text:
Kẻ thất bại chỉ sống trong quá khứ. Người chiến thắng là người học hỏi được từ quá khứ, vui thích với công việc trong hiện tại hướng đến tương lai. (Losers live in the past. Winners learn from the past and enjoy working in the present toward the future. )Denis Waitley
Học vấn của một người là những gì còn lại sau khi đã quên đi những gì được học ở trường lớp. (Education is what remains after one has forgotten what one has learned in school.)Albert Einstein
Hoàn cảnh không quyết định nơi bạn đi đến mà chỉ xác định nơi bạn khởi đầu. (Your present circumstances don't determine where you can go; they merely determine where you start.)Nido Qubein
Của cải và sắc dục đến mà người chẳng chịu buông bỏ, cũng tỷ như lưỡi dao có dính chút mật, chẳng đủ thành bữa ăn ngon, trẻ con liếm vào phải chịu cái họa đứt lưỡi.Kinh Bốn mươi hai chương
Trời sinh voi sinh cỏ, nhưng cỏ không mọc trước miệng voi. (God gives every bird a worm, but he does not throw it into the nest. )Ngạn ngữ Thụy Điển
Tôi biết ơn những người đã từ chối giúp đỡ tôi, vì nhờ có họ mà tôi đã tự mình làm được. (I am thankful for all of those who said NO to me. Its because of them I’m doing it myself. )Albert Einstein
Kẻ yếu ớt không bao giờ có thể tha thứ. Tha thứ là phẩm chất của người mạnh mẽ. (The weak can never forgive. Forgiveness is the attribute of the strong.)Mahatma Gandhi
Cỏ làm hại ruộng vườn, tham làm hại người đời. Bố thí người ly tham, do vậy được quả lớn.Kinh Pháp Cú (Kệ số 356)
Hào phóng đúng nghĩa với tương lai chính là cống hiến tất cả cho hiện tại. (Real generosity toward the future lies in giving all to the present.)Albert Camus
Việc đánh giá một con người qua những câu hỏi của người ấy dễ dàng hơn là qua những câu trả lời người ấy đưa ra. (It is easier to judge the mind of a man by his questions rather than his answers.)Pierre-Marc-Gaston de Lévis
Kẻ bi quan than phiền về hướng gió, người lạc quan chờ đợi gió đổi chiều, còn người thực tế thì điều chỉnh cánh buồm. (The pessimist complains about the wind; the optimist expects it to change; the realist adjusts the sails.)William Arthur Ward
Trang chủ »» Danh mục »» Từ điển đa ngôn ngữ Hán Anh Việt Pháp »» Đang xem mục từ: schema »»
Hiện đang có tổng cộng 354.286 mục từ.
* danh từ, số nhiều schemata
- lược đồ, giản đồ, sơ đồ
Chọn từ điển để xem theo vần A, B, C...
Để giới hạn kết quả tìm kiếm chính xác hơn, quý vị có thể nhập 2 hoặc 3 chữ cái đầu vần. Ví dụ, để tìm những chữ như thiền, thiện... quý vị nên nhập thi thay vì t... sẽ cho một kết quả gần với yêu cầu của quý vị hơn.
Quý vị đang truy cập từ IP 54.156.47.142 (916205454) và chưa ghi danh hoặc đăng nhập trên máy tính này. Nếu là thành viên, quý vị chỉ cần đăng nhập một lần duy nhất trên thiết bị truy cập, bằng email và mật khẩu đã chọn.
Chúng tôi khuyến khích việc ghi danh thành viên ,để thuận tiện trong việc chia sẻ thông tin, chia sẻ kinh nghiệm sống giữa các thành viên, đồng thời quý vị cũng sẽ nhận được sự hỗ trợ kỹ thuật từ Ban Quản Trị trong quá trình sử dụng website này.
Việc ghi danh là hoàn toàn miễn phí và tự nguyện.
Ghi danh hoặc đăng nhập

markdown:
Kẻ thất bại chỉ sống trong quá khứ. Người chiến thắng là người học hỏi được từ quá khứ, vui thích với công việc trong hiện tại hướng đến tương lai. (Losers live in the past. Winners learn from the past and enjoy working in the present toward the future. )Denis Waitley
Học vấn của một người là những gì còn lại sau khi đã quên đi những gì được học ở trường lớp. (Education is what remains after one has forgotten what one has learned in school.)Albert Einstein
Hoàn cảnh không quyết định nơi bạn đi đến mà chỉ xác định nơi bạn khởi đầu. (Your present circumstances don't determine where you can go; they merely determine where you start.)Nido Qubein
Của cải và sắc dục đến mà người chẳng chịu buông bỏ, cũng tỷ như lưỡi dao có dính chút mật, chẳng đủ thành bữa ăn ngon, trẻ con liếm vào phải chịu cái họa đứt lưỡi.Kinh Bốn mươi hai chương
Trời sinh voi sinh cỏ, nhưng cỏ không mọc trước miệng voi. (God gives every bird a worm, but he does not throw it into the nest. )Ngạn ngữ Thụy Điển
Tôi biết ơn những người đã từ chối giúp đỡ tôi, vì nhờ có họ mà tôi đã tự mình làm được. (I am thankful for all of those who said NO to me. Its because of them I’m doing it myself. )Albert Einstein
Kẻ yếu ớt không bao giờ có thể tha thứ. Tha thứ là phẩm chất của người mạnh mẽ. (The weak can never forgive. Forgiveness is the attribute of the strong.)Mahatma Gandhi
Cỏ làm hại ruộng vườn, tham làm hại người đời. Bố thí người ly tham, do vậy được quả lớn.Kinh Pháp Cú (Kệ số 356)
Hào phóng đúng nghĩa với tương lai chính là cống hiến tất cả cho hiện tại. (Real generosity toward the future lies in giving all to the present.)Albert Camus
Việc đánh giá một con người qua những câu hỏi của người ấy dễ dàng hơn là qua những câu trả lời người ấy đưa ra. (It is easier to judge the mind of a man by his questions rather than his answers.)Pierre-Marc-Gaston de Lévis
Kẻ bi quan than phiền về hướng gió, người lạc quan chờ đợi gió đổi chiều, còn người thực tế thì điều chỉnh cánh buồm. (The pessimist complains about the wind; the optimist expects it to change; the realist adjusts the sails.)William Arthur Ward
[Trang chủ](Home.html) »»
[Danh mục](danh-muc_thu-vien_tongquat_rong-mo-tam-hon.html) »»
[Từ điển đa ngôn ngữ Hán Anh Việt Pháp](tu-dien_da-ngon-ngu_none_rong-mo-tam-hon.html) »»
Đang xem mục từ: schema »»
**Hiện đang có tổng cộng
354.286 mục từ.
**
* danh từ, số nhiều schemata
- lược đồ, giản đồ, sơ đồ
Chọn từ điển để xem theo vần A, B, C...
Để giới hạn kết quả tìm kiếm chính xác hơn, quý vị có thể nhập 2 hoặc 3 chữ cái đầu vần. Ví dụ, để tìm những chữ như thiền, thiện... quý vị nên nhập
**thi** thay vì **t**... sẽ cho một kết quả gần với yêu cầu của quý vị hơn.
**Quý vị đang truy cập từ IP 54.156.47.142 (916205454) và chưa ghi danh hoặc đăng nhập trên máy tính này. **Nếu là thành viên, quý vị chỉ cần đăng nhập một lần duy nhất trên thiết bị truy cập, bằng email và mật khẩu đã chọn.
Chúng tôi khuyến khích việc
**ghi danh thành viên **,để thuận tiện trong việc chia sẻ thông tin, chia sẻ kinh nghiệm sống giữa các thành viên, đồng thời quý vị cũng sẽ nhận được sự hỗ trợ kỹ thuật từ Ban Quản Trị trong quá trình sử dụng website này.
** Việc ghi danh là hoàn toàn miễn phí và tự nguyện**.
Ghi danh hoặc đăng nhập


