text:
Địa chỉ: 102H Nguyễn Xuân Khoát - P. Tân Thành - Q. Tân Phú - TP. Hồ Chí Minh
ĐT: 08 62678195 - Fax: 08 62679843
Website: tinthinh.vn Email: nhuaduong@tinthinh.vn
Tài Liệu
Ảnh hưởng của các đặc tính nhựa đường trong ứng dụng thi công cầu đường.
Ảnh hưởng của các đặc tính nhựa đường trong ứng dụng thi công cầu đường.
Ảnh hưởng của các đặc tính của nhựa đường
đối với đặc điểm kỹ thuật trong ứng dụng thi công
Các đặc điểm kỹ thuật của hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu chịu ảnh hưởng lớn của đặc tính lưu biến (hay cơ học) và một phần của thành phần hóa học của nhựa đường. Tuy nhiên, khi hỗn hợp đã được thi công thành mặt đường thì yếu tố thành phần hóa học của nhựa đường lại đặc biệt quan trọng vì yếu tố này ảnh hưởng tới tốc độ oxy hóa của con đường, qua đó nó quyết định thời gian nhựa đường bị các phương tiện giao thông bào mòn khỏi mặt đường dài hay ngắn. Ngược lại, các yếu tố này lại bị tác động bởi sự thay đổi các đặc tính của nhựa đường do ảnh hưởng của không khí, nhiệt độ và nước. Tất nhiên có nhiều yếu tố khác tác động đến đặc tính của nhựa đường, bao gồm cả bản chất của cốt liệu, thành phần của hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu, tỷ lệ nhựa đường trong hỗn hợp (nghĩa là độ dày của lớp nhựa đường phủ trên bề mặt cốt liệu), độ chặt khi đầm nén mặt đường…tất cả những yếu tố trên ảnh hưởng đến tốc độ bền của con đường trong tương lai.
Nhựa đường là vật liệu có tính nhớt - đàn hồi và đặc tính của chúng biến động từ thuần nhớt đến đàn hồi phụ thuộc vào thời gian chịu tải và nhiệt độ. Trong quá trình trộn và đầm nến hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu, và khi hỗn hợp đã được thi công thành mặt đường và được đưa vào sử dụng ở những vùng khí hậu nóng, đặc tính của nhựa đường có thể xem là nhớt, nhưng trong hầu hết các điều kiện làm việc nhựa đường biểu hiện tính đàn hồi - nhớt và các đặc tính của chúng có thể được diễn tả bằng môđun cứng.
Bảng 1 - Các yếu tố kỹ thuật với nhựa đường trong quá trình sử dụng và trên đường
1 Ảnh hưởng của các đặc tính của nhựa đường trong quá trình xây dựng
1.1 Trộn và vận chuyển
Trong quá trình trộn nhựa đường nóng phải được chuẩn bị sao cho đáp ứng mọi yêu cầu kỹ thuật để nhựa đường có thể bao phủ đều lên các hạt cốt liệu khoáng đã được sấy khô và rang nóng, trong điều kiện chu kỳ trộn xảy ra trong một thời gian tương đối ngắn (thường 30-40 giây) và điều này ảnh hưởng tới việc quyết định nhiệt độ thấp nhất. Yêu cầu khi trộn phải bảo đảm nhiệt độ đủ cao để nhựa đường phân bố đều và nhanh trên bề mặt cốt liệu, do đó phải cố gắng hết mức để giảm thiểu thời gian trộn ở nhiệt độ thấp nhất. Nhiệt độ trộn càng cao thì mức độ oxy hóa của lớp nhựa đường mỏng phủ trên bề mặt cốt liệu càng lớn.
Khi tăng nhiệt độ trộn thêm 5,50C đối với thời gian trộn tiêu chuẩn 30 giây, điểm hóa mềm của nhựa đường sẽ tăng thêm 10C. Do đó người ta phải quy định mức nhiệt độ tối thiểu và tối đa cho quá trình trộn. Nếu cốt liệu bị đun quá nóng có thể xảy ra hiện tượng nhựa đường sẽ bong khỏi cốt liệu trong thời gian bảo quản tại trạm trộn hay trên đường vận chuyển đến công trường và hiện tượng đó dẫn đến sự thay đổi hàm lượng nhựa đường trong hỗn hợp. Trong trường hợp này, bột khoáng có một chức năng quan trọng. Bởi vì nó được thêm vào hỗn hợp sau khi quá trình bao phủ cốt liệu đầy đủ đã hoàn tất, nó đóng vai trò ổn định hóa hay tăng độ nhớt của nhựa đường lên rõ rệt, làm giảm hiện tượng nhựa đường bị tách khỏi cốt liệu.
Kết hợp tất cả các yếu tố nêu trên, ta xác định được độ nhớt tối ưu của nhựa đường là 0,2 Pa.s (2 poise) trong quá trình trộn ở nhiệt độ trộn tiêu chuẩn. Thực tế đã chứng minh rằng nhiệt độ cần để đạt được một độ nhớt là 0,2 Pa.s có thể được ước tính bằng một cách đơn giản là cộng thêm 1100C vào nhiệt độ hóa mềm của nhựa đường. Một hạn chế của phương pháp này là chỉ số kim lún (PI) của nhựa đường không được xem xét tới. Có thể xác định một chính xác hơn bằng cách vẽ các điểm hóa mềm và kim lún biểu đồ số liệu thí nghiệm nhựa đường.
Khi hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu được rải trong điều kiện nhiệt độ môi trường thấp, hay nếu cần phải chuyển hỗn hợp trên một quãng đường dài, người ta thường tăng nhiệt độ trộn để bù cho hai yếu tố nói trên. Tuy nhiên, sự gia tăng nhiệt độ trộn sẽ thúc đẩy quá trình oxy hóa nhựa đường một cách đáng kể và sẽ làm tăng độ nhớt của nhựa đường. Nhưng nếu hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu được vận chuyển bằng xe thùng chở hàng kín, cách nhiệt tốt thì hao hụt nhiệt độ thảm chỉ ở mức không đáng kể, khoảng 20C/giờ.
1.2 Rải đường và lu lèn
Cho đến khi đổ hỗn hợp nhựa đường - cốt liêu vào máy rải, nhiệt độ của hỗn hợp đã giảm tới 200C so mới khi mới trộn xong, và khi hỗn hợp được rải thành thảm tại hiện trường nhiệt độ lại tiếp tục giảm đi nữa. Sự mất nhiệt phụ thuộc vào độ dày của lớp vật liệu, nhiệt độ môi trường thi công, tốc độ gió và nhiệt độ của lớp nền trải thảm. Hai yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng đến sự mất nhiệt của lớp vật liệu rải là tốc độ gió và độ dày thảm bêtông. Một khi thảm bêtông nhựa đường đã được rải trên nền đường nó phải đạt các yêu cầu kỹ thuật sau khi lu lèn mặt đường phải đạt được độ chặt thiết kế. Độ nhớt của nhựa đường thích hợp cho công tác lu lèn vào khoảng từ 5 Pa.s (50 poise) đến 30 Pa.s (300 poise). Nếu độ nhớt thấp hơn 5 Pa.s, hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu sẽ quá nhảo và ở nhiệt độ nhớt cao hơn 30 Pa.s hỗn hợp sẽ quá cứng, rất khó lu lèn chặt hơn được nữa. Nhiệt độ thấp nhất để lu lèn có thể được ước tính bằng cách cộng thêm 500C vào điểm hóa mềm của nhựa đường.
2. Ảnh hưởng của các đặc tính của nhựa đường đến các biểu hiện của hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu trong quá trình sử dụng
Sau khi hỗn hợp đã được sản xuất, rải và lu lèn, các biểu hiện của nó trong khi đường được sử dụng cũng phải được xem xét. Điều kiện quan trọng cho các đặc điểm kỹ thuật của hỗn hợp nhựa đường thường liên quan đến hoặc là nhiệt độ cao (30-600C) hoặc là nhiệt độ thấp trong quá trình sử dụng (<50C). Ở nhiệt độ cao thường xuất hiện tình trạng nhựa đường bị sụt lùi lên và làm mặt đường bị biến dạng. Ở nhiệt độ thấp thường xuất hiện tình trạng mặt đường bị nứt vỡ hoặc cốt liệu bị bong khỏi mặt đường.
2.1 Biểu hiện khi nhiệt độ sử dụng cao
2.1.1 Biến dạng vĩnh viễn
Về lý thuyết, sự biến dạng xuất hiện trên troàn bộ cấu trúc đường. Tuy nhiên vì hỗn hợp asphalt có độ dẫn nhiệt thấp, trong thực tế phần lớn sự biến dạng là sự biến dạng dẻo của lớp mặt. Hiện tượng biến dạng mặt đường xảy ra dưới tác động của cả tải trọng động và tải trọng tĩnh (xe chạy và xe đỗ), và đặc biệt dưới ứng suất trượt cao do xe phanh, tăng tốc hay quay đầu xe. Yếu tố cơ bản ảnh hưởng đến sự biến dạng dẻo là thành phần của hỗn hợp thi công mặt đường, nhưng độ nhớt của nhựa đường lại chi phối các biểu hiện của đường dưới tác dụng của tải trọng, nhiệt độ…Hiện tượng biến dạng dẻo xuất hiện rõ nhất khi nhiệt độ mặt đường cao, với mức 600C được cho là nhiệt độ tối đa. Ở nhiệt độ ảnh hưởng tích lũy là tải trọng lặp đi lặp lại trong khoảng thời gian ngắn sẽ được quyết định bởi độ nhớt của nhựa đường. Người ta ước tính rằng, trong cả mùa hè dài nóng bức ở vương quốc Anh vào năm 1976, mức độ biến dạng mặt đường bêtông asphalt do các vệt bánh xe tạo ra trên mặt đường cao gấp từ 2 đến 4 lần so với tỷ lệ biến dạng trung bình của mùa hè.
Tầm quan trọng của chỉ số kim lún (PI) của nhựa đường đã được kiểm chứng bằng một dự án thực nghiệm toàn diện trên đọan đường vượt Colnbrook. Nhiều loại nhựa đường có đặc tính lưu biến khác nhau đã được sử dụng sản xuất trong hỗn hợp bêtông asphalt rải lớp mặt đường, thi công theo phương pháp lu lèn nóng. Công việc ở một số phòng thí nghiệm đã chứng minh rằng sự biến dạng xuất hiện trong quá trình bánh xe lăn trên những đoạn đường thử nghiệm có thể dự đoán được bằng cách sử dụng thí nghiệm nén trượt bánh xe đồng trục không giới hạn. Đường cong tự biến (rào) của độ cứng hỗn hợp nhựa đường – cốt liệu (Smix) được vẽ để so sánh với độ cứng của nhựa đường (Sbit) có thể được dùng để so sánh cho các hỗn hợp nhựa đường – cốt liệu khác nhau và để dự đoán sự biến dạng tương đối của chúng, với giả thiết chúng phải chịu cùng một nhiệt độ và thời gian chịu tải trọng.
Hình dạng của đường cong tự biến đối với lớp mặt đường bê tông asphalt được lu nóng điển hình có chiều dài xắp xỉ nhau được biểu diễn bởi một đường thẳng có độ dốc là 0.25 như vậy:
Smix = K (Sbit)0,25
Với những hỗn hợp có giá trị Sbit là một tỷ số đã biết:
Tỉ số Smix = (Tỉ số Sbit)0,25
Với hỗn hợp nhựa đường trong các cấu trúc đường tương tự được giả định là cùng phải chịu một mật độ giao thông:
Sự biến dạng = K x 1/Smix
Với hai hỗn hợp nhựa đường có giá trị Smix là một tỷ số đã biết
Tỷ số biến dạng = 1/ Smix x tỷ số
Các đường quan hệ trên có thể được sử dụng để so sánh tác động của sự thay đổi độ kim lún của nhựa đường và / hoặc PI.
Bảng 2a - Ảnh hưởng của kim lún đến sự biến dạng tương đối của các hỗn hợp ở nhiệt độ 400C
Bảng 2b - Ảnh hưởng của chỉ số kim lún đến biến dạng tương đối của hỗn hợp ở 400C
Các tính toán đã được thực hiện theo các nguyên tắc nêu trên cho thấy nếu độ biến dạng của một hỗn hợp bêtông asphalt sản xuất với nhựa đường 50 pen được coi là một đơn vị chuẩn, thì một hỗn hợp được sản xuất sử dụng nhựa đường 30 pen được giả định là cùng chịu một nhiệt độ và tải trọng như nhau sẽ biến dạng bằng 0,75 đơn vị. Gỉa thiết rằng thời gian chịu tải trọng để xác định độ cứng và độ nhớt là như nhau. Ngược lại nếu sử dụng một nhựa đường 100 pen, sẽ xuất hiện một sự biến dạng là 1,5 đơn vị (xem bảng 2a). Rõ ràng việc sử dụng nhựa đường cứng hơn không cải thiện được bao nhiêu tình trạng biến dạng mặt đường.
Tăng chỉ số kim lún PI của nhựa đường sẽ nâng cao rõ rệt khả năng chống biến dạng mặt đường. Ví dụ: ở nhiệt độ t =400C, một loại nhựa đường thứ nhất có độ kim lún là 40 và PI là -0,5, độ nhớt là 4Î104 Pa.s trong khi đó một loại nhựa đường thứ hai có cùng độ loại kim lún nhưng lại có chỉ số kim lún PI là +2 và có độ nhớt là 6Î105 Pa.s ở cùng nhiệt độ 400C. Điều này mang lại cho độ nhớt và độ cứng của hai loại nhựa đường nói trên một thừa số là 15. Như vậy sử dụng một lực là hơn 0,25 thì sẽ làm tăng lên gần 2 đơn vị độ cứng của hỗn hợp. Điều đó có nghĩa là, mức độ biến dạng do tải trọng của một hỗn hợp bêtông asphalt sản xuất từ một nhựa đường có PI là +2 sẽ chỉ bằng một nửa mức độ biến dạng của hỗn hợp bêtông asphalt sản xuất từ một nhựa đừơng tiêu chuẩn (bảng 2b).
Mối quan hệ tương hỗ giữa các đặc tính của nhựa đường với cả thí nghiệm về sự hình thành vệt lún bánh xe và thí nghiệm Marshall cho thấy một mối tương quan lỏng lẻo giữa độ kim lún của nhựa đường và tính ổn định Marshall và sự biến dạng trong thí nghiệm vệt lún bánh xe. Cứ tăng điểm hóa mềm của nhựa đường lên 50C thì tính ổn định Marshall được tăng lên hơn 1,3 kN và mức độ gia tăng của độ sâu vệt bánh xe giảm đi khoảng một nửa.
2.1.2 Hiện tượng nhựa đường sùi lên mặt đường
Hiện tượng nhựa đường sùi lên mặt đường xuất hiện do áp lực của xe cộ đi lại, tải trọng giao ép xuống đường làm giảm các khoảng rỗng trong khối bêtông asphalt và cuối làm nhựa đường chảy ra bề mặt đường. Tình trạng này sẽ xảy ra tồi tệ hơn nếu hàm lượng nhựa đường trong hỗn hợp quá cao hay độ rỗng trong khối bêtông asphalt quá thấp. Hiện tượng nhựa đường nổi lên mặt đường, bị các phương tiện giao thông bóc đi làm cho mặt đường nhẵn bong, trơn trượt trong điều kiện thời tiết ẩm ướt. Hiện tượng này thường xuất hiện ở hầu hết các tuyến đường có nhiệt độ cao, như vậy việc giới hạn điểm mềm hay độ nhớt của nhựa đường ở 600C sẽ hạn chế được hiện tượng này.
2.2 Các biểu hiện của nhựa đường trên mặt đường ở nhiệt độ hoạt động thấp
Tình trạng mặt đường bị hỏng do nhiệt độ thấp liên quan đến sự gãy vỡ của lớp bêtông asphalt mặt đường và tình trạng bong cốt liệu mặt đường. Một công trình nghiên cứu chuyên sâu về lưu biến học và tình trạng nứt gãy nhựa đường và hỗn hợp nhựa đường đã cho thấy biểu hiện nứt gãy có liên quan trực tiếp đến môđun độ cứng của chúng.
2.2.1 Hiện tượng nứt
Một hỗn hợp bêtông asphalt sẽ nứt khi ứng suất được lặp đi lặp lại, do sự biến dạng gây ra bởi phương tiện giao thông hoặc do sự thay đổi nhiệt độ vượt qua giới hạn chịu mỏi hay chịu vỡ của hỗn hợp. Ở nhiều nước, các điều kiện khắc nghiệt như vậy thường xuyên xuất hiện vào thời điểm nhiệt độ môi trường tăng lên 00C một chút sau một theo một thời gian dài ở dưới điểm đóng băng. Dưới những điều kiện như vậy, độ ổn định của đất nền bị giảm đi rõ rệt tạo ra một sức căng lớn trong kết cấu bêtông asphalt, cộng với tải trọng giao thông nên tạo ra nguy cơ nứt đường. Hiện tượng này thường được gọi một cách nôm na là “hiện tượng nứt đường mùa xuân”.
2.2.2 Hiện tượng nứt do nhiệt độ thấp
Trong quá trình nguội dần sau khi được rải và lu lèn, hỗn hợp asphalt sẽ co uốn nhiều, tuy nhiên trong tổng thể cấu trúc một con đường được lu lèn và thiết kế tốt bản thân con đường không thể nở ra về chiều dài. Khi ứng suất tăng do nhiệt hình thành cùng với ứng suất gây ra do giao thông, có thể vượt qua mức chịu vỡ của asphalt dẫn đến hiện tượng nứt gãy do nhiệt. Đây là vấn đề đặc thù ở Trung-Tây của Bắc Mỹ, Canada và ở Siberi với nhiệt độ có thể có thể xuống tới -400C.
Từ các đặc tính vỡ, độ cứng của cả nhựa đường và hỗn hợp bêtông asphalt người ta có thể dự tính được các điều kiện trong đó hiện tượng vỡ do nhiệt có khả năng xảy ra để áp dụng các biện pháp giảm ứng suất. Các nghiên cứu trong phòng thí nghiệm đã cho thấy nhiệt độ tạo ra hiện tượng nứt có liên quan đến độ cứng ở nhiệt độ thấp của nhựa đường. Nhựa đường ít mẫn cảm với nhiệt độ, có nghĩa là có chỉ số PI cao, có thể giảm thiểu tình trạng “nứt” do nhiệt độ thấp. Nhựa đường mềm có thể cải thiện được tình hình, xong việc sử dụng nhựa đường mềm lại bị hạn chế do không đáp ứng được các tiêu chuẩn kỹ thuật ở nhiệt độ hoạt động cao. Qua các thí nghiệm đối với các phẩm cấp nhựa đường hiện được sử dụng ở Vương Quốc Anh cho thấy các nhựa đường loại này sẽ bị nứt vỡ ở nhiệt độ -300C, như vậy lý thuyết ở Vương Quốc Anh đường bộ sẽ không bị nứt gãy do nhiệt độ thấp. Cho đến gần đây ở Vương Quốc Anh đã xuất hiện hiện tượng đường bêtông asphalt bị nứt gãy ở nhiệt độ thấp, tuy với quy mô nhỏ. Tuy vậy, các cuộc điều tra trên con đường ôtô M4 ở Bershire đã tìm ra hiện tượng nứt mà ban đầu ở trên bề mặt đường rồi tiến sâu xuống qua các lớp nhựa đường. Người ta đã đưa ra giả thuyết rằng sự thay đổi nhiệt ban ngày và nhiệt đột thấp trong suốt mùa đông là nhân tố phụ thêm vào sự hình thành và phát triển các vết nứt.
2.2.3 Hiện tượng nứt liên quan đến tải trọng
Khi có một tải trọng đè lên mặt đường bêtông asphalt, một ứng suất căng và sự biến dạng bắt đầu xuất hiện ở mặt dưới các lớp liên kết nhựa đường. Nếu cấu trúc đường không phù hợp với tải trọng đè lên mặt đường hay các đặc điểm của nền đường bị thay đổi do ngấm nước, sự căng kéo vượt qua khả năng chịu tải của vật liệu, và hiện tượng nứt ở đáy lớp nhựa đường sẽ xảy ra. Tải trọng lặp đi lặp lại gây ra ứng suất kéo vượt “cường độ” kéo của hỗn hợp bêtông asphalt sẽ làm cho các vết nứt phát triển lên phía trên mặt đường, đây gọi là hiện tượng “vật liệu bị mỏi”.
2.2.4 Hiện tượng nứt dây chuyền
Người ta cho rằng hiện tượng nứt dây chuyền là kết quả của sự giãn nở do nhiệt độ gia tăng vào ban ngày và sự co uốn của các lớp bêtông ximăng nghèo làm nền đường.Sự co giãn nội tại trong khối vật liệu nền đường tạo ra sứt căng cường độ cao ngay trên các vết nứt hay tại các khe nối giữa các mẻ bêtông nền đường. Kết quả là một vết nứt hình thành trong nền đường và vết nứt đó truyền dần lên các lớp bêtông asphalt phía trên và lên tận mặt đường. Tuy nhiên, qua kiểm tra các vết nứt dây chuyền trên đường người ta đã phát hiện ra rằng các vết nứt cũng có thể được hình thành ngay trên mặt đường và ăn sâu xuống gặp các vết nứt ở tần nền đường bằng bêtông nghèo. Ngoài các ứng suất và tình trạng biến dạng do nhiệt gây ra, tải trọng do các phương tiện giao thông cũng tạo ra các xung lực theo phương thẳng đứng tại các điểm nối giữa các mẻ bêtông ximăng nghèo dưới nền đường, những xung lực này sẽ tạo ra ứng suất xé. Độ lớn của ứng suất xé này sẽ phụ thuộc vào độ dày của các lớp bêtông asphalt, độ dày lớp nền bằng bêtông ximăng nghèo, lớp đất nền và số khớp chèn giữa các tấm bêtông.
