text: Anh một lần lại một lần trở lại trong thân thể cô, dùng sức va chạm mạnh vào cô, để cho ấm áp nhiệt tình của cô xua tan cái lạnh như băng cùng khủng bố, che giấu sự áy náy cùng ác mộng.Anh cái gì cũng không nghĩ, chỉ nghĩ đến cô, chỉ nhìn thấy người phụ nữ trước mặt của anh, nhìn cô khó có thể tự khống chế, vì anh đỏ bừng mặt, bởi vì anh mà run run, bởi vì anh mà toàn thân phiếm hồng như đóa hoa nở rộ, sau đó phát ra tiếng nức nở vui sướng.“A Lỗi…”Cô thật ngọt, thật đáng yêu, cứ như vậy chọc người yêu mến.“A Lỗi…”Anh rất thích cô kêu tên anh như vậy, rất thích hương vị trên người cô, rất thích cảm giác cô cần anh, rất thích cảm giác cô dần dần lên cao triều, mất đi khống chế.Trong lúc cuồng nhiệt mãnh liệt nhất, cô hướng anh vươn tay, ôm anh, hai gò má đỏ bừng, con ngươi đen láy, thất thần ở bên môi anh thở dốc khẽ lẩm bẩm.“A Lỗi…Em yêu anh…”Câu nói kia, giống như điện xẹt, xuyên qua thân thể.“Em yêu anh…”Ngay lúc đó, anh cùng cô cùng đạt tới cao trào, anh đem chính mình chôn thật sâu trong cơ thể cô, được cô gắt gao bao vây trong thân thể, cùng môi lưỡi cô giao triền, đem chính mình hoàn toàn cho cô.Kích tình qua đi, chỉ còn thở dốc.Cô cắn môi, không dám nói lời nào.Anh có thể cảm giác được tim cô đang đập, vẫn như đang khiêu vũ. Anh dường như có thể nghe được, lời tỏ tình của cô còn vang vọng trong không khí. Anh hẳn là phải nên nói chút gì đó, nhưng lại không thể nói nên lời. Một loại hạnh phúc khủng bố lan khắp toàn thân anh, nhưng sâu trong lòng sự áy náy cùng tội ác chán ghét cũng không thể khống chế được tràn lan theo.Anh là một tên khốn kiếp, anh biết.Anh lợi dụng cô.Không có gì có thể thay đổi được điều này.Em yêu anh.Trời ạ, đây nhất định không phải thực.Nhưng cô đem mặt chôn trong lòng anh, cô hoàn toàn không dám nhìn anh.Anh biết là cô nghiêm túc, nhưng sự nghiêm túc này.Anh hẳn là phải thả cô đi, hẳn là muốn nói với cô, anh không thể yêu cô, không thể yêu cô, nhưng anh không thể nào khống chế được ôm chặt cô trong tay.Anh không mở miệng, cô cũng không nói gì, anh chỉ ôm cô, sau đó cô mệt mỏi, cô ngủ.Cô đang ngủ.Anh có cảm giác tội ác sâu không thấy đáy kia, không kìm chế được khủng hoảng siết chặt.Trong bóng đêm, trong gương người đàn ông đang ôm cô gái nhỏ trong lòng, như thế thật đáng buồn, như vậy thật đáng chết.Anh không biết anh đang nghĩ cái gì, không biết anh đang làm gì, chỉ mới có mấy ngày, anh đã quên đi thời gian, quên đi tội nghiệt của anh, đã quên đi những thứ cần nhớ, anh trốn tránh, dùng cô làm nơi cản gió, anh không nghĩ tới cô sẽ yêu thương anh.Yêu?Còn cái gì?Đây là sai, anh không đáng có được tình yêu, không đáng.Anh làm sao có thể quên? Thế nào có thể quên? Làm sao có thể?Anh phải rời khỏi cô.Anh đứng trước sự tình càng lúc càng tệ này, trước khi cô bị lún sâu hơn, phải rời khỏi cô.Cho nên, anh bắt buộc chính mình buông tay, buông cô ra.Thật khó khăn, thật sự rất khó khăn.Mất đi chỗ dựa vào, cô nghiêng người cuộn mình trên giường, níu chặt khăn trải giường màu trắng, đôi má phấn nộn, còn lưu lại dấu vết động tình, đôi môi đỏ mọng hé mở, tóc đen hỗn độn xõa tung sau lưng cô, càng tôn thêm da thịt trắng ngọc.Cô nhìn như vậy thật đáng yêu gợi cảm, giống như chờ anh tới hôn lên môi cô, chờ anh lại cùng cô làm tình.Anh không nhịn được giơ tay vuốt ve mặt cô, không nhịn được muốn đem cô ôm lại vào lòng, anh nghĩ muốn ở lại, ở cùng với cô.Nhưng như vậy chỉ làm sự tình càng trở nên tệ hại hơn.Anh không thể ở cùng cô, không thể.Anh thu tay, xuống giường, mặc vào quần áo của chính mình, sau đó thu thập đồ đạc của mình, anh không biết anh thế nhưng để lại nhiều đồ trong nhà cô như vậy.Bàn chải đánh răng của anh, dao cạo râu, di động, sạc điện thoại, quần thể dục của anh, quần Jean, áo thun ba lỗ cô mua cho anh.Trên ban công, quần lót của cô cùng của anh phơi cùng nhau, thoạt nhìn thân mật đến như vậy.Ngực co rút lại thật chặt, không hiểu sau lại đau đớn như vậy.Anh làm sao có thể làm cho sự tình biến thành như vậy?Cắn môi, anh lấy quần lót của chính mình, sau đó xoay người rời đi, lúc anh bước ra khỏi cửa phòng cô, không khí lạnh như băng thổi trực diện vào mặt anh.Không khí trong phòng ấm áp như thế, hấp dẫn anh trở vào trong, anh không nhịn được quay đầu, thấy gió thổi lên tấm lụa mỏng, cô vẫn nằm ở trên giường, tản ra ấm áp mê người, kêu gọi anh quay lại.Anh cơ hồ có thể ngửi được hương thơm trên người cô, cảm xúc da thịt ngọt ngào ấm áp của cô.Sau đó, anh thấy người đàn ông phản ánh trong gương kia, thấy khuôn mặt kia.Nơi này không thuộc về anh, cô cũng không phải của anh.Anh đóng cửa lại, đem ấm áp của cô, bỏ lại bên trong.Mưa dầm triền miên, không ngừng.Sắc trời vì mưa mà u ám, cô cũng không biết ánh nắng chiếu vào người làm mình tỉnh là nắng sớm hay nắng chiều, rốt cuộc hiện tại là buổi sáng hay là buổi chiều.Cô gần đây đã thật lâu không có ngủ tới giữa trưa, cô luôn bị mùi thơm thức ăn anh nấu đánh thức.Đồng hồ sinh lý của người đàn ông kia vô cùng chuẩn xác, đến giờ dậy liền dậy, đến giờ ăn cơm liền ăn cơm, rất ít tới bữa mà chưa ăn cơm.Nhưng hôm nay, anh không có nấu.Trong không khí không có mùi đồ ăn, phòng bếp cũng một mảnh yên lặng.Cảm giác kỳ quái dâng lên trong lòng, Tú Tú tỉnh ngủ hẳn vùng đứng lên, tùy tiện khoát chiếc áo lông đi đến phòng bếp.Mỗi sáng, sau khi cô cùng anh tập thể dục trở về, anh sẽ giúp cô chuẩn bị bữa sáng, làm cho cô rất nhiều món ăn ngon.Nhưng trên bàn cơm không có đồ ăn gì, trên bếp lò cũng không có dấu hiệu nấu nướng.Anh đã quên sao? Hay là thức ăn dùng hết rồi nên anh chạy đi mua?Không khí lạnh như băng từ ban công thổi vào, rơi xuống cửa sổ sát đất, không quan trọng.Lạnh quá.Cô ma sát hai tay, đem cửa sổ đóng lại, bên ngoài trời đang mưa, khó trách lại lạnh như vậy, gần đây thời tiết rất lạ, lúc nóng lúc lạnh, cô không biết rốt cuộc đang là mùa gì, nói mùa đông thì cũng không lạnh lắm, mà nói mùa xuân thì cũng không phải mùa xuân.Cô xoay người, sau đó dừng lại, lại quay lại.Quần lót của anh không thấy.Tâm, bỗng nhiên co rút nhanh.Có gì đó không ổn, anh ngẫu nhiên tự thu thập quần lót, anh cũng không phải không còn quần lót để thay.Cô tự nói với chính mình, nhưng trên sào phơi đồ không có quần áo của anh.Anh thật là có giáo dục tốt, tuy rằng lúc trước ở cách vách anh quăng đồ lung tung, nhưng khi đến ở với cô, anh luôn luôn dọn dẹp rất tốt, anh chưa từng để giá phơi đồ trống không như vậy, anh lấy quần áo xong sẽ đem cất giá phơi đồ.Có khi nào bị gió thổi đi không? Nên anh đi xuống dưới nhặt quần lót?Cô lại tự nói với chính mình. Nhưng trên bàn ăn không có đồ ăn, bếp lò cũng rất lạnh.Cô quay đầu, nhìn về phía chỗ anh hay để đồ sạc điện thoại, cũng không có.Cô có chút mơ hồ, thong thả bước tới phòng tắm, muối tắm trên bồn của anh cũng không thấy đâu.Cô nhanh chạy tới bên giường, ngăn kéo để quần áo cô đặc biệt làm riêng cho anh đã rỗng tuếch, cái gì cũng không có.Trong lòng, không hiểu sao thấy lạnh.Anh đi rồi.Cô biết, nhưng không muốn tin tưởng.Vì sao?Cô không hiểu, tuy dạo gần đây cảm xúc của anh trở nên bất ổn, anh luôn bị ác mộng làm tỉnh giấc, nhưng anh chưa từng đem chuyện này trút giận lên cô, anh chỉ là ở cùng cô, ngủ cùng nhau, để cô an ủi anh, để cô dỗ anh ngủ, anh chưa bao giờ ám chỉ muốn chia tay, không có gì như muốn chạy trốn, cho tới bây giờ.Vì sao anh phải đi? Ngay cả một câu chào hỏi cũng không nói?Cách vách đột nhiên truyền đến thanh âm, cô bừng tỉnh lại, không chút suy nghĩ, chân trần chạy ra cửa, mạnh tay kéo cửa xông ra ngoài.Cửa phòng anh cũng mở, cô nhẹ nhàng thở ra, bật cười.Anh trở về cách vách, vậy mà cô cứ suy nghĩ miên man.“A…”Người đàn ông bên trong không phải anh, là chủ nhà của anh.Cô thất thần, nhảy bật dậy kêu to một tiếng.“Đường tiểu thư? Đã lâu không gặp.” Thấy cô, vị chủ nhà kia lộ ra tươi cười, “Gần đây khỏe không?”“Ách, khỏe…” Tú Tú trừng mắt, thấy anh cầm trong tay túi rác đen, nghe thấy chính mình hỏi: “Anh đi quăng rác sao?”“Đúng vậy, khách trọ cũ trả phòng, tôi tới nhìn xem một chút, vốn tưởng sẽ có nhiều rác, kết quả đã được thu dọn sạch sẽ.”“Trả… Trả phòng?” Cảnh vật trước mắt bỗng nhiên trắng toát, cô tự trấn an chính mình, suy yếu hỏi: “Chuyện khi nào?”“Mới sáng nay thôi.” Chủ nhà thở dài, nói: “Thật đột nhiên, anh ta vốn ký với tôi hợp đồng một năm, ai biết tự dưng nói trả phòng là trả phòng, cũng may tôi đã thu trước tiền phòng hai tháng, anh ta cũng không cùng tôi tranh cãi này nọ, cho nên tôi nghĩ chắc anh ta đã đem phòng làm hỏng rồi, chạy nhanh tới xem, may mắn không có xảy ra chuyện gì…”Người đàn ông kia còn nói cái gì đó, cô đều không nghe thấy, chỉ nghe thấy mình cùng anh ta nói vài câu khách sáo, cô không biết cô rời đi như thế nào, cũng không hiểu được chính mình là như thế nào trở lại phòng ở, đóng cửa phòng, cô chỉ cảm thấy sức lực cả người như bị rút hết.Cô rất đói, cô cần đồ ăn.Cô đi vào phòng bếp, mở cửa tủ lạnh.Bên trong đồ ăn được sắp xếp ngay ngắn chỉnh tề, không có chút bụi bẩn. Cô lấy sữa ra, bắt đầu trộn vào chén ăn với yến mạch, sau đó lấy cái muỗng, rồi tiến tới bàn, kéo ghế ngồi xuống, đem đồ ăn lạnh như băng kia từng muỗng từng muỗng bỏ vào miệng.Trong phòng rất yên tĩnh.Từ vị trí này cô nhìn ra, thấy rất rõ ràng phòng của cô không sót cái gì.Sau phòng khách, là phòng làm việc cùng phòng ngủ của cô, vô luận là nơi nào cũng đều trống rỗng, nơi nào cũng không nhìn thấy bóng dáng của anh.Anh đi rồi.Cô lại múc một muỗng yến mạch lạnh băng đưa vào miệng, thật khó ăn, trước kia cô chưa bao giờ thấy yến mạch với sữa lại khó ăn đến vậy.Đều là người đàn ông kia làm hại.Cô khẽ cười giễu cợt.Kỳ thực cũng không có gì, đi thì cứ đi.Cô đã sớm biết, một ngày nào đó anh sẽ ra đi, anh rất đẹp trai, rất dễ nhìn, người đàn ông đẹp trai như vậy, bọn họ đều rất hư hỏng, phụ nữ trên đời này đều bị họ làm hư hỏng.Cô đã sớm biết.Chỉ là… Cô còn nghĩ anh không giống vậy… Không giống như những động vật xinh đẹp khác…Cô cười nghĩ, không biết chính mình làm sao lại có thể ngốc như vậy.Hiển nhiên là lời tỏ tình đêm qua của cô, dọa anh sợ.Em yêu anh, đáng sợ vậy sao.Sau khi anh nghe được, nhất định sợ hãi, anh không muốn ở cùng cô, không muốn để cho cô níu kéo, cho nên đợi lúc cô ngủ, anh liền bỏ chạy.Chạy vội, chạy chối trết.Thật quá buồn cười, cô chưa từng nghĩ tới cô chỉ nói một câu đã có thể làm cho người đàn ông kia sợ tới mức suốt đêm chuyển nhà.Cô cười khanh khách ăn chén yến mạch kia, một ngụm lại một ngụm, sau đó một giọt nước mắt rơi xuống, cũng lạnh như chén yến mạch cô đang ăn.Cô biết anh không có dự tính cùng cô cả đời cả kiếp, cô đã sớm biết, cô cũng không phải ngu ngốc.Khi cô mời anh vào cửa, khi anh cùng cô làm tình, cô đã dự đoán được sẽ một ngày như vậy.Không sai, cô là cóc mà đòi ăn thịt thiên nga, nhưng thịt thiên nga đã tới miệng, đã tự động đưa lên cửa, cắn một chút thì sao chứ? Cô sớm biết rằng thiên nga sau khi đã lau mắt sạch sẽ, sớm hay muộn cũng sẽ dùng một cước đã ngã con cóc, giương cánh bay cao.Cô đã sớm liệu được, nhưng tâm vẫn là đau quá đau.Anh không phải là người đàn ông cô có thể có, anh với cô là hai người không cùng một thế giới, đơn giản mà nói, khoảng cách rất xa, ngay cả không khí hô hấp, cũng không cùng một tầng.Cho tới bây giờ cô không dự tính sẽ yêu thương anh, chưa từng có.Đáng giận!Cô chớp chớp đôi mắt đầy lệ, nắm chặt muỗng, tức giận nghĩ.Trước đây, cô hoàn toàn không biết mình sẽ yêu thương anh!Nếu cô biết, nếu cô sớm biết, cô sẽ không nói ra, mới sẽ không tự rước lấy nhục!Nước mắt nóng bỏng cứ chảy ra bình thường từ hốc mắt, tràn ra đầu ngón tay, chảy đầy khuôn mặt, nhiễu hết vào chén yến mạch, càng làm cho nó trở nên khó ăn hơn.Nhưng cô không hề dừng lại, cô khóc một phen nước mũi, nước mắt tèm lem, vẫn là dỗi tiếp tục đem chén yến mạch với sữa kia đưa vào trong miệng.Cô một ngụm tiếp một ngụm, một ngụm lại một ngụm, thẳng đến khi chén yến mạch khó ăn đến đòi mạng kia, toàn bộ nuốt vào bụng.Cô gái này thích anh!Tuy rằng mỗi lần cô mở miệng đều là thuyết giáo anh, giống như nữ quản gia thích lải nhải.Nhưng sự kinh diễm cùng ái mộ trong mắt cô, ngay cả người mù rõ ràng cũng đều nhìn thấy được.Bởi vì một ly sữa nóng, vận mệnh lặng lẽ khiến họ ở cùng nhau…Cô mềm mại cùng ôn nhu như thế, nhè nhẹ từng đợt từng đợt tiến vào đáy lòng anh.Mỗi khi anh bừng tỉnh từ cơn ác mộng, cô đều sẽ ở bên cạnh anh, cho anh sự ấm áp.Biết rõ không nên trêu chọc cô, nhưng anh lại không thể kháng cự khát vọng muốn tiếp cận cô.Ở cùng cô thập phần thú vị, biểu cảm của cô thiên biến vạn hóa làm người khác không thể rời mắt.Chỉ cần nhìn cô, có thể làm cho anh cảm thấy ấm áp, vui vẻ…Cùng cô ở chung, ngày tháng tốt đẹp làm cho anh quên đi thời gian, quên đi tội nghiệt của anh.Đã quên đi chặt chẽ sai lầm mà cả đời anh không thể quên.Anh trốn tránh ác mộng, ở bên cạnh cô nghỉ ngơi, nhờ cô chắn gió bão.Lại vạn vạn thật không ngờ, cô gái nhỏ này lại yêu thương anh!Đây là sai, anh không đáng có được tình yêu, càng không đáng được cô yêu.Là anh lợi dụng cô, bởi vì anh không thể yêu thương cô, cũng không thể để cô yêu.Anh đứng trước sự tình càng ngày càng trở nên tệ hơn, trước khi cô bị lún sâu phải rời khỏi cô.Chỉ là trong nháy mắt anh buông tay, anh mới hiểu được, anh không thể mất đi cô gái này. Chương trướcChương tiếp Báo lỗi chương Bình luậnBạn có thể dùng phím mũi tên để lùi/sang chương. Các phím WASD cũng có chức năng tương tự như các phím mũi tên.Truyện Full - Đọc truyện online, đọc truyện chữ, truyện hay. Website luôn cập nhật những bộ truyện mới thuộc các thể loại đặc sắc như truyện tiên hiệp, truyện kiếm hiệp, hay truyện ngôn tình một cách nhanh nhất. Hỗ trợ mọi thiết bị như di động và máy tính bảng.Contact - ToS - Sitemap ma thien ky tien nghich thieu gia ac ma dung hon toi truyen dam my chua te chi vuong tam sinh tam the thap ly dao hoa linh vu thien ha quan khi dai thieu gia em lay cau doc ton tam gioi quan thuat quan sach quan bang tru tien lac hong ky