text:
Khi tự tin vào chính mình, chúng ta có được bí quyết đầu tiên của sự thành công. (When we believe in ourselves we have the first secret of success. )Norman Vincent Peale
Nếu bạn không thích một sự việc, hãy thay đổi nó; nếu không thể thay đổi sự việc, hãy thay đổi cách nghĩ của bạn về nó. (If you don’t like something change it; if you can’t change it, change the way you think about it. )Mary Engelbreit
Nhà lợp không kín ắt bị mưa dột. Tâm không thường tu tập ắt bị tham dục xâm chiếm.Kinh Pháp cú (Kệ số 13)
Cuộc sống ở thế giới này trở thành nguy hiểm không phải vì những kẻ xấu ác, mà bởi những con người vô cảm không làm bất cứ điều gì trước cái ác. (The world is a dangerous place to live; not because of the people who are evil, but because of the people who don't do anything about it.)Albert Einstein
Mục đích của đời sống là khám phá tài năng của bạn, công việc của một đời là phát triển tài năng, và ý nghĩa của cuộc đời là cống hiến tài năng ấy. (The purpose of life is to discover your gift. The work of life is to develop it. The meaning of life is to give your gift away.)David S. Viscott
Ta như thầy thuốc, biết bệnh cho thuốc. Người bệnh chịu uống thuốc ấy hay không, chẳng phải lỗi thầy thuốc. Lại cũng như người khéo chỉ đường, chỉ cho mọi người con đường tốt. Nghe rồi mà chẳng đi theo, thật chẳng phải lỗi người chỉ đường.Kinh Lời dạy cuối cùng
Ai sống quán bất tịnh, khéo hộ trì các căn, ăn uống có tiết độ, có lòng tin, tinh cần, ma không uy hiếp được, như núi đá, trước gió.Kinh Pháp cú (Kệ số 8)
Hầu hết mọi người đều cho rằng sự thông minh tạo nên một nhà khoa học lớn. Nhưng họ đã lầm, chính nhân cách mới làm nên điều đó. (Most people say that it is the intellect which makes a great scientist. They are wrong: it is character.)Albert Einstein
Chúng ta nhất thiết phải làm cho thế giới này trở nên trung thực trước khi có thể dạy dỗ con cháu ta rằng trung thực là đức tính tốt nhất. (We must make the world honest before we can honestly say to our children that honesty is the best policy. )Walter Besant
Cho dù không ai có thể quay lại quá khứ để khởi sự khác hơn, nhưng bất cứ ai cũng có thể bắt đầu từ hôm nay để tạo ra một kết cuộc hoàn toàn mới. (Though no one can go back and make a brand new start, anyone can start from now and make a brand new ending. )Carl Bard
Gặp quyển sách hay nên mua ngay, dù đọc được hay không, vì sớm muộn gì ta cũng sẽ cần đến nó.Winston Churchill
Trang chủ »» Danh mục »» Từ điển Hán Anh »» Đang xem mục từ: câu tỳ la - 倶毘羅 »»
Quý vị có thể nhập âm Hán-Việt hoặc copy chữ Hán dán vào
Quý vị đang truy cập từ IP 54.156.47.142 (916205454) và chưa ghi danh hoặc đăng nhập trên máy tính này. Nếu là thành viên, quý vị chỉ cần đăng nhập một lần duy nhất trên thiết bị truy cập, bằng email và mật khẩu đã chọn.
Chúng tôi khuyến khích việc ghi danh thành viên ,để thuận tiện trong việc chia sẻ thông tin, chia sẻ kinh nghiệm sống giữa các thành viên, đồng thời quý vị cũng sẽ nhận được sự hỗ trợ kỹ thuật từ Ban Quản Trị trong quá trình sử dụng website này.
Việc ghi danh là hoàn toàn miễn phí và tự nguyện.
Ghi danh hoặc đăng nhập

markdown:
Khi tự tin vào chính mình, chúng ta có được bí quyết đầu tiên của sự thành công. (When we believe in ourselves we have the first secret of success. )Norman Vincent Peale
Nếu bạn không thích một sự việc, hãy thay đổi nó; nếu không thể thay đổi sự việc, hãy thay đổi cách nghĩ của bạn về nó. (If you don’t like something change it; if you can’t change it, change the way you think about it. )Mary Engelbreit
Nhà lợp không kín ắt bị mưa dột. Tâm không thường tu tập ắt bị tham dục xâm chiếm.Kinh Pháp cú (Kệ số 13)
Cuộc sống ở thế giới này trở thành nguy hiểm không phải vì những kẻ xấu ác, mà bởi những con người vô cảm không làm bất cứ điều gì trước cái ác. (The world is a dangerous place to live; not because of the people who are evil, but because of the people who don't do anything about it.)Albert Einstein
Mục đích của đời sống là khám phá tài năng của bạn, công việc của một đời là phát triển tài năng, và ý nghĩa của cuộc đời là cống hiến tài năng ấy. (The purpose of life is to discover your gift. The work of life is to develop it. The meaning of life is to give your gift away.)David S. Viscott
Ta như thầy thuốc, biết bệnh cho thuốc. Người bệnh chịu uống thuốc ấy hay không, chẳng phải lỗi thầy thuốc. Lại cũng như người khéo chỉ đường, chỉ cho mọi người con đường tốt. Nghe rồi mà chẳng đi theo, thật chẳng phải lỗi người chỉ đường.Kinh Lời dạy cuối cùng
Ai sống quán bất tịnh, khéo hộ trì các căn, ăn uống có tiết độ, có lòng tin, tinh cần, ma không uy hiếp được, như núi đá, trước gió.Kinh Pháp cú (Kệ số 8)
Hầu hết mọi người đều cho rằng sự thông minh tạo nên một nhà khoa học lớn. Nhưng họ đã lầm, chính nhân cách mới làm nên điều đó. (Most people say that it is the intellect which makes a great scientist. They are wrong: it is character.)Albert Einstein
Chúng ta nhất thiết phải làm cho thế giới này trở nên trung thực trước khi có thể dạy dỗ con cháu ta rằng trung thực là đức tính tốt nhất. (We must make the world honest before we can honestly say to our children that honesty is the best policy. )Walter Besant
Cho dù không ai có thể quay lại quá khứ để khởi sự khác hơn, nhưng bất cứ ai cũng có thể bắt đầu từ hôm nay để tạo ra một kết cuộc hoàn toàn mới. (Though no one can go back and make a brand new start, anyone can start from now and make a brand new ending. )Carl Bard
Gặp quyển sách hay nên mua ngay, dù đọc được hay không, vì sớm muộn gì ta cũng sẽ cần đến nó.Winston Churchill
[Trang chủ](Home.html) »»
[Danh mục](danh-muc_thu-vien_tongquat_rong-mo-tam-hon.html) »»
[Từ điển Hán Anh](tu-dien_han-anh_none_rong-mo-tam-hon.html) »»
Đang xem mục từ: câu tỳ la - 倶毘羅 »»
Quý vị có thể nhập âm Hán-Việt hoặc copy chữ Hán dán vào
**Quý vị đang truy cập từ IP 54.156.47.142 (916205454) và chưa ghi danh hoặc đăng nhập trên máy tính này. **Nếu là thành viên, quý vị chỉ cần đăng nhập một lần duy nhất trên thiết bị truy cập, bằng email và mật khẩu đã chọn.
Chúng tôi khuyến khích việc
**ghi danh thành viên **,để thuận tiện trong việc chia sẻ thông tin, chia sẻ kinh nghiệm sống giữa các thành viên, đồng thời quý vị cũng sẽ nhận được sự hỗ trợ kỹ thuật từ Ban Quản Trị trong quá trình sử dụng website này.
** Việc ghi danh là hoàn toàn miễn phí và tự nguyện**.
Ghi danh hoặc đăng nhập

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Truncated: length

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Server: nginx/1.10.0 (Ubuntu)

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Connection: close


text:
Thành công không phải điểm cuối cùng, thất bại không phải là kết thúc, chính sự dũng cảm tiếp tục công việc mới là điều quan trọng. (Success is not final, failure is not fatal: it is the courage to continue that counts.)Winston Churchill
Cuộc sống xem như chấm dứt vào ngày mà chúng ta bắt đầu im lặng trước những điều đáng nói. (Our lives begin to end the day we become silent about things that matter. )Martin Luther King Jr.
Nếu tiền bạc không được dùng để phục vụ cho bạn, nó sẽ trở thành ông chủ. Những kẻ tham lam không sở hữu tài sản, vì có thể nói là tài sản sở hữu họ. (If money be not thy servant, it will be thy master. The covetous man cannot so properly be said to possess wealth, as that may be said to possess him. )Francis Bacon
Tôn giáo không có nghĩa là giới điều, đền miếu, tu viện hay các dấu hiệu bên ngoài, vì đó chỉ là các yếu tố hỗ trợ trong việc điều phục tâm. Khi tâm được điều phục, mỗi người mới thực sự là một hành giả tôn giáo.Đức Đạt-lai Lạt-ma XIV
Hãy đặt hết tâm ý vào ngay cả những việc làm nhỏ nhặt nhất của bạn. Đó là bí quyết để thành công. (Put your heart, mind, and soul into even your smallest acts. This is the secret of success.)Swami Sivananda
Những người hay khuyên dạy, ngăn người khác làm ác, được người hiền kính yêu, bị kẻ ác không thích.Kinh Pháp cú (Kệ số 77)
Chấm dứt sự giết hại chúng sinh chính là chấm dứt chuỗi khổ đau trong tương lai cho chính mình.Tủ sách Rộng Mở Tâm Hồn
Hãy nhớ rằng hạnh phúc nhất không phải là những người có được nhiều hơn, mà chính là những người cho đi nhiều hơn. (Remember that the happiest people are not those getting more, but those giving more.)H. Jackson Brown, Jr.
Thành công là khi bạn đứng dậy nhiều hơn số lần vấp ngã. (Success is falling nine times and getting up ten.)Jon Bon Jovi
Một người chưa từng mắc lỗi là chưa từng thử qua bất cứ điều gì mới mẻ. (A person who never made a mistake never tried anything new.)Albert Einstein
Với kẻ kiên trì thì không có gì là khó, như dòng nước chảy mãi cũng làm mòn tảng đá.Kinh Lời dạy cuối cùng
Trang chủ »» Danh mục »» Từ điển Hán Anh »» Đang xem mục từ: giải thoát vị - 解脫味 »»
Quý vị có thể nhập âm Hán-Việt hoặc copy chữ Hán dán vào
Quý vị đang truy cập từ IP 54.156.47.142 (916205454) và chưa ghi danh hoặc đăng nhập trên máy tính này. Nếu là thành viên, quý vị chỉ cần đăng nhập một lần duy nhất trên thiết bị truy cập, bằng email và mật khẩu đã chọn.
Chúng tôi khuyến khích việc ghi danh thành viên ,để thuận tiện trong việc chia sẻ thông tin, chia sẻ kinh nghiệm sống giữa các thành viên, đồng thời quý vị cũng sẽ nhận được sự hỗ trợ kỹ thuật từ Ban Quản Trị trong quá trình sử dụng website này.
Việc ghi danh là hoàn toàn miễn phí và tự nguyện.
Ghi danh hoặc đăng nhập

