text:
Gia hữu chính thái 19
by radi3107
CHƯƠNG 19 — Che giấu.
Một tuần sau đó, Diệp Minh Hi cố gắng tránh xa mọi nơi có thể bị chặn đường, cẩn thận không xích mích với bất kỳ ai, nhưng vẫn luôn có những tình cờ không thể tránh khỏi.
Ví dụ như hiện tại, Diệp Minh Hi bị một đám người bao vây, muốn tránh nhưng căn bản là không có đường trốn.
“Thằng nhóc này giả vờ đáng thương lừa gạt sự thông cảm của người khác, nhìn thấy là ngứa mắt!” Vừa nói vừa đấm không ngừng, vết thương cũ lại bị phủ đầy bởi hàng loạt vết thương mới.
Cuộn mình thật nhỏ thành một khối, nó nhớ tới lời Chung Mạn nói, nhiều lần muốn mở miệng, nhưng nhìn đến vẻ mặt của đám nam sinh kia, cuối cùng nó nhắm mắt lại, không quan tâm nữa.
Linh hồn tựa như rời khỏi cơ thể, đứng ở nơi cao nhìn xuống trò khôi hài này. Loại gương mặt thích thú bởi gây ra thống khổ cho người khác kia, loại đắc chí hả hê kia, nó đã quen thuộc đến tận tâm can.
Đứng trước linh cữu của cha mẹ, các vị được gọi là thân nhân nọ không phải cũng mang vẻ mặt đó, vì di sản cha mẹ để lại mà cãi nhau không ngớt sao? Trong mắt những kẻ trước mặt là căm ghét cùng hưng phấn, so với khi nó ở nhờ gia đình họ hàng ngày trước, những vết thâm tím đầy người lúc ở phòng khách có khác nhau sao? Không không không, những kẻ trước mặt không nói gì cả, chúng không nói “Tại sao không ở nhà thím, đây không phải là muốn kiếm chuyện với chúng ta sao?”, “Mau gọi 120 (số điện thoại cấp cứu ở TQ), đừng để người ta bàn tán linh tinh”, “Tại sao phải sợ bọn họ? Ai dám nói một chữ thì tự xách cái phiền toái kia về”…
Vào khoảnh khắc đó, mặt đất lạnh lẽo giúp nó hiểu được, nó càng nhìn nhiều, càng nghe nhiều, thì lại càng đau đớn hơn.
Chỉ cần không nhìn không nghe, cái thế giới dơ bẩn kia sẽ không liên quan gì đến nó.
Nó vẫn là con ngoan của cha mẹ, vẫn cùng họ đến khu vui chơi mỗi tuần, chơi mệt thì lại tìm một quán cà phê xinh xắn ngồi xuống, trước mặt nó là một ly kem năm màu rực rỡ, ăn được một nửa mẹ sẽ trách cha là ly kem quá lớn, mà cha chỉ cười cười gật đầu, lần sau lại làm như quên mất, vẫn mua cho nó ly kem to nhất, đẹp nhất…
Đúng vậy, nó không thuộc về cái thế giới đen tối dơ bẩn kia, chỉ cần không nhìn không nghe, thế giới nho nhỏ hạnh phúc có thể tiếp tục tồn tại.
“Các cậu đang làm cái gì?!” Một giọng nữ từ xa vang lên, mấy tên nam sinh liếc mắt nhìn nhau, hung hăng đánh thêm vài cái. “Coi như mày may mắn, chúng ta đi!”
Người tới là Lý Linh, bạn tốt cùng lớp của Diệp Minh Hi, nàng nâng Diệp Minh Hi dậy, quan tâm hỏi: “Minh Hi, cậu không sao chứ?”
Nó vội vàng xem những vết thương trên người mình, không để ý Lý Linh đang nói gì, đến khi nhìn thấy toàn thân xanh tím sưng đỏ hết cả, sắc mặt lập tức như tro tàn.
“Cậu sao vậy?” Lý Linh thấy biểu tình nó bất thường, vội hỏi. “Rất đau sao?”
Nó vốn không định trả lời, nhưng vẻ mặt chân thành của Lý Linh khiến nó nhớ tới Chung Mạn, tâm tình lặng yên của nó thoáng rung động, nói: “Có vết thâm…”
“Không thể có vết thâm sao?” Nó không tức giận, bình tĩnh tựa như người bị đánh không phải là nó, sau khi bị đánh cũng không nghĩ đến báo thù, mà lại là không thể để lại vết thâm? Bị đánh sao có thể không có vết thương? Không muốn bị thương thì sao không phản kháng? “Vì sao không thể có vết thâm?”
“…. Không thích.”
“Ai không thích?” Lý Linh nghe không rõ.
“…. Không thích.”
“Bạn gái cậu a?” Lý Linh thấy nó không phủ nhận, dễ dàng thú nhận. “Mà, con trai hẳn là nên bảo vệ con gái, nếu để cho bạn gái nhìn thấy bộ dạng này, thực sự là…” Nàng không nói nữa, xem xét vết thương của nó, bỗng nhiên linh quang chợt lóe: “Mình có cách!”
Diệp Minh Hi đang băn khoăn nghe nàng nói vậy, tràn ngập hi vọng nhìn nàng, nàng vui vẻ chăm chăm đưa nó về lớp.
“Lý Linh, các cậu đang làm gì vậy?” Nữ sinh cạnh đó thấy hai người bàn bạc cái gì, đến gần hỏi.
“Minh Hị lại bị nam sinh bắt nạt!” Lí Linh phẫn nộ nói, lấy một món đồ nào đó ra khỏi cặp sách.
“Thật? Không sao chứ?” Vài nữ sinh khác ân cần đi tới, có một người tinh mắt thấy trên tay Lí Linh cầm vật gì, kỳ lạ hỏi. “Cậu cầm kem che khuyết điểm (aka. concealer) làm gì?”
“Bạn gái Minh Hi không thích người cậu ấy có vết thương, các cậu mau tới giúp đi!” Nàng đổ kem lên vết thương trên người nó rồi bôi vẽ loạn lên, Diệp Minh Hi đáng lý nên kêu đau lại không chỉ không kêu thảm thiết, mà nhìn thấy vết thương thực sự dần dần biến mất, ngay cả mắt cũng sáng rực lên.
Các nữ sinh còn lại cũng đến giúp, Diệp Minh Hi cũng tự thoa lên người, ra sức quệt quệt, dường như càng dùng sức thì càng hữu hiệu, Lý Linh nhìn cũng thấy xót, vội nói:
“Đồ này phải nhẹ tay mới được, giống như vậy.” Nàng làm mẫu một lần, hiệu quả tốt hơn nhiều, nó mới bằng lòng giảm cường độ.
Không lâu sau đã che hết mấy vết thương kia, Lý Linh lại lôi ra một cái hộp tròn, nói: “Phải đánh phấn lên nữa, vậy mới không dễ bị lộ.”
Diệp Minh Hi làm theo, hoàn tất quá trình, những dấu xanh xanh tím tím quả nhiên hoàn toàn biến mất, không khỏi nở nụ cười, cúi đầu nói với các nàng:
“Cảm ơn, cảm ơn bạn.”
“Chuyện nhỏ, không cần khách khí!” Lý Linh thẳng thắn đáp, lại lo lắng nói. “Chẳng qua cách này chỉ là tạm thời thôi, chúng mình thực sự phải nghĩ ra biện pháp ngăn cái lũ khốn đó lại.”
“Bọn nó không phải là người, Minh Hi đáng yêu như vậy, làm sao có thể đánh người ta như thế chứ?”
“Đúng đó đúng đó, so với lũ quỷ kia, Minh Hi quả thực là thiên sứ!”
Đối với những lời như thế này, Diệp Minh Hi đã sớm nghe quen, cũng không quan tâm lắm. Sau khi tan học, Lý Linh che cho nó đến khi lên xe bus, về nhà lại xem TV liên tục, rốt cuộc cũng đợi được đến lúc Chung Mạn về, nó lập tức ra đón.
“Ăn chưa?”
Nó lắc đầu.
“Nhóc con lười biếng, lúc nào cũng muốn chị nấu cơm.” Cô buông túi sách, ngồi xuống ghế salon. “Lại đây cho chị nhìn.”
Nó lần này không có nửa điểm do dự, thậm chí còn chạy nhanh tới, chủ động gấp tay áo, xắn ống quần lên, để cô xem đủ.
Ánh mắt cô tinh tế quan sát, một bên hỏi: “Ở trường có ai bắt nạt em không?”
“Không, không có.”
“Có nói chuyện với các bạn học không?”
“Có.”
“Ngoan.” Thấy vết thâm tím trên người nó mờ đi nhiều, cũng không có thêm vết thương nào mới, lúc này mới vừa lòng nói. “Chị đã nói mà, chỉ cần nói chuyện với nhau thật tốt, mọi việc đều có thể giải quyết.” Cô đứng lên đi nấu cơm, đột nhiên Chung Mạn nheo nheo mắt, giữ chặt tay nó.
Nó cả kinh, không dám ngẩng đầu lên nhìn cô, chỉ đứng yên đó.
Như một chuyên gia giám định đang ngắm nghía, thưởng thức tác phẩm nghệ thuật tinh xảo nhất, cô gần như xoi kỹ từng lỗ chân lông, muốn xác định không có chút tỳ vết nào. “Ừm… Đứng yên đấy.”
Cô đứng lên lần nữa, không vào bếp, hướng phòng WC mà đi, sau một hồi liền quay lại. Diệp Minh bỗng thấy lạnh lạnh ở tay, sau đó là hoàn toàn yên lặng.
Thật lâu thật lâu sau, cô mới nhẹ nhàng nói:
“Lần sau nhớ dùng phấn màu mật ong, đừng dùng màu ngọc trai.”
Nó run lên, phản xạ muốn ôm lấy cô. Cô kiên quyết tránh đi. Trái tim nó chợt trống rỗng, cô lùi lại hai bước, nhàn nhạt hỏi:
“Em nghĩ muốn gạt chị?”
Làm sao đây? Làm sao đây?
Nó luống cuống, đầu óc trống trơn không biết phải làm gì, bước gần đến chỗ cô, nhưng cô lại mím môi lùi thêm bước nữa, cũng lấy ánh mắt ngăn lại mọi hành động nũng nịu cầu xin tha thứ của nó.
“Em có muốn giải thích gì không?”
Diệp Minh Hi giật giật người muốn nói gì, rồi lại cái gì cũng nói không được. Nó quả thực là có ý đồ mưu lợi, vọng tưởng vừa có thế giới nho nhỏ của mình, vừa không muốn xa rời nơi tối tăm vẩn đục có cô. Nó phải nói gì mới có thể không đánh vỡ thế cân bằng này?
Nó dùng ánh mắt vô tội nhất, thành khẩn nhất nhìn cô. Chung Mạn ăn mềm không ăn cứng, trước đây nó làm nũng Chung Mạn thế nào cũng sẽ mềm lòng.
Nhưng hiện giờ đã không còn tác dụng nữa.
Chung Mạn đợi nó một lúc lâu, thấy nó chỉ cúi đầu không nói, từ đáy lòng dâng lên không rõ là giận hay là khổ, cuối cùng toàn bộ tâm tình chỉ hóa thành một câu:
“Diệp Minh Hi, chị thực thất vọng về em.”
‘Bang’ tiếng đóng cửa vang lên, rồi lại yên tĩnh, cả căn phòng chỉ còn chiếc đồng hồ treo tường tích tắc tích tắc. Đến khi Diệp Minh Hi kịp phản ứng, rụt rè lê bước đến gần cửa ra vào.
Thang máy trống không, nó hoàn toàn không biết phải đi đâu mới tìm được cô, chỉ biết mình bị bỏ lại.
Sự trống rỗng quen thuộc lại lần nữa kéo tới, nó ngồi xổm xuống ôm hai đầu gối, muốn vùi đầu mình thật sâu, muốn đem sự trống rỗng này thu lại thật nhỏ, muốn như trước không quan tâm không nhìn không nghe làm biến mất mọi đau đớn trong nó, nhưng bi thương trong lòng càng lúc càng dày, càng ngày càng đặc, dày đặc đến mức nước mắt cũng không thể pha loãng, chỉ có thể mở to mắt yên lặng chịu đựng.
Vì sao biện pháp tốt như vậy lại thất bại?
Vì sao tâm lại đau đến thế?
Có phải vì nó quá tham lam, cho nên phải bị trừng phạt?
Nếu nó nguyện ý sửa chữa, không chọc cô nổi giận nữa, cô sẽ quay về chứ?
Có thể một lần nữa nắm tay nó, nhắc nhở nó tiệm nào giá đắt cắt cổ, quán nào vừa rẻ vừa đẹp?
Có thể lại dạy nó làm những món ăn ngon?
Có thể như ngày xưa để nó tùy ý ôm, rồi quay lại ôn nhu ôm lấy nó, ghé vào tai nó nói những lời miên man?
Nó hối hận, nó đã biết, đã hiểu.
Xin hãy quay về, được không?
Thanks:)!
Truyen hay va cam dong qua qua. Thanks
Đọc chương này rớt nước mắt luôn!
haizzz
tội nghiệp thằng bé
Minh Hi ko phải ko muốn phản kháng mà vì dù phản kháng thế nào cx ko có tác dụng, có khi còn khiến mình bị hành hạ thêm, cuối cùng đành im lặng chịu đựng
mình hiểu cái cảm giác này