Cache-Control: max-age=3600, must-revalidate


text:
Hình ảnh tiêu biểu Lễ Vinh danh Cây Di sản Việt Nam ở các tỉnh, thành phố (2)
Thứ Năm, 23/02/2017 | 10:09:00 AM
(VACNE) - Hình ảnh tiêu biểu Lễ Vinh danh Cây Di sản Việt Nam tại Bà Rịa –Vũng Tàu, Lào Cai, Thái Bình, Nam Định, Thanh Hóa, Quảng Ngãi, Hà Tĩnh, Hà Nam, Cần Thơ, Tuyên Quang
Lượt xem: 444
Các tin khác
(23/03/2017 01:32:PM)
(21/03/2017 01:20:PM)
(21/03/2017 10:05:AM)
(19/03/2017 09:19:PM)
(19/03/2017 08:04:PM)
(18/03/2017 09:01:PM)
(18/03/2017 11:28:AM)
(17/03/2017 02:07:PM)
(17/03/2017 10:46:AM)
Hành trình đưa quần thể pơ mu cổ thụ thành Rừng Di sản
TRANG VÀNG MÔI TRƯỜNG VACNE
KẾT NỐI VỚI CHÚNG TÔI
ĐĂNG KÝ NHẬN BẢN TIN
20
28,119,603