markdown:
Thành công không phải điểm cuối cùng, thất bại không phải là kết thúc, chính sự dũng cảm tiếp tục công việc mới là điều quan trọng. (Success is not final, failure is not fatal: it is the courage to continue that counts.)Winston Churchill
Cuộc sống xem như chấm dứt vào ngày mà chúng ta bắt đầu im lặng trước những điều đáng nói. (Our lives begin to end the day we become silent about things that matter. )Martin Luther King Jr.
Nếu tiền bạc không được dùng để phục vụ cho bạn, nó sẽ trở thành ông chủ. Những kẻ tham lam không sở hữu tài sản, vì có thể nói là tài sản sở hữu họ. (If money be not thy servant, it will be thy master. The covetous man cannot so properly be said to possess wealth, as that may be said to possess him. )Francis Bacon
Tôn giáo không có nghĩa là giới điều, đền miếu, tu viện hay các dấu hiệu bên ngoài, vì đó chỉ là các yếu tố hỗ trợ trong việc điều phục tâm. Khi tâm được điều phục, mỗi người mới thực sự là một hành giả tôn giáo.Đức Đạt-lai Lạt-ma XIV
Hãy đặt hết tâm ý vào ngay cả những việc làm nhỏ nhặt nhất của bạn. Đó là bí quyết để thành công. (Put your heart, mind, and soul into even your smallest acts. This is the secret of success.)Swami Sivananda
Những người hay khuyên dạy, ngăn người khác làm ác, được người hiền kính yêu, bị kẻ ác không thích.Kinh Pháp cú (Kệ số 77)
Chấm dứt sự giết hại chúng sinh chính là chấm dứt chuỗi khổ đau trong tương lai cho chính mình.Tủ sách Rộng Mở Tâm Hồn
Hãy nhớ rằng hạnh phúc nhất không phải là những người có được nhiều hơn, mà chính là những người cho đi nhiều hơn. (Remember that the happiest people are not those getting more, but those giving more.)H. Jackson Brown, Jr.
Thành công là khi bạn đứng dậy nhiều hơn số lần vấp ngã. (Success is falling nine times and getting up ten.)Jon Bon Jovi
Một người chưa từng mắc lỗi là chưa từng thử qua bất cứ điều gì mới mẻ. (A person who never made a mistake never tried anything new.)Albert Einstein
Với kẻ kiên trì thì không có gì là khó, như dòng nước chảy mãi cũng làm mòn tảng đá.Kinh Lời dạy cuối cùng
[Trang chủ](Home.html) »»
[Danh mục](danh-muc_thu-vien_tongquat_rong-mo-tam-hon.html) »»
[Từ điển Hán Anh](tu-dien_han-anh_none_rong-mo-tam-hon.html) »»
Đang xem mục từ: giải thoát vị - 解脫味 »»
Quý vị có thể nhập âm Hán-Việt hoặc copy chữ Hán dán vào
**Quý vị đang truy cập từ IP 54.156.47.142 (916205454) và chưa ghi danh hoặc đăng nhập trên máy tính này. **Nếu là thành viên, quý vị chỉ cần đăng nhập một lần duy nhất trên thiết bị truy cập, bằng email và mật khẩu đã chọn.
Chúng tôi khuyến khích việc
**ghi danh thành viên **,để thuận tiện trong việc chia sẻ thông tin, chia sẻ kinh nghiệm sống giữa các thành viên, đồng thời quý vị cũng sẽ nhận được sự hỗ trợ kỹ thuật từ Ban Quản Trị trong quá trình sử dụng website này.
** Việc ghi danh là hoàn toàn miễn phí và tự nguyện**.
Ghi danh hoặc đăng nhập


text:
Giặc phiền não thường luôn rình rập giết hại người, độc hại hơn kẻ oán thù. Sao còn ham ngủ mà chẳng chịu tỉnh thức?Kinh Lời dạy cuối cùng
Dầu giữa bãi chiến trường, thắng ngàn ngàn quân địch, không bằng tự thắng mình, thật chiến thắng tối thượng.Kinh Pháp cú (Kệ số 103)
Như bông hoa tươi đẹp, có sắc nhưng không hương. Cũng vậy, lời khéo nói, không làm, không kết quả.Kinh Pháp cú (Kệ số 51)
Hoàn cảnh không quyết định nơi bạn đi đến mà chỉ xác định nơi bạn khởi đầu. (Your present circumstances don't determine where you can go; they merely determine where you start.)Nido Qubein
Sự ngu ngốc có nghĩa là luôn lặp lại những việc làm như cũ nhưng lại chờ đợi những kết quả khác hơn. (Insanity: doing the same thing over and over again and expecting different results.)Albert Einstein
Hãy nhớ rằng, có đôi khi im lặng là câu trả lời tốt nhất.Đức Đạt-lai Lạt-ma XIV
Đừng cố trở nên một người thành đạt, tốt hơn nên cố gắng trở thành một người có phẩm giá. (Try not to become a man of success, but rather try to become a man of value.)Albert Einstein
Kẻ thất bại chỉ sống trong quá khứ. Người chiến thắng là người học hỏi được từ quá khứ, vui thích với công việc trong hiện tại hướng đến tương lai. (Losers live in the past. Winners learn from the past and enjoy working in the present toward the future. )Denis Waitley
Cơ hội thành công thực sự nằm ở con người chứ không ở công việc. (The real opportunity for success lies within the person and not in the job. )Zig Ziglar
Ai sống quán bất tịnh, khéo hộ trì các căn, ăn uống có tiết độ, có lòng tin, tinh cần, ma không uy hiếp được, như núi đá, trước gió.Kinh Pháp cú (Kệ số 8)
Không nên nhìn lỗi người, người làm hay không làm.Nên nhìn tự chính mình, có làm hay không làm.Kinh Pháp cú (Kệ số 50)
Trang chủ »» Danh mục »» Đại từ điển Hán Việt »» Đang xem mục từ: mính - 茗 »»
Chú ý: Nếu quý vị copy chữ Hán dán (paste) vào đây để tra thì kết quả sẽ chính xác hơn rất nhiều.
Quý vị cũng có thể bôi đen (select) những chữ Hán đã hiển thị trên màn hình rồi dùng chuột kéo thả vào khung để tra.
Nõn trà. Lá trà non. Ta có người đọc là Dánh. (Từ điển Nguyễn Quốc Hùng)
Quý vị đang truy cập từ IP 54.156.47.142 (916205454) và chưa ghi danh hoặc đăng nhập trên máy tính này. Nếu là thành viên, quý vị chỉ cần đăng nhập một lần duy nhất trên thiết bị truy cập, bằng email và mật khẩu đã chọn.
Chúng tôi khuyến khích việc ghi danh thành viên ,để thuận tiện trong việc chia sẻ thông tin, chia sẻ kinh nghiệm sống giữa các thành viên, đồng thời quý vị cũng sẽ nhận được sự hỗ trợ kỹ thuật từ Ban Quản Trị trong quá trình sử dụng website này.
Việc ghi danh là hoàn toàn miễn phí và tự nguyện.
Ghi danh hoặc đăng nhập

markdown:
Giặc phiền não thường luôn rình rập giết hại người, độc hại hơn kẻ oán thù. Sao còn ham ngủ mà chẳng chịu tỉnh thức?Kinh Lời dạy cuối cùng
Dầu giữa bãi chiến trường, thắng ngàn ngàn quân địch, không bằng tự thắng mình, thật chiến thắng tối thượng.Kinh Pháp cú (Kệ số 103)
Như bông hoa tươi đẹp, có sắc nhưng không hương. Cũng vậy, lời khéo nói, không làm, không kết quả.Kinh Pháp cú (Kệ số 51)
Hoàn cảnh không quyết định nơi bạn đi đến mà chỉ xác định nơi bạn khởi đầu. (Your present circumstances don't determine where you can go; they merely determine where you start.)Nido Qubein
Sự ngu ngốc có nghĩa là luôn lặp lại những việc làm như cũ nhưng lại chờ đợi những kết quả khác hơn. (Insanity: doing the same thing over and over again and expecting different results.)Albert Einstein
Hãy nhớ rằng, có đôi khi im lặng là câu trả lời tốt nhất.Đức Đạt-lai Lạt-ma XIV
Đừng cố trở nên một người thành đạt, tốt hơn nên cố gắng trở thành một người có phẩm giá. (Try not to become a man of success, but rather try to become a man of value.)Albert Einstein
Kẻ thất bại chỉ sống trong quá khứ. Người chiến thắng là người học hỏi được từ quá khứ, vui thích với công việc trong hiện tại hướng đến tương lai. (Losers live in the past. Winners learn from the past and enjoy working in the present toward the future. )Denis Waitley
Cơ hội thành công thực sự nằm ở con người chứ không ở công việc. (The real opportunity for success lies within the person and not in the job. )Zig Ziglar
Ai sống quán bất tịnh, khéo hộ trì các căn, ăn uống có tiết độ, có lòng tin, tinh cần, ma không uy hiếp được, như núi đá, trước gió.Kinh Pháp cú (Kệ số 8)
Không nên nhìn lỗi người, người làm hay không làm.Nên nhìn tự chính mình, có làm hay không làm.Kinh Pháp cú (Kệ số 50)
[Trang chủ](Home.html) »»
[Danh mục](danh-muc_thu-vien_tongquat_rong-mo-tam-hon.html) »»
[Đại từ điển Hán Việt](tu-dien_han-viet_none_rong-mo-tam-hon.html) »»
Đang xem mục từ: mính - 茗 »»
**Chú ý**: Nếu quý vị copy chữ Hán dán (paste) vào đây để tra thì kết quả sẽ chính xác hơn rất nhiều.
Quý vị cũng có thể bôi đen (select) những chữ Hán đã hiển thị trên màn hình rồi dùng chuột kéo thả vào khung để tra.
Nõn trà. Lá trà non. Ta có người đọc là Dánh. (
*Từ điển Nguyễn Quốc Hùng*) **Quý vị đang truy cập từ IP 54.156.47.142 (916205454) và chưa ghi danh hoặc đăng nhập trên máy tính này. **Nếu là thành viên, quý vị chỉ cần đăng nhập một lần duy nhất trên thiết bị truy cập, bằng email và mật khẩu đã chọn.
Chúng tôi khuyến khích việc
**ghi danh thành viên **,để thuận tiện trong việc chia sẻ thông tin, chia sẻ kinh nghiệm sống giữa các thành viên, đồng thời quý vị cũng sẽ nhận được sự hỗ trợ kỹ thuật từ Ban Quản Trị trong quá trình sử dụng website này.
** Việc ghi danh là hoàn toàn miễn phí và tự nguyện**.
Ghi danh hoặc đăng nhập


