text:
Tốc độ tăng trưởng GDP bình quân hằng năm trong năm năm qua là:13,18%; GDP bình quân đầu người năm 2009 đạt 26,9 triệu đồng; cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng tích cực: CN&XD 50,16% – DV 44,02% – nông, lâm, thủy sản 5,82%.
Thành phố Quy Nhơn, Tỉnh lỵ của tỉnh Bình Định nằm ở phía đông nam của tỉnh, đông giáp biển Ðông; tây giáp huyện Vân Canh; bắc giáp các huyện: Tuy Phước, Phù Cát; nam giáp thị xã Sông Cầu, tỉnh Phú Yên, với diện tích 284,5 km2, dân số hơn 30 vạn người; thành phố có 21 đơn vị hành chính, gồm: 16 phường và 5 xã; là trung tâm kinh tế, chính trị, văn hóa, khoa học kỹ thuật của tỉnh Bình Ðịnh.
Quy Nhơn là vùng đất “địa linh nhân kiệt”, với lịch sử hình thành và phát triển hơn 400 năm, được gắn liền với nền văn hóa Chăm-pa ở thế kỷ 11, triều đại Tây Sơn và cảng Thị Nại thế kỷ 18.
Trải qua hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, dưới sự lãnh đạo của Ðảng, quân và dân Quy Nhơn đã chiến đấu anh dũng quật cường, làm nên những chiến công oanh liệt ngay trên quê hương mình và giải phóng Quy Nhơn vào ngày 31-3-1975, góp phần cùng cả nước giải phóng hoàn toàn miền nam, thống nhất Tổ quốc.
Sau ngày quê hương hoàn toàn giải phóng, Ðảng bộ và nhân dân Quy Nhơn ra sức phấn đấu hàn gắn vết thương chiến tranh, khôi phục và phát triển kinh tế, ổn định đời sống nhân dân, từng bước đưa Quy Nhơn trở thành trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa, khoa học kỹ thuật của tỉnh. Ngày 18-6-1986, Hội đồng Bộ trưởng (nay là Chính phủ) đã quyết định mở rộng và nâng cấp thị xã Quy Nhơn lên thành phố thuộc tỉnh. 12 năm sau, ngày 4-7-1998, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 558/QÐ-TTg công nhận thành phố Quy Nhơn là đô thị loại 2.
Cảng Quy Nhơn
Sau gần 12 năm được công nhận là đô thị loại 2, thành phố đã có bước phát triển mạnh mẽ; nét nổi bật trong quá trình phát triển của thành phố Quy Nhơn trong những năm gần đây là tốc độ đô thị hóa diễn ra khá nhanh, không gian đô thị không ngừng được mở rộng; bộ mặt thành phố có nhiều khởi sắc. Hoạt động văn hóa – xã hội có tiến bộ, đời sống nhân dân thành phố được nâng lên và cơ bản ổn định; quốc phòng được củng cố; an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội được giữ vững. Hệ thống chính trị được kiện toàn; hiệu lực, hiệu quả điều hành của chính quyền có tiến bộ. Trên cơ sở đó, ngày 25-1-2010, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 159/QÐ-TTg công nhận thành phố Quy Nhơn là đô thị loại 1 trực thuộc tỉnh Bình Ðịnh.
Những năm qua, kinh tế thành phố liên tục tăng trưởng và phát triển, tổng giá trị sản phẩm địa phương (GDP) theo giá thực tế năm 2009 đạt 7.571,865 tỷ đồng, tăng 6.453 tỷ đồng so với năm 1998, tốc độ tăng trưởng GDP bình quân hằng năm trong 5 năm qua là 13,18%; GDP bình quân đầu người năm 2009 đạt 26,9 triệu đồng, tăng 22,516 triệu đồng so với năm 1998. Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng tích cực: công nghiệp và xây dựng 50,16% – dịch vụ 44,02% – nông, lâm, thủy sản 5,82%. Giá trị sản xuất công nghiệp năm 2009 đạt 4.205,25 tỷ đồng, tăng 3.789,439 tỷ đồng so với năm 1998, tốc độ phát triển bình quân hằng năm trong năm năm qua là 14,29%.
Thành Phố Quy Nhơn
Hiện nay thành phố có 2.183 cơ sở sản xuất công nghiệp, tăng 587 cơ sở với năm 1998. Các sản phẩm chủ yếu như: gỗ tinh chế, giày da, thuốc chữa bệnh, đá granit, sản phẩm cơ khí, chế biến thủy sản…, Giá trị kim ngạch xuất khẩu năm 2009 đạt 293,8 triệu USD, tốc độ tăng trưởng bình quân hằng năm trong 5 năm qua là 9,01%.
Công tác quy hoạch, quảng bá du lịch được chú trọng phát triển. Cơ sở hạ tầng du lịch được đầu tư nâng cấp và xây dựng mới. Ðến nay trên địa bàn thành phố có 77 khách sạn và 103 nhà trọ, với 2.225 phòng trong đó có nhiều khách sạn 3, 4 sao. Tổng thu ngân sách năm sau cao hơn năm trước, bảo đảm cân đối chi và dành phần đáng kể phục vụ đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, chỉnh trang đô thị, xây dựng các công trình phúc lợi của thành phố. Tốc độ tăng trưởng bình quân hằng năm trong năm năm qua là 18,6%.
Công tác đầu tư phát triển, quản lý, chỉnh trang, kiến thiết đô thị luôn được quan tâm chú trọng. Tốc độ đô thị hóa trong thời gian qua diễn ra nhanh chóng, hệ thống giao thông đô thị, giao thông nông thôn, các khu dân cư mới, khu – cụm công nghiệp và các công trình phúc lợi của thành phố không ngừng phát triển theo hướng hiện đại, không gian đô thị được mở rộng; hạ tầng kỹ thuật được nâng cấp và xây dựng mới khá khang trang… Ðến nay đã có hơn 90% tuyến đường nội thành được nâng cấp bê-tông nhựa, hơn 95% tuyến hẻm chính được bê-tông hóa, hầu hết các tuyến đường giao thông nông thôn chính được nâng cấp, mở rộng và đổ bê-tông mặt đường, các tuyến đường giao thông nông thôn liên khu vực, thôn, xóm cũng dần được bê-tông hóa. Hệ thống công viên cây xanh, vườn hoa và điện chiếu sáng đô thị của thành phố tiếp tục được cải tạo, nâng cấp và từng bước hoàn thiện; tỷ lệ đất cây xanh toàn đô thị đạt 15,02 m2 cây xanh/người; xây dựng hệ thống chiếu sáng đô thị đạt tiêu chí loại 2, chiếu sáng 100% đường phố chính, 85% các hẻm…,vệ sinh môi trường được tăng cường; bộ mặt của thành phố ngày càng “Sáng – xanh – sạch – đẹp”.
Bằng nhiều nguồn vốn , thành phố đã đầu tư hàng chục nghìn tỷ đồng để xây dựng các công trình trọng điểm trên địa bàn như: đường Xuân Diệu, cầu đường Quy Nhơn – Nhơn Hội, đường liên xã Nhơn Hải – Nhơn Hội, đường trục khu kinh tế Nhơn Hội, nâng cấp cảng Quy Nhơn, đường Nguyễn Tất Thành nối dài… Ðặc biệt đường Quy Nhơn – Sông Cầu và cầu đường Quy Nhơn – Nhơn Hội được xây dựng hoàn thành đã phá thế độc đạo, giao thông đi lại thuận lợi, góp phần cho phát triển kinh tế – xã hội của thành phố.
Sự nghiệp giáo dục – đào tạo có bước phát triển khá toàn diện về quy mô và chất lượng; hệ thống trường, lớp được đầu tư xây dựng ngày càng khang trang, cơ sở vật chất phục vụ cho việc dạy và học được tăng cường. Ðã hình thành nhiều loại hình đào tạo… Ðến nay, toàn thành phố có 23 trường mầm non, tiểu học, THCS đạt chuẩn quốc gia; 21/21 xã, phường đạt phổ cập giáo dục tiểu học và phổ cập giáo dục trung học cơ sở; thành phố Quy Nhơn được công nhận đạt phổ cập giáo dục tiểu học, tiểu học đúng độ tuổi, THCS nhiều năm nay. Hệ thống các trường đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp và dạy nghề được hình thành và phát triển. Hiện nay trên địa bàn thành phố có hai trường Ðại học là Ðại học Quy Nhơn và Ðại học Quang Trung. Trường đại học Quy Nhơn có chức năng đào tạo đa ngành, quy mô hơn 15.800 sinh viên, trong đó có 14.300 sinh viên dài hạn, mỗi năm có hơn 2.000 sinh viên tốt nghiệp ra trường. Trường đại học Quang Trung có chức năng đào tạo đa ngành, quy mô hơn 7.000 sinh viên, mỗi năm có hơn 1.500 sinh viên tốt nghiệp ra trường. Trung tâm Giáo dục thường xuyên tỉnh có 3.800 sinh viên, có 30% sinh viên hệ dài hạn, mỗi năm có hơn 650 sinh viên tốt nghiệp ra trường. Hệ Cao đẳng có ba trường (gồm: Trường Cao đẳng Bình Ðịnh, Cao đẳng nghề và Cao đẳng Y tế), với quy mô 3.123 sinh viên, mỗi năm có hơn 3.000 sinh viên tốt nghiệp. Ngoài ra có còn có ba trường trung học chuyên nghiệp và hai trường công nhân kỹ thuật với quy mô hơn 6.000 học sinh. Công tác xã hội hóa giáo dục được đẩy mạnh, đa dạng hóa các loại hình trường, lớp, loại hình đào tạo, đáp ứng tốt nhu cầu học tập và phát triển nguồn lực của địa phương.
Các hoạt động văn hóa – thông tin – thể thao luôn được quan tâm xây dựng các thiết chế văn hóa, tăng cường cơ sở vật chất, trang thiết bị tạo sự chuyển biến mạnh mẽ; các phong trào văn hóa – văn nghệ, TDTT, lễ hội luôn diễn ra sôi nổi, thu hút đông đảo quần chúng và thanh thiếu niên tham gia, góp phần nâng cao đời sống văn hóa tinh thần và rèn luyện sức khỏe trong nhân dân. Ðặc biệt Phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” được triển khai thực hiện đạt kết quả: đến nay đã có 80 khu phố, thôn, 80 cơ quan, đơn vị, trường học văn hóa, gia đình văn hóa hằng năm đều đạt từ 75 đến 92%.
Toàn thành phố có bảy bệnh viện với tổng số giường bệnh là 2.191 giường (trong đó: bệnh viện tuyến thành phố là 290 giường; bệnh viện tuyến khu vực, ngành, tỉnh và ngoài công lập là 1.901 giường). Công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe của nhân dân từng bước mở rộng và nâng cao chất lượng. Các chương trình mục tiêu y tế Quốc gia, công tác DS – KHHGÐ và phòng, chống dịch bệnh, vệ sinh an toàn thực phẩm… được thực hiện có hiệu quả; cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ công tác khám, chữa bệnh được quan tâm đầu tư phục vụ tốt nhu cầu khám, chữa bệnh, chăm sóc sức khỏe của cán bộ và nhân dân. Các chính sách đối với người có công với nước và các chính sách xã hội được thực hiện tốt. Công tác bảo đảm trật tự an toàn giao thông, trật tự đô thị được triển khai đồng bộ, tích cực, bước đầu kiềm chế và làm giảm tai nạn giao thông; ý thức chấp hành pháp luật của người dân khi tham gia giao thông có tiến bộ hơn; tình hình an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội được giữ vững…
Với quá trình phát triển đi lên đó, tại Quyết định số: 445/QÐ-TTg, ngày 7-4-2009 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt quy hoạch điều chỉnh tổng thể phát triển hệ thống đô thị Việt Nam đến năm 2025 và tầm nhìn đến năm 2050, đã xác định Quy Nhơn nằm trong nhóm đô thị lớn, cực lớn và là một trong 12 đô thị trung tâm cấp vùng của cả nước; là một trong ba trung tâm thương mại và du lịch của vùng duyên hải Nam Trung Bộ, có vị trí quan trọng trong giao lưu với khu vực và quốc tế, điểm chốt cuối cùng của hành lang kinh tế Ðông – Tây hướng ra biển, cửa ngõ quan trọng của vùng duyên hải miền trung và Tây Nguyên.
Việc Quy Nhơn được công nhận là đô thị loại 1 trực thuộc tỉnh đã đem lại niềm vui và khí thế mới, đây cũng là vinh dự, là niềm tự hào nhưng cũng đặt ra những yêu cầu và đòi hỏi đảng bộ, chính quyền và nhân dân thành phố phải luôn cố gắng, nỗ lực phấn đấu để xây dựng thành phố Quy Nhơn ngày càng phát triển đúng với vị trí của nó và xứng tầm với đô thị loại 1. Ðây cũng là dịp để Quy Nhơn nhìn lại mình, nhận rõ những mặt được, chưa được để từ đó xác định rõ hướng phấn đấu, tạo thêm thế và lực để thành phố Quy Nhơn phát triển nhanh hơn và toàn diện hơn trong xu thế hội nhập, với mục tiêu xây dựng thành phố cảng hiện đại, phát triển theo hướng nâng cao tỷ trọng dịch vụ, giữ vai trò trung tâm công nghiệp, thương mại, dịch vụ, giao dịch quốc tế , văn hóa, giáo dục, y tế, thể dục thể thao… của Bình Ðịnh và khu vực. Tương xứng với vị trí và ý nghĩa chiến lược về điểm chốt cuối cùng của hành lang Ðông – Tây hướng ra biển, cửa ngõ quan trọng của vùng duyên hải nam miền trung và Tây Nguyên.
THÁI NGỌC BÍCH
Chủ tịch UBND thành phố Quy Nhơn
Nguồn: http://www.nhandan.org.vn/tinbai/?top=38⊂=131&article=171371

