markdown:
# 6 đề thi và đáp án các môn thi khối C năm 2010
lượt xem 3.971
download
Đây là 6 tài liệu chọn lọc bộ sưu tập này vui lòng chọn tài liệu bên dưới để xem và tải về
![](http://image1.tailieu.vn/document/thumbnail/collection/240x160/50573_74.jpg)
##
6 đề thi và đáp án các môn thi khối C năm 2010
Tóm tắt nội dung
[Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ](#dboxlogin)
Download
![](images/down16x21.png)
Tổng hợp tất cả đề thi và đáp án các môn Văn - Sử - Địa khối C trong kỳ thi tuyển sinh đại học năm 2010. Đây là đề thi chính thức của Bộ giáo dục và đào tạo, có gợi ý hướng dẫn trả lời để các bạn thí sinh tham khảo kiểm tra lại bài thi.
Bình luận (1)
[Đăng nhập để gửi bình luận!](javascript:void(0);)
### Tài liệu trong BST: 6 đề thi và đáp án các môn thi khối C năm 2010
[Đề thi tuyển sinh Đại học 2010 môn Lịch sử khối C](http://tailieu.vn/doc/de-thi-tuyen-sinh-dai-hoc-2010-mon-lich-su-khoi-c-227445.html)
1p
362
120
Tài liệu tham khảo đề thi tuyển sinh Đại học 2010 môn Lịch sử khối C
[Đáp án đề thi tuyển sinh Đại học 2010 môn Lịch sử khối C](http://tailieu.vn/doc/dap-an-de-thi-tuyen-sinh-dai-hoc-2010-mon-lich-su-khoi-c-227449.html)
6p
133
26
Tài liệu tham khảo đáp án đề thi tuyển sinh Đại học 2010 môn Lịch sử khối C
[Gợi ý giải đề thi tuyển sinh Đại học 2010 khối D môn Văn](http://tailieu.vn/doc/goi-y-giai-de-thi-tuyen-sinh-dai-hoc-2010-khoi-d-mon-van-227457.html)
7p
335
83
Với tài liệu gợi ý giải đề thi đại học môn Văn khối D năm 2010 các bạn thí sinh đang chuẩn bị bước vào kỳ thi tuyển sinh đại học, cao đẳng sắp tới sẽ có thêm kinh nghiệm và hướng dẫn để làm bài một cách tốt nhất.
[Đáp án đề thi tuyển sinh Đại học năm 2010 Môn Địa lý khối C](http://tailieu.vn/doc/dap-an-de-thi-tuyen-sinh-dai-hoc-nam-2010-mon-dia-ly-khoi-c-227799.html)
4p
662
179
Tài liệu tham khảo chính thức của Bộ Giáo dục và Đào tạo về Đáp án đề thi tuyển sinh Đại học năm 2010 Môn Địa lý khối C
[Đề thi tuyển sinh Đại học năm 2010 Môn Địa lý khối C](http://tailieu.vn/doc/de-thi-tuyen-sinh-dai-hoc-nam-2010-mon-dia-ly-khoi-c-227805.html)
1p
673
97
Tài liệu tham khảo chính thức của Bộ Giáo dục và Đào tạo về đề thi tuyển sinh Đại học năm 2010 Môn Địa lý khối C
[Đề thi tuyển sinh Đại học khối C môn Văn năm 2010](http://tailieu.vn/doc/de-thi-tuyen-sinh-dai-hoc-khoi-c-mon-van-nam-2010-228525.html)
2p
596
111
Tài liệu tham khảo Đề thi tuyển sinh Đại học khối C năm 2010 môn Văn dành cho các bạn đang có nhu cầu học tập và ôn thi cho kỳ thi tuyển sinh Đại học - Cao đẳng. Mời các bạn cùng tham khảo.
BỘ SƯU TẬP BẠN MUỐN TẢI

Server: Apache/2.2.31 (CentOS)

Set-Cookie: TLDEVNamespace=p96pv8t2humhheeq210usqmrn3; path=/; domain=.tailieu.vn; HttpOnly


markdown:
# Đề kiểm tra 1 tiết vật lý 11
Chia sẻ: Phan Dương Bảo Anh Bảo Anh | Ngày: | Loại File: DOC | Số trang:2
lượt xem 289
download
![](http://image1.tailieu.vn/document/thumbnail/2010/20100901/taroanh/80x100/dektvatly11_0821.jpg)
##
Đề kiểm tra 1 tiết vật lý 11
[Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ](javascript:void(0);)
Download
![](http://static1.tailieu.vn/b2013az/templates/version1/default/images/down16x21.png)
Tài liệu ôn tập lý tham khảo gồm 30 câu trắc nghiệm vật lý của trường Trung học phổ thông chuyên Trần Hưng Đạo dành cho học sinh lớp 11 trung học phổ thông tham khảo làm bài để luyện kỹ năng giải bài tập trắc nghiệm vật lý.
Bình luận(0)
[Đăng nhập để gửi bình luận!](javascript:void(0);)
##
Nội dung Text: Đề kiểm tra 1 tiết vật lý 11
- Trương PTTH chuyên Trân Hưng Đao ̀ ̣ ̉ Kiêm tra 1T Môn : Vât lý ̣ Họ và tên:…………………………………………………………… Lớp:…………………… Câu 1.Nếu tăng khoảng cách giữa hai điện tích điểm lên 3 lần thì lực tương tác tĩnh điện giữa chúng sẽ: A.tăng lên 3 lần C.giảm đi 3 lần B.tăng lên 9 lần D.giảm đi 9 lần Câu 2.Độ lớn của lực tương tác giữa hai điện tích trong không khí thì A.tỉ lệ với bình phương khoảng cách giữa hai điện tích. B.tỉ lệ với khoảng cách giữa hai điện tích. C.tỉ lệ ngịch với khoảng cách giữa hai điện tích. D.tỉ lệ nghịch với bình phương khoảng cách giữa hai điện tích. Câu 3: Tại điểm nào dưới đây sẽ không có điện trường? A. Ở bên ngoài, gần một quả cầu nhựa nhiễm điện B. Ở bên trong một quả cầu nhựa nhiễm điện C. Ở bên ngoài gần một quả cầu kim loại nhiễm điện D. Ở bên trong một quả cầu kim loại nhiễm điện µ Câu 4. Một hạt nhỏ mang điện tích q = 6 C, một hạt nhỏ khác mang điện tích q’ =12 µ C Khi đặt chúng trong dầu hoả có hằng số điện môi bằng 2 thì lực điện tác dụng lên một hạt F = 2,6N. Tìm khoảng cách r giữa 2 hạt đó. A.r = 0.35m C.r = 0.125m B.r = 3.5.105m D.r = 3.7.10-6m Câu 5. Hai quả cầu nhỏ mang điện tích q = +10 C và q’ = -4.10 C đặt cách nhau một khoảng r = 3cm trong chân không. -8 -8 Xác định lực điện tác dụng lên từng quả cầu đó. A. Hai lực tác dụng lên hai quả cầu này có cùng độ lớn F = 4.10-3N, hướng vào nhau. B. Hai lực điện tác dụng lên hai quả cầu này có cùng độ lớn F = 4.10-3N và cùng hướng. C. Lực tac dung lên quả câu q là F = 4.10-3N, lực tac dung lên quả câu q’ là F = (4/9).10 -12N, hai lực nay hướng vao nhau. ́ ̣ ̀ ́ ̣ ̀ ̀ ̀ D. Hai lực tác dụng lên hai quả cầu này có cùng độ lớn F = (4/9).10-12N, hướng ngược nhau. Câu 6.Đại lượng nào sau cho biết độ mạnh ,yếu của điện trường tại một điểm: A.Đường sức điện trường C.Cường độ điện trường B.Điện trường D.Điện tích Câu 7.Biểu thức nào dưới đây biểu diễn một đại lượng có đơn vị là Vôn? A. qE C. qEd qE D. Ed B. d Câu 8.Một điện tích thử đặt tại điểm có cường độ điện trường 0,5 V/m.Lực tác dụng lên điện tích đó bằng 4.10 -4 N.Điện tích đó có độ lớn là : A. 2.10-4C C. 12.10-5C -4 B. 8.10 C D. 16.10-6C Câu 9.Bốn điện tích giống nhau đặt cố định tại bốn đỉnh của một hình vuông có cạnh là a .Cường độ điện trường tổng hợp E tại tâm của hình vuông có giá trị: A. E > 0 C. E = 0 B. E < 0 D. E không xác định được Câu 10.Thả một ion dương cho chuyển động không vận tốc đầu trong một điện trường do hai điện tích điểm gây ra .Ion đó sẽ chuyển động: A. dọc theo một đường sức điện B.dọc theo một đường nằm trên một mặt đẳng thế C. từ điểm có điện thế cao đến điểm có điện thế thấp D. từ điểm có điện thế thấp đến điểm có điện thế cao Câu 11.Một điện tích Q = 3.10-10 C đặt tại điểm M trong chân không .Cường độ điện trường tại N Cách M 3cm có giá trị: A.2.104 V/m C.3.103 V/m B.2.103 V/m D.4.105 V/m Câu 12.Hai điện tích Q1 = Q2 = 6.10 C đặt cố định tại hai đỉnh của một tam giác đều có cạnh 9cm ,các điện tích đặt trong -12 chân không.Cường độ điện trường tại đỉnh con lai của tam giác có giá trị: ̀ ̣ A.10,25 V/m C.11.55 V/m B. 14,55 V/m D.16,55 V/m Câu 13.Trong các tính chất sau về đường sức điện trường ,hãy chọn ra tính chất sai: A.Tại mỗi điểm trong điện trường,ta có thể vẽ được nhiều đường sức. B.Các đường sức điện trường là những đường cong kín C.Các đường sức điện trường không bao giờ cắt nhau. D.Nơi nào cường độ điện trường nhỏ hơn thì các đường sức điện ở đó được vẽ thưa hơn Câu 14.Tại điểm M trong điện trường có một êlectron được bắn ra theo phương vuông góc với đường sức điện. Dưới tác dụng cuả lực điện,electron này đi đến N. Như vậy: A.UMN > 0 C.UMN = 0 B.UMN > 0 D.UMN không xác định được Câu 15.Hai tấm kim loại phẳng rộng đặt song song,cách nhau 4cm,được nhiễm điện trái dấu và có độ lớn bằng nhau.Biết điện trường bên trong hai tấm kim loại đã cho là điện trường đều và có đường sức vuông góc với các tấm.Muốn điện tích q = 2.10-10C di chuyển từ tấm này qua tấm kia cần tốn một công A = 4 .10-8J.Cường độ điện trường bên trong hai tấmkim loại có giá trị: A.2.103 V/m B. 3.10-3 V/m
- C. 4.10-3 V/m D. 5.103 V/m Câu 16.Đại lượng nào sau đây đặc trưng cho khả năng thực hiện công của điện trường khi có một điện tích di chuyển giữa hai điểm trong điện trường : A.Điện trường C.Điện thế B.Cường độ điện trường D.Hiệu điện thế Câu 17.Đặt thanh kim loại trung hoà về điện gần quả cầu nhiễm điện dương thì đầu thanh kim loại gần quả cầu sẽ : A.nhiễm điện dương C.không nhiễm điện B.nhiễm điện âm D.thiếu electron Câu 18.Lực tương tác giữa hai điện tích có phương: A.vuông góc với đường thẳng nối hai điện tích điểm B.nằm trên đường thẳng nối hai điện tích điểm C.cắt đường thẳng nối hai điện tích điểm D.song song với đường thẳng nối hai điện tích điểm Câu 19.Lực tương tác giữa các điện tích trong điện môi(với ε là hằng số điện môi) so với khi đặt chúng trong chân không thì: A. tăng ε lần C.bằng nhau B.giảm ε lần D.không xác định vì còn phụ thuộc vào độ lớn của các điện tích tương tác Câu 20.Hiệu điện thế giữa hai điểm A và B là U AB= 2V.Công của lực điện trường làm di chuyển điện tích q có giá trị 2J,điện tích q có độ lớn là : A.1C B.2C C.3C D.4C Câu 21: Một tụ điện có diện dung C=500nF, giữa hai bản tụ có hiều điện thế U=100V. Điện tích của tụ bằng: A.2,5.10-5C B. 5.10-5C C.2,5.10-4C D. 5.10-4C Câu 22: Một tụ điện phẳng gồm hai bản kim loại phẳng đặt song song trong không khí. Đặt vào hai đầu tụ một nguồn điện không đổi có hiệu điện thế U=50V. Sau đó ngắt tụ ra khỏi nguồn và nhúng tụ vào trong dầu có hằng số điện môi ε =2 thì hiệu điện thế giữa hai bản tụ: A.25V B.50V C.100V D.Một giá trị khác Câu 23: Một tụ điện có điện dung 24nF được tích điện đến hiệu điện thế 450V thì có bao nhiêu electron di chuyển đến bản tích điện âm của tụ? A.6,75.1013êlectron B.6,75.1012êlectron 12 C. 6,75.10 êlectron D.6,75.1014êlectron Câu 24: Chọn câu trả lời đúng: Một tụ điện có điện dung C=50nF, giữa hai bản tụ có hiệu điện thếU=10V thì năng lượng điện trường trong tụ bằng: A.2,5.10-6J B.5.10-6J C. 2,5.10-4J D.5.10-4J Câu 25: Một tụ điện không khí phẳng mắc vào nguồn điện có hiệu điện thế U=200V. hai bản tụ điện cách nhau d=4mm. Mật độ năng lượng điện trường trong tụ điện bằng: A.0,011J/m3 B. 0,11J/m3 C. 1,1J/m3 D.11J/m3 Câu 26: Hai điện tích điểm và lần lượt đặt tại A và B với AB = a = 10cm. Xác định điểm M trên đường AB tại đó . A. M nằm trong AB với AM = 2,5cm. B. M nằm trong AB với AM = 5cm. C. M nằm ngoài AB với AM = 2,5cm. D. M nằm ngoài AB với AM = 5cm. Câu 27: Hai quả cầu nhỏ giống nhau, có điện tích và ở khoảng cách R đẩy nhau với lực Sau khi cho chúng tiếp xúc, đặt lại ở khoảng cách R chúng sẽ: A. hút nhau với B. đẩy nhau với C. đẩy nhau với D. hút nhau với Câu 28: Tại A có điện tích điểm q1 tại B có điện tích điểm q2 Người ta tìm được một điểm M trong đoạn thẳng AB và ở gần A hơn B tại đó điện trường bằng không. Ta có: A. cùng dấu; B. khác dấu; C. cùng dấu; D. khác dấu; Câu 29: Hai điện tích hút nhau bằng một lực Khi chúng dời xa nhau thêm 2 cm thì lực hút là Khoảng cách ban đầu giữa chúng: A. 1 cm B. 2 cm C. 3 cm D. 4 cm Câu 30: Hai quả cầu kim loại giống nhau được treo vào điểm O bằng hai dây cách điện cùng chiều dài. Gọi P = mg là trọng lượng của một quả cầu. F là lực Cu-lông tương tác giữa hai quả cầu khi truyền điện tích cho một quả cầu. Khi đó: A. Hai dây treo hợp với nhau góc với B. Hai dây treo hợp với nhau góc C. Hai dây treo hợp với nhau góc với D. Cả A, B, C đều sai
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD
-
14 Đề kiểm tra 1 tiết Tiếng Anh 11 căn bản - THPT Chuyên Huỳnh Mẫn Đạt (Kèm đáp án)
42 p |
1176 |
664
-
10 Đề kiểm tra 1 tiết Tiếng Anh 11 chuyên - THPT Chuyên Huỳnh Mẫn Đạt (Kèm đáp án)
38 p |
495 |
175
-
Đề kiểm tra 1 tiết Công nghệ 11
23 p |
832 |
175
-
Đề kiểm tra 1 tiết Vật lý 10
24 p |
293 |
122
-
20 Đề kiểm tra 1 tiết Vật lý 7
16 p |
390 |
103
-
Đề kiểm tra 1 tiết Vật lý lớp 11
29 p |
229 |
47
-
Đề kiểm tra 1 tiết Vật lý 6
12 p |
90 |
20
-
Đề kiểm tra 1 tiết Vật lý lớp 10
23 p |
68 |
16
-
Đề kiểm tra 1 tiết môn Lý (Kèm đáp án)
20 p |
120 |
10
-
12 Đề kiểm tra 1 tiết Vật lý
82 p |
35 |
9
-
Đề kiểm tra 1 tiết Vật lý (Kèm Đ.án)
12 p |
75 |
9
-
Đề kiểm tra 1 tiết Vật lý 12 (Kèm đáp án)
21 p |
65 |
9
-
Đề kiểm tra 1 tiết Vật lý cấp THPT
24 p |
74 |
8
-
Đề kiểm tra 1 tiết vật lý 11 học kỳ 2 năm 2007-2008
3 p |
48 |
7
-
Đề kiểm tra 1 tiết Vật lý khối 12
9 p |
40 |
4
-
Đề kiểm tra 1 tiết Vật lý 12 (Có kèm theo đ.án)
22 p |
54 |
4
-
Đề kiểm tra 1 tiết Vật lý 12 trắc nghiệm (Kèm đáp án)
15 p |
46 |
3
-
Đề kiểm tra 1 tiết Vật lý 12 - THPT Hùng Vương
18 p |
31 |
2

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Connection: close

Pragma: no-cache

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Set-Cookie: TLDEVNamespace=ak5vmec4rfc23p9bmev048hdq2; path=/; domain=.tailieu.vn; HttpOnly