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Connection: close

X-Powered-By: UrlRewriter.NET 1.7.0

Cache-Control: private

Content-Type: text/html; charset=utf-8


text:
Quản Trọng là một nhân vật chính trị, kinh tế, giáo dục kiệt xuất trong thời kỳ Xuân Thu Chiến Quốc; người đất Dĩnh Thượng nước Tề (vùng Sơn Đông) tên là Di Ngô, tự là Trọng.
Ông là tác giả sách Quản Tử, quyển sách sớm nhất của Trung Quốc luận bàn về luật pháp và kinh tế Trung Quốc thời Cổ Đại bao gồm cả chính trị, thương mại, triết học. Về mặt kinh tế ông đề cập đến: Tài chính, ngân hàng, thương mại, thuế khóa… tác động mạnh mẽ đến kinh tế Trung Quốc thời cổ đại.
Ông cho rằng bốn cột trụ trong một nước là: Lễ, Nghĩa, Liêm, Sĩ (Chữ ngày xưa nghĩa rất rộng: Lễ : bao gồm lễ nghi, phép tắc, luật pháp, thi cử… ; Nghĩa : bao gồm mối quan hệ mọi người có trước sau, công bằng ; Liêm : bao gồm sự trong sạch, liêm khiết, chính trực ; Sĩ bao gồm sĩ khí, lương tâm). Là người lãnh đạo một nước phải tuân theo nếp sống này, làm tấm gương đạo đức cho nhân dân.)
Sách Quản Tử chép câu nói nổi tiếng về giáo dục của Quản Trọng, thường được người xưa nhắc đến :
Kế một năm, chi bằng trồng lúa,
Kế mười năm chi bằng trồng cây,
Kế trọn đời chi bằng trồng người.
Trồng một, gặt một ấy là lúa,
Trồng một gặt mười ấy là cây,
Trồng một gặt trăm ấy là người.
Nguyên tác phiên âm Hán Việt :
Nhất niên chi kế, mạc như thụ cốc,
Thập niên chi kế, mạc như thụ mộc,
Chung thân chi kế mạc như thụ nhân.
Nhất thu nhất hoạch giả, cốc dã,
Nhất thu thập hoạch giả, mộc dã,
Nhất thu bách hoạch giả, nhân dã.
Quản Trọng nổi tiếng với chiến lược: « Không đánh mà thắng, dùng đạo đức để chiếm lòng người ». Ông phò nhà Chu để tạo uy tín, dùng sự trợ giúp nước yếu, cứu nguy nước yếu khi có nạn Bắc Dịch ngoại xâm, giúp đỡ xây thành bảo vệ nước nhỏ, dùng uy tín để đưa nước Tề lên hàng thống lĩnh các chư hầu. Quản Trọng giúp nước Tề hưng thịnh trong hơn 40 năm, chính trị của ông không bận tâm việc xâm lăng chiếm đất, giữ đất, chiến tranh trừng phạt; nhưng ảnh hưởng cách tổ chức xã hội còn lưu lại trong nước hàng nghìn năm. Điều này ta thấy rõ trong xã hội Việt Nam ngày xưa. Có thể nói Quản Trọng là một chiến lược gia khôn khéo nhất, uy tín được mọi người kính trọng nhất Trung Quốc. Sách của Tô Tần dâng lên vua Tần, bị thất lạc, dùng các chính sách của Tam Hoàng, Ngũ Đế có lẽ không ngoài các chiến lược của Quản Trọng. Chiến lược này rất khó thực hiện, các ông vua tầm thường nghe thường buồn ngủ, rồi bỏ ngoài tai, vì rất ít vị vua có bản lĩnh đạo đức để thực hiện việc này. Ngày xưa gọi đó là con đường Nhân Đạo hay Vương Đạo.
Quản Trọng hiện đại hóa nước Tề bằng cải cách :
Tập trung quyền lực, chia nước thành nhiều làng là đơn vị chủ yếu, mỗi làng tập trung vào một lãnh vực thương mại riêng thay vì dựa vào giai cấp quý tộc để thu thuế, ông áp dụng tiền thuế trực tiếp đến từ mỗi đơn vị làng.
Lựa chọn người tài mới có hiệu quả hơn thay vì quyền hành cho con cháu quý tộc, công thần. Quản Trọng đã chuyển nước Tề từ chế độ quan liêu quý tộc sang chế độ quan liêu chuyên nghiệp.
Quản Trọng chia dân số ra làm bốn nhóm : Sĩ, Nông, Công, Thương. Sĩ bao gồm quan chức. Nông bao gồm dân cư sản xuất nông nghiệp, trồng trọt. Công là các thợ tiểu công nghiệp các ngành nghề. Thương người hành nghề mua bán. Trung Quốc thời cổ đại đã xuất hiện những thương hội chuyên nghiệp vận chuyển hàng hóa, với những người giỏi võ theo bảo vệ, để tránh nạn cướp bóc, người gửi tiền, có thể nhận lãnh tìền bạc tại cùng một thương hiệu, ở các địa phương khác nhau, chỉ cần một tấm giấy chứng nhận, mà không cần mang theo vàng bạc bên mình. Quản Trọng tập trung mỗi làng hành một nghề khiến cho thợ thủ công thêm tinh xảo, thông qua đó ông đào tạo những thế hệ chuyên nghiệp. Bên cạnh chủ trương quản lý, kiểm soát ông tìm hướng về tập trung phát triễn đạo đức, truyền thống tín ngưỡng.
Khác với các nhà tư tưởng khác của Trung Quốc chỉ chú trọng việc đào tạo kẻ sĩ để trị nước. Quản Trọng có một chính sách giáo dục toàn diện « trồng người », đào tạo người cho nhà nông, cho các nghề thủ công và cho việc buôn bán. Con người trong mọi lãnh vực không nhất thiết chỉ đi học thi cử làm quan là được lợi gấp trăm lần, mà trong mọi lãnh vực, khi nghề nghiệp được tinh xảo, cũng mang lại lợi nhuận gấp trăm lần người không học. Quản Trọng không chủ trương chỉ đào tạo người « quân tử » và bỏ rơi kẻ « tiểu nhân », người thường dân. Quản Trọng không xem thường cái học thực dụng nghề nghiệp chuyên môn. Đó là lý do tư tưởng Quản Trọng được đề cao và nhắc đến ngày nay.
Quản Trọng sinh từ một gia đình nghèo khó, cùng Bảo Thúc Nha là bạn thân, hai người cùng đi buôn, Bảo Thúc Nha luôn nhường cho Quản Trọng, vì gia đình Quản Trọng nghèo hơn. Hai người cùng làm chính trị : Thuở ấy nước Tề loạn lạc, các hoàng tử đều lánh nạn sang các nước lân cận. Quản Trọng phò Công tử Củ, và Bảo Thúc Nha phò Công tử Tiểu Bạch cùng con vua Tề Tương Vương dòng thứ, dòng chính không có con, họ đính ước nhau nếu công tử nào lên làm vua thì người phò đó sẽ tiến cử người kia. Công tử Củ lớn hơn được rước về nối ngôi, nhưng chậm chân, Quản Trọng tìm cách bắn Công tử Tiểu Bạch, Tiểu Bạch bị thương giả chết, Quản Trọng không bắn tiếp. Tiểu Bạch về kinh đô trước lên làm vua lấy hiệu Tề Hoàn Công, tâu nước Lỗ giết Công tử Củ và giam Quản Trọng. Tề Hoàn Công muốn Bảo Thúc Nha làm Tướng Quốc nhưng Bảo Thúc Nha tiến cử Quản Trọng. Tề Hoàn Công nói rằng :
Người này bắn ta một mũi tên, mối thù này chưa quên, mũi tên ta vẫn còn căm hận, làm sao có thể dùng hắn được. Đợi hắn về đây, ta sẽ xé hắn ra trăm nghìn mãnh.
Bảo Thúc Nha nói :
Dĩ nhiên vì Công tử Củ, ông ta đã bắn bệ hạ, bây giờ nếu bệ hạ trọng dụng ông ta, ông ta sẽ vì bệ hạ mà đem mũi tên đó bắn cả thiên hạ.
Tề Hoàn Công tha tội và tin dùng Quản Trọng. Quản Trọng giúp nước Tề hùng mạnh, giàu có, chín lần tập hợp chư hầu, làm bá chủ thiên hạ. Quản Trọng còn tiến cử Ninh Thích, kẻ ẩn dật chăn trâu thành quan Đại Phu, giúp nước tạo nên những công trạng hiển hách. Tề Hoàn Công tôn Quản Di Ngô làm Thượng Phụ, và gọi là Quản Trọng để tránh tên húy, Quản Trọng khi về già được hưởng đất Tam Qui. Quản Trọng xây đài nơi này. Thành công của Quản Trọng được xem là mẫu mực, tấm gương sáng việc trị nước thời Xuân Thu Chiến Quốc. Nhưng Khổng Tử và Mạnh Tử đều chê Quản Trọng. Khổng Tử chê : Khí cục nhỏ mọn ! (Quản Trọng chí khí tiểu tai !). Trong sách Luận Ngữ thiên Hiến Vấn, Khổng Tử nói về Quản Trọng : « Con người này ư ? Vua nước Tề lấy ấp Biền, có 300 nhà của Bá Thị thưởng công cho Quản Trọng, Bá Thị phải ăn uống đạm bạc, suốt đời mà không hề oán giận ». Còn Mạnh Tử lại chê sự nghiệp tầm thường. Các sách vỡ cũng không cắt nghĩa rõ ràng tại sao Khổng Tử, Mạnh Tử lại chê Quản Trọng. Lạ thay những lời chê bai của Khổng Tử và Mạnh Tử không làm suy yếu lòng ngưỡng mộ Quản Trọng trong lịch sử. Mọi người vẫn tin Quản Trọng hơn, vì Quản Trọng từng làm Tướng Quốc (Thủ Tướng), so với Khổng Tử và Mạnh Tử, chỉ giỏi lý thuyết và đều thất bại trong thực tế chính trị. Cùng với Khổng Minh được xem là hai nhà mưu lược, kế hoạch trị nước xuất sắc nhất Trung Quốc.
Qua Đài Tam Qui của Quản Trọng, Nguyễn Du viết : Đài cũ chìm lấp mất, cỏ mọc tua tủa. Đã từng giúp Tề Hoàn Công lập nên nghiệp ba một thời. Trong thành luống đã chín lần hợp các quận huyện các chư hầu. Trên đá phủ rêu còn ghi chữ Tam Qui. Ở triều đình khéo hợp lòng vua. Chết rồi rốt cục bị chê là Tể tướng tầm thường. Mừng gặp thánh triều chỡ che chung thiên hạ. Nên dưới đài Tam Qui người Hoa, người Di quen nhau qua lại. Quản Trọng từng đánh đuổi các rợ : Nhung, Di, Địch, nên Khổng Tử khen việc này. Nay người Hoa và người Di cùng chung sống dưới sự che chỡ của thánh triều. Câu thơ này Nguyễn Du có ý mỉa mai chăng ? Thời Nguyễn Du, thánh triều là nhà Thanh gốc người rợ Di Địch, tức Mãn Châu đã từng bị Quản Trọng đánh đuổi, đã chiếm cả Trung Nguyên cai trị Trung Quốc 278 năm. Người Hán thời đầu lệ thuộc Mãn Châu đã nhất định giữ lòng trung quân ái quốc, không chịu đổi y phục, cạo đầu, kẻ thì chạy sang Việt Nam tị nạn như Trần Thắng, Dương Ngạn Địch, Mạc Cửu, Nguyễn Đăng Tiến... trở thành người Việt Nam, người trong nước Trung Quốc cuối cùng rồi phải chấp nhận : phải ăn mặc kiểu Mãn Châu, cạo đầu để một dây tóc bính dài tới chân, gặp người Di, Địch phải cung kính : Mãn Đại Nhân. Người Tây Phương nhìn thấy đã gọi là Mandarin là ông Quan, gốc từ chữ Mãn Đại Nhân.
ĐÀI TAM QUI QUẢN TRỌNG
Dấu xưa chôn lấp cỏ xanh rì,
Từng giúp Hoàn Công nghiệp một thì.
Quận huyện đã từng phen Cửu Hợp,
Đài rêu ghi rõ chữ Tam Qui.
Tại triều khéo hợp lòng vua đó,
Nghiệp tướng xem thường lúc chết đi.
Mừng được thánh triều chung thiên hạ,
Dưới đài qua lại khách Hoa, Di.
Bản dịch thơ Nhất Uyên)
Nguyên tác phiên âm Hán Việt :
QUẢN TRỌNG TAM QUI ĐÀI
Cựu đài nhân một thảo ly ly,
Tằng dĩ Hoàn Công bá nhất thì.
Quận huyện thành trung không cửu hợp,
Môi đài thạch thượng ký Tam Qui.
Tại triều xảo dữ quân tâm hợp,
Một thế chung liên tướng nghiệp ti.
Hỉ trị thánh triều công phú đảo,
Vãng lai đài hạ tạp Hoa, Di.
Quản Trọng là người tài năng như thế nào ? Đông Châu Liệt Quốc. Bản dịch Mộng Bình Sơn. Hồi thứ 16, tr 154 viết :
Bảo Thúc Nha nói với Tề Hoàn Công để tiến cử Quản Trọng:
Chúa công biết tôi là người kính cẩn, có thể giữ đúng bổn phận của mình chứ không phải có tài chính trị. Tài chính trị phải là kẻ nhìn xa thấy rộng, trên hiểu lòng vua, dưới rõ bụng dân, biết sức mình, lượng sức địch lúc thái bình cũng như cơn nguy biến, đủ sức làm chủ được mình mà điều khiển công việc. Những điều đó tôi không thể có được.
Tề Hoàn Công nghe nói mỉm cười, bước đến bên Thúc Nha hỏi nhỏ :
Người mà khanh vừa nói đến, trong đời này có thể có được chăng ?
Có. Người đó đang ở trong nước chúng ta. Nếu Chúa Công xét thấy cần người như vậy thì đã sẵn có Quản Di Ngô.
Tài Quản Di Ngô lại hơn khanh được sao ?
Có năm điều tôi không bằng được Quản Di Ngô. Thứ nhất : rộng rãi mềm mỏng, ra ơn với dân, tôi không bằng được. Thứ hai : lấy trung tín mà mua lòng bá tánh, tôi không bằng được. Thứ ba : trị nước không sai giềng mối, tôi không bằng được. Thứ tư : chế lễ nghĩa ra khắp bốn phương, tôi không bằng được. Thứ năm : cầm dùi trống giữa ba quân giục lòng quân sĩ, tôi không bằng được.
Nếu Quản Di Ngô là kẻ có tài thì khanh đòi vào yết kiến, để xem thử tài học vấn Quản Di Ngô đến bực nào ?
Người hèn không dám gần gủi với kẻ sang, kẻ sơ không dám sánh với người thân. Nếu Chúa Công muốn dùng Quản Di Ngô thì phải cho làm đến chức Tướng Quốc, đối đãi như sư phụ, thì con người tài ấy mới đem hết sở năng của mình mà hiến cho Chúa Công được.
Theo ý khanh thì ta phải làm cách nào để triệu Quản Di Ngô ?
Quản Di Ngô là bậc phi thường trong thiên hạ. Các bậc Tiên Vương thuở xưa muốn được người hiền phải thân hành đem lễ vật đến cầu. Lúc người hiền đã về triều thì phải để ăn chung một bàn, ngồi chung một chiếu. Xin Chúa Công hãy noi gương ấy để thiên hạ thấy Chúa Công là người biết quí kẻ hiền sĩ.
Tề Hoàn Công nghe lời, đòi quan Thái Bốc đến hỏi ngày lành, rồi thân hành đi đón Quản Di Ngô. Bảo Thúc Nha tin cho Quản Di Ngô biết trước để nghinh đón.
Tề Hoàn Công và Quản Di Ngô ngồi chung một xe mà về triều. Mọi người đón xem đông đặc, ai nấy đều lấy làm lạ lùng. Quản Di Ngô về đến Kim Loan điện phục lạy Tề Hoàn Công, và tâu :
Tâu Chúa Công, tôi là kẻ trọng tội, đáng chết, được chúa công dung thứ đã là may mắn lắm. Nay Chúa Công lại nhọc lòng ban ơn nữa. Thật là tôi không biết phải lấy gì đền đáp cho xứng đáng.
Tề Hoàn Công nói :
Tiên quân ta có âm đức rất lớn, mới khiến ta gặp được khanh. Vậy khanh hãy vì ta mà có đôi lời chỉ giáo, chẳng những ta mang ơn, mà cả dân chúng nước Tề cũng lấy làm vinh hạnh.
Nói xong, đỡ Quản Di Ngô dậy, mời ngồi nơi chiếc cẩm đôn bên cạnh. Quản Di Ngô sụp lạy rồi mới lên ghế ngồi. Tề Hoàn Công hỏi :
Nước Tề ta vốn là một nước lớn. Tiên quân ta là Hi Công đã làm cho các chư hầu kính nể. Đến đời Tương Công chính lệnh bất thường, đến nỗi xãy ra tai biến. Nay ta mới lên ngôi, lòng dân chưa định, thế nước chưa yên, nay ta muốn nước mạnh dân an phải làm điều gì trước ?
Lễ, Nghĩa, Liêm, Sĩ là bốn điều cốt yếu để trị nước. Nếu thiếu một trong bốn điều đó, tai biến sẽ xãy ra. Nếu cả bốn điều đó không có thì nước sẽ mất.
Nếu đã có bốn điều đó, thì dùng cách nào mà trị dân ?
Muốn trị dân trước hết phải yêu dân.
Muốn yêu dân phải làm cách nào ?
Yêu dân phải dạy dân lấy đạo thân ái, chăm sóc đời sống hằng ngày cho dân, bớt giảm xâu thuế, làm cho dân giàu. Hễ dân giàu tức là nước mạnh.
Dân giàu, nhưng binh khí, quân cụ trong nước thiếu thốn thì phải làm sao ?
Muốn đủ binh khí, quân cụ thì hình pháp trong nước nên đặt lệ chuộc tội : tội nặng chuộc một cái tê giáp, tôi nhẹ chuộc một cái quy thuẫn, tội nhỏ phải nạp kim khí, tội nghi tha hẳn. Kẻ nào tụng lý tương đối thì bắt nộp một bó tên rồi giải hòa. Làm như thế ắt quân dụng không thiếu.
Đã làm như thế nhưng không đủ dùng thì phải làm sao ?
Khai mỏ, đúc tiền, nấu nước bể làm muối, trữ hàng hóa lấy lãi, cất ba trăm nhà nữ lưu (thanh lâu) cho khách buôn bán đi lại tụ họp ởđó mà đánh thuế. Như vậy, công quỹ phải đủ dùng.
Của dùng đã đủ, nhưng quân lính còn ít, không đủ sức mạnh thì làm sao ?
Quân không cần nhiều, chỉ cần tinh nhuệ. Mạnh không vì sức, mà cốt ở tinh thần. Do đó Chúa Công muốn có binh mạnh chỉ cần giữ vững lòng quân, rèn luyện kỹ thuật chiến đấu là đủ.
Binh thế đã mạnh, có nên đi đánh các nước chư hầu chăng ?
Chưa nên đánh vội. Làm chủ các chư hầu không phải đem sức mạnh hăm dọa, mà phải đem đạo đức ra chinh phục. Trước hết phải đặt mình lên địa vị chính đáng đã, sau sẽ dùng cái địa vị đó mà trấn an các chư hầu.
Làm thế nào để đặt mình vào địa vị chính đáng ?
Danh chánh ngôn thuận, là ý muốn của mọi người. Các chư hầu đều có bổn phận phải tuân vương mệnh. Vậy trước tiên Chúa Công phải kính trọng nhà Châu và bắt các chư hầu cũng phải kính trọng như mình.
Rồi làm thế nào để trấn an các chư hầu ?
Phải đem đạo đức mà giao hữu với họ. Đem tất cả đất đai đã chiếm được trả cho họ để tỏ ra mình không tham lam, lại đem lễ vật đến khắp nơi cầu người hiền đem về nước mà dùng. Nước chư hầu nào bị loạn tắc, đem quân đến cứu. Làm như vậy nước nào không mến phục.
Xưa nay đất rộng, dân đông là biểu hiện cho nước giàu mạnh mà khanh lại bảo không nên đem quân lấn đất giành dân thì làm sao cho nước hùng ?
Đem sức mạnh chiếm đất, cũng chỉ chiếm một phần nhỏ nào thôi, vì chiếm rồi còn phải giữ, nếu không đủ sức giữ sẽ bị mất. Còn đem đạo đức mà chiếm đất thì đất không cần phải giữ, do đó có thể chiếm bao nhiêu cũng được.
Tề Hoàn Công cùng Quản Di Ngô nói chuyện trong ba ngày đêm mà không biết chán. Tề Hoàn Công đắc ý, phong cho Quản Di Ngô làm Tể Tướng. Quản Di Ngô từ chối không nhận. Tề Hoàn Công nói :
Bởi ta muốn theo sách lược của khanh nên phải dùng khanh bỉnh chánh cớ gì khanh lại từ chối ?
Không phải sức một cây gỗ có thể làm nên một nhà lớn, không phải một giòng nước tạo nổi một biển cả. Nếu Chúa Công đã có chí lớn thì nên dùng đến năm kiệt sĩ.
Nam kiệt sĩ ấy là ai ? tài năng như thế nào ?
Có tài giao thiệp, biết giữ lễ phép thì tôi không bằng Thấp Bằng. Xin cho Thấp Bằng làm Đại Tư Hanh. Có tài khai khẩn biết cách trồng trọt, thì tôi không bằng Ninh Việt, xin cho Ninh Việt làm Đại Tư Điền. Có tài luyện tập binh sĩ, khiến cho người ta quên chết thì tôi không bằng Thành Phủ. Xin cho Thành Phủ làm Đại Tư Mã. Có tài xử đoán khiến cho người ta khỏi bị hàm oan thì tôi không bằng Tân Tu Vô, xin cho Tân Tư Vô làm Đại Tư Lý. Có tính cương trực, thấy điều trái tất phải nói ngay, thì tôi không bằng Đông Quách Nha, xin cho Đông Quách Nha làm Đại Giám Quan. Chúa Công trọng dụng năm người ấy, ắt trong nước được cường thịnh.
Tề Hoàn Công nghe lời Quản Di Ngô phong chức cho năm người ấy. Và quyết định phong cho Quản Di Ngô làm Tể Tướng. »
Quản Di Ngô nói :
Chúa Công đã có chí lớn, dẫu tài tôi hèn mọn cũng xin cố sức mà vâng lệnh Chúa Công.
Tề Hoàn Công lại hỏi :
Ta bình sanh có tánh ưa săn bắn, lại thích nữ sắc, chẳng hay hai điều ấy có hại đến nghiệp bá chăng ?
Quản Di Ngô đáp :
Đã rõ được nhược điểm của mình tất không hại.
Thế thì điều gì mới hại cho nghiệp bá ?
Không biết người hiền là hại. Biết người hiền mà không dùng là hại. Dùng người hiền mà không dám phú thác việc lớn là hại. Phú thác việc lớn mà để kẻ tiểu nhân xen vào là hại.
Tề Hoàn Công khen phải. Từ đó công việc triều chính đều phó thác cho Quản Di Ngô, lại gọi Quản Di Ngô bằng Trọng Phụ (tôn kính như cha). Hễ có việc gì lớn, đều hỏi ý kiến Quản Di Ngô trước.
Đọc lại chuyện Quản Trọng, ta thấy Quản Trọng không là một Tể tướng tầm thường, mà là một Tể tướng khôn khéo biết chinh phục thiên hạ bằng hoà bình, bằng đạo đức. Quản Trọng không dành hết quyền tước, chia chác địa vị quyền lợi cho người nhà, cho con cháu, cho phe đảng mình mà tiến cử những người có tài năng cùng trị nước. Quản Trọng không chỉ ảnh hưởng đến Việt Nam ngày xưa, mà trong thời cận đại, cụ Hồ không nhắc đến tư tưởng Mao, không nhắc tới lời Khổng Tử mà chỉ nhắc đến lời Quản Trọng.
So với Quản Trọng, Tập Cận Bình ngày nay hành động với chủ trương tranh chấp với tất cả các nước lân bang, đóng tàu sân bay, tăng cường quân sự, bồi đắp các đảo san hô thành phi trường căn cứ quân sự, vẽ « đường lưỡi bò chín đoạn » bao gồm khắp Biển Đông, tham lam muốn chiếm cả Biển Đông, có ý đồ chiếm phân nửa Thái Bình Dương, và tái lập lại con đường tơ lụa, đi theo con đường bành trướng của Minh Thành Tổ, « Vĩnh Lạc Đại Đế ». Tập Cận Bình muốn đặt ra luật lệ quốc tế riêng của mình : Tự ý lập vùng không phận, bắt các nước máy bay, tàu bè qua lại phải xin phép. Không tuân phục luật lệ Quốc Tế mình đã long trọng ký kết, cải cối cải chày bác bỏ quyền phán quyết của toà án quốc tế trọng tài về luật biển. Hăm dọa cho Việt Nam một bài học, đòi đánh chiếm Việt Nam chỉ cần ba ngày. Trung Quốc với những lãnh tụ ngày nay đi ngược lại đường lối chính trị của Quản Trọng.
Đường lối của Tập Cận Bình ngày nay là đường lối Bá Đạo của kẻ muốn dùng bạo lực ngang ngược. Các nước nhỏ, nước lớn đều khinh dễ, Tập Cận Bình đang tự xây Vạn Lý Trường Thành cô lập mình, thì khó có thể đóng vai trò một cường quốc đàn anh được. Theo Quản Trọng một nước phải giữ Lễ, Nghĩa, Liêm, Sĩ, không có bốn điều đó nước sẽ mất sẽ loạn. Trung Quốc ngày nay chỉ còn là luật rừng không còn biết Lễ Nghĩa Liêm Sĩ, Trung Quốc tất sẽ loạn và ngày tan vỡ ra từng mãnh sẽ không xa. Nước ta, người lãnh đạo, bốn điều đó còn giữ được mấy điều. Biết người biết ta, cần thiết phải chấn hưng đất nước, không đi theo vết xe sẽ đổ.
Paris 25-8-2016 - PTC
{{item.Body}}
{{item.Title}} - {{item.CreatedDate}} |
{{sitem.Title}} - {{sitem.CreatedDate}}
Viết bình luận
Bạn đọc vui lòng gõ chữ có dấu, góp ý có tính văn hóa, xây dựng và chịu trách nhiệm về ý kiến của mình. Nội dung góp ý của bạn đọc được đăng tải là do Ban Biên tập tôn trọng dư luận xã hội, nhưng đó không phải là quan điểm của Tạp chí điện tử Văn hiến Việt Nam.