Nhìn chung, cường độ của ứng suất xé do tải trọng của các phương tiện giao thông gây ra quá nhỏ để tạo ra các vết nứt, nhưng nếu khớp chèn cơ học tại các vết nứt hiện bị hỏng, ứng suất xé có thể tăng lên và làm cho vết nứt đó lan nhanh thêm.
Một luận điểm thứ ba cho rằng các vết nứt ở trên mặt đường có thể do một sự kết hợp của tình trạng vật liệu bị co ngót do nhiệt độ thấp và sự uốn của mặt đường dưới điều kiện mùa đông lạnh giá. Dưới những điều kiện này bề mặt mặt đường làm bằng nhựa đường rất cứng và ít khả năng chịu đựng ứng suất kéo và sự biến dạng do co uốn nhiệt gây ra. Trong điều kiện thời tiết lạnh, các lớp vật liệu bên trên phải chịu độ thấp hơn các lớp bên dưới, và mức độ co ngót vật liệu khác nhau ở các lớp khác nhau làm cho khối vật liệu bị uốn cong tạo ra một ứng suất kéo ở bề mặt đường, mà lực kéo đó có thể làm nứt mặt đường, và vết nứt này sẽ ăn sâu xuống đến các vết nứt ở lớp bêtông ximăng nghèo làm nền đường.
2.2.5 Hiện tượng bong cốt liệu khỏi mặt đường
Bong cốt liệu khỏi mặt đường là hiện tượng các hạt cốt liệu không còn kết dính với nhựa đường và bị bong khỏi mặt đường. Hiện tượng này xảy ra khi có sự dịch chuyển đơn lẻ của từng hạt cốt liệu dưới hoạt động giao thông tích tụ lại đủ để tạo ra các ứng suất kéo hay sự biến dạng vượt qua cường độ chịu nứt gãy của nhựa đường. Bong cốt liệu hầu như chỉ xảy trong điều kiện nhiệt độ thấp và thời gian mặt đường và phải chịu tải ngắn khi độ cứng của nhựa đường cao. Bong cốt liệu cũng thường xảy ra khi trời mưa và có nước đọng trên mặt đường.
Các yếu tố đưa đến tinh trạng bong cốt liệu là hàm lượng nhựa đường trong bêtông asphalt thấp và mặt đường không đạt độ đầm chặt. Bong cốt liệu có thể do suy độ bám dính giữa cốt liệu và nhựa đường hoặc do lớp nhựa đường mỏng bám trên các hạt cốt liệu để liên kết chúng với nhau bị phá vỡ. Điều thứ nhất, tức là sự kết dính giữa nhựa đường và cốt liệu bị phá vỡ, sẽ không xảy ra nếu ta lựa chọn được cốt liệu phù hợp. Trong phần lớn các trường hợp mặt đường bị bong cốt liệu là do đầm lèn mặt đường không đủ độ chặt hoặc hàm lượng nhựa trong bêtông asphalt quá thấp. Việc ngay từ đầu chọn đúng phẩm cấp nhựa đường thích hợp có thể giúp ta xác định mức độ đầm lèn mặt đường, đặc biệt nếu hoạt động xây dựng đường phải thực hiện trong điều kiện thời tiết bất lợi và không đảm bảo được nhiệt độ đầm phù hợp. Độ kim lún của nhựa đường càng cao hay độ cứng của nhựa đường ở nhiệt độ thấp càng thấp thì khả năng loại trừ hiện tượng bong cốt liệu khỏi mặt đường càng lớn.
2.2.5.1 Bong cốt liệu mặt đường đá nhựa
Đối với hỗn hợp nhựa đường đá nhựa có 3 dạng bào mòn có thể xác định:
· Bong cốt liệu nhỏ: Đây là hiện tượng bong các hạt cốt liệu mịn trong khe hở trên mặt đường. Các vết bong vật liệu rất nhỏ, sau đó lại được làm kín lại dưới tác động của giao thông nên không gây tổn hại gì thêm.
· Bong cốt liệu thô: Nếu các khe hở do bong cốt liệu hạt nhỏ không được lấp đầy dưới tác động của tải trọng giao thông, hiện tượng tiếp theo sẽ là các hạt cốt liệu trên mặt đường không được chèn chặt với nhau đưa đến tình trạng bong cốt liệu thô trên mặt đường và mất lực kết dính bên trong do nước ngấm xuống. Nước làm hỏng sự liên kết bám dính giữa nhựa đường và cốt liệu dẫn đến bong nhựa đường. Sau đó, các hạt cốt liệu nhỏ và nước bị dồn nén trong các khe nứt của đường dưới tác dụng của tải trọng giao thông sẽ xói mòn các khe hở giữa các hạt cốt liệu thô và làm đường hỏng nặng thêm. Trong thực tế, hiện tượng này thậm chí còn làm sụp móng đường, phá vỡ sự liên kết trong kết cấu nhựa đường - cốt liệu và thường biểu hiện bằng các vết nứt trên mặt đường.
· Tình trạng bật cốt liệu thô: Bật cốt liệu thô khác với bong cốt liệu tại chỗ tải trọng giao thông làm bong tức thì các hạt cốt liệu lớn khỏi mặt đường mà trước đó chưa xảy ra tình trạng nhựa đường bị bong khỏi cốt liệu hoặc các hạt cốt liệu nhỏ bong khỏi mặt đường. Nếu tải trọng kéo của các phương tiện giao thông tạo ra lớn hơn ứng suất kéo gãy trong nhựa đường, sự kết dính giữa nhựa đường và các hạt cốt liệu sẽ bị phá vỡ đột ngột và các hạt cốt liệu thô sẽ bị tách ra khỏi mặt đường. Như vậy, hiện tượng bật cốt liệu thô phần lớn chỉ xảy ra ở nhiệt độ thấp và thời gian chịu tải trọng ngắn, khi độ cứng của nhựa đường cao.
Cuộc khảo sát nhấn mạnh đến các yếu tố sau, được coi là có tác động chủ yếu đến tình trạng bong cốt liệu đối với mặt đường đá nhựa chặt.
· Đầm lèn ban đầu không đủ chặt do:
Chiều dày trong các lớp kết cấu đường không đủ dày hoặc độ dày của một lớp không đều;
Các lớp nền không đủ chắc;
Hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu khi thi công có độ cứng quá cao.
Vì bất cứ lý do gì, nếu quá trình đầm lèn ban đầu không đủ độ chặt thiết kế sẽ làm cho nước có thể thấm xuống kết cấu đường và gây ra tình trạng mặt đường bị bong cốt liệu nặng nề như đã nói ở trên.
· Đầm lèn thứ cấp không đủ độ chặt do lưu lượng giao thông thấp.
Hiện tượng bong cốt liệu hạt nhỏ có thể được ngăn chặn nếu quá trình đầm lèn thứ cấp được thực hiện tốt với phương tiện giao thông đảm bảo. Tuy vậy, nếu quá trình đầm lèn thứ cấp không đủ chặt, hiện tượng bong cốt liệu hạt nhỏ có thể phát triển thành bong cốt liệu hạt thô.
Rải đường trong thời gian có mưa, thời tiết ẩm ướt thường dẫn đến tình trạng đầm lèn không đủ độ chặt, trừ khi công việc được thực hiện với một sự quan tâm tối đa.
Khi thi công đường trong thời tiết ẩm ướt, mưa nhiều, thời gian để đảm bảo đầm lèn có hiệu quả rất bị giới hạn. Với các lớp vật liệu mỏng thời gian đảm bảo lèn một cách thỏa đáng có thể chỉ vào khoảng 4 phút.
Các lớp asphalt mỏng được rải trên nền lạnh sẽ nguội đi rất nhanh, cứng rất nhanh trước khi đạt độ đầm lèn thỏa đáng. Hơn nữa, các lớp mỏng thường không đủ chiều sâu để các hạt cốt liệu được định hướng và lèn xuống một cách chắc chắn.
· Sử dụng hàm lượng nhựa đường thấp hơn nhựa đường cứng hơn:
Hàm lượng nhựa đường thấp và nhựa đường cứng hơn làm tăng độ cứng của hỗn hợp làm cho vật liệu khó đầm hơn, như vậy có thể làm gia tăng một cách đáng kể khả năng đầm lèn không đủ độ chặt thiết kế. Trong trường hợp cụ thể việc lựa chọn phẩm cấp nhựa đường có ảnh hưởng mạnh mẽ tới khả năng làm việc của hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu. Lựa chọn chính xác phẩm cấp nhựa đường là tối cần thiết, đặc biệt nếu việc thi công đường được thực hiện trong điều kiện thời tiết xấu.
Những thí nghiệm mô phỏng về vệt bánh xe lăn mài mòn mặt đường hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu và đá nhựa thi công nguội ở 00C, với việc sử dụng các phẩm cấp nhựa đường khác nhau đã cho thấy phẩm cấp nhựa đường phù hợp có ảnh hưởng quan trọng đến khả năng chống bào mòn. Lượng vật liệu bị bào mòn khỏi bề mặt tăng lên một cách đáng kể khi sử dụng các phẩm cấp nhựa đường cứng hơn, tức là độ biến dạng ở điểm vỡ giảm xuống. Một chi tiết rất thú vị là asphalt nguội cốt liệu mịn nhạy cảm đối với phẩm cấp nhựa đường hơn hỗn hợp đá nhựa đường.
2.2.5.2 Tình trạng bong cốt liệu đối với asphalt lu nóng rải mặt đường
Đối với hỗn hợp asphalt lu nóng có 3 dạng bong cốt liệu.
· Bong cốt liệu bề mặt đối với vữa asphalt
Cũng giống hỗn hợp đá nhựa, mặt đường phủ bằng vữa asphalt cũng gặp phải tình trạng bong cốt liệu. Một lượng nhỏ những hạt vật liệu mịn này bị bào mòn khỏi vữa asphalt trên mặt đường do áp lực của các phương tiện giao thông. Các khe nhỏ bị bong cốt liệu hạt nhỏ sau đó tự hàn lại dưới tác động của các phương tiện giao thông mà không có tác động xấu.
· Bong cốt liệu hạt thô với vữa asphalt
Đây là tình trạng mặt đường bị bào mòn nhựa đường giữa các hạt cốt liệu. Quá trình này liên quan đến sự bào mòn hỗn hợp vữa asphalt giữa các viên cốt liệu. Do sự kết dính giữa các hạt cốt liệu bị phá vỡ, chúng bị bong khỏi mặt đường. Mặc dù độ rỗng trung bình của lớp mặt đường là thỏa mãn, nhưng độ rỗng quá cao do các hạt cốt liệu lớn tạo ra đạt tới từ 5-10 mm là không thể chấp nhận được. Với độ rỗng lớn như vậy lớp vật liệu mặt đường có thể bị thấm không khí và nước và dễ bị bong cốt liệu sớm.
· Bong đá găm tạo nhám và bào mòn vữa asphalt
Để các hạt đá găm tráng nhựa đường có thể ăn sâu xuống lớp vữa nhựa đường trên mặt đường khoảng 1,5 mm, người ta rải đá găm tráng nhựa đường với mật độ khá dày. Điều đó không để tránh khỏi một phần nhỏ các đá găm tạo nhám này sẽ không được gắn chặt vào hỗn hợp asphalt , chúng sẽ bị bong ra trong ngày đầu xe lưu thông trên đường. Đây là những đặc điểm kỹ thuật đã được thừa nhận đối với loại vật liệu này, tới 5% đá găm tráng nhựa đường bị mất đi được xem là chấp nhận được.
Khi tỷ lệ tổn thất lớn xảy ra thì có thể do:
Do đặc điểm kỹ thuật của lớp vữa nhựa đường không phù hợp, các hạt đá găm tạo nhám không thể kết dính chặt với mặt đường;
Các hạt đá găm tạo nhám không thâm nhập đủ sâu xuống lớp vữa nhựa đường;
Độ bám dính giữa các hạt đá găm tráng nhựa đường và hỗn hợp asphalt không tốt.
Tình trạng các hạt đá găm tạo nhám không thâm nhập được sâu vào lớp mặt đường có thể do một hoặc nhiều lý do sau đây:
Hỗn hợp bêtông asphalt quá cứng;
Nhiệt độ của hỗn hợp asphalt quá thấp khi đầm nén;
Trong quá trình rải mặt đường hỗn hợp asphalt bị mất nhiệt quá sớm do thời tiết không thuận lợi;
Rải với mật độ quá dày các hạt đá găm tráng nhựa đường tạo nhám.
Công tác đầm nén không được thực hiện tốt.
Một phương pháp để xử lý tình trạng đá găm tạo nhám không gắn kết với mặt đường là làm nóng lại bề mặt đường bằng một thiết bị gia nhiệt bằng tia hồng ngoại. Khi mặt đường đã đạt nhiệt độ cần thiết, lu lại để đá găm thâm nhập sâu hơn xuống mặt đường. Nếu áp dụng một cách đúng kỹ thuật, phương pháp này sẽ không làm nhựa đường rắn hơn một cách đáng kể, ngoại trừ ở ngoài mặt đường.
Một phần đá găm tạo nhám bị bong khỏi mặt đường có thể do độ bám dính kém giữa đá găm tráng nhựa đường và lớp bêtông asphalt. Người ta đã phát hiện ra rằng màn nhựa đường trên bề mặt đá găm tạo nhám thể bị “cứng hóa” trong quá trình tồn chứa với khối lượng lớn ngay sau khi được sản xuất ra. Do đó màng nhựa đường trên mặt đá găm tạo nhám, không còn khả năng kết dính với hỗn hợp bêtông asphalt trong quá trình thi công. Có thể kiển tra độ bám dính của lớp màng nhựa đường tráng trên bề mặt đá găm bằng thí nghiệm cát nóng.
Khi đá găm tạo nhám bị bong ra khỏi mặt đường, lớp vữa asphalt phải chịu các tác động trực tiếp của các phương tiện giao thông. Kết quả là mặt đường bị bào mòn, xuống cấp nhanh chóng.
2.3 Ảnh hưởng của nhựa đường đến sự hình thành lớp nhám ở lớp mặt đường rải bằng asphalt lu nóng
Để duy trì một mặt đường asphalt lu nóng không trơn trượt người ta rải đá găm tráng nhựa đường lên mặt đường rồi lu lèn, còn lớp vữa bám dính cho đá găm tạo nhám được trộn bằng cát, bột khoáng và nhựa đường. Lớp vữa này sẽ có độ cứng thích hợp để các hạt đá găm thâm nhập đủ sâu xuống lớp vữa, phần còn lại phải lộ trên mặt đường để chống trượt.
Các cuộc thí nghiệm trên mặt đường một cách đầy đủ được thực hiện chung giữa Phòng nghiên cứu đường bộ và vận tải (TRRL) và Tập đoàn dầu khí quốc tế Shell vào đầu thập niên 1960 đã chứng minh rõ ràng xuất xứ hoặc chủng loại nhựa đường là nhân tố cơ bản trong “khả năng chống chịu với thời tiết” của bề mặt vữa nhựa đường trên đường. Dự án đo hệ số ma sát ngang (SFC) cao, được thực hiện trong suốt 8 năm (tiêu chuẩn hóa kết quả thu được đối với giá trị hệ số ma sát ngang mùa hè) cho thấy rõ ràng nhựa đường đã ảnh hưởng đáng kể đến hệ số ma sát ngang. Nhựa đường hiện đại trộn một phần asphalt thiên nhiên của Trinidad (TLA) có hệ số ma sát ngang (SFC) cao, trong khi nhựa đường có nguồn gốc Venezuela có giá trị SFC thấp hơn đáng kể. Sự khác nhau về đặc điểm kỹ thuật đã góp phần vào sự khác nhau trong mức độ hóa cứng của nhựa đường do sự ôxy hóa của không khí. Nhựa đường Venezuela quá bền, không bị bong khỏi bề mặt vữa, do đó qua một thời gian sử dụng đã tạo ra mặt đường nhẵn bong. Tuy nhiên, thành phần hòa tan của asphalt thiên nhiên Trinidad (TLA) trên bề mặt đường đã hóa cứng nhiều hơn rất nhiều so với chất liên kết ban đầu, mặc dù có tác động của dầu rơi từ các phương tiện giao thông xuống làm mềm hóa.
Do đó, người ta đã cho rằng, nếu tính mẫn cảm với ôxy hóa của nhựa đường Venezuela có thể được tăng lên đạt đến mức của asphalt thiên nhiên Trinidad, và nếu sự ôxy hóa là yếu tố cơ bản ảnh hưởng đến tính chống chịu thời tiết, sản phẩm hỗn hợp này sẽ biểu hiện các đặc tính kỹ thuật trên đường tương tự như của TLA. Các cuộc thử nghiệm toàn diện trên đường bộ và thí nghiệm nén – oxy hóa đối với các hỗn hợp Venezuela/TLA và Venezuela/hắc ín than đá đã chứng tỏ rằng các hỗn hợp này có mức độ hóa cứng cao hơn một cách đáng kể, và trong một số trường hợp tương đương TLA.
Do đó một yêu cầu cấp thiết hiện nay là phải tiến hành các thí nghiệm để xác định các đặc tính kỹ thuật của nhựa đường có liên quan như thế nào với các đặc điểm kỹ thuật được biểu hiện trên mặt đường trong thực tế. Nhiều đặc tính của nhựa đường đã được khảo sát trong một nỗ lực nhằm tìm ra một thí nghiệm có thể phân biệt được các nhựa đường khác nhau về “tính chịu thời tiết”, do đó đưa ra một thí nghiệm để dựa vào nó loại bỏ những nhựa đường quá bền, làm cho mặt đường nhẵn và trơn sau một thời gian dài sử dụng. Green đã chứng minh rằng khả năng của nhựa đường chống chịu với thời tiết dưới tác động kết hợp của nhiều yếu tố như bức xạ cực tím của ánh sáng mặt trời, sự oxy hóa, nước mưa và sự tích tụ dầu rơi vãi trong quá trình giao thông liên quan đến hằng số điện môi của nhựa đường.
2.3.1 Các yêu cầu kỹ thuật về hằng số điện môi
Các thí nghiệm doTRRL tiến hành trên các mẫu hốn hợp asphalt không phủ đá găm cho thấy một nhựa đường 50 pen yêu càu phải có hằng số điện môi tối thiểu là 2.650, để có thể đạt được một độ nhám thích hợp trên bề mặt được rải bằng asphalt lu nóng. Các thí nghiệm thực hiện với các mẫu asphalt làm bằng nhựa đường 35 và 70 pen cho thấy khả năng chống trơn trượt liên quan đến hằng số điện môi nhưng lại độc lập với độ kim lún của nhựa đường. Kết quả là với nhựa đường 50 pen được quy định trong Quy phạm kỹ thuật chi tiết với hằng số điện môi ở 250C và 1.59 kHz. Quy phạm kỹ thuật này cũng ghi rõ với nhựa đường 35 pen là 2.630 và hằng số điện môi của nhựa đường 35, 50, 70 pen.
Sử dụng thí nghiệm Marshall để tính toán thiết kế các hỗn hợp asphalt lu nóng đã có chiều hướng làm giảm một lượng nhỏ nhựa đường trong hỗn hợp;
Tỷ lệ rải đá găm tráng nhựa đường đã tăng lên, và hiện nay kỹ thuật này được áp dụng để rải tới hơn 70% diện tích mặt đường để đạt được các qui định kỹ thuật về độ nhám; như vậy diện tích mặt hỗn hợp nhựa đường tiếp xúc trực tiếp với lốp xe được giảm đi đáng kể.
Mức độ dầu và nhiên liệu rơi vãi từ các phương tiện giao thông xuống mặt đường giảm đi rõ rệt do các loại phương tiện giao thông hiện nay được trang bị hệ thống dầu – nhiên liệu hiệu quả hơn.
Trong năm 1982 người ta đã tiến hành thử nghiệm trên con đường M4, có sử dựng các nhựa đường có phạm vi hằng số điện môi rộng để đánh giá lại mức độ có thể chấp nhận được của hằng số điện môi của nhựa đường, có xét đến những thay đổi trên. Việc đo độ nhám mặt đường trong thử nghiệm này cho thấy rằng độ nhám mặt đường sẽ giảm đi không đáng kể nếu hằng số điện môi của tất cả các phẩm cấp nhựa đường giảm xuống tới giá trị tối thiểu là 2.630. Kết quả là một hằng số điện môi thống nhất là 2.630 đã được áp dụng cho các loại nhựa đường 35, 50, 70 và 100 pen.
Theo "Tài liệu kỹ thuật nhựa đường Shell Singapore"