text:
-
{{question.user_name}} hỏi: {{question.id}}{{question.question}}
Được hỏi vào {{question.date_create}} mục {{question.category_name}}{{question.like}} Lượt thích{{question.nums_user_answer}} Trả lời{{question.viewed}} Lượt xem
Không tìm thấy câu hỏi nào

markdown:
-
[{{question.user_name}}](javascript:;)hỏi: {{question.id}} [{{question.question}}]({{question.url}})
Được hỏi vào {{question.date_create}} mục
[{{question.category_name}}]({{question.url_category}}){{question.like}} Lượt thích{{question.nums_user_answer}} Trả lời{{question.viewed}} Lượt xem
Không tìm thấy câu hỏi nào

Server: nginx

Vary: Accept-Encoding

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Pragma: no-cache


text:
Cơm – Mắm – Rau – Cá và bữa ăn của người Quảng Ngãi
Posted by thinhanquangngai1 trên 15/11/2011
CƠM – MẮM – RAU – CÁ
VÀ BỮA ĂN CỦA NGƯỜI QUẢNG NGÃI
Lê Hồng Khánh
Cũng như hầu hết cư dân ven biển miền Trung, người Quảng Ngãi sống trên mảnh đất có những dãi đồng bằng hẹp phù sa sông, xen kẻ với những dãi đất bạc màu, nghiêng về phía biển là những cồn cát, đầm, phá, cù lao. Cá từ biển, cây trái từ nguồn theo đường bộ, đường sông giao lưu hai chiều xuôi ngược, ngang qua những vùng đồng bằng, nhiều gạo, nhiều ngô khoai, khiến bữa ăn của người Quảng Ngãi nhiều khi thấy đủ cả hương vị của rừng, sông, ruộng, biển. Người đồng bằng Bắc bộ, không quen lắm với cách chế biến những món ăn từ nguyên liệu biển, kể cả nước mắm; trong khi ở vùng đồng bằng sông Cửu Long, sản phẩm mang về từ núi rừng không dễ thấy trong những bữa ăn hàng ngày. Bởi thế canh mít non nấu cá chuồn là món riêng của người Nam Trung bộ, món mắm nhum mang đầy hương vị biển chỉ có ở Sa Huỳnh.
Cư trú ở vùng nhiệt đới gió mùa, từ ngàn đời quen tập quán làm lúa nước nên trong mâm ăn của người Việt nói chung, người Quảng Ngãi nói riêng, cơm nấu từ gạo vẫn là thức dẫn đầu trong 4 thức cơm – mắm – rau – cá. Tuy chẳng có được những cánh đồng “thẳng cách cò bay” như đồng bằng sông Hồng, đồng bằng sông Cửu Long, nhưng phù sa bồi đắp từ các con sông Trà Bồng, sông Vệ, Trà Khúc, Trà Câu cùng với sức chịu đựng mưa nắng nhọc nhằn của người Quảng Ngãi từ đời nầy qua đời khác cũng tạo được nhiều cánh đồng lúa nổi tiếng phì nhiêu, nhiều thóc, như Bến Ván, Trì Bình (Bình Sơn), Tú Sơn, Thi Phổ (Mộ Đức), Phong Niên, Diên Niên (Sơn Tịnh), La Hà (Tư Nghĩa), Đồng Dinh, Đồng Kè (Nghĩa Hành):
Đồng nào rộng bằng đồng Thi Phổ
Thổ nào cao bằng thổ Ba Tơ
Em thương anh chín đợi, mười chờ
Mía kia lên ngọn trổ cờ đã lâu…
Ấy vậy mà một thời hạt gạo làm ra cũng chẳng đủ nuôi người, để qua cho hết ngày giáp hạt nồi cơm phải độn thêm khoai lang, khoai mì, bắp, đậu. Cho đến những năm cuối thế kỷ XX, khoai lang vẫn là nguồn lương thực quan trọng của người Quảng Ngãi. Từ Bình Sơn vào Đức Phổ, ngược lên Nghĩa Hành, Ba Tơ, Minh Long, đâu đâu cũng có những vùng trồng khoai lang sai củ, nhiều tinh bột, ăn tươi đã ngon, ghế măng khô càng khoái khẩu, như Gò Cát (Sơn Tịnh), Long Phụng (Mộ Đức), Thạch An (Bình Sơn)…
Củ lang mỏng vỏ, đỏ da,
Em muốn về An Thổ [1]theo ta mà về.
Hải Môn[2]với bển cùng quê,
Gần sông tắm mát, chợ kề một bên.
Ngoài khoai lang, khoai mì, bữa cơm người Quảng theo mùa còn độn thêm bắp xước, bắp nghiền, khoai môn, củ từ, củ lăng; lại khi đãi khách thì độn đỗ xanh, đỗ trắng.
Hạt lúa, củ khoai gắn bó với niềm vui, nỗi buồn, những lo toan thường ngày của người dân quê miền sông Trà, núi Ấn. Bà con, bạn bè lâu ngày gặp nhau, sau câu chào thân mật, vấn tin nhau về sức khoẻ là thăm hỏi chuyện mùa màng, khảo giá thóc, giá khoai. Đến chuyện nam nữ tâm tình cũng cậy đến củ lang khô, lúa trì trì để tỏ tấc lòng:
Củ lang khô năm tiền séc giạ
Lúa trì trì trị giá mười hai
Đôi ta xứng gái vừa trai
Kết đôi phu phụ nào ai biểu đừng
Đò đưa tới bến đò ngừng
Bạn thương ta buổi trước, nửa chừng phải thương luôn.
Có cơm thì cần mắm. Mắm chế biến theo phương pháp lên men truyền thống từ hai nguyên liệu chính là muối và cá biển (cá cơm, cá nục, cá mòi, cá trích, cá bò, mực…) là món hầu như không thể thiếu trong bữa ăn người Quảng Ngãi. Ở đây có những nại muối được biết đến trong cả nước như Xuân An (Sơn Tịnh), Sa Huỳnh (Đức Phổ). Nước mắm ngon có tiếng phải kể đến Tổng Binh (Bình Sơn), Kỳ Tân, An Chuẩn (Mộ Đức). Cũng là mắm, nhưng trở thành đặc sản là mắm nhum Sa Huỳnh, mắm ruột cá ngừ An Kỳ, An Hải:
Muối Xuân An, mắm An Kỳ
Khoai lang dưới trảng, gạo thì Đường Trung.
Ca dao đất Bắc, ví đôi lứa xứng đôi như “đũa ngọc mâm vàng”. Anh con trai mõm đất muối trắng Sa Huỳnh lại ví phận mình nghèo như “đôi đũa tre yếu ớt”, còn cô gái, chắc là giàu sang kia, như “con mắm nhum”:
Sớm mai anh ngủ dậy
Anh súc miệng
Anh rửa mặt
Anh xách cái rựa quéo
Anh lên hòn núi Quẹo
Anh đốn cây củi còng queo
Anh than với em cha mẹ anh nghèo
Đôi đũa tre yếu ớt chẳng dám quèo con mắm nhum.[3]
Đời thuở, chẳng thấy ai như anh chàng đốn cây củi còng queo trên hòn núi Quẹo kia, dám đem cô con gái đang xuân nhà người ta so ngang với… con mắm! Mà kỳ thật, so như vậy cô gái mới thấy mình sang. Sang, bởi ngày trước người Sa Huỳnh hàng năm phải đem mắm tiến cho vua. Sang, bởi vì cái lệ ấy mà mắm nhum còn được mang tên “mắm tiến”. Nào đâu phải là lời kể quê mùa lưu truyền trong chốn dân gian, chuyện các ông Hoàng bà Chúa tận ngoài Huế thèm món mắm làm từ con nhum Sa Huỳnh được sách sử chép lại hẳn hoi: “Mắm nhum: sản ở các đảo ngoài biển, khoảng đời Minh Mệnh đặt họ mắm nhum 5 người, mỗi năm phải nộp 12 cân mắm” [4]. Ấy là lời các sử gia nhà Nguyễn chép trong sách “Đại Nam nhất thống chí”, hỏi có phải sang chưa?
Tiếp theo cơm, mắm là mớ rau, con cá. Trồng tỉa, chăm bón trong vườn là rau muống, rau cải, bù ngót, mồng tơi, cà tím, cà trắng, cà chua, bí đao, bí đỏ, bầu, mướp, khổ qua, hoa thiên lý, đậu đũa, đậu rựa, trái vả, dưa chuột, dưa gang, giá đỗ, măng tre, củ sắn (củ đậu)… Mọc hoang, xen theo luống bắp, nương khoai, bờ sông, vồng đất là rau má, càng cua, rau dịu, rau dền, thài lài, rau sam, rau đắng… Thỉnh thoảng trên nguồn đưa xuống là rau ranh, lá lốt, rau dớn, mít non. Rau đậu có thể ăn sống , hấp, nấu canh, làm gỏi, luộc, lùi, chiên…
Em có chồng về chỗ lôi thôi
Cực em, em chịu bạn cũ ơi đừng phiền
Cà lùi, bí luộc, măng chiên
Giàu nghèo tự số, nợ duyên tự trời.
Trong vườn nhà, cây gia vị, kè kè với rau xanh. Nầy là hành, hẹ, tỏi, chanh, tiêu, ớt, củ gừng, củ nghệ; kia là rau quế, ngò ta, ngò tàu, rau húng, rau ngổ, bạc hà…
Lại có cả những thức vừa là rau, vừa là gia vị, như tía tô, lá lốt, lá dang. Từ rất lâu, nhiều làng xóm ven sông ở Quảng Ngãi đã thành những vùng chuyên canh rau nổi tiếng như Thanh Khiết, Ba La (Tư Nghĩa), Sung Tích (Sơn Tịnh), Đông Yên (Bình Sơn).
Ba La đất tốt trông hành
Đã xinh con gái lại lành con trai.
Nhắc đến hành, đến tỏi mà không nhớ đến Lý Sơn thì quả đáng trách. Tỏi Lý Sơn thơm, nhiều tinh dầu, gần đây đã được Cục Sở hữu trí tuệ công nhận thương hiệu quốc gia và nhanh chóng nổi tiếng trong cả nước. Trồng hành, trồng tỏi là một nghề đem lại cơm no, áo ấm cho nhiều gia đình người dân đất đảo:
