽ cười nắc nẻ cho mà xem!
Tuy vậy, chương trình của ta chưa xong đâu, phải “màu mè” hơn nữa bé mới không chán. Chuyển qua khung chứa thẻ Ngoại hình, bạn kéo thẻ Hình dạng tiếp theo, ráp vào phía dưới thẻ Di chuyển trong vòng lặp. Thẻ lệnh mới thêm vào làm cho chú dơi luôn đổi hình dạng.
Bấm nút “cờ xanh” để chạy thử chương trình.Bạn thấy chú dơi có đập cánh nhưng quá nhanh, cứ như… chim ruồi vậy. Chuyển qua khung chứa thẻ Điều khiển, bạn kéo thẻ Đợi 1 giây, gắn vào phía trên thẻ Hình dạng tiếp theo . Bấm vào ô có số 1 của thẻ mới, bạn gõ 0.1 để quy định rằng chú dơi phải đợi 1/10 giây trước khi chuyển qua hình dạng tiếp theo.
Chỉ thêm một chút như vậy thôi, bạn thấy chú dơi đập cánh chậm hơn, nhưng có vẻ “điệu nghệ” hơn. Có điều, khi “tập trung” theo dõi con trỏ chuột, chú dơi thường quay mòng mòng. Đó là do tác dụng của nút bấm Quay hướng nào cũng được. Bạn nên bấm nút Chỉ theo hướng trái-phải để chú dơi đỡ bị… chóng mặt.
Ngoài ra, khi bắt đầu chương trình, chú dơi nên xuất phát từ vị trí cố định ở giữa sân khấu. Chuyển qua khung chứa thẻ Chuyển động, bạn kéo thẻ Nhảy tới x: y:, đặt xen vào thẻ Khi cờ xanh được ấn và thẻ Lặp cho tới khi.
Bạn chú ý: x và y dùng để xác định vị trí của một điểm trên sân khấu, được gọi là tọa độ của điểm. Trị số của x có thể “chạy” từ -240 đến 240.Trị số của y có thể “chạy” từ -180 đến 180.Khi x có trị số là 0, y cũng có trị số là 0, đó là tâm điểm của sân khấu.
Nếu tọa độ trong thẻ Chuyển tới chưa phải là tọa độ của tâm điểm sân khấu, bạn phải bấm vào ô bên phải chữ x trong thẻ Nhảy tới, gõ phím số 0, sau đó bấm vào ô bên phải chữ y, lại gõ phím số 0.
Bạn chỉ cần nói với bé rằng để cho chú dơi có vị trí ban đầu ở giữa sân khấu, cần dùng thẻ Chuyển tới x: 0 y:0. Điều này giúp bé bước đầu có khái niệm về tọa độ. Bạn đừng ngại, sự tiếp thu khái niệm luôn cần một quá trình. Quá trình đó sẽ diễn ra nhanh hơn khi có sự trợ giúp của hứng thú.
Muốn trò chơi có vẻ… chuyên nghiệp hơn, bạn nên thêm điệu nhạc “tèn tén ten” gì đó khi chương trình kết thúc. Bạn bấm vào mục Các âm thanh (trên khung kịch bản) bấm nút Nhập, bấm kép vào thư mục Music Loops . Trong thư mục bạn vừa mở có nhiều điệu nhạc hay hay. Chỉ cần bấm một phát vào tên điệu nhạc nào đó, bạn nghe được ngay.Bạn có thể bấm chọn điệu nhạc Cave, rồi bấm nút OK.
Bấm vào mục Kịch bản để trở lại với chương trình, bạn chuyển qua khung chứa thẻ Âm thanh, kéo thẻ Chơi âm thanh Cave, ráp vào phía dưới vòng lặp, xen giữa vòng lặp và thẻ Dừng toàn bộ.