markdown:
### Gia hữu chính thái 19
#### by radi3107
**CHƯƠNG 19 — Che giấu.**
Một tuần sau đó, Diệp Minh Hi cố gắng tránh xa mọi nơi có thể bị chặn đường, cẩn thận không xích mích với bất kỳ ai, nhưng vẫn luôn có những tình cờ không thể tránh khỏi.
Ví dụ như hiện tại, Diệp Minh Hi bị một đám người bao vây, muốn tránh nhưng căn bản là không có đường trốn.
*“Thằng nhóc này giả vờ đáng thương lừa gạt sự thông cảm của người khác, nhìn thấy là ngứa mắt!”* Vừa nói vừa đấm không ngừng, vết thương cũ lại bị phủ đầy bởi hàng loạt vết thương mới.
Cuộn mình thật nhỏ thành một khối, nó nhớ tới lời Chung Mạn nói, nhiều lần muốn mở miệng, nhưng nhìn đến vẻ mặt của đám nam sinh kia, cuối cùng nó nhắm mắt lại, không quan tâm nữa.
Linh hồn tựa như rời khỏi cơ thể, đứng ở nơi cao nhìn xuống trò khôi hài này. Loại gương mặt thích thú bởi gây ra thống khổ cho người khác kia, loại đắc chí hả hê kia, nó đã quen thuộc đến tận tâm can.
Đứng trước linh cữu của cha mẹ, các vị được gọi là thân nhân nọ không phải cũng mang vẻ mặt đó, vì di sản cha mẹ để lại mà cãi nhau không ngớt sao? Trong mắt những kẻ trước mặt là căm ghét cùng hưng phấn, so với khi nó ở nhờ gia đình họ hàng ngày trước, những vết thâm tím đầy người lúc ở phòng khách có khác nhau sao? Không không không, những kẻ trước mặt không nói gì cả, chúng không nói
*“Tại sao không ở nhà thím, đây không phải là muốn kiếm chuyện với chúng ta sao?”*, * “Mau gọi 120 *(số điện thoại cấp cứu ở TQ) *, đừng để người ta bàn tán linh tinh”*, * “Tại sao phải sợ bọn họ? Ai dám nói một chữ thì tự xách cái phiền toái kia về”*…
Vào khoảnh khắc đó, mặt đất lạnh lẽo giúp nó hiểu được, nó càng nhìn nhiều, càng nghe nhiều, thì lại càng đau đớn hơn.
Chỉ cần không nhìn không nghe, cái thế giới dơ bẩn kia sẽ không liên quan gì đến nó.
Nó vẫn là con ngoan của cha mẹ, vẫn cùng họ đến khu vui chơi mỗi tuần, chơi mệt thì lại tìm một quán cà phê xinh xắn ngồi xuống, trước mặt nó là một ly kem năm màu rực rỡ, ăn được một nửa mẹ sẽ trách cha là ly kem quá lớn, mà cha chỉ cười cười gật đầu, lần sau lại làm như quên mất, vẫn mua cho nó ly kem to nhất, đẹp nhất…
Đúng vậy, nó không thuộc về cái thế giới đen tối dơ bẩn kia, chỉ cần không nhìn không nghe, thế giới nho nhỏ hạnh phúc có thể tiếp tục tồn tại.
*“Các cậu đang làm cái gì?!”* Một giọng nữ từ xa vang lên, mấy tên nam sinh liếc mắt nhìn nhau, hung hăng đánh thêm vài cái. *“Coi như mày may mắn, chúng ta đi!”*
Người tới là Lý Linh, bạn tốt cùng lớp của Diệp Minh Hi, nàng nâng Diệp Minh Hi dậy, quan tâm hỏi:
*“Minh Hi, cậu không sao chứ?”*
Nó vội vàng xem những vết thương trên người mình, không để ý Lý Linh đang nói gì, đến khi nhìn thấy toàn thân xanh tím sưng đỏ hết cả, sắc mặt lập tức như tro tàn.
*“Cậu sao vậy?”* Lý Linh thấy biểu tình nó bất thường, vội hỏi. * “Rất đau sao?”*
Nó vốn không định trả lời, nhưng vẻ mặt chân thành của Lý Linh khiến nó nhớ tới Chung Mạn, tâm tình lặng yên của nó thoáng rung động, nói:
*“Có vết thâm…”* *“Không thể có vết thâm sao?”* Nó không tức giận, bình tĩnh tựa như người bị đánh không phải là nó, sau khi bị đánh cũng không nghĩ đến báo thù, mà lại là không thể để lại vết thâm? Bị đánh sao có thể không có vết thương? Không muốn bị thương thì sao không phản kháng? *“Vì sao không thể có vết thâm?”* *“…. Không thích.”* *“Ai không thích?” *Lý Linh nghe không rõ. *“…. Không thích.”* *“Bạn gái cậu a?”* Lý Linh thấy nó không phủ nhận, dễ dàng thú nhận. *“Mà, con trai hẳn là nên bảo vệ con gái, nếu để cho bạn gái nhìn thấy bộ dạng này, thực sự là…”* Nàng không nói nữa, xem xét vết thương của nó, bỗng nhiên linh quang chợt lóe: *“Mình có cách!”*
Diệp Minh Hi đang băn khoăn nghe nàng nói vậy, tràn ngập hi vọng nhìn nàng, nàng vui vẻ chăm chăm đưa nó về lớp.
*“Lý Linh, các cậu đang làm gì vậy?*” Nữ sinh cạnh đó thấy hai người bàn bạc cái gì, đến gần hỏi. *“Minh Hị lại bị nam sinh bắt nạt!”* Lí Linh phẫn nộ nói, lấy một món đồ nào đó ra khỏi cặp sách. *“Thật? Không sao chứ?”* Vài nữ sinh khác ân cần đi tới, có một người tinh mắt thấy trên tay Lí Linh cầm vật gì, kỳ lạ hỏi. *“Cậu cầm kem che khuyết điểm *(aka. concealer) * làm gì?”* *“Bạn gái Minh Hi không thích người cậu ấy có vết thương, các cậu mau tới giúp đi!”* Nàng đổ kem lên vết thương trên người nó rồi bôi vẽ loạn lên, Diệp Minh Hi đáng lý nên kêu đau lại không chỉ không kêu thảm thiết, mà nhìn thấy vết thương thực sự dần dần biến mất, ngay cả mắt cũng sáng rực lên.
Các nữ sinh còn lại cũng đến giúp, Diệp Minh Hi cũng tự thoa lên người, ra sức quệt quệt, dường như càng dùng sức thì càng hữu hiệu, Lý Linh nhìn cũng thấy xót, vội nói:
*“Đồ này phải nhẹ tay mới được, giống như vậy.”* Nàng làm mẫu một lần, hiệu quả tốt hơn nhiều, nó mới bằng lòng giảm cường độ.
Không lâu sau đã che hết mấy vết thương kia, Lý Linh lại lôi ra một cái hộp tròn, nói:
*“Phải đánh phấn lên nữa, vậy mới không dễ bị lộ.”*
Diệp Minh Hi làm theo, hoàn tất quá trình, những dấu xanh xanh tím tím quả nhiên hoàn toàn biến mất, không khỏi nở nụ cười, cúi đầu nói với các nàng:
*“Cảm ơn, cảm ơn bạn.”* *“Chuyện nhỏ, không cần khách khí!”* Lý Linh thẳng thắn đáp, lại lo lắng nói. *“Chẳng qua cách này chỉ là tạm thời thôi, chúng mình thực sự phải nghĩ ra biện pháp ngăn cái lũ khốn đó lại.”* *“Bọn nó không phải là người, Minh Hi đáng yêu như vậy, làm sao có thể đánh người ta như thế chứ?”* *“Đúng đó đúng đó, so với lũ quỷ kia, Minh Hi quả thực là thiên sứ!”*
Đối với những lời như thế này, Diệp Minh Hi đã sớm nghe quen, cũng không quan tâm lắm. Sau khi tan học, Lý Linh che cho nó đến khi lên xe bus, về nhà lại xem TV liên tục, rốt cuộc cũng đợi được đến lúc Chung Mạn về, nó lập tức ra đón.
*“Ăn chưa?”*
Nó lắc đầu.
*“Nhóc con lười biếng, lúc nào cũng muốn chị nấu cơm.”* Cô buông túi sách, ngồi xuống ghế salon. *“Lại đây cho chị nhìn.”*
Nó lần này không có nửa điểm do dự, thậm chí còn chạy nhanh tới, chủ động gấp tay áo, xắn ống quần lên, để cô xem đủ.
Ánh mắt cô tinh tế quan sát, một bên hỏi:
*“Ở trường có ai bắt nạt em không?”* *“Không, không có.”* *“Có nói chuyện với các bạn học không?”* *“Có.”* *“Ngoan.”* Thấy vết thâm tím trên người nó mờ đi nhiều, cũng không có thêm vết thương nào mới, lúc này mới vừa lòng nói. *“Chị đã nói mà, chỉ cần nói chuyện với nhau thật tốt, mọi việc đều có thể giải quyết.”* Cô đứng lên đi nấu cơm, đột nhiên Chung Mạn nheo nheo mắt, giữ chặt tay nó.
Nó cả kinh, không dám ngẩng đầu lên nhìn cô, chỉ đứng yên đó.
Như một chuyên gia giám định đang ngắm nghía, thưởng thức tác phẩm nghệ thuật tinh xảo nhất, cô gần như xoi kỹ từng lỗ chân lông, muốn xác định không có chút tỳ vết nào.
*“Ừm… Đứng yên đấy.”*
Cô đứng lên lần nữa, không vào bếp, hướng phòng WC mà đi, sau một hồi liền quay lại. Diệp Minh bỗng thấy lạnh lạnh ở tay, sau đó là hoàn toàn yên lặng.
Thật lâu thật lâu sau, cô mới nhẹ nhàng nói:
*“Lần sau nhớ dùng phấn màu mật ong, đừng dùng màu ngọc trai.”*
Nó run lên, phản xạ muốn ôm lấy cô. Cô kiên quyết tránh đi. Trái tim nó chợt trống rỗng, cô lùi lại hai bước, nhàn nhạt hỏi:
*“Em nghĩ muốn gạt chị?”*
Làm sao đây? Làm sao đây?
Nó luống cuống, đầu óc trống trơn không biết phải làm gì, bước gần đến chỗ cô, nhưng cô lại mím môi lùi thêm bước nữa, cũng lấy ánh mắt ngăn lại mọi hành động nũng nịu cầu xin tha thứ của nó.
*“Em có muốn giải thích gì không?”*
Diệp Minh Hi giật giật người muốn nói gì, rồi lại cái gì cũng nói không được. Nó quả thực là có ý đồ mưu lợi, vọng tưởng vừa có thế giới nho nhỏ của mình, vừa không muốn xa rời nơi tối tăm vẩn đục có cô. Nó phải nói gì mới có thể không đánh vỡ thế cân bằng này?
Nó dùng ánh mắt vô tội nhất, thành khẩn nhất nhìn cô. Chung Mạn ăn mềm không ăn cứng, trước đây nó làm nũng Chung Mạn thế nào cũng sẽ mềm lòng.
Nhưng hiện giờ đã không còn tác dụng nữa.
Chung Mạn đợi nó một lúc lâu, thấy nó chỉ cúi đầu không nói, từ đáy lòng dâng lên không rõ là giận hay là khổ, cuối cùng toàn bộ tâm tình chỉ hóa thành một câu:
*“Diệp Minh Hi, chị thực thất vọng về em.”* *‘Bang’* tiếng đóng cửa vang lên, rồi lại yên tĩnh, cả căn phòng chỉ còn chiếc đồng hồ treo tường tích tắc tích tắc. Đến khi Diệp Minh Hi kịp phản ứng, rụt rè lê bước đến gần cửa ra vào.
Thang máy trống không, nó hoàn toàn không biết phải đi đâu mới tìm được cô, chỉ biết mình bị bỏ lại.
Sự trống rỗng quen thuộc lại lần nữa kéo tới, nó ngồi xổm xuống ôm hai đầu gối, muốn vùi đầu mình thật sâu, muốn đem sự trống rỗng này thu lại thật nhỏ, muốn như trước không quan tâm không nhìn không nghe làm biến mất mọi đau đớn trong nó, nhưng bi thương trong lòng càng lúc càng dày, càng ngày càng đặc, dày đặc đến mức nước mắt cũng không thể pha loãng, chỉ có thể mở to mắt yên lặng chịu đựng.
Vì sao biện pháp tốt như vậy lại thất bại?
Vì sao tâm lại đau đến thế?
Có phải vì nó quá tham lam, cho nên phải bị trừng phạt?
Nếu nó nguyện ý sửa chữa, không chọc cô nổi giận nữa, cô sẽ quay về chứ?
Có thể một lần nữa nắm tay nó, nhắc nhở nó tiệm nào giá đắt cắt cổ, quán nào vừa rẻ vừa đẹp?
Có thể lại dạy nó làm những món ăn ngon?
Có thể như ngày xưa để nó tùy ý ôm, rồi quay lại ôn nhu ôm lấy nó, ghé vào tai nó nói những lời miên man?
Nó hối hận, nó đã biết, đã hiểu.
Xin hãy quay về, được không?
Thanks:)!
Truyen hay va cam dong qua qua. Thanks
Đọc chương này rớt nước mắt luôn!
haizzz
tội nghiệp thằng bé
Minh Hi ko phải ko muốn phản kháng mà vì dù phản kháng thế nào cx ko có tác dụng, có khi còn khiến mình bị hành hạ thêm, cuối cùng đành im lặng chịu đựng
mình hiểu cái cảm giác này

Link: <http://wp.me/p1gsAV-3T>; rel=shortlink


text:
Các gói dịch vụ
Giới thiệu
Hướng dẫn
Liên hệ
Sitemap
Đăng ký
Đăng nhập
Đăng nhập vào tài khoản
Quên mật khẩu?
Đăng nhập
Đăng nhập bằng Google
Bạn chưa có tài khoản?
Đăng ký
"Không Ai Được Quyền Không Biết Pháp Luật"
Tra Cứu Pháp Luật
Thời Sự Pháp Luật
Ngân Hàng Pháp Luật
L
aw
N
et
Trang chủ
Tra Cứu Pháp Luật
Thời Sự Pháp Luật
Ngân Hàng Pháp Luật
L
aw
N
et
Các gói dịch vụ
Giới thiệu
Hướng dẫn
Liên hệ
Sitemap
Công văn
Công văn 8443/VPCP-KTTH của Văn phòng Chính phủ năm 2009
Lưu trữ
Thông báo
Facebook
Google
TRA CỨU VĂN BẢN
Từ khoá:
Số Hiệu, Tiêu đề hoặc Nội dung ngắn gọn
Tất cả nội dung
Văn bản
Công Văn
TCVN
Dự thảo
Tra cứu
Tra cứu nhanh:
Mới bị Sửa đổi bổ sung
Mới được hướng dẫn
Thời điểm áp dụng
Tình trạng hiệu lực
Thành viên
Đăng nhập
Đăng nhập bằng Google
Đăng ký mới
Công văn 8443/VPCP-KTTH cơ chế, chính sách phát triển Khu Kinh tế Dung Quất do Văn phòng Chính phủ ban hành
Bản Tiếng Việt
Lược Đồ
Tải về
Trích lược
Số hiệu:
8443/VPCP-KTTH
Loại văn bản:
Công văn
Nơi ban hành:
Văn phòng Chính phủ
Người ký:
Nguyễn Xuân Phúc
Ngày ban hành:
26/11/2009
Ngày hiệu lực:
Đã biết
Ngày công báo:
Đang cập nhật
Số công báo:
Đang cập nhật
Tình trạng:
Đã biết
86
Bản Tiếng Việt
Lược đồ
Tải về
Trích lược
Văn bản song ngữ
So sánh văn bản thay thế
Tư vấn pháp lý liên quan
×
Thông báo
Thông báo
Đóng lại
Bạn phải đăng nhập để sử dụng những tiện ích của
ThuKy
Luat
.vn
×
Nhập thông tin thành viên
Tên đăng nhập
Mật khẩu
Đăng nhập
Đăng nhập bằng Google
Quên mật khẩu?
Đăng ký tại đây nếu chưa có tài khoản
Hỗ trợ Yahoo
Hỗ trợ Skype
Thắc mắc _ góp ý
(028) 3620.1888
_
0968.22.88.66

markdown:
Từ khoá:
* Số Hiệu, Tiêu đề hoặc Nội dung ngắn gọn*
|
|Số hiệu: |8443/VPCP-KTTH||
|Loại văn bản: |Công văn|
|
|Nơi ban hành: |Văn phòng Chính phủ||
|Người ký: |Nguyễn Xuân Phúc|
|
|Ngày ban hành: |26/11/2009||
|Ngày hiệu lực:
|
|
86

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Cache-Control: private

Content-Type: text/html; charset=utf-8

Set-Cookie: thukyluat.vn=; domain=thukyluat.vn; expires=Mon, 11-Oct-1999 17:00:00 GMT; path=/; HttpOnly

Connection: close


text:
Báo giá sàn gỗ vỉ nhựa giá rẻBùi Trọng Bảo
Báo giá sàn gỗ vỉ nhựa giá rẻ Sản phẩm Vỉ gỗ lát sàn được phân phối bởi Minota tại Hà Nội và các chi nhánh tại các tỉnh thành lân cận. Chúng tôi nhập sản phẩm vỉ gỗ nhựa với số lượng lớn từ xưởng sản xuất sàn gỗ vỉ nhựa nên báo giá vỉ lát sàn giá rẻ tới khách hàng và cam kết chất lượng sản phẩm cùng chế độ bảo hành tốt. Các công trình ngoài trời được lắp đặt [...]

markdown:
[Báo giá sàn gỗ vỉ nhựa giá rẻ](https://thunggo.com.vn/2016/09/25/bao-gia-san-go-vi-nhua-gia-re/) [Bùi Trọng Bảo](https://thunggo.com.vn/author/admin/)
Báo giá sàn gỗ vỉ nhựa giá rẻ Sản phẩm Vỉ gỗ lát sàn được phân phối bởi Minota tại Hà Nội và các chi nhánh tại các tỉnh thành lân cận. Chúng tôi nhập sản phẩm vỉ gỗ nhựa với số lượng lớn từ xưởng sản xuất sàn gỗ vỉ nhựa nên báo giá vỉ lát sàn giá rẻ tới khách hàng và cam kết chất lượng sản phẩm cùng chế độ bảo hành tốt. Các công trình ngoài trời được lắp đặt [...]