Vary: Accept-Encoding

Content-Type: text/html; charset=UTF-8


markdown:
# Tiền bạc, bạc tiền (Hồ Biểu Chánh)
Chia sẻ: Nguyễn Lê Huy | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:51
lượt xem 5
download
![](http://image.tlvnimg.com/document/thumbnail/2013/20130619/boy_them_yeu/80x100/8651371606926.jpg)
##
Tiền bạc, bạc tiền (Hồ Biểu Chánh)
[Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ](javascript:void(0);)
Download
![](http://static.tlvnimg.com/b2013az/templates/version1/default/images/down16x21.png)
Mặt trời đã xuống khuất mái nhà mà Trần Bá Vạn chưa thấy con là Bá Kỳ về nói coi nó thi đậu hay là rớt, nên nóng nảy trong lòng, một lát ra đứng trước cửa ngó mong xuống đường Paul Blanchy, là đường ở Sài Gòn chạy từ mé sông ở Bến Nghé lên Tân Định rồi qua Cầu Kiệu. Bá Vạn đứng ngóng một hồi lâu, thấy thiên hạ lên xuống dập dìu, xe hơi, xe kéo lại qua không dứt, mà không thấy dạng con về, mới lần bước trở vô sân, rồi đi vòng lại...
Bình luận(0)
[Đăng nhập để gửi bình luận!](javascript:void(0);)
##
Nội dung Text: Tiền bạc, bạc tiền (Hồ Biểu Chánh)
- Hồ Biểu Chánh Tiền Bạc Bạc Tiền Mục Lục Thông tin ebook -1- -2- -3- -4- -5- -6- -7- -8-
- Thông tin ebook Tên truyện : Tiền Bạc Bạc Tiền Tác giả : Hồ Biểu Chánh Nguồn : http://www.viendu.com Convert : Bùi Xuân Huy (santseiya_TVE) Ngày hoàn thành : 14/03/2007
- -1- Mặt trời đã xuống khuất mái nhà mà Trần Bá Vạn chưa thấy con là Bá Kỳ về nói coi nó thi đậu hay là rớt, nên nóng nảy trong lòng, một lát ra đứng trước cửa ngó mong xuống đường Paul Blanchy, là đường ở Sài Gòn chạy từ mé sông ở Bến Nghé lên Tân Định rồi qua Cầu Kiệu. Bá Vạn đứng ngóng một hồi lâu, thấy thiên hạ lên xuống dập dìu, xe hơi, xe kéo lại qua không dứt, mà không thấy dạng con về, mới lần bước trở vô sân, rồi đi vòng lại bộ hòn non giả mà nhấm cảnh. Vợ là Đỗ Thị Đào đứng trên thềm nhà lầu ngó xuống; người đã quá bốn mươi tuổi rồi mà dung nhan còn đẹp, quần áo mặc toàn lụa trắng, cổ tai chớp nháng thủy xoàn, da trắng thêm dồi phấn, tóc đen lại gỡ láng nhuốt. Cô ngó chồng và nói rằng: - Chớ chi hồi nãy mình ngồi xe hơi xuống trường mà coi, dầu có đậu hay là rớt cũng rước phức nó về, để ở nhà chờ đợi hoài thiệt khó chịu quá. Bá Vạn chưa kịp trả lời, bỗng thấy có hai chiếc xe kéo chạy vô cửa, Trần Bá Kỳ ngồi xe trước, Nguyễn Hiếu Liêm ngồi xe sau. Bá Kỳ thấy cha mẹ thì mừng quýnh, xe chưa kịp ngừng mà anh ta nhảy đại xuống và nói rằng: - Hai đứa đậu hết ba à. Con đậu số năm, còn Hiếu Liêm đậu số một, may quá. Vợ chồng Bá Vạn mặt mày tươi rói, hỏi thăm lăng xăng, rồi dắt con và Hiếu Liêm vô nhà. Lý Như Bình là rể của Bá Vạn, Trần Thanh Huê là con gái đầu lòng, với Trần Thanh Kiều là con gái út mới mười sáu tuổi, chưa có chồng, nghe tiếng Bá Kỳ lật đật chen nhau chạy ra mà mừng. Đỗ Thị hối gia dịch dọn cơm cho con ăn; Hiếu Liêm xin từ mà về Bà Chiểu đặng báo tin cho mẹ mừng, kẻo mẹ ở nhà trông đợi. Bá Vạn vỗ vai Hiếu Liêm mà nói rằng: - Cháu là anh em bạn bè thân thiết của thằng Bá Kỳ, tuy cháu ở bên trường Sư Phạm còn nó ở bên trường Bổn Quốc, mà mấy năm nay hễ chúa nhựt cùng là bãi trường thì hai đức bây khảo dượt, chơi bời với nhau như anh em ruột. Nay hai đứa bây thi bằng tốt nghiệp đậu hết cả hai, mà cháu là con nhà nghèo lại giựt được giải nhứt, nên thầy mừng mà cũng khen cháu lắm. Hồi trưa thầy nghe thằng Bá Kỳ nó nói chắc nó đậu, nên thầy có biểu trẻ gia dịch nấu cơm Tây đặng thầy ăn mừng cho nó. Sẵn có cháu ghé lại đây, thôi cháu ở đây ăn cơm với thầy, để thầy biểu xe hơi vô nhà cho chị hay và mời chị ra đây mà dự tiệc chung cho vui. Bá Kỳ nghe cha nói như vậy thì mừng hết sức, liền chạy ra sau biểu xe hơi mau mau vô Bà Chiểu mà rước bà thân của Hiếu Liêm. Trời đã tối rồi, trong nhà đèn khí đốt lên chói sáng lòa, bàn ghế tủ giường món nào xem cũng quý, lại mấy cửa đều có treo mành mành thêu, mấy gốc cột đều có để kỳ hoa dị thảo, nên coi ra vẻ nhà sang trọng lắm. Vợ chồng Bá Kỳ với Lý Như Bình cứ theo hỏi thăm Bá Kỳ và Hiếu Liêm về việc thi khóa, còn Thanh Huê và Thanh Kiều y phục toàn lụa trắng, tay đeo cà rá thủy xoàn, tai đeo bông cũng nhận thủy xoàn, mà cổ đeo dây chuyền cũng gắn thủy xoàn, người lo trải náp, người lo đặt bàn, đi tới đi lui, đèn khí giọi mấy hột thủy xoàn, coi chẳng khác tiên nga giáng thế. Sửa soạn dọn tiệc vừa xong thì nghe tiếng xe hơi về ngừng ngoài cửa. Hiếu Liêm và Bá Kỳ lật đật chạy ra tiếp rước. Bà thân của Hiếu Liêm là Cao Thị Quyên, tuổi gần năm mươi, ở Bà Chiểu, chuyên nghề gói nem mà bán; thuở nay tuy con mình kết bạn với Bá Kỳ và tuy Bá Kỳ thường hay vô nhà mà chơi hoài, song bà xét phận nghèo hèn nên chưa dám đến nhà Bá Vạn lần nào.
- Bà gặp Hiếu Liêm thì mừng rỡ rồi Bá Kỳ mời bà vô nhà. Bà thấy nhà lầu kinh dinh, trong nhà kiểng vật ghế bàn hực hở, bà ngó lại phận bà nghèo hèn, mình mặc một cái quần tuy mới mà bằng vải đen, còn cái áo tuy bằng xuyến mà cũ, tự nhiên bà ái ngại nên bà đứng dụ dự trên thềm không dám vô. Bá Vạn bước ra chào rồi mời bà vô nhà. Bà bước vô bợ ngợ chắp tay chào Đỗ Thị rồi day qua lại thấy vợ chồng Thanh Huê với Thanh Kiều, bà không biết là ai nên cũng chắp tay chào luôn hết ba người. Bá Vạn nói rằng: - Chị nghèo mà sanh được một đứa con học giỏi như vầy thiệt là quý lắm. Nay nó thi đậu thứ nhứt, mà may thằng nhỏ tôi cũng đậu, nên tôi bày tiệc biểu vô rước chị ra ăn uống vui chơi với vợ chồng tôi một bữa. Xin mời chị ngồi qua ăn cơm. Cao Thị thưa rằng bà đã dùng cơm chiều rồi. Vợ chồng Bá Vạn với Bá Kỳ mời hết sức mà bà cũng không ăn, túng thế mới dạy gia dịch lấy trầu nước để trên bàn nhỏ dựa bên đó, rồi mời bà ngồi mà uống nước. Mấy người nhập tiệc ăn uống vui cười; vợ chồng Bá Vạn ngó con khí sắc rất hân hoan. Trong khi nói chuyện thì Thanh Huê tỏ ý khinh bỉ chồng là Như Bình, nói nhiều tiếng nặng nề làm cho Hiếu Liêm nghe xốn xang, mà Như Bình cười tự nhiên, chẳng giận hờn phiền trách chút nào hết. Thanh Kiều thì ít nói chuyện, song ngồi ăn thường hay liếc ngó Hiếu Liêm, nhưng mà Hiếu Liêm không hay nên không để ý đến, cứ ngồi chiêm biểm, có ai hỏi mới nói, bằng không thì ăn uống hoặc suy nghĩ những bài thi mà thôi. Cao Thị ngồi ngó khắp trong nhà, thấy vật nào cũng quý, món nào cũng đẹp, thì trong bụng khen thầm, mà bà ngó quanh quức, rồi sao sao bà cũng ngó con, tuy bà được làm khách nhà sang thì bà vui, song sự vui ấy thế nào cũng không bằng cái vui nghe con thi đậu. Mãn tiệc rồi, Bá Kỳ thưa với cha mẹ và năn nỉ với Cao Thị để cho Hiếu Liêm ở ngủ với mình một đêm đặng anh em trò chuyện chơi cho phỉ tình. Vợ chồng Bá Vạn gặc đầu, còn Cao Thị thấy Bá Kỳ quyến luyến với con mình quá nên cũng không nở ngăn trở. Bá Vạn mới biểu đem xe hơi ra đặng hai chàng tân khoa đưa Cao Thị về Bà Chiểu và luôn dịp chạy chơi một vòng mà hứng gió. Xe vô tới nhà, Hiếu Liêm với Bá Kỳ ghé lại chơi một lát, rồi từ giã Cao Thị lên xe biểu chạy vòng lên Lăng Cha Cả, đặng vô Chợ Lớn. Bữa ấy chính bữa rằm tháng Sáu mà lại nhằm trời không mưa nên gió lao rao mát mặt, trăng chiếu rọi sáng đường, máy xe chạy vù vù, lòng thanh niên khấp khởi. Qua khỏi Phú Nhuận rồi, Bá Kỳ nắm tay Hiếu Liêm mà hỏi rằng: - Rồi đây anh tính xin ra Hà Nội học trường nào? - Chắc là tôi đi học nữa không được. - Sao vậy? Anh ở trường Sư Phạm mà ra, nếu anh không đi học nữa thì anh phải làm thầy giáo, ăn lương mỗi tháng lối năm mươi đồng. Vậy thì anh nên xin ra trường Cao đẳng sư phạm Hà Nội mà học thêm ba năm nữa, sau anh về làm giáo sư trường lớn, hoặc làm Đốc học trường tỉnh, ăn lương mỗi tháng trên một trăm, đã lợi hơn mà lại sang hơn nhiều lắm; sao anh không muốn đi học nữa? - Nhà tôi nghèo quá, còn đi học xa thì tốn hao nhiều nên tôi nghĩ khó mà đi học thêm nữa được. - Chuyện tốn hao anh đừng lo. Ba tôi đã tính hễ tôi thi đậu rồi, thì cho tôi thi làm thư ký Soái phủ Nam Kỳ. Tôi không chịu, thế nào tôi cũng xin ra trường Pháp chánh mà học thêm ba năm nữa đặng về làm Còm mi chơi. Hiếu Liêm nghe nói buồn xo, cách một hồi lâu, rồi mới nói rằng: - Anh thương tôi, anh muốn giúp cho tôi nên danh, thiệt tôi cảm tình anh lắm. Nhưng mà tôi tính đi không được, bởi vì phận tôi nghèo hèn, trong nhà có một mẹ một con; thuở nay má tôi cực khổ kiếm tiền mà nuôi tôi ăn học. Nay tôi đã có thể làm mà nuôi má tôi được rồi, vậy tôi phải liệu mà trả thảo
- cho má tôi, chớ không lẽ tôi ham công danh mà để cho má tôi cực khổ đến ba năm nữa. Bá Kỳ nghe lời phải thì kính phục vô cùng. Anh ta ngồi suy nghĩ một hồi rồi nói rằng: - Nếu anh không đi chắc tôi cũng không đi. Hai người trong trí đều có việc phải suy nghĩ riêng, nên không nói chuyện nữa. Xe hơi chạy vô Chợ Lớn rồi trở về. Lúc về gần tới nhà, Bá Kỳ mới nói rằng: - Nầy anh, hai anh em mình kết bạn với nhau mấy năm nay, thương yêu trìu mến nhau chẳng khác nào như anh em ruột. Ý tôi muốn sao tình nghĩa của anh em mình càng khắng khít hơn nữa, nên tôi tính như vầy, anh thử nghĩ coi có được hay không: con em tôi là con Thanh Kiều năm nay nó đã được mười sáu tuổi rồi, vậy thôi để tôi thưa lại với ba má gả nó cho anh, đặng anh em mình gần gũi với nhau hoài hoài, cho phỉ tình bằng hữu. Hiếu Liêm biến sắc, gục mặt mà đáp nhỏ rằng: - Phận tôi nghèo hèn quá, anh thương anh nói như vậy, chớ tôi đâu dám đèo bồng. Bá Kỳ cười ngất mà đáp rằng: - Anh cứ so sánh giàu nghèo hoài! Vậy chớ tài học với tánh tốt của anh đó không đáng muôn bạc hay sao? - Tôi mà có tài gì? Thầy ở nhà giàu có sang trọng, còn cô Tư dung nhan tuấn tú, đức hạnh hơn người, tôi e mấy ông đi học bên Tây về cũng chưa xứng đáng thay, chớ tôi phẩm giá bao nhiêu mà dám đèo bồng thái quá. - Anh đừng nói vậy. Con người ở đời cái phải là quý hơn hết. Hay là anh thấy gương chị Hai tôi chỉ ăn hiếp chồng quá rồi anh giựt mình? Không, con em tôi tánh ý nó không giống chỉ đâu. Nó nhỏ nhoi mềm mỏng lắm. Bá Kỳ vừa nói tới đó, thì xe hơi đã về tới nhà rồi. Anh ta mở cửa xe leo xuống và nói nhỏ với Hiếu Liêm rằng: - Anh đừng ngại chi hết. Việc tôi mới nói với anh đó, để mặc tôi tính cho. Hai người bước vô nhà thì thấy vợ chồng Bá Vạn với con rể đương ngồi nói chuyện. Lý Như Bình với vợ là Thanh Huê thấy xe hơi về bèn từ giã cha mẹ và hai em, rồi mượn xe đưa về nhà ở Đất Hộ. Hiếu Liêm thấy mặt Thanh Kiều, thì nhớ mấy lời Bá Kỳ nói với mình trên xe nên trong lòng ái ngại lắm, bởi vậy ngồi lo ra hoài, không nói chuyện chi hết, mà cũng không dám ngó Thanh Kiều. Bá Kỳ kêu gia dịch biểu rót ít chén nước trà đem ra uống. Thanh Kiều vội vã đi rót bốn chén nước trà bưng ra, để trước mặt cha mẹ với Bá Kỳ, Hiếu Liêm, mỗi người một chén. Hiếu Liêm thấy Thanh Kiều đi lại gần bên mình, mùi dầu thơm bay ngọt ngào thì ngẩn ngơ như say như ngây, bởi vậy bưng chén nước uống mà tay run lẩy bẩy. Đỗ Thị biểu Thanh Kiều lấy truyện Tái sanh duyên đọc cho bà nghe. Bà nằm trên ván, Bá Vạn nằm trên ghế xích đu, còn Thanh Kiều thì dắt ghế ngồi gần một bên đó mà đọc truyện. Bá Kỳ biểu Hiếu Liêm lên lầu rồi dắt nhau vào phòng của anh ta. Hiếu Liêm thuở nay đã có vào phòng của Bá Kỳ nhiều lần, nên chẳng bợ ngợ chi hết. Bá Kỳ vặn đèn rồi lấy sách đưa cho Hiếu Liêm biểu nằm trên giường mà đọc, để cho anh ta đi đại tiện một lát rồi sẽ lên. Hiếu Liêm đọc sách mà trí lo ra, nên đọc không hiểu chi hết. Anh ta bèn ngồi dậy tắt đèn, đặng nằm mà suy nghĩ cho dễ. Bá Kỳ trở lên phòng, thấy đèn tắt tối đen, tưởng Hiếu Liêm đã ngủ rồi, nên nhẹ bước trở xuống nói chuyện với cha mẹ. Đỗ Thị thấy Bá Kỳ, lồm cồm ngồi dậy ăn trầu và nói chuyện với con. Thanh Kiều thấy cha mẹ với anh ráp lại nói chuyện, không thèm nghe mình đọc truyện nữa, nên cô xếp truyện, rồi đứng dậy đi vào phòng mà nghỉ. Vợ chồng Bá Vạn mừng con mới thi đậu nên đương nói chuyện vui vẻ, thình lình Bá Kỳ nói rằng:
- - Con có tính một việc riêng, song xưa nay con không muốn tỏ cho ba má biết. Bữa nay, con với Hiếu Liêm đã thi đậu rồi, vậy con phải tỏ thiệt ra cho ba má nghe, không lẽ con còn giấu nữa. Vả con làm anh em bạn với Hiếu Liêm mấy năm nay, con biết chắc nó học giỏi lắm, mà con lại dọ xem tánh tình nó thiệt là đứa ôn hòa trung hậu nữa. Tuy nó mẹ góa nhà nghèo, song cái nhơn phẩm của nó đó dẫu con nhà giàu sang đến bực nào đi nữa cũng không hơn nó được. Con Thanh Kiều năm nay đã lớn rồi, vậy con xin ba má gả Thanh Kiều cho Hiếu Liêm đi; con có em rể như vậy con rất vui lòng, mà Thanh Kiều có chồng như vậy thiệt là xứng đáng lắm. Đỗ Thị vốn là con nhà quan, khi còn nhỏ cha mẹ gả cho Bá Vạn là trai nghèo lại học ít, ấy là vì cô ta đã lỡ mang tiếng lằng xằng, người đồng bực không ai chịu cưới, nên phải ép mình mà kết tóc trăm năm với người thấp hơn mình. Tuy trót hai mươi ba năm nhờ Bá Vạn dày công bền chí nên gầy dựng sự nghiệp đáng vài ba muôn, chớ ba mẹ cô ta lúc khuất rồi thì gia tài tan rã theo một lượt, không để lại cho cô ta một đồng bạc nào, nhưng mà cô cũng chưa hiểu cuộc đời, cứ tưởng nhà tốt bạc nhiều là giàu, chức lớn quyền cao là sang chứ không dè chí lớn tài hay còn hơn nhà tốt bạc, nhiều đức trọng nghĩa dày còn hơn quyền cao tước lớn. Cô đã quên hết mấy việc cũ, duy còn nhớ có hai điều là nhớ mình vốn con nhà quan, và nhớ bây giờ mình đã giàu có rồi mà thôi, bởi vậy ăn nói theo điệu sang giàu thì ít ai bì với cô được. Cô vừa nghe Bá Kỳ thỏ thẻ xin gả Thanh Kiều cho Hiếu Liêm thì cô thò tay móc một cục thuốc sống mà xỉa ngoai rạch, rồi cười gằn mà nói rằng: - Con sợ em nó ế chồng hay sao mà con lo gả gấp dữ vậy? Mà dầu có gả thì cũng để thủng thẳng cho cha mẹ lựa chỗ nào xứng đáng cho con Thanh Kiều khỏi hèn hạ thân nó, chớ sao con lại biểu gả cho Hiếu Liêm? Má thấy nhà nghèo má sợ lắm. Năm trước má nghe lời ba con má gả chị Hai con cho Như Bình, bây giờ nó như tội báo đó, con không thấy hay sao? Như Bình học cũng thi đậu đa! Mà nhà nghèo quá, lãnh lương tháng nào xài cũng hụt, ba với má phải bù sớt, mỗi năm tốn hao bạc ngàn, con coi khổ là dường nào, hử? Thiệt má thấy nhà nghèo bây giờ má thất kinh rồi. Bá Kỳ liếc mắt dòm cha, có ý trông coi cha nghĩ thế nào, té ra thấy cha nằm hút thuốc lá phà khói bay nghi ngút mà không nói tiếng chi hết, túng thế anh ta đáp với mẹ rằng: - Chị Hai có chồng được như anh Hai vậy, thì chỉ có phước lắm rồi, chớ má còn muốn đòi bậc nào nữa? - Sao mà con gọi là có phước? Lấy chồng nghèo đó là cái phước há? - Con người ở đời nghèo giàu tự ý ông trời, chớ không ai dám chắc giàu ba họ, còn ai dám nói khó ba đời. Mà anh Hai cha mẹ ảnh nghèo mặc dầu, chớ ảnh làm thư ký mỗi tháng lãnh lương sáu bảy chục đồng bạc, nếu chị Hai biết tiện tặn như người ta, thì có lẽ nào không đủ ăn. Má xét lại mà coi, anh Hai ăn xài hết bao nhiêu đâu? Anh ở Đất Hộ đi làm việc dưới Thượng thơ, ảnh hà tiện đến nỗi không dám đi xe lửa, cứ kéo cẳng đi bộ hoài; còn y phục má thấy ảnh có đôi giày hoặc cái áo nào tốt đâu? Nhà ảnh hụt xài má phải bù sớt, ấy là tại chị Hai, chỉ xài quá độ, chớ nào phải tại anh Hai. Chồng làm việc lương ít, mà chỉ ăn xài theo bậc thiên hộ, áo quần của chỉ đựng hai tủ đầy nhóc, màu nào cũng có, sớm mai bận màu này, chiều bận màu khác, khăn choàng hầu mua tới mười hai đồng một cái, sắm hột xoàn đeo cùng mình, trong nhà bước ra thì leo lên xe, hễ chồng vắng mặt thì câu tôm hai cắc một cây, ăn xài như vậy dầu anh Hai làm việc mỗi tháng lãnh ba trăm đồng bạc lương cũng chưa đủ được. Má có trách sao không trách chị Hai, mà trở lại trách anh Hai? - Má nói chuyện cho con nghe chơi vậy chớ má có trách ai đâu? - Má phải rầy chị Hai mới được. Chẳng phải chỉ xài phí quá độ mà thôi, mà cách chỉ cư xử với chồng cũng kỳ lắm. Chỉ ỷ ba má giàu, rồi chỉ khinh thị anh Hai như đồ bỏ vậy. Chỉ tưởng ăn hiếp chồng đó thiên hạ khen, không dè người ngoài dòm vô, họ chê chỉ là gái thất giáo. - Ối! Thằng đó chị Hai con rầy nó cũng đáng lắm! Lương không đủ xài mà nó cứ lén lút gửi về cho cha mẹ, khi mười đồng, khi mười lăm đồng hoài, biểu không rầy sao được.
- - Tại cha mẹ người ta nghèo, nên người ta phải giúp đỡ; cái đó là cái tốt của người ta, nếu chị Hai biết điều, chỉ càng thêm kính phục, chớ sao chỉ lại rầy? - Con nói như vậy nghe cũng phải. Mà tại cha mẹ anh Hai con nghèo, nên mới sanh nhiều chuyện đó đa! Bởi vậy má ớn rồi, bây giờ tới phiên con Thanh Kiều để thủng thẳng má lựa chỗ nào giàu lớn, hoặc làm việc có danh dự nhiều, má sẽ gả, đặng ngày sau trong gia đạo nó khỏi lộn xộn và ba với má cũng khỏi bù sớt nữa. - Nếu vậy má chê Hiếu Liêm nghèo nên mới nhất định không bằng lòng gả Thanh Kiều cho Hiếu Liêm hay sao? - Gả như vậy sao được. Hiếu Liêm nghèo mà bà già nó hèn hạ quá, làm sui như vậy mắc cỡ lắm con. Ba con đã tính kỳ cử Hội đồng Quản hạt tới đây sẽ ra tranh cử. Vậy chờ ít tháng nữa ba con làm Hội đồng, rồi thiếu gì chỗ giàu sang họ nài nỉ làm sui mà con sợ. - Ba tính ra tranh cử Hội đồng hay sao? - Ừ. - Má chê Hiếu Liêm nghèo, thiệt con phiền quá! - Má thấy nó học giỏi mà tánh nết mềm mỏng má cũng thương nó lắm, song thương thì thương chớ gả con cho nó sao được. - Bây giờ gả Thanh Kiều má chê Hiếu Liêm nghèo, sao hồi trước ba nghèo má lại ưng ba? Đỗ Thị nghe con hỏi câu đó thì hổ thầm, nên đứng dậy đi rót nước mà uống, không chịu trả lời. Bá Kỳ biết ý mẹ, dầu thế nào cũng không chịu gả em mình cho Hiếu Liêm, nên mặt mày buồn xo, ngồi suy nghĩ một hồi rồi day qua hỏi cha rằng: - Má chê Hiếu Liêm nghèo má không chịu gả con, còn ý ba tính lẽ nào? Bá Vạn và gãi đầu và đáp rằng: - Ối! Má con nó muốn gả chỗ nào tự ý nó, ba không dám dự tới nữa. Hồi trước ba đốc gả chị Hai con cho thằng Như Bình, mấy năm nay nó theo cằn nhằn hoài, ba ghét quá. Bá Kỳ ngồi chống tay ngó trân trân trên mặt bàn, cặp mắt không nháy, trong lòng héo don, không nói chi nữa hết. Bá Vạn nghe đồng hồ gõ mười một giờ, bèn kêu gia dịch đóng cửa tắt đèn đi ngủ. Bá Kỳ bước nhè nhẹ lên lầu, vào phòng giở mùng lên, thấy Hiếu Liêm nằm day mặt vào vách, muốn kêu thức dậy mà nói chuyện, mà rồi không kêu, lại ngồi chống tay trên bàn viết suy nghĩ trót giờ, rồi mới chun vô mùng mà ngủ. Sáng bữa sau, Bá Kỳ với Hiếu Liêm thức dậy, người thì buồn nghiến, kẻ thì hổ thầm, nên hai người không dám ngó mặt nhau, mà cũng không nói chuyện vui cười như trước nữa. Lối bảy giờ rưỡi Hiếu Liêm từ vợ chồng Bá Vạn và Bá Kỳ mà về Bà Chiểu. Bá Kỳ đưa ra cửa ngõ, hai người bắt tay nhau mà cũng không dám ngó nhau. Bá Kỳ đứng ngó theo, thì thấy Hiếu Liêm lầm lũi đi riết, đến ngã tư, chỗ góc đất thánh Tây, thì quẹo phía tay trái mà cũng không ngó ngoái lại. Chiều Bá Kỳ ngồi xe kéo đi vô thăm Hiếu Liêm. Anh ta ngồi lặng thinh một hồi lâu rồi hỏi rằng: - Bác đi đâu vắng vậy anh? - Má tôi đi ra ngoài Bến Thành. Hiếu Liêm liếc thấy bộ Bá Kỳ muốn nói chuyện hồi hôm mà bợ ngợ không nói được, cứ ngồi cúi mặt xuống đất hoài. Cách một hồi lâu rồi Bá Kỳ mới nói rằng: - Chuyện tôi tính gả em tôi cho anh, theo như lời nói với anh lúc đi chơi trên xe hồi hôm đó, tôi đã tỏ ý cho ba và má của tôi biết rồi. Má tôi chê anh nghèo nên nhứt định... Bá Kỳ nói chưa dứt câu, thì Hiếu Liêm khoát tay, ngó ngay Bá Kỳ, nước mắt rưng rưng chảy, và nói rằng: - Hồi hôm tôi núp trên lầu, tôi đã nghe rõ mọi lời hết rồi. Xin anh đừng nhắc đến chuyện đó nữa, vì
- anh nhắc thì thêm hổ thẹn cho phận tôi và má tôi lắm. Bá Kỳ nghẹn ngào không nói chi nữa được, thấy Hiếu Liêm chảy nước mắt thì càng đau đớn trong lòng, nên cũng khóc theo. Hai người ngồi ngang nhau, mà người thì ngó vô vách, kẻ thì ngó ra đường, một lát lấy khăn tay lau nước mắt, chớ không nói chuyện nữa. Đến tối, Bá Kỳ đứng dậy từ mà về. Hiếu Liêm đưa ra ngoài đường, Bá Kỳ nắm tay Hiếu Liêm mà nói rằng: - Tôi cũng biết mấy lời má tôi nói hồi hôm đó, nhứt là khinh bỉ đến bác ở nhà đây, thì đáng làm cho anh buồn lắm. Nhưng mà tôi xin anh nghĩ tình tôi, quên hết mấy lời ấy đi, đừng có phiền má tôi. Ý của tôi không phải như ý của má tôi đó đâu. Tôi thương anh, anh biết bụng tôi thì đủ rồi. Tuy anh buồn, song tôi còn buồn nhiều hơn anh nữa. Tối nay tôi làm đơn đặng sáng mai tôi gửi xin ra Hà Nội mà học. Dầu với má tôi có rầy la thì tôi chịu, bề nào tôi cũng đi chớ không thể ở nhà được. Vậy anh em mình trước sao sau vậy, dầu xa xuôi cách biệt, xin chớ phụ tình nhau. Hiếu Liêm gặc đầu lặng thinh, vì cảm động quá nên không nói được một tiếng. Từ ấy về sau, mỗi tuần Bá Kỳ đều có vô thăm Hiếu Liêm, khi ở nhà nói chuyện, khi dắt nhau đi chơi, mà nói chuyện, chẳng hề Bá Kỳ nhắc tới việc Thanh Kiều, còn đi chơi, cũng chẳng hề Hiếu Liêm ghé nhà Bá Vạn. Cách vài tháng có giấy quan trên cấp bằng cho Hiếu Liêm làm giáo sư, và bổ đi dạy trường Chợ Đũi. Hiếu Liêm không cho mẹ gói nem mà bán nữa, và mướn phố dọn đồ về ở gần trường, đặng đi dạy cho tiện. Bá Kỳ cũng được giấy quan trên cho học trường Pháp chánh. Cha mẹ thương con, muốn cho nó làm thư ký đặng gần gũi, chớ không muốn cho đi học xa, nên ngăn cản dứt bẩn hoài, mà con không nghe, túng thế phải sắm hành lý cho con đi. Trước khi xuống tàu, Bá Kỳ có đến nhà từ giã Cao Thị và Hiếu Liêm. Hai anh em tỏ tình gian díu nhau, kẻ chúc ở nhà bình an, người khuyên đi học tấn phát. Hiếu Liêm sợ xuống tàu mà đưa Bá Kỳ, bắt gặp vợ chồng Bá Vạn với Thanh Kiều, nên nói dối rằng mắc việc nhà và xin từ trước. Bá Kỳ hiểu ý, nên cũng khuyên Hiếu Liêm đừng đưa xuống tàu. Bá Kỳ đi rồi, Hiếu Liêm nghĩ thầm, từ nay nhà Bá Vạn với mình chẳng còn tình nghĩa chi nữa hết, nên thắt thẻo trong lòng, hễ nhớ tới thì buồn, song không hiểu tại sao mà buồn như vậy.
- -2- Trần Bá Vạn lúc còn trai thì làm thầy giáo dạy trường tổng tại Ba Kè, thuộc trong tỉnh Vĩnh Long, mồ côi cha mẹ, có một người chị tên là Trần Thị Lành, lấy Tây sắm vòng chuyền nhổn nhan, áo quần lòe loẹt, song chẳng hề giúp đỡ cho em một đồng nào. Bá Vạn học ít lại nhà nghèo, làm thầy giáo tổng chẳng thấy có cái chi hơn mấy thầy giáo khác. Chẳng hiểu vì cớ nào mà ông Huyện hàm Đỗ Thanh Nhàn là người sang trọng giàu có lại kêu mà gả con. Lúc ấy kẻ thì nói ông Huyện hàm thấy Bá Vạn tánh nết mềm mỏng ông thương, người thì đồn tại Đỗ Thị Đào mất tiết hư danh rồi, nên ông Huyện hàm mới kêu Bá Vạn mà gả, bởi vậy không ai biết lời nào phải mà tin. Có một điều này ai cũng biết rõ, là Bá Vạn cưới vợ rồi, liền xin thôi làm thầy giáo tổng và dắt vợ lên Sài Gòn kiếm việc trong hãng buôn mà làm. Bá Vạn tánh cần kiệm, mà chí lại bền bỉ, nên chắt lót vài năm trong nhà có dư được chút đỉnh, rồi cho vay đặt nợ, góp gió thành bão, lần lần hóa ra một số bạc lớn. Khi ông Huyện hàm Nhàn chết, tưởng là lãnh được gia tài sẽ làm giàu to, chẳng dè ông Huyện hàm nhắm mắt rồi, thì chủ nợ ó lên kiện mà tịch hết sự nghiệp, vợ chồng Bá Vạn khỏi trả nợ ấy là may, chớ không hưởng được đồng nào hết. Vợ chồng Bá Vạn hụt ăn thì phiền lắm, song phiền thì vợ chồng nói với nhau trong nhà mà thôi, chớ không thổ lộ cho người ngoài biết, vì sợ thiên hạ thấy bụng tham của mình, rồi họ chê cười. Vợ chồng mới quyết chí làm ăn nữa, cho vay ăn lời quá độ, thấy ai làm lợi cho mình được mới chịu làm quen. Đến lúc khởi đầu thuật truyện này, thì Bá Vạn đã có một miếng đất với một cái nhà lầu, ở tại Tân Định, giá đáng tám ngàn đồng, xe hơi, bàn ghế trong nhà, và hột xoàn của vợ con đeo, giá đáng chừng sáu ngàn, lại có gần một muôn đồng bạc mặt để làm vốn cho vay nữa. Người đời hễ giàu rồi thì thường hay muốn sang. Đỗ Thị nghĩ mình đã có tiền rồi, nếu không có chức phận chút đỉnh với người ta thì họ khi dễ, nên hằng ngày thỏ thẻ khuyên chồng hoặc xuất tiền mua chức Huyện hàm, hoặc ra tranh cử Hội đồng Quản hạt, đặng đi ra thiên hạ kính nhường bẩm dạ. Thiệt Bá Vạn bổn tính không chịu se sua, thường nói đời này hễ có tiền nhiều thì mạnh, làm ông lớn mà hụt tiền, đến vay của dân thường cũng phải sợ nó nữa. Tuy ý như vậy, mà vì bà vợ có máu háo danh, cứ theo nói hoài, lâu ngày chầy tháng, rồi Bá Vạn cũng nhiễm theo ý kiến của vợ, nên mới quyết kỳ tuyển cử gần tới đây sẽ ra tranh cử Hội đồng Quản hạt. Bá Kỳ đi học ở Hà Nội rồi, thì vợ chồng Bá Vạn lo kết vi kiến, đặng chừng tranh cử Hội đồng có đông người tâm phúc mà cậy họ lo giùm. Nay mời ông này đến nhà ăn cơm, mai đi viếng thăm ông nọ; hễ có dịp làm phước thì không nệ tốn kém, xuất tiền cho nhiều hơn thiên hạ, để các nhật báo bia danh mà ngợi khen; nghe có đám xác nào lớn, dầu không thân thiết cho lắm cũng đi đưa, đặng gặp người tử tế mà làm quen; gặp điều chi bất bình thì viết bài rồi mướn nhật báo ấn hành, để cho công chúng biết mình là người ham lo việc công ích. Trước kia đã nói Bá Vạn có một người chị tên là Trần Thị Lành. Tưởng cũng nên nhắc sơ chuyện người ấy ra đây luôn thể. Thị Lành lúc mười bảy, mười tám tuổi, tuy nhan sắc tầm thường chớ không phải mình hạc xương mai, mày tầm mắt phụng chi đó, song tính tình gian dối, ăn nói khôn lanh, ban đầu ở trong xóm thì làm lừng lẫy tiếng gái hư, rồi sau mới ra chợ mà lấy Tây cho sung sướng. Trước kết bạn với ông Cò tàu, ông Dây thép, sau sánh đôi với quan Kinh lý, quan Trường tiền, vài ba năm thì thấy thay chồng một lần, và mỗi lần thay chồng, thì cô có vàng bạc thêm một mớ, chớ cô không thiệt hại chút nào. Người ta nói cục đá lăn hoài không thể đóng rong được, mà cô Lành lăn tròn từ mười tám đến ba mươi hai tuổi, là lúc gặp quan Phủ Lê Khánh Long ở Trà Vinh, thì cô đã sắm nữ trang đủ hết chẳng