markdown:
Địa chỉ: 102H Nguyễn Xuân Khoát - P. Tân Thành - Q. Tân Phú - TP. Hồ Chí Minh
ĐT: 08 62678195 - Fax: 08 62679843
Website: tinthinh.vn Email: nhuaduong@tinthinh.vn
Tài Liệu
**Ảnh hưởng của các đặc tính nhựa đường trong ứng dụng thi công cầu đường.** **Ảnh hưởng của các đặc tính của nhựa đường ** **đối với đặc điểm kỹ thuật trong ứng dụng thi công**
Các đặc điểm kỹ thuật của hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu chịu ảnh hưởng lớn của đặc tính lưu biến (hay cơ học) và một phần của thành phần hóa học của nhựa đường. Tuy nhiên, khi hỗn hợp đã được thi công thành mặt đường thì yếu tố thành phần hóa học của nhựa đường lại đặc biệt quan trọng vì yếu tố này ảnh hưởng tới tốc độ oxy hóa của con đường, qua đó nó quyết định thời gian nhựa đường bị các phương tiện giao thông bào mòn khỏi mặt đường dài hay ngắn. Ngược lại, các yếu tố này lại bị tác động bởi sự thay đổi các đặc tính của nhựa đường do ảnh hưởng của không khí, nhiệt độ và nước. Tất nhiên có nhiều yếu tố khác tác động đến đặc tính của nhựa đường, bao gồm cả bản chất của cốt liệu, thành phần của hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu, tỷ lệ nhựa đường trong hỗn hợp (nghĩa là độ dày của lớp nhựa đường phủ trên bề mặt cốt liệu), độ chặt khi đầm nén mặt đường…tất cả những yếu tố trên ảnh hưởng đến tốc độ bền của con đường trong tương lai.
Nhựa đường là vật liệu có tính nhớt - đàn hồi và đặc tính của chúng biến động từ thuần nhớt đến đàn hồi phụ thuộc vào thời gian chịu tải và nhiệt độ. Trong quá trình trộn và đầm nến hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu, và khi hỗn hợp đã được thi công thành mặt đường và được đưa vào sử dụng ở những vùng khí hậu nóng, đặc tính của nhựa đường có thể xem là nhớt, nhưng trong hầu hết các điều kiện làm việc nhựa đường biểu hiện tính đàn hồi - nhớt và các đặc tính của chúng có thể được diễn tả bằng môđun cứng.
**Bảng 1 - Các yếu tố kỹ thuật với nhựa đường trong quá trình sử dụng và trên đường**
|
|
Biểu hiện trong quá trình
|
|
Điều kiện
|
|
Đặc tính quan trọng của bitum trong hỗn hợp
|
|
Nhiệt độ (
|
|
Thời gian chịu tải (s)
|
|
Trộn
Rải
Lu lèn
|
|
Cao (>100
Cao
cao
|
|
-
-
-
|
|
Độ nhớt xấp xỉ. 0,2 Pa.s
Độ nhớt
Độ nhớt, nhỏ nhất 5 Pa.s
Lớn nhất 30 Pa.s
|
|
Biến dạng vĩnh viễn
Chảy nhựa
|
|
Nhiệt độ đường cao (30-60
Nhiệt độ đường cao (30-60
|
|
Dài> 10
Dài>10
|
|
Độ nhớt nhỏ nhất được xác định bằng chỉ số kim lún và điểm mềm của nhựa đường
|
|
-Ứng suất giao thông
-Ứng suất nhiệt
Bào mòn
|
|
Nhiệt độ thường thấp
Nhiệt độ thường thấp
Nhiệt độ thường thấp
|
|
Ngắn(10
Dài
Ngắn(10
|
|
Độ cứng tối đa của nhựa đường
**1 Ảnh hưởng của các đặc tính của nhựa đường trong quá trình xây dựng** **1.1 Trộn và vận chuyển**
Trong quá trình trộn nhựa đường nóng phải được chuẩn bị sao cho đáp ứng mọi yêu cầu kỹ thuật để nhựa đường có thể bao phủ đều lên các hạt cốt liệu khoáng đã được sấy khô và rang nóng, trong điều kiện chu kỳ trộn xảy ra trong một thời gian tương đối ngắn (thường 30-40 giây) và điều này ảnh hưởng tới việc quyết định nhiệt độ thấp nhất. Yêu cầu khi trộn phải bảo đảm nhiệt độ đủ cao để nhựa đường phân bố đều và nhanh trên bề mặt cốt liệu, do đó phải cố gắng hết mức để giảm thiểu thời gian trộn ở nhiệt độ thấp nhất. Nhiệt độ trộn càng cao thì mức độ oxy hóa của lớp nhựa đường mỏng phủ trên bề mặt cốt liệu càng lớn.
Khi tăng nhiệt độ trộn thêm 5,5
0C đối với thời gian trộn tiêu chuẩn 30 giây, điểm hóa mềm của nhựa đường sẽ tăng thêm 1 0C. Do đó người ta phải quy định mức nhiệt độ tối thiểu và tối đa cho quá trình trộn. Nếu cốt liệu bị đun quá nóng có thể xảy ra hiện tượng nhựa đường sẽ bong khỏi cốt liệu trong thời gian bảo quản tại trạm trộn hay trên đường vận chuyển đến công trường và hiện tượng đó dẫn đến sự thay đổi hàm lượng nhựa đường trong hỗn hợp. Trong trường hợp này, bột khoáng có một chức năng quan trọng. Bởi vì nó được thêm vào hỗn hợp sau khi quá trình bao phủ cốt liệu đầy đủ đã hoàn tất, nó đóng vai trò ổn định hóa hay tăng độ nhớt của nhựa đường lên rõ rệt, làm giảm hiện tượng nhựa đường bị tách khỏi cốt liệu.
Kết hợp tất cả các yếu tố nêu trên, ta xác định được độ nhớt tối ưu của nhựa đường là 0,2 Pa.s (2 poise) trong quá trình trộn ở nhiệt độ trộn tiêu chuẩn. Thực tế đã chứng minh rằng nhiệt độ cần để đạt được một độ nhớt là 0,2 Pa.s có thể được ước tính bằng một cách đơn giản là cộng thêm 110
0C vào nhiệt độ hóa mềm của nhựa đường. Một hạn chế của phương pháp này là chỉ số kim lún (PI) của nhựa đường không được xem xét tới. Có thể xác định một chính xác hơn bằng cách vẽ các điểm hóa mềm và kim lún biểu đồ số liệu thí nghiệm nhựa đường.
Khi hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu được rải trong điều kiện nhiệt độ môi trường thấp, hay nếu cần phải chuyển hỗn hợp trên một quãng đường dài, người ta thường tăng nhiệt độ trộn để bù cho hai yếu tố nói trên. Tuy nhiên, sự gia tăng nhiệt độ trộn sẽ thúc đẩy quá trình oxy hóa nhựa đường một cách đáng kể và sẽ làm tăng độ nhớt của nhựa đường. Nhưng nếu hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu được vận chuyển bằng xe thùng chở hàng kín, cách nhiệt tốt thì hao hụt nhiệt độ thảm chỉ ở mức không đáng kể, khoảng 2
0C/giờ. **1.2 Rải đường và lu lèn**
Cho đến khi đổ hỗn hợp nhựa đường - cốt liêu vào máy rải, nhiệt độ của hỗn hợp đã giảm tới 20
0C so mới khi mới trộn xong, và khi hỗn hợp được rải thành thảm tại hiện trường nhiệt độ lại tiếp tục giảm đi nữa. Sự mất nhiệt phụ thuộc vào độ dày của lớp vật liệu, nhiệt độ môi trường thi công, tốc độ gió và nhiệt độ của lớp nền trải thảm. Hai yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng đến sự mất nhiệt của lớp vật liệu rải là tốc độ gió và độ dày thảm bêtông. Một khi thảm bêtông nhựa đường đã được rải trên nền đường nó phải đạt các yêu cầu kỹ thuật sau khi lu lèn mặt đường phải đạt được độ chặt thiết kế. Độ nhớt của nhựa đường thích hợp cho công tác lu lèn vào khoảng từ 5 Pa.s (50 poise) đến 30 Pa.s (300 poise). Nếu độ nhớt thấp hơn 5 Pa.s, hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu sẽ quá nhảo và ở nhiệt độ nhớt cao hơn 30 Pa.s hỗn hợp sẽ quá cứng, rất khó lu lèn chặt hơn được nữa. Nhiệt độ thấp nhất để lu lèn có thể được ước tính bằng cách cộng thêm 50 0C vào điểm hóa mềm của nhựa đường.
2. Ảnh hưởng của các đặc tính của nhựa đường đến các biểu hiện của hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu trong quá trình sử dụng
Sau khi hỗn hợp đã được sản xuất, rải và lu lèn, các biểu hiện của nó trong khi đường được sử dụng cũng phải được xem xét. Điều kiện quan trọng cho các đặc điểm kỹ thuật của hỗn hợp nhựa đường thường liên quan đến hoặc là nhiệt độ cao (30-60
0C) hoặc là nhiệt độ thấp trong quá trình sử dụng (<5 0C). Ở nhiệt độ cao thường xuất hiện tình trạng nhựa đường bị sụt lùi lên và làm mặt đường bị biến dạng. Ở nhiệt độ thấp thường xuất hiện tình trạng mặt đường bị nứt vỡ hoặc cốt liệu bị bong khỏi mặt đường. **2.1 Biểu hiện khi nhiệt độ sử dụng cao** **2.1.1 Biến dạng vĩnh viễn**
Về lý thuyết, sự biến dạng xuất hiện trên troàn bộ cấu trúc đường. Tuy nhiên vì hỗn hợp asphalt có độ dẫn nhiệt thấp, trong thực tế phần lớn sự biến dạng là sự biến dạng dẻo của lớp mặt. Hiện tượng biến dạng mặt đường xảy ra dưới tác động của cả tải trọng động và tải trọng tĩnh (xe chạy và xe đỗ), và đặc biệt dưới ứng suất trượt cao do xe phanh, tăng tốc hay quay đầu xe. Yếu tố cơ bản ảnh hưởng đến sự biến dạng dẻo là thành phần của hỗn hợp thi công mặt đường, nhưng độ nhớt của nhựa đường lại chi phối các biểu hiện của đường dưới tác dụng của tải trọng, nhiệt độ…Hiện tượng biến dạng dẻo xuất hiện rõ nhất khi nhiệt độ mặt đường cao, với mức 60
0C được cho là nhiệt độ tối đa. Ở nhiệt độ ảnh hưởng tích lũy là tải trọng lặp đi lặp lại trong khoảng thời gian ngắn sẽ được quyết định bởi độ nhớt của nhựa đường. Người ta ước tính rằng, trong cả mùa hè dài nóng bức ở vương quốc Anh vào năm 1976, mức độ biến dạng mặt đường bêtông asphalt do các vệt bánh xe tạo ra trên mặt đường cao gấp từ 2 đến 4 lần so với tỷ lệ biến dạng trung bình của mùa hè.
Tầm quan trọng của chỉ số kim lún (PI) của nhựa đường đã được kiểm chứng bằng một dự án thực nghiệm toàn diện trên đọan đường vượt Colnbrook. Nhiều loại nhựa đường có đặc tính lưu biến khác nhau đã được sử dụng sản xuất trong hỗn hợp bêtông asphalt rải lớp mặt đường, thi công theo phương pháp lu lèn nóng. Công việc ở một số phòng thí nghiệm đã chứng minh rằng sự biến dạng xuất hiện trong quá trình bánh xe lăn trên những đoạn đường thử nghiệm có thể dự đoán được bằng cách sử dụng thí nghiệm nén trượt bánh xe đồng trục không giới hạn. Đường cong tự biến (rào) của độ cứng hỗn hợp nhựa đường – cốt liệu (S
mix) được vẽ để so sánh với độ cứng của nhựa đường (S bit) có thể được dùng để so sánh cho các hỗn hợp nhựa đường – cốt liệu khác nhau và để dự đoán sự biến dạng tương đối của chúng, với giả thiết chúng phải chịu cùng một nhiệt độ và thời gian chịu tải trọng.
Hình dạng của đường cong tự biến đối với lớp mặt đường bê tông asphalt được lu nóng điển hình có chiều dài xắp xỉ nhau được biểu diễn bởi một đường thẳng có độ dốc là 0.25 như vậy:
S
mix = K (S bit) 0,25
Với những hỗn hợp có giá trị S
bit là một tỷ số đã biết:
Tỉ số S
mix = (Tỉ số S bit) 0,25
Với hỗn hợp nhựa đường trong các cấu trúc đường tương tự được giả định là cùng phải chịu một mật độ giao thông:
Sự biến dạng = K x 1/S
mix
Với hai hỗn hợp nhựa đường có giá trị S
mix là một tỷ số đã biết
Tỷ số biến dạng = 1/ S
mix x tỷ số
Các đường quan hệ trên có thể được sử dụng để so sánh tác động của sự thay đổi độ kim lún của nhựa đường và / hoặc PI.
Bảng 2a - Ảnh hưởng của kim lún đến sự biến dạng tương đối của các hỗn hợp ở nhiệt độ 40
0C
|
|
Độ kim lún bitum
|
|
PI
|
|
Độ nhớt ở 40
|
|
S
|
|
S
|
|
Biến dạng tương đối
|
|
100
60
50
40
30
|
|
-0,8
-0,6
-0,5
-0,5
-0,4
|
|
6 Î10
18Î10
30Î10
40Î10
90Î10
|
|
0,2
0,6
1
1,3
3,0
|
|
0,67
0,88
1
1,07
1,32
|
|
1,5
1,1
1
0,94
0,75
Bảng 2b - Ảnh hưởng của chỉ số kim lún đến biến dạng tương đối của hỗn hợp ở 40
0C
|
|
Độ kim lún bitum
|
|
PI
|
|
Độ nhớt ở 40
|
|
S
|
|
S
|
|
Biến dạng tương đối
|
|
40
40
40
|
|
-0,5
+0,5
+0,2
|
|
4Î10
1,5Î10
6Î10
|
|
1
3,8
15
|
|
1
1,41
1,97
|
|
1
0,71
0,50
Các tính toán đã được thực hiện theo các nguyên tắc nêu trên cho thấy nếu độ biến dạng của một hỗn hợp bêtông asphalt sản xuất với nhựa đường 50 pen được coi là một đơn vị chuẩn, thì một hỗn hợp được sản xuất sử dụng nhựa đường 30 pen được giả định là cùng chịu một nhiệt độ và tải trọng như nhau sẽ biến dạng bằng 0,75 đơn vị. Gỉa thiết rằng thời gian chịu tải trọng để xác định độ cứng và độ nhớt là như nhau. Ngược lại nếu sử dụng một nhựa đường 100 pen, sẽ xuất hiện một sự biến dạng là 1,5 đơn vị (xem bảng 2a). Rõ ràng việc sử dụng nhựa đường cứng hơn không cải thiện được bao nhiêu tình trạng biến dạng mặt đường.
Tăng chỉ số kim lún PI của nhựa đường sẽ nâng cao rõ rệt khả năng chống biến dạng mặt đường. Ví dụ: ở nhiệt độ t =40