markdown:
Tốc độ tăng trưởng GDP bình quân hằng năm trong năm năm qua là:13,18%; GDP bình quân đầu người năm 2009 đạt 26,9 triệu đồng; cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng tích cực: CN&XD 50,16% – DV 44,02% – nông, lâm, thủy sản 5,82%.
Thành phố Quy Nhơn, Tỉnh lỵ của tỉnh Bình Định nằm ở phía đông nam của tỉnh, đông giáp biển Ðông; tây giáp huyện Vân Canh; bắc giáp các huyện: Tuy Phước, Phù Cát; nam giáp thị xã Sông Cầu, tỉnh Phú Yên, với diện tích 284,5 km2, dân số hơn 30 vạn người; thành phố có 21 đơn vị hành chính, gồm: 16 phường và 5 xã; là trung tâm kinh tế, chính trị, văn hóa, khoa học kỹ thuật của tỉnh Bình Ðịnh.
Quy Nhơn là vùng đất “địa linh nhân kiệt”, với lịch sử hình thành và phát triển hơn 400 năm, được gắn liền với nền văn hóa Chăm-pa ở thế kỷ 11, triều đại Tây Sơn và cảng Thị Nại thế kỷ 18.
Trải qua hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, dưới sự lãnh đạo của Ðảng, quân và dân Quy Nhơn đã chiến đấu anh dũng quật cường, làm nên những chiến công oanh liệt ngay trên quê hương mình và giải phóng Quy Nhơn vào ngày 31-3-1975, góp phần cùng cả nước giải phóng hoàn toàn miền nam, thống nhất Tổ quốc.
Sau ngày quê hương hoàn toàn giải phóng, Ðảng bộ và nhân dân Quy Nhơn ra sức phấn đấu hàn gắn vết thương chiến tranh, khôi phục và phát triển kinh tế, ổn định đời sống nhân dân, từng bước đưa Quy Nhơn trở thành trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa, khoa học kỹ thuật của tỉnh. Ngày 18-6-1986, Hội đồng Bộ trưởng (nay là Chính phủ) đã quyết định mở rộng và nâng cấp thị xã Quy Nhơn lên thành phố thuộc tỉnh. 12 năm sau, ngày 4-7-1998, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 558/QÐ-TTg công nhận thành phố Quy Nhơn là đô thị loại 2.
*Cảng Quy Nhơn*
Những năm qua, kinh tế thành phố liên tục tăng trưởng và phát triển, tổng giá trị sản phẩm địa phương (GDP) theo giá thực tế năm 2009 đạt 7.571,865 tỷ đồng, tăng 6.453 tỷ đồng so với năm 1998, tốc độ tăng trưởng GDP bình quân hằng năm trong 5 năm qua là 13,18%; GDP bình quân đầu người năm 2009 đạt 26,9 triệu đồng, tăng 22,516 triệu đồng so với năm 1998. Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng tích cực: công nghiệp và xây dựng 50,16% – dịch vụ 44,02% – nông, lâm, thủy sản 5,82%. Giá trị sản xuất công nghiệp năm 2009 đạt 4.205,25 tỷ đồng, tăng 3.789,439 tỷ đồng so với năm 1998, tốc độ phát triển bình quân hằng năm trong năm năm qua là 14,29%.
*Thành Phố Quy Nhơn*
Công tác quy hoạch, quảng bá du lịch được chú trọng phát triển. Cơ sở hạ tầng du lịch được đầu tư nâng cấp và xây dựng mới. Ðến nay trên địa bàn thành phố có 77 khách sạn và 103 nhà trọ, với 2.225 phòng trong đó có nhiều khách sạn 3, 4 sao. Tổng thu ngân sách năm sau cao hơn năm trước, bảo đảm cân đối chi và dành phần đáng kể phục vụ đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, chỉnh trang đô thị, xây dựng các công trình phúc lợi của thành phố. Tốc độ tăng trưởng bình quân hằng năm trong năm năm qua là 18,6%.
Công tác đầu tư phát triển, quản lý, chỉnh trang, kiến thiết đô thị luôn được quan tâm chú trọng. Tốc độ đô thị hóa trong thời gian qua diễn ra nhanh chóng, hệ thống giao thông đô thị, giao thông nông thôn, các khu dân cư mới, khu – cụm công nghiệp và các công trình phúc lợi của thành phố không ngừng phát triển theo hướng hiện đại, không gian đô thị được mở rộng; hạ tầng kỹ thuật được nâng cấp và xây dựng mới khá khang trang… Ðến nay đã có hơn 90% tuyến đường nội thành được nâng cấp bê-tông nhựa, hơn 95% tuyến hẻm chính được bê-tông hóa, hầu hết các tuyến đường giao thông nông thôn chính được nâng cấp, mở rộng và đổ bê-tông mặt đường, các tuyến đường giao thông nông thôn liên khu vực, thôn, xóm cũng dần được bê-tông hóa. Hệ thống công viên cây xanh, vườn hoa và điện chiếu sáng đô thị của thành phố tiếp tục được cải tạo, nâng cấp và từng bước hoàn thiện; tỷ lệ đất cây xanh toàn đô thị đạt 15,02 m2 cây xanh/người; xây dựng hệ thống chiếu sáng đô thị đạt tiêu chí loại 2, chiếu sáng 100% đường phố chính, 85% các hẻm…,vệ sinh môi trường được tăng cường; bộ mặt của thành phố ngày càng “Sáng – xanh – sạch – đẹp”.
Bằng nhiều nguồn vốn , thành phố đã đầu tư hàng chục nghìn tỷ đồng để xây dựng các công trình trọng điểm trên địa bàn như: đường Xuân Diệu, cầu đường Quy Nhơn – Nhơn Hội, đường liên xã Nhơn Hải – Nhơn Hội, đường trục khu kinh tế Nhơn Hội, nâng cấp cảng Quy Nhơn, đường Nguyễn Tất Thành nối dài… Ðặc biệt đường Quy Nhơn – Sông Cầu và cầu đường Quy Nhơn – Nhơn Hội được xây dựng hoàn thành đã phá thế độc đạo, giao thông đi lại thuận lợi, góp phần cho phát triển kinh tế – xã hội của thành phố.
Sự nghiệp giáo dục – đào tạo có bước phát triển khá toàn diện về quy mô và chất lượng; hệ thống trường, lớp được đầu tư xây dựng ngày càng khang trang, cơ sở vật chất phục vụ cho việc dạy và học được tăng cường. Ðã hình thành nhiều loại hình đào tạo… Ðến nay, toàn thành phố có 23 trường mầm non, tiểu học, THCS đạt chuẩn quốc gia; 21/21 xã, phường đạt phổ cập giáo dục tiểu học và phổ cập giáo dục trung học cơ sở; thành phố Quy Nhơn được công nhận đạt phổ cập giáo dục tiểu học, tiểu học đúng độ tuổi, THCS nhiều năm nay. Hệ thống các trường đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp và dạy nghề được hình thành và phát triển. Hiện nay trên địa bàn thành phố có hai trường Ðại học là Ðại học Quy Nhơn và Ðại học Quang Trung. Trường đại học Quy Nhơn có chức năng đào tạo đa ngành, quy mô hơn 15.800 sinh viên, trong đó có 14.300 sinh viên dài hạn, mỗi năm có hơn 2.000 sinh viên tốt nghiệp ra trường. Trường đại học Quang Trung có chức năng đào tạo đa ngành, quy mô hơn 7.000 sinh viên, mỗi năm có hơn 1.500 sinh viên tốt nghiệp ra trường. Trung tâm Giáo dục thường xuyên tỉnh có 3.800 sinh viên, có 30% sinh viên hệ dài hạn, mỗi năm có hơn 650 sinh viên tốt nghiệp ra trường. Hệ Cao đẳng có ba trường (gồm: Trường Cao đẳng Bình Ðịnh, Cao đẳng nghề và Cao đẳng Y tế), với quy mô 3.123 sinh viên, mỗi năm có hơn 3.000 sinh viên tốt nghiệp. Ngoài ra có còn có ba trường trung học chuyên nghiệp và hai trường công nhân kỹ thuật với quy mô hơn 6.000 học sinh. Công tác xã hội hóa giáo dục được đẩy mạnh, đa dạng hóa các loại hình trường, lớp, loại hình đào tạo, đáp ứng tốt nhu cầu học tập và phát triển nguồn lực của địa phương.
Các hoạt động văn hóa – thông tin – thể thao luôn được quan tâm xây dựng các thiết chế văn hóa, tăng cường cơ sở vật chất, trang thiết bị tạo sự chuyển biến mạnh mẽ; các phong trào văn hóa – văn nghệ, TDTT, lễ hội luôn diễn ra sôi nổi, thu hút đông đảo quần chúng và thanh thiếu niên tham gia, góp phần nâng cao đời sống văn hóa tinh thần và rèn luyện sức khỏe trong nhân dân. Ðặc biệt Phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” được triển khai thực hiện đạt kết quả: đến nay đã có 80 khu phố, thôn, 80 cơ quan, đơn vị, trường học văn hóa, gia đình văn hóa hằng năm đều đạt từ 75 đến 92%.
Toàn thành phố có bảy bệnh viện với tổng số giường bệnh là 2.191 giường (trong đó: bệnh viện tuyến thành phố là 290 giường; bệnh viện tuyến khu vực, ngành, tỉnh và ngoài công lập là 1.901 giường). Công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe của nhân dân từng bước mở rộng và nâng cao chất lượng. Các chương trình mục tiêu y tế Quốc gia, công tác DS – KHHGÐ và phòng, chống dịch bệnh, vệ sinh an toàn thực phẩm… được thực hiện có hiệu quả; cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ công tác khám, chữa bệnh được quan tâm đầu tư phục vụ tốt nhu cầu khám, chữa bệnh, chăm sóc sức khỏe của cán bộ và nhân dân. Các chính sách đối với người có công với nước và các chính sách xã hội được thực hiện tốt. Công tác bảo đảm trật tự an toàn giao thông, trật tự đô thị được triển khai đồng bộ, tích cực, bước đầu kiềm chế và làm giảm tai nạn giao thông; ý thức chấp hành pháp luật của người dân khi tham gia giao thông có tiến bộ hơn; tình hình an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội được giữ vững…
Với quá trình phát triển đi lên đó, tại Quyết định số: 445/QÐ-TTg, ngày 7-4-2009 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt quy hoạch điều chỉnh tổng thể phát triển hệ thống đô thị Việt Nam đến năm 2025 và tầm nhìn đến năm 2050, đã xác định Quy Nhơn nằm trong nhóm đô thị lớn, cực lớn và là một trong 12 đô thị trung tâm cấp vùng của cả nước; là một trong ba trung tâm thương mại và du lịch của vùng duyên hải Nam Trung Bộ, có vị trí quan trọng trong giao lưu với khu vực và quốc tế, điểm chốt cuối cùng của hành lang kinh tế Ðông – Tây hướng ra biển, cửa ngõ quan trọng của vùng duyên hải miền trung và Tây Nguyên.
Việc Quy Nhơn được công nhận là đô thị loại 1 trực thuộc tỉnh đã đem lại niềm vui và khí thế mới, đây cũng là vinh dự, là niềm tự hào nhưng cũng đặt ra những yêu cầu và đòi hỏi đảng bộ, chính quyền và nhân dân thành phố phải luôn cố gắng, nỗ lực phấn đấu để xây dựng thành phố Quy Nhơn ngày càng phát triển đúng với vị trí của nó và xứng tầm với đô thị loại 1. Ðây cũng là dịp để Quy Nhơn nhìn lại mình, nhận rõ những mặt được, chưa được để từ đó xác định rõ hướng phấn đấu, tạo thêm thế và lực để thành phố Quy Nhơn phát triển nhanh hơn và toàn diện hơn trong xu thế hội nhập, với mục tiêu xây dựng thành phố cảng hiện đại, phát triển theo hướng nâng cao tỷ trọng dịch vụ, giữ vai trò trung tâm công nghiệp, thương mại, dịch vụ, giao dịch quốc tế , văn hóa, giáo dục, y tế, thể dục thể thao… của Bình Ðịnh và khu vực. Tương xứng với vị trí và ý nghĩa chiến lược về điểm chốt cuối cùng của hành lang Ðông – Tây hướng ra biển, cửa ngõ quan trọng của vùng duyên hải nam miền trung và Tây Nguyên.
** THÁI NGỌC BÍCH** **Chủ tịch UBND thành phố Quy Nhơn** **Nguồn: http://www.nhandan.org.vn/tinbai/?top=38⊂=131&article=171371**

Link: <http://wp.me/pxgU5-NJ>; rel=shortlink


text:
Đăng ký thành viên
Đăng ký
|
Đăng nhập
Đăng nhập
Đăng ký
Họ và tên:
*
Email:
*
(4-30 ký tự )
Mật khẩu:
*
(6-30 ký tự )
Nhập lại mật khẩu:
*
Số điện thoại:
*
Địa chỉ :
*
(Số nhà, đường, khu phố)
Tỉnh / Thành :
*
Tỉnh / Thành
Đà Nẵng
Hà Nội
TP Hồ Chí Minh
An Giang
BR - Vũng Tàu
Bắc Giang
Bắc Kạn
Bạc Liêu
Bắc Ninh
Bến Tre
Bình Dương
Bình Định
Bình Phước
Bình Thuận
Cà Mau
Cần Thơ
Cao Bằng
Đăk Lăk
Đăk Nông
Điện Biên
Đồng Nai
Đồng Tháp
Gia Lai
Hà Giang
Hà Nam
Hà Tĩnh
Hải Dương
Hải Phòng
Hậu Giang
Hòa Bình
Hưng Yên
Khánh Hòa
Kiên Giang
Kon Tom
Lai Châu
Lâm Đồng
Lạng Sơn
Lào Cai
Long An
Nam Định
Nghệ An
Ninh Bình
Ninh Thuận
Phú Yên
Phú Thọ
Quảng Bình
Quảng Nam
Quảng Ngãi
Quảng Ninh
Quảng Trị
Sóc Trăng
Sơn La
Tây Ninh
Thái Nguyên
Thái Bình
Thanh Hóa
Thừa Thiên - Huế
Tiền Giang
Trà Vinh
Tuyên Quang
Vĩnh Long
Vĩnh Phúc
Yên Bái
Quận / Huyện :
*
Quận / Huyện
Đồng ý với các điều khoản của RAOBANNHADAT.VN
Đã có tài khoản?
Đăng nhập
Đăng nhập
Email:
Mật khẩu:
Ghi nhớ
Quên mật khẩu
Lấy lại mật khẩu
Email:
(Nhập mail đã đăng ký để lấy lại mật khẩu)
Trang chủ
Cho thuê nhà đất
Cho thuê căn hộ chung cư
Cho thuê nhà riêng
Cho thuê nhà mặt phố
Cho thuê nhà trọ, phòng trọ
Cho thuê văn phòng
Cho thuê cửa hàng - ki ốt
Cho thuê kho, nhà xưởng, đất
Cho thuê loại bất động sản khác
Bán nhà đất
Bán căn hộ chung cư
Bán nhà riêng
Bán nhà biệt thự, liền kề
Bán nhà mặt phố
Bán đất nền dự án
Bán đất
Bán trang trại, khu nghỉ dưỡng
Bán kho, nhà xưởng
Bán loại bất động sản khác
Bản đồ nhà đất
Hướng dẫn sử dụng
Tạo tài khoản
Đăng tin siêu VIP
Đăng tin VIP
Liên hệ
Cho thuê nhà đất
Bán nhà đất
Loại địa ốc
Cho thuê căn hộ chung cư
Cho thuê nhà riêng
Cho thuê nhà mặt phố
Cho thuê nhà trọ, phòng trọ
Cho thuê văn phòng
Cho thuê cửa hàng - ki ốt
Cho thuê kho, nhà xưởng, đất
Cho thuê loại bất động sản khác
Tỉnh / Thành phố
TP Hồ Chí Minh
Hà Nội
Đà Nẵng
Bình Dương
Đồng Nai
Hải Phòng
Long An
Thừa Thiên - Huế
Cần Thơ
Quảng Nam
Quảng Ngãi
Vĩnh Long
Thái Bình
An Giang
Bắc Giang
Bắc Kạn
Bạc Liêu
Bắc Ninh
Bến Tre
Bình Định
Bình Phước
Bình Thuận
BR - Vũng Tàu
Cà Mau
Cao Bằng
Đăk Lăk
Đăk Nông
Điện Biên
Đồng Tháp
Gia Lai
Hà Giang
Hà Nam
Hà Tĩnh
Hải Dương
Hậu Giang
Hòa Bình
Hưng Yên
Khánh Hòa
Kiên Giang
Kon Tom
Lai Châu
Lâm Đồng
Lạng Sơn
Lào Cai
Nam Định
Nghệ An
Ninh Bình
Ninh Thuận
Phú Thọ
Phú Yên
Quảng Bình
Quảng Ninh
Quảng Trị
Sóc Trăng
Sơn La
Tây Ninh
Thái Nguyên
Thanh Hóa
Tiền Giang
Trà Vinh
Tuyên Quang
Vĩnh Phúc
Yên Bái
Quận / Huyện
Biên Hòa
Định Quán
Long Khánh
Long Thành
Nhơn Trạch
Tân Phú Đồng Nai
Thống Nhất
Trảng Bom
Vĩnh Cừu
Xuân Lộc
Cẩm Mỹ
Trang chủ
Cho thuê nhà đất
Cho thuê cửa hàng - ki ốt
Đồng Nai
Long Thành
Thông tin bất động sản
Cho thuê Nhà hàng ngay thị trấn Long Thành 35 triệu/tháng
0019703
Địa chỉ:
Quốc lộ 51, Long Thành, Đồng Nai, Long Thành, Đồng Nai
Loại tin:
Cho thuê nhà đất
Loại BĐS:
Cho thuê cửa hàng - ki ốt
Diện tích:
0 m
2
Ngày đăng:
02-07-2014
Giá: 35 triệu / Tháng
THÔNG TIN LIÊN HỆ
Người liên hệ:
Cao Minh Chuyen
Điện thoại:
0908927272
Hệ thống nhà hàng rộng 1860m2 mặt tiền QL 51 ngay TTHC huyện Long Thành, sát bênh công viênTất cả tiện ích xung quanh trong vòng bán kính 700m như: UBND huyện Long Thành, bệnh viện, nhà thi đấu đa năng, chợ, cửa hàng thời trang, nhà hàng khách sạn...Khu vực thị trấn đông đúc, sầm uất, có 2 đường vào rất thuận tiện cho việc kinh doanh nhà hàng tiệc cưới, quán ăn, nhà nghỉ, cafe...Giá:35tr/thángLH: A Chuyên 0908927272 (Cty Tín Nghĩa)
Từ khóa:
Cho thuê nhà đất Đồng Nai
,
Cho thuê nhà đất Long Thành
,
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Đồng Nai
,
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Long Thành
Các tin rao tương tự
09-11-2015
119 triệu
CẦN SANG QUÁN CAFE_TRÀ SỮA
17/1 Huỳnh Văn Nghệ. F Bửu Long, Biên Hòa, Đồng Nai
16-01-2015
160 triệu
CẦN SANG GẤP QUÁN CAFE ĐƯƠNG 5 NỐI DÀI 160TR LH01682222728
243 Võ Thị Sáu, KP1, phường Thống Nhất, Biên Hòa, Đồng Nai., Biên Hòa, Đồng Nai
02-01-2015
50 triệu
cần sang quán cafe gấp
88 hà huy giáp biên hòa đồng nai, Biên Hòa, Đồng Nai
06-12-2014
4 triệu / Tháng
Cần sang shop 1 trệt 1 lầu mặt tiền Nguyễn Ái Quốc, Đồng Nai
Nguyễn ái Quốc, Đồng Nai., Thành phố Biên Hòa, Đồng Nai
26-11-2014
thỏa thuận
Cho thuê kiosk thời trang tại "phố đi bộ IBP Biên Hòa ngày và đêm"
Biên Hòa- Đồng Nai., Huyện Biên Hòa, Đồng Nai
26-10-2014
500 triệu
Cho thuê mặt bằng - cửa hàngBiên HòaĐồng Nai, mặt tiền đường, Nguyễn Thành Phương, Giấy tờ hợp lệ
Thống Nhất, Biên Hòa, Đồng Nai., Thành phố Biên Hòa, Đồng Nai
04-10-2014
4 triệu / Tháng
Chính chủ cần sang Spa tại Biên Hòa, Đồng Nailiên hệ Chị Quyên: 0916 758 475
Mũi tàu biên hòa., Thành phố Biên Hòa, Đồng Nai
19-09-2014
12 triệu / Tháng
Mặt bằng đẹp cho thuê ở Nhơn trạch, Đồng Nai
Nhơn Trạch, Đồng Nai. Thuộc dự án: Trung Tâm TM-DV Hiệp Phước, ,
09-09-2014
thỏa thuận
Cần sang quán cơm + phở 12B/1 khu Bàu Cá, trung tâm Long Thành, Đồng Nai
Long Thành, Đồng Nai., Huyện Long Thành, Đồng Nai
10-08-2014
thỏa thuận
Cần sang quán cafe Phường Tân Tiến, Biên Hòa, Đồng Nai
Biên Hòa, Đồng Nai., Huyện Biên Hòa, Đồng Nai
10-08-2014
thỏa thuận
Sang gấp cơ sở mat xa tại Biên Hòa, Đồng Nai, giá rẻ
Biên Hòa, Đồng Nai., Thành phố Biên Hòa, Đồng Nai
10-08-2014
210 triệu / Tháng
CẦN CHO THUÊ NHÀ HÀNG CÓ VỊ TRÍ VÀ MẶT BẰNG ĐẸP TẠI SỐ 1/3A ĐƯỜNG CÁCH MẠNG THÁNG 8, TP.BIÊN HÒA, ĐỒNG NAI
Số 1/3A đường Cách Mạng Tháng 8, TP.Biên Hòa, Đồng Nai.., Huyện Biên Hòa, Đồng Nai
22-05-2014
thỏa thuận
Cho thuê cửa hàng, ki ốt tại Phường Thống Nhất, Tp.Biên Hòa, Đồng Nai, dt 960m²
Thống Nhất, Biên Hòa, Đồng Nai, Biên Hòa, Đồng Nai
19-05-2014
110 triệu
Cần sang quán cf rang xay ở trung tâm tp Biên Hòa đang đông khách!
19 Dương Tử Giang . KP2 . Tân Tiến, Biên Hòa, Đồng Nai
06-05-2014
5.5 triệu / Tháng
Sang gấp cửa hàng áo cưới giá cực rẻ
Đồng Nai, , Đồng Nai
03-05-2014
thỏa thuận
Cho thuê quán tại đường Bùi Văn Hòa, gần chợ kp 6, Long Bình, Biên Hòa, Đồng Nai
Biên Hòa, Đồng Nai, Biên Hòa, Đồng Nai
30-04-2014
4.5 triệu / Tháng
Cho thuê mặt bằng kinh doanh Biên Hòa
667, kp2, Phạm Văn Thuận, P.Tam Hiệp, Biên Hòa, Đồng Nai, Biên Hòa, Đồng Nai
30-04-2014
thỏa thuận
Cần sang gấp quán hải sản mặt tiền đường 5, Tp. Biên Hòa
TP.Biên Hoà, Đồng Nai, Biên Hòa, Đồng Nai
27-04-2014
5 triệu / Tháng
Cần sang quán ăn gia đình mặt bằng rộng 450m2, giá rẻ, gần bến gần
Đồng Nai » H.Nhơn Trạch, , Đồng Nai
27-04-2014
thỏa thuận
Cho thuê cửa hàng, ki ốt tại xã Long Thành, huyện Long Thành, Đồng Nai
Kios chợ Long Thành - huyện Long Thành - tỉnh Đồng Nai, Long Thành, Đồng Nai
Quận huyện
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Biên Hòa
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Định Quán
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Long Khánh
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Long Thành
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Nhơn Trạch
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Tân Phú Đồng Nai
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Thống Nhất
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Trảng Bom
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Vĩnh Cừu
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Xuân Lộc
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Cẩm Mỹ
Tỉnh thành
Cho thuê cửa hàng - ki ốt TP Hồ Chí Minh
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Hà Nội
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Đà Nẵng
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Bình Dương
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Đồng Nai
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Hải Phòng
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Thừa Thiên - Huế
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Long An
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Cần Thơ
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Quảng Nam
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Quảng Ngãi
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Vĩnh Long
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Thái Bình
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Ninh Bình
Cho thuê cửa hàng - ki ốt Lào Cai
Danh mục
Phòng trọ Hà Nội
Đất Đồng Nai giá rẻ
Bán nhà Bình Dương
Đất Long An giá rẻ
Bán nhà Sài Gòn
Bán căn hộ chung cư TP Hồ Chí Minh
Bán căn hộ chung cư Hà Nội
Bán căn hộ chung cư Đà Nẵng
Bán căn hộ chung cư Bình Dương
Bán căn hộ chung cư Đồng Nai
Bán căn hộ chung cư Hải Phòng
Bán căn hộ chung cư Thừa Thiên - Huế
Bán căn hộ chung cư Long An
Bán nhà riêng TP Hồ Chí Minh
Bán nhà riêng Hà Nội
Bán nhà riêng Đà Nẵng
Bán nhà riêng Bình Dương
Bán nhà riêng Đồng Nai
Bán nhà riêng Hải Phòng
Bán nhà riêng Thừa Thiên - Huế
Bán nhà riêng Long An
Bán đất TP Hồ Chí Minh
Bán đất Hà Nội
Bán đất Đà Nẵng
Bán đất Bình Dương
Bán đất Đồng Nai
Bán đất Hải Phòng
Bán đất Thừa Thiên - Huế
Bán đất Long An
Cho thuê căn hộ chung cư TP Hồ Chí Minh
Cho thuê căn hộ chung cư Hà Nội
Cho thuê căn hộ chung cư Đà Nẵng
Cho thuê căn hộ chung cư Bình Dương
Cho thuê căn hộ chung cư Đồng Nai
Cho thuê căn hộ chung cư Hải Phòng
Cho thuê căn hộ chung cư Thừa Thiên - Huế
Cho thuê căn hộ chung cư Long An
Cho thuê nhà trọ, phòng trọ TP Hồ Chí Minh
Cho thuê nhà trọ, phòng trọ Hà Nội
Cho thuê nhà trọ, phòng trọ Đà Nẵng
Cho thuê nhà trọ, phòng trọ Bình Dương
Cho thuê nhà trọ, phòng trọ Đồng Nai
Cho thuê nhà trọ, phòng trọ Hải Phòng
Cho thuê nhà trọ, phòng trọ Thừa Thiên - Huế
Cho thuê nhà trọ, phòng trọ Long An
Đã đăng ký với bộ Công Thương. Mã số đăng ký là 2015-0186/ĐK/TMĐT
Quy chế hoạt động
-
Bảo mật thông tin
Công ty TNHH Tư Vấn Giải Pháp và Công Nghệ Quốc Tế
MST: 0310368322 - Email: info@raobannhadat.vn - Điện thoại: 0989 722 522
Địa chỉ:41/1, Phường Trung Mỹ Tây Quận 12, TP Hồ Chí Minh
Hỗ trợ kỹ thuật: Yahoo: nth678 - Skype: nth678 - Email:
thanhhung678@gmail.com
- 0989 722 522 (Thanh Hưng mr)