- thiếu vật gì, lại có vốn hơn hai ngàn đồng bạc nữa. Quan Phủ Khánh Long nhờ có một nghề làm quan mà dựng nên sự nghiệp đáng giá mười muôn; ngài góa vợ, song có đông con, nên không tính tục huyền, vì sợ mẹ ghẻ con chồng hay sinh việc xích mích. Chẳng hiểu cô Lành có cái thuật chi hay, mà quan Phủ Khánh Long mới gặp cô một lần thì đã mê man hồn phách, lững đững tinh thần, theo năn nỉ khuyên cô dứt quan Trường tiền rồi ngài rước đem về nhà giao các việc nhà cho cô điều đình, lại giao luôn tới chìa khóa tủ sắt nữa. Mấy đứa con thấy ngài yêu cô Lành thái quá thảy đều phiền muộn, nên cậy bà con cô bác lén dứt bẩn ngài. Không rõ là tại bà con nói hay là tại cô Lành làm thế nào, mà quan Phủ càng ngày càng yêu mến tin cậy thêm, đến nỗi kêu Chánh lục bộ đến nhà làm hôn thú hạng nhứt đủ phép. Từ đây người xa kẻ gần chẳng ai dám kêu "Cô Hai Lành" nữa, thảy đều kêu là "Bà Phủ Khánh Long", làm cho người lương thiện chơn chánh, ai cũng lắc đầu, ai cũng trách thói văn minh tà mị dị thường, mới hôm qua còn bán phấn mua son, mà bữa nay lại làm bà Huyện, bà Phủ. Cô Hai Lành hóa ra bà Phủ Khánh Long thiệt là kỳ! Mà còn một điều này thêm kỳ dị hơn nữa, là quan Phủ cưới vợ chưa đầy một năm, mà hai đứa con trai của ngài chết hết, chỉ còn có ba đứa con gái nhỏ mà thôi. Đã vậy mà cách có một năm nữa quan Phủ cũng chết theo hai đứa con trai, bà Phủ trình tờ chúc ngôn ra thì quan Phủ đã có định chia cho bà phân nửa gia tài, chia bạc tiền mà cũng chia ruộng đất nữa. Tờ chúc ngôn làm trước mặt Nô-te đủ phép, bởi vậy tuy bà con ai cũng nghi cho bà Phủ dùng thuốc độc mà giết cha con quan Phủ đặng đoạt gia tài, song biết thì ức trong lòng mà thôi, chứ không có bằng cớ chút nào, nên không kiện thưa chi được. Bà Phủ xin Tòa lên án sang tên cho bà đứng bộ gần một trăm mẫu ruộng thượng hạng tại Trà Vinh, huê lợi mỗi năm góp hơn bốn ngàn giạ lúa, và bà lãnh phần bạc mặt là mười lăm ngàn đồng, nhập với số bạc của bà để riêng thành tới bốn mươi lăm ngàn, rồi bà lên Chợ Lớn mua một tòa nhà lầu ở dựa đường Bình Hòa mà ở, sắm xe hơi để đi chơi, mướn người đấm bóp cho bà ngủ, an hưởng thanh nhàn phú quý, chê thiên hạ ngu si, cười thế tình khờ dại, không thèm lấy chồng nữa, mà cũng không thèm buôn bán hoặc cho vay, cứ thâu huê lợi ruộng mà xài, dầu xài không hết thì để dành, chớ không bố thí cho kẻ nghèo như mấy tay nhà giàu lương thiện kia, mà cũng không lập miễu cúng chùa như các ỷ khắc bạc ăn năn nọ. Bà Phủ với Bá Vạn tuy là chị em ruột. song tánh ý không giống nhau. Bà Phủ thường khinh khi Bá Vạn là thằng ngu, còn Bá Vạn thường ghét thầm bà Phủ lòng độc ác, bởi vậy chị em ở gần nhà mà ít hay tới lui. Trót mấy năm Đỗ Thị Đào mỗi tháng thường dắt hai đứa con gái lớn vô Chợ Lớn thăm bà Phủ một lần và lâu lâu hễ bà Phủ có dịp đi Sài Gòn thì bà cũng lên Tân Định mà thăm lại. Trong ba đứa cháu, coi ý bà thương Thanh Kiều nhiều hơn hết, song thương thì thương chứ chưa thấy bà mua cho vật chi. Vợ chồng Bá Vạn đương lo lắng về cuộc tranh cử Hội đồng, bữa nọ có cô Năm Liêu là người quen với Đỗ Thị thuở nay, dắt bà Phán Quý ở Cầu Kho đến nhà thăm. Đỗ Thị ra tiếp khách, trầu nước hẳn hòi, chuyện vãn vui vẻ. Thanh Kiều lăng xăng sau lưng mẹ, bửa rau, cắt trầu, mở tủ lấy gối thêu cho khách nằm, sai trẻ chùi ống nhổ cho sạch sẽ. Bà Phán Quý ngồi nói chuyện mà mắt liếc ngó Thanh Kiều luôn luôn, rồi bà lại hỏi thăm tuổi và kiếm chuyện nói với cô. Cách vài bữa, cô Năm Liêu tới nhà thăm Đỗ Thị nữa, mà chuyến này cô đi có một mình. Cô ngồi nói chuyện dông dài một hồi, rồi cô tỏ thiệt với Đỗ Thị rằng bà Phán Quý có một người con trai, hai mươi bốn tuổi, tên là Hà Thái Thường, học ngoài Hà Nội, thi đậu thầy thuốc, quan trên mới bổ đi trị bịnh trong nhà thương Chợ Rẫy. Bà Phán góa chồng, có ba người con mà thôi: con gái lớn có chồng làm việc ở hãng Nam Vang; con giữa là ông thầy thuốc đó; còn con trai út còn học trong trường Bổn quốc. Bởi hôm nọ bà Phán ghé chơi ngó thấy Thanh Kiều đi đứng yểu điệu, văn nói dịu dàng, bà đem
- lòng thương, nên muốn cậy mai đến nói mà cưới cho ông thầy thuốc, nếu vợ chồng Bá Vạn sẵn lòng, thì bà sẽ dắt ông thầy thuốc đến nhà cho vợ chồng Bá Vạn biết mặt và cho hai trẻ thấy nhau luôn thể. Đỗ Thị suy nghĩ một hồi, nếu có rể làm thầy thuốc thì đáng mừng, song không biết bà sui giàu hay là nghèo, nên nói phân hai rằng: - Con nhỏ tôi xưa rày họ đi nói hai ba chỗ rồi, mà cha nó lúc này mắc tranh cử Hội đồng, lại thấy nó còn nhỏ quá, nên ổng chưa chịu gả chỗ nào hết. Năm Liêu nói rằng bà Phán Quý là người hiền đức, chồng chết để lại cho bà một ngôi nhà tốt với năm bảy ngàn đồng bạc. Bà có hột xoàn cũng nhiều, bà hứa nếu chịu gả thì bà đi hỏi một đôi bông xoàn năm trăm, rồi chừng cưới bà đi thêm một bộ dây chuyền nhận hột xoàn nữa. Đỗ Thị nghe nói bà Phán Quý có vốn năm bảy ngàn và hứa đi hỏi và cưới đều cho hột xoàn, thì chẳng còn chi giục giặc nữa, mới biểu Năm Liêu chờ ít ngày đặng cô bàn tính với chồng và dọ ý con rồi sẽ hay. Vợ chồng Bá Vạn bàn tính với nhau, rồi cho phép bà Phán Quý dắt thầy thuốc Thái Thường đến coi Thanh Kiều. Khách đã tới rồi mà Thanh Kiều không chịu thay áo gỡ đầu, cứ nằm trong phòng hoài. Đỗ Thị phải vô mà thôi thúc nữa. Thanh Kiều không dám trái ý mẹ, nên cực chẳng đã bới đầu sơ sài cho có chừng, thay áo tím mà không chịu thay quần trắng, chơn đi dép chớ không chịu đi giày, ở trong bước ra chào khách mà cặp mắt ướt rượt, đi không muốn bước, ngó không thấy người, chẳng khác nào tội nhơn ra pháp trường mà thọ tử. Thanh Kiều chào khách rồi, liền quày quả trở vào phòng, nằm úp mặt trên gối mà khóc. Mẹ con bà Phán Quý ngồi chơi hơn một giờ đồng hồ, Đỗ Thị thì khoe tiền bạc, bà Phán thì khoe tài con rồi bà Phán mới từ mà về. Vợ chồng Bá Vạn đưa khách ra khỏi cửa rồi, thì bảo đem xe hơi ra và đi với Thanh Huê vô Chợ Lớn mua thêm quần áo. Thanh Kiều ở nhà một mình, chẳng hiểu trí cô nghĩ việc gì mà cô nằm co, nước mắt cứ tuôn dầm dề. Đến chiều cha mẹ với chị đã về rồi mà cô cũng còn nằm trong mùng không chịu bước ra. Đỗ Thị thấy gia dịch dọn cơm mới kêu Thanh Kiều ra ăn. Thanh Kiều lau nước mắt tuy sạch rồi, nhưng vì khóc lâu quá nên mí con mắt có dạng sưng, bởi vậy khi cô ngồi lại ăn cơm thì Thanh Huê ngó cô rồi nói rằng: - Làm con gái chồng đi coi mà khóc nỗi gì! Mày bây giờ được chồng làm thầy thuốc sang trọng quá còn làm bộ nữa, vậy chớ tao đây tao đụng ông chồng làm Ký lục, lãnh lương không đủ đi xe, thấy ai cũng sợ hết thảy, tao mang lỡ nó chẳng khác nào như mang cái gông đây sao. Thanh Huê nói như vậy, mà vợ chồng Bá Vạn ngồi ăn tự nhiên, lại coi bộ đắc ý lắm. Đỗ Thị cứ theo khen ông thầy thuốc Thái Thường hoài, khen ông mặt mày sáng láng, đi đứng nghiêm trang, khen ông cặp mắt có tinh thần, văn nói đủ lễ phép. Bá Vạn tuy không khen song hễ vợ nói thì ông gặc đầu và miệng chúm chím cười hoài. Thanh Kiều không cãi mà cũng không nói tiếng chi hết, ngồi ráng ăn hết chén cơm rồi thì đi xuống nhà bếp đứng mà ngó mông ra vườn. Sáng bữa sau, cô Năm Liêu đến nhà dọ ý vợ chồng Bá Vạn, tưởng là Đỗ Thị giục giặc không chịu gả, chẳng dè cô chưa dám mở hơi mà Đỗ Thị đã khởi đầu khen ông thầy thuốc Thái Thường và biểu cô vô Cầu Kho nói cho bà Phán Quý hay rằng Bá Vạn thấy mặt ông thầy thuốc thì thương quá, nên bà Phán muốn đi lễ hỏi ngày nào cũng được, song lễ cưới phải chờ tuyển cử Hội đồng xong rồi sẽ định ngày. Cô Năm Liêu vô Cầu Kho thuật mấy lời ấy lại thì bà Phán với ông thầy thuốc đều vui mừng, nhứt là bà Phán nghe cô khoe Bá Vạn giàu lớn, đương sửa soạn tranh cử Hội đồng Quản hạt thì bà lại càng mừng nhiều hơn nữa. Hai bên hiệp ý nhau mà định một tháng nữa, trùng nhằm ngày lễ đình chiến, sẽ làm lễ hỏi. Bữa nọ, lối một giờ chiều, Bá Vạn đương nằm trên ghế xích-đu mà đọc nhựt báo, còn vợ thì ngồi trên bộ ván ngang đó mà ăn trầu. Thình lình Đỗ Thị nói với chồng rằng:
- - Mình bậy quá, hổm nay mình đi Chợ Lớn hoài mà không ghé thăm chị Phủ, rồi luôn dịp thưa cho chị hay sự mình tính ra tranh cử Hội đồng và sự gả con nhỏ. Như việc tranh cử Hội đồng dầu mình không thưa trước cho chỉ hay cũng không mấy hại, chớ việc mình gả con nếu không thưa trước chắc là chỉ hờn. Bá Vạn và xếp tờ nhựt báo và nói rằng: - Ối! Thưa hay là không thưa cũng vậy! - Sao mình lại nói vậy? Chỉ là chị, mà chỉ lại giàu có lớn, bề nào mình cũng phải uật hạ chỉ chớ. - Chỉ giàu thì chỉ ăn, chớ mình ăn được sao mà uật hạ cho uổng công. Bây giờ chỉ thấy tôi giàu rồi chỉ mới tới lui chị chị em em, chớ hồi trước tôi nghèo, làm thầy giáo tổng ăn lương mỗi tháng có mười sáu đồng bạc, khi đau ốm hoặc sắm quần áo hụt tiền, gởi thơ xin chỉ chút đỉnh, chỉ mắng vãi trên đầu, nói theo báo chỉ, mà rồi cũng không gửi cho một đồng xu nhỏ nào. - Chuyện cũ hơi nào mà nhắc lại. Chị em không mấy người, thuận hòa với nhau đặng nưng đỡ nhau không tốt hơn hay sao. Để tôi nói chuyện này cho mình nghe: chị Phủ năm nay đã trên năm mươi tuổi rồi. Chỉ có sự nghiệp lớn mà không có con; không phải là rủa chỉ, song ví dụ mà nghe, một ngày kia chỉ theo ông theo bà rồi gia tài của chỉ đó ai ăn? Không phải về con mình ăn hay sao? Vậy thì mình nên chìu lòn chỉ chớ nghịch ý chỉ làm gì. - Chị đó tánh ý khó chịu lắm mà, ai mà thuận với chỉ cho được. - Đã biết tánh chỉ khó mặc dầu, song phải ráng mà chịu chớ. - Ngồi nói chuyện với chỉ thì chỉ coi mình như rơm như rác, ai mà chịu cho nổi. - Chỉ là chị, mình là em, dầu chỉ có mắng nhiếc mình đi nữa, thì mình nhịn thua, ai lại cười chê gì hay sao? Phận tôi đây, tôi không cần, ai giỏi cười thì cười, miễn là có tiền nhiều thì thôi. Có lẽ Bá Vạn cho lời của vợ nói đó là phải nên ngồi lặng thinh không cãi nữa. Đỗ Thị thấy vậy mới nói tiếp rằng: - Mình phải nghe lời tôi. Mai mốt có rảnh vô mà thăm chỉ một chút, đặng thưa việc nhà cho chỉ hay. Nầy, tôi coi ý chỉ thương con Thanh Kiều lắm, nếu mình gả nó mà không thưa trước với chỉ chắc chỉ giận đa. Mình gả được nó cho ông thầy thuốc thì có phước quá, chớ phải gả chỗ hư hèn gì hay sao, nên sợ không dám thưa cho chỉ hay. Không chừng biết mình thưa cho chỉ hay đây chỉ mua hột xoàn mà cho nó nữa chớ. Đỗ Thị nói vừa dứt lời, kế nghe tiếng xe hơi ngừng ngoài cửa, dòm ra thấy bà Phủ Khánh Long, thì hối thúc chồng mau mau chạy ra tiếp rước. Vợ chồng Bá Vạn dắt nhau ra tới ngoài đường mà chào. Bà Phủ không thèm ngó tới, cứ ngồi trên xe mà mắng tên sốp-phơ rằng: - Quân mày thiệt là không có tâm để gì hết! Tao dặn có bao nhiêu đó mà quên hoài: tao biểu hễ tao đi chơi thì phải đem đồ theo cho đủ, có một cái ống nhổ mà mày quên. Thế khi mày để ở nhà mà thờ cha mày phải hôn? Tên sốp-phơ vừa bước xuống xe vừa bẩm rằng: - Bẩm bà lớn, hồi nãy tôi có nhắc con Lại đem mà tại nó quên... Bà Phủ nạt rằng: - Nín! Đồ chó! Không nên thân rồi còn nói giống gì nữa. Bá Vạn thò tay mở cửa xe, còn Đỗ Thị mời bà Phủ vô nhà. Bà Phủ trên xe bước xuống rồi thủng thẳng đi trước, vợ chồng Bá Vạn theo sau. Vô tới sân, Đỗ Thị ngó trong nhà kêu lớn rằng: - Thanh Kiều a, có cô con ra đây, con đi đâu sao không ra mà mừng cô vậy con? Thanh Kiều bước xuống thềm nhà, chắp tay xá bà Phủ, rồi đứng nép lại một bên. Bà Phủ liếc ngó Thanh Kiều và nói rằng: - Mẹ kiếp, nó đợi tôi ra thăm nó, chớ đời nào nó thèm ra thăm tôi.