0C, một loại nhựa đường thứ nhất có độ kim lún là 40 và PI là -0,5, độ nhớt là 4Î10 4 Pa.s trong khi đó một loại nhựa đường thứ hai có cùng độ loại kim lún nhưng lại có chỉ số kim lún PI là +2 và có độ nhớt là 6Î10 5 Pa.s ở cùng nhiệt độ 40 0C. Điều này mang lại cho độ nhớt và độ cứng của hai loại nhựa đường nói trên một thừa số là 15. Như vậy sử dụng một lực là hơn 0,25 thì sẽ làm tăng lên gần 2 đơn vị độ cứng của hỗn hợp. Điều đó có nghĩa là, mức độ biến dạng do tải trọng của một hỗn hợp bêtông asphalt sản xuất từ một nhựa đường có PI là +2 sẽ chỉ bằng một nửa mức độ biến dạng của hỗn hợp bêtông asphalt sản xuất từ một nhựa đừơng tiêu chuẩn (bảng 2b).
Mối quan hệ tương hỗ giữa các đặc tính của nhựa đường với cả thí nghiệm về sự hình thành vệt lún bánh xe và thí nghiệm Marshall cho thấy một mối tương quan lỏng lẻo giữa độ kim lún của nhựa đường và tính ổn định Marshall và sự biến dạng trong thí nghiệm vệt lún bánh xe. Cứ tăng điểm hóa mềm của nhựa đường lên 5
0C thì tính ổn định Marshall được tăng lên hơn 1,3 kN và mức độ gia tăng của độ sâu vệt bánh xe giảm đi khoảng một nửa. **2.1.2 Hiện tượng nhựa đường sùi lên mặt đường**
Hiện tượng nhựa đường sùi lên mặt đường xuất hiện do áp lực của xe cộ đi lại, tải trọng giao ép xuống đường làm giảm các khoảng rỗng trong khối bêtông asphalt và cuối làm nhựa đường chảy ra bề mặt đường. Tình trạng này sẽ xảy ra tồi tệ hơn nếu hàm lượng nhựa đường trong hỗn hợp quá cao hay độ rỗng trong khối bêtông asphalt quá thấp. Hiện tượng nhựa đường nổi lên mặt đường, bị các phương tiện giao thông bóc đi làm cho mặt đường nhẵn bong, trơn trượt trong điều kiện thời tiết ẩm ướt. Hiện tượng này thường xuất hiện ở hầu hết các tuyến đường có nhiệt độ cao, như vậy việc giới hạn điểm mềm hay độ nhớt của nhựa đường ở 60
0C sẽ hạn chế được hiện tượng này. **2.2 Các biểu hiện của nhựa đường trên mặt đường ở nhiệt độ hoạt động thấp**
Tình trạng mặt đường bị hỏng do nhiệt độ thấp liên quan đến sự gãy vỡ của lớp bêtông asphalt mặt đường và tình trạng bong cốt liệu mặt đường. Một công trình nghiên cứu chuyên sâu về lưu biến học và tình trạng nứt gãy nhựa đường và hỗn hợp nhựa đường đã cho thấy biểu hiện nứt gãy có liên quan trực tiếp đến môđun độ cứng của chúng.
**2.2.1 Hiện tượng nứt**
Một hỗn hợp bêtông asphalt sẽ nứt khi ứng suất được lặp đi lặp lại, do sự biến dạng gây ra bởi phương tiện giao thông hoặc do sự thay đổi nhiệt độ vượt qua giới hạn chịu mỏi hay chịu vỡ của hỗn hợp. Ở nhiều nước, các điều kiện khắc nghiệt như vậy thường xuyên xuất hiện vào thời điểm nhiệt độ môi trường tăng lên 0
0C một chút sau một theo một thời gian dài ở dưới điểm đóng băng. Dưới những điều kiện như vậy, độ ổn định của đất nền bị giảm đi rõ rệt tạo ra một sức căng lớn trong kết cấu bêtông asphalt, cộng với tải trọng giao thông nên tạo ra nguy cơ nứt đường. Hiện tượng này thường được gọi một cách nôm na là “hiện tượng nứt đường mùa xuân”. **2.2.2 Hiện tượng nứt do nhiệt độ thấp**
Trong quá trình nguội dần sau khi được rải và lu lèn, hỗn hợp asphalt sẽ co uốn nhiều, tuy nhiên trong tổng thể cấu trúc một con đường được lu lèn và thiết kế tốt bản thân con đường không thể nở ra về chiều dài. Khi ứng suất tăng do nhiệt hình thành cùng với ứng suất gây ra do giao thông, có thể vượt qua mức chịu vỡ của asphalt dẫn đến hiện tượng nứt gãy do nhiệt. Đây là vấn đề đặc thù ở Trung-Tây của Bắc Mỹ, Canada và ở Siberi với nhiệt độ có thể có thể xuống tới -40
0C.
Từ các đặc tính vỡ, độ cứng của cả nhựa đường và hỗn hợp bêtông asphalt người ta có thể dự tính được các điều kiện trong đó hiện tượng vỡ do nhiệt có khả năng xảy ra để áp dụng các biện pháp giảm ứng suất. Các nghiên cứu trong phòng thí nghiệm đã cho thấy nhiệt độ tạo ra hiện tượng nứt có liên quan đến độ cứng ở nhiệt độ thấp của nhựa đường. Nhựa đường ít mẫn cảm với nhiệt độ, có nghĩa là có chỉ số PI cao, có thể giảm thiểu tình trạng “nứt” do nhiệt độ thấp. Nhựa đường mềm có thể cải thiện được tình hình, xong việc sử dụng nhựa đường mềm lại bị hạn chế do không đáp ứng được các tiêu chuẩn kỹ thuật ở nhiệt độ hoạt động cao. Qua các thí nghiệm đối với các phẩm cấp nhựa đường hiện được sử dụng ở Vương Quốc Anh cho thấy các nhựa đường loại này sẽ bị nứt vỡ ở nhiệt độ -30
0C, như vậy lý thuyết ở Vương Quốc Anh đường bộ sẽ không bị nứt gãy do nhiệt độ thấp. Cho đến gần đây ở Vương Quốc Anh đã xuất hiện hiện tượng đường bêtông asphalt bị nứt gãy ở nhiệt độ thấp, tuy với quy mô nhỏ. Tuy vậy, các cuộc điều tra trên con đường ôtô M4 ở Bershire đã tìm ra hiện tượng nứt mà ban đầu ở trên bề mặt đường rồi tiến sâu xuống qua các lớp nhựa đường. Người ta đã đưa ra giả thuyết rằng sự thay đổi nhiệt ban ngày và nhiệt đột thấp trong suốt mùa đông là nhân tố phụ thêm vào sự hình thành và phát triển các vết nứt. **2.2.3 Hiện tượng nứt liên quan đến tải trọng**
Khi có một tải trọng đè lên mặt đường bêtông asphalt, một ứng suất căng và sự biến dạng bắt đầu xuất hiện ở mặt dưới các lớp liên kết nhựa đường. Nếu cấu trúc đường không phù hợp với tải trọng đè lên mặt đường hay các đặc điểm của nền đường bị thay đổi do ngấm nước, sự căng kéo vượt qua khả năng chịu tải của vật liệu, và hiện tượng nứt ở đáy lớp nhựa đường sẽ xảy ra. Tải trọng lặp đi lặp lại gây ra ứng suất kéo vượt “cường độ” kéo của hỗn hợp bêtông asphalt sẽ làm cho các vết nứt phát triển lên phía trên mặt đường, đây gọi là hiện tượng “vật liệu bị mỏi”.
**2.2.4 Hiện tượng nứt dây chuyền**
Người ta cho rằng hiện tượng nứt dây chuyền là kết quả của sự giãn nở do nhiệt độ gia tăng vào ban ngày và sự co uốn của các lớp bêtông ximăng nghèo làm nền đường.Sự co giãn nội tại trong khối vật liệu nền đường tạo ra sứt căng cường độ cao ngay trên các vết nứt hay tại các khe nối giữa các mẻ bêtông nền đường. Kết quả là một vết nứt hình thành trong nền đường và vết nứt đó truyền dần lên các lớp bêtông asphalt phía trên và lên tận mặt đường. Tuy nhiên, qua kiểm tra các vết nứt dây chuyền trên đường người ta đã phát hiện ra rằng các vết nứt cũng có thể được hình thành ngay trên mặt đường và ăn sâu xuống gặp các vết nứt ở tần nền đường bằng bêtông nghèo. Ngoài các ứng suất và tình trạng biến dạng do nhiệt gây ra, tải trọng do các phương tiện giao thông cũng tạo ra các xung lực theo phương thẳng đứng tại các điểm nối giữa các mẻ bêtông ximăng nghèo dưới nền đường, những xung lực này sẽ tạo ra ứng suất xé. Độ lớn của ứng suất xé này sẽ phụ thuộc vào độ dày của các lớp bêtông asphalt, độ dày lớp nền bằng bêtông ximăng nghèo, lớp đất nền và số khớp chèn giữa các tấm bêtông.
Nhìn chung, cường độ của ứng suất xé do tải trọng của các phương tiện giao thông gây ra quá nhỏ để tạo ra các vết nứt, nhưng nếu khớp chèn cơ học tại các vết nứt hiện bị hỏng, ứng suất xé có thể tăng lên và làm cho vết nứt đó lan nhanh thêm.
Một luận điểm thứ ba cho rằng các vết nứt ở trên mặt đường có thể do một sự kết hợp của tình trạng vật liệu bị co ngót do nhiệt độ thấp và sự uốn của mặt đường dưới điều kiện mùa đông lạnh giá. Dưới những điều kiện này bề mặt mặt đường làm bằng nhựa đường rất cứng và ít khả năng chịu đựng ứng suất kéo và sự biến dạng do co uốn nhiệt gây ra. Trong điều kiện thời tiết lạnh, các lớp vật liệu bên trên phải chịu độ thấp hơn các lớp bên dưới, và mức độ co ngót vật liệu khác nhau ở các lớp khác nhau làm cho khối vật liệu bị uốn cong tạo ra một ứng suất kéo ở bề mặt đường, mà lực kéo đó có thể làm nứt mặt đường, và vết nứt này sẽ ăn sâu xuống đến các vết nứt ở lớp bêtông ximăng nghèo làm nền đường.
**2.2.5 Hiện tượng bong cốt liệu khỏi mặt đường**
Bong cốt liệu khỏi mặt đường là hiện tượng các hạt cốt liệu không còn kết dính với nhựa đường và bị bong khỏi mặt đường. Hiện tượng này xảy ra khi có sự dịch chuyển đơn lẻ của từng hạt cốt liệu dưới hoạt động giao thông tích tụ lại đủ để tạo ra các ứng suất kéo hay sự biến dạng vượt qua cường độ chịu nứt gãy của nhựa đường. Bong cốt liệu hầu như chỉ xảy trong điều kiện nhiệt độ thấp và thời gian mặt đường và phải chịu tải ngắn khi độ cứng của nhựa đường cao. Bong cốt liệu cũng thường xảy ra khi trời mưa và có nước đọng trên mặt đường.
Các yếu tố đưa đến tinh trạng bong cốt liệu là hàm lượng nhựa đường trong bêtông asphalt thấp và mặt đường không đạt độ đầm chặt. Bong cốt liệu có thể do suy độ bám dính giữa cốt liệu và nhựa đường hoặc do lớp nhựa đường mỏng bám trên các hạt cốt liệu để liên kết chúng với nhau bị phá vỡ. Điều thứ nhất, tức là sự kết dính giữa nhựa đường và cốt liệu bị phá vỡ, sẽ không xảy ra nếu ta lựa chọn được cốt liệu phù hợp. Trong phần lớn các trường hợp mặt đường bị bong cốt liệu là do đầm lèn mặt đường không đủ độ chặt hoặc hàm lượng nhựa trong bêtông asphalt quá thấp. Việc ngay từ đầu chọn đúng phẩm cấp nhựa đường thích hợp có thể giúp ta xác định mức độ đầm lèn mặt đường, đặc biệt nếu hoạt động xây dựng đường phải thực hiện trong điều kiện thời tiết bất lợi và không đảm bảo được nhiệt độ đầm phù hợp. Độ kim lún của nhựa đường càng cao hay độ cứng của nhựa đường ở nhiệt độ thấp càng thấp thì khả năng loại trừ hiện tượng bong cốt liệu khỏi mặt đường càng lớn.
**2.2.5.1 Bong cốt liệu mặt đường đá nhựa**
Đối với hỗn hợp nhựa đường đá nhựa có 3 dạng bào mòn có thể xác định:
· Bong cốt liệu nhỏ: Đây là hiện tượng bong các hạt cốt liệu mịn trong khe hở trên mặt đường. Các vết bong vật liệu rất nhỏ, sau đó lại được làm kín lại dưới tác động của giao thông nên không gây tổn hại gì thêm.
· Bong cốt liệu thô: Nếu các khe hở do bong cốt liệu hạt nhỏ không được lấp đầy dưới tác động của tải trọng giao thông, hiện tượng tiếp theo sẽ là các hạt cốt liệu trên mặt đường không được chèn chặt với nhau đưa đến tình trạng bong cốt liệu thô trên mặt đường và mất lực kết dính bên trong do nước ngấm xuống. Nước làm hỏng sự liên kết bám dính giữa nhựa đường và cốt liệu dẫn đến bong nhựa đường. Sau đó, các hạt cốt liệu nhỏ và nước bị dồn nén trong các khe nứt của đường dưới tác dụng của tải trọng giao thông sẽ xói mòn các khe hở giữa các hạt cốt liệu thô và làm đường hỏng nặng thêm. Trong thực tế, hiện tượng này thậm chí còn làm sụp móng đường, phá vỡ sự liên kết trong kết cấu nhựa đường - cốt liệu và thường biểu hiện bằng các vết nứt trên mặt đường.
· Tình trạng bật cốt liệu thô: Bật cốt liệu thô khác với bong cốt liệu tại chỗ tải trọng giao thông làm bong tức thì các hạt cốt liệu lớn khỏi mặt đường mà trước đó chưa xảy ra tình trạng nhựa đường bị bong khỏi cốt liệu hoặc các hạt cốt liệu nhỏ bong khỏi mặt đường. Nếu tải trọng kéo của các phương tiện giao thông tạo ra lớn hơn ứng suất kéo gãy trong nhựa đường, sự kết dính giữa nhựa đường và các hạt cốt liệu sẽ bị phá vỡ đột ngột và các hạt cốt liệu thô sẽ bị tách ra khỏi mặt đường. Như vậy, hiện tượng bật cốt liệu thô phần lớn chỉ xảy ra ở nhiệt độ thấp và thời gian chịu tải trọng ngắn, khi độ cứng của nhựa đường cao.
Cuộc khảo sát nhấn mạnh đến các yếu tố sau, được coi là có tác động chủ yếu đến tình trạng bong cốt liệu đối với mặt đường đá nhựa chặt.
· Đầm lèn ban đầu không đủ chặt do:
Chiều dày trong các lớp kết cấu đường không đủ dày hoặc độ dày của một lớp không đều;
Các lớp nền không đủ chắc;
Hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu khi thi công có độ cứng quá cao.
Vì bất cứ lý do gì, nếu quá trình đầm lèn ban đầu không đủ độ chặt thiết kế sẽ làm cho nước có thể thấm xuống kết cấu đường và gây ra tình trạng mặt đường bị bong cốt liệu nặng nề như đã nói ở trên.
· Đầm lèn thứ cấp không đủ độ chặt do lưu lượng giao thông thấp.
Hiện tượng bong cốt liệu hạt nhỏ có thể được ngăn chặn nếu quá trình đầm lèn thứ cấp được thực hiện tốt với phương tiện giao thông đảm bảo. Tuy vậy, nếu quá trình đầm lèn thứ cấp không đủ chặt, hiện tượng bong cốt liệu hạt nhỏ có thể phát triển thành bong cốt liệu hạt thô.
Rải đường trong thời gian có mưa, thời tiết ẩm ướt thường dẫn đến tình trạng đầm lèn không đủ độ chặt, trừ khi công việc được thực hiện với một sự quan tâm tối đa.
Khi thi công đường trong thời tiết ẩm ướt, mưa nhiều, thời gian để đảm bảo đầm lèn có hiệu quả rất bị giới hạn. Với các lớp vật liệu mỏng thời gian đảm bảo lèn một cách thỏa đáng có thể chỉ vào khoảng 4 phút.
Các lớp asphalt mỏng được rải trên nền lạnh sẽ nguội đi rất nhanh, cứng rất nhanh trước khi đạt độ đầm lèn thỏa đáng. Hơn nữa, các lớp mỏng thường không đủ chiều sâu để các hạt cốt liệu được định hướng và lèn xuống một cách chắc chắn.
· Sử dụng hàm lượng nhựa đường thấp hơn nhựa đường cứng hơn:
Hàm lượng nhựa đường thấp và nhựa đường cứng hơn làm tăng độ cứng của hỗn hợp làm cho vật liệu khó đầm hơn, như vậy có thể làm gia tăng một cách đáng kể khả năng đầm lèn không đủ độ chặt thiết kế. Trong trường hợp cụ thể việc lựa chọn phẩm cấp nhựa đường có ảnh hưởng mạnh mẽ tới khả năng làm việc của hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu. Lựa chọn chính xác phẩm cấp nhựa đường là tối cần thiết, đặc biệt nếu việc thi công đường được thực hiện trong điều kiện thời tiết xấu.
Những thí nghiệm mô phỏng về vệt bánh xe lăn mài mòn mặt đường hỗn hợp nhựa đường - cốt liệu và đá nhựa thi công nguội ở 0
0C, với việc sử dụng các phẩm cấp nhựa đường khác nhau đã cho thấy phẩm cấp nhựa đường phù hợp có ảnh hưởng quan trọng đến khả năng chống bào mòn. Lượng vật liệu bị bào mòn khỏi bề mặt tăng lên một cách đáng kể khi sử dụng các phẩm cấp nhựa đường cứng hơn, tức là độ biến dạng ở điểm vỡ giảm xuống. Một chi tiết rất thú vị là asphalt nguội cốt liệu mịn nhạy cảm đối với phẩm cấp nhựa đường hơn hỗn hợp đá nhựa đường. **2.2.5.2 Tình trạng bong cốt liệu đối với asphalt lu nóng rải mặt đường**
Đối với hỗn hợp asphalt lu nóng có 3 dạng bong cốt liệu.
· Bong cốt liệu bề mặt đối với vữa asphalt
Cũng giống hỗn hợp đá nhựa, mặt đường phủ bằng vữa asphalt cũng gặp phải tình trạng bong cốt liệu. Một lượng nhỏ những hạt vật liệu mịn này bị bào mòn khỏi vữa asphalt trên mặt đường do áp lực của các phương tiện giao thông. Các khe nhỏ bị bong cốt liệu hạt nhỏ sau đó tự hàn lại dưới tác động của các phương tiện giao thông mà không có tác động xấu.
· Bong cốt liệu hạt thô với vữa asphalt
Đây là tình trạng mặt đường bị bào mòn nhựa đường giữa các hạt cốt liệu. Quá trình này liên quan đến sự bào mòn hỗn hợp vữa asphalt giữa các viên cốt liệu. Do sự kết dính giữa các hạt cốt liệu bị phá vỡ, chúng bị bong khỏi mặt đường. Mặc dù độ rỗng trung bình của lớp mặt đường là thỏa mãn, nhưng độ rỗng quá cao do các hạt cốt liệu lớn tạo ra đạt tới từ 5-10 mm là không thể chấp nhận được. Với độ rỗng lớn như vậy lớp vật liệu mặt đường có thể bị thấm không khí và nước và dễ bị bong cốt liệu sớm.
· Bong đá găm tạo nhám và bào mòn vữa asphalt
Để các hạt đá găm tráng nhựa đường có thể ăn sâu xuống lớp vữa nhựa đường trên mặt đường khoảng 1,5 mm, người ta rải đá găm tráng nhựa đường với mật độ khá dày. Điều đó không để tránh khỏi một phần nhỏ các đá găm tạo nhám này sẽ không được gắn chặt vào hỗn hợp asphalt , chúng sẽ bị bong ra trong ngày đầu xe lưu thông trên đường. Đây là những đặc điểm kỹ thuật đã được thừa nhận đối với loại vật liệu này, tới 5% đá găm tráng nhựa đường bị mất đi được xem là chấp nhận được.
Khi tỷ lệ tổn thất lớn xảy ra thì có thể do:
Do đặc điểm kỹ thuật của lớp vữa nhựa đường không phù hợp, các hạt đá găm tạo nhám không thể kết dính chặt với mặt đường;
Các hạt đá găm tạo nhám không thâm nhập đủ sâu xuống lớp vữa nhựa đường;
Độ bám dính giữa các hạt đá găm tráng nhựa đường và hỗn hợp asphalt không tốt.
Tình trạng các hạt đá găm tạo nhám không thâm nhập được sâu vào lớp mặt đường có thể do một hoặc nhiều lý do sau đây:
Hỗn hợp bêtông asphalt quá cứng;
Nhiệt độ của hỗn hợp asphalt quá thấp khi đầm nén;
Trong quá trình rải mặt đường hỗn hợp asphalt bị mất nhiệt quá sớm do thời tiết không thuận lợi;
Rải với mật độ quá dày các hạt đá găm tráng nhựa đường tạo nhám.
Công tác đầm nén không được thực hiện tốt.
Một phương pháp để xử lý tình trạng đá găm tạo nhám không gắn kết với mặt đường là làm nóng lại bề mặt đường bằng một thiết bị gia nhiệt bằng tia hồng ngoại. Khi mặt đường đã đạt nhiệt độ cần thiết, lu lại để đá găm thâm nhập sâu hơn xuống mặt đường. Nếu áp dụng một cách đúng kỹ thuật, phương pháp này sẽ không làm nhựa đường rắn hơn một cách đáng kể, ngoại trừ ở ngoài mặt đường.
Một phần đá găm tạo nhám bị bong khỏi mặt đường có thể do độ bám dính kém giữa đá găm tráng nhựa đường và lớp bêtông asphalt. Người ta đã phát hiện ra rằng màn nhựa đường trên bề mặt đá găm tạo nhám thể bị “cứng hóa” trong quá trình tồn chứa với khối lượng lớn ngay sau khi được sản xuất ra. Do đó màng nhựa đường trên mặt đá găm tạo nhám, không còn khả năng kết dính với hỗn hợp bêtông asphalt trong quá trình thi công. Có thể kiển tra độ bám dính của lớp màng nhựa đường tráng trên bề mặt đá găm bằng thí nghiệm cát nóng.
Khi đá găm tạo nhám bị bong ra khỏi mặt đường, lớp vữa asphalt phải chịu các tác động trực tiếp của các phương tiện giao thông. Kết quả là mặt đường bị bào mòn, xuống cấp nhanh chóng.
**2.3 Ảnh hưởng của nhựa đường đến sự hình thành lớp nhám ở lớp mặt đường rải bằng asphalt lu nóng**
Để duy trì một mặt đường asphalt lu nóng không trơn trượt người ta rải đá găm tráng nhựa đường lên mặt đường rồi lu lèn, còn lớp vữa bám dính cho đá găm tạo nhám được trộn bằng cát, bột khoáng và nhựa đường. Lớp vữa này sẽ có độ cứng thích hợp để các hạt đá găm thâm nhập đủ sâu xuống lớp vữa, phần còn lại phải lộ trên mặt đường để chống trượt.
Các cuộc thí nghiệm trên mặt đường một cách đầy đủ được thực hiện chung giữa Phòng nghiên cứu đường bộ và vận tải (TRRL) và Tập đoàn dầu khí quốc tế Shell vào đầu thập niên 1960 đã chứng minh rõ ràng xuất xứ hoặc chủng loại nhựa đường là nhân tố cơ bản trong “khả năng chống chịu với thời tiết” của bề mặt vữa nhựa đường trên đường. Dự án đo hệ số ma sát ngang (SFC) cao, được thực hiện trong suốt 8 năm (tiêu chuẩn hóa kết quả thu được đối với giá trị hệ số ma sát ngang mùa hè) cho thấy rõ ràng nhựa đường đã ảnh hưởng đáng kể đến hệ số ma sát ngang. Nhựa đường hiện đại trộn một phần asphalt thiên nhiên của Trinidad (TLA) có hệ số ma sát ngang (SFC) cao, trong khi nhựa đường có nguồn gốc Venezuela có giá trị SFC thấp hơn đáng kể. Sự khác nhau về đặc điểm kỹ thuật đã góp phần vào sự khác nhau trong mức độ hóa cứng của nhựa đường do sự ôxy hóa của không khí. Nhựa đường Venezuela quá bền, không bị bong khỏi bề mặt vữa, do đó qua một thời gian sử dụng đã tạo ra mặt đường nhẵn bong. Tuy nhiên, thành phần hòa tan của asphalt thiên nhiên Trinidad (TLA) trên bề mặt đường đã hóa cứng nhiều hơn rất nhiều so với chất liên kết ban đầu, mặc dù có tác động của dầu rơi từ các phương tiện giao thông xuống làm mềm hóa.
Do đó, người ta đã cho rằng, nếu tính mẫn cảm với ôxy hóa của nhựa đường Venezuela có thể được tăng lên đạt đến mức của asphalt thiên nhiên Trinidad, và nếu sự ôxy hóa là yếu tố cơ bản ảnh hưởng đến tính chống chịu thời tiết, sản phẩm hỗn hợp này sẽ biểu hiện các đặc tính kỹ thuật trên đường tương tự như của TLA. Các cuộc thử nghiệm toàn diện trên đường bộ và thí nghiệm nén – oxy hóa đối với các hỗn hợp Venezuela/TLA và Venezuela/hắc ín than đá đã chứng tỏ rằng các hỗn hợp này có mức độ hóa cứng cao hơn một cách đáng kể, và trong một số trường hợp tương đương TLA.
Do đó một yêu cầu cấp thiết hiện nay là phải tiến hành các thí nghiệm để xác định các đặc tính kỹ thuật của nhựa đường có liên quan như thế nào với các đặc điểm kỹ thuật được biểu hiện trên mặt đường trong thực tế. Nhiều đặc tính của nhựa đường đã được khảo sát trong một nỗ lực nhằm tìm ra một thí nghiệm có thể phân biệt được các nhựa đường khác nhau về “tính chịu thời tiết”, do đó đưa ra một thí nghiệm để dựa vào nó loại bỏ những nhựa đường quá bền, làm cho mặt đường nhẵn và trơn sau một thời gian dài sử dụng. Green đã chứng minh rằng khả năng của nhựa đường chống chịu với thời tiết dưới tác động kết hợp của nhiều yếu tố như bức xạ cực tím của ánh sáng mặt trời, sự oxy hóa, nước mưa và sự tích tụ dầu rơi vãi trong quá trình giao thông liên quan đến hằng số điện môi của nhựa đường.
**2.3.1 Các yêu cầu kỹ thuật về hằng số điện môi**
Các thí nghiệm doTRRL tiến hành trên các mẫu hốn hợp asphalt không phủ đá găm cho thấy một nhựa đường 50 pen yêu càu phải có hằng số điện môi tối thiểu là 2.650, để có thể đạt được một độ nhám thích hợp trên bề mặt được rải bằng asphalt lu nóng. Các thí nghiệm thực hiện với các mẫu asphalt làm bằng nhựa đường 35 và 70 pen cho thấy khả năng chống trơn trượt liên quan đến hằng số điện môi nhưng lại độc lập với độ kim lún của nhựa đường. Kết quả là với nhựa đường 50 pen được quy định trong Quy phạm kỹ thuật chi tiết với hằng số điện môi ở 25
0C và 1.59 kHz. Quy phạm kỹ thuật này cũng ghi rõ với nhựa đường 35 pen là 2.630 và hằng số điện môi của nhựa đường 35, 50, 70 pen.
Sử dụng thí nghiệm Marshall để tính toán thiết kế các hỗn hợp asphalt lu nóng đã có chiều hướng làm giảm một lượng nhỏ nhựa đường trong hỗn hợp;
Tỷ lệ rải đá găm tráng nhựa đường đã tăng lên, và hiện nay kỹ thuật này được áp dụng để rải tới hơn 70% diện tích mặt đường để đạt được các qui định kỹ thuật về độ nhám; như vậy diện tích mặt hỗn hợp nhựa đường tiếp xúc trực tiếp với lốp xe được giảm đi đáng kể.
Mức độ dầu và nhiên liệu rơi vãi từ các phương tiện giao thông xuống mặt đường giảm đi rõ rệt do các loại phương tiện giao thông hiện nay được trang bị hệ thống dầu – nhiên liệu hiệu quả hơn.
Trong năm 1982 người ta đã tiến hành thử nghiệm trên con đường M4, có sử dựng các nhựa đường có phạm vi hằng số điện môi rộng để đánh giá lại mức độ có thể chấp nhận được của hằng số điện môi của nhựa đường, có xét đến những thay đổi trên. Việc đo độ nhám mặt đường trong thử nghiệm này cho thấy rằng độ nhám mặt đường sẽ giảm đi không đáng kể nếu hằng số điện môi của tất cả các phẩm cấp nhựa đường giảm xuống tới giá trị tối thiểu là 2.630. Kết quả là một hằng số điện môi thống nhất là 2.630 đã được áp dụng cho các loại nhựa đường 35, 50, 70 và 100 pen.
**Theo "Tài liệu kỹ thuật nhựa đường Shell Singapore"**