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Truncated: length

Connection: close

Pragma: no-cache

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Vary: Accept-Encoding,User-Agent

Content-Type: text/html; charset=UTF-8


text:
Các tài liệu về Thủ thuật IT.
Download
Tuyen tap thu thuat IT [PhamTienVuong][PDF][Viet].rar
Tuyen tap thu thuat IT [VNECHIP][PDF][Viet].rar
1001 Thu thuat [VNECHIP][CHM][Viet].rar
Filed under: Tài liệu Ebook CNTT | Tagged: IT, Tài liệu, Tuyển tập |
cai nay bo ich qua.Cam on cac ban

markdown:
Các tài liệu về Thủ thuật IT.
## Download
[Tuyen tap thu thuat IT [PhamTienVuong][PDF][Viet].rar](http://www.mediafire.com/?3jmrguznfxu) [Tuyen tap thu thuat IT [VNECHIP][PDF][Viet].rar](http://www.mediafire.com/?ytmnnzzb1jm) [1001 Thu thuat [VNECHIP][CHM][Viet].rar](http://www.mediafire.com/?1ginmnsg02m)
Filed under:
[Tài liệu Ebook CNTT](https://sallneed.wordpress.com/category/cntt/tai-li%e1%bb%87u-ebook-cntt-cntt/) | Tagged: [IT](https://sallneed.wordpress.com/tag/it/), [Tài liệu](https://sallneed.wordpress.com/tag/tai-li%e1%bb%87u/), [Tuyển tập](https://sallneed.wordpress.com/tag/tuy%e1%bb%83n-t%e1%ba%adp/) |
Vo Minh Quan, on 18/09/2010 at 11:00 Sáng said:
cai nay bo ich qua.Cam on cac ban

X-ac: 5.dca _dca

X-hacker: If you're reading this, you should visit automattic.com/jobs and apply to join the fun, mention this header.

Server: nginx

Link: <http://wp.me/pyrHC-pM>; rel=shortlink

Vary: Cookie


text:
Bách khoa toàn thư cho bé - Rèn luyện tính đoàn kết
Thương hiệu: NXB Mỹ Thuật | Mã hàng: SD-1022
- Phát triển tư duy cho bé
- Bộ gồm 10 cuốn sâu vòng
- Dành cho bé 3+
Đang tạm hết hàng
"Bách khoa toàn thư cho bé - Rèn luyện tình đoàn kết" bao gồm 10 cuốn sách sâu vòng. Thông qua những câu chuyện thú vị của các bạn thú ngộ nghĩnh, đáng yêu, bé sẽ học được thật nhiều điều hay và bổ ích, từ đó phát triển trí thông minh, rèn luyện tư duy sáng tạo và biết cách xử lý các tình huống khó khăn trong cuộc sống.
Nội dung trong sáng, ngôn từ giản dị, dễ hiểu cùng nhiều hình vẽ minh họa sinh động, hấp dẫn - bộ sách là món quà tuyệt vời dành tặng các bé ở lứa tuổi mầm non
Tập truyện gồm 10 cuốn với nội dung hấp dẫn
Trọn bộ gồm 10 cuốn sách sâu vòng:
- Chuột gieo hạt đậu
- Trống choai qua sông
- Hai chú chó con
- Cáo đuôi đỏ ích kỉ
- Nghé bun đi học
- Cùng ăn đào nào
- Gấu con và mèo con
- Cáo con kiêu ngạo
- Sư tử tinh nghịch
- Ếch xanh khoác lác.

markdown:
# Bách khoa toàn thư cho bé - Rèn luyện tính đoàn kết
Thương hiệu:
[NXB Mỹ Thuật](/thuong-hieu/nxb-my-thuat)
|
Mã hàng: SD-1022
- Phát triển tư duy cho bé
- Bộ gồm 10 cuốn sâu vòng
- Dành cho bé 3+
Đang tạm hết hàng
**"Bách khoa toàn thư cho bé - Rèn luyện tình đoàn kết"** bao gồm 10 cuốn sách sâu vòng. Thông qua những câu chuyện thú vị của các bạn thú ngộ nghĩnh, đáng yêu, bé sẽ học được thật nhiều điều hay và bổ ích, từ đó phát triển trí thông minh, rèn luyện tư duy sáng tạo và biết cách xử lý các tình huống khó khăn trong cuộc sống.
Nội dung trong sáng, ngôn từ giản dị, dễ hiểu cùng nhiều hình vẽ minh họa sinh động, hấp dẫn - bộ sách là món quà tuyệt vời dành tặng các bé ở lứa tuổi mầm non
*Tập truyện gồm 10 cuốn với nội dung hấp dẫn*
**Trọn bộ gồm 10 cuốn sách sâu vòng:**
- Chuột gieo hạt đậu
- Trống choai qua sông
- Hai chú chó con
- Cáo đuôi đỏ ích kỉ
- Nghé bun đi học
- Cùng ăn đào nào
- Gấu con và mèo con
- Cáo con kiêu ngạo
- Sư tử tinh nghịch
- Ếch xanh khoác lác.
|
|![]()
Bạn có muốn tạo tài khoản để cập nhật nhiều ưu đãi không ?

Set-Cookie: _CookiesCustomerId=PC649F026DA8BD4,1; expires=Sun, 25-Mar-2018 02:22:34 GMT; path=/

Cache-Control: private

Content-Type: text/html; charset=utf-8


text:
Các chuyên viên về sức khỏe và tâm lý vẫn thường nhắc nhở các bà mẹ phải cho trẻ ngủ sớm và đúng giờ vì điều này sẽ tốt cho sự phát triển thể chất và tinh thần của bé. Thế nhưng, chẳng phải cô bé, cậu bé nào cũng â€œngoan ngoãnâ€ đến mức hễ mẹ bảo đi ngủ là sẽ leo lên giường và nhắm mắt ngủ ngay tức khắc.
Hồng Mai là nhân viên tiếp tân của một công ty nước ngoài. Với vị trí công việc của mình, đúng giờ được xem là tiêu chí hàng đầu. Vì thế khi có con nhỏ, Mai lúc nào cũng muốn con phải ngủ đúng giờ. 9g tối chị ép con vào phòng và lên giường, tắt hết đèn và tắt mọi âm thanh. Thằng bé 3 tuổi nghịch ngợm lúc đầu còn năn nỉ, xin cho con chơi thêm một lúc, mãi rồi cu cậu cũng chả sợ bóng đêm, lích rích nghịch cho đến khi mệt nhoài, lăn ra ngủ. Biết bao lần sáng ra cả nhà Mai như có “hỗn chiến”, con lèo nhèo không chịu dậy, đòi ngủ, không đi học, bố mẹ cuống quýt, ngọt nhạt, nạt nộ,…
Bé gái nhà Thu Phương, 33 tháng mà cân nặng chỉ có 12,5kg. Ai cũng bảo con bé gầy, Phương đâm sốt ruột. Con nhà hàng xóm và các chị trong cơ quan đứa nào cũng tròn mũm mĩm, mà có phải con bé nhà Phương ăn không được đâu, phải tội nó ngủ ít. Ban ngày ở trường với cô thì không sao, ở nhà bố mẹ thức đến mấy giờ nó thức đến đó. Khổ nỗi, chồng Phương là Kiến trúc sư, công việc đòi hỏi thường thức khuya.
Khi con bạn bắt đầu có “chính kiến”, trong giai đoạn 2 – 3 tuổi trở lên, chúng biết cách đối phó với ba mẹ trong nhiều tình huống. Người ta vẫn thường gọi đây là giai đoạn “khó bảo” và việc làm sao cho con chịu lên giường là một trong những điều mà con cái chúng ta sẽ “chống đối” dài dài. Bạn thử nhớ lại lúc mình còn bé, bạn cũng thường xuyên trốn ngủ đi chơi hoặc vô cùng tiếc nuối một bộ phim, một cuốn truyện hay một trò chơi dang dở với người họ hàng lâu ngày mới gặp để phải đi ngủ đúng không? Trẻ con chưa ý thức được ngủ sớm thì có nhiều ích lợi như người lớn, chúng cảm thấy việc đi ngủ thật đáng ghét. Vậy để trẻ không còn xem việc đi ngủ là “điều đáng ghét” thì chỉ có cách ba mẹ hãy biến “kẻ đáng ghét” đó trở nên cực kỳ dễ thương và vui nhộn.
Con vẫn sẽ được chơi khi lên giường ngủ
Đơn giản trẻ không thích ngủ vì phải dừng cuộc chơi. Vậy nên nếu được chơi trong khi đã yên vị trên giường thì trẻ sẽ nghe lời hơn. Bạn có thể bày một trò chơi nào đó như trò “đố em” hay là đọc/ kể những câu chuyện thú vị cho con nghe.
Chẳng hạn, bạn có con trai và con bạn rất thích chơi ô tô. Vậy thì những quyển truyện có nhân vật là những chiếc xe hơi đủ màu chắc chắn sẽ hấp dẫn chúng và chúng sẽ chịu lên giường, nằm yên để nghe bạn kể và chỉ cho chúng xem mọi hành động của những chiếc xe đó. Trò chơi sẽ được tổ chức có luật lệ, ba mẹ hãy đề nghị trẻ phải lắng nghe nghiêm túc, khi kết thúc thì sẽ phải ngủ và tối mai lại tiếp tục. Cái khó khăn nhất chính là làm sao dụ giỗ chúng chịu lên giường và nằm yên. Với cách này, bạn đã khiến chúng “chui vào tổ” một cách hào hứng!
Tạo không gian yên tĩnh.
Không nhất thiết là bạn phải tắt hết đèn, làm cho trẻ có cảm giác “không còn ai thèm chơi” và bị “tống cổ” đi ngủ. Với những đứa bé không có cảm giác an toàn khi trời tối, bạn vẫn có thể để đèn sáng nhưng tránh những âm thanh từ tivi hay tiếng lào xào nói chuyện, người đi ra đi vào làm trẻ không thể không chú ý.
Hạn chế cho trẻ tham gia những trò chơi kích động quá gần giờ ngủ.
Bạn có thấy là mỗi khi bản thân hào hứng điều gì thì dễ mất ngủ? Bạn vừa cho con mình chạy lòng vòng ngoài đường ăn mừng Việt Nam thắng Thái Lan trong trận đá bóng. Về đến nhà bạn ép con đi ngủ ngay thì rất khó có thể. Cả một không gian náo nhiệt vẫn đang ngự trị trong tâm trí của bé. Thay vì vậy, hãy cho con về sớm một tiếng đồng hồ trước khi đi ngủ hoặc không để bé chạy nhảy quá mạnh, cười giỡn quá phấn khích gần giờ ngủ.
Thỏa thuận nếu như con xin chưa ngủ.
Bé xin cho chơi thêm một tí, bạn có thể đồng ý nhưng cũng phải thể hiện dứt khoát cho con thấy là sau “một tí” đó thì con phải đi ngủ, trước khi dùng biện pháo cưỡng chế, buộc phải đi ngủ. Đây cũng là cách giúp con biết giữ lời hứa.
Tạo một mốc thời gian
Bạn có thể cho con xem một chương trình nào đó định kỳ trên tivi, như “Chúc bé ngủ ngon” và liên tục lặp đi lặp lại cho trẻ biết là sau chương trình này thì tất cả các em bé đều đi ngủ và con cũng vậy. Dần dà cũng sẽ thiết lập được một “đồng hồ sinh học” cho trẻ.
Cho trẻ thấy trách nhiệm của mình với “ai đó”
Trẻ em trong giai đoạn này luôn muốn mình được như một người lớn. Chắc chắn con bạn sẽ hứng thú với một trọng trách là “khi con ngủ, con sẽ ru bạn gấu hồng/ búp bê (hay một đồ vật nào trẻ yêu thích) ngủ", vì tất cả những đứa trẻ trong giai đoạn này đều tin rằng mọi đồ vật đều có cảm xúc.
Cố gắng ngủ cùng con
Có thể hai vợ chồng bạn cùng rất bận, tuy nhiên, muốn cho sáng hôm sau không phải “vừa dỗ vừa dọa” thì tốt nhất một trong hai, ba hoặc mẹ, hãy nằm cạnh con và giữ yên tĩnh. Con bạn sẽ cảm thấy khó ngủ vì mong muốn được ở bên cạnh ba mẹ, chúng sẽ thắc mắc là tại sao ba mẹ được thức còn mình thì lại phải đi ngủ. Khi nằm cạnh con, bạn có thể tạo một thói quen xoa đầu, xoa lưng hay hát nho nhỏ tạo thành một phản xạ cho trẻ dễ đi vào giấc ngủ. Bạn có thể duy trì sự yên tâm cho con của mình theo cách này cho đến khi những chúng đủ lớn để ngủ một mình.