markdown:
[Quản Trọng](https://vi.wikipedia.org/wiki/Qu%E1%BA%A3n_Tr%E1%BB%8Dng) là một nhân vật chính trị, kinh tế, giáo dục kiệt xuất trong thời kỳ Xuân Thu Chiến Quốc; người đất Dĩnh Thượng nước Tề (vùng Sơn Đông) tên là Di Ngô, tự là Trọng.
Ông là tác giả sách Quản Tử, quyển sách sớm nhất của Trung Quốc luận bàn về luật pháp và kinh tế Trung Quốc thời Cổ Đại bao gồm cả chính trị, thương mại, triết học. Về mặt kinh tế ông đề cập đến: Tài chính, ngân hàng, thương mại, thuế khóa… tác động mạnh mẽ đến kinh tế Trung Quốc thời cổ đại.
Ông cho rằng bốn cột trụ trong một nước là: Lễ, Nghĩa, Liêm, Sĩ (Chữ ngày xưa nghĩa rất rộng: Lễ : bao gồm lễ nghi, phép tắc, luật pháp, thi cử… ; Nghĩa : bao gồm mối quan hệ mọi người có trước sau, công bằng ; Liêm : bao gồm sự trong sạch, liêm khiết, chính trực ; Sĩ bao gồm sĩ khí, lương tâm). Là người lãnh đạo một nước phải tuân theo nếp sống này, làm tấm gương đạo đức cho nhân dân.)
Sách Quản Tử chép câu nói nổi tiếng về giáo dục của Quản Trọng, thường được người xưa nhắc đến :
*Kế một năm, chi bằng trồng lúa,
Kế mười năm chi bằng trồng cây,
Kế trọn đời chi bằng trồng người.
Trồng một, gặt một ấy là lúa,
Trồng một gặt mười ấy là cây,
Trồng một gặt trăm ấy là người.*
Nguyên tác phiên âm Hán Việt :
*Nhất niên chi kế, mạc như thụ cốc,
Thập niên chi kế, mạc như thụ mộc,
Chung thân chi kế mạc như thụ nhân.
Nhất thu nhất hoạch giả, cốc dã,
Nhất thu thập hoạch giả, mộc dã,
Nhất thu bách hoạch giả, nhân dã.*
Quản Trọng nổi tiếng với chiến lược: « Không đánh mà thắng, dùng đạo đức để chiếm lòng người ». Ông phò nhà Chu để tạo uy tín, dùng sự trợ giúp nước yếu, cứu nguy nước yếu khi có nạn Bắc Dịch ngoại xâm, giúp đỡ xây thành bảo vệ nước nhỏ, dùng uy tín để đưa nước Tề lên hàng thống lĩnh các chư hầu. Quản Trọng giúp nước Tề hưng thịnh trong hơn 40 năm, chính trị của ông không bận tâm việc xâm lăng chiếm đất, giữ đất, chiến tranh trừng phạt; nhưng ảnh hưởng cách tổ chức xã hội còn lưu lại trong nước hàng nghìn năm. Điều này ta thấy rõ trong xã hội Việt Nam ngày xưa. Có thể nói Quản Trọng là một chiến lược gia khôn khéo nhất, uy tín được mọi người kính trọng nhất Trung Quốc. Sách của Tô Tần dâng lên vua Tần, bị thất lạc, dùng các chính sách của Tam Hoàng, Ngũ Đế có lẽ không ngoài các chiến lược của Quản Trọng. Chiến lược này rất khó thực hiện, các ông vua tầm thường nghe thường buồn ngủ, rồi bỏ ngoài tai, vì rất ít vị vua có bản lĩnh đạo đức để thực hiện việc này. Ngày xưa gọi đó là con đường Nhân Đạo hay Vương Đạo.
Quản Trọng hiện đại hóa nước Tề bằng cải cách :
Tập trung quyền lực, chia nước thành nhiều làng là đơn vị chủ yếu, mỗi làng tập trung vào một lãnh vực thương mại riêng thay vì dựa vào giai cấp quý tộc để thu thuế, ông áp dụng tiền thuế trực tiếp đến từ mỗi đơn vị làng.
Lựa chọn người tài mới có hiệu quả hơn thay vì quyền hành cho con cháu quý tộc, công thần. Quản Trọng đã chuyển nước Tề từ chế độ quan liêu quý tộc sang chế độ quan liêu chuyên nghiệp.
Quản Trọng chia dân số ra làm bốn nhóm : Sĩ, Nông, Công, Thương. Sĩ bao gồm quan chức. Nông bao gồm dân cư sản xuất nông nghiệp, trồng trọt. Công là các thợ tiểu công nghiệp các ngành nghề. Thương người hành nghề mua bán. Trung Quốc thời cổ đại đã xuất hiện những thương hội chuyên nghiệp vận chuyển hàng hóa, với những người giỏi võ theo bảo vệ, để tránh nạn cướp bóc, người gửi tiền, có thể nhận lãnh tìền bạc tại cùng một thương hiệu, ở các địa phương khác nhau, chỉ cần một tấm giấy chứng nhận, mà không cần mang theo vàng bạc bên mình. Quản Trọng tập trung mỗi làng hành một nghề khiến cho thợ thủ công thêm tinh xảo, thông qua đó ông đào tạo những thế hệ chuyên nghiệp. Bên cạnh chủ trương quản lý, kiểm soát ông tìm hướng về tập trung phát triễn đạo đức, truyền thống tín ngưỡng.
Khác với các nhà tư tưởng khác của Trung Quốc chỉ chú trọng việc đào tạo kẻ sĩ để trị nước. Quản Trọng có một chính sách giáo dục toàn diện « trồng người », đào tạo người cho nhà nông, cho các nghề thủ công và cho việc buôn bán. Con người trong mọi lãnh vực không nhất thiết chỉ đi học thi cử làm quan là được lợi gấp trăm lần, mà trong mọi lãnh vực, khi nghề nghiệp được tinh xảo, cũng mang lại lợi nhuận gấp trăm lần người không học. Quản Trọng không chủ trương chỉ đào tạo người « quân tử » và bỏ rơi kẻ « tiểu nhân », người thường dân. Quản Trọng không xem thường cái học thực dụng nghề nghiệp chuyên môn. Đó là lý do tư tưởng Quản Trọng được đề cao và nhắc đến ngày nay.
Quản Trọng sinh từ một gia đình nghèo khó, cùng Bảo Thúc Nha là bạn thân, hai người cùng đi buôn, Bảo Thúc Nha luôn nhường cho Quản Trọng, vì gia đình Quản Trọng nghèo hơn. Hai người cùng làm chính trị : Thuở ấy nước Tề loạn lạc, các hoàng tử đều lánh nạn sang các nước lân cận. Quản Trọng phò Công tử Củ, và Bảo Thúc Nha phò Công tử Tiểu Bạch cùng con vua Tề Tương Vương dòng thứ, dòng chính không có con, họ đính ước nhau nếu công tử nào lên làm vua thì người phò đó sẽ tiến cử người kia. Công tử Củ lớn hơn được rước về nối ngôi, nhưng chậm chân, Quản Trọng tìm cách bắn Công tử Tiểu Bạch, Tiểu Bạch bị thương giả chết, Quản Trọng không bắn tiếp. Tiểu Bạch về kinh đô trước lên làm vua lấy hiệu Tề Hoàn Công, tâu nước Lỗ giết Công tử Củ và giam Quản Trọng. Tề Hoàn Công muốn Bảo Thúc Nha làm Tướng Quốc nhưng Bảo Thúc Nha tiến cử Quản Trọng. Tề Hoàn Công nói rằng :
Người này bắn ta một mũi tên, mối thù này chưa quên, mũi tên ta vẫn còn căm hận, làm sao có thể dùng hắn được. Đợi hắn về đây, ta sẽ xé hắn ra trăm nghìn mãnh.
Bảo Thúc Nha nói :
Dĩ nhiên vì Công tử Củ, ông ta đã bắn bệ hạ, bây giờ nếu bệ hạ trọng dụng ông ta, ông ta sẽ vì bệ hạ mà đem mũi tên đó bắn cả thiên hạ.
Tề Hoàn Công tha tội và tin dùng Quản Trọng. Quản Trọng giúp nước Tề hùng mạnh, giàu có, chín lần tập hợp chư hầu, làm bá chủ thiên hạ. Quản Trọng còn tiến cử Ninh Thích, kẻ ẩn dật chăn trâu thành quan Đại Phu, giúp nước tạo nên những công trạng hiển hách. Tề Hoàn Công tôn Quản Di Ngô làm Thượng Phụ, và gọi là Quản Trọng để tránh tên húy, Quản Trọng khi về già được hưởng đất Tam Qui. Quản Trọng xây đài nơi này. Thành công của Quản Trọng được xem là mẫu mực, tấm gương sáng việc trị nước thời Xuân Thu Chiến Quốc. Nhưng Khổng Tử và Mạnh Tử đều chê Quản Trọng. Khổng Tử chê : Khí cục nhỏ mọn ! (Quản Trọng chí khí tiểu tai !). Trong sách Luận Ngữ thiên Hiến Vấn, Khổng Tử nói về Quản Trọng : « Con người này ư ? Vua nước Tề lấy ấp Biền, có 300 nhà của Bá Thị thưởng công cho Quản Trọng, Bá Thị phải ăn uống đạm bạc, suốt đời mà không hề oán giận ». Còn Mạnh Tử lại chê sự nghiệp tầm thường. Các sách vỡ cũng không cắt nghĩa rõ ràng tại sao Khổng Tử, Mạnh Tử lại chê Quản Trọng. Lạ thay những lời chê bai của Khổng Tử và Mạnh Tử không làm suy yếu lòng ngưỡng mộ Quản Trọng trong lịch sử. Mọi người vẫn tin Quản Trọng hơn, vì Quản Trọng từng làm Tướng Quốc (Thủ Tướng), so với Khổng Tử và Mạnh Tử, chỉ giỏi lý thuyết và đều thất bại trong thực tế chính trị. Cùng với Khổng Minh được xem là hai nhà mưu lược, kế hoạch trị nước xuất sắc nhất Trung Quốc.
Qua Đài Tam Qui của Quản Trọng, Nguyễn Du viết : Đài cũ chìm lấp mất, cỏ mọc tua tủa. Đã từng giúp Tề Hoàn Công lập nên nghiệp ba một thời. Trong thành luống đã chín lần hợp các quận huyện các chư hầu. Trên đá phủ rêu còn ghi chữ Tam Qui. Ở triều đình khéo hợp lòng vua. Chết rồi rốt cục bị chê là Tể tướng tầm thường. Mừng gặp thánh triều chỡ che chung thiên hạ. Nên dưới đài Tam Qui người Hoa, người Di quen nhau qua lại. Quản Trọng từng đánh đuổi các rợ : Nhung, Di, Địch, nên Khổng Tử khen việc này. Nay người Hoa và người Di cùng chung sống dưới sự che chỡ của thánh triều. Câu thơ này Nguyễn Du có ý mỉa mai chăng ? Thời Nguyễn Du, thánh triều là nhà Thanh gốc người rợ Di Địch, tức Mãn Châu đã từng bị Quản Trọng đánh đuổi, đã chiếm cả Trung Nguyên cai trị Trung Quốc 278 năm. Người Hán thời đầu lệ thuộc Mãn Châu đã nhất định giữ lòng trung quân ái quốc, không chịu đổi y phục, cạo đầu, kẻ thì chạy sang Việt Nam tị nạn như Trần Thắng, Dương Ngạn Địch, Mạc Cửu, Nguyễn Đăng Tiến... trở thành người Việt Nam, người trong nước Trung Quốc cuối cùng rồi phải chấp nhận : phải ăn mặc kiểu Mãn Châu, cạo đầu để một dây tóc bính dài tới chân, gặp người Di, Địch phải cung kính : Mãn Đại Nhân. Người Tây Phương nhìn thấy đã gọi là Mandarin là ông Quan, gốc từ chữ Mãn Đại Nhân.
**ĐÀI TAM QUI QUẢN TRỌNG**
*Dấu xưa chôn lấp cỏ xanh rì,
Từng giúp Hoàn Công nghiệp một thì.
Quận huyện đã từng phen Cửu Hợp,
Đài rêu ghi rõ chữ Tam Qui.
Tại triều khéo hợp lòng vua đó,
Nghiệp tướng xem thường lúc chết đi.
Mừng được thánh triều chung thiên hạ,
Dưới đài qua lại khách Hoa, Di.*
Bản dịch thơ Nhất Uyên)
Nguyên tác phiên âm Hán Việt :
**QUẢN TRỌNG TAM QUI ĐÀI**
*Cựu đài nhân một thảo ly ly,
Tằng dĩ Hoàn Công bá nhất thì.
Quận huyện thành trung không cửu hợp,
Môi đài thạch thượng ký Tam Qui.
Tại triều xảo dữ quân tâm hợp,
Một thế chung liên tướng nghiệp ti.
Hỉ trị thánh triều công phú đảo,
Vãng lai đài hạ tạp Hoa, Di.*
Quản Trọng là người tài năng như thế nào ? Đông Châu Liệt Quốc. Bản dịch Mộng Bình Sơn. Hồi thứ 16, tr 154 viết :
Bảo Thúc Nha nói với Tề Hoàn Công để tiến cử Quản Trọng:
Chúa công biết tôi là người kính cẩn, có thể giữ đúng bổn phận của mình chứ không phải có tài chính trị. Tài chính trị phải là kẻ nhìn xa thấy rộng, trên hiểu lòng vua, dưới rõ bụng dân, biết sức mình, lượng sức địch lúc thái bình cũng như cơn nguy biến, đủ sức làm chủ được mình mà điều khiển công việc. Những điều đó tôi không thể có được.