- Thanh Kiều ú ớ không biết tiếng chi mà đáp, Đỗ Thị thấy vậy mới hớt mà trả lời rằng: - Bẩm chị, mấy tháng nay việc nhà lộn xộn quá, mẹ con tôi không đi đâu được hết. Hai vợ chồng tôi mới bàn tính với nhau hồi nãy đây, tính vô bẩm việc nhà cho chị hay. - Bẩm việc gì? - Việc thiếu gì, mà việc cũng là lớn lắm. Xin chị vô nhà rồi tôi sẽ bẩm cho chị nghe. Bà Phủ vô nhà, kéo ghế ngồi tại bàn giữa. Đỗ Thị lăng xăng lít xít, hối gia dịch xúc bình bỏ trà ngon rồi chế nước cho mau; hối Thanh Kiều rọc trầu, bửa cau tươi, lấy ống nhổ đồng bạch. Bà Phủ ngó Bá Vạn mà hỏi rằng: - Hai vợ chồng con Thanh Huê nó có hay về nhà hay không? - Dạ thưa nó về hoài. - Nó làm việc đủ ăn hay không? - Ối! Nó hụt tiền tháng nào cũng về xin mãi. - Hễ có vợ có chồng rồi thì phải lo làm ăn chứ xin nỗi gì. - Nó nghèo bây giờ mình nỡ bỏ nó hay sao? - Mày dại lắm! Ai biểu hồi đó gả nó cho con nhà nghèo làm chi! Bá Vạn day mặt ra cửa không trả lời. Bà Phủ mới nói tiếp rằng: - Có vậy cho bây tởn đặng sau có gả con Thanh Kiều đừng có gả cho quân nghèo nữa. Đỗ Thị kéo ghế ngồi gần bà Phủ, têm một miếng trầu rồi cầm hai tay mà đưa và nói rằng: - Bẩm chị ăn trầu đây. Hồi sớm mơi bầy trẻ ở nhà đi chợ Tân Định nên mua cau không được ngon. Tôi không dè chị ra chơi, chớ phải tôi hay trước thì tôi đã sai bầy trẻ đi xuống chợ Bến Thành nó mua mới có cau tốt. Bà Phủ lấy miếng trầu và đút vô miệng và hỏi rằng: - Hồi nãy bây nói muốn vô bẩm việc nhà cho tao hay, vậy chớ việc gì đó? Đỗ Thị liếc mắt nháy chồng, có ý muốn cho chồng khởi đầu mà nói. Bá Vạn chúm chím cười và nói rằng: - Tôi tính kỳ này tôi ra tranh cử Hội đồng. - Hội đồng gì? - Hội đồng Quản hạt. - Mày mà làm Hội đồng nỗi gì? - Ủa! Vậy chớ họ đó, họ lại hơn gì tôi, mà họ cũng làm được vậy sao! Đỗ Thị xen vô mà nói rằng: - Bẩm chị, ba nó nghĩ bây giờ làm ăn khá rồi, trong nhà có năm bảy muôn, nếu không có quyền tước chút đỉnh, thì thiên hạ họ khi, nên mới tính ra làm Hội đồng Quản hạt một khóa chơi với người ta vậy mà, dầu có tốn hao chút đỉnh cũng không sá gì. Bà Phủ cười gằn và đáp rằng: - Ra tranh cử phải tốn hao nhiều; mà làm được thì họ kêu "ông Hội đồng" vậy thôi, chớ có ích lợi gì đâu. Bá Vạn chau mày đáp rằng: - Chị mà biết giống gì! Chị đợi tôi làm được Hội đồng rồi chị coi tôi có làm giàu lớn hơn nữa hay không mà. - Mày làm sao mà làm giàu? - Chị không hiểu, chớ đời bây giờ làm nghề nào lợi cho bằng làm Hội đồng; ai muốn làm Huyện hàm, Phủ hàm mình đi lo giùm, kiếm ít nào cũng năm bảy ngàn, ai muốn sắm súng mình đi nói giùm, kiếm mạt lắm cũng năm sáu trăm; Phủ Huyện và mấy thầy muốn lên chức hoặc đổi đi chỗ tốt, mình giúp lời tự nhiên họ phải đền ơn; chỗ nào có cử Cai tổng mình xía vô càng no hơn nữa. Đã vậy mình
- còn có thể khẩn ruộng đất khỏi tốn tiền, lại hễ mình biết cách làm cho quan trên vừa lòng, mình còn được mề-đay nữa, không khoái hay sao? - Tao thấy họ làm Hội đồng rồi họ cãi lẽ sao đó mà dân nó chửi quá, như vậy mà khoái nỗi gì. - Cần gì miệng thiên hạ, miễn mình được giàu sang thì thôi mà. - Tao có biết đâu. Mày làm thế nào được thì mày làm, tốn tiền của mày, chớ có phải tốn hao gì của tao đó hay sao mà tao cản. - Tôi tranh cử chắc được lắm, bởi vì anh em ai cũng hứa giúp cho tôi hết thảy. Tôi liều tốn chừng một muôn, sau tôi gỡ lại mười muôn cho chị coi. - Cái đó tự ý mày. Đỗ Thị thấy bà Phủ không muốn dự vào cuộc tranh cử, thì có sắc buồn, nên bỏ qua chuyện đó mà nói rằng: - Còn con nhỏ hôm nay có ông thầy thuốc làm trong nhà thương Chợ Rẫy ổng coi và nói đó, vợ chồng tôi cũng tính vô bẩm cho chị hay đặng gả nó cho rồi, vì nó đã lớn mà chỗ đó cũng là xứng đáng. - Thầy thuốc đó tên gì? - Tên Thái Thường! - Con của ai ở đâu vậy? - Bẩm con của bà Phán Quý ở trong Cầu Kho. - Bà Phán Quý nào kia? ... Giàu hay nghèo? - Bả không giàu, song cũng đủ ăn, chồng chết để lại một cái nhà với năm bảy ngàn đồng bạc. - Phải coi chừng, hỏi dọ lại cho chắc, chớ đời này họ yêu ma lắm; họ dọn bề ngoài hực hở coi cho rôm còn bề trong họ trống bộc. - Bẩm chị, bà Phán này tính tình chơn chất thiệt thà lắm mà. Ối! Mà mình gả con kể thằng rể thì thôi chớ kể gì thứ chị sui. Mình gả được nó cho ông thầy thuốc, đi ra họ kêu nó bằng "cô thầy thuốc" thì đủ vui rồi, dầu nghèo cũng chẳng hại gì. Bà Phủ biểu Thanh Kiều rót cho bà một tách nước bà uống, rồi đứng dậy đi về, không tỏ ý coi bà có đành gả Thanh Kiều cho Thái Thường hay không. Vợ chồng Bá Vạn đưa ra xe. Khi bà Phủ lên xe thì Đỗ Thị nói rằng: - Bẩm chị, vợ chồng tôi tính định ngày mười một tháng mười một Tây cho đi lễ hỏi con nhỏ. Tôi bẩm cho chị hay trước, rồi chừng gần tới vợ chồng tôi sẽ vô thỉnh chị. Bà Phủ gật đầu, rồi day lại nói với thằng sốp-phơ rằng: - Thôi, về. Nầy, đi chậm chậm vậy nghe hôn, mày còn chạy mau nữa tao đuổi mày đa, nói cho mày biết. Xe chạy rồi, Đỗ Thị dòm thấy chồng không vui bèn nói rằng: - Chị Phủ tánh ý khó thiệt! Không có con mà hà tiện để của làm gì không biết! Tưởng là nói chuyện tranh cử Hội đồng chỉ phụ giúp năm ba ngàn, còn nói chuyện gả con Thanh Kiều chỉ mua cho đồ đạc chút đỉnh gì, té ra nói chuyện nào chỉ cũng xuội lơ. Mà không hại gì: Bây giờ chỉ hà tiện không chịu lọi đồng tiền ra, chừng chị chết rồi thì sự nghiệp của chỉ đó cũng về tay mình hết, trước hay sao gì mình cũng nhờ chớ không mất đâu mà sợ. Bá Vạn rùn vai, rồi bỏ đi vô nhà.
- -3- Hiếu Liêm làm thầy giáo dạy tại trường Chợ Đũi, tuy lương bổng ít nhưng mà anh ta ăn ở cần kiệm, không ưa chơi bời, ban đêm thì đọc sách hoặc nói chuyện với mẹ mà thôi, chớ không coi hát, mà cũng không ngồi nhà hàng, bởi vậy tháng nào cũng còn dư được năm mười đồng bạc. Cao Thị thấy con tánh nết như vậy thì bà mừng thầm, mà Hiếu Liêm làm cho mẹ hết cực khổ, khỏi mua gánh bán bưng nữa, thì anh ta cũng toại chí. Chuyến tàu nào ở ngoài Bắc Kỳ chạy vô cũng đều có thơ của Bá Kỳ gởi thăm, mà Hiếu Liêm được bức thư nào cũng đều có hồi âm hết thảy. Hai anh em tuy cách mặt nhau song thơ tín vô ra hoài, nên tâm sự đều biết nhau hết cũng như ở gần. Mà trong thơ hai người nói chẳng sót một việc nào, duy có việc Thanh Kiều thì chẳng hề nói tới nữa. Lúc đầu tháng Novembre, Hiếu Liêm đương ngồi dạy học, bỗng tiếp được một bức thơ, coi chữ đề ngoài bao thì biết là thơ của Bá Kỳ nên lật đật giở ra mà đọc. Thơ nói như vầy: "Hà Nội, le 25 Octobre 192... "Bạn rất yêu mến ôi, "Tôi mới tiếp được thơ của ba tôi cho tôi hay rằng Ba với Má tôi đã gả em tôi, là con Thanh Kiều, cho thầy thuốc Hà Thái Thường ở nhà thương Chợ Rẫy... Ngày 11 Novembre tới đây sẽ cho đi lễ hỏi, rồi đợi Ba tôi tranh cử Hội đồng xong rồi, nghĩa là qua tháng Giêng hoặc tháng Hai, sẽ cho cưới. "Tôi hay tin ấy tôi lấy làm buồn hết sức. Đã biết sự gả em tôi lấy chồng về quyền Ba Má tôi định, Ba Má tôi liệu chỗ nào nên thì gả, tôi không phép ngăn cản. Nhưng tôi buồn vì Ba Má tôi gả em tôi cứ chủ tâm về tiền bạc nhiều, về danh dự giả mà thôi, chớ không chịu lựa kẻ trung hậu, hiền lương, không chịu hiểu người tốt quý hơn chức lớn. "Bạn ôi! Tôi vẫn biết tánh bạn cứng, chí bạn cao, dầu bạn không được vào làm rể nhà tôi thì bạn cũng không tiếc gì; nhưng mà theo phận tôi, thì tôi tiếc lắm, tiếc tình thân ái của hai ta không được khắng khít thêm, tiếc lòng trinh bạch của em tôi không được hiệp với lòng khẳng khái của bạn. "Thôi, nhơn duyên tại trời định, vậy xin bạn chớ khá buồn. Dầu nhơn tình ấm lạnh, thế cuộc đổi dời, miễn hai ta đừng bội nghĩa vong tình thì thôi. "Sau này tôi gởi lời chúc bạn bình an và xin bạn thưa giùm với bác rằng tôi kính dưng cho bác đôi chữ phúc thọ. Trần Bá Kỳ bái thơ Hiếu Liêm đọc thơ mà nước mắt chảy rưng rưng, trong lòng đau đớn vô cùng. Anh ta không muốn cho học trò thấy sắc buồn của anh ta, nên lật đật xếp thơ bỏ vào túi rồi lấy sách ra cắt nghĩa bài cho học trò đặng khuây lãng. Tan học rồi, Hiếu Liêm về nhà, ngó thấy mặt mẹ, sực nhớ mấy lời của Đỗ Thị khinh khi hồi trước, thì càng thương càng kính mẹ nhiều hơn nữa, mà kính thương mẹ bao nhiêu cũng hờn giận vợ chồng Bá Vạn bấy nhiêu. Anh ta thầm nghĩ, nếu mẹ hay việc Thanh Kiều thì mẹ buồn chớ không ích gì, nên anh ta không dám nói việc ấy ra, mà lại sợ mẹ biết mình buồn, rồi mẹ hỏi nên phải ráng làm vui như thường. Đêm ấy, Hiếu Liêm nằm coi sách, tính chờ cho mẹ ngủ rồi sẽ lấy bức thơ của Bá Kỳ ra mà đọc lại. Anh ta cầm cuốn sách, tuy mắt ngó theo hàng chữ, song trí vẫn vơ nơi khác, nên đọc hoài mà không hiểu chi hết.
- Khi Hiếu Liêm thấy mẹ vô mùng rồi, anh ta mới lén lại bàn mà ngồi và móc thơ trong túi ra mà đọc. Anh ta đọc đi đọc lại hai lần, chau mày nhăn mặt thắt ruột chạnh lòng. Anh ta nhớ lời kiêu căng của Đỗ Thị thì giận, nên dầu không được làm chồng Thanh Kiều không tiếc gì, song nhớ tới sự chồng cưới Thanh Kiều thì uất ức xốn xang như ai đấm ngực bầm gan không thể chịu được. Anh ta đọc thơ tới câu: "Thôi nhơn duyên tại trời định, vậy xin bạn chớ buồn" thì anh ta lại càng buồn hơn nữa. Biết đâu là nhơn duyên? Ai dám chắc mình không có duyên nợ với Thanh Kiều. Nếu không có duyên nợ thì lẽ nào trời lại xui cho Bá Kỳ bày chuyện như vậy. Nếu không có duyên nợ thì sao mình nghe Thanh Kiều có chồng mình lại tức giận. Đừng buồn sao đặng mà bảo đừng buồn! Thôi, trong ít ngày nữa đây, Thanh Kiều sẽ làm vợ ông thầy thuốc sang trọng hơn mình biết dường nào! Thanh Kiều ôi, em không có lòng thương qua chút nào hay sao? Em đành lấy chồng hay sao? Em là em ruột của Bá Kỳ, mà Bá Kỳ thương qua, sao em không thương? Hiếu Liêm nghĩ tới đó thì đớn đau quá, chịu không nổi, nên hai tay chống trên bàn rồi ngồi ôm đầu mà khóc. Cao Thị nằm mơ màng chớ chưa ngủ, bỗng nghe tiếng khóc thút thít không rõ ai khóc ở đâu, nên giở mùng chui ra, chừng ngó thấy con nước mắt chàm ngoàm, bà kinh hãi, lật đật hỏi con coi có việc gì quan hệ đến nỗi thảm sầu như vậy. Hiếu Liêm lỡ cấp không thể giấu diếm việc riêng của mình nữa được, đã vậy mà tình uất ức chất chứa tràn trề trong khi cần phải tỏ ra để giảm bớt thảm sầu, nên ngồi và khóc và thuật rõ đầu đuôi mọi việc lại cho mẹ nghe, thuật chuyện Bá Kỳ tính với mình trên xe, thuật lời kiêu căng của Đỗ Thị trong lúc đêm vắng, rồi cũng đọc bức thơ mới tiếp hồi chiều nữa, chẳng giấu một chỗ nào hết. Cao Thị ngồi chăm chú nghe, sắc mặt như thường, không buồn mà cũng không giận. Chừng Hiếu Liêm nói dứt bà mới nói rằng: - Phận người ta giàu sang, còn phận mẹ con mình nghèo hèn, tự nhiên người ta khinh thị mình, ấy là tình thường, con giận làm chi. Con hãy nghe lời mẹ, cứ nắm giữ nhơn nghĩa mà ở đời, ai giàu sang mặc họ, con đừng thèm đua bợ ganh ghét ai, tự nhiên con vui vẻ. Vợ chồng ông Bá Vạn chê con hèn hạ không chịu gả con gái cho con thì thôi, người giàu sang mà tánh tình như vậy con cũng chẳng nên tiếc làm gì. Mà sao con nghe cô Thanh Kiều lấy chồng con lại tức, thế khi con có tình riêng với cô Thanh Kiều hay sao? Hiếu Liêm cúi mặt xuống bàn nói nhỏ nhỏ rằng: - Con thương cô lắm. Cao Thị nghe mấy lời thì biến sắc, ngồi suy nghĩ một hồi rồi hỏi rằng: - Vậy mà cô có thương con hay không? - Thưa, con không biết lòng cô được. Thuở nay con tới lui chơi với Bá Kỳ thì cô vui vẻ tử tế vậy thôi, chớ cô không tỏ ý chi khác. - Nếu vậy thì cô có tình gì với con đâu mà con thương. Hay là con thấy cô giàu có nên con thương, phải hôn? - Thưa, má nói như vậy thì hèn cái tình của con quá. Con thương Thanh Kiều là vì nết vì hạnh, chớ tiền bạc mà sá gì. - Người ta đã khinh thị con, mà con còn thương người ta làm chi? - Khinh thị con là mẹ của cô, chớ cô có nói tiếng chi đâu. - Nếu cô có lòng thương con thì có lẽ nào cô lại chịu ưng chỗ khác. Hiếu Liêm nghe câu ấy thì châu mày, ngồi gãi đầu một hồi rồi đứng dậy, bộ giận lắm nên nói rằng: - Rau nào sâu nấy, mẹ như vậy thì con cũng chẳng khác gì. Anh ta quày quả dẹp đèn đi ngủ, không thèm tưởng tới Thanh Kiều nữa, mà có nhớ tới thì là giận, chớ không phải buồn như trước vậy.