markdown:
Các chuyên viên về sức khỏe và tâm lý vẫn thường nhắc nhở các bà mẹ phải cho trẻ ngủ sớm và đúng giờ vì điều này sẽ tốt cho sự phát triển thể chất và tinh thần của bé. Thế nhưng, chẳng phải cô bé, cậu bé nào cũng â€œngoan ngoãnâ€ đến mức hễ mẹ bảo đi ngủ là sẽ leo lên giường và nhắm mắt ngủ ngay tức khắc.
Hồng Mai là nhân viên tiếp tân của một công ty nước ngoài. Với vị trí công việc của mình, đúng giờ được xem là tiêu chí hàng đầu. Vì thế khi có con nhỏ, Mai lúc nào cũng muốn con phải ngủ đúng giờ. 9g tối chị ép con vào phòng và lên giường, tắt hết đèn và tắt mọi âm thanh. Thằng bé 3 tuổi nghịch ngợm lúc đầu còn năn nỉ, xin cho con chơi thêm một lúc, mãi rồi cu cậu cũng chả sợ bóng đêm, lích rích nghịch cho đến khi mệt nhoài, lăn ra ngủ. Biết bao lần sáng ra cả nhà Mai như có “hỗn chiến”, con lèo nhèo không chịu dậy, đòi ngủ, không đi học, bố mẹ cuống quýt, ngọt nhạt, nạt nộ,…
Bé gái nhà Thu Phương, 33 tháng mà cân nặng chỉ có 12,5kg. Ai cũng bảo con bé gầy, Phương đâm sốt ruột. Con nhà hàng xóm và các chị trong cơ quan đứa nào cũng tròn mũm mĩm, mà có phải con bé nhà Phương ăn không được đâu, phải tội nó ngủ ít. Ban ngày ở trường với cô thì không sao, ở nhà bố mẹ thức đến mấy giờ nó thức đến đó. Khổ nỗi, chồng Phương là Kiến trúc sư, công việc đòi hỏi thường thức khuya.
Khi con bạn bắt đầu có “chính kiến”, trong giai đoạn 2 – 3 tuổi trở lên, chúng biết cách đối phó với ba mẹ trong nhiều tình huống. Người ta vẫn thường gọi đây là giai đoạn “khó bảo” và việc làm sao cho con chịu lên giường là một trong những điều mà con cái chúng ta sẽ “chống đối” dài dài. Bạn thử nhớ lại lúc mình còn bé, bạn cũng thường xuyên trốn ngủ đi chơi hoặc vô cùng tiếc nuối một bộ phim, một cuốn truyện hay một trò chơi dang dở với người họ hàng lâu ngày mới gặp để phải đi ngủ đúng không? Trẻ con chưa ý thức được ngủ sớm thì có nhiều ích lợi như người lớn, chúng cảm thấy việc đi ngủ thật đáng ghét. Vậy để trẻ không còn xem việc đi ngủ là “điều đáng ghét” thì chỉ có cách ba mẹ hãy biến “kẻ đáng ghét” đó trở nên cực kỳ dễ thương và vui nhộn.
**Con vẫn sẽ được chơi khi lên giường ngủ**
Đơn giản trẻ không thích ngủ vì phải dừng cuộc chơi. Vậy nên nếu được chơi trong khi đã yên vị trên giường thì trẻ sẽ nghe lời hơn. Bạn có thể bày một trò chơi nào đó như trò “đố em” hay là đọc/ kể những câu chuyện thú vị cho con nghe.
|
|
|
|Đọc sách cho bé trước khi đi ngủ cũng là một cách hay
Chẳng hạn, bạn có con trai và con bạn rất thích chơi ô tô. Vậy thì những quyển truyện có nhân vật là những chiếc xe hơi đủ màu chắc chắn sẽ hấp dẫn chúng và chúng sẽ chịu lên giường, nằm yên để nghe bạn kể và chỉ cho chúng xem mọi hành động của những chiếc xe đó. Trò chơi sẽ được tổ chức có luật lệ, ba mẹ hãy đề nghị trẻ phải lắng nghe nghiêm túc, khi kết thúc thì sẽ phải ngủ và tối mai lại tiếp tục. Cái khó khăn nhất chính là làm sao dụ giỗ chúng chịu lên giường và nằm yên. Với cách này, bạn đã khiến chúng “chui vào tổ” một cách hào hứng!
**Tạo không gian yên tĩnh. **
Không nhất thiết là bạn phải tắt hết đèn, làm cho trẻ có cảm giác “không còn ai thèm chơi” và bị “tống cổ” đi ngủ. Với những đứa bé không có cảm giác an toàn khi trời tối, bạn vẫn có thể để đèn sáng nhưng tránh những âm thanh từ tivi hay tiếng lào xào nói chuyện, người đi ra đi vào làm trẻ không thể không chú ý.
**Hạn chế cho trẻ tham gia những trò chơi kích động quá gần giờ ngủ. **
Bạn có thấy là mỗi khi bản thân hào hứng điều gì thì dễ mất ngủ? Bạn vừa cho con mình chạy lòng vòng ngoài đường ăn mừng Việt Nam thắng Thái Lan trong trận đá bóng. Về đến nhà bạn ép con đi ngủ ngay thì rất khó có thể. Cả một không gian náo nhiệt vẫn đang ngự trị trong tâm trí của bé. Thay vì vậy, hãy cho con về sớm một tiếng đồng hồ trước khi đi ngủ hoặc không để bé chạy nhảy quá mạnh, cười giỡn quá phấn khích gần giờ ngủ.
**Thỏa thuận nếu như con xin chưa ngủ.**
Bé xin cho chơi thêm một tí, bạn có thể đồng ý nhưng cũng phải thể hiện dứt khoát cho con thấy là sau “một tí” đó thì con phải đi ngủ, trước khi dùng biện pháo cưỡng chế, buộc phải đi ngủ. Đây cũng là cách giúp con biết giữ lời hứa.
**Tạo một mốc thời gian**
Bạn có thể cho con xem một chương trình nào đó định kỳ trên tivi, như “
*Chúc bé ngủ ngon*” và liên tục lặp đi lặp lại cho trẻ biết là sau chương trình này thì tất cả các em bé đều đi ngủ và con cũng vậy. Dần dà cũng sẽ thiết lập được một “đồng hồ sinh học” cho trẻ.
**Cho trẻ thấy trách nhiệm của mình với “ai đó”**
Trẻ em trong giai đoạn này luôn muốn mình được như một người lớn. Chắc chắn con bạn sẽ hứng thú với một trọng trách là “khi con ngủ, con sẽ ru bạn gấu hồng/
[búp bê](/danh-muc/do-choi-bup-be) (hay một đồ vật nào trẻ yêu thích) ngủ", vì tất cả những đứa trẻ trong giai đoạn này đều tin rằng mọi đồ vật đều có cảm xúc.
**Cố gắng ngủ cùng con**
Có thể hai vợ chồng bạn cùng rất bận, tuy nhiên, muốn cho sáng hôm sau không phải “vừa dỗ vừa dọa” thì tốt nhất một trong hai, ba hoặc mẹ, hãy nằm cạnh con và giữ yên tĩnh. Con bạn sẽ cảm thấy khó ngủ vì mong muốn được ở bên cạnh ba mẹ, chúng sẽ thắc mắc là tại sao ba mẹ được thức còn mình thì lại phải đi ngủ. Khi nằm cạnh con, bạn có thể tạo một thói quen xoa đầu, xoa lưng hay hát nho nhỏ tạo thành một phản xạ cho trẻ dễ đi vào giấc ngủ. Bạn có thể duy trì sự yên tâm cho con của mình theo cách này cho đến khi những chúng đủ lớn để ngủ một mình.

Set-Cookie: _CookiesCustomerId=PCD55A4E69FDDD4,1; expires=Sun, 25-Mar-2018 02:22:41 GMT; path=/