Set-Cookie: Mod.Online=1; expires=Tue, 23-May-2017 18:36:55 GMT; path=/


text:
Câu 1. Tất cả các loài sinh vật đều có chung một bộ mã di truyền, trừ một vài ngoại lệ, điều này biểu hiện đặc điểm gì của mã di truyền?
A. Mã di truyền có tính đặc hiệu.
B. Mã di truyền có tính thoái hóa.
C. Mã di truyền có tính phổ biến.
D. Mã di truyền luôn là mã bộ ba.
Câu 2 .Theo Men Đen, nội dung của quy luật phân li là:
A. Mỗi nhân tố di truyền(gen) của cặp phân li về giao tử với xác suất như nhau, nên mỗi giao tử chỉ chứa một nhân tố di truyền( alen) của bố hoặc mẹ.
B. F2 có tỉ lệ phân li kiểu hình trung bình là 3 trội:1 lặn.
C. F2 có tỉ lệ phân li kiểu gen vơíi tỉ lệ 1: 2:1.
D. Ở thể dị hợp, tính trạng trội át chế hoàn toàn tính trạng lặn.
Câu 3. Giới tính của cơ thể được xác định chủ yếu do yếu tố nào sau đây?
A. Chuyển đổi giới tính trong quá trình phát sinh cá thể.
B. Ảnh hưởng của các yếu tố môi trường trong cơ thể.
C. Ảnh hưởng của các yếu tố môi trường ngoài cơ thể.
D. Cơ chế nhiễm sắc thể giới tính
Câu 4. Gen là một đoạn của phân tử ADN
A. mang thông tin mã hoá chuỗi polipeptit hay phân tử ARN.
B. mang thông tin di truyền của các loài.
C. mang thông tin cấu trúc của phân tử prôtêin.
D. chứa các bộ 3 mã hoá các axit amin.
Câu 5. Bản đồ di truyền có vai trò gì trong công tác giống?
A. Xác định được vị trí các gen quy định các tính trạng không có giá trị kinh tế.
B. Xác định được vị trí các gen quy định các tính trạng có giá trị kinh tế.
C. Dự đoán được tần số các tổ hợp gen mới trong các phép lai.
D. Xác định được vị trí các gen quy định các tính trạng cần loại bỏ.
Câu 6. Điều nào dưới đây không đúng đối với di truyền ngoài nhiễm sắc thể.
A. Di truyền tế bào chất được xem là di truyền theo dòng mẹ.
B. Không phải mọi hiện tượng di truyền theo dòng mẹ đều di truyền tế bào chất.
C. Mọi hiện tượng di truyền theo dòng mẹ đều di truyền tế bào chất.
D. Di truyền tế bào chất không có sự phân tính ở các thế hệ sau.
Câu 7. Trong quá trình dịch mã, mARN thường gắn với một nhóm ribôxôm gọi là poliribôxôm giúp
A. tăng hiệu suất tổng hợp prôtêin.
B. điều hoà sự tổng hợp prôtêin.
C. tổng hợp các prôtêin cùng loại.
D. tổng hợp được nhiều loại prôtêin.
Câu 8. Men Đen đã sử dụng phép lai phân tích trong các thí nghiẹm của mình để:
A. Xác định các cá thể thuần chủng
B. Kiểm tra giả thuyết nêu ra
C. Xác định quy luật di truyền chi phối tính trạng.
D. Xác định tính trạng nào là trội, tính trạng nào là lặn.
Câu 9. Nhận định nào sau đây là đúng về phân tử ARN?
A. Tất cả các loại ARN đều có cấu tạo mạch thẳng.
B. tARN có chức năng vận chuyển axit amin tới ribôxôm.
C. mARN được sao y khuôn từ mạch gốc của ADN.
D. Trên các tARN có các anticodon giống nhau.
Câu 10. Vì sao nói cặp XY là cặp tương đồng không hoàn toàn?
A.Vì nhiễm sắc thể X mang nhiều gen hơn nhiễm sắc thể Y.
B. Vì nhiễm sắc thể X có đoạn mang gen còn Y thì không có gen tương ứng.
C. Vì nhiễm sắc thể X và Y đều có đoạn mang cặp gen tương ứng.
D. Vì nhiễm sắc thể X dài hơn nhiễm sắc thể Y.
Câu 11. Sự phụ thuộc của tính trạng vào kiểu gen như thế nào?
A. Tính trạng chất lượng phụ thuộc chủ yếu vào kiểu gen.
B. Tính trạng chất lượng ít phụ thuộc vào kiểu gen.
C. Tính trạng số lượng phụ thuộc chủ yếu vào kiểu gen.
D. Bất kì loại tính trạng nào cũng phụ thuộc chủ yếu vào kiểu gen
Câu 12. Ở người gen A qui định mắt đen trội so với gen a quy định mắt xanh. Mẹ và bố phải có kiểu gen và kiểu hình như thế nào để con sinh ra có người mắt đen, có người mắt xanh.
A. Mẹ mắt đen(AA) x Bố mắt xanh(Aa).
B. Mẹ mắt xanh(Aa) x Bố mắt đen (AA).
C. Mẹ mắt đen (AA) x Bố mắt đen (AA).
D. Mẹ mắt đen(Aa) x Bố mắt đen (Aa).
Câu 13. Điều nào dưới đây giải thích không đúng với tần số hoán vị gen không vượt quá 50%
A. Các gen có xu hướng không kiên kết với nhau.
B. Các gen có xu hướng kiên kết là chủ yếu.
C. Sự trao đổi chéo diễn ra giữa 2 crômatit của cặp tương đồng.
D. Không phải mọi tế bào khi giảm phân đều xảy ra trao đổi chéo
Câu 14. Trong một opêron, vùng có trình tự nuclêôtit đặc biệt để prôtêin ức chế bám vào ngăn cản quá trình phiên mã, đó là vùng
A. khởi động.
B. vận hành.
C. điều hoà.
D. kết thúc.
Câu 15. Theo Men Đen, với n cặp gen di hợp phân li độc lập thì số lượng các loại kiểu gen được xác định theo công thức nào?
A. Số lượng các loại kiểu gen là $2^n$
B. Số lượng các loại kiểu gen là $3^n$
C. Số lượng các loại kiểu gen là $4^n$
D. Số lượng các loại kiểu gen là $5^n$
Câu 16. Trong phép lai giữa hai cá thể có kiểu gen sau đây:
♂ AABbCcdd x ♀ aabb Cc Dd
Các cặp gen quy định các tính trạng nằm trên các cặp nhiễm sắc thể khác nhau thì tỉ lệ đời con có kiểu hình giống bố là:
A. $\frac{9}{16}$
B. $\frac{4}{16}$
C. $\frac{3}{16}$
D. $\frac{1}{4}$
Câu 17. Điều nào dưới đây không đúng khi nói về đột biến gen?
A. Đột biến gen luôn gây hại cho sinh vật vì làm biến đổi cấu trúc của gen.
B. Đột biến gen là nguồn nguyên liệu cho quá trình chọn giống và tiến hoá.
C. Đột biến gen có thể làm cho sinh vật ngày càng đa dạng, phong phú.
D. Đột biến gen có thể có lợi hoặc có hại hoặc trung tính.
Câu 18. Cơ sở tế bào học của sự liên kết hoàn toàn là:
A.Sự phân li của NST tương đồng trong giảm phân
B. Các gen trong nhóm liên kết di truyền không đồng thời với nhau.
C. Sự thụ tinh đã đưa đến sự tổ hợp của các NST tương đồng.
D. Các gen trong nhóm liên kết cùng phân li với NST trong quá trình phân bào.
Câu 19. Theo Men Đen , mỗi tính trạng của cơ thể do:
A. Một cặp nhân tố di truyền quy định.
B. Một nhân tố di truyền quy định.
C. Hai nhân tố di truyền khác loại quy định
D. Hai cặp nhân tố DT quy định.
Câu 20. Dựa vào phân tích kết quả thí nghiệm, Men Đen cho rằng màu sắc và hình dạng hạt đậu được di truyền độc lập vì:
A. Tỷ lệ mỗi kiểu hình ở F2 bằng tích xác suất của các tính trạng hợp thành nó.
B. F2 có 4 kiểu hình
C. Tỷ lệ phân li từng cặp tính trạng đều 3 trội: 1 lặn.
D. F2 Xuất hiện các biến dị tổ hợp.
Câu 21. Sự di truyền kiểu hình liên kết với giới tính như thế nào?
A. Sự phân bố tỉ lệ kiểu hình luôn đồng đều ở hai giới .
B. Sự phân bố tỉ lệ kiểu hình khi đều hoặc không đều ở hai giới tính.
C. Sự di truyền kiểu hình chỉ ở một giới tính.
D. Sự phân bố tỉ lệ kiểu hình luôn không đồng đều ở hai giới tính.
Câu 22. Phép lai P: AabbDdEe x AabbDdEe có thể hình thành ở thế hệ F1 bao nhiêu loại kiểu gen?
A. 10 loại kiểu gen.
B. 54 loại kiểu gen.
C. 28 loại kiểu gen.
D. 27 loại kiểu gen.
Câu 23. Cấu trúc nào sau đây có số lần cuộn xoắn nhiều nhất?
A. sợi nhiễm sắc.
B. crômatit ở kì giữa.
C. sợi siêu xoắn.
D. nuclêôxôm.
Câu 24. Kết quả lai thuận và lai nghịch ở F1và F2 giống nhau thì rút ra được kết luận: tính trạng bị chi phối bởi
A. Gen nằm trên NST thường.
B. Ảnh hưởng của giới tính.
C. Gen nằm ở tế bào chất.
D. Gen nằm trên NST giới tính.
Câu 25. Điều nào không đúng đối với việc xác định tần số hoán vị?
A. Để xác định sự tương tác giữa các gen.
B. Để xác định trình tự các gen trên cùng một NST.
C. Để lập bản đồ di truyền NST.
D. Để xác định khoảng cách giữa các gen trên cùng NST.
Câu 26. Cặp NST giới tính quy định giới tính nào dưới đây là không đúng?
A. Ở người : XX- nữ, XY- nam.
B. Ở ruồi giấm: XX- đực, XY- cái.
C. Ở gà: XX- trống, XY- mái
D. Ở lợn: XX- cái, XY- đực.
Câu 27. Sự tương tác giữa các gen không alen, trong đó mỗi kiểu gen có một loại gen trội hoặc toàn gen lặn đều xác định cùng một kiểu hình, cho F2 có tỉ lệ kiểu hình là:
A. 13:3.
B. 9: 3: 4.
C. 9: 6: 1.
D. 9: 7.
Câu 28. Ý nghĩa thực tiễn của di truyền giới tính là gì?
A. Điều khiển tỉ lệ đực, cái và giới tính trong quá trình phát triển cá thể.
B. Phát hiện các yếu tố của môi trường ngoài ảnh hưởng đến giới tính.
C. Phát hiện các yếu tố của môi trường trong ảnh hưởng đến giới tính.
D. Phát hiện các gen trên NST giới tính.
Câu 29. Một tế bào sinh dưỡng của một loài có bộ nhiễm sắc thể kí hiệu: AaBbDdEe bị rối loạn phân li 1 cặp nhiễm sắc thể Dd trong phân bào sẽ tạo ra 2 tế bào con có kí hiệu nhiễm sắc thể là:
A. AaBbDDdEe và AaBbdEe.
B. AaBbDddEe và AaBbDEe.
C. AaBbDDddEe và AaBbEe.
D. AaBbDddEe và AaBbdEe.
Câu 30. Hoán vị gen có hiệu quả đối với kiểu gen nào?
A. Các gen liên kết ở trạng thái đồng hợp trội.
B.Các gen liên kết ở trạng thái đồng hợp lặn.
C. Các gen liên kết ở trạng thái dị hợp về một cặp gen.
D. Các gen liên kết ở trạng thái dị hợp về hai cặp gen.
Câu 31. Những tính trạng có mức phản ứng rộng thường là:
A. Những tính trạng số lượng.
B. Những tính trạng giới tính.
C. Những tính trạng chất lượng.
D. Những tính trạng liên kết giới tính.
Câu 32. Ở người, bệnh mù màu do đột biến lặn nằm trên nhiễm sắc thể giới tính X gây nên (Xm), gen trội M tương ứng quy định mắt bình thường. Một cặp vợ chồng sinh được một con trai bình thường và một con gái bị mù màu. Kiểu gen của cặp vợ chồng này là
A. $X^MX^M × X^mY$.
B. $X^MX^M × X^MY$.
C. $X^MX^m × X^MY$.
D. $X^MX^m × X^mY$.
Câu 33. Nhận định nào sau đây là không đúng?
A. Tất cả các hiện tương di truyền theo dòng mẹ đều là di truyền tế bào chất.
B. Trong sự di truyền, nếu con lai mang tính trạng của mẹ thì đó là di truyền theo dòng mẹ.
C. Con lai mang tính trạng của mẹ nên di truyền tế bào chất được xem là di truyền theo dòng mẹ.
D. Di truyền tế bào chất còn gọi là di truyền ngoài nhân hay di truyền ngoài nhiễm sắc thể.
Câu 34. Khả năng phản ứng của cơ thể sinh vật trước những thay đổi của môi trường do yếu tố nào qui định?
A. Tác động của con người.
B. Điều kiện môi trường.
C. Kiểu gen của cơ thể.
D. Kiểu hình của cơ thể.
Câu 35. Đột biến gen thường gây hại cho cơ thể mang đột biến vì
A. làm ngừng trệ quá trình phiên mã, không tổng hợp được prôtêin.
B. làm biến đổi cấu trúc gen dẫn tới cơ thể s/vật không kiểm soát được quá trình tái bản của gen.
C. làm gen bị biến đổi dẫn tới không kế tục vật chất di truyền qua các thế hệ.
D. làm sai lệch thông tin di truyền dẫn tới làm rối loạn quá trình sinh tổng hợp prôtêin.
Câu 36. Cấu trúc di truyền của quần thể ban đầu : 0,2 AA + 0,6 Aa + 0,2 aa = 1. Sau 2 thế hệ tự phối thì cấu trúc di truyền của quần thể sẽ là:
A. 0,35 AA + 0,30 Aa + 0,35 aa = 1.
B. 0,425 AA + 0,15 Aa + 0,425 aa = 1.
C. 0,25 AA + 0,50Aa + 0,25 aa = 1.
D. 0,4625 AA + 0,075 Aa + 0,4625 aa = 1.
Câu 37. Mức phản ứng là
A. khả năng biến đổi của sinh vật trước sự thay đổi của môi trường.
B. tập hợp các kiểu hình của một kiểu gen tương ứng với các môi trường khác nhau.
C. khả năng phản ứng của sinh vật trước những điều kiện bất lợi của môi trường.
D. mức độ biểu hiện kiểu hình trước những điều kiện môi trường khác nhau.
Câu 38. Khi cho lai 2 cơ thể bố mẹ thuần chủng khác nhau bởi 2 cặp tính trạng tương phản, F1 đồng tính biểu hiện tính trạng của một bên bố hoặc mẹ, tiếp tục cho F1 tự thụ phân, nếu đời lai thu được tỉ lệ 3: 1 thì hai tính trạng đó đã di truyền
A. phân li độc lập.
B. liên kết không hoàn toàn.
C. liên kết hoàn toàn.
D. tương tác gen.
Câu 39: Giao phối gần hoặc tự thụ phấn qua nhiều thế hệ sẽ dẫn đến thoái hóa giống vì:
A. các gen lặn đột biến có hại bị các gen trội át chế trong kiểu gen dị hợp.
B. xuất hiện ngày càng nhiều các đột biến có hại.
C. các gen lặn đột biến có hại biểu hiện thành kiểu hình do chúng được đưa về trạng thái đồng hợp.
D. tập trung các gen trội có hại ở thế hệ sau.
Câu 40. ADN nhiễm sắc thể và ADN plasmit có chung đặc điểm nào sau đây?
A. Có khả năng tự nhân đôi.
B. Có cấu trúc xoắn vòng.
C. Nằm trong nhân tế bào.
D. Có số lượng nuclêôtit như nhau.
đề thi thử môn sinh học 2017 thường xuyên được cập nhật trên trang này nhé!
đề thi thử môn sinh học 2017 thường xuyên được cập nhật trên trang này nhé!
Chưa có phản hồi "Đề thi thử trường THPT Chuyên Bắc Kạn lần 1 - 2017"
Post a Comment