Nếu lúc này chương trình đã kết thúc, bạn bấm nút “cờ xanh” để chạy lại chương trình, “vờn vờn” chú dơi một lúc rồi… giả vờ chịu thua, để cho chú bắt được con trỏ chuột. Lúc đó, vòng lặp kết thúc, thẻ lệnh Chơi âm thanh Cave được thi hành, khiến bạn nghe được điệu nhạc… chọc quê người thua cuộc.
NGỌC GIAO
[http://beta.echip.com.vn/dieu-khien-nhan-vat-bang-con-chuot-bai-3-a20130317121841083-c1137.html](http://beta.echip.com.vn/dieu-khien-nhan-vat-bang-con-chuot-bai-3-a20130317121841083-c1137.html)
Bài 3 Điều khiển nhân vật bằng con chuột –
*Hoàng Ngọc Giao* *Thay mèo nhí bằng nhân vật khác:*Trước hết, bạn cho mèo nhí biến khỏi sân khấu: bấm phải vào mèo nhí và chọn mục *Xóa*trên trình đơn vừa hiện ra. Kế tiếp, bạn bấm nút “ *Thêm nhân vật mới”*ở gần cạnh dưới sân khấu, bấm kép vào thư mục *animals*, chọn hình chú dơi đang bay *bat1-a*và bấm OK. Để làm cho chú dơi vổ cánh khi bay, bạn lấy thêm một hình chú dơi nửa: bạn bấm vào mục Hình dạng rồi bấm nút Nhập rồi chọn chú dơi thứ hai *bat1-b*và bấm OK. Vì chú dơi khá lớn so với sấn khấu, bạn bấm nút “ *co hình nhân vật”*rồi bấm vào chú dơi nhiều lần cho đến khi vừa ý. *Lập trình sao cho chú dơi luôn bay về phía con trỏ chuột:*Chú dơi ở tình trạng đang được chọn (nhìn phía dưới sân khấu bạn thấy hình chú dơi đang được đóng khung). Để lập trình cho chú dơi, bạn chỉ cần bấm vào mục “ *kịch bản*”. *Vòng lặp có điều kiện:*Như đã từng làm với mèo nhí,ta sẽ cho chú dơi di chuyển bằng một vòng lặp. Từ khung chứa thẻ lệnh *“Điều khiển”*bạn kéo thẻ “ *Lặp cho tới khi”*vào khung kịch bản. Chuyển qua khung chứa thẻ “ *Giác quan”*, bạn kéo thẻ *“Chạm vào”*thả trên ô lục giác của thẻ *“Lặp cho tới khi”.*Bấm vào ô chử nhật trong thẻ ” *Chạm vào”*, bạn chọn mục “ *Con trỏ chuột”.*Khác với vòng lặp mà ta đã dùng cho mèo nhí, vòng lặp dùng cho chú dơi là vòng lặp có điều kiện. : các thẻ lệnh trong vòng lặp được lặp đi lặp lại cho đến khi chú dơi chạm vào con trỏ chuột î trên sân khấu.Nói khác đi, vòng lặp sẽ chạy hoài hoài chừng nào chú dơi chưa chạm vào con trỏ chuộté. Từ khung chứa thẻ “ *chuyển động”*, bạn kéo thẻ “ *Hướng về phía”*đưa vào vòng lặp trong kịch bản. Bạn bấm vào ô chử nhựt của thẻ “ *Hướng về phía”*, và chọn mục “ *con trỏ chuột”*. Tiếp theo bạn kéo thẻ “ *Di chuyển 10 bước “*vào vòng lặp,ráp vào bên dưới thẻ “Hướng về phía con trỏ chuột” (hình 2) *Chạy và dừng chương trình:*Chuyển qua khung chứa thẻ “ *điều khiển*“,bạn kéo thẻ “ *khi cờ xanh được ấn”*ráp vào phía trên vòng lặp. Bạn kéo thẻ “ *Dừng toàn bộ” (*ở cuối khung chứa thẻ “ *điều khiển”*),ráp vào phía dưới vòng lặp.(hình 3)