text:
Cập nhật: 15-10 HB10: BÀI THỨ 10 ĐÃ ĐƯỢC BỔ SUNG 2 KHỔ THƠ VÀ 3 CHÚ THÍCH.
mừng hết lạm mù trong đáy mắt
bói trong thư ấy (8), vướng mê lầm
mõ vang khẽ thức hồn yêu nước
sử học là chuông, không quẻ xăm!
dịch biến tùy thời, mong chính trực
đâu ai tạ sự, nổ hay ngầm
Mai Xuân, án kết (9), nào sư Trứ
tuyệt mệnh thơ Người, mãi hát ngâm (10).
(Xem tiếp trọn bài 10 ở cuối khung này)
Cập nhật: 10-10 HB10 (2010): ĐÃ BỔ SUNG THÊM MỘT BÀI THỨ 10
Cập nhật: 03-10 HB10 (2010): ĐÃ ĐĂNG TRỌN VẸN 09 BÀI
CHÙM THƠ 3 BÀI KHI SẮP ĐI PHÚ YÊN
Trần Xuân An
1). Hình dung khi đến Phú Yên
2). Kính nghĩ về Lê Thành Phương (1825-1887), nghĩa tướng Cần vương (*)
3). Gành Đá Đĩa
_____________________
(*) Theo một số tài liệu gần đây cho biết, Lê Thành Phương là tác giả “Hịch Chiêu quân”. Trong đó, có câu không đúng với sự thật lịch sử. Phải chăng đó là một văn bản đáng ngờ? (Giới sử học và bản thân tôi đã làm sáng tỏ). Cũng nên nói thêm: Ngoại trừ các chi tiết bôi nhọ, xuyên tạc, chính các bản dụ, cáo thị của thực dân Pháp, nguy triều Đồng Khánh – Nguyễn Hữu Độ cũng vô hình trung ghi nhận lòng trung thành của nhân dân, phong trào Cần vương các tỉnh tả kì đối với Nguyễn Văn Tường (1824-1886), Tôn Thất Thuyết (1839-1913). Do đó, “Hịch Chiêu quân” chắc hẳn đã bị thêm bớt do người đời sau.
Lê Thành Phương không được sách sử trong Nam ngoài Bắc, từ trước đến nay đề cập đến, mặc dù đều có viết về phong trào Cần vương ở Phú, Khánh, Thuận (?). Đền thờ ông mới được người dân địa phương (?) xây dựng từ 1956, tu bổ vào năm 1971. Xin đánh 2 dấu hỏi khoa học ở 2 điểm này.
Xin xem thêm bốn (04) đầu sách của Trần Xuân An đã xuất bản và các bài khảo cứu khác của tác giả về đề tài Nguyễn Văn Tường (1824-1886).
TXA.
12 &14-9 HB10 (2010)
SẼ CÔNG BỐ SAU
—————————————–
Cả thảy 9 bài
ĐÃ NỘP (27-9 HB10):
Trưởng trại, nhà văn Đỗ Viết Nghiệm (cùng một số nhà thơ, nhà văn trại viên)
& ĐÃ GỬI ĐĂNG, PHÁT (23 & 27-9 HB10):
Nhà thơ Phan Hoàng, nhà văn Thu Trân (tạp chí Đương Thời) & các báo, đài ở Phú Yên
Nhạc sĩ Ngọc Quang (chủ tịch Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Phú Yên)
Tttđt. Hội Nhà văn Việt Nam (29-9 HB10)
Cập nhật: 29-9 HB10 (2010):
Các bài thơ Trần Xuân An viết tại Đồi Thơm, Tuy Hòa, Phú Yên, trong thời gian dự Trại sáng tác do Hội Nhà văn TP.HCM. tổ chức, phối hợp với Hội Văn học – Nghệ thuật tỉnh Phú Yên, với sự hỗ trợ của Công ti Du lịch sinh thái Sao Việt, từ 18 đến 28-9 HB10 (2010):
4). Bài toán đố về trung thu
5). Cuộc khởi binh nâu sồng 1898
6). Tùy bút ở Phú Yên
7). Từ Sông Cầu, ngắm Phú Yên như tranh sơn thủy
8). Ở Gành Đá, Huế bỗng dưng Tuy Hòa
9). Tiền Chiến và Đồng Cam
Bản đồ lớn hơn: Nguồn: khudothimoi. com
TXA. nhiếp ảnh tại Phú Yên, trong thời gian tham dự Trại sáng tác Hội Nhà văn TP.HCM., từ 18 đến 28-9 HB10 (2010)
Trần Xuân An
KÍNH NGHĨ VỀ LÊ THÀNH PHƯƠNG (1825-1887),
NGHĨA TƯỚNG CẦN VƯƠNG
Lệnh người đi – Dụ về kẻ ở (1)
chiến là cần; “hòa” quyết bất đồng (2)
Ông yêu nước trách Người yêu nước?
hay cáo giặc làm ai nhiễu lòng? (3)
năm thập niên gần đây tưởng nhớ (4)
nước mắt buồn chảy ngược vào hồn
trang sử cũ giờ đây lật mở
Ông và Người chung trái tim son
Người gục chết, đảo đày – châu Mỹ (5)
bến Cây Dừa, máu đẫm vai Ông
Hịch Chiêu quân, chữ nào đã lỡ?
chú giải đành khắc giữa núi sông (6)
hay chỉ từ một chín bảy mốt
Hịch thêm vào nét nghĩa vu oan
tranh thờ Ông, cũng sai trang phục
quản hương binh, hệt tướng vua Càn! (7)
nghìn đời sau dâng hương lễ hội
trán trang nghiêm, ánh mắt trong hơn
kế li gián, giặc gieo, đã rõ
Ông và Người cùng sáng nước non.
TXA.
15:40, ngày 13-9 HB10 (2010)
và sáng sớm 14 – 9 HB10, tại TP.HCM.
(1) “Lệnh dụ thiên hạ Cần Vương” và “Dụ Nguyễn Văn Tường”, từ Tân Sở (Cam Lộ, Quảng Trị), được phát đi khắp nơi và gửi về Huế trong cùng một ngày, 13 – 7 – 1885 (02 – 6 Ất Dậu), với sách lược “kẻ ở, người đi”.
(2) Kháng chiến là cần vương (giúp vua [cứu nước]); “hòa”, nhưng quyết không cùng lòng với giặc Pháp. “Hòa” ở trường hợp Nguyễn Văn Tường, trong thời điểm sau ngày 05 – 7 – 1885, thực ra là chiến. Nguyễn Văn Tường vốn là người đứng đầu nhóm chủ chiến (xem: bản án chung thẩm trong “Đại Nam thực lục”, kỉ Đồng Khánh, tập 37, sđd., tr. 35).
(3) “Hịch Chiêu quân” của Lê Thành Phương có câu không đúng với sự thật lịch sử. Từ lâu, giới sử học cùng bản thân tôi đã làm rõ. Cũng cần nói thêm: đồng thời với các chi tiết bôi nhọ, xuyên tạc, chính các bản dụ, cáo thị của thực dân Pháp, ngụy triều Đồng Khánh – Nguyễn Hữu Độ cũng vô hình trung ghi nhận lòng trung thành của nhân dân, phong trào Cần vương các tỉnh tả kì đối với Nguyễn Văn Tường (1824 – 1886), Tôn Thất Thuyết (1839 – 1813). Do đó, “Hịch Chiêu Quân” chắc hẳn đã bị thêm bớt do đời người đời sau (“hay cáo giặc làm ai nhiễu lòng?” – TXA) (*). Xin xem thêm bốn đầu sách đã xuất bản chính thức của Trần Xuân An cùng các bài khác của tác giả (trong cuốn “Bàn thêm về mấy vấn nạn sử học”) về đề tài Nguyễn Văn Tường.
(*) Năm 1971, mới công bố “Hịch Chiêu quân”. Trích dẫn từ các nguồn tài liệu:
— “Do các ông Lê Thành Thao, Lê Thành Lược, Võ Toàn Lưu, cháu nội ngoại 4 đời của Lê Thành Phương sưu tầm. Các bài này hiện còn ghi tại đền thờ Lê Thành Phương” (Tạp chí Văn hóa – Nghệ thuật Phú Khánh, xuân Giáp Tý, số 2 – 1984, tr. 32 – tài liệu tại Thư viện Phú Yên).
— “Bài hịch này, đọc trước ba quân tướng sĩ (*1), vào tháng 8-1885, ở núi Một, thôn Tân An, tổng Xuân Vinh, phủ Tuy An. Thân quyến Lê Thành Phương đã ghi chép và lưu giữ bản hịch này. Đến năm 1971 (đền thờ Lê Thành Phương xây dựng xong), ông Võ Toàn Lưu và ông Lê Thành Thao chép bài hịch thành văn bản để thờ tại đền thờ Lê Thành Phương” (Đặc san “Danh nhân lịch sử Lê Thành Phương”, Bảo tàng tỉnh Phú Yên xuất bản, 2-1997, tr. 17 – tài liệu của ThS. Nguyễn Quang Trung Tiến)
(*1) Lê Thành Phương chỉ là một vị chỉ huy lực lượng hương binh ở một địa phương mà thôi.
Thêm vào đó, tấm chân dung Lê Thành Phương được đặt ở bàn thờ trong đền thờ ông là một bức họa được vẽ, cho chúng ta thấy ông mặc quan phục (trang phục quan võ triều Nguyễn?). Rõ ràng đó là chi tiết phi lịch sử. Suốt đời Lê Thành Phương chưa hề làm quan (chỉ đỗ tú tài, ở nhà dạy học) và lúc khởi nghĩa Cần vương (sau 5-7-1885), chắc chắn ông không có điều kiện kịp thời để mặc quan phục võ tướng. Mặt khác, các sĩ phu lãnh đạo các cuộc khởi nghĩa Cần vương chỉ chỉ huy hương binh và cung cách ăn mặc cũng theo cách của các nghĩa sĩ, nghĩa là không mặc quan phục võ tướng như thế.
(4) Lê Thành Phương không được sách sử trong Nam ngoài Bắc từ trước đến nay đề cập đến, mặc dù đều có viết về phong trào Cần vương ở Phú, Khánh, Thuận. Thậm chí, A. Laborde còn cho rằng phong trào Cần vương ở Phú Yên (1885-1887) là do người Bình Định thúc đẩy, cụ thể là Mai Xuân Thưởng (1860-1887) (bài “Tỉnh Phú Yên”, trong “Những người bạn cố đô Huế” [B.A.V.H.], tập XVI, năm 1929, Nguyễn Cửu Sà dịch, Lưu Nguyễn, Nhị Xuyên hiệu đính, Nxb. Thuận Hóa, 2003, tr. 389-391 [tr. 382-454]). Đền thờ Lê Thành Phương mới được dựng từ 1956, tu bổ vào năm 1971. Xin đánh dấu hỏi khoa học ở điểm này.
(5) Quần đảo Tahiti, thuộc Pháp, trên Thái Bình Dương, gần châu Mỹ.
(6) Hiện nay, thực hiện yêu cầu khoa học cần thiết là chú giải vào “nguyên bản” lưu hành. Gọi là “nguyên bản” nhưng thực ra bản gốc “Hịch Chiêu quân” không còn.
(7) Khổ thơ này, tôi viết thêm sau khi từ Phú Yên về (29 – 30-9 HB10), để sát hợp với thông tin – tư liệu hơn. Xem lại bị chú của chú thích 3.
____________________________________________________
Tạp chí Huế Xưa và Nay, số 101, 9+10-2010 – mục lục
T.chí Huế Xưa và Nay, số 101, 9+10-2010 – 2 tr. cuối b. khảo cứu
________________________________________________
Các nhà văn, nhà thơ Đoàn Thạch Biền, Trần Xuân An, Trần Hữu Dũng, Ngô Liêm Khoan, trại viên Trại sáng tác Hội Nhà văn TP.HCM. tại Phú Yên, và một phóng viên, từ 18 đến 28-9 HB10 (2010) —- Nhiếp ảnh: Nguyễn Nhân (photo . net)
8 nhà thơ, nhà văn dự trại Trại sáng tác Hội Nhà văn TP.HCM. tại Phú Yên, 18 — 28-9 HB10 (Thu Trân, Trần Xuân An, Đỗ Viết Nghiệm – trại trưởng -, Đặng Hồng Quang, Phố Giang, Nguyễn Bính Hồng Cầu, Quang Chuyền, Trần Hữu Dũng), nhạc sĩ Ngọc Quang (chủ tịch HVNNT.PY.), nhà thơ Phan Hoàng (UV.BCH.HNV.TP.HCM.). Ảnh được chụp lúc đến thăm Hội Văn học – Nghệ thuật tỉnh Phú Yên —- Nhiếp ảnh: anh Bình (tài xế Cty Sao Việt)
Xem thêm: Các bản tin của báo chí (links) về Trại sáng tác HNV.TP.HCM. tại Phú Yên.
http://picasaweb.google.com/s/c/bin/slideshow.swf
http://picasaweb.google.com/s/c/bin/slideshow.swf
http://picasaweb.google.com/s/c/bin/slideshow.swf
Cập nhật: 03-10 HB10 (2010)
Đã đăng trọn vẹn:
Bài 1
Trần Xuân An
HÌNH DUNG KHI ĐẾN PHÚ YÊN
xe với sao mai cùng lúc tới
Phú Yên, nhụy sáng, xinh Tuy Hòa
mình, con đom đóm nhiều năm trước
gùi trăng Chiau Mạa, có lần qua
đèn đuốc thuở nào hiu hắt lắm
sáng nhau, nguồn sáng là trăng trời
sớm nay còn xám, thơ bừng thắp
tâm kết mỗi từ, trăm ngọc tươi
đâu phải Tản Đà thơ quán gió:
đa tình con mắt Phú Yên xưa
duyên hơn lửa, nắng, trăng và điện
tim ngời, sao liếc, nghe đong đưa!
lòng hòa, nốt nhạc vin dây vút
đất giàu thương mến, rất bình an (*)
ngày đầu khẽ lắng chuông trong ngực
đom đóm – ngọc trai – sao biếc ngân.
TXA.
Lúc 17giờ, 12-9 HB10 (2010)
& lúc 12 giờ, 17-9 HB10 tại TP.HCM.
(*) Phần nào theo nghĩa chữ Hán của hai địa danh Tuy Hòa, Phú Yên.
Bài này được viết
sau khi nhận được thông báo sẽ đi dự trại sáng tác Phú Yên
từ 18 đến 28-9 HB10 (2010)
& có sửa ít chữ sau cuộc họp nhóm nhà văn, nhà thơ dự trại ở cơ quan HNV.TP.HCM.
Bài 2
(xem ở bên trên)
Bài 3
Trần Xuân An
GÀNH ĐÁ ĐĨA
thơ tiên đĩa gốm huyền vàng?
kìa em, hoành tráng đã ngàn năm đây
chồng chồng đĩa nhạc say say
ngắm cao lớp lớp ảnh đầy đĩa ghi?
núi trào cảm xúc, lạ chi
tận nơi, mắt mới ngợp kì công ai
ta xây thêm nhé, tháp đài
đĩa ngời biển chữ vun hoài tượng em.
TXA.
7:10, 14 – 9 HB10
tại TP.HCM.
Bài 4
Trần Xuân An
BÀI TOÁN ĐỐ VỀ TRUNG THU
mỗi tháng một lần tròn đầy
mỗi năm một lần sáng nhất
nếu chia đều trên trái đất
mỗi người đẹp mấy đêm ngày?
bài toán đố rất thơ ngây
mãi mãi loài người nát óc
trăng bạc phai dần mái tóc
vẫn trăng nhắc nhở giữa trời
nhưng đó là trăng xa xôi!
trăng đời: chén cơm đều trắng
trăng đời: bóng đèn đều rạng
cho dù sáng – mờ, đầy – vơi
sáng và tròn trên cõi đời
lại là vượt lên hiện có
mỗi người, mấy thời vượt khó?
lời giải là ở mình thôi!
TXA.
6g – 6g45’, 20.9 HB10
tại Sao Việt (Đồi Thơm, Phú Yên)
– Trại viết văn HNV.TP.HCM. –
Bài 5
Trần Xuân An
CUỘC KHỞI BINH NÂU SỒNG 1898
tam quan, bình phong nứt
khu bảo tháp gió lùa
chùa cổ đồi Đá Trắng
còn chăng dăm nét xưa?
am nghĩa binh Võ Trứ
vọng hoài vó ngựa khua
gạch vôi sao quá mới
dưới gốc thu trăm mùa
tìm đâu thư tịch cũ
qua lửa bão đạn mưa
kí ức rêu bụi phủ
chuyện sử đành phai thưa
rộng cửa thiền xưa đón
giúp vua lẫn không vua
duy một điều: yêu nước
là chung tấm lòng chùa
tượng bồ tát từng lấp
chuông đồng đau vết cưa
Phật nguyên nụ cười Việt
lung linh bóng nắng trưa.
TXA.
13- 16:40, 23.9 HB10
tại Sao Việt (Đồi Thơm, Phú Yên)
– Trại viết văn HNV.TP.HCM. –
Bài 6
Trần Xuân An
TÙY BÚT Ở PHÚ YÊN
Đà Diễn xưa, có một nguồn Thạch Hãn (*)
Quảng Trị ơi, vào đây tự bao giờ?
thời mở cõi dẫu khuyết hao lịch sử
nhưng địa chí kia nào phải mơ hồ
chiều Sông Hinh, mưa mịt mờ
nghe một thoáng đăm chiêu áy náy
quán cà phê sớm mai, nhã nhạc dăm đời xa ngái
ca từ mỗi thời mỗi khác rồi chăng?
một nguồn Đà Rằng: mấy đời tiên tổ đã dừng chân
ở Quảng Trị của cõi miền Thuận – Quảng?
chỉ mang vào Phú Yên tên sông Thạch Hãn
vẫn giữ gốc xa xưa: Thanh Hóa, Nghệ An?
nghe cây lá gật gù, nắng bớt phân vân
và chiếc xe băng qua ban trưa ngẫu hứng
ngỡ xoay quanh núi Đá Bia sừng sững
tôi tình cờ tìm thêm một góc nhìn riêng
Đá Bia: Phượng hoàng dợm cánh bay lên!
bay lên tầm nhìn Tây Sơn – Gia Long nhất thống
bay lên tầm nhìn Vũng Rô thâm sâu lặng sóng
bay lên tầm nhìn biển bờ Mũi Điện – Trường Sa
Tháp Nhạn như cây xương rồng nâu non không già
từ Đa Đảo sóng giạt vào, mấy trăm năm còn lại
đôi mắt Phật, đôi mắt Shiva
trông ra Biển Đông thức mãi
bóng áo lam
như bay lên
trong lời khấn nguyện cuối chiều tà
đón chuyến xe về là trăng sáng giữa xanh xa
một trung thu trên Đồi Thơm, thơm ngát
giữa những ước mơ, có ước mơ:
không sai lạc
trên trang sách tuổi thơ.
TXA.
Chiều 22.9 HB10 (16.8 Canh Dần), lúc 15:00 – 17:12
tại Sao Việt (Đồi Thơm, Phú Yên)
– Trại viết văn HNV.TP.HCM. –
(*) Đà Diễn: sông Đà Rằng ngày nay. Trong các nguồn, các nhánh sông Đà Rằng, có một dòng mang tên Thạch Hãn (theo Quốc sử quán triều Nguyễn, “Đại Nam nhất thống chí”, tập 3, Bản dịch Viện Sử học (người dịch: Phạm Trọng Điềm, hiệu đính: Đào Duy Anh), Nxb. Thuận Hóa, 1992, phần viết về Phú Yên, tr. 72).
Bài 7
Trần Xuân An
TỪ SÔNG CẦU,
NGẮM PHÚ YÊN NHƯ TRANH SƠN THỦY
1
ai trên gành cát Phú Yên
quê xa, ai cũng trên triền cát xa?
– biển trời soi chiếu bóng ta
lên mây xuống cát cho xa thành gần
cũng dương liễu rất quen thân
cát muôn đời vẫn trắng ngần Miền Trung
nhưng dạt dào sóng Cửa Tùng
thiết tha Mỹ Thủy, trầm hùng Việt Yên! (1)
biển Xuân Đài lại rất thiền
Vịnh Hòa, Xuân Hải nếp phiền phẳng phiu
vuông Ô, lồng Lấm hiu hiu
nuôi bao nguồn sống dưới trìu mến xanh
2
giấc trưa Bến Ghé ngọt lành
vương chiều Gành Đỏ nhớ quanh quất nào
mướn Xiêm khẩn đất, tiễn chào (2)
đưa miền Thuận – Quảng gắn vào Phú Yên
Thành Hồ, xe chỉ lướt nghiêng
nghe An Thổ vọng tiên hiền: thần Lương (2)
3
khi không chín nhớ mười thương
bạc rồi một nhớ quê hương trong mình!
trội hơn thi sĩ đa tình
hai đèo – guốc võng, trùng trình: Phú Yên
đẹp xinh sơn thủy nên tiên
chút đa tình để chiêu hiền, thuở xưa ?
Phú Yên: mười ngón xòe thưa –
núi non – múc cát, thêu thùa Biển Đông
chỉ tay nối lại bao sông?
xe mình đi cũng trong lòng tay thiêng
bạc tình quê, bạc tình riêng
Sông Cầu một sáng còn miên man chiều…
TXA.
6:30 – 11:03, 25.9 HB10 (2010)
tại Sao Việt (Đồi Thơm, Phú Yên)
– Trại viết văn Hội Nhà văn TP.HCM. –
(1) Cửa Tùng, Mỹ Thủy, Việt Yên (Cửa Việt) ở Quảng Trị.
(2) Theo Quốc sử quán Nguyễn, “Đại Nam liệt truyện”, tiền biên (tập 1), bản dịch VSH., Nxb.Thuận Hóa, 1993, tr. 89.
Bài 8
Trần Xuân An
Ở GÀNH ĐÁ, HUẾ BỖNG DƯNG TUY HÒA
cách đây ngàn năm xa
hình như lũ phù sa
tràn về gần lút núi
hay từng năm, dần dà
núi thành cụm đá gửi
trên cánh đồng Tuy Hòa
bao mùa vàng rộng ra
sóng lúa thay sóng biển
vỗ Gành Đá thơ ca
sông Ba cùng cất tiếng
trầm đục và ngân nga
trên bao la Tuy Hòa
tóc em là sông Ba
tay em, mùa vàng đó
ôm anh trong tình ca
cho Gành Đá anh thở
đừng bắt anh khuyụ đổ
trên mênh mông Tuy Hòa
tình ta ngàn năm qua
bao vun bồi, không đếm
bao lần chung môi nếm
sao ào ạt, khi xa
một mình, không chăn đệm
Huế bỗng dưng Tuy Hòa!
TXA.
14:30 – 16:19, 26.9 HB10
tại Sao Việt (Đồi Thơm, Phú Yên)
– Trại viết văn HNV.TP.HCM. –
Bài 9
Trần Xuân An
TIỀN CHIẾN VÀ ĐỒNG CAM
rất nhiều nơi hẳn bình thường
ở nước mình sao thấy lạ
nỗi chiến tranh còn vật vã
phu phen nô lệ được thờ!
giặc Pháp thương chi đồng khô
sợ đói khiến dân nổi dậy
chúng mong thóc đầy hạt mẩy
tàu viễn chinh há họng to
nhưng ta thương bao nhà thơ
phần nào văn nô thuở đó
ép lệ tình duyên òa đổ
cũng như dòng kênh Đồng Cam!
thắp hương, cháy nỗi đau thầm
chết đập khác gì chết giấy
Tiền Chiến là Đồng Cam đấy
chừng nay tim ấm lòng no
chiến tranh đau đến bao giờ?
cách nào niềm đau chóng dứt?
người thắng khơi trong – vớt mục
lạ, nhưng bỡ ngỡ gì đâu!
TXA.
6:00 -9: 27, 9 HB10 (2010)
tại Sao Việt (Đồi Thơm, Phú Yên)
– Trại viết văn HNV. TP.HCM. –
— Đã đăng 09 bài ở Tcđttl. TranNhuongCom
— Cũng có thể xem tại điểm mạng chính của TXA.
— Đã đăng 02 bài ở Tcđttl. PhongDiepNet
Bài 10
Trần Xuân An
TRONG ÂM HƯỞNG SỬ PHÚ YÊN,
NHỚ TÊN TRƯỜNG CŨ TRẦN CAO VÂN Ở TAM KỲ
(thêm một bài bổ sung vào chùm thơ về Phú Yên – 10-10-10)
quân sư của Võ – truyền đơn đỏ (1)
dù cũi Phú, Bình, ngục Quảng Nam
Côn Đảo, lưu đày, lòng chẳng khác
chí ngời khởi nghĩa lắng sen Tâm (2)
học đón Duy Tân như Trị – Tĩnh (3)
đầu rơi, Cống Chém ngập hờn căm (4)
ai người Mai – Hãn tìm xương lấp
cải táng trong đêm Huế tối tăm? (5)
nhà sư mãi sáng Trung Thiên dịch
Trời với Đất thân, Người xứng tầm (6)
mấy thuở đuổi thù, bao thuở kính:
chuông chùa Đá Trắng vọng ngàn năm (7)
mừng hết lạm mù trong đáy mắt
bói trong thư ấy (8), vướng mê lầm
mõ vang khẽ thức hồn yêu nước
sử học là chuông, không quẻ xăm!
dịch biến tùy thời, mong chính trực
đâu ai tạ sự, nổ hay ngầm
Mai Xuân, án kết (9), nào sư Trứ
tuyệt mệnh thơ Người, mãi hát ngâm (10).
TXA.
10-10-10 (HB10 – 2010)
(1) Theo A. Laborde, “Tỉnh Phú Yên” (BAVH., 1929): Võ Trứ (1855? – 1900?) dán và rải truyền đơn màu đỏ với nội dung Cần vương (cũng có thể hiểu là nhân danh vua Thành Thái?).
(2) Hồ Tịnh Tâm (Huế), 1916, nơi Trần Cao Vân (1866-1916) và Thái Phiên tìm gặp vua Duy Tân.
(3) Các căn cứ của triều đình kháng chiến (1885-1888): Tân Sở (Quảng Trị), Hương Khê (Hà Tĩnh) và còn dự kiến một sơn phòng ở Thanh Hóa.
(4) Cống Chém (An Hòa, Huế).
(5) Theo vài tài liệu, bà Trương Thị Dương, người Quảng Trị — xứ non Mai sông Hãn –, đồng chí của Trần Cao Vân, đã âm thầm cải táng di cốt ông cùng Thái Phiên vào năm 1925.
(6) Tác phẩm lập thuyết của Trần Cao Vân, chỉ mới phổ biến trực tiếp bằng trò chuyện và bằng bài thơ “Vịnh Tam tài”: Thiên (tả, thượng) – Nhân (trung) – Địa (hữu, hạ), cũng cùng ý tưởng thể hiện trong bài thơ tuyệt mệnh: “Đứng giữa Trời – Đất, không dựa vào Thượng đế”, đề cao vai trò chủ thể của Con Người.
(7) Chùa Đá Trắng (Từ Quang) ở Tuy An, Phú Yên.
(8) Các loại thư từ thuộc lĩnh vực bói toán, địa lí phong thủy… Ngoài ra, còn có các văn thơ thư từ liên lạc tại Phú Yên, kí tên Chánh Minh, Chơn Diện (xem: Tô Đình Cơ, “Thân thế và sự nghiệp Trần Cao Vân (1866-1916)”, Sở VHTT. Bình Định, 1995, tr. 27). Riêng bức thư gửi vua Duy Tân, theo tác giả Trần Trúc Tâm, “Chí sĩ Trần Cao Vân (1886-1916)”, Nxb. Đà Nẵng, 1999, tr. 53-54: “Thư dài nhưng tựu trung mang 3 ý ‘Tha Mỹ quốc… chung nhược’; ‘Thiên khải… chi quyền’; ‘Phụ hoàng đế… kiến quật’…” và tất nhiên, còn có ý kiến nghị vua đứng đầu cuộc khởi nghĩa, như nhiều sách đã chép lại và diễn ý, ngoài ra không có gì khác.
(9) Bản án ngụy triều Đồng Khánh và thực dân Pháp về Mai Xuân Thưởng: “Dương vị Hàm Nghi khởi nghĩa, âm vị ngụy Nhạc phục thù” (Mặt phải, vì Hàm Nghi mà khởi nghĩa; mặt trái, vì ngụy Nhạc [Tây Sơn] mà phục thù). Bản án về Võ Trứ (1898? / 1900?) hẳn không phải vậy.
(10) TXA. mới viết thêm hai đoạn cuối (2 khổ thơ thứ 4, thứ 5), theo tinh thần bài viết về cụ Trần Cao Vân trong một đặc san từ 1974 (1995, đăng lại trong kỉ yếu Trường THPT. Trần Cao Vân, Tam Kỳ), đồng thời theo yêu cầu của nhiều người đọc, và cũng để công bằng hơn trong nhận định, tuy là nhận định bằng thi ca.
Đã đăng ở PhongDiepNet & TranNhuongCom – 11-10 HB10
http://www.phongdiep.net/default.asp?action=article&ID=11275
http://trannhuong.com/… NHỚ-TÊN-TRƯỜNG-CŨ-TRẦN-CAO-VÂN-Ở-TAM-KỲ