markdown:
Câu 1. Tất cả các loài sinh vật đều có chung một bộ mã di truyền, trừ một vài ngoại lệ, điều này biểu hiện đặc điểm gì của mã di truyền?
A. Mã di truyền có tính đặc hiệu.
B. Mã di truyền có tính thoái hóa.
C. Mã di truyền có tính phổ biến.
D. Mã di truyền luôn là mã bộ ba.
Câu 2 .Theo Men Đen, nội dung của quy luật phân li là:
A. Mỗi nhân tố di truyền(gen) của cặp phân li về giao tử với xác suất như nhau, nên mỗi giao tử chỉ chứa một nhân tố di truyền( alen) của bố hoặc mẹ.
B. F2 có tỉ lệ phân li kiểu hình trung bình là 3 trội:1 lặn.
C. F2 có tỉ lệ phân li kiểu gen vơíi tỉ lệ 1: 2:1.
D. Ở thể dị hợp, tính trạng trội át chế hoàn toàn tính trạng lặn.
Câu 3. Giới tính của cơ thể được xác định chủ yếu do yếu tố nào sau đây?
A. Chuyển đổi giới tính trong quá trình phát sinh cá thể.
B. Ảnh hưởng của các yếu tố môi trường trong cơ thể.
C. Ảnh hưởng của các yếu tố môi trường ngoài cơ thể.
D. Cơ chế nhiễm sắc thể giới tính
Câu 4. Gen là một đoạn của phân tử ADN
A. mang thông tin mã hoá chuỗi polipeptit hay phân tử ARN.
B. mang thông tin di truyền của các loài.
C. mang thông tin cấu trúc của phân tử prôtêin.
D. chứa các bộ 3 mã hoá các axit amin.
Câu 5. Bản đồ di truyền có vai trò gì trong công tác giống?
A. Xác định được vị trí các gen quy định các tính trạng không có giá trị kinh tế.
B. Xác định được vị trí các gen quy định các tính trạng có giá trị kinh tế.
C. Dự đoán được tần số các tổ hợp gen mới trong các phép lai.
D. Xác định được vị trí các gen quy định các tính trạng cần loại bỏ.
Câu 6. Điều nào dưới đây không đúng đối với di truyền ngoài nhiễm sắc thể.
A. Di truyền tế bào chất được xem là di truyền theo dòng mẹ.
B. Không phải mọi hiện tượng di truyền theo dòng mẹ đều di truyền tế bào chất.
C. Mọi hiện tượng di truyền theo dòng mẹ đều di truyền tế bào chất.
D. Di truyền tế bào chất không có sự phân tính ở các thế hệ sau.
Câu 7. Trong quá trình dịch mã, mARN thường gắn với một nhóm ribôxôm gọi là poliribôxôm giúp
A. tăng hiệu suất tổng hợp prôtêin.
B. điều hoà sự tổng hợp prôtêin.
C. tổng hợp các prôtêin cùng loại.
D. tổng hợp được nhiều loại prôtêin.
Câu 8. Men Đen đã sử dụng phép lai phân tích trong các thí nghiẹm của mình để:
A. Xác định các cá thể thuần chủng
B. Kiểm tra giả thuyết nêu ra
C. Xác định quy luật di truyền chi phối tính trạng.
D. Xác định tính trạng nào là trội, tính trạng nào là lặn.
Câu 9. Nhận định nào sau đây là đúng về phân tử ARN?
A. Tất cả các loại ARN đều có cấu tạo mạch thẳng.
B. tARN có chức năng vận chuyển axit amin tới ribôxôm.
C. mARN được sao y khuôn từ mạch gốc của ADN.
D. Trên các tARN có các anticodon giống nhau.
Câu 10. Vì sao nói cặp XY là cặp tương đồng không hoàn toàn?
A.Vì nhiễm sắc thể X mang nhiều gen hơn nhiễm sắc thể Y.
B. Vì nhiễm sắc thể X có đoạn mang gen còn Y thì không có gen tương ứng.
C. Vì nhiễm sắc thể X và Y đều có đoạn mang cặp gen tương ứng.
D. Vì nhiễm sắc thể X dài hơn nhiễm sắc thể Y.
Câu 11. Sự phụ thuộc của tính trạng vào kiểu gen như thế nào?
A. Tính trạng chất lượng phụ thuộc chủ yếu vào kiểu gen.
B. Tính trạng chất lượng ít phụ thuộc vào kiểu gen.
C. Tính trạng số lượng phụ thuộc chủ yếu vào kiểu gen.
D. Bất kì loại tính trạng nào cũng phụ thuộc chủ yếu vào kiểu gen
Câu 12. Ở người gen A qui định mắt đen trội so với gen a quy định mắt xanh. Mẹ và bố phải có kiểu gen và kiểu hình như thế nào để con sinh ra có người mắt đen, có người mắt xanh.
A. Mẹ mắt đen(AA) x Bố mắt xanh(Aa).
B. Mẹ mắt xanh(Aa) x Bố mắt đen (AA).
C. Mẹ mắt đen (AA) x Bố mắt đen (AA).
D. Mẹ mắt đen(Aa) x Bố mắt đen (Aa).
Câu 13. Điều nào dưới đây giải thích không đúng với tần số hoán vị gen không vượt quá 50%
A. Các gen có xu hướng không kiên kết với nhau.
B. Các gen có xu hướng kiên kết là chủ yếu.
C. Sự trao đổi chéo diễn ra giữa 2 crômatit của cặp tương đồng.
D. Không phải mọi tế bào khi giảm phân đều xảy ra trao đổi chéo
Câu 14. Trong một opêron, vùng có trình tự nuclêôtit đặc biệt để prôtêin ức chế bám vào ngăn cản quá trình phiên mã, đó là vùng
A. khởi động.
B. vận hành.
C. điều hoà.
D. kết thúc.
Câu 15. Theo Men Đen, với n cặp gen di hợp phân li độc lập thì số lượng các loại kiểu gen được xác định theo công thức nào?
A. Số lượng các loại kiểu gen là $2^n$
B. Số lượng các loại kiểu gen là $3^n$
C. Số lượng các loại kiểu gen là $4^n$
D. Số lượng các loại kiểu gen là $5^n$
Câu 16. Trong phép lai giữa hai cá thể có kiểu gen sau đây:
♂ AABbCcdd x ♀ aabb Cc Dd
Các cặp gen quy định các tính trạng nằm trên các cặp nhiễm sắc thể khác nhau thì tỉ lệ đời con có kiểu hình giống bố là:
A. $\frac{9}{16}$
B. $\frac{4}{16}$
C. $\frac{3}{16}$
D. $\frac{1}{4}$
Câu 17. Điều nào dưới đây không đúng khi nói về đột biến gen?
A. Đột biến gen luôn gây hại cho sinh vật vì làm biến đổi cấu trúc của gen.
B. Đột biến gen là nguồn nguyên liệu cho quá trình chọn giống và tiến hoá.
C. Đột biến gen có thể làm cho sinh vật ngày càng đa dạng, phong phú.
D. Đột biến gen có thể có lợi hoặc có hại hoặc trung tính.
Câu 18. Cơ sở tế bào học của sự liên kết hoàn toàn là:
A.Sự phân li của NST tương đồng trong giảm phân
B. Các gen trong nhóm liên kết di truyền không đồng thời với nhau.
C. Sự thụ tinh đã đưa đến sự tổ hợp của các NST tương đồng.
D. Các gen trong nhóm liên kết cùng phân li với NST trong quá trình phân bào.
Câu 19. Theo Men Đen , mỗi tính trạng của cơ thể do:
A. Một cặp nhân tố di truyền quy định.
B. Một nhân tố di truyền quy định.
C. Hai nhân tố di truyền khác loại quy định
D. Hai cặp nhân tố DT quy định.
Câu 20. Dựa vào phân tích kết quả thí nghiệm, Men Đen cho rằng màu sắc và hình dạng hạt đậu được di truyền độc lập vì:
A. Tỷ lệ mỗi kiểu hình ở F2 bằng tích xác suất của các tính trạng hợp thành nó.
B. F2 có 4 kiểu hình
C. Tỷ lệ phân li từng cặp tính trạng đều 3 trội: 1 lặn.
D. F2 Xuất hiện các biến dị tổ hợp.
Câu 21. Sự di truyền kiểu hình liên kết với giới tính như thế nào?
A. Sự phân bố tỉ lệ kiểu hình luôn đồng đều ở hai giới .
B. Sự phân bố tỉ lệ kiểu hình khi đều hoặc không đều ở hai giới tính.
C. Sự di truyền kiểu hình chỉ ở một giới tính.
D. Sự phân bố tỉ lệ kiểu hình luôn không đồng đều ở hai giới tính.
Câu 22. Phép lai P: AabbDdEe x AabbDdEe có thể hình thành ở thế hệ F1 bao nhiêu loại kiểu gen?
A. 10 loại kiểu gen.
B. 54 loại kiểu gen.
C. 28 loại kiểu gen.
D. 27 loại kiểu gen.
Câu 23. Cấu trúc nào sau đây có số lần cuộn xoắn nhiều nhất?
A. sợi nhiễm sắc.
B. crômatit ở kì giữa.
C. sợi siêu xoắn.
D. nuclêôxôm.
Câu 24. Kết quả lai thuận và lai nghịch ở F1và F2 giống nhau thì rút ra được kết luận: tính trạng bị chi phối bởi
A. Gen nằm trên NST thường.
B. Ảnh hưởng của giới tính.
C. Gen nằm ở tế bào chất.
D. Gen nằm trên NST giới tính.
Câu 25. Điều nào không đúng đối với việc xác định tần số hoán vị?
A. Để xác định sự tương tác giữa các gen.
B. Để xác định trình tự các gen trên cùng một NST.
C. Để lập bản đồ di truyền NST.
D. Để xác định khoảng cách giữa các gen trên cùng NST.
Câu 26. Cặp NST giới tính quy định giới tính nào dưới đây là không đúng?
A. Ở người : XX- nữ, XY- nam.
B. Ở ruồi giấm: XX- đực, XY- cái.
C. Ở gà: XX- trống, XY- mái
D. Ở lợn: XX- cái, XY- đực.
Câu 27. Sự tương tác giữa các gen không alen, trong đó mỗi kiểu gen có một loại gen trội hoặc toàn gen lặn đều xác định cùng một kiểu hình, cho F2 có tỉ lệ kiểu hình là:
A. 13:3.
B. 9: 3: 4.
C. 9: 6: 1.
D. 9: 7.
Câu 28. Ý nghĩa thực tiễn của di truyền giới tính là gì?
A. Điều khiển tỉ lệ đực, cái và giới tính trong quá trình phát triển cá thể.
B. Phát hiện các yếu tố của môi trường ngoài ảnh hưởng đến giới tính.
C. Phát hiện các yếu tố của môi trường trong ảnh hưởng đến giới tính.
D. Phát hiện các gen trên NST giới tính.
Câu 29. Một tế bào sinh dưỡng của một loài có bộ nhiễm sắc thể kí hiệu: AaBbDdEe bị rối loạn phân li 1 cặp nhiễm sắc thể Dd trong phân bào sẽ tạo ra 2 tế bào con có kí hiệu nhiễm sắc thể là:
A. AaBbDDdEe và AaBbdEe.
B. AaBbDddEe và AaBbDEe.
C. AaBbDDddEe và AaBbEe.
D. AaBbDddEe và AaBbdEe.
Câu 30. Hoán vị gen có hiệu quả đối với kiểu gen nào?
A. Các gen liên kết ở trạng thái đồng hợp trội.
B.Các gen liên kết ở trạng thái đồng hợp lặn.
C. Các gen liên kết ở trạng thái dị hợp về một cặp gen.
D. Các gen liên kết ở trạng thái dị hợp về hai cặp gen.
Câu 31. Những tính trạng có mức phản ứng rộng thường là:
A. Những tính trạng số lượng.
B. Những tính trạng giới tính.
C. Những tính trạng chất lượng.
D. Những tính trạng liên kết giới tính.
Câu 32. Ở người, bệnh mù màu do đột biến lặn nằm trên nhiễm sắc thể giới tính X gây nên (Xm), gen trội M tương ứng quy định mắt bình thường. Một cặp vợ chồng sinh được một con trai bình thường và một con gái bị mù màu. Kiểu gen của cặp vợ chồng này là
A. $X^MX^M × X^mY$.
B. $X^MX^M × X^MY$.
C. $X^MX^m × X^MY$.
D. $X^MX^m × X^mY$.
Câu 33. Nhận định nào sau đây là không đúng?
A. Tất cả các hiện tương di truyền theo dòng mẹ đều là di truyền tế bào chất.
B. Trong sự di truyền, nếu con lai mang tính trạng của mẹ thì đó là di truyền theo dòng mẹ.
C. Con lai mang tính trạng của mẹ nên di truyền tế bào chất được xem là di truyền theo dòng mẹ.
D. Di truyền tế bào chất còn gọi là di truyền ngoài nhân hay di truyền ngoài nhiễm sắc thể.
Câu 34. Khả năng phản ứng của cơ thể sinh vật trước những thay đổi của môi trường do yếu tố nào qui định?
A. Tác động của con người.
B. Điều kiện môi trường.
C. Kiểu gen của cơ thể.
D. Kiểu hình của cơ thể.
Câu 35. Đột biến gen thường gây hại cho cơ thể mang đột biến vì
A. làm ngừng trệ quá trình phiên mã, không tổng hợp được prôtêin.
B. làm biến đổi cấu trúc gen dẫn tới cơ thể s/vật không kiểm soát được quá trình tái bản của gen.
C. làm gen bị biến đổi dẫn tới không kế tục vật chất di truyền qua các thế hệ.
D. làm sai lệch thông tin di truyền dẫn tới làm rối loạn quá trình sinh tổng hợp prôtêin.
Câu 36. Cấu trúc di truyền của quần thể ban đầu : 0,2 AA + 0,6 Aa + 0,2 aa = 1. Sau 2 thế hệ tự phối thì cấu trúc di truyền của quần thể sẽ là:
A. 0,35 AA + 0,30 Aa + 0,35 aa = 1.
B. 0,425 AA + 0,15 Aa + 0,425 aa = 1.
C. 0,25 AA + 0,50Aa + 0,25 aa = 1.
D. 0,4625 AA + 0,075 Aa + 0,4625 aa = 1.
Câu 37. Mức phản ứng là
A. khả năng biến đổi của sinh vật trước sự thay đổi của môi trường.
B. tập hợp các kiểu hình của một kiểu gen tương ứng với các môi trường khác nhau.
C. khả năng phản ứng của sinh vật trước những điều kiện bất lợi của môi trường.
D. mức độ biểu hiện kiểu hình trước những điều kiện môi trường khác nhau.
Câu 38. Khi cho lai 2 cơ thể bố mẹ thuần chủng khác nhau bởi 2 cặp tính trạng tương phản, F1 đồng tính biểu hiện tính trạng của một bên bố hoặc mẹ, tiếp tục cho F1 tự thụ phân, nếu đời lai thu được tỉ lệ 3: 1 thì hai tính trạng đó đã di truyền
A. phân li độc lập.
B. liên kết không hoàn toàn.
C. liên kết hoàn toàn.
D. tương tác gen.
Câu 39: Giao phối gần hoặc tự thụ phấn qua nhiều thế hệ sẽ dẫn đến thoái hóa giống vì:
A. các gen lặn đột biến có hại bị các gen trội át chế trong kiểu gen dị hợp.
B. xuất hiện ngày càng nhiều các đột biến có hại.
C. các gen lặn đột biến có hại biểu hiện thành kiểu hình do chúng được đưa về trạng thái đồng hợp.
D. tập trung các gen trội có hại ở thế hệ sau.
Câu 40. ADN nhiễm sắc thể và ADN plasmit có chung đặc điểm nào sau đây?
A. Có khả năng tự nhân đôi.
B. Có cấu trúc xoắn vòng.
C. Nằm trong nhân tế bào.
D. Có số lượng nuclêôtit như nhau.
**thường xuyên được cập nhật trên trang này nhé!**
## Chưa có phản hồi "Đề thi thử trường THPT Chuyên Bắc Kạn lần 1 - 2017"
## Post a Comment