Như vậy, khi bạn bấm nút “
*cờ xanh” *để chạy chương trình và đưa con trỏ chuột vào sân khấu, chú dơi sẽ luôn luôn di chuyển về hướng con trỏ chuột. Cuộc rượt đuổi sẽ kết thúc khi chú dơi chạm vào con trỏ chuột. *Đổi ngoại hình*: Chuyển qua khung chứa thẻ “ *Ngoại hình”,*bạn kéo thẻ “Hình dạng tiếp theo” ráp vào phía dưới thẻ “ *Di chuyển”*trong vòng lặp.Thẻ lệnh mới thêm vào làm cho chú dơi luôn thay đổi hình dạng. Tuy nhiên, chú dơi đập cánh quá nhanh như chim ruồi vậy. *Làm chú dơi đập cánh chậm hơn*: Vào khung chứa thẻ “ *Điều khiển”*,bạn kéo thẻ “ *Đợi 1 giây*” gắn vào phía trên thẻ “ *Hình dạng tiếp theo”*.Bấm vào ô có số 1 của thẻ mới, bạn gỏ 0.1 để quy định rằng chú dơi phải đợi 1/10 giây trước khi chuyển qua hình dạng tiếp theo (hình 4).
Chú dơi đập cánh chậm hơn, nhưng thường quay mòng mòng. Đó là do tác động của nút bấm “
*có thể quay*”©. Bạn nên bấm nút “ *Chỉ theo hướng trái phải” *ócho chú dơi đở bị chóng mặt. *Vị trí x=0, y=0*: Khi bắt đầu chương trình, chú dơi nên bắt đầu vị trí ở giửa sân khấu. Chuyển qua khung chứa thẻ ” *chuyển động”*,bạn kéo thẻ “ *Chuyển tới x:0,y:0”*đặt xen vào thẻ “ *khi cờ xanh được ấn”*và thẻ “ *Lặp cho tới khi”*. x và y dùng để xác định một điểm trên sân khấu, gọi là *tọa độ của điểm.*Trị số của x có thể từ -240 đến 240, còn trị số của y có thể từ -180 đến 180. Tâm điểm (vị trí ở giửa) của sân khấu có tọa độ: x=0 và y=0. (hình 5)
Nếu tọa độ trong thẻ “
*Chuyển tới” *chưa phải là tọa độ của tâm điểm sân khấu, bạn cần bấm vào ô bên phải chử x trong thẻ “ *Chuyển tới” *, gỏ phím số 0. Sau đó, bấm vào ô bên phải chử y trong thẻ “ *Chuyển tới” *, gỏ phím số 0. *Thêm điệu nhạc*: Bạn bấm vào mục “ *Các âm thanh”*, bấm nút Nhập, bấm kép vào thư mục Music Loops,chọn 1 điệu nhạc vừa ý như Cave, rồi bấm nút OK. Bấm vào mục “ *Kịch bản”*để trở lại chương trình, bạn chuyển qua khung chứa thẻ “ *Âm thanh”*,kéo thẻ “ *Chơi âm thanh Cave cho tới kết thúc”*,ráp vào phía dưới vòng lặp, xen giửa vòng lặp và thẻ “ *Dừng toàn bộ”.Nếu*lúc nầy chương trình kết thúc, bạn bấm nút “ *cờ xanh*” để chạy chương trình,vờn vờn chú dơi một lúc rồi chịu thua, để cho chú dơi bắt được con trỏ chuột. Lúc đó, vòng lặp kết thúc, thẻ lệnh “ *Chơi âm thanh Cave cho tới kết thúc*” được thi hành. Nhạc trổi lên.
Scratch_E_180:
[http://www.mediafire.com/?kocpxq4aloddq66](http://www.mediafire.com/?kocpxq4aloddq66)

Vary: Cookie

Link: <https://wp.me/pICbC-i6>; rel=shortlink

X-ac: 1.dca _dca