Tề Hoàn Công nghe nói mỉm cười, bước đến bên Thúc Nha hỏi nhỏ :
Người mà khanh vừa nói đến, trong đời này có thể có được chăng ?
Có. Người đó đang ở trong nước chúng ta. Nếu Chúa Công xét thấy cần người như vậy thì đã sẵn có Quản Di Ngô.
Tài Quản Di Ngô lại hơn khanh được sao ?
Có năm điều tôi không bằng được Quản Di Ngô. Thứ nhất : rộng rãi mềm mỏng, ra ơn với dân, tôi không bằng được. Thứ hai : lấy trung tín mà mua lòng bá tánh, tôi không bằng được. Thứ ba : trị nước không sai giềng mối, tôi không bằng được. Thứ tư : chế lễ nghĩa ra khắp bốn phương, tôi không bằng được. Thứ năm : cầm dùi trống giữa ba quân giục lòng quân sĩ, tôi không bằng được.
Nếu Quản Di Ngô là kẻ có tài thì khanh đòi vào yết kiến, để xem thử tài học vấn Quản Di Ngô đến bực nào ?
Người hèn không dám gần gủi với kẻ sang, kẻ sơ không dám sánh với người thân. Nếu Chúa Công muốn dùng Quản Di Ngô thì phải cho làm đến chức Tướng Quốc, đối đãi như sư phụ, thì con người tài ấy mới đem hết sở năng của mình mà hiến cho Chúa Công được.
Theo ý khanh thì ta phải làm cách nào để triệu Quản Di Ngô ?
Quản Di Ngô là bậc phi thường trong thiên hạ. Các bậc Tiên Vương thuở xưa muốn được người hiền phải thân hành đem lễ vật đến cầu. Lúc người hiền đã về triều thì phải để ăn chung một bàn, ngồi chung một chiếu. Xin Chúa Công hãy noi gương ấy để thiên hạ thấy Chúa Công là người biết quí kẻ hiền sĩ.
Tề Hoàn Công nghe lời, đòi quan Thái Bốc đến hỏi ngày lành, rồi thân hành đi đón Quản Di Ngô. Bảo Thúc Nha tin cho Quản Di Ngô biết trước để nghinh đón.
Tề Hoàn Công và Quản Di Ngô ngồi chung một xe mà về triều. Mọi người đón xem đông đặc, ai nấy đều lấy làm lạ lùng. Quản Di Ngô về đến Kim Loan điện phục lạy Tề Hoàn Công, và tâu :
Tâu Chúa Công, tôi là kẻ trọng tội, đáng chết, được chúa công dung thứ đã là may mắn lắm. Nay Chúa Công lại nhọc lòng ban ơn nữa. Thật là tôi không biết phải lấy gì đền đáp cho xứng đáng.
Tề Hoàn Công nói :
Tiên quân ta có âm đức rất lớn, mới khiến ta gặp được khanh. Vậy khanh hãy vì ta mà có đôi lời chỉ giáo, chẳng những ta mang ơn, mà cả dân chúng nước Tề cũng lấy làm vinh hạnh.
Nói xong, đỡ Quản Di Ngô dậy, mời ngồi nơi chiếc cẩm đôn bên cạnh. Quản Di Ngô sụp lạy rồi mới lên ghế ngồi. Tề Hoàn Công hỏi :
Nước Tề ta vốn là một nước lớn. Tiên quân ta là Hi Công đã làm cho các chư hầu kính nể. Đến đời Tương Công chính lệnh bất thường, đến nỗi xãy ra tai biến. Nay ta mới lên ngôi, lòng dân chưa định, thế nước chưa yên, nay ta muốn nước mạnh dân an phải làm điều gì trước ?
Lễ, Nghĩa, Liêm, Sĩ là bốn điều cốt yếu để trị nước. Nếu thiếu một trong bốn điều đó, tai biến sẽ xãy ra. Nếu cả bốn điều đó không có thì nước sẽ mất.
Nếu đã có bốn điều đó, thì dùng cách nào mà trị dân ?
Muốn trị dân trước hết phải yêu dân.
Muốn yêu dân phải làm cách nào ?
Yêu dân phải dạy dân lấy đạo thân ái, chăm sóc đời sống hằng ngày cho dân, bớt giảm xâu thuế, làm cho dân giàu. Hễ dân giàu tức là nước mạnh.
Dân giàu, nhưng binh khí, quân cụ trong nước thiếu thốn thì phải làm sao ?
Muốn đủ binh khí, quân cụ thì hình pháp trong nước nên đặt lệ chuộc tội : tội nặng chuộc một cái tê giáp, tôi nhẹ chuộc một cái quy thuẫn, tội nhỏ phải nạp kim khí, tội nghi tha hẳn. Kẻ nào tụng lý tương đối thì bắt nộp một bó tên rồi giải hòa. Làm như thế ắt quân dụng không thiếu.
Đã làm như thế nhưng không đủ dùng thì phải làm sao ?
Khai mỏ, đúc tiền, nấu nước bể làm muối, trữ hàng hóa lấy lãi, cất ba trăm nhà nữ lưu (thanh lâu) cho khách buôn bán đi lại tụ họp ởđó mà đánh thuế. Như vậy, công quỹ phải đủ dùng.
Của dùng đã đủ, nhưng quân lính còn ít, không đủ sức mạnh thì làm sao ?
Quân không cần nhiều, chỉ cần tinh nhuệ. Mạnh không vì sức, mà cốt ở tinh thần. Do đó Chúa Công muốn có binh mạnh chỉ cần giữ vững lòng quân, rèn luyện kỹ thuật chiến đấu là đủ.
Binh thế đã mạnh, có nên đi đánh các nước chư hầu chăng ?
Chưa nên đánh vội. Làm chủ các chư hầu không phải đem sức mạnh hăm dọa, mà phải đem đạo đức ra chinh phục. Trước hết phải đặt mình lên địa vị chính đáng đã, sau sẽ dùng cái địa vị đó mà trấn an các chư hầu.
Làm thế nào để đặt mình vào địa vị chính đáng ?
Danh chánh ngôn thuận, là ý muốn của mọi người. Các chư hầu đều có bổn phận phải tuân vương mệnh. Vậy trước tiên Chúa Công phải kính trọng nhà Châu và bắt các chư hầu cũng phải kính trọng như mình.
Rồi làm thế nào để trấn an các chư hầu ?
Phải đem đạo đức mà giao hữu với họ. Đem tất cả đất đai đã chiếm được trả cho họ để tỏ ra mình không tham lam, lại đem lễ vật đến khắp nơi cầu người hiền đem về nước mà dùng. Nước chư hầu nào bị loạn tắc, đem quân đến cứu. Làm như vậy nước nào không mến phục.
Xưa nay đất rộng, dân đông là biểu hiện cho nước giàu mạnh mà khanh lại bảo không nên đem quân lấn đất giành dân thì làm sao cho nước hùng ?
Đem sức mạnh chiếm đất, cũng chỉ chiếm một phần nhỏ nào thôi, vì chiếm rồi còn phải giữ, nếu không đủ sức giữ sẽ bị mất. Còn đem đạo đức mà chiếm đất thì đất không cần phải giữ, do đó có thể chiếm bao nhiêu cũng được.
Tề Hoàn Công cùng Quản Di Ngô nói chuyện trong ba ngày đêm mà không biết chán. Tề Hoàn Công đắc ý, phong cho Quản Di Ngô làm Tể Tướng. Quản Di Ngô từ chối không nhận. Tề Hoàn Công nói :
Bởi ta muốn theo sách lược của khanh nên phải dùng khanh bỉnh chánh cớ gì khanh lại từ chối ?
Không phải sức một cây gỗ có thể làm nên một nhà lớn, không phải một giòng nước tạo nổi một biển cả. Nếu Chúa Công đã có chí lớn thì nên dùng đến năm kiệt sĩ.
Nam kiệt sĩ ấy là ai ? tài năng như thế nào ?
Có tài giao thiệp, biết giữ lễ phép thì tôi không bằng Thấp Bằng. Xin cho Thấp Bằng làm Đại Tư Hanh. Có tài khai khẩn biết cách trồng trọt, thì tôi không bằng Ninh Việt, xin cho Ninh Việt làm Đại Tư Điền. Có tài luyện tập binh sĩ, khiến cho người ta quên chết thì tôi không bằng Thành Phủ. Xin cho Thành Phủ làm Đại Tư Mã. Có tài xử đoán khiến cho người ta khỏi bị hàm oan thì tôi không bằng Tân Tu Vô, xin cho Tân Tư Vô làm Đại Tư Lý. Có tính cương trực, thấy điều trái tất phải nói ngay, thì tôi không bằng Đông Quách Nha, xin cho Đông Quách Nha làm Đại Giám Quan. Chúa Công trọng dụng năm người ấy, ắt trong nước được cường thịnh.
Tề Hoàn Công nghe lời Quản Di Ngô phong chức cho năm người ấy. Và quyết định phong cho Quản Di Ngô làm Tể Tướng. »
Quản Di Ngô nói :
Chúa Công đã có chí lớn, dẫu tài tôi hèn mọn cũng xin cố sức mà vâng lệnh Chúa Công.
Tề Hoàn Công lại hỏi :
Ta bình sanh có tánh ưa săn bắn, lại thích nữ sắc, chẳng hay hai điều ấy có hại đến nghiệp bá chăng ?
Quản Di Ngô đáp :
Đã rõ được nhược điểm của mình tất không hại.
Thế thì điều gì mới hại cho nghiệp bá ?
Không biết người hiền là hại. Biết người hiền mà không dùng là hại. Dùng người hiền mà không dám phú thác việc lớn là hại. Phú thác việc lớn mà để kẻ tiểu nhân xen vào là hại.
Tề Hoàn Công khen phải. Từ đó công việc triều chính đều phó thác cho Quản Di Ngô, lại gọi Quản Di Ngô bằng Trọng Phụ (tôn kính như cha). Hễ có việc gì lớn, đều hỏi ý kiến Quản Di Ngô trước.
Đọc lại chuyện Quản Trọng, ta thấy Quản Trọng không là một Tể tướng tầm thường, mà là một Tể tướng khôn khéo biết chinh phục thiên hạ bằng hoà bình, bằng đạo đức. Quản Trọng không dành hết quyền tước, chia chác địa vị quyền lợi cho người nhà, cho con cháu, cho phe đảng mình mà tiến cử những người có tài năng cùng trị nước. Quản Trọng không chỉ ảnh hưởng đến Việt Nam ngày xưa, mà trong thời cận đại, cụ Hồ không nhắc đến tư tưởng Mao, không nhắc tới lời Khổng Tử mà chỉ nhắc đến lời Quản Trọng.
So với Quản Trọng, Tập Cận Bình ngày nay hành động với chủ trương tranh chấp với tất cả các nước lân bang, đóng tàu sân bay, tăng cường quân sự, bồi đắp các đảo san hô thành phi trường căn cứ quân sự, vẽ « đường lưỡi bò chín đoạn » bao gồm khắp Biển Đông, tham lam muốn chiếm cả Biển Đông, có ý đồ chiếm phân nửa Thái Bình Dương, và tái lập lại con đường tơ lụa, đi theo con đường bành trướng của Minh Thành Tổ, « Vĩnh Lạc Đại Đế ». Tập Cận Bình muốn đặt ra luật lệ quốc tế riêng của mình : Tự ý lập vùng không phận, bắt các nước máy bay, tàu bè qua lại phải xin phép. Không tuân phục luật lệ Quốc Tế mình đã long trọng ký kết, cải cối cải chày bác bỏ quyền phán quyết của toà án quốc tế trọng tài về luật biển. Hăm dọa cho Việt Nam một bài học, đòi đánh chiếm Việt Nam chỉ cần ba ngày. Trung Quốc với những lãnh tụ ngày nay đi ngược lại đường lối chính trị của Quản Trọng.
Đường lối của Tập Cận Bình ngày nay là đường lối Bá Đạo của kẻ muốn dùng bạo lực ngang ngược. Các nước nhỏ, nước lớn đều khinh dễ, Tập Cận Bình đang tự xây Vạn Lý Trường Thành cô lập mình, thì khó có thể đóng vai trò một cường quốc đàn anh được. Theo Quản Trọng một nước phải giữ Lễ, Nghĩa, Liêm, Sĩ, không có bốn điều đó nước sẽ mất sẽ loạn. Trung Quốc ngày nay chỉ còn là luật rừng không còn biết Lễ Nghĩa Liêm Sĩ, Trung Quốc tất sẽ loạn và ngày tan vỡ ra từng mãnh sẽ không xa. Nước ta, người lãnh đạo, bốn điều đó còn giữ được mấy điều. Biết người biết ta, cần thiết phải chấn hưng đất nước, không đi theo vết xe sẽ đổ.
*Paris 25-8-2016 - PTC*
{{item.Body}}
{{item.Title}} - {{item.CreatedDate}} | Trả lời
{{sitem.Title}} - {{sitem.CreatedDate}}
## Viết bình luận
Bạn đọc vui lòng gõ chữ có dấu, góp ý có tính văn hóa, xây dựng và chịu trách nhiệm về ý kiến của mình. Nội dung góp ý của bạn đọc được đăng tải là do Ban Biên tập tôn trọng dư luận xã hội, nhưng đó không phải là quan điểm của Tạp chí điện tử Văn hiến Việt Nam.