WARC-Truncated: length

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Server: LiteSpeed

Accept-Ranges: bytes

Vary: Accept-Encoding

Content-Type: text/html; charset=UTF-8


text:
Quá dễ để chúng ta trả lời câu hỏi này. (i) Thể chế chính trị, luật pháp khiếm khuyết, lạc hậu, nhất nguyên, độc tài…; (ii) Ý thức phần đa người dân tham lam, ích kỷ, hẹp hòi…
Nếu nguyên nhân nó rõ ràng như thế sao không sửa đổi?
Về nguyên nhân (i) tôi không bàn đến vì nó nằm ngoài tầm lo liệu của một cá nhân. Nhưng ở nguyên nhân (ii), Ý thức phần đa người dân tham lam, ích kỷ hẹp hòi đã tạo “môi trường” cho “dòi bọ” sinh sôi nảy nở. Vấn đề là có phải tất cả người dân khi đi giao dịch với công quyền đều hư hỏng như thế hay chỉ là bộ phận?
Cuộc đời của tôi cũng giao dịch trực tiếp nhiều lần với công quyền quốc gia nhưng tuyệt đối chưa bao giờ phải đút lót và cũng chẳng thấy cơ quan nào vòi vĩnh cả. Không biết tại sao? Từ công việc của mình đến việc nằm viện, học tập, trường lớp của con cái… tôi chẳng bao giờ chủ động đi “bôi trơn” cả. Tôi thẳng thừng, đàng đàng, chính chính mà yêu cầu, mà thực hiện. Lên bệnh viện rút phiếu thứ tự cứ thế ngồi mà chờ; Đăng ký cho con học mầm non cũng cứ bình tĩnh mà chờ theo thứ tự nộp hồ sơ; Kể cả chuyện “căng” nhất là tự xin cho mình đi dạy, chuyển trường, tôi cũng không bao giờ dấm dúi một xu. Tôi chỉ cảm ơn người ta ở những việc hệ trọng đến sinh mạng như khi vợ vượt cạn, khi tôi nhận quyết định đi dạy nhưng chỉ là gói bánh hay bao kẹo và chỉ cảm ơn khi công việc đã hoàn thành.
Cái lần sinh con đầu lòng ở bệnh viện Diễn Châu, lúc vợ sắp sinh, bà chị vợ cứ giục tôi mang phong bì đi dấm dúi cho ca trực nhưng tôi gạt ngay. Tôi nói với chị ấy rằng: “Việc của ai thì người ấy làm, mỗi người một việc, người ta là bác sĩ, họ làm việc là vì cả sự nghiệp của họ nữa chứ không phải vì mấy trăm bạc đút lót. Họ cũng có lương tâm nghề nghiệp chứ không phải tất cả đều “nát” đâu, chị đừng lo quá…!” Đến khi mẹ tròn con vuông, chuẩn bị về nhà tôi mới đưa phong bì (không nhớ là năm chục hay một trăm gì đó) cho bà chị vợ, nhờ chị đi cảm ơn người ta vì dù sao con mình ra đời cũng là ân huệ lớn lao trong đó có công lao chuyên môn của họ. Đó là sự thật. Không phải là một lần, trong đời tôi có đến hàng chục lần đi giao dịch với công quyền nhưng chưa bao giờ tôi mãi lộ và mọi việc diễn ra đúng trình tự quy định của luật pháp.
(Cũng xin nói rõ thân phận của mình không phải là con ông to bà lớn đâu mà cho đến trước khi đi dạy thì thằng tôi này cũng chỉ là thằng lính trơn về đi thi và học ĐH sư phạm, sinh ra trong gia đình nông dân bần hàn, thân cô thế cô mà thôi).
Tôi kể câu chuyện của cá nhân mình không phải là bênh vực cho một cái xã hội mà “ngửi chỗ nào cũng thấy mùi”, ngược lại để chứng minh rằng sở dĩ xã hội đến mức thối tha này trách nhiệm không nhỏ thuộc về đại đa số chúng ta. Tại sao?
Ai đi đút lót, vì sao phải đút lót?
Phần đông người đi đút lót là tham lam hẹp hòi. Muốn con mình được tốt hơn con người nên (chạy trường); Muốn người nhà của mình được chăm sóc chữa trị tốt hơn người nên (phong bì); Muốn tội của mình giảm bớt đi so với trách nhiệm pháp lý mình đã gây ra nên (chạy án, chạy tội); Muốn giảm tội, tiền phạt khi vi phạm Luật giao thông đường bộ nên (mãi lộ, đút lót); Muốn mình được ngồi vào vị trí nhàn hạ, ăn trên ngồi trốc mà không muốn đổ sức lao động, lười nhác nên (chạy chức, chạy quyền)…
Như vậy, đối tượng đút lót là người dân, những người thấp cổ bé họng. Vì sao đút lót: Vụ lợi.
Thay vì việc của người dân (chúng ta) một là, giám sát, theo dõi để bắt kẻ cầm quyền phải thực thi công vụ theo quy chuẩn hiến định thì họ lại chọn cách “đi đêm”. Hành vi vụ lợi và lọc lõi của người Việt đã gián tiếp xô đẩy xã hội đến chỗ nát bét như ngày hôm nay. (Có người lại cho rằng: dân biết gì luật pháp mà giám sát. Dân không biết luật pháp là lỗi của người dân, nhà nước không cấm người dân mua sách luật về để đọc. Quyển Hiến 2013 chỉ có 20.000 đồng cũng không thể nói là không có tiền để mua được).
Hai là, kịp thời lên tiếng bằng nhiều cách thức khác nhau để tố cáo, vạch mặt “lũ chuột mặt người” ra trước công luận nhằm ngăn chặn những hành vi có xu hướng xấu hơn. Cùng lên tiếng và kêu gọi sự lên tiếng của cộng đồng dư luận về những hành vi tiêu cực của xã hội. Nếu mọi người đều làm được như vậy, tôi tin chắc rằng tiêu cực, đút lót sẽ không có đất để sống. (Có những người thấy đúng, biết sai nhưng đến cả nút like, share không dám bấm huống hồ là viết bài để lên án. Cho nên người Việt mình phải ăn đồ nhiễm độc, tắm biển nhiễm độc, cúi đầu đi đêm cũng là xứng đáng?).
Thứ nữa là phần đông dân mình không rộng lượng và vị tha. Không muốn nhường nhịn, không muốn ai hơn mình. Mọi người đều tìm cách thể hiện “đẳng cấp, dòng tộc, quan hệ rộng…” trong khi đó là những thứ đê tiện chẳng đáng một xu ở xã hội văn minh. Nếu mọi người đều hiểu được rằng “miếng bánh của thế giới” là có giới hạn, người ta ăn thì khỏi mình ăn, mình thiệt cho người khác chứ mất đi đâu, mình chấp hành là để làm gương cho xã hội… thì đâu đến nỗi dẫm đạp lên nhau để giành giật đến mức quên hết cả cương thường đạo lý như vậy?
Viết đến đây, tôi nhớ mấy câu chuyện của xứ “dãy chết”:
(i) Phố đi bộ ngoài thủ đô, trong khi có hàng trăm ngàn người đi bộ thì có một chị (chắc là người thủ đô) cưỡi trên chiếc xe máy. Nhưng đi qua hàng nghìn người Việt chẳng ai lên tiếng cho đến khi gặp 1 ông Tây. Ông Tây liền giang hai tay ngáng chiếc xe máy lại và “la lối om sòm” bắt người đi xe máy kia phải xuống xe dắt bộ.
(ii) Một đoạn video trên mạng: Có một chiếc xe (car) dừng trước đèn đỏ nhưng thay vì dừng đúng quy định thì chiếc xe đó lại dừng gần hết phần vạch kẻ ngang dành cho người đi bộ. Vậy là một đoàn người Tây đi bộ bị chiếc xe nọ chặn đường. Các bạn có biết đoàn người Tây đi bộ đó đi bằng cách nào không? Thay vì người Việt mình là vòng để tránh chiếc xe thì đoàn người Tây kia kể cả phụ nữ trẻ em đều leo và đi trên phần trước kính tên lái xe. Thậm chí tôi còn thấy có ông trung niên còn dừng lại dẫm lên ca – bin mấy cái mới nhảy xuống đường;
(iii) Tổng thống của nước Đại Hàn Dân Quốc, Park Geun Hye bị báo chí cáo buộc là dính líu đến việc một người bạn lợi dụng tham nhũng. Mặc dù bà đã nhiều lần đích thân lên truyền hình công khai cúi đầu xin lỗi nhân dân Hàn Quốc nhưng hàng triệu sinh viên Seoul suốt 2 tháng trời tối thứ 7 nào cũng trụ tập để phản đối bà Park. Đến mức cuối cùng hiện nay là ngày (31/3/2017), bà Tổng thống đã bị bắt giam…
Ba câu chuyện đó nói lên rằng không phải chỉ có cơ quan công quyền mới cưỡng chế thực thi luật pháp mà nhiệm vụ nặng nề ấy lại do chính người dân thực thi. Nếu như mọi người dân đều nhận thức đúng và đồng lòng như vậy thì không chỉ kẻ cầm quyền phải “cúp đuôi, thụt cổ” mà ngay chính những tên đầu đường xó chợ, giang hồ cũng phải xanh mắt mà run sợ.
Quần chúng nhân dân là người có quyền lực đáng sợ nhất, quyết định mạnh mẽ nhất đến sinh mạng của kẻ cầm quyền, của chế độ. Vậy nhưng, thay vì họ phải tìm cách để giám sát chặt chẽ làm cho kẻ cầm quyền phải run sợ mà thực hiện công vụ thì chính họ, không ai khác lại tiếp tay, dung túng túng cho bọn dòi bọ tự tung tự tác, vơ vét đục khoét không biết cơ man nào tiền của. Đành rằng hành vi tham nhũng tiêu cực của nhà cầm quyền là sai hoàn toàn nhưng ở phương diện người dân, nếu ai cũng đồng lòng công chính thẳng thừng tuân theo luật pháp, đừng vụ lợi ích kỷ cho bản thân thì sẽ hạn chế được rất nhiều tiêu cực trong xã hội.
Túm lại, chuyện tiêu cực và chạy chọt ở xã hội ta là vô cùng “quan ngại”. Chúng tôi cực lực lên án tham nhũng đút lót dưới mọi hình thức. Chúng tôi có đầy đủ chứng cứ lịch sử và pháp lý để khẳng định tham nhũng và đút lót là những hành vi trái với lương tâm đạo lý, trái với Công pháp quốc tế, đi ngược lại thỏa thuận về đạo đức của các vị tiền bối. Trong khả năng sức hèn lực mọn của mình, tôi chỉ có thể viết ra như thế này và kêu goi mọi người dân “ra sức học tập và làm theo phong cách và đạo đức của Hiến pháp và Pháp luật” và kêu gọi học sinh của mình mua và học thuộc Hiến pháp VN – 2013 trước khi giao tiếp với công quyền, đó là một trong những biện pháp xây dựng xã hội Pháp quyền và Tự do.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét

markdown:
**Vì sao tiêu cực lan tràn?** **Lê Văn Tích - Chuyện tiêu cực, chuyện cửa sau, đi đêm, mãi lộ… không còn là chuyện hiếm trong xã hội ta ngày nay. Nó phổ biến, trầm trọng, nghiêm trọng đến mức “đe dọa sự tồn vong của chế độ”. Nó chính là nguyên nhân chủ yếu đã và sẽ hủy diệt mọi giá trị tốt đẹp của đất nước này. Nó không chỉ hủy hoại, tàn phá về tài nguyên, môi trường mà nó còn “dẫm” nát nhân cách, văn hóa và phẩm hạnh của cả một dân tộc mà nếu muốn khôi phục không biết phải mất mấy trăm năm sau?**
Tiêu cực thì xã hội nào cũng có, nhưng vấn đề là tại sao xã hội mình lại phổ biến, nhiều như vậy?
Quá dễ để chúng ta trả lời câu hỏi này. (i) Thể chế chính trị, luật pháp khiếm khuyết, lạc hậu, nhất nguyên, độc tài…; (ii) Ý thức phần đa người dân tham lam, ích kỷ, hẹp hòi…
Nếu nguyên nhân nó rõ ràng như thế sao không sửa đổi?
Về nguyên nhân (i) tôi không bàn đến vì nó nằm ngoài tầm lo liệu của một cá nhân. Nhưng ở nguyên nhân (ii), Ý thức phần đa người dân tham lam, ích kỷ hẹp hòi đã tạo “môi trường” cho “dòi bọ” sinh sôi nảy nở. Vấn đề là có phải tất cả người dân khi đi giao dịch với công quyền đều hư hỏng như thế hay chỉ là bộ phận?
Cuộc đời của tôi cũng giao dịch trực tiếp nhiều lần với công quyền quốc gia nhưng tuyệt đối chưa bao giờ phải đút lót và cũng chẳng thấy cơ quan nào vòi vĩnh cả. Không biết tại sao? Từ công việc của mình đến việc nằm viện, học tập, trường lớp của con cái… tôi chẳng bao giờ chủ động đi “bôi trơn” cả. Tôi thẳng thừng, đàng đàng, chính chính mà yêu cầu, mà thực hiện. Lên bệnh viện rút phiếu thứ tự cứ thế ngồi mà chờ; Đăng ký cho con học mầm non cũng cứ bình tĩnh mà chờ theo thứ tự nộp hồ sơ; Kể cả chuyện “căng” nhất là tự xin cho mình đi dạy, chuyển trường, tôi cũng không bao giờ dấm dúi một xu. Tôi chỉ cảm ơn người ta ở những việc hệ trọng đến sinh mạng như khi vợ vượt cạn, khi tôi nhận quyết định đi dạy nhưng chỉ là gói bánh hay bao kẹo và chỉ cảm ơn khi công việc đã hoàn thành.
Cái lần sinh con đầu lòng ở bệnh viện Diễn Châu, lúc vợ sắp sinh, bà chị vợ cứ giục tôi mang phong bì đi dấm dúi cho ca trực nhưng tôi gạt ngay. Tôi nói với chị ấy rằng: “Việc của ai thì người ấy làm, mỗi người một việc, người ta là bác sĩ, họ làm việc là vì cả sự nghiệp của họ nữa chứ không phải vì mấy trăm bạc đút lót. Họ cũng có lương tâm nghề nghiệp chứ không phải tất cả đều “nát” đâu, chị đừng lo quá…!” Đến khi mẹ tròn con vuông, chuẩn bị về nhà tôi mới đưa phong bì (không nhớ là năm chục hay một trăm gì đó) cho bà chị vợ, nhờ chị đi cảm ơn người ta vì dù sao con mình ra đời cũng là ân huệ lớn lao trong đó có công lao chuyên môn của họ. Đó là sự thật. Không phải là một lần, trong đời tôi có đến hàng chục lần đi giao dịch với công quyền nhưng chưa bao giờ tôi mãi lộ và mọi việc diễn ra đúng trình tự quy định của luật pháp.
(Cũng xin nói rõ thân phận của mình không phải là con ông to bà lớn đâu mà cho đến trước khi đi dạy thì thằng tôi này cũng chỉ là thằng lính trơn về đi thi và học ĐH sư phạm, sinh ra trong gia đình nông dân bần hàn, thân cô thế cô mà thôi).
Tôi kể câu chuyện của cá nhân mình không phải là bênh vực cho một cái xã hội mà “ngửi chỗ nào cũng thấy mùi”, ngược lại để chứng minh rằng sở dĩ xã hội đến mức thối tha này trách nhiệm không nhỏ thuộc về đại đa số chúng ta. Tại sao?
Ai đi đút lót, vì sao phải đút lót?
Phần đông người đi đút lót là tham lam hẹp hòi. Muốn con mình được tốt hơn con người nên (chạy trường); Muốn người nhà của mình được chăm sóc chữa trị tốt hơn người nên (phong bì); Muốn tội của mình giảm bớt đi so với trách nhiệm pháp lý mình đã gây ra nên (chạy án, chạy tội); Muốn giảm tội, tiền phạt khi vi phạm Luật giao thông đường bộ nên (mãi lộ, đút lót); Muốn mình được ngồi vào vị trí nhàn hạ, ăn trên ngồi trốc mà không muốn đổ sức lao động, lười nhác nên (chạy chức, chạy quyền)…
Như vậy, đối tượng đút lót là người dân, những người thấp cổ bé họng. Vì sao đút lót: Vụ lợi.
Thay vì việc của người dân (chúng ta) một là, giám sát, theo dõi để bắt kẻ cầm quyền phải thực thi công vụ theo quy chuẩn hiến định thì họ lại chọn cách “đi đêm”. Hành vi vụ lợi và lọc lõi của người Việt đã gián tiếp xô đẩy xã hội đến chỗ nát bét như ngày hôm nay. (Có người lại cho rằng: dân biết gì luật pháp mà giám sát. Dân không biết luật pháp là lỗi của người dân, nhà nước không cấm người dân mua sách luật về để đọc. Quyển Hiến 2013 chỉ có 20.000 đồng cũng không thể nói là không có tiền để mua được).
Hai là, kịp thời lên tiếng bằng nhiều cách thức khác nhau để tố cáo, vạch mặt “lũ chuột mặt người” ra trước công luận nhằm ngăn chặn những hành vi có xu hướng xấu hơn. Cùng lên tiếng và kêu gọi sự lên tiếng của cộng đồng dư luận về những hành vi tiêu cực của xã hội. Nếu mọi người đều làm được như vậy, tôi tin chắc rằng tiêu cực, đút lót sẽ không có đất để sống. (Có những người thấy đúng, biết sai nhưng đến cả nút like, share không dám bấm huống hồ là viết bài để lên án. Cho nên người Việt mình phải ăn đồ nhiễm độc, tắm biển nhiễm độc, cúi đầu đi đêm cũng là xứng đáng?).
Thứ nữa là phần đông dân mình không rộng lượng và vị tha. Không muốn nhường nhịn, không muốn ai hơn mình. Mọi người đều tìm cách thể hiện “đẳng cấp, dòng tộc, quan hệ rộng…” trong khi đó là những thứ đê tiện chẳng đáng một xu ở xã hội văn minh. Nếu mọi người đều hiểu được rằng “miếng bánh của thế giới” là có giới hạn, người ta ăn thì khỏi mình ăn, mình thiệt cho người khác chứ mất đi đâu, mình chấp hành là để làm gương cho xã hội… thì đâu đến nỗi dẫm đạp lên nhau để giành giật đến mức quên hết cả cương thường đạo lý như vậy?
Viết đến đây, tôi nhớ mấy câu chuyện của xứ “dãy chết”:
(i) Phố đi bộ ngoài thủ đô, trong khi có hàng trăm ngàn người đi bộ thì có một chị (chắc là người thủ đô) cưỡi trên chiếc xe máy. Nhưng đi qua hàng nghìn người Việt chẳng ai lên tiếng cho đến khi gặp 1 ông Tây. Ông Tây liền giang hai tay ngáng chiếc xe máy lại và “la lối om sòm” bắt người đi xe máy kia phải xuống xe dắt bộ.
(ii) Một đoạn video trên mạng: Có một chiếc xe (car) dừng trước đèn đỏ nhưng thay vì dừng đúng quy định thì chiếc xe đó lại dừng gần hết phần vạch kẻ ngang dành cho người đi bộ. Vậy là một đoàn người Tây đi bộ bị chiếc xe nọ chặn đường. Các bạn có biết đoàn người Tây đi bộ đó đi bằng cách nào không? Thay vì người Việt mình là vòng để tránh chiếc xe thì đoàn người Tây kia kể cả phụ nữ trẻ em đều leo và đi trên phần trước kính tên lái xe. Thậm chí tôi còn thấy có ông trung niên còn dừng lại dẫm lên ca – bin mấy cái mới nhảy xuống đường;
(iii) Tổng thống của nước Đại Hàn Dân Quốc, Park Geun Hye bị báo chí cáo buộc là dính líu đến việc một người bạn lợi dụng tham nhũng. Mặc dù bà đã nhiều lần đích thân lên truyền hình công khai cúi đầu xin lỗi nhân dân Hàn Quốc nhưng hàng triệu sinh viên Seoul suốt 2 tháng trời tối thứ 7 nào cũng trụ tập để phản đối bà Park. Đến mức cuối cùng hiện nay là ngày (31/3/2017), bà Tổng thống đã bị bắt giam…
Ba câu chuyện đó nói lên rằng không phải chỉ có cơ quan công quyền mới cưỡng chế thực thi luật pháp mà nhiệm vụ nặng nề ấy lại do chính người dân thực thi. Nếu như mọi người dân đều nhận thức đúng và đồng lòng như vậy thì không chỉ kẻ cầm quyền phải “cúp đuôi, thụt cổ” mà ngay chính những tên đầu đường xó chợ, giang hồ cũng phải xanh mắt mà run sợ.
Quần chúng nhân dân là người có quyền lực đáng sợ nhất, quyết định mạnh mẽ nhất đến sinh mạng của kẻ cầm quyền, của chế độ. Vậy nhưng, thay vì họ phải tìm cách để giám sát chặt chẽ làm cho kẻ cầm quyền phải run sợ mà thực hiện công vụ thì chính họ, không ai khác lại tiếp tay, dung túng túng cho bọn dòi bọ tự tung tự tác, vơ vét đục khoét không biết cơ man nào tiền của. Đành rằng hành vi tham nhũng tiêu cực của nhà cầm quyền là sai hoàn toàn nhưng ở phương diện người dân, nếu ai cũng đồng lòng công chính thẳng thừng tuân theo luật pháp, đừng vụ lợi ích kỷ cho bản thân thì sẽ hạn chế được rất nhiều tiêu cực trong xã hội.
Túm lại, chuyện tiêu cực và chạy chọt ở xã hội ta là vô cùng “quan ngại”. Chúng tôi cực lực lên án tham nhũng đút lót dưới mọi hình thức. Chúng tôi có đầy đủ chứng cứ lịch sử và pháp lý để khẳng định tham nhũng và đút lót là những hành vi trái với lương tâm đạo lý, trái với Công pháp quốc tế, đi ngược lại thỏa thuận về đạo đức của các vị tiền bối. Trong khả năng sức hèn lực mọn của mình, tôi chỉ có thể viết ra như thế này và kêu goi mọi người dân “ra sức học tập và làm theo phong cách và đạo đức của Hiến pháp và Pháp luật” và kêu gọi học sinh của mình mua và học thuộc Hiến pháp VN – 2013 trước khi giao tiếp với công quyền, đó là một trong những biện pháp xây dựng xã hội Pháp quyền và Tự do.
![](https://nghiencuulichsudotcom.files.wordpress.com/2017/04/2_74291.jpg?w=551)
![](https://nghiencuulichsudotcom.files.wordpress.com/2017/04/2_74291.jpg?w=551)
**cầu xin lợi lộc**
Quá dễ để chúng ta trả lời câu hỏi này. (i) Thể chế chính trị, luật pháp khiếm khuyết, lạc hậu, nhất nguyên, độc tài…; (ii) Ý thức phần đa người dân tham lam, ích kỷ, hẹp hòi…
Nếu nguyên nhân nó rõ ràng như thế sao không sửa đổi?
Về nguyên nhân (i) tôi không bàn đến vì nó nằm ngoài tầm lo liệu của một cá nhân. Nhưng ở nguyên nhân (ii), Ý thức phần đa người dân tham lam, ích kỷ hẹp hòi đã tạo “môi trường” cho “dòi bọ” sinh sôi nảy nở. Vấn đề là có phải tất cả người dân khi đi giao dịch với công quyền đều hư hỏng như thế hay chỉ là bộ phận?
Cuộc đời của tôi cũng giao dịch trực tiếp nhiều lần với công quyền quốc gia nhưng tuyệt đối chưa bao giờ phải đút lót và cũng chẳng thấy cơ quan nào vòi vĩnh cả. Không biết tại sao? Từ công việc của mình đến việc nằm viện, học tập, trường lớp của con cái… tôi chẳng bao giờ chủ động đi “bôi trơn” cả. Tôi thẳng thừng, đàng đàng, chính chính mà yêu cầu, mà thực hiện. Lên bệnh viện rút phiếu thứ tự cứ thế ngồi mà chờ; Đăng ký cho con học mầm non cũng cứ bình tĩnh mà chờ theo thứ tự nộp hồ sơ; Kể cả chuyện “căng” nhất là tự xin cho mình đi dạy, chuyển trường, tôi cũng không bao giờ dấm dúi một xu. Tôi chỉ cảm ơn người ta ở những việc hệ trọng đến sinh mạng như khi vợ vượt cạn, khi tôi nhận quyết định đi dạy nhưng chỉ là gói bánh hay bao kẹo và chỉ cảm ơn khi công việc đã hoàn thành.
Cái lần sinh con đầu lòng ở bệnh viện Diễn Châu, lúc vợ sắp sinh, bà chị vợ cứ giục tôi mang phong bì đi dấm dúi cho ca trực nhưng tôi gạt ngay. Tôi nói với chị ấy rằng: “Việc của ai thì người ấy làm, mỗi người một việc, người ta là bác sĩ, họ làm việc là vì cả sự nghiệp của họ nữa chứ không phải vì mấy trăm bạc đút lót. Họ cũng có lương tâm nghề nghiệp chứ không phải tất cả đều “nát” đâu, chị đừng lo quá…!” Đến khi mẹ tròn con vuông, chuẩn bị về nhà tôi mới đưa phong bì (không nhớ là năm chục hay một trăm gì đó) cho bà chị vợ, nhờ chị đi cảm ơn người ta vì dù sao con mình ra đời cũng là ân huệ lớn lao trong đó có công lao chuyên môn của họ. Đó là sự thật. Không phải là một lần, trong đời tôi có đến hàng chục lần đi giao dịch với công quyền nhưng chưa bao giờ tôi mãi lộ và mọi việc diễn ra đúng trình tự quy định của luật pháp.
(Cũng xin nói rõ thân phận của mình không phải là con ông to bà lớn đâu mà cho đến trước khi đi dạy thì thằng tôi này cũng chỉ là thằng lính trơn về đi thi và học ĐH sư phạm, sinh ra trong gia đình nông dân bần hàn, thân cô thế cô mà thôi).
Tôi kể câu chuyện của cá nhân mình không phải là bênh vực cho một cái xã hội mà “ngửi chỗ nào cũng thấy mùi”, ngược lại để chứng minh rằng sở dĩ xã hội đến mức thối tha này trách nhiệm không nhỏ thuộc về đại đa số chúng ta. Tại sao?
Ai đi đút lót, vì sao phải đút lót?
Phần đông người đi đút lót là tham lam hẹp hòi. Muốn con mình được tốt hơn con người nên (chạy trường); Muốn người nhà của mình được chăm sóc chữa trị tốt hơn người nên (phong bì); Muốn tội của mình giảm bớt đi so với trách nhiệm pháp lý mình đã gây ra nên (chạy án, chạy tội); Muốn giảm tội, tiền phạt khi vi phạm Luật giao thông đường bộ nên (mãi lộ, đút lót); Muốn mình được ngồi vào vị trí nhàn hạ, ăn trên ngồi trốc mà không muốn đổ sức lao động, lười nhác nên (chạy chức, chạy quyền)…
Như vậy, đối tượng đút lót là người dân, những người thấp cổ bé họng. Vì sao đút lót: Vụ lợi.
Thay vì việc của người dân (chúng ta) một là, giám sát, theo dõi để bắt kẻ cầm quyền phải thực thi công vụ theo quy chuẩn hiến định thì họ lại chọn cách “đi đêm”. Hành vi vụ lợi và lọc lõi của người Việt đã gián tiếp xô đẩy xã hội đến chỗ nát bét như ngày hôm nay. (Có người lại cho rằng: dân biết gì luật pháp mà giám sát. Dân không biết luật pháp là lỗi của người dân, nhà nước không cấm người dân mua sách luật về để đọc. Quyển Hiến 2013 chỉ có 20.000 đồng cũng không thể nói là không có tiền để mua được).
Hai là, kịp thời lên tiếng bằng nhiều cách thức khác nhau để tố cáo, vạch mặt “lũ chuột mặt người” ra trước công luận nhằm ngăn chặn những hành vi có xu hướng xấu hơn. Cùng lên tiếng và kêu gọi sự lên tiếng của cộng đồng dư luận về những hành vi tiêu cực của xã hội. Nếu mọi người đều làm được như vậy, tôi tin chắc rằng tiêu cực, đút lót sẽ không có đất để sống. (Có những người thấy đúng, biết sai nhưng đến cả nút like, share không dám bấm huống hồ là viết bài để lên án. Cho nên người Việt mình phải ăn đồ nhiễm độc, tắm biển nhiễm độc, cúi đầu đi đêm cũng là xứng đáng?).
Thứ nữa là phần đông dân mình không rộng lượng và vị tha. Không muốn nhường nhịn, không muốn ai hơn mình. Mọi người đều tìm cách thể hiện “đẳng cấp, dòng tộc, quan hệ rộng…” trong khi đó là những thứ đê tiện chẳng đáng một xu ở xã hội văn minh. Nếu mọi người đều hiểu được rằng “miếng bánh của thế giới” là có giới hạn, người ta ăn thì khỏi mình ăn, mình thiệt cho người khác chứ mất đi đâu, mình chấp hành là để làm gương cho xã hội… thì đâu đến nỗi dẫm đạp lên nhau để giành giật đến mức quên hết cả cương thường đạo lý như vậy?
Viết đến đây, tôi nhớ mấy câu chuyện của xứ “dãy chết”:
(i) Phố đi bộ ngoài thủ đô, trong khi có hàng trăm ngàn người đi bộ thì có một chị (chắc là người thủ đô) cưỡi trên chiếc xe máy. Nhưng đi qua hàng nghìn người Việt chẳng ai lên tiếng cho đến khi gặp 1 ông Tây. Ông Tây liền giang hai tay ngáng chiếc xe máy lại và “la lối om sòm” bắt người đi xe máy kia phải xuống xe dắt bộ.
(ii) Một đoạn video trên mạng: Có một chiếc xe (car) dừng trước đèn đỏ nhưng thay vì dừng đúng quy định thì chiếc xe đó lại dừng gần hết phần vạch kẻ ngang dành cho người đi bộ. Vậy là một đoàn người Tây đi bộ bị chiếc xe nọ chặn đường. Các bạn có biết đoàn người Tây đi bộ đó đi bằng cách nào không? Thay vì người Việt mình là vòng để tránh chiếc xe thì đoàn người Tây kia kể cả phụ nữ trẻ em đều leo và đi trên phần trước kính tên lái xe. Thậm chí tôi còn thấy có ông trung niên còn dừng lại dẫm lên ca – bin mấy cái mới nhảy xuống đường;
(iii) Tổng thống của nước Đại Hàn Dân Quốc, Park Geun Hye bị báo chí cáo buộc là dính líu đến việc một người bạn lợi dụng tham nhũng. Mặc dù bà đã nhiều lần đích thân lên truyền hình công khai cúi đầu xin lỗi nhân dân Hàn Quốc nhưng hàng triệu sinh viên Seoul suốt 2 tháng trời tối thứ 7 nào cũng trụ tập để phản đối bà Park. Đến mức cuối cùng hiện nay là ngày (31/3/2017), bà Tổng thống đã bị bắt giam…
Ba câu chuyện đó nói lên rằng không phải chỉ có cơ quan công quyền mới cưỡng chế thực thi luật pháp mà nhiệm vụ nặng nề ấy lại do chính người dân thực thi. Nếu như mọi người dân đều nhận thức đúng và đồng lòng như vậy thì không chỉ kẻ cầm quyền phải “cúp đuôi, thụt cổ” mà ngay chính những tên đầu đường xó chợ, giang hồ cũng phải xanh mắt mà run sợ.
Quần chúng nhân dân là người có quyền lực đáng sợ nhất, quyết định mạnh mẽ nhất đến sinh mạng của kẻ cầm quyền, của chế độ. Vậy nhưng, thay vì họ phải tìm cách để giám sát chặt chẽ làm cho kẻ cầm quyền phải run sợ mà thực hiện công vụ thì chính họ, không ai khác lại tiếp tay, dung túng túng cho bọn dòi bọ tự tung tự tác, vơ vét đục khoét không biết cơ man nào tiền của. Đành rằng hành vi tham nhũng tiêu cực của nhà cầm quyền là sai hoàn toàn nhưng ở phương diện người dân, nếu ai cũng đồng lòng công chính thẳng thừng tuân theo luật pháp, đừng vụ lợi ích kỷ cho bản thân thì sẽ hạn chế được rất nhiều tiêu cực trong xã hội.
Túm lại, chuyện tiêu cực và chạy chọt ở xã hội ta là vô cùng “quan ngại”. Chúng tôi cực lực lên án tham nhũng đút lót dưới mọi hình thức. Chúng tôi có đầy đủ chứng cứ lịch sử và pháp lý để khẳng định tham nhũng và đút lót là những hành vi trái với lương tâm đạo lý, trái với Công pháp quốc tế, đi ngược lại thỏa thuận về đạo đức của các vị tiền bối. Trong khả năng sức hèn lực mọn của mình, tôi chỉ có thể viết ra như thế này và kêu goi mọi người dân “ra sức học tập và làm theo phong cách và đạo đức của Hiến pháp và Pháp luật” và kêu gọi học sinh của mình mua và học thuộc Hiến pháp VN – 2013 trước khi giao tiếp với công quyền, đó là một trong những biện pháp xây dựng xã hội Pháp quyền và Tự do.
**https://nghiencuulichsu.com/2017/04/07/vi-sao-tieu-cuc-lan-tran/**
## Không có nhận xét nào:
## Đăng nhận xét