markdown:
Cập nhật: 15-10 HB10: BÀI THỨ 10 ĐÃ ĐƯỢC BỔ SUNG 2 KHỔ THƠ VÀ 3 CHÚ THÍCH.
mừng hết lạm mù trong đáy mắt
bói trong thư ấy (8), vướng mê lầm
mõ vang khẽ thức hồn yêu nước
sử học là chuông, không quẻ xăm!
dịch biến tùy thời, mong chính trực
đâu ai tạ sự, nổ hay ngầm
Mai Xuân, án kết (9), nào sư Trứ
tuyệt mệnh thơ Người, mãi hát ngâm (10).
*(Xem tiếp trọn bài 10 ở cuối khung này)*
Cập nhật: 10-10 HB10 (2010): ĐÃ BỔ SUNG THÊM MỘT BÀI THỨ 10
Cập nhật: 03-10 HB10 (2010): ĐÃ ĐĂNG TRỌN VẸN 09 BÀI
**CHÙM THƠ 3 BÀI KHI SẮP ĐI PHÚ YÊN** **Trần Xuân An** **1). Hình dung khi đến Phú Yên**
**2). Kính nghĩ về Lê Thành Phương (1825-1887), nghĩa tướng Cần vương (*)**
**3). Gành Đá Đĩa**
_____________________
*(*) Theo một số tài liệu gần đây cho biết, Lê Thành Phương là tác giả “Hịch Chiêu quân”. Trong đó, có câu không đúng với sự thật lịch sử. Phải chăng đó là một văn bản đáng ngờ? (Giới sử học và bản thân tôi đã làm sáng tỏ). Cũng nên nói thêm: Ngoại trừ các chi tiết bôi nhọ, xuyên tạc, chính các bản dụ, cáo thị của thực dân Pháp, nguy triều Đồng Khánh – Nguyễn Hữu Độ cũng vô hình trung ghi nhận lòng trung thành của nhân dân, phong trào Cần vương các tỉnh tả kì đối với Nguyễn Văn Tường (1824-1886), Tôn Thất Thuyết (1839-1913). Do đó, “Hịch Chiêu quân” chắc hẳn đã bị thêm bớt do người đời sau. *
Lê Thành Phương không được sách sử trong Nam ngoài Bắc, từ trước đến nay đề cập đến, mặc dù đều có viết về phong trào Cần vương ở Phú, Khánh, Thuận (?). Đền thờ ông mới được người dân địa phương (?) xây dựng từ 1956, tu bổ vào năm 1971. Xin đánh 2 dấu hỏi khoa học ở 2 điểm này.
*Xin xem thêm bốn (04) đầu sách của Trần Xuân An đã xuất bản và các bài khảo cứu khác của tác giả về đề tài Nguyễn Văn Tường (1824-1886).*
TXA.
12 &14-9 HB10 (2010)
SẼ CÔNG BỐ SAU
—————————————–
**Cả thảy 9 bài**
ĐÃ NỘP (27-9 HB10):
Trưởng trại, nhà văn Đỗ Viết Nghiệm (cùng một số nhà thơ, nhà văn trại viên)
& ĐÃ GỬI ĐĂNG, PHÁT (23 & 27-9 HB10):
Nhà thơ Phan Hoàng, nhà văn Thu Trân (tạp chí Đương Thời) & các báo, đài ở Phú Yên
Nhạc sĩ Ngọc Quang (chủ tịch Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Phú Yên)
Tttđt. Hội Nhà văn Việt Nam (29-9 HB10)
**Cập nhật: 29-9 HB10 (2010):**
Các bài thơ Trần Xuân An viết tại Đồi Thơm, Tuy Hòa, Phú Yên, trong thời gian dự Trại sáng tác do Hội Nhà văn TP.HCM. tổ chức, phối hợp với Hội Văn học – Nghệ thuật tỉnh Phú Yên, với sự hỗ trợ của Công ti Du lịch sinh thái Sao Việt, từ 18 đến 28-9 HB10 (2010):
**4). Bài toán đố về trung thu
5). Cuộc khởi binh nâu sồng 1898
6). Tùy bút ở Phú Yên
7). Từ Sông Cầu, ngắm Phú Yên như tranh sơn thủy
8). Ở Gành Đá, Huế bỗng dưng Tuy Hòa
9). Tiền Chiến và Đồng Cam** [Bản đồ lớn hơn: Nguồn: khudothimoi. com](https://txawriter.files.wordpress.com/2010/09/ban-do-phu-yen_big-chitiet.jpg)
TXA. nhiếp ảnh tại Phú Yên, trong thời gian tham dự Trại sáng tác Hội Nhà văn TP.HCM., từ 18 đến 28-9 HB10 (2010)
Trần Xuân An
KÍNH NGHĨ VỀ LÊ THÀNH PHƯƠNG (1825-1887),
NGHĨA TƯỚNG CẦN VƯƠNG
Lệnh người đi – Dụ về kẻ ở (1)
*chiến* là *cần*; *“hòa”* quyết *bất đồng* (2)
Ông yêu nước trách Người yêu nước?
hay cáo giặc làm ai nhiễu lòng? (3)
năm thập niên gần đây tưởng nhớ (4)
nước mắt buồn chảy ngược vào hồn
trang sử cũ giờ đây lật mở
Ông và Người chung trái tim son
Người gục chết, đảo đày – châu Mỹ (5)
bến Cây Dừa, máu đẫm vai Ông
Hịch Chiêu quân, chữ nào đã lỡ?
chú giải đành khắc giữa núi sông (6)
hay chỉ từ một chín bảy mốt
Hịch thêm vào nét nghĩa vu oan
tranh thờ Ông, cũng sai trang phục
quản hương binh, hệt tướng vua Càn! (7)
nghìn đời sau dâng hương lễ hội
trán trang nghiêm, ánh mắt trong hơn
kế li gián, giặc gieo, đã rõ
Ông và Người cùng sáng nước non.
TXA.
15:40, ngày 13-9 HB10 (2010)
và sáng sớm 14 – 9 HB10, tại TP.HCM.
*(1) “Lệnh dụ thiên hạ Cần Vương” và “Dụ Nguyễn Văn Tường”, từ Tân Sở (Cam Lộ, Quảng Trị), được phát đi khắp nơi và gửi về Huế trong cùng một ngày, 13 – 7 – 1885 (02 – 6 Ất Dậu), với sách lược “kẻ ở, người đi”. *
(2) Kháng chiến là cần vương (giúp vua [cứu nước]); “hòa”, nhưng quyết không cùng lòng với giặc Pháp. “Hòa” ở trường hợp Nguyễn Văn Tường, trong thời điểm sau ngày 05 – 7 – 1885, thực ra là chiến. Nguyễn Văn Tường vốn là người đứng đầu nhóm chủ chiến (xem: bản án chung thẩm trong “Đại Nam thực lục”, kỉ Đồng Khánh, tập 37, sđd., tr. 35).
(3) “Hịch Chiêu quân” của Lê Thành Phương có câu không đúng với sự thật lịch sử. Từ lâu, giới sử học cùng bản thân tôi đã làm rõ. Cũng cần nói thêm: đồng thời với các chi tiết bôi nhọ, xuyên tạc, chính các bản dụ, cáo thị của thực dân Pháp, ngụy triều Đồng Khánh – Nguyễn Hữu Độ cũng vô hình trung ghi nhận lòng trung thành của nhân dân, phong trào Cần vương các tỉnh tả kì đối với Nguyễn Văn Tường (1824 – 1886), Tôn Thất Thuyết (1839 – 1813). Do đó, “Hịch Chiêu Quân” chắc hẳn đã bị thêm bớt do đời người đời sau (“hay cáo giặc làm ai nhiễu lòng?” – TXA) (*). Xin xem thêm bốn đầu sách đã xuất bản chính thức của Trần Xuân An cùng các bài khác của tác giả (trong cuốn “Bàn thêm về mấy vấn nạn sử học”) về đề tài Nguyễn Văn Tường.
(*) Năm 1971, mới công bố “Hịch Chiêu quân”. Trích dẫn từ các nguồn tài liệu:
— “Do các ông Lê Thành Thao, Lê Thành Lược, Võ Toàn Lưu, cháu nội ngoại 4 đời của Lê Thành Phương sưu tầm. Các bài này hiện còn ghi tại đền thờ Lê Thành Phương” (Tạp chí Văn hóa – Nghệ thuật Phú Khánh, xuân Giáp Tý, số 2 – 1984, tr. 32 – tài liệu tại Thư viện Phú Yên).
— “Bài hịch này, đọc trước ba quân tướng sĩ (*1), vào tháng 8-1885, ở núi Một, thôn Tân An, tổng Xuân Vinh, phủ Tuy An. Thân quyến Lê Thành Phương đã ghi chép và lưu giữ bản hịch này. Đến năm 1971 (đền thờ Lê Thành Phương xây dựng xong), ông Võ Toàn Lưu và ông Lê Thành Thao chép bài hịch thành văn bản để thờ tại đền thờ Lê Thành Phương” (Đặc san “Danh nhân lịch sử Lê Thành Phương”, Bảo tàng tỉnh Phú Yên xuất bản, 2-1997, tr. 17 – tài liệu của ThS. Nguyễn Quang Trung Tiến)
(*1) Lê Thành Phương chỉ là một vị chỉ huy lực lượng hương binh ở một địa phương mà thôi.
Thêm vào đó, tấm chân dung Lê Thành Phương được đặt ở bàn thờ trong đền thờ ông là một bức họa được vẽ, cho chúng ta thấy ông mặc quan phục (trang phục quan võ triều Nguyễn?). Rõ ràng đó là chi tiết phi lịch sử. Suốt đời Lê Thành Phương chưa hề làm quan (chỉ đỗ tú tài, ở nhà dạy học) và lúc khởi nghĩa Cần vương (sau 5-7-1885), chắc chắn ông không có điều kiện kịp thời để mặc quan phục võ tướng. Mặt khác, các sĩ phu lãnh đạo các cuộc khởi nghĩa Cần vương chỉ chỉ huy hương binh và cung cách ăn mặc cũng theo cách của các nghĩa sĩ, nghĩa là không mặc quan phục võ tướng như thế.
(4) Lê Thành Phương không được sách sử trong Nam ngoài Bắc từ trước đến nay đề cập đến, mặc dù đều có viết về phong trào Cần vương ở Phú, Khánh, Thuận. Thậm chí, A. Laborde còn cho rằng phong trào Cần vương ở Phú Yên (1885-1887) là do người Bình Định thúc đẩy, cụ thể là Mai Xuân Thưởng (1860-1887) (bài
*“Tỉnh Phú Yên”*, trong *“Những người bạn cố đô Huế”* [B.A.V.H.], tập XVI, năm 1929, Nguyễn Cửu Sà dịch, Lưu Nguyễn, Nhị Xuyên hiệu đính, Nxb. Thuận Hóa, 2003, tr. 389-391 [tr. 382-454]). Đền thờ Lê Thành Phương mới được dựng từ 1956, tu bổ vào năm 1971. Xin đánh dấu hỏi khoa học ở điểm này.
(5) Quần đảo Tahiti, thuộc Pháp, trên Thái Bình Dương, gần châu Mỹ.
(6) Hiện nay, thực hiện yêu cầu khoa học cần thiết là chú giải vào “nguyên bản” lưu hành. Gọi là “nguyên bản” nhưng thực ra bản gốc “Hịch Chiêu quân” không còn.
(7) Khổ thơ này, tôi viết thêm sau khi từ Phú Yên về (29 – 30-9 HB10), để sát hợp với thông tin – tư liệu hơn. Xem lại bị chú của chú thích 3.
____________________________________________________
Tạp chí Huế Xưa và Nay, số 101, 9+10-2010 – mục lục
T.chí Huế Xưa và Nay, số 101, 9+10-2010 – 2 tr. cuối b. khảo cứu
________________________________________________
Các nhà văn, nhà thơ Đoàn Thạch Biền, Trần Xuân An, Trần Hữu Dũng, Ngô Liêm Khoan, trại viên Trại sáng tác Hội Nhà văn TP.HCM. tại Phú Yên, và một phóng viên, từ 18 đến 28-9 HB10 (2010) —- Nhiếp ảnh: Nguyễn Nhân (photo . net)
8 nhà thơ, nhà văn dự trại Trại sáng tác Hội Nhà văn TP.HCM. tại Phú Yên, 18 — 28-9 HB10 (Thu Trân, Trần Xuân An, Đỗ Viết Nghiệm – trại trưởng -, Đặng Hồng Quang, Phố Giang, Nguyễn Bính Hồng Cầu, Quang Chuyền, Trần Hữu Dũng), nhạc sĩ Ngọc Quang (chủ tịch HVNNT.PY.), nhà thơ Phan Hoàng (UV.BCH.HNV.TP.HCM.). Ảnh được chụp lúc đến thăm Hội Văn học – Nghệ thuật tỉnh Phú Yên —- Nhiếp ảnh: anh Bình (tài xế Cty Sao Việt)
Xem thêm:
[Các bản tin của báo chí (links)](http://www.tranxuanan-writer.net/Home/thong-bao-cap-nhat/trang-24) về Trại sáng tác HNV.TP.HCM. tại Phú Yên. [http://picasaweb.google.com/s/c/bin/slideshow.swf](http://picasaweb.google.com/tranxuanan.writer/TraiSTHNVTPHCMTaiPhuYen#) [http://picasaweb.google.com/s/c/bin/slideshow.swf](http://picasaweb.google.com/tranxuanan.writer/TraiSTHNVTPHCMtaiPY_2#) [http://picasaweb.google.com/s/c/bin/slideshow.swf](http://picasaweb.google.com/tranxuanan.writer/TraiSTHNVTPHCMtaiPY_3#)
Cập nhật: 03-10 HB10 (2010)
**Đã đăng trọn vẹn:**
Bài 1
Trần Xuân An
HÌNH DUNG KHI ĐẾN PHÚ YÊN
xe với sao mai cùng lúc tới
Phú Yên, nhụy sáng, xinh Tuy Hòa
mình, con đom đóm nhiều năm trước
gùi trăng Chiau Mạa, có lần qua
đèn đuốc thuở nào hiu hắt lắm
sáng nhau, nguồn sáng là trăng trời
sớm nay còn xám, thơ bừng thắp
tâm kết mỗi từ, trăm ngọc tươi
đâu phải Tản Đà thơ quán gió:
đa tình con mắt Phú Yên xưa
duyên hơn lửa, nắng, trăng và điện
tim ngời, sao liếc, nghe đong đưa!
lòng hòa, nốt nhạc vin dây vút
đất giàu thương mến, rất bình an (*)
ngày đầu khẽ lắng chuông trong ngực
đom đóm – ngọc trai – sao biếc ngân.
TXA.
*Lúc 17giờ, 12-9 HB10 (2010)
& lúc 12 giờ, 17-9 HB10 tại TP.HCM.*
(*) Phần nào theo nghĩa chữ Hán của hai địa danh Tuy Hòa, Phú Yên.
*Bài này được viết
sau khi nhận được thông báo sẽ đi dự trại sáng tác Phú Yên