text:
Diễn Đàn Văn Thơ
Giao Lưu Thơ Văn - Không Chính Trị - Tôn Giáo
Index
Trang Chủ
Calendar
Gallery
Trợ giúp
Tìm kiếm
Tìm kiếm
Display results as :
Số bài
Chủ đề
Tags
Advanced Search
Đăng ký
Đăng Nhập
Diễn Đàn Văn Thơ
::
Forum
::
Phòng Thơ Cộng Đồng (Gửi Bài Viết)
Tweet
Share
|
THẢ II
Tác giả
Thông điệp
Hoàng Liên Sơn
ĐIỀU HÀNH VIÊN
Tổng số bài gửi
:
1246
Xem
:
11309
Ngày Tham Gia
:
09/03/2016
Đến từ
:
Ninh Bình
Tuổi
:
58
12
05
2016
THẢ II
THẢ II
Chiều nay thả gió về trời
Bỏ mình mây lại chơi vơi cuối nguồn
Thả trăng cho chú Cuội buồn
Thả chiều hoang lẻ cánh buồm đơn côi
Thả sông con nước đầy vơi
Để cho ánh nắng chiều trôi nhạt nhoà
Thả tình để cho tình xa
Thả buồn để nhớ đâu là cố nhân
Thả yêu thương xuống môi gần
Thả mênh mông xuống tần ngần trùng khơi
Thả tâm tư xuống cuộc đời
Đâu rồi tri kỉ đâu rồi tri âm?
16.9.2011
Share this post on:
THẢ II
::
Comments
No Comment.
THẢ II
Trang
1
trong tổng số
1
trang
Permissions in this forum:
Bạn
không có quyền
trả lời bài viết
Diễn Đàn Văn Thơ
::
Forum
::
Phòng Thơ Cộng Đồng (Gửi Bài Viết)
Diễn Đàn Văn Thơ
::
Forum
::
Phòng Thơ Cộng Đồng (Gửi Bài Viết)
Free forum
|
©
phpBB
|
Free forum support
|
Liên hệ
|
Report an abuse
|
Sosblogs