Chiều chiều nước cạn bày gò
Để em xách mủng ra mò rau đông[5]
Anh đi đội đất trồng hành[6]
Nuôi con nuôi cái, sắm sanh cửa nhà.
Tỏi cay thơm, gừng cay nồng, ớt còn cay hơn nữa. Dân gian bảo rằng, người trên rừng mà xuống biển, hay người dưới nại mà ngược đầu nguồn vì “lạ nước” nên ăn ớt chẳng biết cay. Chuyện đó đúng không chưa biết, nhưng sự lạ là có người ăn gừng quên cay, còn ăn ớt lại thấy “ngọt ngay như đường”. Nào có ai đặt điều bịa chuyện cho ai, là người ta tự xưng ra đấy:
Thương anh thương quá, thương chừng
Trèo truông quên mệt, ngậm gừng quên cay
Nhác trông thấy bóng anh đây
Ăn chín lạng ớt ngọt ngay như đường!
Ở đâu hát rằng “Ớt nào mà ớt chẳng cay?”, còn đây, quê tôi, ớt chẳng những không cay mà còn thêm vị ngọt!
Nồi cơm nóng bên chén mắm thơm phưng phức, đĩa rau luột còn roi rói màu xanh, trả cá kho mằn mặn với tô canh ngọt lừ là vừa đủ cho một bữa cơm đầm ấm gia đình nơi thôn trang bình dị.
Cách đây chưa lâu, mớ cá đồng, con cua, con ốc tự kiếm lấy ở đồng làng, ao chuôm hay mom sông, khe suối để thêm đậm cho bữa ăn nghèo chẳng qua khó như bây giờ. Đàn ông, con trai thì thả ống, quăng chài, thả chà, đi soi, câu cần, đánh lưới, đi nơm, tát ao, đi nhủi, đứng nhứt, đặt nò, bủa câu, thả trúm; đàn bà, trẻ con chỉ đơn giản mò cua, bắt ốc, thả lờ, giăng câu. Thương biết mấy lời đứa con nhà nghèo lỡ quấy bị mẹ đánh đòn:
Mẹ ơi đừng đánh con đau
Để con bắt ốc hái rau mẹ nhờ
Mẹ ơi đừng đánh con khờ
Để con thả lờ kiếm cá mẹ ăn.
Cá sông, cá đồng thì tự mình kiếm lấy, còn cá biển thì nhờ qua nậu rỗi. Nửa đêm đến tưng sáng ghe thuyền về bến; cá, mực, ghẹ, cua, tôm, ốc vừa cập bờ đã vội theo thúng, mủng, trạt, nừng của bạn rỗi, chân không bén đất chạy thấu lên nguồn cho cá chẳng kịp ươn. Vùng biển Nam Trung bộ là nơi hội tụ của nhiều dòng hải lưu ấm, lạnh ven bờ, tập trung nhiều phiêu sinh vật nên cũng hút theo về biết bao nhiêu loài cá. Chỉ riêng ở Quảng Ngãi, người bình dân đã có thể kể hàng chục bài vè, mỗi bài nhắc tên hàng trăm loài cá:
Nghe vẻ nghe ve
Nghe vè con cá
Cá biếc cá bè
Cá kè cá nục
Cắt ra nhiều khúc
Là con cá chình
Hay đi rập rình
Là con cá ve
Chồng nói vợ nghe
Là con cá mác
Nghiện trò cờ bạc
Là con cá cờ
Ngủ đem hay sờ
Là con cá ngứa
Ngày thời ba bữa
Là con cá cơm
Ăn chẳng kịp đơm
Là cá hấp tấp
Hay trèo lên dốc
Là con cá leo
Miệng thở leo pheo
Là con cá đuối
Hay đi hái củi
Là con cá rựa
Không chòng mà chửa
Là con cá nóc
Hay nằm mà khóc
Là con cá lăn
Quần áo lăng xăng
Là con cá dảnh…
Dọc theo ven biển Quảng Ngãi, từ đầu xuân qua đầu hạ, xôn xao, tấp nập là mùa cá chuồn. Cách bến cá chừng quá buổi đường đổ lại thì ăn cá chuồn tươi. Xa hơn nữa, hoặc muốn để qua vài ba ngày, phải mua chuồn hấp. Vùng núi xa hoặc vào ngày mưa ngày gió, bằng lòng vậy với những con chuồn muối, chuồn thính, dẫu không sánh được với chuồng tươi, chuồng hấp, nhưng khi đem kho dưa, kho dừa, kho cà muối, chưng cách thuỷ hoặc nướng trên bếp than hồng cũng khiến bữa ăn đỡ phần kham khổ, thêm vị mặn mà.
Có lẻ không có loài cá biển nào bắt mối với các món ăn của người bình dân Quảng Ngãi như con cá chuồn. Cá tươi mươi thì kho ngọt, làm gỏi, nấu canh, nướng dầm mắm ớt tỏi. Canh cá chuồn dưa hấu, nồi cơm gạo ba trăng ghế thêm ít khoai lang xắt măng, lại thêm chén mắm Tổng Binh dầm qua trái ớt cay sè, mới dọn ra mâm đã nghe cái thèm rưng rưng nơi đầu lưỡi. Cá hấp qua rồi thì cuốn bánh tráng, hay cắt thành 2 khúc đem kho dưa cải muối, nấu canh rau muống hoặc đọt khoai lang. Cá thính bột gạo, bột bắp thì đem chưng cách thuỷ, chất béo động vật ngầy ngậy từ con cá thấm sang chất béo tinh bột bùi bùi hùa nhau làm vơi nồi cơm hôi hổi. Cá chuồn muối là món dự trữ cho những ngày đông tháng giá, hay những lúc bận bịu nông tang, các bà, các chị không còn thời gian ra chợ. Cá chuồn muối nướng than hồng hay kho dừa măn mẳn, cái ngon như tựu hết ở đầu mõm giòn giòn. “Nhứt đám ruộng trước ngõ, nhì cái mỏ cá chuồn” là vì vậy!
Nói đến cá chuồn ai không nhớ mít non? Ngẫu nhiên hay là duyên nợ mà mùa mít non cũng khớp với mùa cá chuồn? Người miệt biển nhớ mít non, hiểu lòng bạn ở đầu nguồn không quên hương vị cá chuồn. Câu ca dao của người Quảng Ngãi mà cũng là của cả một cùng ven biển dặm dài Nam Trung bộ:
Ai về nhắn với nậu nguồn
Mít non gởi xuống, cá chuồn gởi lên.
Mà đâu chỉ cá chuồn. Con cá ngon bè rớ, con cua lột đầu ghềnh đã gắn bó tha thiết tự bao đời với cuộc sống gian lao của người Quảng Ngãi, kẻ quê – người biển, nậu chợ – bạn nguồn. Có lẻ trong Nam, ngoài Bắc không ở đâu mà con cá mắm lại thành quà tặng sui gia trong những dịp thăm viếng qua lại lẫn nhau nhân ngày xuân dịp tết, thậm chí làm quà sính lễ, bên cạnh trứng gà, đỗ xanh, nếp thơm, bánh tét, mực khô. Thật mà ngỡ như đùa, nên đẻ ra câu chuyện tếu táo, trêu chọc lẫn nhau cho tiếng cười cất lên làm dịu bớt mưa nắng nhọc nhằn:
Tiếng đồn chị Bốn có duyên
Anh Bốn đi nói bốn thiên cá mòi
Chẳng tin dở quả mà coi
Mít non ở dưới cá mòi ở trên!
Thử hỏi những người Quảng Ngãi tha hương, có ai không nhớ đến những bữa cơm rau với món cá mòi chưng vào những kỳ mưa đông, gió bấc, ngày nọ nối ngày kia. Chỉ một con cá mòi muối ướp ấy thôi mà bà mẹ quê khéo tay có thể chế biến thành mấy món, món nào nhắc đến cũng nghe nước miếng ứa ra đến từng kẻ chưn răng. Nầy là đĩa đầu cá, xương cá băm nhuyễn nhồi với lòng đỏ trứng gà đem chiên dầu. Còn đây là chén cá muối đã lóc xương chưng cách thuỷ với muối sống, ớt xanh, tiêu sọ. Cơm gạo trì trì nóng hổi, đĩa rau tập tàng luột chấm với nước cá chưng béo ngậy, thỉnh thoảng nhón đầu đũa lên miếng cá mòi mằn mặn cay cay… Hình ảnh gia đình sum vầy bên mâm cơm bình dị cứ từ trong ký ức khuya sớm gọi ta về…
Bến Đá, tháng 6 năm 2011
LHK
[1] Những địa danh thuộc huyện Mộ Đức.
[2] Những địa danh thuộc huyện Mộ Đức.
[3] Mắm làm từ con nhum, một động vật thuộc loài nhuyển thể; đây là đặc sản rất nổi tiếng của người vùng Sa Huỳnh.
[4] Quốc sử quán triều Nguyễn – Đại Nam nhất thống chí. Q. VIII, tỉnh Quảng Ngãi; bản dịch Phạm Trọng Điềm; NXB Thuận Hoá; Huế 1992; tập 2, trang 450.
[5] Rau đông: một loại rong biển, có thể chế biến thành thực phẩm cho người, có nhiều ở vùng ven biển Bình Sơn, Sơn Tịnh và đảo Lý Sơn.
[6] Đây nói nghề trồng hành tỏi ở đảo Lý Sơn, người ta gánh đất đỏ bazan ở chân núi đem trải lên mặt ruộng cùng với rong biển để cho tốt đất, củ hành, củ tỏi, nhiều tinh dầu, có hương vị riêng.
mercedes việt nam said
mercedes việt nam
CÆ¡m – Máº¯m – Rau – CÃ¡ vÃ bá»¯a Än cá»§a ngÆ°á»i Quáº£ng NgÃ£i « Thi NhÃ¢n Quáº£ng NgÃ£i
DHT said
Bài viết công phu. Thanks.
NSD said
Bài ni cũng hay, lâu quá mới nghe lại rau dịu, thài lài, đôi trạt, đôi nừng. Cá bống và cá chuồn khá hấp dẫn. Bao lâu rồi không quên được cá cuồng nước than tưới mắm ớt tỏi, hoặc nấu với mấy trái cà chua, con cá chuồn như cánh cung ưỡn một ngực trứng vàng… thơm ngon lạ lùng!!!
Thanks!