từ 18 đến 28-9 HB10 (2010)
& có sửa ít chữ sau cuộc họp nhóm nhà văn, nhà thơ dự trại ở cơ quan HNV.TP.HCM.*
Bài 2
*(xem ở bên trên)*
Bài 3
Trần Xuân An
GÀNH ĐÁ ĐĨA
thơ tiên đĩa gốm huyền vàng?
kìa em, hoành tráng đã ngàn năm đây
chồng chồng đĩa nhạc say say
ngắm cao lớp lớp ảnh đầy đĩa ghi?
núi trào cảm xúc, lạ chi
tận nơi, mắt mới ngợp kì công ai
ta xây thêm nhé, tháp đài
đĩa ngời biển chữ vun hoài tượng em.
TXA.
*7:10, 14 – 9 HB10
tại TP.HCM.*
Bài 4
Trần Xuân An
BÀI TOÁN ĐỐ VỀ TRUNG THU
mỗi tháng một lần tròn đầy
mỗi năm một lần sáng nhất
nếu chia đều trên trái đất
mỗi người đẹp mấy đêm ngày?
bài toán đố rất thơ ngây
mãi mãi loài người nát óc
trăng bạc phai dần mái tóc
vẫn trăng nhắc nhở giữa trời
nhưng đó là trăng xa xôi!
trăng đời: chén cơm đều trắng
trăng đời: bóng đèn đều rạng
cho dù sáng – mờ, đầy – vơi
sáng và tròn trên cõi đời
lại là vượt lên hiện có
mỗi người, mấy thời vượt khó?
lời giải là ở mình thôi!
TXA.
*6g – 6g45’, 20.9 HB10
tại Sao Việt (Đồi Thơm, Phú Yên)
– Trại viết văn HNV.TP.HCM. –*
Bài 5
Trần Xuân An
CUỘC KHỞI BINH NÂU SỒNG 1898
tam quan, bình phong nứt
khu bảo tháp gió lùa
chùa cổ đồi Đá Trắng
còn chăng dăm nét xưa?
am nghĩa binh Võ Trứ
vọng hoài vó ngựa khua
gạch vôi sao quá mới
dưới gốc thu trăm mùa
tìm đâu thư tịch cũ
qua lửa bão đạn mưa
kí ức rêu bụi phủ
chuyện sử đành phai thưa
rộng cửa thiền xưa đón
giúp vua lẫn không vua
duy một điều: yêu nước
là chung tấm lòng chùa
tượng bồ tát từng lấp
chuông đồng đau vết cưa
Phật nguyên nụ cười Việt
lung linh bóng nắng trưa.
TXA.
*13- 16:40, 23.9 HB10
tại Sao Việt (Đồi Thơm, Phú Yên)
– Trại viết văn HNV.TP.HCM. *–
Bài 6
Trần Xuân An
TÙY BÚT Ở PHÚ YÊN
Đà Diễn xưa, có một nguồn Thạch Hãn (*)
Quảng Trị ơi, vào đây tự bao giờ?
thời mở cõi dẫu khuyết hao lịch sử
nhưng địa chí kia nào phải mơ hồ
chiều Sông Hinh, mưa mịt mờ
nghe một thoáng đăm chiêu áy náy
quán cà phê sớm mai, nhã nhạc dăm đời xa ngái
ca từ mỗi thời mỗi khác rồi chăng?
một nguồn Đà Rằng: mấy đời tiên tổ đã dừng chân
ở Quảng Trị của cõi miền Thuận – Quảng?
chỉ mang vào Phú Yên tên sông Thạch Hãn
vẫn giữ gốc xa xưa: Thanh Hóa, Nghệ An?
nghe cây lá gật gù, nắng bớt phân vân
và chiếc xe băng qua ban trưa ngẫu hứng
ngỡ xoay quanh núi Đá Bia sừng sững
tôi tình cờ tìm thêm một góc nhìn riêng
Đá Bia: Phượng hoàng dợm cánh bay lên!
bay lên tầm nhìn Tây Sơn – Gia Long nhất thống
bay lên tầm nhìn Vũng Rô thâm sâu lặng sóng
bay lên tầm nhìn biển bờ Mũi Điện – Trường Sa
Tháp Nhạn như cây xương rồng nâu non không già
từ Đa Đảo sóng giạt vào, mấy trăm năm còn lại
đôi mắt Phật, đôi mắt Shiva
trông ra Biển Đông thức mãi
bóng áo lam
như bay lên
trong lời khấn nguyện cuối chiều tà
đón chuyến xe về là trăng sáng giữa xanh xa
một trung thu trên Đồi Thơm, thơm ngát
giữa những ước mơ, có ước mơ:
không sai lạc
trên trang sách tuổi thơ.
TXA.
*Chiều 22.9 HB10 (16.8 Canh Dần), lúc 15:00 – 17:12
tại Sao Việt (Đồi Thơm, Phú Yên)
– Trại viết văn HNV.TP.HCM. – *
(*) Đà Diễn: sông Đà Rằng ngày nay. Trong các nguồn, các nhánh sông Đà Rằng, có một dòng mang tên Thạch Hãn (theo Quốc sử quán triều Nguyễn, “Đại Nam nhất thống chí”, tập 3, Bản dịch Viện Sử học (người dịch: Phạm Trọng Điềm, hiệu đính: Đào Duy Anh), Nxb. Thuận Hóa, 1992, phần viết về Phú Yên, tr. 72).
Bài 7
Trần Xuân An
TỪ SÔNG CẦU,
NGẮM PHÚ YÊN NHƯ TRANH SƠN THỦY
1
ai trên gành cát Phú Yên
quê xa, ai cũng trên triền cát xa?
– biển trời soi chiếu bóng ta
lên mây xuống cát cho xa thành gần
cũng dương liễu rất quen thân
cát muôn đời vẫn trắng ngần Miền Trung
nhưng dạt dào sóng Cửa Tùng
thiết tha Mỹ Thủy, trầm hùng Việt Yên! (1)
biển Xuân Đài lại rất thiền
Vịnh Hòa, Xuân Hải nếp phiền phẳng phiu
vuông Ô, lồng Lấm hiu hiu
nuôi bao nguồn sống dưới trìu mến xanh
2
giấc trưa Bến Ghé ngọt lành
vương chiều Gành Đỏ nhớ quanh quất nào
mướn Xiêm khẩn đất, tiễn chào (2)
đưa miền Thuận – Quảng gắn vào Phú Yên
Thành Hồ, xe chỉ lướt nghiêng
nghe An Thổ vọng tiên hiền: thần Lương (2)
3
khi không chín nhớ mười thương
bạc rồi một nhớ quê hương trong mình!
trội hơn thi sĩ đa tình
hai đèo – guốc võng, trùng trình: Phú Yên
đẹp xinh sơn thủy nên tiên
chút đa tình để chiêu hiền, thuở xưa ?
Phú Yên: mười ngón xòe thưa –
núi non – múc cát, thêu thùa Biển Đông
chỉ tay nối lại bao sông?
xe mình đi cũng trong lòng tay thiêng
bạc tình quê, bạc tình riêng
Sông Cầu một sáng còn miên man chiều…
TXA.
*6:30 – 11:03, 25.9 HB10 (2010)
tại Sao Việt (Đồi Thơm, Phú Yên)
– Trại viết văn Hội Nhà văn TP.HCM. –*
(1) Cửa Tùng, Mỹ Thủy, Việt Yên (Cửa Việt) ở Quảng Trị.
(2) Theo Quốc sử quán Nguyễn, “Đại Nam liệt truyện”, tiền biên (tập 1), bản dịch VSH., Nxb.Thuận Hóa, 1993, tr. 89.
Bài 8
Trần Xuân An
Ở GÀNH ĐÁ, HUẾ BỖNG DƯNG TUY HÒA
cách đây ngàn năm xa
hình như lũ phù sa
tràn về gần lút núi
hay từng năm, dần dà
núi thành cụm đá gửi
trên cánh đồng Tuy Hòa
bao mùa vàng rộng ra
sóng lúa thay sóng biển
vỗ Gành Đá thơ ca
sông Ba cùng cất tiếng
trầm đục và ngân nga
trên bao la Tuy Hòa
tóc em là sông Ba
tay em, mùa vàng đó
ôm anh trong tình ca
cho Gành Đá anh thở
đừng bắt anh khuyụ đổ
trên mênh mông Tuy Hòa
tình ta ngàn năm qua
bao vun bồi, không đếm
bao lần chung môi nếm
sao ào ạt, khi xa
một mình, không chăn đệm
Huế bỗng dưng Tuy Hòa!
TXA.
*14:30 – 16:19, 26.9 HB10
tại Sao Việt (Đồi Thơm, Phú Yên)
– Trại viết văn HNV.TP.HCM. –*
Bài 9
Trần Xuân An
TIỀN CHIẾN VÀ ĐỒNG CAM
rất nhiều nơi hẳn bình thường
ở nước mình sao thấy lạ
nỗi chiến tranh còn vật vã
phu phen nô lệ được thờ!
giặc Pháp thương chi đồng khô
sợ đói khiến dân nổi dậy
chúng mong thóc đầy hạt mẩy
tàu viễn chinh há họng to
nhưng ta thương bao nhà thơ
phần nào văn nô thuở đó
ép lệ tình duyên òa đổ
cũng như dòng kênh Đồng Cam!
thắp hương, cháy nỗi đau thầm
chết đập khác gì chết giấy
Tiền Chiến là Đồng Cam đấy
chừng nay tim ấm lòng no
chiến tranh đau đến bao giờ?
cách nào niềm đau chóng dứt?
người thắng khơi trong – vớt mục
lạ, nhưng bỡ ngỡ gì đâu!
TXA.
*6:00 -9: 27, 9 HB10 (2010)
tại Sao Việt (Đồi Thơm, Phú Yên)
– Trại viết văn HNV. TP.HCM. –*
—
[Đã đăng 09 bài ở Tcđttl. TranNhuongCom](http://trannhuong.com/news_detail/6437/CHÙM-THƠ-TRẦN-XUÂN-AN)
—
[Cũng có thể xem tại điểm mạng chính của TXA.](http://www.tranxuanan-writer.net/Home/danh-muc-tac-pham-txa/tieu-luan-5/txa-chumtho-3b-14-9hb10/9bai)
—
[Đã đăng 02 bài ở Tcđttl. PhongDiepNet](http://phongdiep.net/default.asp?action=article&ID=11196)
Bài 10
Trần Xuân An
TRONG ÂM HƯỞNG SỬ PHÚ YÊN,
NHỚ TÊN TRƯỜNG CŨ TRẦN CAO VÂN Ở TAM KỲ
*(thêm một bài bổ sung vào chùm thơ về Phú Yên – 10-10-10)*
quân sư của Võ – truyền đơn đỏ (1)
dù cũi Phú, Bình, ngục Quảng Nam
Côn Đảo, lưu đày, lòng chẳng khác
chí ngời khởi nghĩa lắng sen Tâm (2)
học đón Duy Tân như Trị – Tĩnh (3)
đầu rơi, Cống Chém ngập hờn căm (4)
ai người Mai – Hãn tìm xương lấp
cải táng trong đêm Huế tối tăm? (5)
nhà sư mãi sáng
*Trung Thiên dịch*
Trời với Đất thân, Người xứng tầm (6)
mấy thuở đuổi thù, bao thuở kính:
chuông chùa Đá Trắng vọng ngàn năm (7)
mừng hết lạm mù trong đáy mắt
bói trong thư ấy (8), vướng mê lầm
mõ vang khẽ thức hồn yêu nước
sử học là chuông, không quẻ xăm!
*dịch* biến tùy thời, mong chính trực
đâu ai tạ sự, nổ hay ngầm
Mai Xuân, án kết (9), nào sư Trứ
tuyệt mệnh thơ Người, mãi hát ngâm (10).
TXA.
*10-10-10 (HB10 – 2010)* *(1) Theo A. Laborde, “Tỉnh Phú Yên” (BAVH., 1929): Võ Trứ (1855? – 1900?) dán và rải truyền đơn màu đỏ với nội dung Cần vương (cũng có thể hiểu là nhân danh vua Thành Thái?).*
(2) Hồ Tịnh Tâm (Huế), 1916, nơi Trần Cao Vân (1866-1916) và Thái Phiên tìm gặp vua Duy Tân.
(3) Các căn cứ của triều đình kháng chiến (1885-1888): Tân Sở (Quảng Trị), Hương Khê (Hà Tĩnh) và còn dự kiến một sơn phòng ở Thanh Hóa.
(4) Cống Chém (An Hòa, Huế).
(5) Theo vài tài liệu, bà Trương Thị Dương, người Quảng Trị — xứ non Mai sông Hãn –, đồng chí của Trần Cao Vân, đã âm thầm cải táng di cốt ông cùng Thái Phiên vào năm 1925.
(6) Tác phẩm lập thuyết của Trần Cao Vân, chỉ mới phổ biến trực tiếp bằng trò chuyện và bằng bài thơ “Vịnh Tam tài”: Thiên (tả, thượng) – Nhân (trung) – Địa (hữu, hạ), cũng cùng ý tưởng thể hiện trong bài thơ tuyệt mệnh: “Đứng giữa Trời – Đất, không dựa vào Thượng đế”, đề cao vai trò chủ thể của Con Người.
(7) Chùa Đá Trắng (Từ Quang) ở Tuy An, Phú Yên.
(8) Các loại thư từ thuộc lĩnh vực bói toán, địa lí phong thủy… Ngoài ra, còn có các văn thơ thư từ liên lạc tại Phú Yên, kí tên Chánh Minh, Chơn Diện (xem: Tô Đình Cơ, “Thân thế và sự nghiệp Trần Cao Vân (1866-1916)”, Sở VHTT. Bình Định, 1995, tr. 27). Riêng bức thư gửi vua Duy Tân, theo tác giả Trần Trúc Tâm, “Chí sĩ Trần Cao Vân (1886-1916)”, Nxb. Đà Nẵng, 1999, tr. 53-54: “Thư dài nhưng tựu trung mang 3 ý ‘Tha Mỹ quốc… chung nhược’; ‘Thiên khải… chi quyền’; ‘Phụ hoàng đế… kiến quật’…” và tất nhiên, còn có ý kiến nghị vua đứng đầu cuộc khởi nghĩa, như nhiều sách đã chép lại và diễn ý, ngoài ra không có gì khác.
(9) Bản án ngụy triều Đồng Khánh và thực dân Pháp về Mai Xuân Thưởng: “Dương vị Hàm Nghi khởi nghĩa, âm vị ngụy Nhạc phục thù” (Mặt phải, vì Hàm Nghi mà khởi nghĩa; mặt trái, vì ngụy Nhạc [Tây Sơn] mà phục thù). Bản án về Võ Trứ (1898? / 1900?) hẳn không phải vậy.
(10) TXA. mới viết thêm hai đoạn cuối (2 khổ thơ thứ 4, thứ 5), theo tinh thần bài viết về cụ Trần Cao Vân trong một đặc san từ 1974 (1995, đăng lại trong kỉ yếu Trường THPT. Trần Cao Vân, Tam Kỳ), đồng thời theo yêu cầu của nhiều người đọc, và cũng để công bằng hơn trong nhận định, tuy là nhận định bằng thi ca.
*Đã đăng ở* PhongDiepNet & TranNhuongCom – 11-10 HB10 [http://www.phongdiep.net/default.asp?action=article&ID=11275](http://www.phongdiep.net/default.asp?action=article&ID=11275)
[http://trannhuong.com/… NHỚ-TÊN-TRƯỜNG-CŨ-TRẦN-CAO-VÂN-Ở-TAM-KỲ](http://trannhuong.com/news_detail/6567/NHỚ-TÊN-TRƯỜNG-CŨ-TRẦN-CAO-VÂN-Ở-TAM-KỲ)