Server: GSE

X-Content-Type-Options: nosniff

Cache-Control: private, max-age=0

X-XSS-Protection: 1; mode=block


text:
Siêu linh
Siêu linh hay còn gọi là huyền bí, siêu tâm linh, hay paranormal là một thuật ngữ[1][2] được đặt ra để gọi tên cho những hiện tượng nằm ngoài phạm vi hiểu biết bình thường hoặc khoa học hiện tại không thể giải thích hay đo lường được.[1][3][4] Khác với một số sự tồn tại giả định ví dụ như vật chất tối hay năng lượng tối, những hiện tượng siêu linh không phù hợp với thế giới như đã được hiểu thông qua quan sát thực nghiệm kết hợp với phương pháp khoa học.[5]
Hàng ngàn câu chuyện liên quan đến hiện tượng huyền bí được tìm thấy trong văn hoá, văn học dân gian, và những hồi ức của các đối tượng cá nhân.[6] Trong khi đó, cộng đồng khoa học đề cập trong các báo cáo được thực hiện bởi các tổ chức, ví dụ như Tổ chức Khoa học Quốc gia Hoa Kỳ, cho rằng những bằng chứng khoa học không thể hỗ trợ cho một loạt các tín ngưỡng đã được mô tả rất huyền bí.[7]
Mục lục
Từ nguyên[sửa | sửa mã nguồn]
Từ tiếng Anh "paranormal" xuất hiện ít nhất là từ năm 1920.[8][9] Nó là một từ ghép bởi tiếp đầu ngữ: "para" và từ "normal" (bình thường). Trong hầu hết các định nghĩa của từ "paranormal", nó đều được mô tả là bất cứ điều gì vượt quá hoặc trái với những gì được coi là sự có thể một cách khoa học.[10] Định nghĩa này có nghĩa là các lời giải thích khoa học về thế giới xung quanh chúng ta là phần "normal", còn "para" nghĩa là trên, ngoài, bên cạnh, trái nghĩa, hoặc chống lại một phần ý nghĩa của từ đi kèm theo.
Para có nguồn gốc từ tiếng Hy Lạp và Latin. Trong tiếng Hy Lạp nó có nghĩa là "tương tự" hay "gần với". Trong tiếng Latin nó có nghĩa là "ở trên", "chống lại, "ngược lại", "ở ngoài", hoặc "vượt xa hơn".
Các đối tượng siêu linh[sửa | sửa mã nguồn]
Những niềm tin siêu linh đáng chú ý bao gồm những huyền bí liên quan đến ma, sự sống ngoài Trái Đất, vật thể bay không xác định, và các cryptid.
Hồn ma và các thực thể tâm linh khác[sửa | sửa mã nguồn]
Hồn ma là một biểu hiện của linh hồn một con người.[11] Những giả thuyết khác đã mở rộng và thêm vào ý tưởng đó cả niềm tin vào linh hồn những động vật đã chết. Đôi khi thuật ngữ "hồn ma" được sử dụng đồng nghĩa với ác quỷ,[12] tuy nhiên nó thường được sử dụng để đề cập tới linh hồn người chết.
Niềm tin xem hồn ma như là linh hồn của những gì đã chết gắn chặt với khái niệm vạn vật hữu linh, một tín ngưỡng cổ xưa cho rằng linh hồn tồn tại ở vạn vật trong tự nhiên.[13] Như nhà nhân chủng học thế kỷ 19 James Frazer đã giải thích trong tác phẩm kinh điển "Cành cây vàng" (The golden bought) của ông, linh hồn được xem là thực thể điều khiển sự sống của cơ thể.[14] Mặc dù linh hồn con người đôi khi được mô tả mang tính biểu tượng hoặc theo nghĩa đen trong những nền văn hóa cổ xưa như một con chim hoặc một loài động vật khác, quan niệm phổ biến vẫn cho rằng linh hồn là một bản tái tạo chính xác của cơ thể về mọi phương diện, kể cả thứ quần áo mà người đó mặc. Điều này được mô tả trong những tác phẩm nghệ thuật của nhiều nền văn hóa khác nhau, bao gồm những tác phẩm như "Sách của người chết" của Ai Cập, mô tả người chết ở kiếp sau y hệt như khi người đó còn sống, kể cả cách ăn mặc.
Một quan điểm phổ biến về hồn ma là họ được bao phủ trong một lớp vật chất mờ ảo, thoáng đãng và vi tế. Những nhà nhân chủng học suy đoán rằng điều này cũng có thể xuất phát từ niềm tin ban đầu cho rằng hồn ma là những thực thể ở bên trong cơ thể, dễ nhận thấy trong những nền văn hóa cổ đại như là hơi thở của con người, khi thở ra ở vùng khí hậu lạnh sẽ xuất hiện rõ ràng như một màn sương trắng[13]. Niềm tin này có lẽ cũng đã tăng cường ý nghĩa ẩn dụ của "hơi thở" trong các ngôn ngữ nhất định, chẳng hạn như Spiritus trong tiếng Latin, pneuma trong tiếng Hy Lạp đã được mở rộng nghĩa để chỉ các linh hồn. Theo mô tả của Kinh Thánh thì Thiên Chúa đã ban cho Adam sự sống từ một hơi thở.
Hàng loạt giả thuyết đã được đề xuất bởi các nhà khoa học để cung cấp lời giải thích cho việc nhìn thấy ma[13]. Mặc dù các bằng chứng về hồn ma phần lớn là giai thoại, nhưng niềm tin vào ma quỷ trong suốt chiều dài lịch sử vẫn còn phổ biến và dai dẳng.
Sự sống ngoài Trái Đất và UFO[sửa | sửa mã nguồn]
Sự sống ngoài Trái Đất tự thân nó không phải một chủ đề siêu linh, vấn đề là do con người chưa hiểu biết thấu đáo vũ trụ. Nhiều nhà khoa học đã tích cực tham gia tìm kiếm sự sống đơn bào trong Thái Dương hệ, thực hiện các nghiên cứu trên bề mặt của Sao Hỏa và kiểm tra những thiên thạch đã rơi xuống Trái Đất.[15] Những dự án như SETI đang thực hiện một cuộc tìm kiếm thiên văn cho các hoạt động phóng xạ có thể cho thấy bằng chứng về sự sống thông minh bên ngoài Thái Dương hệ[16]. Thuyết tiến hóa về tiến trình phát triển của sự sống trên Trái Đất cũng đồng ý với khả năng sự sống có thể cũng đã phát triển ở những hành tinh khác. Các khía cạnh siêu linh của vấn đề sự sống ngoài Trái Đất tập trung chủ yếu xung quanh niềm tin vào vật thể bay không xác định và các hiện tượng được cho là có mối liên kết với chúng.
Trong thời kỳ đầu của nền văn hóa UFO, những tín hữu chia thành 2 phe. Một phe giữ cái nhìn khá bảo thủ về UFO, diễn giải nó như một hiện tượng không giải thích được và xứng đáng được nghiên cứu một cách nghiêm túc. Họ tự gọi mình là những "nhà UFO học" trong thập niên 1950 và cảm thấy rằng việc phân tích hợp lý những báo cáo nhìn thấy UFO sẽ chứng thực quan điểm về những chuyến thăm viếng từ bên ngoài Trái Đất[13].
Phe thứ hai bao gồm các cá nhân cùng ý tưởng về sự thăm viếng từ bên ngoài Trái Đất với niềm tin từ những phong trào gần giống tôn giáo. Những cá nhân này thường là những người say mê huyền bí học và siêu linh. Nhiều người có nền tảng là những nhà thông thiên học, hoặc người theo thuyết duy linh, hoặc là tín đồ của những giáo lý bí truyền khác. Ngày nay, nhiều tín đồ còn là thành viên của phong trào New Age.[13]
Cả những người thường và những tín đồ tâm linh đều miêu tả UFO có khả năng vượt quá tầm hiểu biết của con người, xét theo những hạn chế của khí động học và những định luật vật lý. Những sự kiện thấy được UFO chỉ xảy ra tức thời cho nên cũng làm hạn chế cơ hội để thực hiện lại những thử nghiệm cần thiết bằng phương pháp khoa học. Việc những giả thuyết về UFO được chấp nhận bởi một cộng đồng khoa học lớn hơn còn bị cản trở bởi những tin đồn thất thiệt xoay quanh nền văn hóa UFO.
Cryptid[sửa | sửa mã nguồn]
Một cryptid là một sinh vật không được khoa học xác nhận sự tồn tại. Những nghiên cứu về những sinh vật này gọi là cryptozoology. Những người nghiên cứu sự tồn tại của cryptids được gọi là cryptozoologists. Cryptids đã được nhìn thấy và ghi chép trong nhiều thế kỷ. Hiện có hàng trăm sinh vật được cho là tồn tại ngày nay. Một số cryptids phổ biến là Bigfoot, quái vật hồ Loch Ness, người sói và chupacabra.
Những cryptid nổi tiếng[sửa | sửa mã nguồn]
Bigfoot có lẽ là cryptid nổi tiếng nhất, được trông thấy lần đầu tiên trong thế kỷ 19. Sinh vật này được mô tả là cao gần tám feet với bộ lông dày màu nâu, bao phủ toàn bộ cơ thể của nó. Bigfoot "thường bị phát hiện trong khu vực Tây Bắc Thái Bình Dương của Mỹ (trong vùng thuộc các bang Washington, Oregon và phần phía Bắc của California) và cũng được tìm thấy trong những môi trường sống tương tự như ở miền Tây Canada, hoặc có thể tới tận phía bắc như Alaska. Các sinh vật này thường được nhìn thấy theo nhóm cá thể gia đình, và dường như chúng tuân theo các quy tắc ghép đôi của con người: một cá thể đực và một cá thể cái ở với nhau để nuôi dưỡng con của chúng. Chúng sử dụng công cụ thô sơ hơn so với các sinh vật đồng nhánh, không mặc quần áo, và không thể nói, dù những tiếng hú của chúng có thể được coi là ngôn ngữ của Bigfoot ".[17] Có nhiều giả thuyết khác nhau xung quanh những bí ẩn về Bigfoot. Nhiều người đã dành trọn cuộc sống của họ để tìm sinh vật này. Bigfoot, đôi khi được gọi là Sasquatch, là một trong những bí ẩn lớn nhất thế giới.
Quái vật hồ Loch Ness - một cryptid nổi tiếng, được trông thấy lần đầu tiên ở Scotland trong những năm 1930. Nessie, tên thường gọi của nó, được mô tả là "có cơ thể đen bóng hơi ngả sắc xám, dài khoảng 20 feet.[18] Sinh vật này có cơ thể giống hình rắn và đầu giống ngựa. Nessie có kích thước của một con rắn biển trung bình, nhưng nó sinh sống trong hồ nước ngọt lớn nhất Scotland thay vì đại dương.[18] Các chuyên gia cung cấp rất nhiều những cách giải thích khác nhau, một trong những cách giải thích đó là Nessie thực chất là một Zeuglodon (danh pháp khoa học của một chi cá voi sống từ 40 tới 34 triệu năm trước trong thế Eocen muộn)[19] dựa trên thực tế Nessie đã nhiều lần bị trông thấy có sừng. Ý tưởng Nessie có sừng có vẻ rất vô lý, nhưng nó sẽ có lý nếu như thực sự Nessie là Zeuglodon, một con cá voi nguyên thủy vì Zeuglodon rất giống với loài động vật guốc chẵn ăn thịt (Mesonychia), mà loài động vật này thường có sừng.[18] Dù sự tồn tại của Nessie vẫn còn nằm trong vòng tranh cãi, nhưng những báo cáo về việc nhìn thấy Nessie vẫn tiếp tục thu hút sự chú ý của các cryptozoologist ngày nay, như nó đã làm 40 năm về trước.
Người sói trong văn hóa dân gian là những người bình thường đôi khi bị biến thành sói. Do người sói thường được cho là một hiện tượng siêu nhiên, họ hiếm khi được nghiên cứu bởi những người làm việc trong lãnh vực cryptozoology, vì xét cho cùng, mục đích của các cryptozoologist là phát hiện một chủng loài động vật mới được chấp thuận bởi các cơ sở khoa học chính thống chứ không phải làm tái sinh những quái thú huyền thoại, mà người sói nghiêng về khía cạnh huyền thoại hơn hơn là thực tế.[20] Tuy nhiên, các cryptozoologist không hoàn toàn sẵn sàng để loại trừ chúng ra. Người sói, cũng gọi là Lycon,[21] đã được phát hiện trên khắp thế giới trong nhiều thế kỷ, thậm chí có rất nhiều ấn phẩm văn hóa (sách báo, phim ảnh...) về sinh vật này và huyền thoại xung quanh chúng. Huyền thoại cho rằng người sói là những người đàn ông hoặc đàn bà có khả năng tự biến mình thành một sinh vật tương tự sói. Chúng biến hình trong những đêm trăng tròn, và chỉ có thể bị giết bởi vũ khí từ bạc như một viên đạn, một con dao... bạc. Những cryptozoologist chuyên nghiệp lại đưa ra vài cách giải thích khác. "Một vài nhà nghiên cứu cho rằng những lần nhìn thấy người sói có thể là chúng ta đang nhìn thấy một chủng loài chó hoang chưa được phát hiện có trí tuệ rất phát triển đã tiến hóa thành động vật hai chân để rồi cuối cùng, chúng trở thành một phiên bản lai tạp giữa chó và người. Vài nhà nghiên cứu khác lại cố gắng để phân loại chúng thành một dạng đặc biệt của Bigfoot với mõm dài, tai nhọn hoặc cho rằng những lần nhìn thấy người sói chẳng qua là do các nhân chứng đã quá hoảng loạn đến mức thần hồn nát thần tính, tự tưởng tượng thêm ra những đặc tính của người sói để gán cho một Bigfoot bình thường. Chỉ có một vài cryptozoologists nghĩ rằng người sói thực sự những người có thể biến hình con sói, bởi vì rất khó để nghĩ ra một lời giải thích hợp lý, mang tính khoa học và sinh học cho việc biến hình mà không nhắc đến hàng chục điểm vô lý. Những nhà nghiên cứu khác tin vào việc biến hình có xu hướng gán cho sức mạnh này là của người ngoài hành tinh bằng mọi giá, hoặc bằng cách nói rằng người sói thực sự là người ngoài hành tinh giả mạo làm con người, hoặc bằng cách nói rằng người sói là kết quả thí nghiệm của người ngoài hành tinh trên con người. "[20]
Nghiên cứu về siêu linh[sửa | sửa mã nguồn]
Việc tiếp cận siêu linh từ góc độ nghiên cứu thường gặp rất nhiều khó khăn vì thiếu bằng chứng vật lý có thể chấp nhận được ở hầu hết các hiện tượng huyền bí. Theo định nghĩa, sự huyền bí không phù hợp với những khả năng thông thường của tự nhiên. Vì vậy, không thể chứng thực một hiện tượng là siêu linh bằng cách sử dụng phương pháp khoa học, bởi vì nếu điều này có thể thực hiện thì siêu linh sẽ không còn phù hợp với định nghĩa về chính nó. Mặc dù có sự mâu thuẫn này, các nghiên cứu về siêu linh vẫn được thực hiện thường kỳ bởi các nhà nghiên cứu từ nhiều lãnh vực khác nhau. Một số nhà nghiên cứu chỉ đơn giản là nghiên cứu về những đức tin đối với siêu linh chứ không chú ý đến việc những hiện tượng có tồn tại một cách khách quan hay không. Phần này đề cập đến các cách tiếp cận siêu linh khác nhau: từ giai thoại, thử nghiệm, phương pháp tiếp cận bằng cách tham gia và quan sát, và cách tiếp cận theo kiểu hoài nghi.
Tiếp cận từ giai thoại[sửa | sửa mã nguồn]
Cách tiếp cận siêu linh từ giai thoại liên quan đến bộ sưu tập các câu chuyện kể về những điều huyền bí.
Charles Fort (1874-1932) có lẽ là nhà sưu tập những giai thoại huyền bí nổi tiếng nhất. Fort được cho là đã biên soạn 40.000 ghi chép dựa trên những kinh nghiệm siêu linh không thể giải thích được, mặc dù không có nghi vấn gì thêm với những kinh nghiệm này. Những ghi chép này đến từ những gì ông gọi là "tập tục chính thống của khoa học", sự kiện kỳ lạ ban đầu được nhiều tạp chí và tờ báo đăng tải như tờ The Times và tạp chí khoa học như Scientific American, Nature and Science. Từ những nghiên cứu này Fort đã viết bảy cuốn sách, mặc dù chỉ có bốn cuốn còn tồn tại đó là: The Book of the Damned (1919), New Lands (1923), Lo! (1931) và Wild Talents (1932); có một cuốn sách được viết giữa cuốn New Lands và Lo! nhưng nó đã bị bỏ ngang và được gộp vào Lo!.
Các sự kiện được báo cáo mà ông đã thu thập bao gồm hiện tượng viễn tải (teleportation) (một thuật ngữ do Fort tạo ra và đưa uy tín của ông lên cao); những sự kiện ma quỷ (poltergeist); vòng tròn trên cánh đồng; những tiếng ồn và tiếng nổ không thể giải thích được; tự phát cháy; tự bay lên; sét hòn (một thuật ngữ được Fort sử dụng một cách rõ ràng); vật thể bay không xác định; sự xuất hiện và biến mất một cách bí ẩn; bánh xe ánh sáng khổng lồ trong đại dương; những con vật to lớn bất thường. Có lẽ ông cũng là người đầu tiên giải thích những sự kiện xuất hiện và mất tích một cách kỳ quái bằng giả thuyết người ngoài hành tinh bắt cóc, và cũng là người đề xuất đầu tiên các giả thuyết về người ngoài Trái Đất.
Fort được coi là cha đẻ của chủ nghĩa huyền bí hiện đại chuyên nghiên cứu về các hiện tượng siêu linh.
Tạp chí Fortean Times vẫn tiếp tục sử dụng phương pháp tiếp cận của Fort Charles để thường xuyên đăng tải các giai thoại huyền bí.
Bộ sưu tập giai thoại này không có khả năng tái tạo lại những bằng chứng bằng thực nghiệm và cũng không tuân theo phương pháp điều tra khoa học. Cách tiếp cận siêu linh thông qua giai thoại không phải là một phương pháp tiếp cận khoa học bởi vì nó phụ thuộc vào việc xác minh sự tín nhiệm đối với bên trình bày các bằng chứng. Tuy nhiên, nó là một phương pháp phổ biến để tiếp cận các hiện tượng huyền bí.
Cận tâm lý học[sửa | sửa mã nguồn]
Những điều tra thực nghiệm về siêu linh đã được các nhà cận tâm lý học tiến hành. Mặc dù cận tâm lý học đã bắt nguồn từ những nghiên cứu trước đó nữa, nhưng nó bắt đầu tiếp cận theo phương pháp thực nghiệm trong những năm 1930 dưới sự hướng dẫn của J.B Rhine (1895 - 1980).[13] Rhine phổ biến một hệ phương pháp mà hiện nay đã nổi tiếng bằng cách thực hiện những thí nghiệm đoán bài hoặc lắc súc sắc trong phòng thí nghiệm với hi vọng tìm được một mẫu thống kê có thể chấp nhận được về các trường hợp ngoại cảm.[13]
Năm 1957, hiệp hội cận tâm lý học được thành lập. Năm 1969, họ xác nhập vào Hiệp hội vì sự tiến bộ của khoa học Hoa Kỳ. Sự liên kết đó cùng với một sự cởi mở chung đối với những hiện tượng tâm linh và huyền bí trong những năm 1970, đã dẫn đến gia tăng những nghiên cứu về cận tâm lý học suốt một thập kỷ.[13] Trong thời gian này, các tổ chức đáng chú ý khác cũng được hình thành, bao gồm Học viện Cận tâm lý và Y học (1970), viện Cận khoa học (1971), Viện nghiên cứu Tôn giáo và Tâm linh, học viện Khoa học lý trí (1973), và hiệp hội nghiên cứu quốc tế Kirlian (1975). Những nhóm này thực hiện các thí nghiệm trên đối tượng huyền bí theo những mức độ khác nhau. Nghiên cứu về cận tâm lý học cũng đã được tiến hành tại viện nghiên cứu Stanford trong thời gian này.[13]
Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ a ă “Paranormal”. Dictionary.com. Ask.com.
- ^ “Paranormal”. Merriam-Webster Dictionary. Merriam-Webster.
- ^ “Paranormal”. The Free Dictionary. Truy cập ngày 3 tháng 2 năm 2008.
- ^ Orapello, Christopher. “What does 'Paranormal' mean?”. Mid-Atlantic Paranormal Research. Truy cập ngày 23 tháng 11 năm 2008.
- ^ http://www.mnsu.edu/astro/skipp/Honors201.04.syllabus.S07.pdf Pseudoscience and the Paranormal, A Critical Evaluation
- ^ Pages 1 and 9, Jaffé, Aniela, Apparitions and Precognition: A Study from the Point of View of C.G. Jung's Analytical Psychology, University Books (1963), hardcover, 214 pages
- ^ Belief in the Paranormal or Pseudoscience
- ^ “paranormal very strange and not able to be explained by what scientists know about nature and the world”. Truy cập 28 tháng 9 năm 2015.
- ^ "Paranormal" in Dictionary.com http://dictionary.reference.com/browse/paranormal
- ^ Glossary, The Journal of Parapsychology, Parapsychological Association, accessed ngày 5 tháng 8 năm 2006
- ^ http://www.parapsych.org/glossary_e_k.html#g Parapsychological Association, glossary of key words frequently used in parapsychology, Retrieved ngày 13 tháng 12 năm 2006
- ^ http://www.thefreedictionary.com/ghost Retrieved ngày 13 tháng 12 năm 2006
- ^ a ă â b c d đ e ê Encyclopedia of Occultism & Parapsychology edited by J. Gordon Melton Gale Research, ISBN 0-8103-5487-X
- ^
- ^ NASA Scientists To Discuss Search For Extraterrestrial Life, Space Daily, Dec 11, 2003
- ^ How SETI Works, HowStuffWorks.com, Accessed ngày 4 tháng 7 năm 2007
- ^ Bigfoot, The Cryptid Zoo
- ^ a ă â Nessie, The Cryptid Zoo
- ^ “Basilosaurus”. The Paleobiology Database. Truy cập ngày 25 tháng 5 năm 2009.
- ^ a ă Werewolves, The Cryptid Zoo
- ^ Browne, Sylvia, and Lindsay Harrison. Phenomenon; Everything You Need to Know About the Paranormal. New York City: Dutton, 2005. 317. Print.
Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]
- HouseofHaunt.com is a site that looks are various paranormal acitivities to help people decide whats myth or not.
- Ghost Hunt Events let you experience the paranormal first hand.
- CPINZ are a science based paranormal investigation team who have alot of resources on cryptids and haunted locations around the world.
- Siêu linh trên trang Open Directory Project