- Cách năm ngày sau, nhằm chúa nhựt, sớm mai thức dậy, Hiếu Liêm thay áo đổi quần rồi đi ra chợ Bến Thành cũ mà chơi. Vừa quẹo qua dãy phố chà-và bán vải, anh ta dòm thấy xe hơi của Bá Vạn đậu dựa lề đường, trên xe có một mình Thanh Kiều ngồi mà thôi, mà mặt mày buồn xo chớ không phải tươi tắn sáng sủa như khi trước vậy. Anh ta ngó cô trân trân, chừng đi lại gần cô day qua ngó thấy, cô vùng la lên một tiếng rồi lật đật mở cửa xe tính leo xuống. Hiếu Liêm ngó cô hoài, có ý làm cho cô biết mình đã thấy cô, rồi day mặt chỗ khác mà đi tuốt, dường như người thuở nay không quen biết chi hết vậy. Hiếu Liêm đi khỏi rồi trong bụng nói thầm rằng: "Nó đi mua đồ về sửa soạn dọn đám hỏi đa". Về đến nhà, anh ta cũng thuật việc ấy cho mẹ nghe, mà trong lời nói của anh ta thì nghe có hơi oán hận, chớ không phải sầu thảm như trước nữa. Còn Thanh Kiều tình cờ gặp Hiếu Liêm, cô lật đật xuống xe chắc là ý cô muốn tỏ chuyện chi đó, bởi vì cô thấy Hiếu Liêm làm lơ bỏ đi tuốt rồi, thì cô ngồi lại, mặt mày tái lét, cặp mắt nháy lia, quày đầu ngó theo Hiếu Liêm rồi lại lấy khăn nhỏ ra lau nước mắt. Đến ngày thầy thuốc Thái Thường đi lễ hỏi thì nhà Bá Vạn khách đông dày dày, lại cũng có rước bà Phủ Khánh Long ra thị sự nữa. Trong tiệc chủ khách chẳng nói chuyện chi khác hơn là chuyện tranh cử Hội đồng, mà nói chuyện tranh cử thì ai cũng ngợi khen tài đức của Bá Vạn và ai cũng chắc Bá Vạn sẽ đắc cử. Tuy Bá Vạn là người ở trong bực hàn vi mà xuất thân vốn đã nếm đủ mùi đời cay đắng, vốn đã từng quen đen bạc nhơn tình, nhưng vì lời khen tiếng chúc vấn vít bên tai hoài, rồi đắc ý phỉ tình, trong trí tưởng có một mình anh ta đáng làm Nghị viên Hội đồng Quản hạt mà thôi, chớ không còn ai nữa hết, nên sốt sắng quyết lo cho được, thường nói với vợ con cùng người thân thích rằng dầu hết nhà anh ta cũng vui lòng. Đỗ Thị có ý ham làm "bà Hội đồng" nên thấy chồng như vậy bà càng vui mừng, vợ chồng hiệp ý đồng lòng, nay tiếp khách, mai đi làm quen, xài phí luôn mấy tháng, đến chừng quan định ngày cử thì tốn hao đã hơn ba ngàn đồng bạc. Rủi cho Bá Vạn, kỳ tuyển cử này có hai người đối đầu, một là Lý Thiên Thành ở Chợ Lớn, tuy nhà không giàu lớn song có tài học rộng lại có danh nhiều, hai là Lê Văn Bính ở Khánh Hội, sự nghiệp đến hai ba chục muôn, nên cũng quyết thí năm bảy muôn ra mà mua chức. Tuy Bá Vạn biết tài của mình không bằng Lý Thiên Thành, còn thế của mình không bằng Lê Văn Bính, nhưng vì lòng ham muốn đã tràn trề không thể dằn lại được, lại lỡ tốn hao đã nhiều rồi không lẽ nhịn thua, bởi vậy anh ta nhắm mắt đánh liều, xuất tiền bạc mà mua thăm, họ mua bao nhiêu mình cũng mua bao nhiêu, lại hứa đến ngày chót sẽ trao thêm cho cử tri mỗi vị vài ba đồng bạc đặng đi xe nữa. Đến kỳ tuyển cử, Bá Vạn lớp mướn xe hơi để đi rước cử tri, lớp mướn tiệm cơm để đãi cử tri ăn uống, tiền bạc tuôn ra như nước chảy, mấy người lãnh đi lo hễ hỏi bao nhiêu thì đưa bấy nhiêu. Té ra chừng khai thùng thăm rồi thì Bá Vạn tuy thắng số thăm hơn hai người kia, song chẳng được phân nửa số người có đi bỏ thăm, nên quan trên định hai tuần lễ sau sẽ bỏ thăm mà cử lại. Vợ chồng Bá Vạn về đến nhà tính lại thì tốn hao trong mấy ngày sau đây đã gần mười một ngàn đồng. Bá Vạn biến sắc, thấy tốn hao quá thì giựt mình, nên nằm xụi lơ, cứ nhắm mắt mà thở dài, không nói chi hết. Mấy người lãnh đi lo giùm, mỗi người đều có một cái xe hơi, lục đục đều tựu về nhà đủ mặt, kẻ đấm ngực than tức, người châu mày làm giận, ai cũng nói kỳ thứ nhì hễ ai nhiều thăm hơn hết thì được, chẳng luận số bao nhiêu, và ai cũng khuyên Bá Vạn đừng thối chí, bởi vì mình đã nhiều thăm hơn hết, lại Lê Văn Bính có tiền nhiều mà anh ta đứng chót, thế thì kỳ thứ nhì chẳng sợ gì. Đỗ Thị và Bá Vạn nghe lời hữu lý thì bớt buồn, nên tính tranh nữa, chớ không chịu nhịn thua. Khách ăn uống rồi tản lạc về nghỉ. Vợ chồng Bá Vạn tính sổ lại thì tiền tốn hao từ cuộc tuyển cử từ
- khi mới khởi ra cho đến ngày ấy, kể hơn mười bốn ngàn đồng. Bá Vạn suy nghĩ nếu ra tranh cử lần thứ nhì, chắc là còn phải tốn trên một muôn nữa, mà trong nhà bạc mặt chỉ còn có vài ba ngàn mà thôi, thì làm sao mà lo cho đặng. Bá Vạn tính đi vay bạc xã-tri thêm một muôn. Đỗ Thị nghe nói đi vay thì giựt mình, vì sợ nếu trật cử rồi lấy bạc đâu mà trả nợ, nên khuyên chồng vô năn nỉ với bà Phủ Khánh Long mà mượn, chừng nào bà không cho mượn rồi sẽ hay. Bá Vạn nghe lời vợ đi mượn bạc của chị. Bà Phủ lắc đầu mắng Bá Vạn tính chuyện bá láp uổng tiền nên bà nhứt định không cho. Bá Vạn mượn bạc không được mà lại còn bị mắng thì giận nên về ghé nhà xã-tri thế bằng khoán nhà đất mà xin vay mười ngàn đồng, quyết tranh cử cho được rồi nhiếc chị lại cho đã nư giận. Đỗ Thị sợ nửa chừng mà hụt tiền thì khó nên lén đem hột xoàn thế cho bà Đội Thinh rồi vay thêm ba ngàn nữa mà để sẵn trong nhà. Cuộc tuyển cử lần thứ nhì tranh với nhau còn kịch liệt hơn lần trước nhiều nữa. Lê Văn Bính sai người đi rảo khắp các làng các tổng mà đưa trước cho cử tri mỗi vị hai mươi đồng. Bá Vạn hay tin ấy thì kinh tâm, song không lẽ nhịn thua, nên phải tăng số đưa cho mỗi người hai mươi lăm đồng. Lý Thiên Thành thấy thái độ của cử tri hèn hạ, ai cũng quyết đem quyền bỏ thăm ra đấu giá mà bán, chớ không biết dùng quyền ấy mà lựa người xứng đáng đặng bầu cử để thay mặt lo những việc ích quốc lợi dân, bởi vậy anh ta thối chí ngã lòng, còn vài ngày nữa tới bỏ thăm, anh ta cáo thối không thèm tranh nữa. Bá Vạn nghe Thiên Thành thối rồi thì mừng thầm, chắc rằng những người bỏ thăm cử Thiên Thành kỳ trước, thế nào kỳ này họ cũng về theo mình, chẳng dè đến ngày chót, Lê Văn Bính sai người đi rảo trong các làng mà đưa thêm cho mỗi cử tri mười lăm đồng bạc nữa nên đến chừng khai thăm rồi thì Bá Vạn thua Lê Văn Bính mười hai thăm. Bá Vạn trật cử, tối tăm mày mặt muốn té xỉu. Mấy người quen áp lại đỡ rồi dắt ra xe hơi. Đỗ Thị đã nghe tin rồi, nên ngồi trong xe mà chết điếng trong lòng, nước mắt tuôn ra hoài lau không ráo. Vợ chồng Bá Vạn đi về dọc đường cứ lặng thinh không nói một tiếng. Chừng về tới nhà, Bá Vạn đi thẳng lên lầu rồi vò mùng mà nằm không kịp thay áo đổi quần, còn vợ thì nằm tại bộ ván để từng dưới, khăn đậy mặt, tay vắt ngang qua trán cũng như người ngủ. Mấy ngày trước thiên hạ lui tới đầy nhà, ăn uống vui cười nói chuyện inh ỏi. Bữa nay tiu hiu không thấy ai tới nữa, mà một lát có một người ghé ấy là ghé xin tiền đặng trả tiền xe mà thôi, song thấy Đỗ Thị nằm dàu dàu không dám hỏi rồi bước nhẹ nhẹ trở ra đi mất. Đêm ấy Bá Vạn nằm nóng vùi, nên mê man không biết chi hết. Rể là Như Bình kiếm dầu mà thoa đỡ, còn Thanh Huê với Thanh Kiều thì lăng xăng trong nhà mặt mày buồn xo. Sáng bữa sau, Bá Vạn hết mê, song trán sờ cũng còn nóng hực. Đỗ Thị ép chồng ráng uống một chén sữa, rồi sai Như Bình vô nhà thương Chợ Rẫy kiếm thầy thuốc Thái Thường đặng biểu ra chẩn mạch rồi điều trị giùm cho đắc ý. Đến trưa, Thái Thường mới ra chẩn mạch rồi viết toa biểu kẻ gia dịch ra Sài Gòn mà mua thuốc. Đỗ Thị trong lòng sầu não hết sức, phần thì trật cử hổ thẹn, phần thì tiền bạc hết, mà lại còn thêm mang nợ nữa. Bà muốn tỏ thiệt việc nhà cho Thái Thường nghe, song bà sợ Thái Thường biết rồi khinh khi nên bà ngại ngùng không nỡ nói. Còn Thái Thường thì ngồi chim bỉm chẳng hề hỏi thăm việc tuyển cử Hội đồng. Trẻ ở mua thuốc đem về. Thái Thường dặn thứ nào uống giờ nào rồi từ mà về Chợ Lớn, nói rằng để trưa mai sẽ ra mà tuần mạch lại. Bịnh Bá Vạn coi càng ngày càng nặng, mà Đỗ Thị trông Thái Thường không thấy ra. Đến chiều bữa sau mới sai Như Bình đi kêu. Tối lại Thái Thường ra tới nói rằng mình mắc gác nhà thương nên không ra thường được và khuyên Đỗ Thị rước thầy thuốc Tây ngoài Sài Gòn đặng gần gũi cho tiện. Đỗ Thị nghe lời, sáng bữa sau rước thầy thuốc Tây trị bịnh cho chồng. Bá Vạn uống thuốc gần nửa
- tháng mà bệnh cũng chưa giảm, lại cũng không thấy mặt Thái Thường ra thăm viếng. Khách đến thăm ai hỏi vì sao Thái Thường không trị bịnh cho cha vợ, thì Đỗ Thị nói rằng: - Nó mắc coi nhà thương, làm sao bỏ mà đi cho đặng. Bữa nọ, bịnh Bá Vạn trở nặng quá, vợ con đều khóc hết thảy. Lý Như Bình thấy vậy mới viết thơ rồi sai đứa ở đi vô Chợ Lớn mà cho Thái Thường hay. Thái Thường ra tới liền nắm tay chẩn mạch rồi lắc đầu nói rằng: - Sợ không xong. Đỗ Thị nghe mấy lời ấy thì nhào lăn mà khóc, nghe rất thảm thiết. Thanh Kiều và Thanh Huê cũng khóc rống lên, làm cho Thái Thường với Như Bình động lòng dắt nhau bước ra ngoài. Đêm ấy đúng bốn giờ khuya thì Bá Vạn tắt hơi. Bà Phủ Khánh Long nghe tin em chết lật đật ra thăm. Bà thấy em dâu với mấy đứa cháu níu bà mà khóc thì bà động lòng nên cũng khóc theo, song khóc một hồi rồi bà mắng nhiếc Bá Vạn dại dột không nghe lời bà, bày tranh cử Hội đồng làm chi cho tốn hao tiền bạc rồi buồn rầu đến nỗi bỏ mạng. Hiếu Liêm hay tin chẳng lành ấy thì lật đật lên Tân Định mà tỏ lời phân ưu cùng Đỗ Thị và bữa tống táng Bá Vạn anh ta cũng xin phép nghỉ dạy học đặng đi đưa. Anh ta ngó thấy thầy thuốc Thái Thường thì trong lòng không vui mà lại hổ thẹn, bởi vậy hễ Thái Thường lại gần thì anh ta day mặt chỗ khác. Còn Thái Thường tuy trên nón có quấn một miếng nỉ đen, nhưng mà từ khi động quan phát hành cho tới hồi hạ khoán, mặt mày hớn hở luôn luôn chẳng hề có sắc bi ai, bởi vậy người không quen biết thì chẳng ai dè là rể của Bá Vạn.
- -4- Tranh cử Hội đồng tốn hao hơn hai muôn rưỡi đồng bạc, rồi kế chồng đau chạy thuốc gần một tháng và chồng chết lo tống táng nữa, bởi vậy Đỗ Thị chôn chồng rồi thì trong tủ sắt không còn đến một trăm đồng bạc. Đỗ Thị rầu buồn nỗi nợ nần, phần chồng vay của Chà Xã Tri một muôn, còn phần bà vay riêng của bà Đội Thinh ba ngàn, bây giờ biết lấy chi mà trả. Đến bữa cúng thất mà bà không thấy Thái Thường ra. Chiều bà sai Như Bình vô Chợ Lớn biểu Thái Thường ra cho bà nói chuyện. Như Bình, Thái Thường và Thanh Huê tựu đủ rồi Đỗ Thị mới tỏ thiệt việc nhà cho con rể biết rồi hỏi chúng nó bây giờ phải liệu lẽ nào. Thái Thường ngồi hút thuốc, bộ vui vẻ như thường, song không nói chi hết. Như Bình ngó vợ rồi nói rằng: - Thưa má, nhà này thuở nay ăn xài quá độ. Nếu muốn trả nợ cho được thì mỗi người phải tiện tặn mà cũng phải lo làm ăn nữa mới được. Đỗ Thị thở dài rồi nói rằng: - Tao thuở nay sung sướng quen rồi, bây giờ mày bảo tao đi mua gánh bán bưng tao làm sao đặng. - Phải ráng chớ. - Dầu mẹ con tao có làm ăn đi nữa, lại có lời đủ mà trả nợ hay sao? - Con tính như vầy: bây giờ ba với má mắc nợ hết thảy là mười ba ngàn đồng. Má bán cái xe hơi với mấy bộ hột xoàn có lẽ đủ trả cho bà Đội Thinh được. Còn mối nợ của xã-tri một muôn thì má bán hết nhà đất và đồ đạc trong nhà chắc là đủ trả. - Ủa! Mày tính như vậy rồi mẹ con tao ra ngoài chợ mà ở hay sao? - Con tính đó là tính phỏng, chớ nếu má bán hết gia tài thì trả nợ rồi có lẽ cũng còn dư được chút đỉnh. Má mướn một căn phố nhỏ nhỏ mà ở rồi dùng số bạc dư ấy làm vốn mà mua bán chắc cũng đủ ăn mà. Thanh Huê nãy giờ ngồi lặng thinh, tưởng cô sầu não quá không nói được, chẳng dè cô suy nghĩ bây giờ cha mẹ nghèo rồi, cô không nhờ cậy xin xỏ được nữa, nên cô tức rồi vùng nói rằng: - Giàu rồi mà còn sanh sự muốn làm Hội đồng chi vậy không biết! Má tính sao thì má tính. Phần tôi thì tôi không lo, hễ túng tiền tôi vô cô Phủ tôi xin tôi xài. Đỗ Thị nghe giọng nói của Thanh Huê thì giận lắm, nên liếc ngó rồi mắng rằng: - Mày là đồ khốn nạn! Mày lo cho phận mày mà thôi, ta chết trối kệ tao há? Thanh Huê đứng dậy bỏ đi ra nhà sau. Đỗ Thị buồn tủi nên kéo gối mà nằm không thèm nói nữa. Thái Thường đứng dậy từ mà về. Qua ngày sau, Đỗ Thị dắt Thanh Kiều vô lạy lục khóc lóc xin bà Phủ Khánh Long giúp tiền đặng trả nợ cho chồng, nói rằng nếu không giúp thì chắc họ kiện, rồi thi hành phát mãi nhà cửa xấu hổ lắm. Bà Phủ hứ một cái rồi gio dảnh nói rằng: - Mầy là đồ hư lắm. Tại mày muốn làm bà Hội đồng, mày xúi giục chồng mày, nên bây giờ mới tàn mạt đó đa! Hồi trước mầy chưng mầy là con nhà trâm anh, còn mầy chê tao là đồ vợ Tây vợ Tà. Thứ vợ Tây mà có tài gì nên cứu con nhà trâm anh cho được. Thôi, thôi, đừng có lạy lục chi hết. Về tính lấy, tao không biết đâu. Bà Phủ nói mấy lời rồi ngoe ngoảy bỏ đi vô buồng mà nằm. Đỗ Thị liệu nói nữa cũng vô ích, nên lau nước mắt rồi mẹ con dắt nhau đi về. Nợ không trả vốn mà cũng không trả lời, nên cách ít ngày chà xã-tri với bà Đội Thinh đều vào đơn
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD
-
Ebook Con Nhà Nghèo - Hồ Biểu Chánh
128 p |
100 |
29
-
Con nhà nghèo (Hồ Biểu Chánh)
100 p |
97 |
13
-
Bỏ chồng (Hồ Biểu Chánh)
51 p |
52 |
9
-
Lòng dạ đàn bà (Hồ Biểu Chánh)
14 p |
35 |
7
-
Bỏ vợ (Hồ Biểu Chánh)
53 p |
34 |
6
-
Ngọn cỏ gió đùa (Hồ Biểu Chánh)
273 p |
50 |
6
-
Hai vợ (Hồ Biểu Chánh)
53 p |
57 |
6
-
Hạnh phúc lối nào (Hồ Biểu Chánh)
70 p |
34 |
5
-
Cha con nghĩa nặng (Hồ Biểu Chánh)
53 p |
31 |
4
-
Ở theo thời (Hồ Biểu Chánh)
58 p |
36 |
4
-
Một đời tài sắc (Hồ Biểu Chánh)
45 p |
43 |
4
-
Nhơn Tình Ấm Lạnh(Hồ Biểu Chánh)
151 p |
36 |
4
-
Thiệt giả, giả thiệt (Hồ Biểu Chánh)
44 p |
21 |
3
-
Đoạn tình (Hồ Biểu Chánh)
69 p |
33 |
3
-
Dây oan (Hồ Biểu Chánh)
36 p |
35 |
2
-
Cư Kỉnh (Hồ Biểu Chánh)
52 p |
23 |
2
-
Hai khối tình (Hồ Biểu Chánh)
63 p |
33 |
2