markdown:
## Cơm – Mắm – Rau – Cá và bữa ăn của người Quảng Ngãi
Posted by thinhanquangngai1 trên 15/11/2011
**CƠM – MẮM – RAU – CÁ
** **VÀ BỮA ĂN CỦA NGƯỜI QUẢNG NGÃI** * Lê Hồng Khánh*
Cũng như hầu hết cư dân ven biển miền Trung, người Quảng Ngãi sống trên mảnh đất có những dãi đồng bằng hẹp phù sa sông, xen kẻ với những dãi đất bạc màu, nghiêng về phía biển là những cồn cát, đầm, phá, cù lao. Cá từ biển, cây trái từ nguồn theo đường bộ, đường sông giao lưu hai chiều xuôi ngược, ngang qua những vùng đồng bằng, nhiều gạo, nhiều ngô khoai, khiến bữa ăn của người Quảng Ngãi nhiều khi thấy đủ cả hương vị của rừng, sông, ruộng, biển. Người đồng bằng Bắc bộ, không quen lắm với cách chế biến những món ăn từ nguyên liệu biển, kể cả nước mắm; trong khi ở vùng đồng bằng sông Cửu Long, sản phẩm mang về từ núi rừng không dễ thấy trong những bữa ăn hàng ngày. Bởi thế canh mít non nấu cá chuồn là món riêng của người Nam Trung bộ, món mắm nhum mang đầy hương vị biển chỉ có ở Sa Huỳnh.
Cư trú ở vùng nhiệt đới gió mùa, từ ngàn đời quen tập quán làm lúa nước nên trong mâm ăn của người Việt nói chung, người Quảng Ngãi nói riêng, cơm nấu từ gạo vẫn là thức dẫn đầu trong 4 thức cơm – mắm – rau – cá. Tuy chẳng có được những cánh đồng
*“thẳng cách cò bay”* như đồng bằng sông Hồng, đồng bằng sông Cửu Long, nhưng phù sa bồi đắp từ các con sông Trà Bồng, sông Vệ, Trà Khúc, Trà Câu cùng với sức chịu đựng mưa nắng nhọc nhằn của người Quảng Ngãi từ đời nầy qua đời khác cũng tạo được nhiều cánh đồng lúa nổi tiếng phì nhiêu, nhiều thóc, như Bến Ván, Trì Bình (Bình Sơn), Tú Sơn, Thi Phổ (Mộ Đức), Phong Niên, Diên Niên (Sơn Tịnh), La Hà (Tư Nghĩa), Đồng Dinh, Đồng Kè (Nghĩa Hành): *Đồng nào rộng bằng đồng Thi Phổ
* *Thổ nào cao bằng thổ Ba Tơ*
*Em thương anh chín đợi, mười chờ*
*Mía kia lên ngọn trổ cờ đã lâu…*
Ấy vậy mà một thời hạt gạo làm ra cũng chẳng đủ nuôi người, để qua cho hết ngày giáp hạt nồi cơm phải độn thêm khoai lang, khoai mì, bắp, đậu. Cho đến những năm cuối thế kỷ XX, khoai lang vẫn là nguồn lương thực quan trọng của người Quảng Ngãi. Từ Bình Sơn vào Đức Phổ, ngược lên Nghĩa Hành, Ba Tơ, Minh Long, đâu đâu cũng có những vùng trồng khoai lang sai củ, nhiều tinh bột, ăn tươi đã ngon, ghế măng khô càng khoái khẩu, như Gò Cát (Sơn Tịnh), Long Phụng (Mộ Đức), Thạch An (Bình Sơn)…
* Củ lang mỏng vỏ, đỏ da,
* *Em muốn về An Thổ* [[1]](https://thinhanquangngai.wordpress.com/wp-admin/post-new.php?post_type=post#_ftn1) *theo ta mà về.*
*Hải Môn* [[2]](https://thinhanquangngai.wordpress.com/wp-admin/post-new.php?post_type=post#_ftn2) *với bển cùng quê,*
*Gần sông tắm mát, chợ kề một bên.* *Ngoài khoai lang, khoai mì, bữa cơm người Quảng theo mùa còn độn thêm bắp xước, bắp nghiền, khoai môn, củ từ, củ lăng; lại khi đãi khách thì độn đỗ xanh, đỗ trắng.*
Hạt lúa, củ khoai gắn bó với niềm vui, nỗi buồn, những lo toan thường ngày của người dân quê miền sông Trà, núi Ấn. Bà con, bạn bè lâu ngày gặp nhau, sau câu chào thân mật, vấn tin nhau về sức khoẻ là thăm hỏi chuyện mùa màng, khảo giá thóc, giá khoai. Đến chuyện nam nữ tâm tình cũng cậy đến củ lang khô, lúa trì trì để tỏ tấc lòng:
*Củ lang khô năm tiền séc giạ
* *Lúa trì trì trị giá mười hai*
*Đôi ta xứng gái vừa trai*
*Kết đôi phu phụ nào ai biểu đừng*
*Đò đưa tới bến đò ngừng*
*Bạn thương ta buổi trước, nửa chừng phải thương luôn.*
Có cơm thì cần mắm. Mắm chế biến theo phương pháp lên men truyền thống từ hai nguyên liệu chính là muối và cá biển (cá cơm, cá nục, cá mòi, cá trích, cá bò, mực…) là món hầu như không thể thiếu trong bữa ăn người Quảng Ngãi. Ở đây có những nại muối được biết đến trong cả nước như Xuân An (Sơn Tịnh), Sa Huỳnh (Đức Phổ). Nước mắm ngon có tiếng phải kể đến Tổng Binh (Bình Sơn), Kỳ Tân, An Chuẩn (Mộ Đức). Cũng là mắm, nhưng trở thành đặc sản là mắm nhum Sa Huỳnh, mắm ruột cá ngừ An Kỳ, An Hải:
*Muối Xuân An, mắm An Kỳ
* *Khoai lang dưới trảng, gạo thì Đường Trung.*
Ca dao đất Bắc, ví đôi lứa xứng đôi như
*“đũa ngọc mâm vàng”*. Anh con trai mõm đất muối trắng Sa Huỳnh lại ví phận mình nghèo như *“đôi đũa tre yếu ớt”*, còn cô gái, chắc là giàu sang kia, như “con mắm nhum”: *Sớm mai anh ngủ dậy
* *Anh súc miệng*
*Anh rửa mặt*
*Anh xách cái rựa quéo*
*Anh lên hòn núi Quẹo*
*Anh đốn cây củi còng queo*
*Anh than với em cha mẹ anh nghèo*
*Đôi đũa tre yếu ớt chẳng dám quèo con mắm nhum*. **[3]**
Đời thuở, chẳng thấy ai như anh chàng đốn cây củi còng queo trên hòn núi Quẹo kia, dám đem cô con gái đang xuân nhà người ta so ngang với… con mắm! Mà kỳ thật, so như vậy cô gái mới thấy mình sang. Sang, bởi ngày trước người Sa Huỳnh hàng năm phải đem mắm tiến cho vua. Sang, bởi vì cái lệ ấy mà mắm nhum còn được mang tên “mắm tiến”. Nào đâu phải là lời kể quê mùa lưu truyền trong chốn dân gian, chuyện các ông Hoàng bà Chúa tận ngoài Huế thèm món mắm làm từ con nhum Sa Huỳnh được sách sử chép lại hẳn hoi:
*“Mắm nhum: sản ở các đảo ngoài biển, khoảng đời Minh Mệnh đặt họ mắm nhum 5 người, mỗi năm phải nộp 12 cân mắm” * [[4]](https://thinhanquangngai.wordpress.com/wp-admin/post-new.php?post_type=post#_ftn4) *.* Ấy là lời các sử gia nhà Nguyễn chép trong sách “Đại Nam nhất thống chí”, hỏi có phải sang chưa?
Tiếp theo cơm, mắm là mớ rau, con cá. Trồng tỉa, chăm bón trong vườn là rau muống, rau cải, bù ngót, mồng tơi, cà tím, cà trắng, cà chua, bí đao, bí đỏ, bầu, mướp, khổ qua, hoa thiên lý, đậu đũa, đậu rựa, trái vả, dưa chuột, dưa gang, giá đỗ, măng tre, củ sắn (củ đậu)… Mọc hoang, xen theo luống bắp, nương khoai, bờ sông, vồng đất là rau má, càng cua, rau dịu, rau dền, thài lài, rau sam, rau đắng… Thỉnh thoảng trên nguồn đưa xuống là rau ranh, lá lốt, rau dớn, mít non. Rau đậu có thể ăn sống , hấp, nấu canh, làm gỏi, luộc, lùi, chiên…
* Em có chồng về chỗ lôi thôi
* *Cực em, em chịu bạn cũ ơi đừng phiền*
*Cà lùi, bí luộc, măng chiên*
*Giàu nghèo tự số, nợ duyên tự trời.*
Lại có cả những thức vừa là rau, vừa là gia vị, như tía tô, lá lốt, lá dang. Từ rất lâu, nhiều làng xóm ven sông ở Quảng Ngãi đã thành những vùng chuyên canh rau nổi tiếng như Thanh Khiết, Ba La (Tư Nghĩa), Sung Tích (Sơn Tịnh), Đông Yên (Bình Sơn).
*Ba La đất tốt trông hành
* *Đã xinh con gái lại lành con trai.* **
Nhắc đến hành, đến tỏi mà không nhớ đến Lý Sơn thì quả đáng trách. Tỏi Lý Sơn thơm, nhiều tinh dầu, gần đây đã được Cục Sở hữu trí tuệ công nhận thương hiệu quốc gia và nhanh chóng nổi tiếng trong cả nước. Trồng hành, trồng tỏi là một nghề đem lại cơm no, áo ấm cho nhiều gia đình người dân đất đảo:
*Chiều chiều nước cạn bày gò
* *Để em xách mủng ra mò rau đông* **[5]**
Anh đi đội đất trồng hành
Anh đi đội đất trồng hành
**[6]**
Nuôi con nuôi cái, sắm sanh cửa nhà.
Nuôi con nuôi cái, sắm sanh cửa nhà.
*“lạ nước”* nên ăn ớt chẳng biết cay. Chuyện đó đúng không chưa biết, nhưng sự lạ là có người ăn gừng quên cay, còn ăn ớt lại thấy *“ngọt ngay như đường”*. Nào có ai đặt điều bịa chuyện cho ai, là người ta tự xưng ra đấy: * Thương anh thương quá, thương chừng *