markdown:
# Siêu linh
*Đừng nhầm lẫn với*. [Siêu nhiên](/wiki/Si%C3%AAu_nhi%C3%AAn)hoặc [Tâm linh](/wiki/T%C3%A2m_linh) **Siêu linh** hay còn gọi là **huyền bí**, **siêu tâm linh**, hay **paranormal** là một thuật ngữ [[1]](#cite_note-dictionary.com-1) được đặt ra để gọi tên cho những hiện tượng nằm ngoài phạm vi hiểu biết bình thường hoặc khoa học hiện tại không thể giải thích hay đo lường được. [2] [[1]](#cite_note-dictionary.com-1) [[3]](#cite_note-def-3) Khác với một số sự tồn tại giả định ví dụ như [[4]](#cite_note-4) [vật chất tối](/wiki/V%E1%BA%ADt_ch%E1%BA%A5t_t%E1%BB%91i)hay [năng lượng tối](/wiki/N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_t%E1%BB%91i), những hiện tượng siêu linh không phù hợp với thế giới như đã được hiểu thông qua quan sát thực nghiệm kết hợp với [phương pháp khoa học](/wiki/Ph%C6%B0%C6%A1ng_ph%C3%A1p_khoa_h%E1%BB%8Dc). [[5]](#cite_note-5)
Hàng ngàn câu chuyện liên quan đến hiện tượng huyền bí được tìm thấy trong
[văn hoá](/wiki/V%C4%83n_h%C3%B3a), [văn học dân gian](/wiki/V%C4%83n_h%E1%BB%8Dc_d%C3%A2n_gian), và những [hồi ức](/w/index.php?title=H%E1%BB%93i_%E1%BB%A9c&action=edit&redlink=1) của các đối tượng cá nhân. Trong khi đó, cộng đồng khoa học đề cập trong các báo cáo được thực hiện bởi các tổ chức, ví dụ như Tổ chức Khoa học Quốc gia Hoa Kỳ, cho rằng những bằng chứng khoa học không thể hỗ trợ cho một loạt các [6] [tín ngưỡng](/wiki/T%C3%ADn_ng%C6%B0%E1%BB%A1ng)đã được mô tả rất huyền bí. [[7]](#cite_note-nsf-7)
## Mục lục
## Từ nguyên[
[sửa](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&action=edit§ion=1)]
Từ tiếng Anh
*"paranormal"* xuất hiện ít nhất là từ năm 1920. [[8]](#cite_note-8) Nó là một từ ghép bởi [9] [tiếp đầu ngữ](/w/index.php?title=Ti%E1%BA%BFp_%C4%91%E1%BA%A7u_ng%E1%BB%AF&action=edit&redlink=1): *"para"*và từ *"normal"*(bình thường). Trong hầu hết các định nghĩa của từ *"paranormal"*, nó đều được mô tả là bất cứ điều gì vượt quá hoặc trái với những gì được coi là sự có thể một cách khoa học. Định nghĩa này có nghĩa là các lời giải thích khoa học về thế giới xung quanh chúng ta là phần [[10]](#cite_note-glossary-10) *"normal"*, còn *"para"*nghĩa là trên, ngoài, bên cạnh, trái nghĩa, hoặc chống lại một phần ý nghĩa của từ đi kèm theo. *Para* có nguồn gốc từ [tiếng Hy Lạp](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Hy_L%E1%BA%A1p) và [Latin](/wiki/Latinh). Trong tiếng Hy Lạp nó có nghĩa là "tương tự" hay "gần với". Trong tiếng Latin nó có nghĩa là "ở trên", "chống lại, "ngược lại", "ở ngoài", hoặc "vượt xa hơn".
## Các đối tượng siêu linh[
[sửa](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&action=edit§ion=2)]
Những niềm tin siêu linh đáng chú ý bao gồm những huyền bí liên quan đến
[ma](/wiki/Ma), [sự sống ngoài Trái Đất](/wiki/S%E1%BB%B1_s%E1%BB%91ng_ngo%C3%A0i_Tr%C3%A1i_%C4%90%E1%BA%A5t), [vật thể bay không xác định](/wiki/V%E1%BA%ADt_th%E1%BB%83_bay_kh%C3%B4ng_x%C3%A1c_%C4%91%E1%BB%8Bnh), và các cryptid.
### Hồn ma và các thực thể tâm linh khác[
[sửa](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&action=edit§ion=3)] [Hồn ma](/wiki/Ma) là một biểu hiện của [linh hồn](/wiki/Linh_h%E1%BB%93n) một con người. Những giả thuyết khác đã mở rộng và thêm vào ý tưởng đó cả niềm tin vào linh hồn những động vật đã chết. Đôi khi thuật ngữ "hồn ma" được sử dụng đồng nghĩa với ác quỷ, [11] tuy nhiên nó thường được sử dụng để đề cập tới linh hồn người chết. [[12]](#cite_note-thefreedictionary-12)
Niềm tin xem hồn ma như là linh hồn của những gì đã chết gắn chặt với khái niệm vạn vật hữu linh, một tín ngưỡng cổ xưa cho rằng linh hồn tồn tại ở vạn vật trong tự nhiên.
Như nhà [13] [nhân chủng học](/wiki/Nh%C3%A2n_ch%E1%BB%A7ng_h%E1%BB%8Dc)thế kỷ 19 James Frazer đã giải thích trong tác phẩm kinh điển *"Cành cây vàng" (The golden bought)*của ông, linh hồn được xem là thực thể điều khiển sự sống của cơ thể. Mặc dù linh hồn con người đôi khi được mô tả mang tính biểu tượng hoặc theo nghĩa đen trong những nền văn hóa cổ xưa như một con chim hoặc một loài động vật khác, quan niệm phổ biến vẫn cho rằng linh hồn là một bản tái tạo chính xác của cơ thể về mọi phương diện, kể cả thứ quần áo mà người đó mặc. Điều này được mô tả trong những tác phẩm nghệ thuật của nhiều nền văn hóa khác nhau, bao gồm những tác phẩm như " [[14]](#cite_note-14) [Sách của người chết](/w/index.php?title=S%C3%A1ch_c%E1%BB%A7a_ng%C6%B0%E1%BB%9Di_ch%E1%BA%BFt&action=edit&redlink=1)" của Ai Cập, mô tả người chết ở kiếp sau y hệt như khi người đó còn sống, kể cả cách ăn mặc.
Một quan điểm phổ biến về hồn ma là họ được bao phủ trong một lớp vật chất mờ ảo, thoáng đãng và vi tế. Những nhà nhân chủng học suy đoán rằng điều này cũng có thể xuất phát từ niềm tin ban đầu cho rằng hồn ma là những thực thể ở bên trong cơ thể, dễ nhận thấy trong những nền văn hóa cổ đại như là hơi thở của con người, khi thở ra ở vùng khí hậu lạnh sẽ xuất hiện rõ ràng như một màn sương trắng
. Niềm tin này có lẽ cũng đã tăng cường ý nghĩa ẩn dụ của "hơi thở" trong các ngôn ngữ nhất định, chẳng hạn như Spiritus trong tiếng Latin, pneuma trong tiếng Hy Lạp đã được mở rộng nghĩa để chỉ các linh hồn. Theo mô tả của [13] [Kinh Thánh](/wiki/Kinh_Th%C3%A1nh)thì [Thiên Chúa](/wiki/Thi%C3%AAn_Ch%C3%BAa)đã ban cho [Adam](/wiki/Adam)sự sống từ một hơi thở.
Hàng loạt giả thuyết đã được đề xuất bởi các nhà khoa học để cung cấp lời giải thích cho việc nhìn thấy ma
. Mặc dù các bằng chứng về hồn ma phần lớn là giai thoại, nhưng niềm tin vào ma quỷ trong suốt chiều dài lịch sử vẫn còn phổ biến và dai dẳng. [13]
### Sự sống ngoài Trái Đất và UFO[
[sửa](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&veaction=edit§ion=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&action=edit§ion=4)] [Sự sống ngoài Trái Đất](/wiki/S%E1%BB%B1_s%E1%BB%91ng_ngo%C3%A0i_Tr%C3%A1i_%C4%90%E1%BA%A5t) tự thân nó không phải một chủ đề siêu linh, vấn đề là do con người chưa hiểu biết thấu đáo vũ trụ. Nhiều nhà khoa học đã tích cực tham gia tìm kiếm sự sống đơn bào trong [Thái Dương hệ](/wiki/H%E1%BB%87_M%E1%BA%B7t_Tr%E1%BB%9Di), thực hiện các nghiên cứu trên bề mặt của [Sao Hỏa](/wiki/Sao_H%E1%BB%8Fa) và kiểm tra những [thiên thạch](/wiki/Thi%C3%AAn_th%E1%BA%A1ch) đã rơi xuống [Trái Đất](/wiki/Tr%C3%A1i_%C4%90%E1%BA%A5t). Những dự án như [15] [SETI](/w/index.php?title=SETI&action=edit&redlink=1)đang thực hiện một cuộc tìm kiếm thiên văn cho các hoạt động [phóng xạ](/wiki/Ph%C3%B3ng_x%E1%BA%A1)có thể cho thấy bằng chứng về sự sống thông minh bên ngoài [Thái Dương hệ](/wiki/H%E1%BB%87_M%E1%BA%B7t_Tr%E1%BB%9Di) . [[16]](#cite_note-16) [Thuyết tiến hóa](/wiki/Ti%E1%BA%BFn_h%C3%B3a)về tiến trình phát triển của sự sống trên [Trái Đất](/wiki/Tr%C3%A1i_%C4%90%E1%BA%A5t)cũng đồng ý với khả năng sự sống có thể cũng đã phát triển ở những [hành tinh](/wiki/H%C3%A0nh_tinh)khác. Các khía cạnh siêu linh của vấn đề [sự sống ngoài Trái Đất](/wiki/S%E1%BB%B1_s%E1%BB%91ng_ngo%C3%A0i_Tr%C3%A1i_%C4%90%E1%BA%A5t)tập trung chủ yếu xung quanh niềm tin vào [vật thể bay không xác định](/wiki/V%E1%BA%ADt_th%E1%BB%83_bay_kh%C3%B4ng_x%C3%A1c_%C4%91%E1%BB%8Bnh)và các hiện tượng được cho là có mối liên kết với chúng.
Trong thời kỳ đầu của nền văn hóa UFO, những tín hữu chia thành 2 phe. Một phe giữ cái nhìn khá bảo thủ về UFO, diễn giải nó như một hiện tượng không giải thích được và xứng đáng được nghiên cứu một cách nghiêm túc. Họ tự gọi mình là những "
[nhà UFO học](/w/index.php?title=UfO_h%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1)" trong thập niên 1950 và cảm thấy rằng việc phân tích hợp lý những báo cáo nhìn thấy UFO sẽ chứng thực quan điểm về những chuyến thăm viếng từ bên ngoài [Trái Đất](/wiki/Tr%C3%A1i_%C4%90%E1%BA%A5t) . [13]
Phe thứ hai bao gồm các cá nhân cùng ý tưởng về sự thăm viếng từ bên ngoài
[Trái Đất](/wiki/Tr%C3%A1i_%C4%90%E1%BA%A5t) với niềm tin từ những phong trào gần giống tôn giáo. Những cá nhân này thường là những người say mê [huyền bí học](/wiki/Huy%E1%BB%81n_b%C3%AD_h%E1%BB%8Dc) và siêu linh. Nhiều người có nền tảng là những nhà [thông thiên học](/w/index.php?title=Th%C3%B4ng_thi%C3%AAn_h%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1), hoặc người theo [thuyết duy linh](/w/index.php?title=Thuy%E1%BA%BFt_duy_linh&action=edit&redlink=1), hoặc là tín đồ của những giáo lý [bí truyền](/w/index.php?title=B%C3%AD_truy%E1%BB%81n&action=edit&redlink=1) khác. Ngày nay, nhiều tín đồ còn là thành viên của phong trào [New Age](/w/index.php?title=New_Age&action=edit&redlink=1). [[13]](#cite_note-EncyOccult-13)
Cả những người thường và những tín đồ tâm linh đều miêu tả UFO có khả năng vượt quá tầm hiểu biết của con người, xét theo những hạn chế của
[khí động học](/wiki/Kh%C3%AD_%C4%91%E1%BB%99ng_l%E1%BB%B1c_h%E1%BB%8Dc) và những [định luật vật lý](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Bnh_lu%E1%BA%ADt_v%E1%BA%ADt_l%C3%BD). Những sự kiện thấy được UFO chỉ xảy ra tức thời cho nên cũng làm hạn chế cơ hội để thực hiện lại những thử nghiệm cần thiết bằng phương pháp khoa học. Việc những giả thuyết về UFO được chấp nhận bởi một cộng đồng khoa học lớn hơn còn bị cản trở bởi những tin đồn thất thiệt xoay quanh nền văn hóa UFO.
### Cryptid[
[sửa](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&veaction=edit§ion=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&action=edit§ion=5)]
Một
[cryptid](/w/index.php?title=Cryptid&action=edit&redlink=1) là một sinh vật không được khoa học xác nhận sự tồn tại. Những nghiên cứu về những sinh vật này gọi là [cryptozoology](/w/index.php?title=Cryptozoology&action=edit&redlink=1). Những người nghiên cứu sự tồn tại của cryptids được gọi là [cryptozoologists](/w/index.php?title=Cryptozoologists&action=edit&redlink=1). Cryptids đã được nhìn thấy và ghi chép trong nhiều thế kỷ. Hiện có hàng trăm sinh vật được cho là tồn tại ngày nay. Một số cryptids phổ biến là [Bigfoot](/wiki/Bigfoot), [quái vật hồ Loch Ness](/wiki/Qu%C3%A1i_v%E1%BA%ADt_h%E1%BB%93_Loch_Ness), [người sói](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_s%C3%B3i) và chupacabra.
#### Những cryptid nổi tiếng[
[sửa](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&veaction=edit§ion=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&action=edit§ion=6)] ** có lẽ là cryptid nổi tiếng nhất, được trông thấy lần đầu tiên trong thế kỷ 19. Sinh vật này được mô tả là cao gần tám feet với bộ lông dày màu nâu, bao phủ toàn bộ cơ thể của nó. Bigfoot "thường bị phát hiện trong khu vực Bigfoot** [Tây Bắc Thái Bình Dương](/wiki/T%C3%A2y_B%E1%BA%AFc_Th%C3%A1i_B%C3%ACnh_D%C6%B0%C6%A1ng)của [Mỹ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3)(trong vùng thuộc các bang [Washington](/wiki/Washington_(ti%E1%BB%83u_bang)), [Oregon](/wiki/Oregon)và phần phía Bắc của [California](/wiki/California)) và cũng được tìm thấy trong những môi trường sống tương tự như ở miền Tây Canada, hoặc có thể tới tận phía bắc như Alaska. Các sinh vật này thường được nhìn thấy theo nhóm cá thể gia đình, và dường như chúng tuân theo các quy tắc ghép đôi của con người: một cá thể đực và một cá thể cái ở với nhau để nuôi dưỡng con của chúng. Chúng sử dụng công cụ thô sơ hơn so với các sinh vật đồng nhánh, không mặc quần áo, và không thể nói, dù những tiếng hú của chúng có thể được coi là ngôn ngữ của Bigfoot ". Có nhiều giả thuyết khác nhau xung quanh những bí ẩn về Bigfoot. Nhiều người đã dành trọn cuộc sống của họ để tìm sinh vật này. Bigfoot, đôi khi được gọi là [[17]](#cite_note-NA_Bigfoot-17) *Sasquatch*, là một trong những bí ẩn lớn nhất thế giới. ** - một cryptid nổi tiếng, được trông thấy lần đầu tiên ở Scotland trong những năm 1930. Nessie, tên thường gọi của nó, được mô tả là "có cơ thể đen bóng hơi ngả sắc xám, dài khoảng 20 Quái vật hồ Loch Ness** [feet](/wiki/Foot). Sinh vật này có cơ thể giống hình rắn và đầu giống ngựa. Nessie có kích thước của một con rắn biển trung bình, nhưng nó sinh sống trong hồ nước ngọt lớn nhất [[18]](#cite_note-NA_Nessie-18) [Scotland](/wiki/Scotland)thay vì đại dương. Các chuyên gia cung cấp rất nhiều những cách giải thích khác nhau, một trong những cách giải thích đó là Nessie thực chất là một [[18]](#cite_note-NA_Nessie-18) **(** [Zeuglodon](/wiki/Basilosaurus) [danh pháp khoa học](/wiki/Danh_ph%C3%A1p)của một chi [cá voi](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_voi)sống từ 40 tới 34 triệu năm trước trong [thế Eocen](/wiki/Th%E1%BA%BF_Eocen)muộn) dựa trên thực tế Nessie đã nhiều lần bị trông thấy có sừng. Ý tưởng Nessie có sừng có vẻ rất vô lý, nhưng nó sẽ có lý nếu như thực sự Nessie là [[19]](#cite_note-TPBDB-19) **, một con cá voi nguyên thủy vì** [Zeuglodon](/wiki/Basilosaurus) **rất giống với loài động vật guốc chẵn ăn thịt (** [Zeuglodon](/wiki/Basilosaurus) [Mesonychia](/wiki/Mesonychia)), mà loài động vật này thường có sừng. Dù sự tồn tại của Nessie vẫn còn nằm trong vòng tranh cãi, nhưng những báo cáo về việc nhìn thấy Nessie vẫn tiếp tục thu hút sự chú ý của các [[18]](#cite_note-NA_Nessie-18) [cryptozoologist](/w/index.php?title=Cryptozoologist&action=edit&redlink=1)ngày nay, như nó đã làm 40 năm về trước. ** trong văn hóa dân gian là những người bình thường đôi khi bị biến thành sói. Do người sói thường được cho là một hiện tượng siêu nhiên, họ hiếm khi được nghiên cứu bởi những người làm việc trong lãnh vực Người sói** [cryptozoology](/w/index.php?title=Cryptozoology&action=edit&redlink=1), vì xét cho cùng, mục đích của các [cryptozoologist](/w/index.php?title=Cryptozoologist&action=edit&redlink=1)là phát hiện một chủng loài