WARC-Truncated: length

X-XSS-Protection: 1; mode=block

Pragma: no-cache

Cache-Control: no-cache

X-Content-Type-Options: nosniff

Vary: User-Agent

P3P: CP="IDC DSP COR ADM DEVi TAIi PSA PSD IVAi IVDi CONi HIS OUR IND CNT"


text:
Tìm kiếm
Tìm kiếm:
Kết quả tìm kiếm
-
Cathay Pacific khuyến mãi Đông Bắc Á tháng 11/2016
Cathay Pacific khuyến mãi Đông Bắc Á tháng 11/2016 Hãng hàng không Cathay Pacific ưu đãi vé m..
-
Vé máy bay đi Nhật Bản giá rẻ
-Vé Máy Bay Đi Nhật Bản- Xứ sở hoa Anh Đào – T..
-
Vé máy bay đi Okinawa giá rẻ
-Vé máy bay đi Nhật Bản- Đại lý Việt Mỹ chuyên cung cấp vé máy bay đi Okinawa giá ..
-
Khuyến mãi đi Hàn Quốc và Nhật Bản với giá cực sốc
-Vé máy bay khuyến mãi- Trường Vinh Hàng Không (Eva Air) là một hãng hàng không có trụ sở chí..
- Vé máy bay đi Seoul
- Vé máy bay đi Busan
- Vé máy bay đi Singapore giá rẻ
- Vé máy bay đi Úc giá rẻ
- Vé máy bay đi Thái Lan giá rẻ
- Vé máy bay đi Nhật Bản giá rẻ
- Vé máy bay đi Mỹ giá rẻ
- Vé máy bay đi Hàn Quốc giá rẻ
- Vé máy bay tết 2018 giá rẻ
- Đầu tuần khuyến mãi VietNam Airlines !
- Vé máy bay đi Vinh giá rẻ
- Vé máy bay đi Tuy Hòa giá rẻ
- Vé máy bay đi Hà Nội giá rẻ
- Vé máy bay đi Chu Lai giá rẻ
- Vé máy bay lễ 2/9
- Vé máy bay đi Đà Nẵng giá rẻ
- Vé máy bay đi Nha Trang giá rẻ

markdown:
### Tìm kiếm
**Tìm kiếm theo từ khóa**
Tìm kiếm:
## Kết quả tìm kiếm
-
[Cathay Pacific khuyến mãi Đông Bắc Á tháng 11/2016](http://vemaybaygiarevietmy.com/cathay-pacific-khuyen-mai-dong-bac-a-thang-11-2016-3013696.html?filter_tag=okinawa)
Cathay Pacific khuyến mãi Đông Bắc Á tháng 11/2016 Hãng hàng không Cathay Pacific ưu đãi vé m..
-
[Vé máy bay đi Nhật Bản giá rẻ](http://vemaybaygiarevietmy.com/ve-may-bay-di-nhat-ban-gia-re-196249.html?filter_tag=okinawa)
-Vé Máy Bay Đi Nhật Bản- Xứ sở hoa Anh Đào – T..
-
[Vé máy bay đi Okinawa giá rẻ](http://vemaybaygiarevietmy.com/ve-may-bay-di-okinawa-gia-re.html?filter_tag=okinawa)
-Vé máy bay đi Nhật Bản- Đại lý Việt Mỹ chuyên cung cấp vé máy bay đi Okinawa giá ..
-
[Khuyến mãi đi Hàn Quốc và Nhật Bản với giá cực sốc](http://vemaybaygiarevietmy.com/khuyen-mai-di-han-quoc-va-nhat-ban-voi-gia-cuc-soc-1368900.html?filter_tag=okinawa)
-Vé máy bay khuyến mãi- Trường Vinh Hàng Không (Eva Air) là một hãng hàng không có trụ sở chí..
-
[Vé máy bay đi Seoul](http://vemaybaygiarevietmy.com/ve-may-bay-di-seoul.html)
-
[Vé máy bay đi Busan](http://vemaybaygiarevietmy.com/ve-may-bay-di-busan.html)
-
[Vé máy bay đi Singapore giá rẻ](http://vemaybaygiarevietmy.com/ve-may-bay-di-singapore-gia-re-189225.html)
-
[Vé máy bay đi Úc giá rẻ](http://vemaybaygiarevietmy.com/ve-may-bay-di-uc-gia-re-294849.html)
-
[Vé máy bay đi Thái Lan giá rẻ](http://vemaybaygiarevietmy.com/ve-may-bay-di-thai-lan-gia-re-244036.html)
-
[Vé máy bay đi Nhật Bản giá rẻ](http://vemaybaygiarevietmy.com/ve-may-bay-di-nhat-ban-gia-re-196249.html)
-
[Vé máy bay đi Mỹ giá rẻ](http://vemaybaygiarevietmy.com/ve-may-bay-di-my-gia-re-194481.html)
-
[Vé máy bay đi Hàn Quốc giá rẻ](http://vemaybaygiarevietmy.com/ve-may-bay-di-han-quoc-gia-re-737881.html)
-
[Vé máy bay tết 2018 giá rẻ](http://vemaybaygiarevietmy.com/ve-may-bay-tet-2018-gia-re.html)
-
[Đầu tuần khuyến mãi VietNam Airlines !](http://vemaybaygiarevietmy.com/dau-tuan-khuyen-mai-vietnam-airlines-4301476.html)
-
[Vé máy bay đi Vinh giá rẻ](http://vemaybaygiarevietmy.com/ve-may-bay-di-vinh-gia-re-198025.html)
-
[Vé máy bay đi Tuy Hòa giá rẻ](http://vemaybaygiarevietmy.com/ve-may-bay-di-tuy-hoa-gia-re.html)
-
[Vé máy bay đi Hà Nội giá rẻ](http://vemaybaygiarevietmy.com/ve-may-bay-di-ha-noi-gia-re-172225.html)
-
[Vé máy bay đi Chu Lai giá rẻ](http://vemaybaygiarevietmy.com/ve-may-bay-di-chu-lai-gia-re.html)
-
[Vé máy bay lễ 2/9](http://vemaybaygiarevietmy.com/ve-may-bay-le-2-9.html)
-
[Vé máy bay đi Đà Nẵng giá rẻ](http://vemaybaygiarevietmy.com/ve-may-bay-di-da-nang-gia-re-195364.html)
-
[Vé máy bay đi Nha Trang giá rẻ](http://vemaybaygiarevietmy.com/ve-may-bay-di-nha-trang-gia-re-198916.html)

Set-Cookie: currency=vnd; expires=Sat, 22-Apr-2017 14:18:42 GMT; Max-Age=2592000; path=/; domain=vemaybaygiarevietmy.com

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Vary: Accept-Encoding,User-Agent


text:
Menu chức năng
Game hay
Video này được nhúng TỰ ĐỘNG từ YouTube, VGT không sở hữu hoặc chịu trách nhiệm về nội dung! Việc chủ sở hữu đồng ý chia sẻ (nhúng EMBED) có nghĩa là họ cho phép VGT chia sẻ nội dung này theo điều khoản và giấy phép chuẩn từ YouTube.
Nếu khi xem video mà màn hình báo lỗi như sau: "YouTube Error (video not found?):" thì hãy bấm vào đây: Tạo trang mới
Những Video liên quan
Thông tin và tiện ích
Album hot nhất
Phim video clip nguoi mau mac bikini, Phim video clip bo chong nang dau, Phim video clip girl xinh, Phim video clip hiep dam hoc sinh, Phim video clip NhacVangHaiNgoai, Phim video clip bua sieu, Phim video clip Zing.mp4, Phim video clip kich duc, Phim video clip nguc khung, Phim video clip quan he tinh duc, Phim video clip quan he tinh duc bang mieng, Chơi caro, Phim video clip New Atlantis Full Documentaries, Phim video clip tam bien khoa than, Chơi xì xách, Chơi cờ tướng, Phim video clip People, Phim video clip hiep dam, Phim video clip Vanice Law, Phim video clip Animation, Chơi tiến lên, Phim video clip xvideovn, Phim video clip giai cuu tieu thu, Phim video clip phu nu sinh con, Phim video clip quay len, Phim video clip tin moi, Phim video clip www.cogiaothao.info, Phim video clip xvideoservice, Phim video clip MonkeySee, Phim video clip vu nu thoat y, Phim video clip khong mac quan ao, Phim video clip nguoi mau nude, Phim video clip JVevermind, Phim video clip sinh con, Phim video clip troi ga, Phim video clip quay len hoc sinh thay do, Phim video clip quan lot nu sieu mong, Phim video clip ao len moc, Phim video clip YAOI 18, Phim video clip phi cong tre lai may bay ba gia, Phim video clip nguoi dep, Phim video clip mat xa tu a den z, Phim video clip set phim, Phim video clip phim xxx, Phim video clip SalaiJohnly, Phim video clip am nhac, Phim video clip mat xa yoni, Phim video clip xvid [Video], Phim video clip da ga an tien, Phim video clip phim nong, Phim video clip musa11644, Phim video clip thoat y, Phim video clip may xuc, Phim video clip chup anh khoa than, Phim video clip showbiz, Phim video clip nhac khmer, Phim video clip BollywoodUncovered, Phim video clip Thekickass04, Phim video clip cho con bu, Phim video clip mua thoat y, Phim video clip tu suong, Chơi bộ binh, Phim video clip phim xes, Phim video clip quan he voi hoc sinh, Phim video clip trau choitrau, Phim video clip Comedy, Phim video clip lau xanh, Phim video clip tin trong ngay, Phim video clip lịch nguyễn huy, Phim video clip phau thuat am dao, Phim video clip lauxanh.com.vn phim, Phim video clip hon nhau, Phim video clip zex vn, Phim video clip quan he vo chong, Phim video clip gai dep, Phim video clip vung trom, Phim video clip phau thuat chuyen gioi, Phim video clip VL88.NET, Phim video clip Thiên Đường Mát Xa, Phim video clip nguoi mau khoa than, Phim video clip sinh hoat tinh duc, Phim video clip khong mac do lot, Phim video clip Keeng vn, Phim video clip egy tub, Phim video clip cuong hiep, Phim video clip hiep dam tren xe bus, Phim video clip xem trom phu nu tam, Phim video clip tam ly tinh duc, Phim video clip con dau bo chong, Phim video clip goi cam, Phim video clip xet.com, Phim video clip Animals, Phim video clip Sec Xem, Phim video clip boc trung, Phim video clip mbbg bi, Phim video clip gai massage, Phim video clip bup be tinh duc, Phim video clip phim nguoi lon, Phim video clip xxxsixxxii, Phim video clip hon vung kin, Phim video clip gai ban dam, Phim video clip xec 18, Phim video clip canh nong, Phim video clip VuiViet.Com, Phim video clip Sports, Phim video clip nha nghi, Phim video clip Education, Phim video clip quaylencongaitam, Phim video clip hhh8200, Phim video clip ga da cua sat, Phim video clip Zotung, Bawi Thein Aung, Phim video clip ngoc trinh, Phim video clip cha hiep dam con gai, Phim video clip massage nguc, Phim video clip lo hang, Phim video clip massage nam, Phim video clip Trai ga lai An Giang, Phim video clip lot het quan ao, Phim video clip Arabic dance, Phim video clip quan he voi nu sinh, Phim video clip Ishuesha5214, Phim video clip Hawkar Baban, Phim video clip phu nu tu suong, Phim video clip coi het quan ao, Phim video clip gadacuasat, Phim video clip chuyen ay, Phim video clip cao long vung kin, Phim video clip wWw.tuoitom.com, Phim video clip hay88 com, Phim video clip tedomi tokarin, Phim video clip gai goi, Phim video clip sinh de tu nhien, Phim video clip phim con heo, Phim video clip Nonprofits, Phim video clip phim xech, Chơi xì tố, Phim video clip danh ghen lot quan ao, Phim video clip Gọi hồn Cô đồng Sinh, Phim video clip massage kich duc, Phim video clip tin hot, Phim video clip phu nu khoa than, Phim video clip sinh hoat vo chong, Phim video clip canh quan he tinh duc, Phim video clip khieu dam, Phim video clip yoga khoa than, Phim video clip jenny lamm, Phim video clip tinh duc, Phim video clip ba tung khoe nguc, Phim video clip Antena 3, Phim video clip gai mai dam, Phim video clip Alonsovn ™, Phim video clip gai xinh, Phim video clip tai nan giao thong, Phim video clip hot girl, Phim video clip vo ngoai tinh, Phim video clip quyen ru, Phim video clip Beatandlisten, Phim video clip KHMER THAI, Phim video clip tay mon khanh, Phim video clip tun win, Phim video clip ham hiep, Phim video clip kham phu khoa, Phim video clip tinh duc vo chong, Phim video clip PhimXaHoiDen HKLongTieng, Phim video clip Phim Xet, Phim video clip ngoi sao, Phim video clip coi do, Phim video clip zarchichithututp, Phim video clip quay len con gai tam, Phim video clip quan he tinh duc lan dau, Phim video clip phim tuoi mat, Phim video clip hiep dam tre em, Phim video clip phuong vuong, Phim video clip pha trinh tre em, Chơi ba cây, Game Ninja school, Phim video clip Events, Phim video clip hon nhau tren giuong, Phim video clip Gõ từ khóa..., Phim video clip canh tren giuong, Phim video clip uong thuoc kich duc, Tải game avatar, Phim video clip show hang, Phim video clip massage thu gian tra hinh, Phim video clip Toan Le Thanh, Phim video clip nong bong, Game Mobi army, Phim video clip tren giuong, Phim video clip Quỳnh Anh Nguyễn, Phim video clip quan he dong tinh, Phim video clip phim ma thai lan, Phim video clip TuoiTi Com, Phim video clip Entertainment, Phim video clip HO LOAN, Phim video clip quan he tinh duc voi tre em, Phim video clip phim khieu dam, Phim video clip phim heo, Phim video clip matxa cho nu, Phim video clip xet Xem, Chơi phỏm, Phim video clip vung kin, Phim video clip Nguyễn Hoàng Khắc Hiếu, Phim video clip karim taouil, Phim video clip xem xet, Phim video clip bo chong con dau, Phim video clip khoa than, Phim video clip Phim3s, Phim video clip Travel, Phim video clip khoa than 100, Tải game avatar, Phim video clip nan dat set, Phim video clip gai lang choi