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Server: GSE

X-Content-Type-Options: nosniff

Cache-Control: private, max-age=0

X-XSS-Protection: 1; mode=block

Content-Type: text/html; charset=UTF-8


text:
SWEET STRIPES - GIRL Banner Foil 6'
Sản phẩm này được bán tại www.amazon.com
Thương hiệu: Creative Converting
Ngay sau khi quý khách đặt hàng và thanh toán, ShipTo.vn sẽ mua sản phẩm từ Mỹ và vận chuyển về Việt Nam
Thời gian giao hàng dự kiến từ 10 - 20 ngày làm việc kể từ khi thanh toán
Chọn số lượng:Xem chi tiết sản phẩm tại www.amazon.com
-
Giá giảm 10-50%
so với hàng xách tay
-
100% sản phẩm thật
được mua trực tiếp từ Mỹ
-
Hoàn tiền 100%
nếu hàng bị thất lạc hư hỏng
-
Miễn phí dịch vụ
nếu giao hàng trễ
Product Features
Product Description
Product information
Mua hàng theo yêu cầu
-
1.Đặt mua
Đặt mua những sản phẩm được ShipTo.vn tuyển chọn, hoặc gửi link của sản phẩm muốn mua để nhận báo giá.
-
2.Thanh toán
Thanh toán cho ShipTo.vn (tiền mặt, chuyển khoản, hoặc thẻ tín dụng).
-
3.Vận chuyển
ShipTo.vn mua hàng từ nước ngoài, chuyển về Việt Nam, và lo tất cả thủ tục hải quan.
-
4. Giao hàng
ShipTo.vn giao hàng tận nơi miễn phí trong vòng 10 - 20 ngày làm việc kể từ ngày thanh toán.
Vận chuyển theo yêu cầu
-
1.Đăng ký địa chỉ Mỹ
Đăng ký tài khoản ShipTo.vn có ngay địa chỉ riêng tại Mỹ.
-
2.Tự mua hàng
Tự mua tại bất kỳ website nào và chuyển hàng tới địa chỉ Mỹ của bạn.
-
3.Vận chuyển
ShipTo.vn nhận hàng, kiểm hàng và chuyển quốc tế.
-
4. Giao hàng
ShipTo.vn thông quan, giao hàng tận tay và thu tiền dịch vụ.
ĐĂNG KÝ EMAIL ĐỂ BẮT ĐẦU

markdown:
[0](/mua-hang/gio-hang)
# SWEET STRIPES - GIRL Banner Foil 6'
Sản phẩm này được bán tại
[www.amazon.com](http://www.amazon.com/SWEET-STRIPES-GIRL-Banner-Foil/dp/B00I83YM0U)
Thương hiệu:
[Creative Converting](/thuong-hieu/creative-converting_th1330)
Ngay sau khi quý khách đặt hàng và thanh toán, ShipTo.vn sẽ mua sản phẩm từ Mỹ và vận chuyển về Việt Nam
Thời gian giao hàng dự kiến từ 10 - 20 ngày làm việc kể từ khi thanh toán
Chọn số lượng:
[Xem chi tiết sản phẩm tại www.amazon.com](http://www.amazon.com/SWEET-STRIPES-GIRL-Banner-Foil/dp/B00I83YM0U)
-
Giá giảm 10-50%
so với hàng xách tay
-
100% sản phẩm thật
được mua trực tiếp từ Mỹ
-
Hoàn tiền 100%
nếu hàng bị thất lạc hư hỏng
-
Miễn phí dịch vụ
nếu giao hàng trễ
#### Product Features
#### Product Description
#### Product information
|Product Dimensions||5.6 x 1.3 x 0.3 inches|
|Shipping Weight||0.02 pounds|
|ASIN||B00I83YM0U|
|Item model number|
#### Mua hàng theo yêu cầu
-
1.Đặt mua
Đặt mua những sản phẩm được ShipTo.vn tuyển chọn, hoặc gửi link của sản phẩm muốn mua để nhận báo giá.
-
2.Thanh toán
Thanh toán cho ShipTo.vn (tiền mặt, chuyển khoản, hoặc thẻ tín dụng).
-
3.Vận chuyển
ShipTo.vn mua hàng từ nước ngoài, chuyển về Việt Nam, và lo tất cả thủ tục hải quan.
-
4. Giao hàng
ShipTo.vn giao hàng tận nơi miễn phí trong vòng 10 - 20 ngày làm việc kể từ ngày thanh toán.
#### Vận chuyển theo yêu cầu
-
1.Đăng ký địa chỉ Mỹ
Đăng ký tài khoản ShipTo.vn có ngay địa chỉ riêng tại Mỹ.
-
2.Tự mua hàng
Tự mua tại bất kỳ website nào và chuyển hàng tới địa chỉ Mỹ của bạn.
-
3.Vận chuyển
ShipTo.vn nhận hàng, kiểm hàng và chuyển quốc tế.
-
4. Giao hàng
ShipTo.vn thông quan, giao hàng tận tay và thu tiền dịch vụ.
ĐĂNG KÝ EMAIL ĐỂ BẮT ĐẦU

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Cache-Control: private, no-cache="Set-Cookie"

Content-Type: text/html; charset=utf-8

Set-Cookie: website_id=1; expires=Wed, 23-May-2018 17:00:00 GMT; path=/

Connection: close


text:
Biến chứng của viêm tai giữa cấp hoại tử
Viêm tai giữa cấp hoại tử thường có nguyên nhân do các nhiễm khuẩn lây đường hô hấp như sởi, cúm, bạch hầu.
Cháu tôi bị sởi đã khỏi sau đó sốt lại, đi ngoài và đau tai, đi khám được kết luận: Viêm tai giữa cấp hoại tử. Xin cho biết về bệnh và biến chứng có thể gặp? Xin cảm ơn.
(Phạm Minh Thi – Ba Đình, Hà Nội)
Chào bạn,
Viêm tai giữa cấp hoại tử thường có nguyên nhân do các nhiễm khuẩn lây đường hô hấp như sởi, cúm, bạch hầu.
Bệnh thường gặp ở trẻ nhỏ có cơ thể yếu, sau mỗi đợt nhiễm khuẩn nặng; thể điển hình hay gặp sau bệnh sởi; khi sởi đã bay đi bệnh nhân sốt trở lại; thể trạng mệt mỏi thường có rối loại tiêu hóa; đau tai, đau lan lên thái dương và 1/2 đầu; nghe kém rõ kèm theo có ù tai và chóng mặt; ấn mặt xương chũm thường có phản ứng đau.
Khám tai thường thấy màng nhĩ đục, ướt, có nhiều đám xuất huyết trên màng nhĩ. Nếu đã thủng, màng nhĩ bị thủng rộng, bờ nham nhở, đáy sần sùi đỏ, mủ có mùi thối, có lẫn máu.
Bệnh nếu được điều trị tốt có thể khỏi nhưng thường gây sẹo rúm màng tai, tổn thương xương còn làm ảnh hưởng đến chức năng nghe. Biến chứng dễ thành viêm tai xương chũm.
Theo SKDS
Trả lời

markdown:
## Biến chứng của viêm tai giữa cấp hoại tử
[Viêm tai giữa](http://www.thegioicaythuoc.com/tag/viem-tai-giua) cấp hoại tử thường có nguyên nhân do các nhiễm khuẩn lây đường [hô hấp](http://www.thegioicaythuoc.com/tag/ho-hap) như sởi, cúm, bạch hầu.
Cháu tôi bị sởi đã khỏi sau đó sốt lại, đi ngoài và đau tai, đi khám được kết luận: Viêm tai giữa cấp hoại tử. Xin cho biết về bệnh và biến chứng có thể gặp? Xin cảm ơn.
(Phạm Minh Thi – Ba Đình, Hà Nội)
Chào bạn,
Viêm tai giữa cấp hoại tử thường có nguyên nhân do các nhiễm khuẩn lây đường hô hấp như sởi, cúm, bạch hầu.
Bệnh thường gặp ở trẻ nhỏ có cơ thể yếu, sau mỗi đợt nhiễm khuẩn nặng; thể điển hình hay gặp sau
[bệnh sởi](http://www.thegioicaythuoc.com/tag/benh-soi); khi sởi đã bay đi bệnh nhân sốt trở lại; thể trạng mệt mỏi thường có rối loại tiêu hóa; đau tai, đau lan lên thái dương và 1/2 đầu; nghe kém rõ kèm theo có ù tai và chóng mặt; ấn mặt xương chũm thường có phản ứng đau.
Khám tai thường thấy màng nhĩ đục, ướt, có nhiều đám xuất huyết trên màng nhĩ. Nếu đã thủng, màng nhĩ bị thủng rộng, bờ nham nhở, đáy sần sùi đỏ, mủ có mùi thối, có lẫn máu.
Bệnh nếu được điều trị tốt có thể khỏi nhưng thường gây sẹo rúm màng tai, tổn thương xương còn làm ảnh hưởng đến chức năng nghe. Biến chứng dễ thành viêm tai xương chũm.
Theo SKDS
## Trả lời Hủy trả lời

Server: nginx

Vary: Accept-Encoding,User-Agent


text:
Trang chủ
Các gian hàng
Rao vặt
Chứng khoán
Bất động sản
Việc làm
Rao vặt
Doanh nghiệp
Chào bán
Chào mua
Chứng khoán
Bất động sản
Việc làm
Tin tức
B2B
Động vật - Sản phẩm từ động vật
Thực vật - Sản phẩm từ thực vật
Mỡ và dầu động thực vật
Thực phẩm chế biến, thuốc lá,...
Khoáng sản
Hóa chất
Nhựa và cao su
Da và các sản phẩm từ da
Gỗ, đồ gỗ
Giấy, bột giấy, ấn phẩm
Hàng dệt may và nguyên liêu
Giày dép, mũ và phụ trang
Thủy tinh, gốm, đá, thạch cao
Vàng, bạc, đá quí, đồ kim hoàn
Kim loại
Máy móc, đồ điện tử
Xe cộ, tàu thuyền, thiết bị vận tải
Đồ nội thất, chiếu sáng, thể thao,…
Đồ cổ, tác phẩm nghệ thuật,…
Dụng cụ quang học, đo lường, y tế...
B2C
Máy tính, linh phụ kiện
Điện thoại, linh phụ kiện
Thiết bị nghe nhìn, KTS
Thời trang, mỹ phẩm, trang sức
Oto, xe máy
Mẹ và em bé
Hàng gia dụng
Thiết bị văn phòng - Giáo dục
Xây dựng
Thực phẩm - Đồ uống
Website, phần mềm, văn hóa phẩm
Y tế - Sức khỏe - Làm đẹp
THÀNH VIÊN
lythehao2013
Gửi tin nhắn
Tên đầy đủ:
Mr. Hào
Ngày gia nhập:
Thứ 4
26/06/2013 18h:01
Trạng thái:
1
Lần cuối đăng nhập :
Chủ nhật
21/12/2014 13h:57
Địa chỉ:
55 Lê Quang Định P.14, Bình Thạnh
Điện thoại:
0908808664
Thông báo từ TTOTC
Chương trình khuyến mại đặc biệt, x300% khi nạp coin
Ra mắt chức năng Up tự động
Khuyến mãi nhận coin miễn phí
Hỗ trợ chung
Hỗ trợ quảng cáo
Hỗ trợ kỹ thuật
Email
:
info@thitruongotc.com.vn
Tin tổng hợp từ các báo
Quá nhiều loại quỹ hỗ trợ doanh nghiệp
(
23/5
)
Tỷ phú Bloomberg: Đừng chọn việc theo lương
(
23/5
)
Vietcombank trao cặp phao cứu sinh và bọc bổng cho trẻ em
(
23/5
)
Sun Group đầu tư thêm khu lưu trú tại Sun World Halong Complex
(
23/5
)
Bitcoin đã tăng giá hơn 700.000 lần trong 7 năm
(
23/5
)
Vợ chồng người Nhật phát đạt với chuỗi nhà hàng tại Việt Nam
(
23/5
)
Vietcombank thanh toán hóa đơn truyền hình K+
(
23/5
)
Giả mạo Tổng cục Hải quan để lừa góp vốn
(
23/5
)
Prévoir Việt Nam phân phối sản phẩm bảo hiểm mới qua NCB
(
23/5
)
Tổ hợp dự án 11.000 tỷ đồng tuyển hơn 10.000 nhân sự
(
23/5
)
Lãnh đạo Viettel gặp gỡ 200 trí thức Việt tại Singapore
(
23/5
)
TNR Holdings Việt Nam ưu đãi lớn kích cầu sức mua
(
23/5
)
Chính sách vay 85%, nhận sổ đỏ tại nhà phố biển Queen Pearl Mũi Né
(
23/5
)
Văn phòng cho thuê, mặt bằng bán lẻ Đà Nẵng rớt giá
(
23/5
)
Bí quyết mua máy chăm sóc da cho spa
(
23/5
)
Honda sắp bán máy bay tại Việt Nam
(
23/5
)
Đề án chuyển đổi VASCO phải báo cáo Tổng bí thư
(
23/5
)
TPBank giới thiệu ngân hàng tự động tại Banking Vietnam 2017
(
23/5
)
Apple có giá gần bằng 5 ngân hàng Trung Quốc
(
23/5
)
Kido nắm quyền chi phối `ông trùm` ngành dầu ăn
(
23/5
)
G5 Property: Hometel ven biển có nhiều tiềm năng gia tăng giá trị
(
23/5
)
Hoa hậu Áo dài tại Mỹ 2016 luôn bình tĩnh khi làm kinh doanh
(
23/5
)
Quỹ Nhật nắm 20% cổ phần Bibo Mart
(
23/5
)
Maritime Bank lọt top 30 ngân hàng tốt nhất châu Á - Thái Bình Dương
(
23/5
)
Nagakawa lọt top 10 `Thương hiệu Việt tiêu biểu tại châu Á - Thái Bình Dương`
(
23/5
)
Nhất Nam Land mở bán giai đoạn 2 dự án New Điện Dương City
(
23/5
)
Hơn 800 khách hàng quan tâm căn hộ Jamila quận 9
(
23/5
)
Prudential Việt Nam dành 5 tỷ đồng ưu đãi khách hàng
(
23/5
)
Căn hộ ven hồ giá từ 920 triệu giữa khu đô thị xanh Ecopark
(
23/5
)
Giá vàng SJC tăng theo thế giới
(
23/5
)
Hoa hậu Hải Dương làm cố vấn làm đẹp trên truyền hình
(
23/5
)
Trải nghiệm điều hòa cao cấp Nhật Bản - General
(
23/5
)
Đại gia địa ốc Singapore đầu tư vào nhiều dự án tại Việt Nam
(
23/5
)
Tham vọng của đại gia Hàn Quốc thâu tóm Cầu Tre
(
23/5
)
Giới thiệu
|
Qui định
|
Hướng dẫn
|
Góp ý - Liên hệ
|
Dành cho quảng cáo
|
Liên kết
|
Diễn đàn
|
RSS
Bản quyền © 2005-2014 của ScTech. Phần mềm TradePortal phiên bản 4.
Liên kết website
Hoi dap suc khoe
rao vặt miễn phí
thông tin thuốc
lịch thi đấu bóng đá
tin bóng đá
chợ công nghệ Hà Nội
chăm sóc bé
công thức nấu
mẹo , cách làm
cẩm nang du lịch
tăng truy cập
ô tô
xe máy
tin công nghệ
rao vặt
sctech
cùng hành động
cơ học
mechanics
sph
mesh free
shop hàng gia dụng
hàng Đức xách tay
hàng Úc chính hãng
how to do
tip and trick
car details
car features
car part
wie zu tun
wie match man

Cache-Control: private

Content-Type: application/xhtml+xml; charset=utf-8