động vật mới được chấp thuận bởi các cơ sở khoa học chính thống chứ không phải làm tái sinh những quái thú huyền thoại, mà người sói nghiêng về khía cạnh huyền thoại hơn hơn là thực tế. Tuy nhiên, các cryptozoologist không hoàn toàn sẵn sàng để loại trừ chúng ra. Người sói, cũng gọi là [[20]](#cite_note-NA_Werewolves-20) [Lycon](/w/index.php?title=Lycon&action=edit&redlink=1), đã được phát hiện trên khắp thế giới trong nhiều thế kỷ, thậm chí có rất nhiều ấn phẩm văn hóa (sách báo, phim ảnh...) về sinh vật này và huyền thoại xung quanh chúng. Huyền thoại cho rằng người sói là những người đàn ông hoặc đàn bà có khả năng tự biến mình thành một sinh vật tương tự sói. Chúng biến hình trong những đêm trăng tròn, và chỉ có thể bị giết bởi vũ khí từ bạc như một viên đạn, một con dao... bạc. Những cryptozoologist chuyên nghiệp lại đưa ra vài cách giải thích khác. "Một vài nhà nghiên cứu cho rằng những lần nhìn thấy người sói có thể là chúng ta đang nhìn thấy một chủng loài chó hoang chưa được phát hiện có trí tuệ rất phát triển đã tiến hóa thành động vật hai chân để rồi cuối cùng, chúng trở thành một phiên bản lai tạp giữa chó và người. Vài nhà nghiên cứu khác lại cố gắng để phân loại chúng thành một dạng đặc biệt của [[21]](#cite_note-21) [Bigfoot](/wiki/Bigfoot)với mõm dài, tai nhọn hoặc cho rằng những lần nhìn thấy người sói chẳng qua là do các nhân chứng đã quá hoảng loạn đến mức thần hồn nát thần tính, tự tưởng tượng thêm ra những đặc tính của người sói để gán cho một [Bigfoot](/wiki/Bigfoot)bình thường. Chỉ có một vài cryptozoologists nghĩ rằng người sói thực sự những người có thể biến hình con sói, bởi vì rất khó để nghĩ ra một lời giải thích hợp lý, mang tính khoa học và sinh học cho việc biến hình mà không nhắc đến hàng chục điểm vô lý. Những nhà nghiên cứu khác tin vào việc biến hình có xu hướng gán cho sức mạnh này là của người ngoài hành tinh bằng mọi giá, hoặc bằng cách nói rằng người sói thực sự là người ngoài hành tinh giả mạo làm con người, hoặc bằng cách nói rằng người sói là kết quả thí nghiệm của người ngoài hành tinh trên con người. " [[20]](#cite_note-NA_Werewolves-20)
## Nghiên cứu về siêu linh[
[sửa](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&veaction=edit§ion=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&action=edit§ion=7)]
Việc tiếp cận siêu linh từ góc độ nghiên cứu thường gặp rất nhiều khó khăn vì thiếu bằng chứng vật lý có thể chấp nhận được ở hầu hết các hiện tượng huyền bí. Theo định nghĩa, sự huyền bí không phù hợp với những khả năng thông thường của tự nhiên. Vì vậy, không thể chứng thực một
[hiện tượng](/wiki/Hi%E1%BB%87n_t%C6%B0%E1%BB%A3ng) là siêu linh bằng cách sử dụng [phương pháp khoa học](/wiki/Ph%C6%B0%C6%A1ng_ph%C3%A1p_khoa_h%E1%BB%8Dc), bởi vì nếu điều này có thể thực hiện thì siêu linh sẽ không còn phù hợp với [định nghĩa](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Bnh_ngh%C4%A9a) về chính nó. Mặc dù có sự mâu thuẫn này, các nghiên cứu về siêu linh vẫn được thực hiện thường kỳ bởi các nhà nghiên cứu từ nhiều lãnh vực khác nhau. Một số nhà nghiên cứu chỉ đơn giản là nghiên cứu về những đức tin đối với siêu linh chứ không chú ý đến việc những hiện tượng có tồn tại một cách khách quan hay không. Phần này đề cập đến các cách tiếp cận siêu linh khác nhau: từ giai thoại, thử nghiệm, phương pháp tiếp cận bằng cách tham gia và quan sát, và cách tiếp cận theo kiểu [hoài nghi](/w/index.php?title=Ch%E1%BB%A7_ngh%C4%A9a_khoa_h%E1%BB%8Dc_ho%C3%A0i_nghi&action=edit&redlink=1).
### Tiếp cận từ giai thoại[
[sửa](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&veaction=edit§ion=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&action=edit§ion=8)]
Cách tiếp cận siêu linh từ giai thoại liên quan đến bộ sưu tập các câu chuyện kể về những điều huyền bí.
[Charles Fort](/wiki/Charles_Fort) (1874-1932) có lẽ là nhà sưu tập những giai thoại huyền bí nổi tiếng nhất. Fort được cho là đã biên soạn 40.000 ghi chép dựa trên những kinh nghiệm siêu linh không thể giải thích được, mặc dù không có nghi vấn gì thêm với những kinh nghiệm này. Những ghi chép này đến từ những gì ông gọi là "tập tục chính thống của khoa học", sự kiện kỳ lạ ban đầu được nhiều tạp chí và tờ báo đăng tải như tờ [The Times](/wiki/The_Times) và tạp chí khoa học như *Scientific American, Nature and Science*. Từ những nghiên cứu này Fort đã viết bảy cuốn sách, mặc dù chỉ có bốn cuốn còn tồn tại đó là: *The Book of the Damned* (1919), *New Lands* (1923), *Lo!* (1931) và *Wild Talents* (1932); có một cuốn sách được viết giữa cuốn *New Lands* và *Lo!* nhưng nó đã bị bỏ ngang và được gộp vào *Lo!*.
Các sự kiện được báo cáo mà ông đã thu thập bao gồm hiện tượng
[viễn tải](/w/index.php?title=Vi%E1%BB%85n_t%E1%BA%A3i&action=edit&redlink=1) (teleportation) (một thuật ngữ do Fort tạo ra và đưa uy tín của ông lên cao); những sự kiện ma quỷ ( [poltergeist](/w/index.php?title=Poltergeist&action=edit&redlink=1)); [vòng tròn trên cánh đồng](/wiki/V%C3%B2ng_tr%C3%B2n_tr%C3%AAn_c%C3%A1nh_%C4%91%E1%BB%93ng); những tiếng ồn và tiếng nổ không thể giải thích được; [tự phát cháy](/w/index.php?title=T%E1%BB%B1_ph%C3%A1t_ch%C3%A1y&action=edit&redlink=1); [tự bay lên](/w/index.php?title=T%E1%BB%B1_bay_l%C3%AAn&action=edit&redlink=1); [sét hòn](/wiki/S%C3%A9t_h%C3%B2n) (một thuật ngữ được Fort sử dụng một cách rõ ràng); [vật thể bay không xác định](/wiki/V%E1%BA%ADt_th%E1%BB%83_bay_kh%C3%B4ng_x%C3%A1c_%C4%91%E1%BB%8Bnh); sự xuất hiện và biến mất một cách bí ẩn; bánh xe ánh sáng khổng lồ trong đại dương; những con vật to lớn bất thường. Có lẽ ông cũng là người đầu tiên giải thích những sự kiện xuất hiện và mất tích một cách kỳ quái bằng giả thuyết người ngoài hành tinh bắt cóc, và cũng là người đề xuất đầu tiên các giả thuyết về người ngoài Trái Đất.
Fort được coi là cha đẻ của chủ nghĩa huyền bí hiện đại chuyên nghiên cứu về các hiện tượng siêu linh.
Tạp chí
[Fortean Times](/w/index.php?title=Fortean_Times&action=edit&redlink=1) vẫn tiếp tục sử dụng phương pháp tiếp cận của Fort Charles để thường xuyên đăng tải các giai thoại huyền bí.
Bộ sưu tập giai thoại này không có khả năng tái tạo lại những bằng chứng bằng thực nghiệm và cũng không tuân theo phương pháp điều tra khoa học. Cách tiếp cận siêu linh thông qua giai thoại không phải là một phương pháp tiếp cận khoa học bởi vì nó phụ thuộc vào việc xác minh sự tín nhiệm đối với bên trình bày các bằng chứng. Tuy nhiên, nó là một phương pháp phổ biến để tiếp cận các hiện tượng huyền bí.
### Cận tâm lý học[
[sửa](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&veaction=edit§ion=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&action=edit§ion=9)] ![ ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a9/Ganzfeld.jpg/150px-Ganzfeld.jpg)
![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a9/Ganzfeld.jpg/150px-Ganzfeld.jpg)
[thí nghiêm ganzfeld](/w/index.php?title=Th%C3%AD_nghi%C3%AAm_ganzfeld&action=edit&redlink=1), thí nghiệm này được các nhà đề xướng nói là nó có thể cho thấy những bằng chứng về [thần giao cách cảm](/wiki/Th%E1%BA%A7n_giao_c%C3%A1ch_c%E1%BA%A3m).
Những điều tra thực nghiệm về siêu linh đã được các nhà
[cận tâm lý học](/w/index.php?title=C%E1%BA%ADn_t%C3%A2m_l%C3%BD_h%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1) tiến hành. Mặc dù cận tâm lý học đã bắt nguồn từ những nghiên cứu trước đó nữa, nhưng nó bắt đầu tiếp cận theo phương pháp thực nghiệm trong những năm 1930 dưới sự hướng dẫn của [J.B Rhine](/w/index.php?title=Joseph_Banks_Rhine&action=edit&redlink=1) (1895 - 1980). Rhine phổ biến một hệ phương pháp mà hiện nay đã nổi tiếng bằng cách thực hiện những thí nghiệm đoán bài hoặc lắc [13] [súc sắc](/wiki/X%C3%BAc_x%E1%BA%AFc)trong phòng thí nghiệm với hi vọng tìm được một mẫu thống kê có thể chấp nhận được về các trường hợp [ngoại cảm](/wiki/Ngo%E1%BA%A1i_c%E1%BA%A3m). [[13]](#cite_note-EncyOccult-13)
Năm 1957,
[hiệp hội cận tâm lý học](/w/index.php?title=Hi%E1%BB%87p_h%E1%BB%99i_c%E1%BA%ADn_t%C3%A2m_l%C3%BD_h%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1) được thành lập. Năm 1969, họ xác nhập vào *Hiệp hội vì sự tiến bộ của khoa học Hoa Kỳ*. Sự liên kết đó cùng với một sự cởi mở chung đối với những hiện tượng tâm linh và huyền bí trong những năm 1970, đã dẫn đến gia tăng những nghiên cứu về cận tâm lý học suốt một thập kỷ. Trong thời gian này, các tổ chức đáng chú ý khác cũng được hình thành, bao gồm Học viện Cận tâm lý và Y học (1970), viện Cận khoa học (1971), Viện nghiên cứu [13] [Tôn giáo](/wiki/T%C3%B4n_gi%C3%A1o)và [Tâm linh](/wiki/T%C3%A2m_linh), học viện Khoa học lý trí (1973), và hiệp hội nghiên cứu quốc tế Kirlian (1975). Những nhóm này thực hiện các thí nghiệm trên đối tượng huyền bí theo những mức độ khác nhau. Nghiên cứu về cận tâm lý học cũng đã được tiến hành tại viện nghiên cứu [Stanford](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_Stanford)trong thời gian này. [[13]](#cite_note-EncyOccult-13)
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&veaction=edit§ion=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&action=edit§ion=10)]
- ^
**a** **ă** [“Paranormal”](http://dictionary.reference.com/browse/paranormal). *.* [Dictionary.com](/w/index.php?title=Dictionary.com&action=edit&redlink=1) [Ask.com](/w/index.php?title=Ask.com&action=edit&redlink=1). [^](#cite_ref-2) [“Paranormal”](http://www.merriam-webster.com/dictionary/paranormal). *.* [Merriam-Webster Dictionary](/w/index.php?title=Merriam-Webster_Dictionary&action=edit&redlink=1) [Merriam-Webster](/w/index.php?title=Merriam-Webster&action=edit&redlink=1). [^](#cite_ref-def_3-0) [“Paranormal”](http://www.thefreedictionary.com/paranormal). *The Free Dictionary*. Truy cập ngày 3 tháng 2 năm 2008. **Orapello, Christopher.** [^](#cite_ref-4) [“What does 'Paranormal' mean?”](http://www.midatlanticparanormalresearch.com/articles/whatdoesparanormalmean.htm). Mid-Atlantic Paranormal Research. Truy cập ngày 23 tháng 11 năm 2008. [^](#cite_ref-5) [http://www.mnsu.edu/astro/skipp/Honors201.04.syllabus.S07.pdf](http://www.mnsu.edu/astro/skipp/Honors201.04.syllabus.S07.pdf)Pseudoscience and the Paranormal, A Critical Evaluation **Pages 1 and 9, Jaffé, Aniela,** [^](#cite_ref-6) *Apparitions and Precognition: A Study from the Point of View of C.G. Jung's Analytical Psychology*, University Books (1963), hardcover, 214 pages [^](#cite_ref-nsf_7-0) [Belief in the Paranormal or Pseudoscience](http://www.nsf.gov/statistics/seind00/access/c8/c8s5.htm) [^](#cite_ref-8) [“paranormal very strange and not able to be explained by what scientists know about nature and the world”](http://www.merriam-webster.com/dictionary/paranormal). Truy cập 28 tháng 9 năm 2015. **"Paranormal" in Dictionary.com** [^](#cite_ref-9) [http://dictionary.reference.com/browse/paranormal](http://dictionary.reference.com/browse/paranormal) [^](#cite_ref-glossary_10-0) [Glossary, The Journal of Parapsychology](http://www.findarticles.com/p/articles/mi_m2320/is_1_68/ai_n13699208/pg_4), [Parapsychological Association](/w/index.php?title=Parapsychological_Association&action=edit&redlink=1), accessed ngày 5 tháng 8 năm 2006 [^](#cite_ref-parasych_11-0) [http://www.parapsych.org/glossary_e_k.html#g](http://www.parapsych.org/glossary_e_k.html#g)Parapsychological Association, glossary of key words frequently used in parapsychology, Retrieved ngày 13 tháng 12 năm 2006 [^](#cite_ref-thefreedictionary_12-0) [http://www.thefreedictionary.com/ghost](http://www.thefreedictionary.com/ghost)Retrieved ngày 13 tháng 12 năm 2006
- ^
**a** **ă** **â** **b** **c** **d** **đ** **e** [Encyclopedia of Occultism & Parapsychology edited by J. Gordon Melton Gale Research,](#cite_ref-EncyOccult_13-8) **ê** [ISBN 0-8103-5487-X](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/081035487X) [^](#cite_ref-14) [^](#cite_ref-15) [NASA Scientists To Discuss Search For Extraterrestrial Life](http://www.spacedaily.com/news/life-03zzt.html), Space Daily, Dec 11, 2003 [^](#cite_ref-16) [How SETI Works](http://www.howstuffworks.com/seti.htm), HowStuffWorks.com, Accessed ngày 4 tháng 7 năm 2007 [^](#cite_ref-NA_Bigfoot_17-0) [Bigfoot](http://www.newanimal.org/bigfoot.htm), The Cryptid Zoo
- ^
**a** **ă** **â** [Nessie](http://www.newanimal.org/nessie.htm), The Cryptid Zoo [^](#cite_ref-TPBDB_19-0) [“Basilosaurus”](http://paleodb.org/cgi-bin/bridge.pl?action=checkTaxonInfo&taxon_no=36681&is_real_user=1). The Paleobiology Database. Truy cập ngày 25 tháng 5 năm 2009.
- ^
**a** **ă** [Werewolves](http://www.newanimal.org/werewolves.htm), The Cryptid Zoo **Browne, Sylvia, and Lindsay Harrison. Phenomenon; Everything You Need to Know About the Paranormal. New York City: Dutton, 2005. 317. Print.** [^](#cite_ref-21)
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&veaction=edit§ion=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_linh&action=edit§ion=11)]
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|[HouseofHaunt.com is a site that looks are various paranormal acitivities to help people decide whats myth or not.](http://www.houseofhaunt.com) [Ghost Hunt Events let you experience the paranormal first hand.](http://www.ghosthuntevents.co.uk) [CPINZ are a science based paranormal investigation team who have alot of resources on cryptids and haunted locations around the world.](http://www.paranormalinvestigators.org.nz) [Siêu linh](http://www.dmoz.org//Society/Paranormal//)trên trang [Open Directory Project](/w/index.php?title=Open_Directory_Project&action=edit&redlink=1)