Set-Cookie: TLDEVNamespace=2hn965a7amq9lu17mcso0nkbo0; path=/; domain=.tailieu.vn; HttpOnly


markdown:
Toggle navigation
Trang chủ
Danh mục
XEM TẤT CẢ THỂ LOẠI
luận văn báo cáo
tài liệu phổ thông
công nghệ thông tin
kỹ thuật công nghệ
y tế sức khoẻ
báo cáo khoa học
y học thường thức
tài chính ngân hàng
văn hoá nghệ thuật
kinh doanh marketing
khoa học tự nhiên
giải trí thư giãn
khoa học xã hội
tiếng anh ngoại ngữ
quản trị kinh doanh
cơ khí chế tạo máy
kỹ thuật lập trình
ôn thi đh cđ
nông lâm ngư
kỹ năng mềm
kinh tế quản lý
trung học phổ thông
đề thi kiểm tra
biểu mẫu văn bản
điện điện tử
y khoa dược
kiến trúc xây dựng
nông nghiệp
thời trang làm đẹp
thạc sĩ tiến sĩ cao học
đồ họa thiết kế flash
truyện ngắn
ẩm thực
kế toán kiểm toán
tin học văn phòng
cơ sở dữ liệu
thủ tục hành chính
hệ điều hành
quản trị mạng
nghệ thuật sống
môi trường
lịch sử văn hoá
trung học cơ sở
sức khỏe trẻ em
sinh học
kinh tế học
giáo án điện tử
kinh tế thương mại
tiếng anh phổ thông
tài chính doanh nghiệp
truyện tranh thiếu nhi
du lịch
ngữ pháp tiếng anh
tiểu học
biểu mẫu
toán học
ngân hàng tín dụng
marketing bán hàng
kĩ thuật viễn thông
toefl ielts toeic
chính trị học
văn bản luật
quản lý nhà nước
hoá học
khéo tay hay làm
vật lý
phần cứng
ngư nghiệp
bài giảng điện tử
luật học
an ninh bảo mật
sức khỏe phụ nữ
đầu tư chứng khoán
mỹ thuật
bài tập sgk
truyện kiếm hiệp
tự động hoá
quản trị web
kỹ năng đọc tiếng anh
sáng kiến kinh nghiệm
công nghệ môi trường
âm nhạc
giáo dục học
triết học
mầm non mẫu giáo
nhật pháp hoa others
internet marketing
tiếng anh thương mại
kỹ năng quản lý
hoá dầu
quản lý dự án
kế hoạch kinh doanh
truyện ma kinh dị
xã hội học
điện điện tử viễn thông
địa lý
thể dục thể thao
kỹ năng giao tiếp
sức khỏe người cao tuổi
tiếng anh thông dụng
bài văn mẫu
kỹ năng lãnh đạo
thương mại điện tử
truyện cười
ngôn ngữ học
kỹ năng bán hàng
chụp ảnh quay phim
kỹ năng phỏng vấn
lâm nghiệp
báo chí truyền thông
kỹ năng viết tiếng anh
kỹ năng tư duy
pr truyền thông
thư viện thông tin
bộ máy hành chính
tâm lý học
kỹ năng làm việc nhóm
đầu tư bất động sản
năng lượng
đơn từ
quỹ đầu tư
b
c
chứng chỉ a
tiếng anh trẻ em
sân khấu điện ảnh
chứng chỉ quốc tế
bảo hiểm
tổ chức sự kiện
kỹ năng đàm phán
quy hoạch đô thị
thủ thuật máy tính
văn hóa xã hội
kỹ năng tổ chức
hợp đồng
thuế phí lệ phí kinh phí
tiêu chuẩn qui chuẩn
kỹ năng thuyết trình
tài nguyên môi trường
kỹ năng nghe tiếng anh
thể thao y tế
xây dựng đô thị
bất động sản
lĩnh vực khác
thương mại
giao thông vận tải
lao động tiền lương
doanh nghiệp
quyền dân sự
xuất nhập khẩu
đầu tư
tiền tệ ngân hàng
hành chính pháp luật
vi phạm hành chính
dịch vụ pháp lý
văn học việt nam
lịch sử đảng
trách nhiệm hình sự
chứng khoán
tư tưởng hcm
sở hữu trí tuệ
thủ tục tố tụng
văn học nước ngoài
địa lý địa danh
documents
ngụ ngôn cổ tích
cnxh kh
khoa học ứng dụng
ca dao tục ngữ
điêu khắc hội họa
kiến thức tổng hợp
nông lâm
tin tức
Đăng nhập / Đăng ký
tailieumienphi.vn
Tài liệu
Kỹ Năng Mềm
of
x
Ebook Ngày con 20 tuổi - Phần 2
Đăng ngày | Thể loại: | Lần tải:
0
| Lần xem:
0
| Page:
22
| FileSize:
M
| File type:
PDF
0 lần xem
Download
Embed
Report
Ebook Ngày con 20 tuổi - Phần 2. Nối tiếp nội dung phần 1, phần 2 của ebook Ngày con 20 tuổi là những câu chuyện chất chứa những tình cảm, nỗi niềm tâm sự sẻ chia của đông đảo bạn bè trên thế giới mong muốn là đánh thức trái tim nhân hậu và tình yêu thương trong mỗi con người: khi mẹ tưởng rằng con không nhìn thấy, những điều sáng suốt mẹ dạy cho chúng ta, định nghĩa tình yêu của những đứa trẻ, những thứ “xà phòng”.. Cũng như những thư viện tài liệu khác được thành viên giới thiệu hoặc do sưu tầm lại và giới thiệu lại cho các bạn với mục đích nghiên cứu , chúng tôi không thu tiền từ thành viên ,nếu phát hiện tài liệu phi phạm bản quyền hoặc vi phạm pháp luật xin thông báo cho website ,Ngoài tài liệu này, bạn có thể download bài giảng miễn phí phục vụ tham khảo Một ít tài liệu download lỗi font chữ không hiển thị đúng, thì do máy tính bạn không hỗ trợ font củ, bạn download các font .vntime củ về cài sẽ xem được.
https://tailieumienphi.vn/doc/ebook-ngay-con-20-tuoi-phan-2-iufbuq.html
Nội dung
tailieumienphi xin trân trọng giới thiệu đến cộng đồng tài liệu
Ebook Ngày con 20 tuổi - Phần 2
.Để chia sẽ thêm cho các Thầy cô, các bạn sinh viên, học viên nguồn tài liệu Kỹ Năng Mềm,Nghệ thuật sống cần thiết cho công tác giảng dạy.Trân trọng kính mời các bạn đang tìm cùng xem ,Tài liệu
Ebook Ngày con 20 tuổi - Phần 2
trong chuyên mục ,Kỹ Năng Mềm,Nghệ thuật sống được giới thiệu bởi thành viên nghethuatsong tới bạn đọc nhằm mục tiêu nâng cao kiến thức , thư viện này đã chia sẽ vào danh mục Kỹ Năng Mềm,Nghệ thuật sống , có tổng cộng 22 page , thuộc file .PDF, cùng danh mục còn có Ebook Ngày con 20 tuổi, Nghệ thuật sống, Bí quyết sống hạnh phúc, Tình yêu cuộc sống, Những câu chuyện về tình yêu thương ,bạn có thể tải về miễn phí , hãy giới thiệu cho cộng đồng cùng xem . Để download file về, các bạn click chuột nút download bên dưới
Nối tiếp nội dung phần 1, phần 2 của ebook Ngày con 20 tuổi là các câu chuyện chất chứa các tình cảm, nỗi niềm hàn ôn sẻ chia của hầu hết bạn hữu trên thế giới mong muốn là đánh thức trái tim đôn hậu và tình ái thương trong mỗi con người: khi mẹ tưởng rằng con ko nhìn thấy, các điều sáng láng mẹ dạy cho chúng ta, khái niệm tình ái của các đứa trẻ, các trang bị “xà phòng”, tiếp theo là Khi bạn mười bảy tuổi, mẹ đang đợi một cuộc gọi quan trọng, ngoài ra Bạn cảm ơn mẹ bằng cách tán, bên cạnh đó dóc trên điện thoại đến nửa đêm, tiếp theo là Khi bạn mười tám tuổi, mẹ đã khóc trong ngày lễ tốt nghiệp của bạn, bên cạnh đó Bạn cảm ơn mẹ bằng, nói thêm là cách đi chơi đến chiều tối,còn cho biết thêm Khi bạn mười chín tuổi, mẹ trả tiền học phí cho bạn, lái xe đưa bạn tới trường đại học,, tiếp theo là mang túi xách cho bạn, nói thêm là Bạn cảm ơn mẹ bằng cách tạm biệt mẹ bên ngoài dãy phòng tập thể để, bên cạnh đó khỏi lúng túng trước mặt bạn bè, cho biết thêm Khi bạn hai mươi tuổi, mẹ hỏi bạn đã gặp gỡ ai chưa,còn cho biết thêm Bạn cảm ơn mẹ bằng cách đáp :,còn cho biết thêm Đó không phải là chuyện của mẹ, nói thêm Khi bạn hai mươi mốt tuổi, mẹ đề nghị
dóc trên điện thoại đến nửa đêm.
Khi bạn mười tám tuổi, mẹ đã khóc trong ngày lễ tốt nghiệp của bạn. Bạn cảm ơn mẹ bằng
cách đi chơi đến chiều tối.
Khi bạn mười chín tuổi, mẹ trả tiền học phí cho bạn, lái xe đưa bạn đến trường đại học,
mang túi xách cho bạn. Bạn cảm ơn mẹ bằng cách tạm biệt mẹ bên ngoài dãy phòng tập thể để
khỏi lúng túng trước mặt bạn bè.
Khi bạn hai mươi tuổi, mẹ hỏi bạn đã gặp gỡ ai chưa. Bạn cảm ơn mẹ bằng cách đáp :
Đó không phải là chuyện của mẹ.
Khi bạn hai mươi mốt tuổi, mẹ đề nghị bạn những nghề nghiệp nào đó cho tương lai. Bạn
cảm ơn mẹ bằng cách trả lời :
- Con không muốn giống mẹ.
Khi bạn hai mươi hai tuổi, mẹ ôm bạn tại ngày lễ tốt nghiệp. Bạn cảm ơn mẹ bằng cách hỏi
xem mẹ có thể tặng bạn một chuyến du lịch Châu Âu không.
Khi bạn hai mươi ba tuổi, mẹ sắm sửa tất cả đồ đạc cho căn hộ đầu tiên của bạn. Bạn cảm
ơn mẹ bằng cách nói rằng những người bạn của mẹ thật xấu xí.
Khi bạn hai mươi bốn tuổi, mẹ gặp vị hôn phu của bạn và hỏi về những kế hoạch tương lai
của bạn. Bạn cảm ơn mẹ bằng cách giận dữ và càu nhàu :
- Con xin mẹ đấy !
Khi bạn hai mươi lăm tuổi, mẹ lo lễ cưới cho bạn, mẹ khóc và bảo rằng mẹ yêu bạn biết bao.
Bạn cảm ơn mẹ bằng cách dọn đến ở một nơi xa tít.
Khi bạn ba mươi tuổi, mẹ gọi và khuyên bảo về chuyện chăm sóc trẻ con. Bạn cảm ơn mẹ
bằng cách bảo rằng :
- Mọi việc giờ đã khác xưa rồi.
Khi bạn bốn mươi tuổi, mẹ gọi để nhắc bạn nhớ sinh nhật của một người thân. Bạn cảm ơn
mẹ bằng câu trả lời :
- Con thật sự bận mẹ à !
Khi bạn năm mươi tuổi, mẹ ngã bệnh và cần bạn chăm sóc. Bạn cảm ơn mẹ bằng cách tìm
đọc sách về đề tài : “Cha mẹ trở thành gánh nặng cho con cái như thế nào”.
Và rồi, một ngày kia, mẹ lặng lẽ ra đi. Tất cả những điều bạn chưa bao giờ làm sụp đổ tan
tành.
Hãy ru con, ru con qua suốt đêm dài. Bàn tay đưa nôi... có thể cai trị cả thế giới.
Ta hãy dành một phút giây nào đó để báo hiếu và tỏ lòng kính trọng với người ta gọi là mẹ,
dù rằng một số người có thể sẽ không nói điều đó thẳng thắn với mẹ mình. Chẳng điều gì có
thể thay thế mẹ được. Hãy trân trọng từng giây, từng phút, dẫu rằng đôi khi mẹ không phải là
người hiểu ta nhất trong những người bạn của ta, có thể không đồng ý với những suy nghĩ của
chúng ta, nhưng người ấy vẫn là mẹ bạn. Mẹ sẽ luôn ở bên cạnh bạn, lắng nghe những phiền
muộn, niềm vui cũng như nỗi thất vọng của bạn. Hãy tự hỏi chính mình : Mình có đủ thời gian
dành cho mẹ để lắng nghe những phiền muộn và buồn chán của những người nội trợ suốt ngày
ở trong bếp chưa ? Yêu thương và kính trọng mẹ, dù bạn có thể có cách nhìn khác với mẹ. Khi
mẹ ra đi, những kỉ niệm yêu mến của quá khứ và cả những nuối tiếc sẽ ở lại.
Đừng xem những điều gần gũi nhất với trái tim bạn là hiển nhiên. Mẹ yêu bạn hơn bản thân
mình, vì cuộc đời bạn sẽ vô nghĩa nếu không có Người. Mẹ dành cho chúng ta tình yêu vĩnh
cửu. Không bao giờ có thể ví tình mẹ như biển cả và tình mẹ như dòng sông. Tình mẹ vô cùng
rộng lớn hơn vũ trụ tạo hóa.
KHI MẸ TƯỞNG RẰNG CON KHÔNG NHÌN THẤY…
Khi mẹ tưởng rằng con không nhìn thấy mẹ treo bức vẽ đầu tay của con lên
đầu tủ lạnh, con bỗng muốn vẽ thêm nhiều bức tranh khác nữa.
Khi mẹ tưởng rằng con không nhìn thấy mẹ cho chú mèo vô chủ ăn, con hiểu rằng yêu
thương súc vật là một điều tốt lành.
Khi mẹ tưởng rằng con không nhìn thấy mẹ làm món bánh mà con ưa thích, con hiều rằng
những việc bình thường làm nên điều kì diệu.
Khi mẹ tưởng rằng con không nhìn thấy nụ hôn tạm biệt mẹ dành cho con trước khi ngủ,
thuyền con giương buồm lướt nhẹ trên biển mơ của làn gió yêu thương.
Khi mẹ tưởng rằng con không nhìn thấy mắt mẹ ngấn lệ, con hiểu rằng đời cũng mang đến
nhiều niềm đau nhưng nước mắt sẽ làm vơi đi sầu khổ.
Có những lúc mẹ tưởng rằng con không nhìn thấy, nhưng thật ra con lại thấy thật nhiều... Và
con muốn cảm ơn tất cả những gì mẹ đã làm khi mẹ tưởng rằng con của mẹ không nhìn thấy.
NHỮNG ĐIỀU SÁNG SUỐT MẸ DẠY CHO CHÚNG TA
Mẹ là người thầy gần gũi với chúng ta nhất. Và với những gì đã trải nghiệm,
mẹ sẽ dạy chúng ta rất nhiều điều.
Về cuộc sống:
- “Con sẽ không có gì nếu chỉ mãi ngồi ở đó!”
- Bạn muốn mọi thứ? Bạn phải đứng lên và đi tìm nó, công việc, sự thành công, một ly nước
– bất cứ thứ đều cũng có giá của nó và chúng ta phải hành động để có nó!
“Cảm ơn tất cả những lời ngợi khen mà con nhận được trong cuộc sống, và đừng than khóc
cho những điều mà con không thể có. Tập trung vào những điều trong tầm tay của con, hãy
quên đi những đau buồn hay những gì quá xa xôi”.
“Hầu hết mọi người có thể lấy đi mọi thứ từ con, nhưng trừ học thức của con, không ai có
thể lấy nó đi được”.
“Nếu một người đàn ông thực sự muốn nói chuyện với con, anh ta sẽ gọi điện thoại cho
con”, lời khuyên này sẽ giúp bạn gái bớt đi sự mơ mộng trông chờ vào những cuộc điện thoại
của những anh chàng mà mình thầm để ý.
“Con không thể thay đổi ai đó nếu người đó không muốn thay đổi”. Nếu bạn yêu ai đó,
nhưng không thể thay đổi được những điều trái tính trái nết của anh ta, thì cách tốt nhất là hãy
chia tay với anh ta để tương lai sẽ hạnh phúc hơn…
“Đừng dựa dẫm vào người đàn ông bên cạnh con mãi mãi!”. Mẹ sẽ giúp bạn hiểu rằng bạn
cần phải có sự tự lập độc lập của chính mình.
Về hôn nhân:
“Đừng vã mồ hôi hột cho những chuyện nhỏ nhặt trong hôn nhân. Tôn trọng người kia và
bày tỏ sự tôn trọng ấy hằng ngày. Cố gắng nhường nhịn”.
“Khi con kết hôn, con kết hôn với cả một gia đình”. Câu nói này sẽ giúp bạn xem gia đình của
vợ (hoặc chồng mình) là gia đình của chính mình, để từ đó có cách cư xử đúng mực và thương
yêu gia đình bên kia hơn.
ĐỊNH NGHĨA TÌNH YÊU CỦA NHỮNG ĐỨA TRẺ
Khi bà bị viêm khớp, bà không thể cúi xuống cắt sửa móng chân được. Và ông đã
làm hộ bà, làm nhiều đến nỗi tay ông cũng bị viêm khớp. Đó là tình yêu!
- Tình yêu là khi mẹ pha cà phê cho bố và mẹ uống thử một ngụm trước khi đưa cốc cà phê
cho bố, để bảo đảm rằng cà phê vừa đủ đậm và đủ nóng.
- Bạn có thể cảm thấy tình yêu dễ nhất vào những dịp Sinh nhật, Tết, Giáng sinh… nó ở trong
phòng cùng bạn, nếu bạn ngừng mở quà trong một phút, nhìn quanh và mỉm cười.
- Tình yêu là khi bạn nói với một người là bạn thích cái áo sơ mi người đó đang mặc, và rồi
ngày nào người đó cũng mặc nó.
- Tình yêu là khi hai người không cần dùng nước hoa mà họ vẫn thích đi cùng nhau để “cảm
thấy” mùi của nhau.
- Khi bạn kể cho người bạn yêu nghe về một cái gì đó không tốt của bạn, bạn nghĩ người đó
sẽ không yêu bạn nữa. Nhưng rồi bạn rất ngạc nhiên vì không những người đó vẫn yêu bạn mà
yêu bạn còn nhiều hơn trước.
- Còn bạn, hãy định nghĩa tình yêu theo cách của mình!
NHỮNG THỨ “XÀ PHÒNG”
Chúng tôi tham dự một số cuộc thi và được giải là 4 con cá vàng tuyệt đẹp!
Đây quả là thời điểm thích hợp để đi tìm một chiếc bể cá dễ thương.
Những chiếc bể cá hào nhoáng đều có giá quá đắt! Rồi cuối cùng tôi tìm thấy một chiếc bể
cá cũ nhưng còn cả cái lọc nước, mà giá thì rất rẻ. Tất nhiên, trông hơi bẩn một chút, nhưng cái
giá của nó cũng xứng đáng với 2 giờ cọ rửa đấy chứ!
Bốn con cá vàng có vẻ rất khoái “ngôi nhà mới”. Chúng lội tung tăng trông rất đẹp, ít nhất là
trong ngày đầu tiên. Nhưng đến chiều Chủ nhật, một con lăn ra chết, sáng Thứ hai, chúng tôi
phải tiễn đưa con cá vàng thứ hai và đến tối Thứ hai, con cá vàng thứ ba cũng đi theo hai con
trước.
Quá hốt hoảng và thương mấy con cá, chúng tôi phải mời một bác sĩ thú y tới. Chẳng lâu
sau, ông ấy phát hiện ra ngay vấn đề: Chúng tôi đã cọ rửa cái bể bằng xà phòng – một giải pháp
hãi hùng với bọn cá. Những cố gắng của chúng tôi thế là trở thành một nhân tố hủy hoại cuộc
1105000
Sponsor Documents
Tài liệu liên quan
Ebook Ngày con 20 tuổi - Phần 2
Ebook Ngày con 20 tuổi - Phần 1
2 kiểu thiệp hoa tươi tắn tặng ngày 20/10
Ebook Chế độ kế toán doanh nghiệp (theo quyết định số 15/2006/QĐ-BTC ngày 20-03-2006 của Bộ Tài chính): Phần 2
Ebook Con đường sáng: Phần 2
Ebook Con hủi: Phần 2
Ebook Con chim xanh: Phần 2
Ebook Đạo Phật ngày nay: Phần 2
Ebook Bảy ngày cho mãi mãi: Phần 2
Ebook Bảy ngày trong Đồng Tháp Mười- Phần 2
Ebook Ngày thường Hà Nội: Phần 2
Tâm lý lứa tuổi - Phần 20
Ebook Candide - Chàng ngây thơ: Phần 2 - Voltaire
Ebook 7 ngày trên sa mạc: Phần 2
Ebook Chọn ngày tốt trong dân gian: Phần 2
Ebook Tháng ngày có em: Phần 2 - Từ Tốc
Ebook Ngày lành tháng tốt: Phần 2
Ngày Mai Tươi Sáng - Tập 2
Ebook Con đường đau khổ (Tập 2): Phần 2
Điều cần biết trong sinh hoạt hằng ngày của người cao tuổi (Phần 2)
Xem thêm