markdown:
Menu chức năng
Game hay
![](http://img.vietgiaitri.com/style_images/blank.gif)
Video này được nhúng TỰ ĐỘNG từ YouTube, VGT không sở hữu hoặc chịu trách nhiệm về nội dung! Việc chủ sở hữu đồng ý chia sẻ (nhúng EMBED) có nghĩa là họ cho phép VGT chia sẻ nội dung này theo điều khoản và giấy phép chuẩn từ YouTube.
![ Download bài này ](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này ](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
Nếu khi xem video mà màn hình báo lỗi như sau: "
**YouTube Error (video not found?):**" thì hãy bấm vào đây: **Tạo trang mới**
Những Video liên quan
|
|![]()
![ Download bài này Rắn RI VOI](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Rắn RI VOI](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này ran ri voi 010](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này ran ri voi 010](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này ran ri voi nuoi trong thung nhua](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này ran ri voi nuoi trong thung nhua](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Rắn Ri Voi 4 tháng ( cách cho rắn ăn) past1](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Rắn Ri Voi 4 tháng ( cách cho rắn ăn) past1](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Mo hinh nui ran ri voi phu phong](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Mo hinh nui ran ri voi phu phong](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Chuồn nuôi rắn ri voi cái sinh sản bán rắn ri voi giống](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Chuồn nuôi rắn ri voi cái sinh sản bán rắn ri voi giống](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này chuồng rắn Ri Voi](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này chuồng rắn Ri Voi](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này ran ri voi tai trang trai ran vang](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này ran ri voi tai trang trai ran vang](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Cười vỡ bụng Với Video Clip Võ Tòng Đánh Rắn trên đồi cảnh sơn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Cười vỡ bụng Với Video Clip Võ Tòng Đánh Rắn trên đồi cảnh sơn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Nuôi ếch nghịch vụ](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Nuôi ếch nghịch vụ](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này kỹ thuật chăn nuôi và bán rắn ri voi](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này kỹ thuật chăn nuôi và bán rắn ri voi](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Rắn Ri Voi 4 tháng tuổi](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Rắn Ri Voi 4 tháng tuổi](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này NUÔI RẮN RI VOI](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này NUÔI RẮN RI VOI](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Rắn RI VOI mẹ gần đẻ](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Rắn RI VOI mẹ gần đẻ](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Rắn ri cá khủng](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Rắn ri cá khủng](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Mô hình nuôi rắn ri voi con trong nhà 2015](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Mô hình nuôi rắn ri voi con trong nhà 2015](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này mo hinh nuoi ran ri voi trong veo rat hieu qua](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này mo hinh nuoi ran ri voi trong veo rat hieu qua](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này kỹ thuật nuôi và bán rắn ri voi](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này kỹ thuật nuôi và bán rắn ri voi](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Trại rắn Ri Voi của anh Lý Văn Cường ( Sóc Trăng )](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Trại rắn Ri Voi của anh Lý Văn Cường ( Sóc Trăng )](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Rắn ri voi lứa](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Rắn ri voi lứa](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này ran ri voi tai trang trai ran vang](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này ran ri voi tai trang trai ran vang](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Ky thuat nuoi tho Kythuatnuoitrong.com](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Ky thuat nuoi tho Kythuatnuoitrong.com](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này kỹ thuật nuôi 0913652002 rắn Ri Voi 2](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này kỹ thuật nuôi 0913652002 rắn Ri Voi 2](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này ky uc mien tay nghe nuoi ran ri voi trong thung xop](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này ky uc mien tay nghe nuoi ran ri voi trong thung xop](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này nuoi ran ri voi trong ao](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này nuoi ran ri voi trong ao](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này TRANG TRẠI RẮN RI VOI](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này TRANG TRẠI RẮN RI VOI](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Rắn Ri Voi Con.](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Rắn Ri Voi Con.](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này ](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này ](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này rắn ri cá ( Homalopis buccata )](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này rắn ri cá ( Homalopis buccata )](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Kỹ thuật nuôi ếch thái lan - mô hình nuôi ếch thái lan](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Kỹ thuật nuôi ếch thái lan - mô hình nuôi ếch thái lan](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Ky thuat nuoi ran ri voi Kythuatnuoitrong.com](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Ky thuat nuoi ran ri voi Kythuatnuoitrong.com](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Rắn ri voi lứa ( Sóc Trăng )](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Rắn ri voi lứa ( Sóc Trăng )](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Ky thuat nuoi tho sinh san Kythuatnuoitrong.com](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Ky thuat nuoi tho sinh san Kythuatnuoitrong.com](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Rắn Ri Voi 4 tháng tuổi](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Rắn Ri Voi 4 tháng tuổi](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Mô hình nuôi rắn ri voi - clip 2](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Mô hình nuôi rắn ri voi - clip 2](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Song thu nen hay khong nen Kythuatnuoitrong.com](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Song thu nen hay khong nen Kythuatnuoitrong.com](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này MÔ HÌNH NUÔI RẮN RI VOI - Rearing "ri voi" snake](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này MÔ HÌNH NUÔI RẮN RI VOI - Rearing "ri voi" snake](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Nhổ Nấm Mối - Nấm Mối - Termite Mushrooms](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Nhổ Nấm Mối - Nấm Mối - Termite Mushrooms](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Nuoi trong - nuoi ran rao trau.mp4](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Nuoi trong - nuoi ran rao trau.mp4](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này Trại rắn Đồng Tâm](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này Trại rắn Đồng Tâm](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Thêm bài này vào danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/addlist.png)
![ Download bài này CT Dạy Nghề trên VTC16 - Kỹ thuật sửa chữa nồi cơm điện](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![ Download bài này CT Dạy Nghề trên VTC16 - Kỹ thuật sửa chữa nồi cơm điện](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/down.png)
![](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/viewall.png)
![](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/viewall.png)
![ Xem danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/playlist.png)
![ Xem danh sách Video của bạn](http://img.vietgiaitri.com/style_images/lam/video/playlist.png)
Thông tin và tiện ích
|
|Phim video clip Ky thuat uong ran ri voi Kythuatnuoitrong.com
Ban Quản Trị Website kythuatnuoitrong.com mời đọc giả ghé thăm trang kythuatnuoitrong.com để có thêm nhiều thông tin chi tiết. Trân trọng chào đón các bạn.
Thời lượng: 9.03 phút | Thể loại: Tags: Ky thuat thuat uong uong ran ran ri ri voi voi Kythuatnuoitrong.com Kythuatnuoitrong.com
Album hot nhất
[Phim video clip nguoi mau mac bikini](/search/phim-video-clip-nguoi mau mac bikini.vgt), [Phim video clip bo chong nang dau](/search/phim-video-clip-bo chong nang dau.vgt), [Phim video clip girl xinh](/search/phim-video-clip-girl xinh.vgt), [Phim video clip hiep dam hoc sinh](/search/phim-video-clip-hiep dam hoc sinh.vgt), [Phim video clip NhacVangHaiNgoai](/search/phim-video-clip-NhacVangHaiNgoai.vgt), [Phim video clip bua sieu](/search/phim-video-clip-bua sieu.vgt), [Phim video clip Zing.mp4](/search/phim-video-clip-Zing.mp4.vgt), [Phim video clip kich duc](/search/phim-video-clip-kich duc.vgt), [Phim video clip nguc khung](/search/phim-video-clip-nguc khung.vgt), [Phim video clip quan he tinh duc](/search/phim-video-clip-quan he tinh duc.vgt), [Phim video clip quan he tinh duc bang mieng](/search/phim-video-clip-quan he tinh duc bang mieng.vgt), [Chơi caro](http://mobivui.net/gomobi.html), [Phim video clip New Atlantis Full Documentaries](/search/phim-video-clip-New Atlantis Full Documentaries.vgt), [Phim video clip tam bien khoa than](/search/phim-video-clip-tam bien khoa than.vgt), [Chơi xì xách](http://mobivui.net/gomobi.html), [Chơi cờ tướng](http://mobivui.net/gomobi.html), [Phim video clip People](/search/phim-video-clip-People.vgt), [Phim video clip hiep dam](/search/phim-video-clip-hiep dam.vgt), [Phim video clip Vanice Law](/search/phim-video-clip-Vanice Law.vgt), [Phim video clip Animation](/search/phim-video-clip-Animation.vgt), [Chơi tiến lên](http://mobivui.net/gomobi.html), [Phim video clip xvideovn](/search/phim-video-clip-xvideovn.vgt), [Phim video clip giai cuu tieu thu](/search/phim-video-clip-giai cuu tieu thu.vgt), [Phim video clip phu nu sinh con](/search/phim-video-clip-phu nu sinh con.vgt), [Phim video clip quay len](/search/phim-video-clip-quay len.vgt), [Phim video clip tin moi](/search/phim-video-clip-tin moi.vgt), [Phim video clip www.cogiaothao.info](/search/phim-video-clip-www.cogiaothao.info.vgt), [Phim video clip xvideoservice](/search/phim-video-clip-xvideoservice.vgt), [Phim video clip MonkeySee](/search/phim-video-clip-MonkeySee.vgt), [Phim video clip vu nu thoat y](/search/phim-video-clip-vu nu thoat y.vgt), [Phim video clip khong mac quan ao](/search/phim-video-clip-khong mac quan ao.vgt), [Phim video clip nguoi mau nude](/search/phim-video-clip-nguoi mau nude.vgt), [Phim video clip JVevermind](/search/phim-video-clip-JVevermind.vgt), [Phim video clip sinh con](/search/phim-video-clip-sinh con.vgt), [Phim video clip troi ga](/search/phim-video-clip-troi ga.vgt), [Phim video clip quay len hoc sinh thay do](/search/phim-video-clip-quay len hoc sinh thay do.vgt), [Phim video clip quan lot nu sieu mong](/search/phim-video-clip-quan lot nu sieu mong.vgt), [Phim video clip ao len moc](/search/phim-video-clip-ao len moc.vgt), [Phim video clip YAOI 18](/search/phim-video-clip-YAOI 18.vgt), [Phim video clip phi cong tre lai may bay ba gia](/search/phim-video-clip-phi cong tre lai may bay ba gia.vgt), [Phim video clip nguoi dep](/search/phim-video-clip-nguoi dep.vgt), [Phim video clip mat xa tu a den z](/search/phim-video-clip-mat xa tu a den z.vgt), [Phim video clip set phim](/search/phim-video-clip-set phim.vgt), [Phim video clip phim xxx](/search/phim-video-clip-phim xxx.vgt), [Phim video clip SalaiJohnly](/search/phim-video-clip-SalaiJohnly.vgt), [Phim video clip am nhac](/search/phim-video-clip-am nhac.vgt), [Phim video clip mat xa yoni](/search/phim-video-clip-mat xa yoni.vgt), [Phim video clip xvid [Video]](/search/phim-video-clip-xvid [Video].vgt), [Phim video clip da ga an tien](/search/phim-video-clip-da ga an tien.vgt), [Phim video clip phim nong](/search/phim-video-clip-phim nong.vgt), [Phim video clip musa11644](/search/phim-video-clip-musa11644.vgt), [Phim video clip thoat y](/search/phim-video-clip-thoat y.vgt), [Phim video clip may xuc](/search/phim-video-clip-may xuc.vgt), [Phim video clip chup anh khoa than](/search/phim-video-clip-chup anh khoa than.vgt), [Phim video clip showbiz](/search/phim-video-clip-showbiz.vgt), [Phim video clip nhac khmer](/search/phim-video-clip-nhac khmer.vgt), [Phim video clip BollywoodUncovered](/search/phim-video-clip-BollywoodUncovered.vgt), [Phim video clip Thekickass04](/search/phim-video-clip-Thekickass04.vgt), [Phim video clip cho con bu](/search/phim-video-clip-cho con bu.vgt), [Phim video clip mua thoat y](/search/phim-video-clip-mua thoat y.vgt), [Phim video clip tu suong](/search/phim-video-clip-tu suong.vgt), [Chơi bộ binh](http://mobivui.net/gomobi.html), [Phim video clip phim xes](/search/phim-video-clip-phim xes.vgt), [Phim video clip quan he voi hoc sinh](/search/phim-video-clip-quan he voi hoc sinh.vgt), [Phim video clip trau choitrau](/search/phim-video-clip-trau choitrau.vgt), [Phim video clip Comedy](/search/phim-video-clip-Comedy.vgt), [Phim video clip lau xanh](/search/phim-video-clip-lau xanh.vgt), [Phim video clip tin trong ngay](/search/phim-video-clip-tin trong ngay.vgt), [Phim video clip lịch nguyễn huy](/search/phim-video-clip-lịch nguyễn huy.vgt), [Phim video clip phau thuat am dao](/search/phim-video-clip-phau thuat am dao.vgt), [Phim video clip lauxanh.com.vn phim](/search/phim-video-clip-lauxanh.com.vn phim.vgt), [Phim video clip hon nhau](/search/phim-video-clip-hon nhau.vgt), [Phim video clip zex vn](/search/phim-video-clip-zex vn.vgt), [Phim video clip quan he vo chong](/search/phim-video-clip-quan he vo chong.vgt), [Phim video clip gai dep](/search/phim-video-clip-gai dep.vgt), [Phim video clip vung trom](/search/phim-video-clip-vung trom.vgt), [Phim video clip phau thuat chuyen gioi](/search/phim-video-clip-phau thuat chuyen gioi.vgt), [Phim video clip VL88.NET](/search/phim-video-clip-VL88.NET.vgt), [Phim video clip Thiên Đường Mát Xa](/search/phim-video-clip-Thiên Đường Mát Xa.vgt), [Phim video clip nguoi mau khoa than](/search/phim-video-clip-nguoi mau khoa than.vgt), [Phim video clip sinh hoat tinh duc](/search/phim-video-clip-sinh hoat tinh duc.vgt), [Phim video clip khong mac do lot](/search/phim-video-clip-khong mac do lot.vgt), [Phim video clip Keeng vn](/search/phim-video-clip-Keeng vn.vgt), [Phim video clip egy tub](/search/phim-video-clip-egy tub.vgt), [Phim video clip cuong hiep](/search/phim-video-clip-cuong hiep.vgt), [Phim video clip hiep dam tren xe bus](/search/phim-video-clip-hiep dam tren xe bus.vgt), [Phim video clip xem trom phu nu tam](/search/phim-video-clip-xem trom phu nu tam.vgt), [Phim video clip tam ly tinh duc](/search/phim-video-clip-tam ly tinh duc.vgt), [Phim video clip con dau bo chong](/search/phim-video-clip-con dau bo chong.vgt), [Phim video clip goi cam](/search/phim-video-clip-goi cam.vgt), [Phim video clip xet.com](/search/phim-video-clip-xet.com.vgt), [Phim video clip Animals](/search/phim-video-clip-Animals.vgt), [Phim video clip Sec Xem](/search/phim-video-clip-Sec Xem.vgt), [Phim video clip boc trung](/search/phim-video-clip-boc trung.vgt), [Phim video clip mbbg bi](/search/phim-video-clip-mbbg bi.vgt), [Phim video clip gai massage](/search/phim-video-clip-gai massage.vgt), [Phim video clip bup be tinh duc](/search/phim-video-clip-bup be tinh duc.vgt), [Phim video clip phim nguoi lon](/search/phim-video-clip-phim nguoi lon.vgt), [Phim video clip xxxsixxxii](/search/phim-video-clip-xxxsixxxii.vgt), [Phim video clip hon vung kin](/search/phim-video-clip-hon vung kin.vgt), [Phim video clip gai ban dam](/search/phim-video-clip-gai ban dam.vgt), [Phim video clip xec 18](/search/phim-video-clip-xec 18.vgt), [Phim video clip canh nong](/search/phim-video-clip-canh nong.vgt), [Phim video clip VuiViet.Com](/search/phim-video-clip-VuiViet.Com.vgt), [Phim video clip Sports](/search/phim-video-clip-Sports.vgt), [Phim video clip nha nghi](/search/phim-video-clip-nha nghi.vgt), [Phim video clip Education](/search/phim-video-clip-Education.vgt), [Phim video clip quaylencongaitam](/search/phim-video-clip-quaylencongaitam.vgt), [Phim video clip hhh8200](/search/phim-video-clip-hhh8200.vgt), [Phim video clip ga da cua sat](/search/phim-video-clip-ga da cua sat.vgt), [Phim video clip Zotung, Bawi Thein Aung](/search/phim-video-clip-Zotung, Bawi Thein Aung.vgt), [Phim video clip ngoc trinh](/search/phim-video-clip-ngoc trinh.vgt), [Phim video clip cha hiep dam con gai](/search/phim-video-clip-cha hiep dam con gai.vgt), [Phim video clip massage nguc](/search/phim-video-clip-massage nguc.vgt), [Phim video clip lo hang](/search/phim-video-clip-lo hang.vgt), [Phim video clip massage nam](/search/phim-video-clip-massage nam.vgt), [Phim video clip Trai ga lai An Giang](/search/phim-video-clip-Trai ga lai An Giang.vgt), [Phim video clip lot het quan ao](/search/phim-video-clip-lot het quan ao.vgt), [Phim video clip Arabic dance](/search/phim-video-clip-Arabic dance.vgt), [Phim video clip quan he voi nu sinh](/search/phim-video-clip-quan he voi nu sinh.vgt), [Phim video clip Ishuesha5214](/search/phim-video-clip-Ishuesha5214.vgt), [Phim video clip Hawkar Baban](/search/phim-video-clip-Hawkar Baban.vgt), [Phim video clip phu nu tu suong](/search/phim-video-clip-phu nu tu suong.vgt), [Phim video clip coi het quan ao](/search/phim-video-clip-coi het quan ao.vgt), [Phim video clip gadacuasat](/search/phim-video-clip-gadacuasat.vgt), [Phim video clip chuyen ay](/search/phim-video-clip-chuyen ay.vgt), [Phim video clip cao long vung kin](/search/phim-video-clip-cao long vung kin.vgt), [Phim video clip wWw.tuoitom.com](/search/phim-video-clip-wWw.tuoitom.com.vgt), [Phim video clip hay88 com](/search/phim-video-clip-hay88 com.vgt), [Phim video clip tedomi tokarin](/search/phim-video-clip-tedomi tokarin.vgt), [Phim video clip gai goi](/search/phim-video-clip-gai goi.vgt), [Phim video clip sinh de tu nhien](/search/phim-video-clip-sinh de tu nhien.vgt), [Phim video clip phim con heo](/search/phim-video-clip-phim con heo.vgt), [Phim video clip Nonprofits](/search/phim-video-clip-Nonprofits.vgt), [Phim video clip phim xech](/search/phim-video-clip-phim xech.vgt), [Chơi xì tố](http://mobivui.net/gomobi.html), [Phim video clip danh ghen lot quan ao](/search/phim-video-clip-danh ghen lot quan ao.vgt), [Phim video clip Gọi hồn Cô đồng Sinh](/search/phim-video-clip-Gọi hồn Cô đồng Sinh.vgt), [Phim video clip massage kich duc](/search/phim-video-clip-massage kich duc.vgt), [Phim video clip tin hot](/search/phim-video-clip-tin hot.vgt), [Phim video clip phu nu khoa than](/search/phim-video-clip-phu nu khoa than.vgt), [Phim video clip sinh hoat vo chong](/search/phim-video-clip-sinh hoat vo chong.vgt), [Phim video clip canh quan he tinh duc](/search/phim-video-clip-canh quan he tinh duc.vgt), [Phim video clip khieu dam](/search/phim-video-clip-khieu dam.vgt), [Phim video clip yoga khoa than](/search/phim-video-clip-yoga khoa than.vgt), [Phim video clip jenny lamm](/search/phim-video-clip-jenny lamm.vgt), [Phim video clip tinh duc](/search/phim-video-clip-tinh duc.vgt), [Phim video clip ba tung khoe nguc](/search/phim-video-clip-ba tung khoe nguc.vgt), [Phim video clip Antena 3](/search/phim-video-clip-Antena 3.vgt), [Phim video clip gai mai dam](/search/phim-video-clip-gai mai dam.vgt), [Phim video clip Alonsovn ™](/search/phim-video-clip-Alonsovn ™.vgt), [Phim video clip gai xinh](/search/phim-video-clip-gai xinh.vgt), [Phim video clip tai nan giao thong](/search/phim-video-clip-tai nan giao thong.vgt), [Phim video clip hot girl](/search/phim-video-clip-hot girl.vgt), [Phim video clip vo ngoai tinh](/search/phim-video-clip-vo ngoai tinh.vgt), [Phim video clip quyen ru](/search/phim-video-clip-quyen ru.vgt), [Phim video clip Beatandlisten](/search/phim-video-clip-Beatandlisten.vgt), [Phim video clip KHMER THAI](/search/phim-video-clip-KHMER THAI.vgt), [Phim video clip tay mon khanh](/search/phim-video-clip-tay mon khanh.vgt), [Phim video clip tun win](/search/phim-video-clip-tun win.vgt), [Phim video clip ham hiep](/search/phim-video-clip-ham hiep.vgt), [Phim video clip kham phu khoa](/search/phim-video-clip-kham phu khoa.vgt), [Phim video clip tinh duc vo chong](/search/phim-video-clip-tinh duc vo chong.vgt), [Phim video clip PhimXaHoiDen HKLongTieng](/search/phim-video-clip-PhimXaHoiDen HKLongTieng.vgt), [Phim video clip Phim Xet](/search/phim-video-clip-Phim Xet.vgt), [Phim video clip ngoi sao](/search/phim-video-clip-ngoi sao.vgt), [Phim video clip coi do](/search/phim-video-clip-coi do.vgt), [Phim video clip zarchichithututp](/search/phim-video-clip-zarchichithututp.vgt), [Phim video clip quay len con gai tam](/search/phim-video-clip-quay len con gai tam.vgt), [Phim video clip quan he tinh duc lan dau](/search/phim-video-clip-quan he tinh duc lan dau.vgt), [Phim video clip phim tuoi mat](/search/phim-video-clip-phim tuoi mat.vgt), [Phim video clip hiep dam tre em](/search/phim-video-clip-hiep dam tre em.vgt), [Phim video clip phuong vuong](/search/phim-video-clip-phuong vuong.vgt), [Phim video clip pha trinh tre em](/search/phim-video-clip-pha trinh tre em.vgt), [Chơi ba cây](http://mobivui.net/gomobi.html), [Game Ninja school](http://mobivui.net/ninjaschool.html), [Phim video clip Events](/search/phim-video-clip-Events.vgt), [Phim video clip hon nhau tren giuong](/search/phim-video-clip-hon nhau tren giuong.vgt), [Phim video clip Gõ từ khóa...](/search/phim-video-clip-Gõ từ khóa....vgt), [Phim video clip canh tren giuong](/search/phim-video-clip-canh tren giuong.vgt), [Phim video clip uong thuoc kich duc](/search/phim-video-clip-uong thuoc kich duc.vgt), [Tải game avatar](http://taigameavatar.net/), [Phim video clip show hang](/search/phim-video-clip-show hang.vgt), [Phim video clip massage thu gian tra hinh](/search/phim-video-clip-massage thu gian tra hinh.vgt), [Phim video clip Toan Le Thanh](/search/phim-video-clip-Toan Le Thanh.vgt), [Phim video clip nong bong](/search/phim-video-clip-nong bong.vgt), [Game Mobi army](http://mobivui.net/mobiarmy.html), [Phim video clip tren giuong](/search/phim-video-clip-tren giuong.vgt), [Phim video clip Quỳnh Anh Nguyễn](/search/phim-video-clip-Quỳnh Anh Nguyễn.vgt), [Phim video clip quan he dong tinh](/search/phim-video-clip-quan he dong tinh.vgt), [Phim video clip phim ma thai lan](/search/phim-video-clip-phim ma thai lan.vgt), [Phim video clip TuoiTi Com](/search/phim-video-clip-TuoiTi Com.vgt), [Phim video clip Entertainment](/search/phim-video-clip-Entertainment.vgt), [Phim video clip HO LOAN](/search/phim-video-clip-HO LOAN.vgt), [Phim video clip quan he tinh duc voi tre em](/search/phim-video-clip-quan he tinh duc voi tre em.vgt), [Phim video clip phim khieu dam](/search/phim-video-clip-phim khieu dam.vgt), [Phim video clip phim heo](/search/phim-video-clip-phim heo.vgt), [Phim video clip matxa cho nu](/search/phim-video-clip-matxa cho nu.vgt), [Phim video clip xet Xem](/search/phim-video-clip-xet Xem.vgt), [Chơi phỏm](http://mobivui.net/gomobi.html), [Phim video clip vung kin](/search/phim-video-clip-vung kin.vgt), [Phim video clip Nguyễn Hoàng Khắc Hiếu](/search/phim-video-clip-Nguyễn Hoàng Khắc Hiếu.vgt), [Phim video clip karim taouil](/search/phim-video-clip-karim taouil.vgt), [Phim video clip xem xet](/search/phim-video-clip-xem xet.vgt), [Phim video clip bo chong con dau](/search/phim-video-clip-bo chong con dau.vgt), [Phim video clip khoa than](/search/phim-video-clip-khoa than.vgt), [Phim video clip Phim3s](/search/phim-video-clip-Phim3s.vgt), [Phim video clip Travel](/search/phim-video-clip-Travel.vgt), [Phim video clip khoa than 100](/search/phim-video-clip-khoa than 100.vgt), [Tải game avatar](http://mobivui.net/avatar.html), [Phim video clip nan dat set](/search/phim-video-clip-nan dat set.vgt), [Phim video clip gai lang choi](/search/phim-video-clip-gai lang choi.vgt)
|
|Zanado [-](http://www.vietgiaitri.com/sitemap/) **Sitemap** [-](http://diendan.vietgiaitri.com/lofiversion/index.php) **Bản rút gọn** [-](http://game.vietgiaitri.com/kho-game.vgt) **Kho Game** [-](http://www.vietgiaitri.com/show-hot-tags/) **Hot tags** [-](http://tofaco.com) **Tofaco** **Ongame mobi**

Full-Cache: Served supercache file from PHP THIRD

Pragma: public

Vary: Accept-Encoding