P3P: CP="This is not a P3P policy! See https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:CentralAutoLogin/P3P for more info."

X-Cache-Status: hit

Set-Cookie: GeoIP=US:VA:Ashburn:39.05:-77.47:v4; Path=/; secure; Domain=.wikipedia.org

X-Cache: cp1054 hit/1, cp1054 miss

Via: 1.1 varnish-v4, 1.1 varnish-v4

X-UA-Compatible: IE=Edge

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

Vary: Accept-Encoding,Cookie,Authorization

Content-Language: vi

Link: </static/images/project-logos/viwiki.png>;rel=preload;as=image;media=not all and (min-resolution: 1.5dppx),</static/images/project-logos/viwiki-1.5x.png>;rel=preload;as=image;media=(min-resolution: 1.5dppx) and (max-resolution: 1.999999dppx),</static/images/project-logos/viwiki-2x.png>;rel=preload;as=image;media=(min-resolution: 2dppx)


text: em đang gặp 1 em kia forte báo lỗi p0108 áp suất khí nạp. Nhưng khi thay rồi nó vẫn không hết lỗi.máy có hiện tượng rung giật. Lúc mới khởi động thì nổ ngon nghẻ.nhưng để nổ tầm 5 đến 10p là có hiện tượng giật khi ở chế độ không tải,các bác giúp em với

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

Vary: Accept-Encoding,User-Agent

Set-Cookie: xf_session=1d29be377dfdde4746c0d409f477c905; path=/; secure; httponly


text: sdsn-amazonia

markdown: sdsn-amazonia

Pragma: no-cache

Cache-Control: no-cache

Vary: User-Agent

Content-Language: en