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Cache-Control: private

Content-Type: text/html; charset=utf-8


markdown:
Ý kiến bạn đọc
*Thảm trẻ em MAG 307 – BLUE phù hợp với phòng ngủ bé trai*
Với thiết kế hình bầu dục với những viền cong mềm mại, phá cách chiếc thảm trải sàn MAG 307 – BLUE mang một nét riêng biệt. Đối với những bé thích tìm tòi, khám phá những điều mới lạ thì chắc hẳn đây sẽ là mẫu mã mà các bé ưa thích.
**Thảm trẻ em MAG 307 – BLUE** có màu tông nền là xanh da trời nhạt cùng hình ảnh trung tâm là chú cừu màu xám ôm trái tim màu đỏ khiến thảm trông vô cùng nổi bật. Thêm vài đường cong chấm phá điểm xuyết quanh chú cừu giúp thảm không đơn điệu và tô điểm cho căn phòng ngủ của bé thêm phần đặc sắc hơn. *Hình ảnh chú cừu bắt mắt chắc chắn sẽ thu hút sự chú ý của bé*
Không chỉ là nơi vui chơi tạo sự thích thú cho bé yêu nhà bạn, thảm trẻ em MAG 307 – BLUE còn là sản phẩm chất lượng mang đến sự an toàn cho bé yêu với độ dày lên đến 12mm giúp các bé có thể nô đùa, không bị trơn trượt và nếu bé ngã cũng không sợ bị va vấp động chạm gây thương tích vì sự êm ái, thoải mái.
Sản phẩm được làm từ 100% Acrylic, là mặt hàng dệt tay vì thế không hề ảnh hưởng đến sức khỏe của các bé. Ngược lại, khi vui chơi trên thảm các bé sẽ cảm thấy thư giãn bởi chất liệu thoáng khí không hút ẩm nhiều, khá phù hợp với khí hậu của nước Việt Nam.
*Thảm trẻ em MAG 307 – BLUE được Hoàn Mỹ nhập khẩu từ Đức về*
Hiện nay, thảm trẻ em MAG 307 – BLUE đã có mặt tại Hoàn Mỹ. Sản phẩm được chúng tôi nhập khẩu nguyên tấm từ đước với kích thước 105×135 vừa đủ diện tích như một tấm chiếu cho bé vui chơi.
Đặc biệt, khi lựa chọn
[thảm trải sàn](http://thamsannhapkhau.com) hay bất kỳ mặt hàng nào khác, Hoàn Mỹ xin cam kết mang đến cho các quý vị khách hàng những sản phẩm chất lượng với giá cả phải chăng. Ngoài ra Hoàn Mỹ còn cam kết chế độ bảo hành cho tất cả các sản phẩm
Nếu bạn muốn tìm hiểu thêm về sản phẩm
**thảm trẻ em MAG 307 – BLUE**, xin vui lòng liên hệ với Hoàn Mỹ theo hotline **0985.720.826 **để các chuyên gia tư vấn miễn phí hoặc chiêm ngưỡng sản phẩm thực tế tại địa chỉ số 7 Nguyễn Xiển – Thanh Xuân – Hà Nội. **Nguồn: http://thamsannhapkhau.com** **Bạn đang xem** [Thảm trẻ em MAG 307 – BLUE](http://thamsannhapkhau.com/tham-tre-em-mag-307-blue.html) trong [Sản phẩm mới](http://thamsannhapkhau.com/san-pham-moi)
Vui lòng điền đầy đủ thông tin, Chúng tôi sẽ giải đáp thắc mắc sớm nhất.
Ý kiến bạn đọc
Sản phẩm liên quan
Tin đặc biệt
Hoàn Mỹ
CHÍNH SÁCH & QUY ĐỊNH
SẢN PHẨM KHÁC
LIÊN HỆ VỚI CHÚNG TÔI

Server: Apache/2.4.18 (Unix) OpenSSL/1.0.1e-fips mod_bwlimited/1.4

Link: <http://thamsannhapkhau.com/wp-json/>; rel="https://api.w.org/", <http://thamsannhapkhau.com/?p=5136>; rel=shortlink


markdown:
![ Đồ gỗ Đức Thiện](http://thegioidoco.net/images/banner-gif.gif)
![ Đồ gỗ Đức Thiện](http://thegioidoco.net/images/banner-gif.gif)
![ Quạt Trần Kim Thuận Phong](http://thegioidoco.net/quangcao/quat-tran-ktp.gif)
![ Quạt Trần Kim Thuận Phong](http://thegioidoco.net/quangcao/quat-tran-ktp.gif)
## Đừng coi thường táo bón ở trẻ!
Xem trong '
[Làng Tin Tức](forum/lang-tin-tuc.33/)' đăng bởi [ngocduocanbinh](members/ngocduocanbinh.104/), [20/2/14](threads/dung-coi-thuong-tao-bon-o-tre.7425/), [ Mã Tin: 7425 ]
**[381 lượt xem - 1 bình luận]** ![](http://thegioidoco.net/quangcao/dogovietxua/dogovietxua_920x200.gif)
![](http://thegioidoco.net/quangcao/dogovietxua/dogovietxua_920x200.gif)
Xem trong '
[Làng Tin Tức](forum/lang-tin-tuc.33/)' đăng bởi [ngocduocanbinh](members/ngocduocanbinh.104/), [20/2/14](threads/dung-coi-thuong-tao-bon-o-tre.7425/), [ Mã Tin: 7425 ]
**[381 lượt xem - 1 bình luận]**

Server: nginx

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

Cache-Control: private, max-age=0

Vary: Accept-Encoding,User-Agent


markdown:
![ Đồ gỗ Đức Thiện](http://thegioidoco.net/images/banner-gif.gif)
![ Đồ gỗ Đức Thiện](http://thegioidoco.net/images/banner-gif.gif)
![ Quạt Trần Kim Thuận Phong](http://thegioidoco.net/quangcao/quat-tran-ktp.gif)
![ Quạt Trần Kim Thuận Phong](http://thegioidoco.net/quangcao/quat-tran-ktp.gif)
## Kem giảm mỡ toàn thân nhập khẩu từ Pháp : giảm 4cm một tháng , 11kg trong 6 tuần .
Xem trong '
[Làng Thời Trang, Mỹ Phẩm](forum/lang-thoi-trang-my-pham.154/)' đăng bởi [yenkieu], [21/5/13](threads/kem-giam-mo-toan-than-nhap-khau-tu-phap-giam-4cm-mot-thang-11kg-trong-6-tuan.731/), [ Mã Tin: 731 ]
![](http://thegioidoco.net/quangcao/dogovietxua/dogovietxua_920x200.gif)
![](http://thegioidoco.net/quangcao/dogovietxua/dogovietxua_920x200.gif)
Xem trong '
[Làng Thời Trang, Mỹ Phẩm](forum/lang-thoi-trang-my-pham.154/)' đăng bởi [yenkieu], [21/5/13](threads/kem-giam-mo-toan-than-nhap-khau-tu-phap-giam-4cm-mot-thang-11kg-trong-6-tuan.731/), [ Mã Tin: 731 ]


markdown:
![ Đồ gỗ Đức Thiện](http://thegioidoco.net/images/banner-gif.gif)
![ Đồ gỗ Đức Thiện](http://thegioidoco.net/images/banner-gif.gif)
![ Quạt Trần Kim Thuận Phong](http://thegioidoco.net/quangcao/quat-tran-ktp.gif)
![ Quạt Trần Kim Thuận Phong](http://thegioidoco.net/quangcao/quat-tran-ktp.gif)
## Mười nguyên tắc rất bổ ích đối phó với đồ giả cổ
Xem trong '
[Làng Kiến Thức](forum/lang-kien-thuc.46/)' đăng bởi [levinh779](members/levinh779.175/), [12/12/14](threads/muoi-nguyen-tac-rat-bo-ich-doi-pho-voi-do-gia-co.9644/), [ Mã Tin: 9644 ]
**[513 lượt xem - 0 bình luận]** ![](http://thegioidoco.net/quangcao/dogovietxua/dogovietxua_920x200.gif)
![](http://thegioidoco.net/quangcao/dogovietxua/dogovietxua_920x200.gif)
Xem trong '
[Làng Kiến Thức](forum/lang-kien-thuc.46/)' đăng bởi [levinh779](members/levinh779.175/), [12/12/14](threads/muoi-nguyen-tac-rat-bo-ich-doi-pho-voi-do-gia-co.9644/), [ Mã Tin: 9644 ]
**[513 lượt xem - 0 bình luận]**


markdown:
![ Đồ gỗ Đức Thiện](http://thegioidoco.net/images/banner-gif.gif)
![ Đồ gỗ Đức Thiện](http://thegioidoco.net/images/banner-gif.gif)
![ Quạt Trần Kim Thuận Phong](http://thegioidoco.net/quangcao/quat-tran-ktp.gif)
![ Quạt Trần Kim Thuận Phong](http://thegioidoco.net/quangcao/quat-tran-ktp.gif)
## Đá Quý Viên Tuormaline thiên nhiên 8,85ct màu xanh,trong veo,hàng cực độc và đẳng cấp
Xem trong '
[Làng Vàng Bạc- Đá Quý](forum/lang-vang-bac-da-quy.137/)' đăng bởi [Viễn Ruby](members/vien-ruby.644/), [19/8/16](threads/vien-tuormaline-thien-nhien-8-85ct-mau-xanh-trong-veo-hang-cuc-doc-va-dang-cap.52243/), [ Mã Tin: 52243 ]
![](http://thegioidoco.net/quangcao/dogovietxua/dogovietxua_920x200.gif)
![](http://thegioidoco.net/quangcao/dogovietxua/dogovietxua_920x200.gif)
Xem trong '
[Làng Vàng Bạc- Đá Quý](forum/lang-vang-bac-da-quy.137/)' đăng bởi [Viễn Ruby](members/vien-ruby.644/), [19/8/16](threads/vien-tuormaline-thien-nhien-8-85ct-mau-xanh-trong-veo-hang-cuc-doc-va-dang-cap.52243/), [ Mã Tin: 52243 ]


markdown:
![ Đồ gỗ Đức Thiện](http://thegioidoco.net/images/banner-gif.gif)
![ Đồ gỗ Đức Thiện](http://thegioidoco.net/images/banner-gif.gif)
![ Quạt Trần Kim Thuận Phong](http://thegioidoco.net/quangcao/quat-tran-ktp.gif)
![ Quạt Trần Kim Thuận Phong](http://thegioidoco.net/quangcao/quat-tran-ktp.gif)
## Ampli, mixer, Power xin hỏi các bác có ai biết loa này của hảng nào ah
Xem trong '
[Làng Âm Thanh](forum/lang-am-thanh.151/)' đăng bởi [THẾ GIỚI ĐỒ CỔ](members/the-gioi-do-co.2/), [16/3/14](threads/xin-hoi-cac-bac-co-ai-biet-loa-nay-cua-hang-nao-ah.7732/), [ Mã Tin: 7732 ]
![](http://thegioidoco.net/quangcao/dogovietxua/dogovietxua_920x200.gif)
![](http://thegioidoco.net/quangcao/dogovietxua/dogovietxua_920x200.gif)
Xem trong '
[Làng Âm Thanh](forum/lang-am-thanh.151/)' đăng bởi [THẾ GIỚI ĐỒ CỔ](members/the-gioi-do-co.2/), [16/3/14](threads/xin-hoi-cac-bac-co-ai-biet-loa-nay-cua-hang-nao-ah.7732/), [ Mã Tin: 7732 ]


markdown:
#### Sản phẩm tương tự
-
[Nồi Hâm Buffet SNC681014](http://thietbisaonam.com/p/noi-buffet-09) [Nồi Hâm Buffet SNC681003](http://thietbisaonam.com/p/noi-buffet-12) [Nồi Hâm Buffet Chữ Nhật Nắp Kiếng SNC681019](http://thietbisaonam.com/p/noi-ham-buffet-chu-nhat-nap-kieng-snc681019) [Nồi Hâm Buffet Vuông Nắp Kiếng SNC681018](http://thietbisaonam.com/p/noi-ham-buffet-vuong-nap-kieng-snc681018) [Nồi Hâm Buffet Tròn Nắp Kiếng SNC681007](http://thietbisaonam.com/p/noi-ham-buffet-tron-nap-kieng-snc681007) [Nồi Hâm Buffet SNC681022](http://thietbisaonam.com/p/noi-buffet-07) [Nồi Hâm Buffet SNC681015](http://thietbisaonam.com/p/noi-buffet-08) [Nồi Hâm Buffet Inox SNC681011](http://thietbisaonam.com/p/noi-ham-buffet-inox-snc681011) [Nồi Hâm Buffet SNC681009](http://thietbisaonam.com/p/noi-buffet-10) [Nồi Hâm Buffet SNC681004](http://thietbisaonam.com/p/noi-buffet-11) [Nồi Hâm Buffet SNC681010](http://thietbisaonam.com/p/noi-buffet-19) [Nồi Hâm Buffet SNC681021](http://thietbisaonam.com/p/noi-buffet-01) [Nồi Hâm Buffet SNC681016](http://thietbisaonam.com/p/noi-buffet-02) [Nồi Hâm Buffet Chữ Nhật Chân Inox SNC681012](http://thietbisaonam.com/p/noi-ham-buffet-chu-nhat-chan-inox-snc681012) [Nồi Hâm Buffet SNC681008](http://thietbisaonam.com/p/noi-buffet-04) [Nồi Hâm Buffet SNC681005](http://thietbisaonam.com/p/noi-buffet-05)Design by SAO NAM EQUIPMENT CO.,LTD [TRANG CHỦ](http://thietbisaonam.com/)| [GIỚI THIỆU](http://thietbisaonam.com/gioi-thieu/thiet-bi-nha-hang-khach-san)| [SẢN PHẨM](http://thietbisaonam.com/p)| [KHÁCH HÀNG](http://thietbisaonam.com/brands)| [TIN TỨC](http://thietbisaonam.com/news)| [KHUYẾN MÃI](http://thietbisaonam.com/deals)| [TUYỂN DỤNG](http://thietbisaonam.com/tuyen-dung)| [LIÊN HỆ](http://thietbisaonam.com/contact)
-

Server: Apache


markdown:
# News
### Date added: 05/23/2015 Hình ảnh ngày ấy - bây giờ của 5 mỹ nhân TVB thập niên 1980
# Hình ảnh ngày ấy - bây giờ của 5 mỹ nhân TVB thập niên 1980
**Trần Ngọc Liên**
|
|![]()
|
|
Trần Ngọc Liên vào học lớp đào tạo nghệ sĩ của TVB năm 17 tuổi (1977). Năm 1982, cô đóng Vương Ngữ Yên trong
Giai đoạn 1993 - 2007, Trần Ngọc Liên không đóng phim. Năm 2008, cô trở lại với một số tác phẩm điện ảnh, truyền hình. Năm 2012, Ngọc Liên đóng
|
|![]()
|
|
Khi đóng
Chia tay Châu Nhuận Phát, Trần Ngọc Liên kết hôn với một doanh nhân kinh doanh sòng bạc, vợ chồng ly hôn năm 1994.
**Trương Mạn Ngọc**
|
|![]()
|
|
Trương Mạn Ngọc gia nhập TVB sau khi giành ngôi Á hậu cuộc thi Hoa hậu Hong Kong 1983. Ngay từ phim đầu tay, Trương Mạn Ngọc đã được đánh giá là diễn viên có tiềm năng. Một số phim lưu dấu ấn của cô ở TVB là
Trương Mạn Ngọc không đóng nhiều phim truyền hình, thời gian ở TVB của cô chỉ vẻn vẹn ba năm, tuy nhiên, sự thông minh và tinh tế trong diễn xuất đủ để Mạn Ngọc lưu dấu ấn, được chọn là một trong "Ngũ lệ nhân", đại diện cho TVB trong thập niên hoàng kim của Đài.
|
|![]()
|
|
Rời TVB chuyển sang chinh phục lĩnh vực điện ảnh là quyết định khôn ngoan của Trương Mạn Ngọc. Những tác phẩm tiêu biểu như
Năm 2013, Mạn Ngọc tuyên bố
**Thích Mỹ Trân**
|
|![]()
|
|
Thích Mỹ Trân sinh năm 1962, được nhớ đến nhiều với vai Lý Sư Sư trong phim
|
|![]()
|
|
Thích Mỹ Trân kết hôn cùng "Hổ tướng" TVB Miêu Kiều Vỹ năm 1990, cặp vợ chồng có hai con, một trai, một gái.
Sau khi kết hôn, Mỹ Trân dần ít đóng phim trong khi Miêu Kiều Vỹ tiếp tục sự nghiệp diễn xuất. Những năm gần đây, nữ diễn viên đóng một vài vai nhỏ trong các phim của TVB.
**Tăng Hoa Thiên**
|
|![]()
|
|
Tăng Hoa Thiên hợp tác với Lương Triều Vỹ trong nhiều phim TVB như
|
|![]()
|
|
Tăng Hoa Thiên - Lương Triều Vỹ chia tay sau
Những năm gần đây, Tăng Hoa Thiên làm MC cho một số chương trình của TVB.
**Lê Mỹ Nhàn**
|
|![]()
|
|
Lê Mỹ Nhàn hoạt động sôi nổi trong khoảng 10 năm từ 1985 đến 1995. Cô tham gia nhiều phim cổ trang như
|
|![]()
|
|
Mỹ Nhàn từ bỏ làng giải trí năm 2000. Năm 2005, cô kết hôn cùng doanh nhân giàu có Tạ Hưng Triệu.
**Hải Lan**

WARC-Truncated: length

Server: Apache/2.2.29 (Unix) mod_ssl/2.2.29 OpenSSL/1.0.1e-fips mod_bwlimited/1.4