X-ac: 1.dca _dca


text:
Cá heo sông Hằng và sông Ấn
Cá heo sông Hằng (danh pháp khoa học: Platanista gangetica gangetica) và Platanista gangetica minor (tên tiếng Anh: Cá heo sông Ấn) là hai phân loài của cá heo sông nước ngọt sống ở Bangladesh, Ấn Độ, Nepal và Pakistan được gọi chung là cá heo sông Nam Á[1]. Cá heo sông Hằng chủ yếu tìm thấy ở sông Hằng và sông Brahmaputra và các chi lưu của chúng ở Ấn Độ, Bangladesh và Nepal còn các heo sông Ấn chỉ có ở các nhánh sông của sông Ấn ở Pakistan. Từ thập niên 1970 đến 1998, chúng đã được xem là các loài riêng biệt, tuy nhiên, năm 1998, người ta đã phân loại chúng từ hai loài riêng biệt thành các phân loài của một loài.
Phân bố[sửa | sửa mã nguồn]
Cá heo sông Nam Á sống tại các thống sông nước ngọt ở Nepal, Ấn Độ, Bangladesh và Pakistan. They can be most commonly found in water with high abundance of prey and reduced flow.[2] Chúng được tìm thấy ở các khu vực nước chảy chậm và có sự phong phú về nguồn thức ăn. Phân loài cá heo sông Hằng (P. g. gangetica) được tìm thấy dọc theo hệ thống sông Hằng-Brahmaputra-Meghna và Karnaphuli-Sangu của Bangladesh và Ấn Độ, từng mở rộng lên tận Nepal. Một quần thể nhỏ vẫn được tìm thấy trên sông Ghaghara và sông Kosi.
Phân loài cá heo sông Ấn (P. m. minor) được tìm thấy ở khu vực sông giữa Sukkur và đập Guddu, tỉnh Sind, Pakistan. Ngoài ra, quần thể nhỏ cá heo cũng đã được ghi nhận thuộc nhánh sông Ấn thuộc tỉnh Punjab và tỉnh Khyber Pakhtunkhwa.
Mô tả[sửa | sửa mã nguồn]
Cá heo Nam Á có đặc điểm như những loài cá heo sông khác là mũi dài và nhọn. Răng nhỏ, mỏng và cong nhưng khi trưởng thành thì nó vuông và thẳng hơn. Chiều dài của chúng khoảng 2-2,2 m ở con đực và 2,4-2,6 m ở con cái.
Tên khác[sửa | sửa mã nguồn]
- Cả hai phân loài: Cá heo sông Nam Á, Cá heo sông mù, Cá heo bơi một bên cá heo Susu.
- Cá heo sông Hằng: Cá heo sông Hằng, Ganges Susu, Shushuk
- Cá heo sông Ấn: Bhulan, Indus Dolphin, Indus blind dolphin
Hình ảnh[sửa | sửa mã nguồn]
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ A. Rus Hoelzel. Marine mammal biology: an evolutionary approach. Wiley-Blackwell, 2002. tr. 8. Truy cập ngày 10 tháng 2 năm 2011.
- ^ “South Asian river dolphin (Platanista gangetica)”. EDGE. Truy cập ngày 26 tháng 7 năm 2011.
Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]
- Randall R. Reeves, Brent S. Stewart, Phillip J. Clapham và James A. Powell (2002). National Audubon Society Guide to Marine Mammals of the World. Alfred A. Knopf, Inc. ISBN 0375411410.
- Smith, B. D., G. T. Braulik and R. K. Sinha (2004). Platanista gangetica gangetica. 2008 Sách đỏ IUCN. Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế 2008. Truy cập ngày 14 tháng 11 năm 2008.
- Smith, B. D., G. T. Braulik and A. A. Chaudhry (2004). Platanista gangetica minor. 2008 Sách đỏ IUCN. Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế 2008. Truy cập ngày 14 tháng 11 năm 2008.
- Blind dolphins need space to breath - The Nation (Pakistan)
Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]
- Goddess Ganga and the Gangetic Dolphin at Biodiversity of India
- Whale and Dolphin Conservation Society, South Asian river dolphin: Platanista gangetica
- US National Marine Fisheries Service Indus River Dolphin web page
- Tài liệu về ganges river dolphin tại ARKive
- Convention on Migratory Species page on the Ganges River Dolphin
- Walker's Mammals of the World Online - Ganges River Dolphin
- World Wide Fund for Nature (WWF) - species profile for the Ganges River dolphin

markdown:
# Cá heo sông Hằng và sông Ấn
[Cá heo sông Ấn](/w/index.php?title=C%C3%A1_heo_s%C3%B4ng_%E1%BA%A4n&redirect=no))
|
|Platanista gangetica
|
|![]()
Người chụp:Brian D. Smith
![ South Asian river dolphin size comparison.svg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/60/South_Asian_river_dolphin_size_comparison.svg/250px-South_Asian_river_dolphin_size_comparison.svg.png)
![ South Asian river dolphin size comparison.svg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/60/South_Asian_river_dolphin_size_comparison.svg/250px-South_Asian_river_dolphin_size_comparison.svg.png)
[Tình trạng bảo tồn](/wiki/T%C3%ACnh_tr%E1%BA%A1ng_b%E1%BA%A3o_t%E1%BB%93n) [Phân loại khoa học](/wiki/Ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_sinh_h%E1%BB%8Dc) [Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Animalia](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt) [Ngành](/wiki/Ng%C3%A0nh_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *phylum*) [Chordata](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_d%C3%A2y_s%E1%BB%91ng) [Lớp](/wiki/L%E1%BB%9Bp_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *class*) [Mammalia](/wiki/L%E1%BB%9Bp_Th%C3%BA) [Phân lớp](/wiki/Ph%C3%A2n_l%E1%BB%9Bp)( *subclass*) [Eutheria](/wiki/Eutheria) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Cetacea](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_voi) [Phân bộ](/wiki/Ph%C3%A2n_b%E1%BB%99)( *subordo*) [Odontoceti](/wiki/C%C3%A1_voi_c%C3%B3_r%C4%83ng) [Liên họ](/wiki/Li%C3%AAn_h%E1%BB%8D)( *superfamilia*) [Platanistoidea](/w/index.php?title=Platanistoidea&action=edit&redlink=1) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) **Platanistidae** [Gray](/wiki/John_Edward_Gray), 1846 [Chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *genus*) **Platanista** [Loài](/wiki/Lo%C3%A0i)( *species*) **P. gangetica** [Danh pháp hai phần](/wiki/Danh_ph%C3%A1p_hai_ph%E1%BA%A7n) *Platanista gangetica*
(
[Roxburgh](/w/index.php?title=William_Roxburgh&action=edit&redlink=1), [1801](/wiki/1801)) ![ Khu vực sinh sống của cá heo sông Hằng và cá heo sông Án](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/b/b5/Cetacea_range_map_South_Asian_river_dolphin.png)
![ Khu vực sinh sống của cá heo sông Hằng và cá heo sông Án](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/b/b5/Cetacea_range_map_South_Asian_river_dolphin.png)
[phân loài](/wiki/Lo%C3%A0i) *Platanista gangetica gangetica* *Platanista gangetica minor* **Cá heo sông Hằng** ( [danh pháp khoa học](/wiki/Danh_ph%C3%A1p): *Platanista gangetica gangetica*) và * (tên tiếng Anh: Platanista gangetica minor* *Cá heo sông Ấn*) là hai phân loài của [cá heo sông](/wiki/C%C3%A1_heo_s%C3%B4ng)nước ngọt sống ở [Bangladesh](/wiki/Bangladesh), [Ấn Độ](/wiki/%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99), [Nepal](/wiki/Nepal)và [Pakistan](/wiki/Pakistan)được gọi chung là **cá heo sông Nam Á** . Cá heo sông Hằng chủ yếu tìm thấy ở [[1]](#cite_note-1) [sông Hằng](/wiki/S%C3%B4ng_H%E1%BA%B1ng)và sông [Brahmaputra](/wiki/Brahmaputra)và các chi lưu của chúng ở Ấn Độ, Bangladesh và Nepal còn các heo sông Ấn chỉ có ở các nhánh sông của [sông Ấn](/wiki/S%C3%B4ng_%E1%BA%A4n)ở [Pakistan](/wiki/Pakistan). Từ thập niên 1970 đến 1998, chúng đã được xem là các loài riêng biệt, tuy nhiên, năm 1998, người ta đã phân loại chúng từ hai loài riêng biệt thành các phân loài của một loài.
## Phân bố[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%A1_heo_s%C3%B4ng_H%E1%BA%B1ng_v%C3%A0_s%C3%B4ng_%E1%BA%A4n&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%A1_heo_s%C3%B4ng_H%E1%BA%B1ng_v%C3%A0_s%C3%B4ng_%E1%BA%A4n&action=edit§ion=1)]
Cá heo sông Nam Á sống tại các thống sông nước ngọt ở Nepal, Ấn Độ, Bangladesh và Pakistan. They can be most commonly found in water with high abundance of prey and reduced flow.
Chúng được tìm thấy ở các khu vực nước chảy chậm và có sự phong phú về nguồn thức ăn. Phân loài cá heo sông Hằng ( [2] *P. g. gangetica*) được tìm thấy dọc theo hệ thống sông Hằng-Brahmaputra-Meghna và Karnaphuli-Sangu của Bangladesh và Ấn Độ, từng mở rộng lên tận Nepal. Một quần thể nhỏ vẫn được tìm thấy trên sông Ghaghara và sông Kosi.
Phân loài cá heo sông Ấn (
*P. m. minor*) được tìm thấy ở khu vực sông giữa Sukkur và đập Guddu, tỉnh [Sind](/w/index.php?title=Sind&action=edit&redlink=1), Pakistan. Ngoài ra, quần thể nhỏ cá heo cũng đã được ghi nhận thuộc nhánh sông Ấn thuộc tỉnh [Punjab](/wiki/Punjab) và tỉnh [Khyber Pakhtunkhwa](/wiki/Khyber_Pakhtunkhwa).
## Mô tả[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%A1_heo_s%C3%B4ng_H%E1%BA%B1ng_v%C3%A0_s%C3%B4ng_%E1%BA%A4n&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%A1_heo_s%C3%B4ng_H%E1%BA%B1ng_v%C3%A0_s%C3%B4ng_%E1%BA%A4n&action=edit§ion=2)]
Cá heo Nam Á có đặc điểm như những loài cá heo sông khác là mũi dài và nhọn. Răng nhỏ, mỏng và cong nhưng khi trưởng thành thì nó vuông và thẳng hơn. Chiều dài của chúng khoảng 2-2,2 m ở con đực và 2,4-2,6 m ở con cái.
## Tên khác[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%A1_heo_s%C3%B4ng_H%E1%BA%B1ng_v%C3%A0_s%C3%B4ng_%E1%BA%A4n&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%A1_heo_s%C3%B4ng_H%E1%BA%B1ng_v%C3%A0_s%C3%B4ng_%E1%BA%A4n&action=edit§ion=3)]
- Cả hai phân loài:
**Cá heo sông Nam Á**, **Cá heo sông mù**, **Cá heo bơi một bên**cá heo Susu.
- Cá heo sông Hằng:
**Cá heo sông Hằng**, **Ganges Susu**, **Shushuk**
- Cá heo sông Ấn:
**Bhulan**, **Indus Dolphin**, **Indus blind dolphin**
## Hình ảnh[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%A1_heo_s%C3%B4ng_H%E1%BA%B1ng_v%C3%A0_s%C3%B4ng_%E1%BA%A4n&veaction=edit§ion=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%A1_heo_s%C3%B4ng_H%E1%BA%B1ng_v%C3%A0_s%C3%B4ng_%E1%BA%A4n&action=edit§ion=4)]
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%A1_heo_s%C3%B4ng_H%E1%BA%B1ng_v%C3%A0_s%C3%B4ng_%E1%BA%A4n&veaction=edit§ion=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%A1_heo_s%C3%B4ng_H%E1%BA%B1ng_v%C3%A0_s%C3%B4ng_%E1%BA%A4n&action=edit§ion=5)] **A. Rus Hoelzel.** [^](#cite_ref-1) [. Wiley-Blackwell, 2002. tr. 8. Truy cập ngày 10 tháng 2 năm 2011.](http://books.google.co.uk/books?id=5_G608B-zTwC&pg=PA8&dq=south+asian+river+dolphin#v=onepage&q=south%20asian%20river%20dolphin&f=false) *Marine mammal biology: an evolutionary approach* [^](#cite_ref-EDGE_2-0) [“South Asian river dolphin (Platanista gangetica)”](http://www.edgeofexistence.org/mammals/species_info.php?id=65). EDGE. Truy cập ngày 26 tháng 7 năm 2011.
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%A1_heo_s%C3%B4ng_H%E1%BA%B1ng_v%C3%A0_s%C3%B4ng_%E1%BA%A4n&veaction=edit§ion=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%A1_heo_s%C3%B4ng_H%E1%BA%B1ng_v%C3%A0_s%C3%B4ng_%E1%BA%A4n&action=edit§ion=6)]
- Randall R. Reeves, Brent S. Stewart, Phillip J. Clapham và James A. Powell (2002).
*National Audubon Society Guide to Marine Mammals of the World*. Alfred A. Knopf, Inc. [ISBN 0375411410](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0375411410).
- Smith, B. D., G. T. Braulik and R. K. Sinha (2004).
[.](http://www.iucnredlist.org/details/41756) *Platanista gangetica gangetica* *2008*. [Sách đỏ IUCN](/wiki/S%C3%A1ch_%C4%91%E1%BB%8F) [Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế](/wiki/Li%C3%AAn_minh_B%E1%BA%A3o_t%E1%BB%93n_Thi%C3%AAn_nhi%C3%AAn_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF)2008. Truy cập ngày 14 tháng 11 năm 2008.
- Smith, B. D., G. T. Braulik and A. A. Chaudhry (2004).
[.](http://www.iucnredlist.org/details/41757) *Platanista gangetica minor* *2008*. [Sách đỏ IUCN](/wiki/S%C3%A1ch_%C4%91%E1%BB%8F) [Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế](/wiki/Li%C3%AAn_minh_B%E1%BA%A3o_t%E1%BB%93n_Thi%C3%AAn_nhi%C3%AAn_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF)2008. Truy cập ngày 14 tháng 11 năm 2008. [Blind dolphins need space to breath](http://www.nation.com.pk/pakistan-news-newspaper-daily-english-online/karachi/09-Mar-2012/blind-dolphins-need-space-to-breath)- [The Nation (Pakistan)](/w/index.php?title=The_Nation_(Pakistan)&action=edit&redlink=1)
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=C%C3%A1_heo_s%C3%B4ng_H%E1%BA%B1ng_v%C3%A0_s%C3%B4ng_%E1%BA%A4n&veaction=edit§ion=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C3%A1_heo_s%C3%B4ng_H%E1%BA%B1ng_v%C3%A0_s%C3%B4ng_%E1%BA%A4n&action=edit§ion=7)]
|
|![]()
|
| có thông tin sinh học về
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|[Goddess Ganga and the Gangetic Dolphin](http://www.biodiversityofindia.org/index.php?title=Goddess_Ganga_and_the_Gangetic_Dolphin) *at Biodiversity of India* [Whale and Dolphin Conservation Society, South Asian river dolphin: Platanista gangetica](http://www2.wdcs.org/species/species.php?sp=Platanista_gangetica) [US National Marine Fisheries Service Indus River Dolphin web page](http://www.nmfs.noaa.gov/pr/species/mammals/cetaceans/indusriverdolphin.htm)
- Tài liệu về
[ganges river dolphin](http://www.arkive.org/ganges-river-dolphin/platanista-gangetica/)tại [ARKive](/w/index.php?title=ARKive&action=edit&redlink=1) [Convention on Migratory Species page on the Ganges River Dolphin](http://www.cms.int/reports/small_cetaceans/data/P_gangetica/p_gangetica.htm) [Walker's Mammals of the World Online - Ganges River Dolphin](http://www.press.jhu.edu/books/walkers_mammals_of_the_world/cetacea/cetacea.platanistidae.platanista.html) [World Wide Fund for Nature (WWF) - species profile for the Ganges River dolphin](http://www.panda.org/what_we_do/endangered_species/endangered_species_list/cetaceans/about/river_dolphins/ganges_river_dolphin/)

Set-Cookie: GeoIP=US:VA:Ashburn:39.05:-77.47:v4; Path=/; secure; Domain=.wikipedia.org

X-Content-Type-Options: nosniff

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

X-Cache-Status: miss

P3P: CP="This is not a P3P policy! See https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:CentralAutoLogin/P3P for more info."

Via: 1.1 varnish-v4, 1.1 varnish-v4

Content-Language: vi

X-UA-Compatible: IE=Edge

X-Cache: cp1066 miss, cp1054 miss

Vary: Accept-Encoding,Cookie,Authorization

Accept-Ranges: bytes