Trèo truông quên mệt, ngậm gừng quên cay
Nhác trông thấy bóng anh đây
Ăn chín lạng ớt ngọt ngay như đường!
*“Ớt nào mà ớt chẳng cay?”,* còn đây, quê tôi, ớt chẳng những không cay mà còn thêm vị ngọt!
Nồi cơm nóng bên chén mắm thơm phưng phức, đĩa rau luột còn roi rói màu xanh, trả cá kho mằn mặn với tô canh ngọt lừ là vừa đủ cho một bữa cơm đầm ấm gia đình nơi thôn trang bình dị.
Cách đây chưa lâu, mớ cá đồng, con cua, con ốc tự kiếm lấy ở đồng làng, ao chuôm hay mom sông, khe suối để thêm đậm cho bữa ăn nghèo chẳng qua khó như bây giờ. Đàn ông, con trai thì thả ống, quăng chài, thả chà, đi soi, câu cần, đánh lưới, đi nơm, tát ao, đi nhủi, đứng nhứt, đặt nò, bủa câu, thả trúm; đàn bà, trẻ con chỉ đơn giản mò cua, bắt ốc, thả lờ, giăng câu. Thương biết mấy lời đứa con nhà nghèo lỡ quấy bị mẹ đánh đòn:
*Mẹ ơi đừng đánh con đau
* *Để con bắt ốc hái rau mẹ nhờ*
*Mẹ ơi đừng đánh con khờ*
*Để con thả lờ kiếm cá mẹ ăn.*
Cá sông, cá đồng thì tự mình kiếm lấy, còn cá biển thì nhờ qua nậu rỗi. Nửa đêm đến tưng sáng ghe thuyền về bến; cá, mực, ghẹ, cua, tôm, ốc vừa cập bờ đã vội theo thúng, mủng, trạt, nừng của bạn rỗi, chân không bén đất chạy thấu lên nguồn cho cá chẳng kịp ươn. Vùng biển Nam Trung bộ là nơi hội tụ của nhiều dòng hải lưu ấm, lạnh ven bờ, tập trung nhiều phiêu sinh vật nên cũng hút theo về biết bao nhiêu loài cá. Chỉ riêng ở Quảng Ngãi, người bình dân đã có thể kể hàng chục bài vè, mỗi bài nhắc tên hàng trăm loài cá:
*Nghe vẻ nghe ve
* *Nghe vè con cá*
*Cá biếc cá bè*
*Cá kè cá nục*
*Cắt ra nhiều khúc*
*Là con cá chình*
*Hay đi rập rình*
*Là con cá ve*
*Chồng nói vợ nghe*
*Là con cá mác*
*Nghiện trò cờ bạc*
*Là con cá cờ*
*Ngủ đem hay sờ*
*Là con cá ngứa*
*Ngày thời ba bữa*
*Là con cá cơm*
*Ăn chẳng kịp đơm*
*Là cá hấp tấp*
*Hay trèo lên dốc*
*Là con cá leo*
*Miệng thở leo pheo*
*Là con cá đuối*
*Hay đi hái củi*
*Là con cá rựa*
*Không chòng mà chửa*
*Là con cá nóc*
*Hay nằm mà khóc*
*Là con cá lăn*
*Quần áo lăng xăng*
*Là con cá dảnh…*
Dọc theo ven biển Quảng Ngãi, từ đầu xuân qua đầu hạ, xôn xao, tấp nập là mùa cá chuồn. Cách bến cá chừng quá buổi đường đổ lại thì ăn cá chuồn tươi. Xa hơn nữa, hoặc muốn để qua vài ba ngày, phải mua chuồn hấp. Vùng núi xa hoặc vào ngày mưa ngày gió, bằng lòng vậy với những con chuồn muối, chuồn thính, dẫu không sánh được với chuồng tươi, chuồng hấp, nhưng khi đem kho dưa, kho dừa, kho cà muối, chưng cách thuỷ hoặc nướng trên bếp than hồng cũng khiến bữa ăn đỡ phần kham khổ, thêm vị mặn mà.
Có lẻ không có loài cá biển nào bắt mối với các món ăn của người bình dân Quảng Ngãi như con cá chuồn. Cá tươi mươi thì kho ngọt, làm gỏi, nấu canh, nướng dầm mắm ớt tỏi. Canh cá chuồn dưa hấu, nồi cơm gạo ba trăng ghế thêm ít khoai lang xắt măng, lại thêm chén mắm Tổng Binh dầm qua trái ớt cay sè, mới dọn ra mâm đã nghe cái thèm rưng rưng nơi đầu lưỡi. Cá hấp qua rồi thì cuốn bánh tráng, hay cắt thành 2 khúc đem kho dưa cải muối, nấu canh rau muống hoặc đọt khoai lang. Cá thính bột gạo, bột bắp thì đem chưng cách thuỷ, chất béo động vật ngầy ngậy từ con cá thấm sang chất béo tinh bột bùi bùi hùa nhau làm vơi nồi cơm hôi hổi. Cá chuồn muối là món dự trữ cho những ngày đông tháng giá, hay những lúc bận bịu nông tang, các bà, các chị không còn thời gian ra chợ. Cá chuồn muối nướng than hồng hay kho dừa măn mẳn, cái ngon như tựu hết ở đầu mõm giòn giòn.
*“Nhứt đám ruộng trước ngõ, nhì cái mỏ cá chuồn”* là vì vậy!
Nói đến cá chuồn ai không nhớ mít non? Ngẫu nhiên hay là duyên nợ mà mùa mít non cũng khớp với mùa cá chuồn? Người miệt biển nhớ mít non, hiểu lòng bạn ở đầu nguồn không quên hương vị cá chuồn. Câu ca dao của người Quảng Ngãi mà cũng là của cả một cùng ven biển dặm dài Nam Trung bộ:
*Ai về nhắn với nậu nguồn
* *Mít non gởi xuống, cá chuồn gởi lên.*
Mà đâu chỉ cá chuồn. Con cá ngon bè rớ, con cua lột đầu ghềnh đã gắn bó tha thiết tự bao đời với cuộc sống gian lao của người Quảng Ngãi, kẻ quê – người biển, nậu chợ – bạn nguồn. Có lẻ trong Nam, ngoài Bắc không ở đâu mà con cá mắm lại thành quà tặng sui gia trong những dịp thăm viếng qua lại lẫn nhau nhân ngày xuân dịp tết, thậm chí làm quà sính lễ, bên cạnh trứng gà, đỗ xanh, nếp thơm, bánh tét, mực khô. Thật mà ngỡ như đùa, nên đẻ ra câu chuyện tếu táo, trêu chọc lẫn nhau cho tiếng cười cất lên làm dịu bớt mưa nắng nhọc nhằn:
*Tiếng đồn chị Bốn có duyên
* *Anh Bốn đi nói bốn thiên cá mòi*
*Chẳng tin dở quả mà coi*
*Mít non ở dưới cá mòi ở trên!*
Thử hỏi những người Quảng Ngãi tha hương, có ai không nhớ đến những bữa cơm rau với món cá mòi chưng vào những kỳ mưa đông, gió bấc, ngày nọ nối ngày kia. Chỉ một con cá mòi muối ướp ấy thôi mà bà mẹ quê khéo tay có thể chế biến thành mấy món, món nào nhắc đến cũng nghe nước miếng ứa ra đến từng kẻ chưn răng. Nầy là đĩa đầu cá, xương cá băm nhuyễn nhồi với lòng đỏ trứng gà đem chiên dầu. Còn đây là chén cá muối đã lóc xương chưng cách thuỷ với muối sống, ớt xanh, tiêu sọ. Cơm gạo trì trì nóng hổi, đĩa rau tập tàng luột chấm với nước cá chưng béo ngậy, thỉnh thoảng nhón đầu đũa lên miếng cá mòi mằn mặn cay cay… Hình ảnh gia đình sum vầy bên mâm cơm bình dị cứ từ trong ký ức khuya sớm gọi ta về…
*Bến Đá, tháng 6 năm 2011* **LHK** [[1]](https://thinhanquangngai.wordpress.com/wp-admin/post-new.php?post_type=post#_ftnref1) Những địa danh thuộc huyện Mộ Đức.
[[2]](https://thinhanquangngai.wordpress.com/wp-admin/post-new.php?post_type=post#_ftnref2) Những địa danh thuộc huyện Mộ Đức.
[[3]](https://thinhanquangngai.wordpress.com/wp-admin/post-new.php?post_type=post#_ftnref3) Mắm làm từ con nhum, một động vật thuộc loài nhuyển thể; đây là đặc sản rất nổi tiếng của người vùng Sa Huỳnh.
[[4]](https://thinhanquangngai.wordpress.com/wp-admin/post-new.php?post_type=post#_ftnref4) Quốc sử quán triều Nguyễn – Đại Nam nhất thống chí. Q. VIII, tỉnh Quảng Ngãi; bản dịch Phạm Trọng Điềm; NXB Thuận Hoá; Huế 1992; tập 2, trang 450.
[[5]](https://thinhanquangngai.wordpress.com/wp-admin/post-new.php?post_type=post#_ftnref5) Rau đông: một loại rong biển, có thể chế biến thành thực phẩm cho người, có nhiều ở vùng ven biển Bình Sơn, Sơn Tịnh và đảo Lý Sơn.
[[6]](https://thinhanquangngai.wordpress.com/wp-admin/post-new.php?post_type=post#_ftnref6) Đây nói nghề trồng hành tỏi ở đảo Lý Sơn, người ta gánh đất đỏ bazan ở chân núi đem trải lên mặt ruộng cùng với rong biển để cho tốt đất, củ hành, củ tỏi, nhiều tinh dầu, có hương vị riêng.
## mercedes việt nam said
mercedes việt nam
CÆ¡m – Máº¯m – Rau – CÃ¡ vÃ bá»¯a Än cá»§a ngÆ°á»i Quáº£ng NgÃ£i « Thi NhÃ¢n Quáº£ng NgÃ£i
## DHT said
Bài viết công phu. Thanks.
## NSD said
Bài ni cũng hay, lâu quá mới nghe lại rau dịu, thài lài, đôi trạt, đôi nừng. Cá bống và cá chuồn khá hấp dẫn. Bao lâu rồi không quên được cá cuồng nước than tưới mắm ớt tỏi, hoặc nấu với mấy trái cà chua, con cá chuồn như cánh cung ưỡn một ngực trứng vàng… thơm ngon lạ lùng!!!
Thanks!

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Vary: Cookie

X-hacker: If you're reading this, you should visit automattic.com/jobs and apply to join the fun, mention this header.

Link: <http://wp.me/p3yjf-YC>; rel=shortlink

X-ac: 1.dca _dca


text:
Các gói dịch vụ
Giới thiệu
Hướng dẫn
Liên hệ
Sitemap
Đăng ký
Đăng nhập
Đăng nhập vào tài khoản
Quên mật khẩu?
Đăng nhập
Đăng nhập bằng Google
Bạn chưa có tài khoản?
Đăng ký
"Không Ai Được Quyền Không Biết Pháp Luật"
Tra Cứu Pháp Luật
Thời Sự Pháp Luật
Ngân Hàng Pháp Luật
L
aw
N
et
Trang chủ
Tra Cứu Pháp Luật
Thời Sự Pháp Luật
Ngân Hàng Pháp Luật
L
aw
N
et
Các gói dịch vụ
Giới thiệu
Hướng dẫn
Liên hệ
Sitemap
Thông báo
Thông báo 1684/TB-DPMT tình hình dịch cúm A(H1N1)
Lưu trữ
Thông báo
Facebook
Google
TRA CỨU VĂN BẢN
Từ khoá:
Số Hiệu, Tiêu đề hoặc Nội dung ngắn gọn
Tất cả nội dung
Văn bản
Công Văn
TCVN
Dự thảo
Tra cứu
Tra cứu nhanh:
Mới bị Sửa đổi bổ sung
Mới được hướng dẫn
Thời điểm áp dụng
Tình trạng hiệu lực
Thành viên
Đăng nhập
Đăng nhập bằng Google
Đăng ký mới
Thông báo 1684/TB-DPMT về tình hình dịch cúm A(H1N1) do Cục Y tế dự phòng và Môi trường ban hành
Bản Tiếng Việt
Lược Đồ
Tải về
Trích lược
Số hiệu:
1684/TB-DPMT
Loại văn bản:
Thông báo
Nơi ban hành:
Cục Y tế dự phòng và Môi trường
Người ký:
Trần Thị Ngọc Lan
Ngày ban hành:
08/09/2009
Ngày hiệu lực:
Đã biết
Ngày công báo:
Đang cập nhật
Số công báo:
Đang cập nhật
Tình trạng:
Đã biết
82
Bản Tiếng Việt
Lược đồ
Tải về
Trích lược
Văn bản song ngữ
So sánh văn bản thay thế
Cảnh báo!
Văn bản này đã bị sửa đổi, bổ sung, thay thế
Tư vấn pháp lý liên quan
×
Thông báo
Thông báo
Đóng lại
Bạn phải đăng nhập để sử dụng những tiện ích của
ThuKy
Luat
.vn
×
Nhập thông tin thành viên
Tên đăng nhập
Mật khẩu
Đăng nhập
Đăng nhập bằng Google
Quên mật khẩu?
Đăng ký tại đây nếu chưa có tài khoản
Hỗ trợ Yahoo
Hỗ trợ Skype
Thắc mắc _ góp ý
(028) 3620.1888
_
0968.22.88.66

markdown:
Từ khoá:
* Số Hiệu, Tiêu đề hoặc Nội dung ngắn gọn*
|
|Số hiệu: |1684/TB-DPMT||
|Loại văn bản: |Thông báo|
|
|Nơi ban hành: |Cục Y tế dự phòng và Môi trường||
|Người ký: |Trần Thị Ngọc Lan|
|
|Ngày ban hành: |08/09/2009||
|Ngày hiệu lực:
|
|
82

Cache-Control: private

Content-Type: text/html; charset=utf-8

Set-Cookie: thukyluat.vn=; domain=thukyluat.vn; expires=Mon, 11-Oct-1999 17:00:00 GMT; path=/; HttpOnly